IN ECCLESlASr, HISTORIAM
ese arbitror,quod in Euangelica historia,non cu ifeÄsÖ^emdcti , non , n0) l
nstyvpvtunAstdn wlv; <&<**&{<&,eitssfo auffor vniclis Apostolus & dux nostra confefionu r,C h r i s t v s nimirum crucifixus,pracipue proponitur conficiendus nitidißimo , purij-fimocjf d>; cu x.a,T°7r\aur. t an quamsapientia, iufiitia ,santiificatio & redemtio nostra,vt tn eosolo gloriemur .Atque horum quidem ergasacras üt er as & hifiorias sCxdQia, & reuerenttameritoprobatur :fimodo ApoHolicamperfectionem non vbique & tn omnibus requirant >ßd 'unicuiquesermonis &scientia dona,pro modulo snntus concesa, & non omnes ad A-pofiolicam maießatem assurgere,cuique autem donum ad adificationem datu, int eiligant,&in omnibus velobfiura donorum Dei veßigia obstruent magniop faciant. Ais non arri-det quicquam in his Ecclesiasticis Scriptoribus, qui descripßrunt nascentis Ecclesia. Chri-stiana & Apofiolica exordia,incrementa, Apoßolos , Eu ange hjhts, minist r os,do£tr in am, ca-lamitates,pericula,martyria,hoc felo nomine , quodpost diurnam noffurnamfy lectionem( quam sacris potius libris homines Chrißianos impendere decebat,) Thucydidis, Herodoti ,Xenophontis,(s aliorum Ethnicorum hifioricorum, animi eorum fascinati quodammodo& obstupescentes,Monarchiarum,Regum, Ducum, Rerumpub. moralium, ciuilium (s bel-licorum xarpSapdvruv, 'victoriarum, triumphorum, czmCpurfxctM fjLv&av consderatione >maioris prope hac carnalia ,terr ena,vanitate plena,quam illa coelestia,faciunt. Ac quianon est ea Graci sermonis & conuerfionum in Latinam linguam elegantia.puritas <$C fxa-<n&,in nostris hifioricis, qua in vetustis illis Ethnicorum hißonographorum monumentis,vehit exalto derident Gracitatisnouitatem in Theodoreto,Sozomeno & similibus. Multaet ia velut Alcinoi apologos,ad Luciani veras narrationes pertinere afjerut,£r quii cat ero-quin Herodoti mXvstcusiKct ipsC/pa aquis animis legat, ji quid in his irAfiisfpi rsuugdb-oiot, de Monacho aut martyre aliquo reperer iit, mox najo sußendunt adunco, & quod vul-godici solet, Sardonio rißt prosequuntur. Nonoßsendit Logodadalosißos( de fi is enim fer -mo nobis efi, non de ijs, qui prudentiam & candorem, cum egregia linguarum peritiacomunxerunt,&aqui censores aliorumsunt) Thucydidis ys
s JlycrsvtTsj, quia (vt rette Marcus T. Cicero de eopronunciauit) ita creber eß rerum se-quentia,vt verborum prope numerum sententiarum numero consequatur. At ijdem et finon defitsermoni auHorum historia Ecclefiaflica ornatus sperfincuitas, rerum varietas,testimoniorum^ escripturis desumtorum pondus: tamen non magnifaciunt , nec cos t antillud Pindarisuifiar AXRoun s aTXoi uistXoi.Et illud eiusdem, aEra </[ 'm ÄERoii'ZaM dyodefe,■mXRcu s oJ\p) trw) fea; ac ob eam causam e suis & aliorum (qui ab ipsorum nutu
magisp en dent, quam aliquo suo iudicio ducuntur ) manibus, ifios libros excutiunt,&adEthnicorum hifiorias redeunt, quafiplus vera utilitatis,ex Ethnicorum narrationibussperandumfit,quam ex nostrafidei hominumfimplici rcrumgefiarum ifyiytio-j. His iniquiscensoribus,obijeio Homericum
A{vi; abij^ ta^axcv cmcutiov almbcsTb.
Enimuerbfi quod pondus habituram ese,apud eiufmodi Criticos rigidos^ Areop agitas, o-rationem nostram confiderem: hortator illis esem, vt vel hoc sibi per suaderi pat er entur*nullum librum ese tam malum, e quo non posint prudentes lecloresfiuclum aliquem per-ciperes modo cum iudicio eum legant , Aut enim proficiunt,citm incognita discunt,autrerumyarietate delettantur, aut erroribus deprehensis , veritatem tanto magis diligunt^aut caligine & nauis aliorum deprehenfis,TY, crjfxrarosetx erga illos afficiuntur, cr maenamcausam ese intelligunt,cur Deo gratias agant,qui ipsos ad eum modum hallucinart cr totaerrare via,non fit paffus.Hac qui maximam vtilitatedserre non intelligit,nihil intelhst.Sed vt de no siris historicis dicam, fiuesermonem,quosunt vfi,sue hifioriam rerum in Ec-clesia annisprope sexcentis gestarum,fi aliud aliquid(petles,nihil admodum est, quod de-fiderare,velgenuino infixo,.iure lacerare postis. Nam vt de orationis genere primo bre-uistimeef dicam, Eustebius cognomento Pamphilus, qui inter illos locum merito suo obti-netdn verbis grandis: in compositione felix &slendidus: eximius in dister tus in
perorationem descriptione argutus,veter ibus vistus efl.Theodoritus, Socrates, Sozomenes& Euagrius obscuriore quidem & d veteri Gracor um lingua nonnihil remota,nec vete-rumpuritatemreferenteorationevfistuntfateor :sted eins reiduas fuise causts arbitror,\_Altera eil , quod exemplo eorum , qui reild posi ChriFH in ccdum cäaXvsiv in Ecclesiaeius floruerunt,boni hi viri mallent cum Paulo, Petro & ahjs EuangeliTtiss Apostolis lo-qui.quam cum Xenophonte,cuius in labris flexanima Pithosedise, cuiussermonem Chari-tesfinxise,quidam affirmant. Sermonem Pauli apostoli,eodem prope consilio,spe vt con-fusum, hyperbatisperturbatum, ac Cilicum more formatum , Origenes d? HieronymusHalmata perstrinxerunt , quam prudenter, ipsi viderint,certesi eum vbique aseqi/i ip fis
datum