cßdr, F== MEMORIA BENEDICTA Viri admodum Reverendi y Excellentissimis DN. D. THEODORI ZVINGERI: Ecclesia Basiliensis Antistitis fidelissimi, 8c in incluta Universitate S, S. Theologice Profesioris celeberrimi: Historica Vitee Mortisque illius descriptione * 1 \ a Joh. Rodolpho f etstenio S.S.TheoLDöct:. &Profesiore; ac Epicediis Clarorum Virorum & Amicorum celebrata. Proverb. X,7. .•nam 1 ? pns 12s ^Memoria Jußi in Benedi&ione-j. Heb r. XIII, 7. Mi»i[tevdjen tZ» H yyptevuv v[*Zr olltveg eAe&Aijcxv vjdtv -mvXoytv GeZ: m avadeagSms 7In exSctaiv ctvct?pc(pij<;, pupt». Ss 7 &/) 7TI71V : Memores estote DUCTO RJI M vestrorum, qui locutisuntVobis sermonem DEI: quorum recogitantes exitum hujus conversationis,imitamini fidem. HiERON.jn Epitaph. Nepot. subfin. , Quem Corpore non valemus, Recordatione teneamus :& cum quo loqui non postumus, de eo loqui nunquam definamus. BasubäjGeorgius Decorus, Universitatis Typographus excudit. A. clo Io C LV. v. ^ST fi* i* .a'»*iV L L 'Cii 3 r Ü T* r ,‘SW^ : -\k'' ; ' Programm A. Piis & Candidis Lectoribus S„ P. in Christo J:esuI Arentes Honorare, tum Natur« Lex omnes Gentes docuit : tum Praeceptum I Domini Populo ejus peculiari Necessarium { 1 plane fecit. Nec in defunctis illis omnino cessare Officium,demonstrant abunde, totNationu folennitates; quibus olim patriis Manibus Justa facere sategerunt. In iis proxime ad humanitatem accedebant^qui orationibus, in laudem decedentium pronunciatis, desiderium eorum levabant. Moris enim quondam fuit: ut super cadavera Parentum defunäormn, in Concione pro rostris,laudes Liberi dicerent : &, instar lugubrium carminum,adfletus & gemitus, audientium peäora concitarent. Hieron. in Epitaph. Nepot. Ex quo , Parentationis nomen, Laudationibus illis haesisse videtur. Uti vero quaesitä undique tristitiä, per universam pompam funebrem,& exequiarum ambitionem, Vanitati litärunt : sic ea- tenus non contemnendi sunt,quod acceptorum beneficiorum memores, cum aliud non possent, laudes tamen pro extremis gratiis referrent; ac Virtutum commemoratione ad paria studia superstites extimularent. Similia in Populo De i obtinuisse, praeter Exempla Davidis, a.Sam. 1 ,17— Elisa, 2. Reg. II, 11. ia- Jeremis,, 2. Chron. XXXV,r;.8cc., testantur ista Sapien- tissimi Regis verba : Memoria Justi ei? In Benedictione: Prov. X, 7. quibus Sc Statum pie obdormientium, & Officium Reliquorum innuit: nimirum, Deberi illis tum Recordationem, tum Benedictionem. Illam; ne Justus pereat,& nemo reponat in corde: quod apudEfäjam cap.LVII. Judaeis exprobratur. Hanc; ne vel in De um , Bonorum omnium Au- torem & Largitorem; vel in ipsos, qui suis praeclaris meritis Donorum Dei excellentiam in se designärunt, tandem Ingrati deprehendamur. Atque his moribus Ecclesia quoque Novi Testamenti vixit, Doctoribus Apostolis. Sic enim jubemur MeminijfeDubiorum sive Doctorum nostrorum: Hebr. XII 1,7. bx Ut recogitantespra sentis eorum conversationis exitum , imitemur 8c ii- A r Programma. lorum Fidm.Quanto id studio habuerint ab origine inde Christiani ; patet in primis ex Historiis Martyrum: quotu (olebant d7nnb.eiv ftapwe/a ipe&v f&f 7 * ta» ®rö») , *!- Hsruv M NH'M H N, rstq TwpetXoitTuti amtidm i& emftetmeu. h.e. Celebrare Martyrii diem natalem : [ quä e terris sublati, C echtes nascebantur:] partim in pradecertantium Memoriam,parum ad insequentium exercitationem & praparationem: ut Ecclesia Smyt- nensis de B.Polycarpo,Episcopo suo,scripsit: apud Euseb.hilt. Eccl.lib.I V,c.sc. Quointerim modo,quibus've praeconiis, co- stiterit ea Confessorum memoria, Basilius M. istis declarat: 1s7; fa,cv A aTNotq ocid^ü)7ntg,coc •trjq rav A oyuv ewfyireuq, ouui- rsiTOj tu iynupuet’ -mq Aixcueiq ^"isyxeirav 7 ntrfeiyfaivusvjtaT 0 tq v\ äXqOetct, -ML-r ii cuitcov ro sz&iqfoocTXov *nsc h.e. Aliis quidem hominibus,verborum apparatu panguntur encomia ; Justis autem sufficit rerum ab ipsis geflarum Veritas, ad excellentiam Virtutü eorum demonstrandam: Homil. in Cord. M. Paulo post: A’gxa Tdhvuu sj M Nis-MH, Ji] coceivotq %gctet iq esc djJcxtjaqm' a,7X’ npuv , rsiq cv T a ßsu , kvc&yKcuct i pcvrjijLVj vlw M j'M H EI N. h.e. Sufficit igitur Memoria, ad utilitatem perpetuam. Non enim illis opus eft additamento, ad gloriam consequendam: Sed nobis in hac vita manentibus, necessaria Memoria, propter Im i t at i on e m. Ita in Oriente. In Occidente pariter; Martyrum passtones & Dies anniversaria commemoratione celebramus : inquit Cyprianus Epist. XXXIV. Ut ! ea celebritate, & D E O vero de illorum Viftoriis gratias agamus,& Nos ad Imitationem talium Coronarum at ^ palmarum , eodem invocato in auxilium, ex eorum memoria renovationeadhortemur : Augustin. de Ciyit.Dei, lib. VIII. cap.r.7. Nec Verbis tantum,sed & fabricis quibusdam, recordationem eorum provoeärunt : quas ipsas indeMEMoRiAs appellärunt: nondum Templis iis dedicatis: quod, calore nimio in Superstitionem abeunte, incauta Posteritas demum patravit. Aug. eod. Op. Jibr. XXII. cap.io. At, Vulgi haec erant studia. Ipsi sacrorum Antistites, Apostoli monitu. i.Thestal. IV, iz.i8. damnatis incredulorum moribus, Consolationis & Exhortationis Sermonibus incubuere! Id quod illorum plurimas 0 rationes funebres, Epistola consolatoria, Programm a„ f Vita Martyrum } Laudes Episcoporum, 'Epitaphia, &c. inter Athanasii Gregorii Nszianzeni & Nysseni,BasiIii M.,Chrysostomi;pr§* sertim autem,Hieronymi atque Augustini Opera, condocefaciunt. Hanc Veterum Consuetudinem,cüm & Gloris Dei, & Honori defunctorum,& superstitum institutioni plurimum conducere,animadverterent Academia Christians: Nostra quoqj sibi eam observandam ä longo tempore censuit: ne vel in D e u M, vel in bene meritos Viros, parum grata esse; vel Exemplaria Pietatis, Doctrinae,csterarumque Virtutum eximia,non uti decet aestimare videretur. Proinde, postquam Omnipotentis Voluntate ac Jussu, Venerandus LcPraeclarissimus Vir, D.Theodorus Zvinger tis, constans JesuChristi Martyr,*fidelissimusEcdesi^Basiliensis Antistes, & in Universitate 8.8.1beoi. Professor excellentissimus ; sub anni superioris exitum, buic seculo valedixit; Domini sui atq; simul sua Nrffdsirü in coelis sternum celebraturus: piam ac solennem Reverendi Patris nostri memoriam agitare,justum visum est. non modo, quod in ipsius Vita multa Providentis atque Clementis Dei admiranda momenta occurrant j ad Gratiarum aäionem versus Deum , & Imitationem eju s Fidei, nos incitantia: sed prsserrim, quod illius prsma- turus Obitus, licet ipsi beatus, nobis tamen Reliquis singulare imminentis severitatis divins argumentum prsbeat: urinam non etiam magnarum mutationum prssagium extet! Ista quidem, Superiorum hortatu > pro Gratiae divinae modulo, publi- cisPatrum Academicorum Comitiis,in Auditorio Theol. aestivo, JOH.RODOLPHUS WETSTENIU3, S.S.Theol.D. Locor. Comm. & Controv. sacrarum Profess. Historico-Theologicä Recitatione, paulo plenius repraesentare siiscepit. Qup vero majore celebritate cuncta peragantur jBONIS OMNIBUS, quotquot eximiorum meritorum probe memores nomini ZVINGE- RIANO benedictum cupiunt , D. xxvii. Juti, Horam x. matutinam denuntiat: qua par est observantia & humanitate rogitans; ut has desideratissimo Parenti Officiorum inferias dare haut graventur 5 ä Nobis vi- ciffim, qualibet occasione,'.Cultum, Honorem & obsequia relaturi. Valete in D O M1N O, piae & candidae mentes, felices aeternum ! MagnificoAcad. Rectori, V.Excellent. D.D. Petro Talkisio. Spect.FacuIt.Theol.DE c a n o,V. Venerando, D.D.J oh.Buxtokfio. A Z * 7fon solum essu fio sanguinis in Confessione reputatur: sed, devota quoq, mentis servitus immaculata, quotidianum Martyrium etf.Hieron. ad Eufioch. in Epitaphio Taut*. * ad Theodor. Epitaph. Lucin. Bet. Memoria Benedicta Auxilium nostrum in Nomine J eho v qui fecit Coelos Sc Terram ! sefift AGNJEICE C D o MINfiE jR. ECT O R: Amplissima,Speciatissima fi, Civitatis Bafilienßum Capita, Domini Consules , ac Domine Eribune-plebk: Illufiris & Cenerofisfime Domine Baro: Excellentissimi , Trudent tssmifi^ Domini Scholar cha : Proceres Academia Venerandi , Spe£labiles,Excellent isfimi, Clarissimi : Auditores omnium Ordinum Nobilis fimi, Reverendi, Prafiantisfimi, Doclisßmi : Tlufi floridissima Studiofirum Corona. Ivin® potius Grati«, quam ulli Virtuti humante , tribuendum; si quid justas consolationisjin magnis calamita tibus,proferatur: exempla testanturgra- visfimorum Virorum: qui tristitia dejecti , vix esse apud se, deprehensi sunt. Stupet animus, manus tremit , caligant oculi lingua balbutit : de se satetur B.HicronyI mus, in Epitaphio sui Nepotiani: cceteraVir, qui ad omnes ca fus induruerat. Idem tamen, * Lugubri nuntio consternatus,super fanäi& venerabilis dormitione Lucinii, vix brevem Epistolam di- clarepotuit. Ego, necumbratenus tanto Ecclesia; Doctori similis, in summo Basileas luctu,panegyricum adhuc medira- ____________ bor, D» The od o ri Zvingeri. 7 bor, 8c in delicatissimas vestras aures atq; animos effundam ? Tristior occasio illustris hujus Conventas est; quam, ut integris constare sensibus,&eloquio pollere, nobis Ücear.Acq; minam/ ne quidem nunc, vel singultiendo iteranda esset, quam nuper ipso Programmate didicistis universi. Recens vulnus est & hians : cujus tactus, etiam quo blandimur, non tam curat quam exasperat, Eccum, ipsum nobis collachry- mat * Ccelum.. Quam igitur vereor, ne vel nunc importunius loquar ! & tractando vulnus pectoris nostri, quod tempore ac ratione non-nihil curatum est, novi commemoratione instaurem, si non exulcerem. Cujus enim animus tam ferreus, quae de silice praecordia excisa 5 ut sine lacrymis & gemitu sustineat, Viri Dei audire Nomen; quem ipsum coram oculis non amplius usurpare possit? Viri, inquam, Venerandi, Excellen- tisfimiqjDominiTHEODORi Zvingeri : quondam,eheu! (sed, fuit.) quondam,dico,Ecclesiae Basiliensis Antistitis fidelissimi, Dbctoris apud inclytam hanc Universitatem dexterrimi; Praeceptoris verS etiam mei, atq; Promotoris,Collegae, Affinis,imo Patris sacerrimi: nunquam satis honorandi,nunquam secis lugendi, nunquam secis celebrandi. Et miretur quispiam adhuc; postquam totargumenta publici privatique doloris recitavi; me non erectum hic starer atque excelsis cervicibus, more Oratorum,aut pompali verhorn paratura summi V-iri laudes declamare, aut pro leniendo maximo ejus desiderio undecunq; blandimenta conquirere, vestrisqueingerereauribus? Vanitas! Fallunt ista mcerorem, non eximunt. Plussentimus quod habuimus, poßquam habere desivimus, * Quid igitur ? Egeramus primblamentis dolorem, ut locus deinde fit solaciis. Non enim possumus non affici, quoties circumspectamus , nec apparer uspiam , quem quaerit anima nostra. O mcesta Civitas;quae cares tam devoto apud Deum intercessore ! O mcesta Ecclesia,quae praecone tuum disertissimum non adhuc audis! O mcesta Universitas,quae Doctore amisisti praecellentissimum! O triste hoc Auditoriu,quod voce illius nonetiamnum personat! O tristem hanece Cathedram,quae pietatis * "Plmlau * Hiero»; ad' Vammach. l.fieg.t, 12. i.Cor. 4 , 15 - * ‘S&ei«' k^LS« tS, « •BM f>o&t7r&yt y 701 f fiW’JMVETi«? TS, rl 'sCfi Xtyiw *»■«- f/«. Hlerott. ad Marcellam. 8 Mem oria Benedicta pietatis & doctrinas ejus verba non amplius fundit! OPatermi, Pater mi, Currus Israelis & ejm Equites ! Etfi etiimmide pa a £°ß°? haberem in Cbrifto ; attamen tio multos Patres. Tlo. namq; genera ti mein Christo: primo per Evangeliu,tibi concreditum: postea,per honorum tuorum communicationem: Ut nunc in rede tuä mihi, etsi multum impari,sedere hic liceat. Nimirum, Unum reliquisti Filium de Corpore: UnumBasileffi dedisti deHonore. Sint tute, Pater, benedictiones, quas etiam mo- ribundusjin Caput meum efFudisti,ratae apud Deum 1 & degener nun quam ero. Interim, si communis noster in coelis Pater, id olim Prophetis suis enunciavit; Honorantes me honorabo : Nemo justius hunc Tibi supremum exolvit honorem meipso, quando nemo inter omnes eatenus obstrictior. Urinam officium comitareturvis animi compar ? quö dignis elogiis tuas commemorare Virtutes postem. Sed enim , vincitur sermo rei magnitudine , ac minus est omne quod dicimus. Nota Vobis, Auditores optimi, donorum Dei mirabilis in illo abundantia: qua, largä Dei manu, quae in paucis repe- riuntur singulae , in hunc unum Gratiae cumularim apparebant conlatae. Unde, quod olim Gregorio Nazianzeno, quum Patri Episcopo parentaret; idem hodie mihi accidit. * Magis me perplexum reddit copia, quid omittendum-, quam Laudatores alios inopia, quid dicendum fit. Equidem praecipuus Academicae hujus pompae finis est , utsuperstitum pectora exemplis praeclaris instigentur : f Cum & in arguendis Malis sit correäio cat er orum , & in Optimis pradicandis t ad Virtutem fiudia mirifice comitentur. Sed, quid,amabo,d ;r cilius; quam, in totae tantis Virtutibus, veneratione pariter dignis, cum judicio deligere, quas praeferas, aliisque ad imitandum proponas? Quicquid praetermiseris,si non Invidi« deputabitur, certe mentis hebetudini adseribetur: ut qui nonobservlris > quod sua luce radiabat, aliis toties auxilio fuit atque folatio! Rursum, si singula enarrare tentem; ne Sol quidem, etsi hoc tempore prolixe nobis faveat, Orationis hujus finem ex- pectabit. Tum postea, quid iis omnibus efficeremus? Plerorumque __ „ ___ _ animi, I D.Theodor! Zvingeri. ir®, rum,; lilisii fiept' Li. reno, Esten animi , desiderio beaci nostri D actoris ,. tanquam jaculo guo- piarn saucii, praeteriti semestris decurso, vix luctum temperare valuerunt: an diffusis Virtutum ejus praeconiis desiderium illud imminutum daremus ? Minime gentium. Tandem ergo, inter luctam Sc officii carceres haesitanti, certus scopus, certteq; lineae constituendae sunt; per quas,ad suam metam, noster hic sermo decurrat. Praesens Locus, Exemplum & Monita beati nostri Antistitis, non sinunt me in incertum vagari. Versamur in Ecclesia, inque Auditorio Theologico, & huc Theologi causa confluximus. Par. est, ur fecundum Deum, ejusque Verbum, procedamus. Ille principium, ille finis est omnium : istud, unica nostrarum actionum infallibilis Norma. Quod ad Deum ; conceptis verbis nobis praescribitur : üoumt Jo^cui &i£ 7mmw Omnia facite ad Gloriam DEI. Quod ad nos attines, rursum scriptum est: otuv mveg%*ic&e, imvfg, 'zz&g em£opdw <$u£oS~&r Ouandocunq ? conveneritis, omnia fiant ad adifienttonem. Has regulas, in similibus casibus , ipse sibi praestituebat noster Theologus: nec bene ferebat, si quantumlibet pie defunctorum laudes, sive Concionibus longissime differrentur,sive sepulcrorum inscriptionibus superbius ostentarentur: Illudsobinde repetens : Gaudete, qiiodNomina vestra scripta fintin cadis. Caetera omnia exaequo Vanitati secu- li delegabat. Talia cum saepius ingeminaret; exemplo quoq; perVitam reliquam demonstravit, Modeftiam inprimis commendare Viros magnos, nec monitis tantum, sed proprio funere,ista velut obsignavit. Non in summo templo, non in Primatum conditoriis,non intra Ecclesiae spatium; sed, ubi natus ac renatus,ubi Majorum cadavera condita; ibi juxta quoque suum contegi mandavit: de magnificentia exequiarum,& planctus ornatu, ne tantillum sollicitus. Quod igitur externo apparatu noluit de se ipse fieri: quod noluit facere aliis: nempe,(ut Basilii M. verbis dica)* 7mvr\yva/Kooc, kfA.TrtfjoTrdjoiv tot ? iyncopttoit t m iactKapJ.oov: an nos in praesentiarum violaremus, contra Voluntatis ejus tam apertum testamentum ? Grandis in suos pietas, i.Cor.10,31. i.Cor. 14, 26. Lue. 10,;o. B * i.e. Ut panegyricam pompam duceret In lau - dandis beate- defunEiis. * Md Tantam super obitu Rlefila F. * Homil. in Gord.Mart. 2.Conto,l8. M.Chr. IJ97- * Sic Urfiis. in Esito, hiß . Bttfl. f. Sü. J oh. Groß. in t,irtzB 01- 6 avvl^mv. lUe, (inquit Apostolus) probatus, gloria Lc existimatione plenus esi, quem ipse DOM IN U S commendat . Admiranda certe DE 1 Providentia, paterna Benedictio & Omnipotens quoddam patrocinium, in totäVitä Theodori Zvingeri , eluxere. Cum jam primum nascerenir in hunc Mundum, Homo DEI factus est. Contigit id, Anno superioris seculi Nonagesimo septimo, Die Vigesimä prima, Novembris: quäipsä*, ejusdem seculi AnnoTricesimo primo, magno Bonorum omnium cum luctu, e vivis discesserat, nunquam sine veneratione nominandus Theologus,J ohannes Oecolampadiu s : Ecclesite Basiliensis Reformator & Antistes fidelissimus: S.Theologiae Doctor&inhac Academia Professor incomparabilis: Eruditione atque doctrinä nulli secundus: Pietate ac Mansuetudine Orbis exemplum : Studiorum pertinacia indefatigabilis: Labo- P.Theodori Zvingeri. Laborum Qc periculorum tolerantia invictus : Deniq; sanctae non minus quam beatae per omnia recordationis. Hoc temporis punctum citö animadvertit Pater ipsius, VlR Bonus et Doctus: (ut eum, fine ambitione, more Veterum , inscripsit Caspar Dorn a vius ,'“* 1 Philosophus & Medicus Gorlicensis Clarissimus: ) Pater,inquam,ipsius: Jacob vs Zvi ngerus, Philosophi®8c Medicin^ Doctor,& GraecaeLinguaeapudnosProfessorlonge celeberrimus: Providentiae divinae in scrutandä rerum Naturä serius ac sedulus indagator: Literarum vero sacrarum amore, ac studio exercitiorum Pietatis, cuivis Theologo aequiparandus. Procul dubio,in FcclesiasteLalomonis ( cujus libros percalluit) obser- värat: CuitfcsiuTempus, etiam Nascendi: ac DEUM sacereunum- quodifc fulcrum suo tempore. Ideoq; Diario suo, ad Diem Vigesimum primum Novembris, Filii hujus fui Natales, totidem verbis inseruit : Natusestmihiex JuDi th a Br a nd, Deo clementer juvante, Primogenitus meus Theodorus: sic appellatus,cum XX VIL sequente, ad D.Petri, astantibus Illustri Viro Rodolpho ä Salicibus Barone, &: Doctore Gulielmo Ara- 6 0 5 I O, iacro Baptisinatis fonte initiaretur. Hactenus pietatis aliquas scintillas; at, obsecro, deinde,accensae in Deum Arae cordis flammam spectate. Addit enim: Impleat Omni potens Deus Votum meum: Ut,quod damnumnostrasensitEcclesia,hoc eodem* Die, ante Sexaginta fex annos, morte fidelis Christi fervi, Oecolampadii; id hujufce filioli mei natalibus experiatur r efarcitum. Has enim Primitias meo D e o ostero: ut, si sic destinaverit, ipsi per vitam, annun- ciando divinum ejus Verbum, inserviat. Amen. O plena Religione praecordia ! Quicquam'ne devotius in terris cogitari potest ? Provoco Theologum quemlibetj: sanctius aut castius Votum audierit unquam? Nam, non Diis vel Deastris; sed, Omnipotenti DEO , vovet: tum, D E O suo vovet, hoc est, ex fide : ac Primogenitum suum totum devovet; > B a I * Orattme panegyrica de Vita df Morte faco- bi Zringeri, * 4 nno 1612. Gorlicl habitis? edita. liccles c. j, 1.2. eSru. * MU alium referunt: sed errant. Joh. Manlius, Henr.Van- taleon, "Paul Ebenis, Tsic. seujhertts, Mbr.Buchol- cerus, Scul- tetus , Mei. edamus, &c. * 0 stö»g<&. Tfitlm. 145 » . 12 MemoriaBenedicta inque Ministerium sanctum, spretis usibus propriis: & t&- men,fificdeflinaverit ille: DivinaClementirearbitno.ua % 0- tahumiliter committens. Denique,omnia in Gloriam De i & Ecclesiae commodum. Quid, quaeso , praeterea aeudere- tur ad pii, sancti & Deo pleni pectoris .demonstrationem . c nequä forte, tantarum rerum oblivio Filium caperet: eum- detn THEODoRt nomine insignit.: ncn modo, ucfui Fatus, hujus Avi,memoriam instauraret; sed praecipue ; ut D L O donatus, illidem se redonatum, toties quoties Mominis reminisceretur. Propinquus jE JI O VA omnibus invocantibmipfttsn •' omnibus, qui invocant ipsum fide: Placitum timentium ipsum efficit : & vociferatio- nem eoru audiens, salutem dat eis: Regius Psalta cecinit. Tenete, Auditores, Zvingerorum, Patris & Filii exemplum; si quod,evidentissimum. Doleo,non liceremihi ,perhorulae angustiam , elarebrare singula Providentiae Dei momenta; qusein hocNativitatisarticuloconcurrunn Compendio dicam , tüm hujus , tum reliquar totius Orationis summam: Divino Munere natus est Basilete.T heodorus * Sic notant yett.Injcrijjt. *j Vantaloni. quaß zruvQ- uz&cfAsyoi.i.e, qui omnes fa bulas saltarent. alias Pantomimi. Z v 1 n.g e rus: ut jacturam, quam illa fecit in Oe- colampadio, in isto haberet reparatam. Res miraculo proxima est: sive cogitemus, Voto Hominis respondifie Deum : sive, Quibus ejusdem ductibus tandem optata evenerint,consideremus, libique Omnipotentis iilius digitum, ubique brachium Domini exertum, mirifice, cognoscemus. Non quidem ex eo,quod B'asiieä natus: Civitate Antiqua, & a multis feculis nobili. Quicquid ejus sit,non extollimus. Multo minus tam fumus ambitiosi; ut illius vetustatem probemus a Si Panthalo *, ejusq; Undecim millium Virginum sodalitio: cum quo unL Martyrio affectum, fabulati lunt; qui ex Italia vicina., & (opinor) e Mimorum I theatris,credula Rauracorum turbae hunc Sanctum & Patronum praefecerunt. Linquimus ista. Nemo exinde melior, quod sive antiquo, sive celebri loco fit progenitus. ^ Sursum vertamus oculos ad universi Deum : qui, sicut Auroram D. Theodori Zvingerj. ij roram visi; itarebus humanis saepe quaedam prseludiaprs~ mittit. Omina & Prodigia Gentiles dixere : nos signatemporum rectius nominabimus. Anno igitur Nonagesimo septimo , quo Theodor u m' no- striuP. natum diximus, Deus excitavit spiritum, inclyti Magistrates Basilienfis: ut praesentem- hanc aedem- ( aM$ Eccle- iiae Cachedraiis nomine insignem ) ab imis ad summa usque; renovaret & exornaret. Ipsi s-Kalendis Novembribus, Concio fs- cra,quldenuo veiuti consecrabatur Deo, ä beatovenerandae memoria Antistite , D. D. Johan.Jacobo Grynäo, Theologo de nostri Ecclesia Sc Academia optime merito , in lucem edita, typisque. vulgataruit. Quasi divinus ille Praeco annunciare voluisiet: praeparatam jam quidem Domum Dei excernis coloribus; Domin um vero ejuspropediem provisurum libi Doctorem; qui vivos Ecclesiae lapides excitaturus, & nitidiore form! esset instructurus. Tertia dein septimani, Noster ille, secundis Matris nixibus procreatus, solem hunc primo adlpexit. Na» invenio , -junn beatiorem magis dicam : Utrumne illos ( Majores) de posteritate tam clara, an hunc de Origine gloriosa. Ita aquatu er apud eos recurrit & commeat divina dignatio ; ut & illorum Coronam dignitas /obolis tlluflret, & hujus gloriam nobilitas generis illuminet, quae Cypriani sunt * de Celerino verba. Atqui vero, si vestigia Cognationis Zvingerianae premere liberer, quis modus dicendi foret? De Th eodor O', Nostri Avo, quanta rerum & meritorum copia se offerret? Unum illud,stupendae varietatis Opus,T/;eam Vita humana titulo inscriptum,quas non laudes in Orbe retulit ? Non est autem mei nunc instituti, (repetito dico) vel in Zvingeri nostri, vel in celeberrimae familiae laudes excurrere, aut maternae stirpis nobilitatem recefere: tum quod ab aliis * istud, (partim t non ita pridem) sit occupatum: tum quod hujusmodi gloria,uni cum haereditatibus,ad quosvis transire soleat. Denique , non in Majorum meritis, nec in hominibus, Hominem DEI, gloriari decet : sed, Apostoli mandato, d" Varentat. Ampliß. D. Bernhard. Brand, Tribun.pleb. Baßl. d Clar.DlD. Jae.Brandmjllera habita & editä, Anna 165 0. B j * Bpißold XXXIV. * Vid. Cl. D. D. Vel. Viatur. Orat. In- aug. in Trassat. Theatri Zying.Edit .3 I ^.1604. & M.Seb.Bec/si Tarentat. &• Cl.D.Castar. Dornay.fitp. : 14 Memoria Benedicta i.Cor. 1 , 31 . ref. lil.;. atp-2.2. An. 1610. .Chron.z 8 . 0 cv Kvg/.a> Qui gloriatur, <» Do- mino gloriator. Gloria enim Hominis De us: verissime alicubi ait * IrenaeusMartyr. Illi cum donarus (ut memoratum) aeque dedicatus Noster esset: pientissimus Pater sibi accurate invigilandum existimavit, ne tanto Voto frustraretur. Itaque Filio, ut primum Infans este desiit,os formare caepit,& Literas oppingere: mox eundem imbuit Preculis,&ludendo assuescere laboribus docuit ; donec publicae attineret Scholae. Hinc redeuntem examinare : si quid bene didicisset, laudare,hortari: sin ^corrigere , admonere. Sic brevi tempore Gymnasii nostri Classes omnes feliciter percurrens, scholastico pulvere liberatus, Anno^ hujus seculi Decimo , Vernali promotione , publicarum lectionum Auditor, & Philosophicarum Artium asceta factus est. Quae gaudia, quod solatium,devoto Parenti,e,quotidianis Voti fui progressibus,putamus accessisse? Jam praecipiebat animo, Filium ad Oecolampadii cathedram festinantem: divinos praesentifcebat igniculos, quibus ultro ad metam destinatam ferebatur. Nihilo interim diligentissimus Pater agebat remissius. Crescebat filius retate,(apientii humani indies proficiebat: ille, Davidkzd instar, pro Salomone suo soliciti, Templi structuram imaginabatur, & Ideas figurabat: ad quas nonligna&lapides,sed viva Viventis Dei extrueret Organa, Vasa , Templa. Ei fini delineavit Genuino suo In pier ai que Pauli Epistolas Analjses : Salomonis Proverbia redegit ad certos titulos,quos Locos communes vocamus: Catechefin Christiana Religionis ex apertissimis Scripturae 8. testimoniis compegit: ac ne quid forte superesset eorum, quae ad reverentiam Numinis divini faciunt, Precum plurimarum formulas consignavit. uthisadminiculisj&fundamenta Pietatis feliciter jaceret Filius , & in Oceano SacrarumLiterarum tutius navigaret; &a Deo potius, quam ullis humanis praesidiis totus pendere, hujusqueunius Gratia Lc auxilio niti, juvenis addisceret. Id quod opinione citius, noster Theodorus, ipsi praxi demonstrare, caelesti fato adactus est. Nam, cüm in dictis modo studiis esset uterque: ecce! Pater dixerim,an Prseceptor fidelis- D.Theodori Zving e ri. »f fidelissimus, grassante tunc peste corripitur. Mater quoque contagio morbi accenditur. Paucis : septimi die a decubitu, fex fortasse horis intersitis, pariter ambo extinguuntur Parentes: unoque sepulcro eädem hori contumulantur. Quid animifuisseStudiosonostro putatis, Auditores? Or- phanum se jam primum sensit: in medio studiorum mari, Gubernatore privatum agnovit, non amplius erat, qui prosectus quotidie periclitaretur; qui Linguas exerceret, qui Disciplinas inculcaret,qui horas ejus moderaretur; qui pruden- til, aetati conveniente,ipsum instrueret. Quid igitur ille? Ad eum conversus, cui religiosissimus Pater ipsum devoverat, cum Davide frequenter orabat: Ne deseras me ,necj } derelinquas me, o DEUS salutis me& ! nam , E ater meus & Mater ;mea derelinquunt me ; sed JEHOVA recipiet me. Neq; caruere preces auribus. Homines, quae nobis donantur,sincero assectu,custodimus gnaviter : Et, Omnipotentem siias Oblationes perdere, crederemus ? Hautquaquam. Sacrosanctae illae Benedictiones,quas abituriens Parentis Anima in ipsum profuderat,non cadebant irritae. JS T »vir Dominus qui sunt Sui: nec deflituit, nec derelinquit eos. Ergo a caelesti Patre Theodoro nostro novus animus seppeditatur. Exemplum Genitoris , & praeceptiones , in oculis, in corde gerebat, volvebat. Redit ad Muses soas : &, jam hoc majore conatu studia urget, quo majoribus subsidiis se orbatum cernit. Felici ausu , sperato successu. Etenim, nondum tertius a Patris obitu annus effluxerat; Augusto * Mense, Promotore V.Clarissimo, D.D.Joh. Friderico Weudenbergio, S.Philosophiae Doctor, Artiumque liberalium Magister, publica solennitate proclamatur. Ingens hic Amicorum & Propinquorum applausus. Omnes bene ominari: Parentem, Avumque Theodorum, inhocgermine revirescere: gaudere, gratulari. Noster autem, his minime inflatus, aut prae se spernere alios, aut eo segnius philosophari. Verum enim vero, permagnam & difficilem Crisin hic Philosophi nostri experta sunt studia. Jam tempus erat, animum Vsal.2-r,r). IO. Hebr. 13 , 5 . *^».1610. p.lQ.stHg. ! ! i6 Memoria Benedicta z . Cor .6, 9- & 4,16. i mum superiori alicui ( ut vocant) Facultati .-applicandi. Non ignorabat Votum & Monita honorandi Genitoris. Ait, obversabantur Majorum imagines: praesto erant Bibliothecae, Avi, Patris, & (cujus is haeres dictus erat) Gulielmi Aragosii Tholosatis, Philosophi & Medici celeberrimi: quippe salutis trium Gallis Regum, &Maximiliani Caesaris, Magistri.atquehic ipse (quod ante retulimus) S.Baptismi Arbiter Theodoro nostro contigerat. Praeterea, supellex ampla 8c splendida, quin pretiosa etiam, rerum Chymicarum, labore Parentis proprio relictarum, haut mediocrem dubietatem ei commovebant. Summä, Studium artis medendi Nostro an- hamm videbatur : & parata jam subsidia, gloriaque & successus Parentium,flammas addebant: ut huc prorsus ex ingenio Magister Zvingerus propendere ac tendere ä pleris- que praesumeretur. Longe aliter Omnipotens ille,cui consecratus erat,haec praeviderat. Jamdudum is Votum Patris audierat in coelo: non igitur humanis rationibus infringi poterat in terris. S u- PERANT Deniqu e Coelestia. Dejicitur Noster acutissimo morbo,( Hungaricum vulgo nominant) & ad portas usque inferorum humiliatur. Isthic demum se Omni potentis cura manusque produnt: quodque Gentium Apostolus praedicat, in hoc ad oculum ostenditur: Morietites, ait, ecce i vivimus. Ut qui cafligamur , nec tamen occidimur. * Ouapro- pter etiamsi externm Homonofler corrumpitur , internus tamen renovatur indies. Perinde nostra Medicorum soboles, omni humana ope inferior, ad Omnipotentem suum sese recipit; 8i inexhausto salutis fonti, quantus quantus esset, totum se tradit: atque adeo, cunctis aliis praesidiis humanis insuperhabitis SS.Theologiae stadium ingreditur, nomen inter sacri Ministerii Studiosos professus. Scholam theologicam ubi semel intravit; nec mora nec requies,donec solida sterneret fundamenta sacratissimi’studii. Eapropter Linguis, Latinae & Graecae (quas ä teneris ad huc sub Patre, pariare didicerat) Hebraicae quoque curam adjicit, nimirum, ut purissima Theologi principia in suis cognosceret Originibus, quando nihil aeque morosum aut noxium D. Theodori Zvingui. 17 noxium est Oraculorum divinorum tractatoribus,atque ignoratio linguarum, quibus Deus ea consignari voluir. Quic- quid'enim rivulorum est, a fontibus suae sinceritatis examen expectat; &, nisipulcre istis consentiat , repudium. Noster, ut erat vernante ingenio , facile perrupit impedimenta omnia. Linguis & Artibus munitus, cumprimis Analyseos & Logicae usu exercitatus, nihil intactum reliquit. Textus sacros recte secare : secta similibus comparare : Obscurioribus clariora contendere: Colligere sparta: e pluribus unum conficere, decaetero, quoties divini Praeceptores Grynäus & Be c k i u s juberent, prodire in arenam , in suggestum ascendere, sive Disputandi, sive Condonandi gratia. Omnia praesigni quadam industria, mentis alacritate, linguae & ani- ! mi praesenti!, ac praesertim singulari cum perspicacitate at- j quejudicii rectitudine. Produxit haec studii sacri certamina in quartam usque annum , patrios hactenus agonas solum expertus. Tum vestigia Majorum relegens , etiam rerum quandam peritiam sibi comparandam ; quaeque aliarum Ecclesiarum & Academia- rum facies, instituta, Ordines, Cerimoniae, ac si quae alia id genus, bonum Pastorem vel Doctorem scire in tere st; haec, inquam,exploranda sibi duxit universa. Nec suo tamen confidebat ingenio: sed, consilio Propinquorum, praecipue vero Spectatissimi,PrudentissimiqueViri,Domini Lucä Iselit, Patrui fui honoratissimi,cunctadeliberabat. Omnib. mature dispositis, in Nomine Domini, Anno hujus seculi Decimo- septimo, pridie Kalendas Apriles, noster Theologiae Candidatus Basileä discedit, & pst Argentmam rc£tk Heicldkrgam tendit. Ubi Rectore Magnifico,Domino SIMONE Oesopoeo, Medicinae Professore Clarissimo, in Academia fidem atque tutelam susceptus, mox Bibliothecae Palatinae, toto orbe famigeratae, fese ingessit: abstrusae vetustatis Codicibus, &c Libris rarioribus, diligenter in album suum notatis. Parum id referre arbitratus, profectuum robur Disputatione publici tentandunvsuscipit: ideocjue Theses de sublimi, Sc eo tempore ab Arminii Discipulis valde agitati quaestione, AnLlectioniinostri Decretum nitatur Fidepr&visa ? conscribit: ac 1617. M'E M O RI A BeNE DICTA * D.U.Jul. * D.2 nihil praeterea observasse Nostrum. Quicquid in Rep. in Ecclesiä, cognitu dignum erat,percontabatur.Si quis praeclarae doctrinae aut existimationis Vir haerebat uspiam, eum alloquebatur, adorabat. Id, praeter Inscriptiones Illustrium Virorum in Album ejus frequentissimas, testanturFragmen- ta tabularum: in quibus Regionum situm,Quantitatem, Coeli temperiem, fertilitatem soli, Civitates,Flumina,Maria, Portus, tum & Imperium, Statum,Regimen descripsit: item- que Templa , Sepulturas, Academias, Collegia, Caenobia Statum Ecclesiasticum, Potestatem Praesulum, Ordines iis subditos, Modum electionis: Academiarum Professores, Au. ditores,Dignitates,Comrnoda,Societat§5 ; & quis enarret singula, quibus ne dies sufficeret? Nos D. T H E O D O K' I -2 V I N G E R I. rA Nos Providentiae Dei caram pro Zvingeronostro attendimus : cujas eximium specimen in Anglii emicuit. Londino namque lustrato,inprimis in Marcum Antonium de Dominis, Ar- chiepiscopum quondam Spalatensem, inquisiv-ir. Huic innotuerat,quum is Itali! relicti isthic Basileae transiret,per Germaniam ad Britannos profecturus. Humanitas & affabilitas Archiepiscopi cominus demonstrata, & quotidie assurgens e scriptis celebritas,ita Nostrum affecerat, ut ilii Disputationem suam Heidelbergensem dedicaret, eam pxoin offerre , uni cum officiis paratissimis, discupiebat: jamque apud se prorsus definierat, illi omnem suam impendere operam. Archie- piscopus utramque oblationem porrecta fronte suscipit: ac indole, moribus & studiis ejus exploratis-, respondit: Nullis adhuc fe reditibus gaudere: sed, ab Archiepiscopi Anglici favore, totum pendere. Siquidem sustinere moram tantisper aut vellet, aut posset ; donec Episcopatum , L Rege promissum , obtinuisset ; ipsum- cttnüis aliis antelatum iri. Noster blanditie verborum allectus , rem sedulo agi existimans, ad finem usque Septembris praestolari: reliqua Cimeiia Britanniae ruspari, tempus utiliter insumere. Inter haec audit: Archiepiscopü Spalatensem quotannis ä Rege Quingentas Libras Sterlingas accipere : reliquas ejus spes diurnare, ac longius abeste ä meta, quam putaret Ipse. Statim igitur moras abrumpere, atque ante hyemem in Galliam transfretare decernit» O mirabilem Omnipotentis instinctum ! Certa pernicies impendisset Zvi ngero, si unquam in Spalatini familiaritate fuissetadmissus, Etenim, cüm pro tempore in Regia Britannici Consilia, de conciliandis Nuptiis Hispanicis, agitaretur; &ab unius Papae indultu,rei summa sufpederetur: Archiepi- scopus Spalatensis, spebus lactari se ratus, el occasione ad vomitum redire parat. Offert Regi suam pro exorando Jove Tarpejo industriam. Acceptatur. Mittitur cum prolixo stipatu. Simul atq; Romam intrat,Pontifici Maximo crepidam exosculatur: Numen Babylonium, quod ejurarat, veneratur: secessus crimen culacrymis deprecatur; petitq; supplex,reconciliari magna scortationum Matri : quam paulo ante, multis Tomis, manifestariae ac intolerabilis tyrannidis ream peregerat; C z * D.T-7.Sej>t* Exod-i9>4- Cant.7.,2. lSzS, *0.11 .OElob. *D. 3.7{?v. Eccles. i, 5. > _ ZO Memoria Benedicta pudendis ejus Erroribus & Abusibus toti Mundo altum retectis. Actam fuisset de Zvingero nostro, si periculis his interfuisset. nam, quis dubitet; huicpra csereris Calicem babylo- nicum porrigendum ? non, ut (Graecorum more) aut biberer, aut abiret; sed, pontificali lege,aut biberer,autprotinus in rogum conpc h sretu Meliora providerat Omnipotens Nostro, quod excitatis Ventis oppido testatus est: nempe adeo fecundis, utintra Sex- horium, finiente * Septembri ,Doroberno Caletum vsque, non tam ipsum traduceret; quam, velut aquilinis alis subvectum, transportaret- Gratias agimus Omnipotenti Patri: qui tot tantisque periculis ereptum,devotum illud Caput,nostris restituere terris sartum tectumque,dignatus est. Postmodum Caleto recta Lutetiam properat. Fano S. Dionysii, & in eo Regum Galliae Mausolais, juxtaque superstitioso illo thesauro,in transitu spectatis. Urbem vero Regiam, & quicquid circum hanc visu dignum, exquirit: praesertim Ecclesia Reformat® (ut Lilium interVepres illic florentis) Pastores vigilantissimos,fidelissimosque,PETR uM Molinäum, Samuel em Durandum , & Johann em Mestreza- t i uM reverenter salutat: quorum ultimus , Viginti post annis, * mihi, systaticas a Nostro ferenti, comiter testatus est, quam id gratum ipsis accidisset. Ac ut optimorum quorumq; amicitias identidem Noster deperibat: sic Lutetia, bono Deo ducc,incidit inVirü Reverendum,No ac hum Sonori um, Pastorem Genevensem, ad suos iter parantem. Hujus illicö se consortio addicit. Proinde Lutetia pariter * abeuntes; per Divionem, nobilem Burgundia Civitatem, itinere directo; initio * Novembris unä salvi Genevam ingrediuntur. Isihic Viarum fastidia nonnihil abstergens, convictu Viri Reverendi , D. Theodori Tronchini , Pastoris & Professoris Clarissimi, ac etiamnutn optime merentis, usus ; constantem per omnem vitam , ejus amicitiam indeptus est: cujus & ipse vigorem abunde sensi, cum ante hos septendecim an. nos ilii tesseram a Nostro exhiberem. V erum,sicuti Sol iterum ad locum suum ajbirat , ubi oriatur ita ____ ZVIN- D. Theodori Z v i n g e ri. 21 *D.Z9.7{ov. An.\6i<). Zvingerus Basileam, adlocum sibi divinitus assignatum * revertitur : mox ibidem radios suos exorturus. Sed,gra- datim. quemadmodum non Meridies primum effulget, sed praevio diluculo suavitersuccedit. Alia tamen noster consilia tunc fecum versabat. Adhucdurabat * Synodus Dordracena: qua non jam gliscentium, sed cruentis praeliis passim erumpentium, dissidiorum 'in Ecclesia compositio tractabatur. Nondum acquiescebat gen erosu m pectus amicitiis partis. Compendio aliquo,totius Orbis Reformati pretiosas animas vultusque intueri optat: nec prius aut melius quicquam reputat, quam uno velut obtutu Venerandum - Patrum illorum Consessum contemplari. Jam jam iter meditabatur: eque plurium ante compertä benevolentia , caeterorum amorem facile sibi pollicebatur. At,non erant Cogitationes De i, quae tuZvingeri: nec Viae illius, quae huic tam impense placebant. Vere hic impletum est Sapientissimi Regis effatum: Animus hominis excogitat Viam Vroy.\6,s>. suam: sed sehova statuis gressum ejus. Retrahitur Noster - ab itinere meditato : & gressus ejussistuntur Vocatione ad Communem Diaconatum: in quo sic impigre, humaniter,prompte , quandocunque ubicunque opera ejus efflagitaretur, omnibus ministravit; ut paulo post , pie defuncto Domino Jacobo Guggero, Diacono primario, communi Patrum conscriptorum sententia, * Zvingerus, in ejus lo-| a». i nitas Vanitatum ! quam nihil est beatum ab omni parte! Fu minor doloribus tenella Mater : deficit, expirat ■ : Lc quod miserabilius,concidit unä sperata soboles. heu! quidlarnen cabilius in re familiäs cogitari potest? Hactenus gratulationibus duntaxat astu e ve rat Zvingerus noster, cunctis ex animi voto fluentibus: jam condolere Fratribus, ac similiter ten tatis commiserescere, discendum erat: quo ex perpessis,alios quoque posset idoneis instruere solariis. Sesquiennium fere abierat,nondum concoquere mterorem aut obliterare memoriam Werdemanniae suae valebat. Ab Amicis & propinquis tandem increpitus, moderari ;& Oeco, nomis patronam disquirere ccepit. Nactus erat Noster Ministerium tranquillissimu,&in quo majoribus se comode praeparare poterat. Summae rerum Ecclesiasticarum & Academicarum se, Patris voto, destinatum,ei non latebat. Hucusque studiorum successus ä Domino expertus, reliqua divina illius Providentiae credebat: interim,aratro manum admovendam censuit. Graece a puero doctus, Hebraeam sibi exaequandam praesumit, aelicetab Eruditissimo Affine Buxtorfio F ilio (duas enim Sorores duxerant) facile quidlibet impetrabat: tamen eum, partim celebritas & HumanitasB uxtor- fI Patris perstringebat •, partim auxilium vicinum, ac praesens ejus consilio in horas potiundioccasio,allectabat; ut non longius sibi eundum, sed horsum sese convertendum, prae- fiscini statueret. Observare quotidie licebat fortissimi Patris genuinas filias: primä quaque luce ad operas redeuntes saepe numero diluculum antevertentes : nunquam labore’ fessas: omnibus intentas curis domesticis, negotiis, paucis: ____ Quales D.THEODOSI ZVINGERI. «ju- for. ■ftio. tPri. rebat i nu. iam< )Va- :! Fit quod men. latio, nimi enta- alios item, .. Ab Oeco-; - ierff isijiii 1 is ibi 2Z IQuales graphice depingic Salomon, dum Adagiorum suö- Irum fine Mulierem strenuam decantat. Has inter placet Nostro MagdalEnA: eamque honesto ambitu expetit. Annuunt Parentes. Medio fere Junio * faces accenduntur, Lc Connubialia festive celebrantur. : Frequens in ore atque calamo Zv ingir. 1 verbum H te rebat, illud P/almicum: *J1T 117 Generationi Rectorum benedicetur. Hoc ubertim, cum Socer, tum novus Gener,sensere. Dei Benedictio sequebatur affatim: Lcmiro quodam fato, Graecae ac Hebraeae linguae propagines v eluti congermina- scunt, egregiis inde surculis prodeuntibus. Quinquies felicibus nixibus Nostrum suaMagdalis mactabat: gemino quidem virilis sexus, tergemino sequioris. Nec tamen omnium horum Nepotum gaudia gavisus est optimus Avus: nec sua cum illo Gon versatione diu potitus Gener optatissimus. : Ut sunt rerum humanarum quotidianae conversiones, moritur paulo post, MinorisBasileaeParochus, Sigismundus Kien, praegnas meritis, vitae fatur. Anno insequente,Zvin- gerus omnium calculis ei sufficitur. Sic optato migrare loco idem compulsus, longo intervallo distrahebantur, ä vicinis Parentibus Filia, simulque a consortio Soceri utilissimo Gener. IterüDEus ammonere voluit Nostrum: Humanis praesidiis non innitendum securius,quandoquidem in horas mutentur & effugiant. - Et certe singulari Omnipotenti't Pfovidentiä promotio ista Zvingerum attigerat: multis de causis, aliquas delibabo. Primo, Theodorus, quinullum in toto Ministerio Urbi- I co habuit cognominem, ad ejusdem nominis Ecclesiae Parochiam tranfertur. Deinde, pariter Conjuges desuescunt quotidianae illius conversationis cum dulcissimis Parentibus usu. Hoc ipso praeparantur, ad ferendum moderatius, dolorosum illud discrimen; quo, vix biennio post, saeviente peste,Nominis & scriptorum gloriä immortalis , Buxtorfius Pater, vivis exemptus, toto coelo ab ipsis distractus est. quam quidem Viri maximi jacturam nunquam eluxisset Academia Ba- siliensis; nisi Filium, jam tum scriptis celebrem,8c qui Parenti eruditionis Orientalium linguarum palmam unus in Orbe am- Troy. 31 , *D.i9.Jun ‘Psd.UZyZ. An. 1617, An.t6zj. D . 5- Tiov . 7^»M.l6,48 Memoria Benedicta bVambiguzm reddiditTnisi kunc , inquam , in promptu * h ^buifisct* • Luctum istum nondum expleverat Noster: subsequitur Matrona lectissima, Valeria, Theodori Zvingeri Filia, Jacobi Soror, Amita Nostri, eandem omnis Carnis lenntani. Haec illi,a Parentum obitu, Matris loco fuerat: dum ipsa contra, Viduitatem suam (in qua Vir Prsstanrissimus, Dominus Joh. Henricus Ryhinerus, Mantus,eam reliquerat) isto ex Fratre Nepote solaretur. Iterum ccelestis Pater eum submonuit: Terrenis dimissis,superna satagere. Et quae potuiffet alia,natus ad summa Zvingerus ?Ec- ce ! Quo animo steterit inter ejus.teporis pericula; velut Aaron j oWm^iHter Vivos & Mortuos. Nihil reveretur Angelum percuffo- rem; qui, justo Dej judicio, misere hanc LIrbem depopulabatur. Decumbit & occumbit horribilis qutedam multitudo. Vespillonibus & planctu omnes vici replentur : cuncta ejulatibus resonant. Pars extremum hiscit a pars gemitploratq; funera. Diffugiunt multorum proximi; etiam Parentes ab amoris pignoribus. Noster, Omnipotentis Gratia confisus, spiritus haurit, & in statu manetimperterritus. Accedit etiam vilissimas casas, intrat, visitat aegros intrepide; ac infundit so~ latiadivina. Destituuntur Medicis; ipse Consilia suggerit, ä Majoribus accepta. Domo mittit pharmaca pauperibus: corrogat egenis undique, & erogat fulcimenta. Summa, Pastorem bonum cunctis seprobat, Verbis,Factis: Animam curat Corpusque. Dum haec ita geruntur, ecce! ingens plaga incutitur Ecclesiae atq; Universitati nostrae: illius Pastore fidelissimo, hujus accuratissimo Dostore, Domino Johanne Wo l l eb i o eadem lue correpto: & intra paucos dies * fatali fune abrepto. Quislacrymis perfusas genas numerare potuiffet,quum' inopinatum Venerabilis Antistitis funus, mane de suggestu pro more, Concioni vulgaretur ? Q luctuosum diem “ Sed enim vero: Sic Omnipotenti placuit: qui hanc viam Nostro ad summa tendenti, sternebat. Quibus autem, quaeso, Artibus; Quorum Amicorum fatigatione ; quibus ambagibus aut cursibus eo anhelabat, ac -———■—___tandem D. T R SOPORI Lv I N G E RT. Ls tandem pertigit ? O immensam D e i sepientiam f Ne vel horumlaevissiniae suspicioni succumberet Noster; febri exercetur domi, lecto affixus misere detinetur , Vestibulum tangere nequit. Coelum citius quam Episcopatum cogitat. Interim Consilia sua prosequitur Omnipotens: & finis Votorum J ac obi, beati Patris, appropinquat. Tres citerioris Basileae Pastores (quotquot erant) uni falce Mors demessuerat pestiienci anno. Quartus solummodo, in ulteriore Urbe,superabat. &hanc stem populi reliquam, occultis ignibus tostam, tantum non in cineres redigebat is , qui solus de se vere testatur: Potentia mea per Infirmitatem ad Finem fumi adducitur. Haec nimirum Dei gloria est: qui sic,a Mundi conditione, Filios suos habuit, utipsis effer Ante Honorem abjeäio. Unde Apostolus Gentium in hoc Domino gloriatur: Quum IN FI RM U S sum , tunc POTENS sum. Ista Omnipotentis sunt Opera, mirabilia valde. Illi Noster cum voto consecratus esset, potenter emersit ex infirmitatibus: im- mb, per Infirmitates potens factus est. Venerat hora. Finis aderat: Lc instabat prorsus tuarum, beate Pater, precum e cce- lisimplementum, nam, Omnipotenti Te, tua, Tuum credideras,& qui potuisses falli ? Oculi Jeboya ad Jusos, & aures ejus ad vociferationem eorum ; clamantes illos audit Jehova. Sed,quid diu multumque distineo spes vestras ? Congregatur Coetus pro Antistitenovo eligendo. Universi, Proceres,plebes, magni, parvi, cuncti palmas Zvingero tendunt: ipsis J u n I Kalendis. Ita ille, post nondum exactum seculum, sic sanctte memoriae Theologi, Johannis OecolampadI, Successor in Ecclesia : &moxquoq;in Academia; Procerum suffragiis ad Vet.Testamenti Professionem vocatus. Unde, pro laudabili Academiaru consuetudine, Do c t o r i s Theologiae Titulum & Insignia, quarto post Mense, * solita celebritate suscepit: Promotore Viro Dei, (tu vwj fiasca^/Tn) Domino Doctore Sebastiano Beckio : antea Praeceptore; at,ab eo tempore,Collega; sic honorato & amato, ut nunquam cum illo in gratiam redierit. Hactenus, Auditores,relatum est: quam admirandi Omnipotentis Cura manuque , sanctum illud Jacob i Zvingeri D j2.Glr.I2, 9. : jPrOV. 18 , 12 . 2.C0/.12, IO . Vfrf.34,6. An. i6$o, *D-30.7{ov. Memoria B e n e d i cta Votum,in ejusdem Filio adimpletum fuerit: ut jam revera is, in loco fidelis Christi Servi, Oeco lampadi, Deo & Ecclesias huic inserviret. Alterum nunc Nobis quoque restat expendendum: An & Qua ratione, Damnum, quod nostra sensit Ecclesia, morte B.Oeco- lampadl , pet Theodorum Zvingerum fuerit resarci- tum? Quis enim addubitet: Justum prascasteris este , Dei Optimi Maximi Berfeficia intente observare? no sunt oscitanter negligenda, quas ad illius Gloriam quam maxime faciunt. Hincutiq; Grati«, & Laudes pro di vite ipsius Gratiä, depromendae, atque ad illum referendae sunt: quibus eundem ad ampliora Dona invitemus. Secundo, Nobis ex jam acceptorum computo , rectius constabit: Quam chara Deo hucusq;fuerit Ecclesia nostra: cujus Damna subinde idoneis supplementis compensare dignatus sit. Tertio, Indidem clarissime parebit, Quam dilecta Deo capita,ZviNGERi,Ja- cobus & Theodorus,extiterint. Omne,quoad ejus fieri potest, in breve compingam: ut saltim attigisse potius , quam exposuisse pro merito, comperiar. Triplex Damnum, ex Joh. OecolampadI obitu, nostra sensit Ecclesia. Amiserat enim, Doctorem coelestis Veritatis eximium : Religionis Reformatorem strenuum: & Ecclesias primarium Pas torem , sive Antistitem fidelissimum. Hasc Tria Munera, si Noster quoque, non occupavit solum; sed & administravit decenter; & multis quidem annis: quis negare ausir, quod Facta loquuntur,& ad liquidum condocefaciunt ? Primo itaq;,VerboDE i Ecclesiam sibi commissam,accurate pavit: hominum comentis procul ire jussis.ld abunde testantur utriusque Foederis Libri sacri, quos majori ex parte pro Concionibus explanavit, utputa, Judicum,Samuelis binos, totidem Regum,siobi, Psalmorum,Esajttfeelii, Amosi,bliclu,Zacharu: Matth&i, & reliquorum EvangeUa Qa&zuon Epistolas Petri geminas; Pauli ad Romanos, Ephesios, TbefalonLenfes & Hebraos: atque tria priora Capita Revelationis Johannis Theologi. Taceo quas S. Synaxios diebus in Confessionem Bafilknfem protulit’ D.Theodori Zvingeri. L? facti ejus cu Verbo Dei collatione diligenti, ac palam utrius- que concentu demonstrato. Non referam (quis enim posset ?) innumera fragmenta, Textus vulgo dictos, pro re nata, in Nuptiales aut Funebres Conciones, e toto Sacrorum Bibliorum Viridariodeprompta. Jam ad medium fere perduxerat Har- monumt Ouatuor Evangeltflarum^ Dominicis diebus: & ultra dimidium Prophetiae Danklis, tertiis quibusque Feriis,erat progressus. Denique Concionibus hebdomadariis ,priorem ad Co. j nntlnose pistolam propemodum absolverat. Qui fide Scdiligentil, qui perspicuitate atq; facundia, qui sermonis gravitate ac gestuum decentil, id omne praestiterit: ne quidem conabor dicere: cum nemo alius ab ipso illud exprimere queat. Hujus tamen nunqua obliviscar, quod omnes nbrunt: Quoties ascendit suggestum $ toties , velut altero sole orto, animos populi recreatos: omnium oculosatque aures ad ipsum conversos: ac hiantibus quasi labiis imbibisse divina ejus eloquia. Nemo sine fructu discedebat, quapropter Concionibus populosissimis audiebatur: ut ex concursu, non , tantum lubentia ccetus;sed & ex Frequenti!,intelligeretur, Quis tunc sermonem habuisset. Caeterum, Hoc mirandum Dei donum acceperat: Corde res divinas facile complecte-1 batur: Lingua Cor nullatenus destituebar. Hinc Pietatem tam suaviter commendabat, velut instillaret: Scelera tam damnabat severe,canquam fulmine percelleret: Fractis animo rursum viva solacia infulciebat. • Omnia precibus terminabat, ram ardentibus, utSpiritüsS. flammas,e coelo delapsis indicarem: nulla Orbis Christiani necessitate Deo non humillime ac intensissime repraesentata. Talibus cum ordinarie plerosque totius anni dies operaretur; reliquae pastorali curae nihilo segnius invigilabat. Disciplinam ecclesiasticam urgebat: visitabat aegrotos : Pauperibus prospiciebat: Scholas observabat: Ministris Consilia dabat: Omnibusomniafiebat. Dixisses : Uni Ecelesis vacare totum Zvingerum. Atqui verb, juxta quoque Do c toris partibus, in cathedra Theologici,ingenti cum solerti!fungebatur. Deus bone ! quanti sermonis dignitate: quanti ingenii velocitate: j D L I Mbmoria Benedicta 28 quanto rigore judicii: quanti mentis Constantii: quanta mo- deratione s prudentiä)fägacitatejCopiä ! & quis Virtutes omnes enumeret; nedum diducat ? Triumlinguarum, supra Gaput Crucifixi nostri consecratarum peritiam, verborum enuclea- tione ostendebat: sensum genuinum perpetuis S.Scripturae parailelismis aperiebat: Varios cujusque loci Usus & accommodationes exquisite pandebat : Adversantiu strophas & ca- villa,quibus textui sacro vim facerent,detegebat & acute refutabat. Universa h®c,ea Orationis eleganti!; utdubium redderet Auditoribus,Rebus an Verbis majus impenderet studium. In Congressibus vero Theologicis,quas Disputationes appellant,intentajudicii acies effulgebat. Statum Controversi® praecise formabat: aliena statim resecabat; & aut rejiciebat omnino, aut (si occasio ferret) velut animi gratia, indul- gebat. Scholasticorum tricas partim explodebat, partim ad reales Lc form® sanorum verborum consimiles revocabat Modulos. qui dexteritate s®pe demonstrabat, In fumum verti argutationes splendide alioquin impeditas. Istud etiam singulare habuit: Prolixa in pauca redigere: vice versi, Implicata evolvere diserte $ fine conatu, nullo labore, denique, Sophistarum fallacias omnium oculis exponere. Ast,quid verbosus sim his enarrandis? Testimoniadoctrin® ipsiu&TheoIo- gic®, non solummodo h®redibus supersunt, Lectiones in Psalmorum partem aliquam, in Deuteronomium , ac p r® serti m in Decalogum: tandem,in Malacbiam: (Non enim plura ei permiserunt,cum pensiculata tractandi ratio, tum crebr®in loca consentanea Digressiones:) sed extantpublice, ac omnium teruntur manibus, illustris Analysis Epistola ad Romanos, novissime typis edita : & Orthodox® fidei pr®cellens systema,! nomine Institutionum J oh annis Calvini, venerand® ac beat® recordationis Theologi, fatis celebre: ab hoc Pr®- ceptore nostro, facilioris intelligen ti® atque memori® causa in Tabulas (Majorum exemplo) distributum: ut Ordo,Summa & Sententia uno aspectu patescant, quam ob rem,puto illas Th e a t r i Sapientia colefiis titulo decoravit. Nolo pluribus h®cprosequi; ne laudare velle videar, qu® suopte ingenio cuncta elogia supergrediuntur. Istud vere dixero ; Ita beati nostri 29 D. Theodori Z v i n g e r i. nostri Doctoris genium referre utrumque illud Opus, ut eum quasi vivis coloribus effigient, ac genuina imagine ante oculos präsentem sistant. Nec dissimulo, quod multi notarunt: Eum acerrime non raro perstringere Adversarios, & graviter horum amentatas hastas repercutere. Nullo autem idanimi morbo factum, no- runt, quotquot ejus Candorem & Integritatem norunt: cujus cum plenus esset; iniquissimeferebat, sacrosanctae Veritati petulanter & malitiose insultari; aut propter illam, beatorum & de Christi Ecclesiä nihil non meritorum Virorum Manes famamque lacerari. Et vero, si crudele putatur, Religionem ferro & facibus propagare, atque adeo aut Viventium propterea haurire corpora, aut mortuorum (ferarum more) laniare cadavera: quid,qureso,immanitatis habet, in Animas defunctorum grassari, & innoxium nome, in terris reliquum, confictis calumniis & dolo consutis fabuiis, quatenus est volupe, proscindere ? Quod igitur ab alio quovis optabat vel sperabat officium: nimirum, ut post fata, integra ipsius fama vindicaretur ab hostium injuriis: hoc ille insignibus Dei Viris ex animo praestare satagebat; Lr acriter quidem, Ne parum serio id agere videretur. Tertia superest functio,Heroica sane,ac intra seculu Zvin- geri propria, Reformatio: non ea quidem ä crassissimis Romanae sedis abusibus: (qualis, Anno superioris seculi Vigesimo nonojinprimisJoh.Ocolampadl opera praecesserat:) sed j tamen duplex alia: de quibus breviter aliquid. Varia Dei Judicia,praeter pestem Anno XXIX. Bafileam attriverant. Maximum annonae incendiü continuabat plures annos. Terrae motus quoq; interdum nos quatiebant. Bella circum circa gerebantur. Iterum lues epidemia serpebat Anno XXXIV. Et ne Noster , qui praeteritis annis intactus cum suis omnibus manserat, jam forte propter episcopalem eminentiam se immunem ä contagio putaret: trium Liberorum jacturam patitur: Jacobi, primogeniti, e priore conjugio unice reliqui; LcTnEovoRi atq; Juditha,: his ambobus unä & eadem urna exportatis. Doleter istis, qua publicis, qua privaris malis, afficiebatur D 3 Alliis 4. 5 ° Memoria Benedicta ! 2. Tim. 4, I2.5. D.bo .sApr. /lff.1^4 2. *D.iZ.^i>r. ID.25.^»^. *D.6.Sej>t. Antistes noster: ac starim Dei castigantis manu agnoscebat. i quinetiam publice praedicabat : Nl funditus everti Bahiea maller, citra moram sedulo resipiscat, Deumque iratum nova V?tte puritate replacet. Faciebat opus Evangehstas: instabat Idem tempestive intempestive: urgebat, objurgabat, ex nor- tabatur: non cessabat, donec paulo post biennnium abinde Reformatio illa prodiret; Vitas, Morumque ac Politiae rationem tanta castimoniäsanciens, ut ex eä populus evange- licus facile internosci posset. Certequidetn ab eo tempore, per Dei gratiam,hucusque,virus contagionis inhibitum est: 8c> quiescente a militibus viciniä , prisca annonas vilitas instaurata videtur. Utinam, ne peccemus iterum! ac si non adhuc viveret, qui pristinisfiagitiis immersos denuo suis flagris subjicere, vel prorsus etiam extirpare valeret. Pergo. Posteaquam dictis modis , Antecessor noster , populum suum Deo reconciliässet; alteram ‘Reformationis partem,bono cum Deo , est aggressus: quarundam Missaticarumreliquia- sum abolitionem. Duo namque Defectus, ä dominantis Pa- patusinde tempore, inS.Ccenae administrarione haeserant: Alter, Quod vice panis alibilis usurpabantur orbiculares pa- nelli (Hostias vulgus vocitabat) viritim singulis singuli di- stribuendi. Alter NLVUs: quod hostite illae non frangebantur. Uterque superstitionem redolebat, de ctetero antiquatam: & parum honorificum erat Ecclesias Basiliensi, Exemplum ejus ab Adversariis passim allegari; reliquis've Reformatis, pro Institutione Domini & Ecclesiae primitivae praxi certantibus,in faciem objectari; ne dicam, exprobrari. . Deliberato negotio cumSymmystis, inclyto Magistratui proponitur: qui expensis rationibus * annuit, prius tamen, quam ulla susciperetur mutatio, Synodum t Generalem cogit: cujus sententiam Senatui Magno * exponit. Tandem, unanimi omnium consensu, postridie Kalendas Octobris’ S.Ccena Domini , abrogatis illis defectibus, in vero pane’ cum ritu fractionis, secundum Servatoris institutum & exem’ pium , primum in hoc Templo celebratur, tanta Gratiarum actionead Deum, tanto applausu ad pium Sanctorum Antistitem;, ut nunquam antea frequentiores visae sint Synaxes. --- — __ Quid D. Theodori Zvingeri. Quid vero? Sicdne omnia omnino Reformatori nostroex animi fontentiä fluxere ? Non ea felicitas OecolampadI, non Apostolorum fuerat; imo, non ipsius Christi Servatoris. Calumnias,persecutiones,patibula, Crucem denique, Dominus Pharisaeorum zelo perpessus est:NihilNoster? Absit: ut charactere fidelium Dei Servorum caruerit ille. Indelebilis hicreverä est eorum charatter: quippe quo ab Omnipotente ipso signantur. Omnium quidem alioru Discipulorum Chri- stisignum, quoad hic militant, Crux est: sed propria intimorum Dei Servorum nota, Crucifixio a Pontifice Max. 8cPha- risteis. Idem prorsus & Nostro fatum. Principio surrexit quidam ecclesiasticus Praeses, qui se ipse Pontifici Judaeorum Maximo comparavit ; atque pravi suspicione motus, cum sua vindicare instituisset, alios involavit : hoc est,Ecclesiam Basiliensem palam horrendo Apostasiae crimine traduxit. Noster, id minime sibi tolerandum ratus, Declarationem sententia orthodoxa de SS.DO MINI C oena conscripsit 8c edidit, quo cordatis omnibus testaretur : Ecclesiam: hanc, in quam doctrinam jam inde a Reformatione consensisset; in eadem, perDEi gratiam, ad haec usque tempora perstitisse integre. Coronidis loco , non-nullas abstersit calumnias, suis Antecessoribus gratis impactas. Praeviderat, ut genus id hominum est, se crabrones irritaturam: ideoque vitilitigatoribus cito renunciavit; duabus sententiis: altera Pauli Apostoli, Si quis videtur contentiosus ejse, Nos ejusmodi consuetudinem non habemus j nec Ecclesia DEI: altera Chrysostomi, Si vis ulcisci,file: & funestam dedisti plagam. His praemunitus, qui liquid moliebantur Adversarii, tanquam petra quaedam inter fluctus, immobilis stetit in recto proposito: quoveprocaciorem vidit alterum, subornatum Antagonistam; hoc pertinaciore silentio ejus petulantiam ultusest. partim,quod rerum pondere destitutum , ad verborum grandinem confugere; partim, quod illum deprehenderet, nihil Veritatis gratia (uti Theologum decet) gerere ; sed, vel (more Sophistarum) laureolae studio, vel notae clancularii cum Nostris commercii eluendae causa, tanto fervore praelia praeliis miscere. Suo igitur hunc Adversarium ingenio fruisci adlubitum sinebat. Sicut An.i6}2. An. 1640 . M.Decembr. l.Cor.u,i6. ^N.1642. & si'.quentib. Memoria enedicta An. if2?. In Colloquio Mttrpurg. *An. itfo. ^ lugufl.Vin - Micor. Vroy.20,1. *^fnnol6;s. &1S- eis 37- & 39.&4-0. & 42 .& 4 S. &4-7-&SO- 31 Sicut autem eatenus D. Qecoeampadio Zvingems suppar extitit, qubdEucharisticse controversis fu it implicatus: ita hactenus multum dispari forte usus est , quod ab illis jam exagitaretur; quorum Antecessores, in eodem certamine, sinceri 8c constantes OecolampadI parastata? fuerant. Mirumque adeo contigit: Ecclesiam nostram in suä perseverantem Fidei Confessione, ante feculum editä , Defectionis nunc ream postulari ab iis; qui Ecclesias fuse Confessionem, publicis ImperI Romani Comitiis * traditam , & postmo- dum illustri Apologia defen&m,hoc tempore abjiciunt,negant , damnant. Sed nolo his ulterius insistere: ne, quae prudens noster Doctor silentio damnavit; nos longiore narratione proclamare videamur. Cum & Fratrum injuris oblivione melius , quam commemoratione sanentur : &Ini- micorum calumnis,contemptu potius quam lingua, vindicandas sint. Praeclare in teri m,fidelis Ecclesiassus Patronus ille, cum inter Vindicias Calvini, tüm in posthuma edmoneHomilia de 8. Domini Cama, cordatis omnibus demonstravit; Non le coa- Buni tacere , conscientia conviäione : quod non-netno jactavit: sed, oblervaffe illud Sapientissimi Regis verbum : Honorificum esi Viro, quiescere a lite: at omnu stolidus immiscebit se. Itaque latius credidit: Bonas horas domi EccIesiaeDEi ; quam foris litigiosis impendere Sophistis: quibus non tam Gloria DEI, quam propria, curse soleat este. Gloriae & Honoris abunde possidet, quisquis Deo charas , Officio sibi demandato bona conscientia defungitur. Quodciim, per Dei gratiam. Noster egregie prostaret; tum in Ecclesia, tum in Academia, summi quiq; honores ipsum ultro insequebantur. Nam, De cana tum Venerand se Facultatis gessit Decies ^: Rectoratum, Anno Tricesimo sexto, & Quadragesimo quarto ; hoc est, Bis intra octennium, feliciter absolvit. quasi Deus eum, priori,ad certamina proxima initiare; posteriore autem, pro exantlatis laboribus coronare voluerit. Nec in publico solum honoratus vixit; sed &Domi s U£E uberrimam Dei benedictionem expertus est. secundum illud, D.TheOOORI ZviNGBRf. Z) illud, quod Regius Propheta cecinit: Beatus Vir, qui timet Je- HOVAM,& mandatis ejus deleäatur valde: POTENS in terra erit SEMEN ejus. Etenim, adoleverat hactenus Johannes, Filius unicus: qui sicut Ingenii dexteritateMajorum referebat Indolem : siceorumdem Gloriam propriis meritis enixe propagare studebat. Jam Doctoris Philosophici titulo decoratus* animum Patris oblectabat: verum tamen multo magis eum ple recreavit,quum sacro Theologiae studio suL sponte se addiceret : ac decurso stadio t Imbutorum ; quos Meuvtitaclw; Graeci dixerunt; etiam sancti Ministerii Candidatis annumeraretur. Quo modo felix Parens coram oculis suis intuitus est, quod beatus ipsius Pater non nisi voto ei reliquerat. iFilise quoque superstites duae interea Virginitatis annos attigere: Margaretha & Maria-Magdalena. Priorem Viro Nobilissimo, Politissimoque, Domino Philippo Adamo Fabro,I llustriss.Marchionis Badensis,&c. Ex-Prasfecto Spectatissimo, atque Consiliario prudentissimo, elocavit: Posteriorem,ReverendoDoctissimoqueD.M. Luca; Viri Venerabilis , annis pariter ac meritis gravissimi, Domini M.Johankis Gernleri, Pastoris ad S.Petri fidelissimi, Filio: nunc temporis, in Ordine Diaconum primo. quem,velat ingravescentis aetatis scipionem, sibi obtigisse Generum,solide,ad extremum usque, desideratissimus Socer gavisus est. Etutrique Conjugio is viditaDoMiNo benedictum : quando ex priori Neptem; ex posteriori Nepo- temsuscepit. Quod nescio, an ulli Zvingerorum apud nos unquam datum Fuerit. Unicus in terris gradus fiiperabat; & summa quaecunque, felicissimus Doctor noster, ascenderat. Erat is, Primaria in S. Theologie Novi Testamenti Professio: qua, ex obitu citissimo beatissimoqueD.D.BECKl, vacante, ipsisKalendis Septembribus in ejus locum, Procerum calculis > succedere justus est. Quod dum exequi propediem cogitat interrumpitur aliis gravissimis occupationibus, domi forisque ab Amplissimo Magistratu illi demandatis. His vero ipsis animo zeloq; pristino in tentus,ecce! novissimis suis inscius occurrit. Ab aliquot retrb mensibus, aetate ac laboribus paulatim E k Vfd. 12,1.2. An. i£fo. \*D.20.dug. 'jtdd.^lugu- fim.deDoffr. Cbnß.t.i.c .9 An.lSfa. 1^4. An. 1^4. M.Septemb. Memoria Benedicta * D.\% Sept. * D.6.0Bob. sohanS, $i. "Psd.il, 3. Thilip- 1 , 23 . 2 .Sam. ij, 26, * Mens.Sept . dt QBobr. exedi, plurimis videbatur: sed tamen ä casu illo , * in itinere Lucisvallenii, omnia Corporis mala , veluc irritata effervescebant : ut,paulo post Octobris *initia,lecto se dare neces- se baberet. Medicamentorum efficaciam defectu virium prohibente, indies extrema concidereac imminui, Venter augeri & intumescere 5 mox Crura quoque pravum humorem coeperunt haurire. Hunc tumorem forte Proximorum alicui o- stendit: qui non parum attonitus conspexit. Ille subridens, Vides , inquit? Vera h&c esi dijfiofitio ad immortalitatem. Adeo Mortis formidine non tangebatur. Mihi certe visos est exemplum eorum, de quibus Servator: Si qmsermonem meum observaverit, Hortem nonconjpiciet 'maternum. Licetenim hujus prae- lufiones quotidiein Corpore sentisceret: acalioqUin eä etiam polleret sagacitate, ut de illorum,quos visitabat, aegrorum Valetudine fere vaticinaretur: de suo tamen morbo, aut ejus exitu , vix unquam solicitus apparuit. Tantummodo ad Omnipotentem suum conversos, cum Davide sobmisse preca- j batur; Miserere met ,so DEUS, secundum Benignitatem tuam : secundum multitudinem miserationum tuarum dele defectiones meas, Qua2 Johannes OecolampadI olimquoqj ultimiefuere Preces. j Hinc Se, Suosq; consideravit. Ac se quidem,ad nutum 8c arbitrium Dei, omnino componebat: paratus, si vita2 filum j produceret, eidem fideliter porro servire: sin abrumpere statuisset Idem, cupidus hinc solvere,ac esse cum C H RISTO. Ecce mei inquiebac cum Rege patiente: faciat mihi DOMINUS, prout bonum videtur in oculis suis . Ita Deo so in solidum committens, propriae in valetudinis pericula nulla imaginabatur: sed, Lectioni, Scriptioni, Consiliis, indesinenter vacabar. In quo iterum Antecessoris magni OecolampadI repraesentabat animum. Testis est Commentarius Analyticus in Epistolam ad Romanos : cujus tunc deproperabat editionem. Testes sontEpistqlae: quas, praesertim luper negotioIreniso*, frequentes tum accipiebat: &,quä publico, quä privato nomine, dimittebat. Testes erunt Pastores ac Ministri,qui Consilio-* rum capiendorum gratia interim illum accedebant. Testis ero & ipse : qui circa Non^s Decembres,juxta Venerandum I atque! I D. Theodori Zvingeri. ;s atque Celeberrimum Virum, D. D. Buxtorfium,C ollegam meum honoratissimum , apud lectum ejus affui Consultationi, de Theologicarum Professionum , nuper nobis tradi tarum, functionibus -adeundis. Qua de re, incredibili cum animi prasscntia disserebat : Nosque, Benedictionem De i singulis adprecatus, hortabatur; ut, se non ulterius expecta- to , exordia quisque fui duceret Officii. Quod etiam secutis post diebus, per Deigratiam, factum. Iruer haec immedicabilis in corpore morbus crescebat: jamque spiritum reger trahebat difficilius. Ipse,D eo pro paterna castigatione gratiis actisj eundem humillime orabat, ut Patientia & Fide spem sibi fulciret, ad finem usque. Praeterea, Gratias ingeminabat iliidem Clementissimo Patri, pro cuncti generis Benedictionibus, in Animam 6c Corpus, per totum Vitae curriculum, profusis. Gratias addebat Christiano Reip.Basiliensis Magistratui, pro multivariis Beneficiis, in se suosque gratiose collocatis: Gratias inclytae huic Universitati, pro Honore constanter sibi habito: Gratias Venera- biliFratrum ac Symmystarum caetui; totique adeo Gregi dilecto, cujus Pastorem hactenus egerat; pro Amore & Cultu, quem suis obsequiis multimode contestati fuissent. Omni- I bus ac singulis abundantem Dei Gratiam, & paternam Benedictionem in Ch ri s t e Jesu, ex animo reprecabatur. Deinde protestabatur circomasiantibus: In ea Fide, quam Ecclesiae praedicässet, suisque inculcassec Auditoribus, hinc pleno corde se migraturum, ac sua etiam morte illi martyrium contributurum. Niti se solo Jesu Christo ; qui, pretioso Vitae Mortisque merito, Lc ab Inferis ipsum redemerit,Lc aeternae soluti asseruerit. Eundem fidelissimum Servatorem sibi praeivisse hanc passionis Viam ad Gloriam: quam ipsam calcärir, quicquidPatriarcharum,Prophetarum,Apostolorum , Discipulorum Christi verorum, unquam usquam extiteric. Illud quoq;, a Majoribus traditum, B. Augustini dictum crebro allegabat: Domine , cum blandiris, Pater es-, cum cadis , Pateres. Blandiris,ne deficiam: cadis, ne peream, itemque illud Jobi: Ecce ! Beatus eil mortalis , quem arguit DEUS: quapropter E 2 5> castigationem Omnipotentis ne sternas: Nam, Idem dolore afficit, & obligat: vulnerat , & manus ejus medicantur: In fex angustiis eripiet Te : ac in feptem non attinget te malum* Summa : Qjjan- toscunque pateretur cruciatus, nil tamen, nisi diligentis in ccsloPatris has este ferulas, dictitabat. Ministro quodam ad ista ei suggerente: Filios illius Patris, etiam Haredes este, atq 3 C 0- b are des C H risti: adjiciebat, Eimp ovpirmo^epia) > Siquidem und patimur . Tandem , fiducia plenus optabat instare ago- nem : Victoriae certus/>rr e«<^r/exrr«or.quam obrem saepius iterabatillud Apostolicumaxioma: eV mmv \jzregvni 3 f* cv,- In omnibusplufquam vincimus. atq;adeb,jam triumphabat apud se Mortem ac Inferos: epinicia cantans, Ubi tuus y oMors, aculeus ? Ubi victoria tua sepulcrum ? quae cocludebat eucharisticis : D E O fit Gratia l qui dat nobis Victoriam per Dominum nostrum Jesum Christum . Expectatis, opinor, Auditores: qui Suos, inter has pectoris & extimae horae angustias , aspexerit? Forti & constanti animo. Solabatur, non rarbnatantibus oculis, madidis genis, ipsum anxie curantes. Hortabatur: Confidere Omnipotenti , qui suä Gratiä hucusque ipsum indulsisset eorum usibus. Hunc vivere fern per, nec posse mori, nec eum ullatenus defututum,modo humiliter illi porro adhaerescant. Pergant , Honorare Matrem, seseamare mutu6. talibus, velut suis genuinis,nunquam non affore JesumChrjstum: cujus Gratiae atque tutelae ipsos animicus de reliquo commendet. Johannis Filii,tunc Genevae,studiorum ac Ministerii sacri causä, commorantis memor; extrema illi desiderabat lo- * D.io.sec. qui : nec tamen urgebat magnopere; sed, per Epistolam * non dissimulatis vitae periculis,eum paterne invitabat. Deinde, omnem diem, postremam; omnem noctem, existimabat ultimam, ac ut longae sunt illius tempestatis tenebrae, candelis importatis , identidem recitabat illud Psalmicum: Psalm 37. J E H o V A Lux mea , & salus mea ; d quo timerem f Jehova robur vita mea ; d quo expavescerem ? Et vero mirabiliter eum Deus refocilabat, concessis mulroties tranquillis admodum intervallis, tanquam vitae hujus respiraculis. Memini D. Theodori Zvingehi. 37 Memini, me paulo ante * Nativitatis Domini festum, sub vesperam illum invisere. Venientis velut in occursum Corpus erigere, dextram protendere, salutantem resalutare: disertis verbis, ut reliqua omnia. Postremo, sub discessum, roganti : Ecquid grati officii eam noctem pr&ftare poßim ? id usurparet libenter: Respondit: Equidemgratiusnilprastiteris, quam,ft Patrem noflrum in coelis pro meoraveris. Sic me, innumeris benedictionibus onustum, dimisit. NataliaimminebantCHRisTi: vix eam lucem sperabat. Ubi hanc vidit, ne festali communione careret, precibus Ecclesiae se juvari expetebat. Inde rursum aliqua specula suffundebatur. Sed ille, horam incertam sine certis praesidiis opperiri noluit: ac propterea jussit astantibus : Ouum extremam horu- lam appropinquare cernerent: clara fibi voce pr&legerent Apocalypfeos Caput fi'eptimum,d nono versu ; itemque Caput vigesimum primum & secundum ejusdem. Cum Sole occidente,vires ejus labascere,& novissima prope abesse videbantur. Nondum omne Pietatis opus compleverat sanctus Pater: nondum igitur quiescere illum oportuit. Filia natu minor, a tribus retro hebdomadis, Filium enixa,ipsum fecerat Avum. Matri nondü gratulatus erat, Nepotulo nondum benedixerat. Affertur eä vespera parvulus. Resumit sger spiritum: acemarcidisbrachiis complexusTbeodorulum Nepotem, suaviter exosculatur, & mille Benedictionibus cumulatum, tristissimae remittit Matri: quae ipsa quoque paulo post semianimis accelerat. Ubi simul ei, fathiscens Pater, extremum benedicit ac Valedicit. Ingruente nocte: O Domine JESU 1 esto tu mihi Lux in tenebris: Brevi post,ajebat: Una esi in dubia mihi re Medicina: Je h o v je. Cor patrium, Os verax, * Omnipotens^, manus. Ab eo tempore obmutuit, circiter noctis Decimam. Tunc instare momentum arbitrati sunt Proximi; quo Apocalypti- corum illorum praelectione satis officio facerent. In aegro praesentiam Mentis, manuum complexio, aliaq; interdum signi- ficabant, ad Quintam usque matutinam sequentis * Diei: quam totam in perpetuo agonismo traduxit. Nec enim decebat, Fortissimum Dei athletam, brevi certamine,omni E 3 * D.zz.Dec. D. 24 .. & 25 . Decembr. D. zö.Dec. Ultima yoces. *D.zj.Dec. i.Gmj,2ä. \ *D. 29 . Dec . 58 ' Memor ia Beneditca _ 1 mortalitate subitb defungi. Ergo jam totum corpus ad ultimam extendebat luctam: &,quasi Mundi hujus omnia despiceret, clausis luminibus, supremo hofli occurfabundus, jam prorsus anhelabat in mortem, mox cadendo palmam laturus. Ipso interim stridore, quo Mortalium vita sinitur, adhuc invocare Omnipotentem suum videbatur. Quid cunctamur? Quid tergiversamur? Quasi Mortem illius differre possimus, aut Vitam facere longiorem; sic timemus ad ultimum pervenire. Tandem igitur deficit spiritus: coelestisq; Agonarcha, postquam fatis probäfiet Fidem & Constantiam Athleta fui, jubet hunc pratentibus exire carceribus: Euge, Veni, propera : en ! advesperascit: Quiesce. Nec mora: Vocantem Dominum audit: abeunt simul Dies ac Spiritus : & Sexta fere (nostri) universam mortalitatem eluctatur. Ex hinc non ululatu, non insanis clamoribus,beati Antistitis ades concrepabant: sed, in gratias & laudes Domini, lingua astantium solvebantur; quod gratiose Victoriam generoso Agonista denique concessisset. Postea iidem inter se ruminabantur, qua illeprateritis diebus, de suarum exe- quiarum modestia dictaverat. Utputa, Nein summo Templo, ne in area Ecclesia, ne in Primatum cameris sepeliretur: sed, in Cameterii secunda Parochia peristylio : ubi quiescant Offa Patrum suorum: Sic tamen,Ut ne horum Cineres moverentur; ideoque Patris lustrici, D.D. Aragosii tumulo,funus inferretur. Item: NeSymmystarum humeri Cadavere portando gravarentur: sed S.Ministerii Candidatis id oneris imponeretur. Qua, cum non paucis aliis, sic sunt ad unguem observata. Jam hora * veniebat exequias eundi: totiusq; Urbiscon- fluente multitudine, ad fores stabant feretro cervices subjice- ' re parati. Propemodumefferendus erat:&ecce ! Filius uni- ; cus, tristi Parentis epistolio percitus, Geneva celeribus advolat equis. Breviculo temporis vix luctum induere potest: attamen beato Patri supremum istud Pietatis&Honoris officium e vestigio exhibet: tam praesentiae imperturbato animo, tanquam si coram jubenti morem gereret. Q piae atque intrepidae mentes ! quam fortiter omnia per- : ____ ferre D. Theodori Zvingeri. 39 ferre didicistis ! Quam multi, mere lymphatico, sparsis crinibus , veste conscissä lacerum pectus invasissent: siquidem Eoe, quod Vobis, accidisset eis fatum ! Exemplo vestro demonstrastis j quantum valeret bene nasci, bene institui, bono se De o credere- Quasi cunctis ipso vultu factoque praedicaretis : * Non maeremus , quod talem amisimussed, Gratias agimus , 1 * Hieran, ad quod habuimus ; imo habemus. DEO enim vivunt omnia: & quic- Eufiocb.Epi- qmd revertitur ad DO MINUM, in familia numero deputatur. taph.Taula Mirum est, nec praetereundum : Qui Oecolampadio toties in Vita estassimilatus: nequidem post obitum illi dissimilis fuit. Reliquerat superior Uxorem, trium Liberorum Parentem: scilicet, Unius Filii, Sc Duarum filiarum. Pariter ,6 paMff-nx noster. Attamen eventu eatenus dispari: Quod Parens ibi gnatis adhuc Infantibus ablatus sit: ac omnes,intra Duodecim proximos annos, post illum obierint : Nostri autem Filiae jam ducant familias: (queis porro Deus benedicat !) Filius vero Sc hoc jam tempore utilem Ecclesiae Dei operam navet. Perge bone,& quo Te Virtus vocat ire memento: Nunquam destituet T e Gloria magna Parentum: Et quacunque ibis Benedictio dia sequetur. Recitavi, Auditores optimi humanissimique, Historiam Vitte ac Mortis Venerandi Theodori Zvingeri nostri. Vidimus in eä, mirandum quoddam Providentias Dei exemplum: quä solä factum; ut,Parentibus licet orbus, ac velut (ibimet expositus esset; nihilominus, patrocinio ductuque Omnipotentis, cui Voto dedicatus erat, per omnes Gradus, ab infimis ad summa, continuo felicitatis tramite pertenderet. singulari utique ac mirabili fato, semper ab ultimis ad prima,sine intermedio, delatus. Communis namq; ab initio Diaconus,postea in Diaconis Primas: Subinde, Pastorum ultimus ; Denique, horum Antistes extitit. adeo,quod Corporis nativa majestas primo aspectu cuivis promittebat, N i l Mediocre: hoc ipsum, totius Vitas actiones, atq; conatuum successus, insignirer per omnia confirmabant. Fortasse 40 Memoria Benedicta Matth. 2$. i.Sa»>.i,2o. * ~Sn.l6}$. Fortasse non-nemini scrupulum injiciat: quod Professionem illam Novi Testamenti, ad quam ultimo promotus fuit, nunquam inchoärit. Verum, si penitius paulo introfpicia- mus ejusce studia; reapse hanc, altero statim Mense , illum adimplesse deprehendemus: quando divinas ad Romanos Epi- floU Analyfin, omnibus partibus absolutam dedit. Nimirum, non pasta est Omnipotentis (cujus plane Donativum erat) paterna Providentia : ut, nostro Theodoro ullatenus Dona DEI defuisse,crederetur, tanquam is humanis praesidiis, vel circuitionibus favorem, favore applausum, applausu auctoritatem, auctoritate nihil non sibi comparässet. Cedo, Cui officio suo non satis superque idoneum fuisse ZvinGERUM, etiam calidissimi ejus aemuli,posthac dicere audebunt? Non restabat his tot tantisque meritis ulla in terris Corona: Quid igitur miremur, cum Terra, pars Mundi sit ima ; ipsosummo Coelo ea compensasse Omnipotentem illum ; qui semper(ut diximus) ab imis ad summa Nostrum transtulit? Quanto pu- ramus Angelorum Dei jubilo , ac beatarum Animarum con- gratulatione desuper exceptum, huncjWc/m DEI servum .-.qui Talentum sibi creditum tanto zelo exercuit, ut intermorien- dufoenerarieonon cesslrit? Et quam fuit mirabile '.Omnipotenti primitus dicatum, nondum fari potentem Zvingerum; tandem in hujus Sacrosancti Nominis invocatione fari desiisse ? O piam, 6 sanctam, 6 beatam, & gaudio sui Dom ini plenam Animam! Admirandam Dei Providentiam, in Vita Lc Morte Venerandi nostri Patris 5 hucusque contemplati fumus: non desiit operari eadem, posteaquam ille obdormiverat. Ecce' ne vicini nobis Vhilifiai latarentur hoc nuntio,aut exuit arent filia pra- putiatorum i Antistite nostrarum Ecclesiarum nobis adempto: forsitan Duodecim horis elapsis, illorum Goliath percutitur : hoc est, Innocentius Decimus Papa, quo vix alterno- centior Gratiae Dei hostis sedem Romanam occupavit foede moritur. Plura non addo: hunc enim suo loco linquimus ejusque justo Judicio,cujus Gratiam improbe * judica vi t. Ad nostra redeamus. Imö enimverö Pontificii miraculo incomparabiK deputent: D.Theoöori Zvinceri, 41 tent Apostolum Petrum Vigtnti quintfe annis continuis Romanam tenuisse cathedram : 'Hos Omnipotentis acceptum in solidum feremus Gratiae atque Clementiae; quod etiam ultra totidem annos, Ecclesiae & Academi« Basiliensi Theodorum 2 v i N G e R u M, integris viribus, integramente, integra si ds, Pastorem ac Professorem conservärit. Nemo quiritetur, ad sexagesimum aetatis nondum pervenisse illum: qui Ducentis per annum Concionibus sacris ordinarie attinebatur: alternis septimanis pro cathedrä docebat: interim, universo Ministerio providebat: Consilia petentibus suggerebat: Peccatores observabat, castigabat: curabat Scholas : Pauperes vestiebat, sublevabat: Solabatur Tgrotos: Rerum Academicarum nihil negligebat: etiam Domum suam , Collegii ad instar , Studiosorum exercitiis pandebat. Qui cujus Athlantishumeri omnibus his Sphaeris volvendis,sive torquendis, sufficerent ? Omnipotentis fulturam,ingratus sit, qui non agnoscat,quamvis vel unicum annum quispiam hanc negotiorum molem tulisset. De reliquo: Brevis vitae spatium aeterna MEMORIA compenlabit. Quicum Christo vivit in Coelis, in Hominum quoq; ore victurus est. Transibit & praesens haec aetas: sequentur secula post ventura. * Inter eum,qui Decem] ; & eum,qui Mille vixit annos : postquam idem Vita finis advenerit, & irrecusabilis mortis neceßitas ; transaäum omne t ant undem eil. Beati qui moriuntur in Domino! Etiam, dicit Spiritus: ut requiescant a' laboribus: et Opera eorum sequuntur eos. Utinam vero ! Utinam, & nostri beati Antistitis Opera sequantur eum! Sic puta: uti opera Eli«, ipsum secura sunt: quum duplex portio de illius Spiritu caderet in Elisam. Quin- imö, etiam sequentur: dummodo instar Eli s«, Pallium , quod cecidit ab eo, susceperimus. Ita namque non solum Patris nostri orbitatem ; sed &c«terarum ingruentisi calamitatum a- quas,diluemus ac dividemus,quam dexterrime felicissimeq-. H«c quia suprema Sermonis nostri pars reliqua est,ad Nos Lcnostram * plane spectans: obsecro,Auditores optimi, ne vos dist«deat hujus epimetri: propter commune F *Hieron.Epi- taph . Tgjpot . ^ 4 poc . 14,13. z.peg. 1 . & z. i. e. Conß - lationem ,\ e .\ Exhortatio - I nem . Gmes.6.3, All.iUtf. rrw Jesttj.9. 41 M E M O R I A B E N E D I C T A ___ nostrum solacium, etiam salutem, cum temporariam, tüm illam asternam. Sit hic Orationis terminus. DEUSolim NOÄGHO, ante immissum Diluvium, prs- finivit Centum vigmti annorum dies: intra quos, Homines poenitentiam agerent. Misit & nobis ante Kos Centum vigmti 1 annos N o A c H um , Hoc est, Consolatorem cpendam : Vas illud electum, Johann em Oecolampadium: qui,laborantes sub impietatis atque tyrannidis pontificiae jugo,evan- gelico refecit solario. Libertatem Evangelii cupide amplexi, non multo post tempore in Licentiam carnis traximus. Hinc varia Dei [udicia coorta sunt: quorum omnium catalogum texere, non hujus diei foret. Quae tamen ä quadraginta retro annis grassata in nos fuerint: ex parte,antea commemoravi-' mus, fimulque istud: Quo modo, beatus noster Antistes,oc- j currere illis sategerit exactä Vitae Morumq; Reformatione. Proinde hanc ego Pallio Elia comparo : tum quia ipsius (ut vidimus) propria« erat: tum , quia tegendis,ac velandis nostris peccatis, nec erat, nec est, idoneum magis ullum pallium, Resipiscenti! sive meliore Vit!: qualis inibi sancitur tandem, quia, dividendo Judiciorum Dei flumini (quod Hebraeis sonat JORDAN) non datur aliud praesentius medium, ea ipsa Vitse correctione. Jam , quis sine horrore meminisse potest,quam severa Dei J udicia in nos regurgitärint , praesertim cum terminus ille Centumvicenariusexpiraret ? Tot ranrisq; Terramotibus quassabamur j ut mirum sit, adhuc istos consistere parietes, ac sua sustinere tecta. Quae fundamenta non succussa, quae domus non rimosa facta est? At nondum aversa fuit bü Ira DÖMWI: adhuc manus ejus extenta. Secutae sunt Aquarum inundationes furiosissimae: nec minus irata subditor» rebellio. Breviter: Omnia sursum deorsum agitabantur: Coelum, Terra, Aqua, Homines, cuncta Nobis ruinam minitabantur proximam. Atqui, forsan dixeris: Nulla dum contigit. Fateor: adhuc dum: per Dei Gratiam. Sed, Quis novit, quantum absit? Mundus ä Creatione ad ui% Diluvium annis steterat Mille sexcentis, OUIN QUAG INT A SEX: Non desunt Viri docti, qui putant: Nobis, ab Orbe recreato, i. e. per 4 ? D. Theo p o r i Z vingeri, per Christum redempto,totidem a unos superfuturos. praesertim, Quod etiam Servator noster, DiesNoacbi novissimis diebus Mundi consimiles pronunciässer. Anno Quinquagesimo sexto, supra Millesimum & trecentesimum, Balilea Tememotibus atque incendio subruta & consumpta propemodum fuit. Teste Tabula publici, in Urbis Emporio suspensi. Pedetentim appropinquat eadem annotu periodus: idem, inquam,numerus Quinqitagesimmsextm. Quid nobis inposterü promittemus ? Pacem? Prosperitate? Boni quicquam? Ubi Vero Deus propitius,horum Dator ? Ubi Pietas? Ubi Chari- tas ? Ubi Fides ? U.bi morti honestas ? REFORMATI O- "NEM cum toties erepemus ; cur tanta ubiq; Deformitas? * Videntur hsc,planguntur,&non vindicatur : quia multitudo peccantium, peccandi licentiam fubminißrat. Prob nefas ! Orbis terraru ruit: in nobis peccata non ruunt. Quid igitur mirum,si Deus Lumina & Columina Pietatis ac Honestatis publicae; quae,veluti fulcra & tibicines,ruitura multitudinis mole sustentabant; jam- jam summoveat, immo certarim eripiat & subtrahat ? Quotus enim quisque ignorat: Intra sexdecim Menses tres nobis insignes Theologos ablatos? primo,Doctorem Wolgangum Meverum *; Deinde, DoctoreSEBASTiANüM Beckium t; ilium, supra Quinquaginta in Ecclesia; istum, supra Quadra- gintaannos in A cademiZ,excellenter ac praeclare meritos Viros. Turbine raptos (velut Eliam legimus) igneo arbitratus fuisset,quisquis eos,unius vel diecul^vel horulae spatio,apud superstites desiderässet. Hos vero cum ad vitee humanae limites, septuaginta inter & octoginta annos, vixisse, plerique supputarent: ac praetereautriusque lacunam per eximios successores feliciter expletam cernerent: parum id curare, secure in utramque dormire aurem,quin stertere graviter occoeperunt. Qua de re,ne prorsum omnino ad eü calculum obtorpeamus: en ! Divinum suü Donum nobis adimit Omnipotens: h.e.T heo- DORUM Zv l N GE RUM, SS. Theologia. Doäorem: (abfq; quo fuisset, Novi Foederis Professio digno caruisset Praeside:) itemq; Primariu Ecclesiae nostrae Paßorem, uno ictu simul ac semel percutit. Quid ? Aneousque ira Domini exarsit, ut Ovium F L Matt. z 4 37 * Hieran, ad Gaudent* *An. D t 5 Sept. fju.lljfo, D.io.Mart. "P/at. 9 o,io 144 Memoria Benedicta j Zachl3,J* fiesorin* de v Anno i6$7* ^F.q-.z. > * | sparsionem cogitet ? Secundem quod apud Prophetam dici- i tur: Percute Paßorem, & dißergentur Oves ? Deus meliora l | Et ego idem precor, Auditores. Sed,fi Corruptionem feculi 1 nostri attendo : si animorum pravitatem , juxtaq; scelerum licentiam expendo: si merita nostra diligenter exputo: denique, si praesagium, quod ipsi concepimus, & in orbem vulgavimus, considero: quid sperem, non video, quid metuam, undiqj occurrit. Legatur, relegatur horribilis sententia,quam nobis ipsi semel iterumque diximus. Audite particulam: Verendum etl , N ifi prorumpentia , & quotidie magis insolenter cre- \scentia , scelera & impietates , in tempore, singulari fiudio-cohibeantur,serio ; ac praterita peccat a,ex toto corde,poenitentia inducantur ; juflisflmusDEUS pro paterna indulgentia ardenter imploretur ; & unusquify DEO placitum vita genus fludiose feäetur-, Ne prater jam ob oculospofita , & 'tndies propiora nobis , pericula bellica.,11 OS UNIVERSI & singuli , ad extremas angufiias & neceßitr.tes pro meritis noßris abjiciamur : quin-imo tandem TOTALEM perditionem atcfe RUINAM dilecta, noßra •PATRI AE S certo certius E X- „! P ERI AMUR. Istahaecnon pracipitatis temere labiis, veiofci- yid. Ecde- j abundi ac somno’enter effutivimus: sed praemedicati,Dies, jt/tj .cap.$,u, jyj en p es ^ Anno s, protulimus coram ipso D EO., cum jejunus publicis, in Domo Dei, pro Concione Sacra, Die Dominica: Universis obedientiam sancta fidem sese recipientibus, Quandiu durabat ille Zelus? immbverb, quäm ckd evanuit, & omnia concidere? Proh vesaniam! qua De u M negamus factis: fatis aestimantes, modo verbis ingeminemus, ut olim Judaei Templum DOMINI ; sic nos, Reformatam Ecclesiam , Reformatam Ecclesiam. Justus est Deus: Omnipotens estDEus: Non irridetur Deus. Et nondum agnoscimus, jam- dudum nos maturrimos V indictae ? Atqui execrabilis Deo est omnis hypocrisis. Ecquid autem d icetur illa, tam sole» >- niter promissa, fern per intermissa, Resipiscentia; Quid illa tam diligenter praescripta , tam negligenter hucusque praei stita, Vitae correctio : quid, inquam , ista sunt,nisi Lueii briumcoram Deo, ac veluciquadam Histrionia? oD eus J quam infinita est Misericordia Se Bonitas tua! quL etiamnum Tempus & Locum concedis, hic standi,haec audiendi! #xtre- ----:_ mae Jerem.y, 4. Cf.Ut.6, 7 . D.Theooori Zvinghsi. 45 MD utique tuse patientis signa, certissimi praeconia interitus: siquidem in pristinis erroribus pergamus, Ecce ! Jordanes pleno alveo fluit: hoc dico i Judiciorum Dom mifluvimtt exundare: ac&Sanfiuario, ab Ecclesia, a Domo ejus,jam nunc i»- zrech.9,6, c&piße. Alibi enim Fratres nostri crudelissime trucidantur, & 4,17. plan ereputanturpro maäationk Ovibus : Isthi cBemgnihomines re- ^ 44 23 . cipiuntitr i retrahuntur, auferuntur. Necdum tamen anirnad- jejaw,1.2. vertemus, ante adventum mali hos recipiPacem ingrediuntur illi, j requiescunt in Cubilibus suis : Ante januam, apud fores, nostrae j (procul dubio) stant calamitates,multis phalangibus. Ista videlicet principia sunt dolorum: graviora parturit nefandus iniquitatum nostrarum cumulus. Omnis experientia hoc docet: omnis justa ratio suadet. Non fallunt Verba Domini: & quis manum Omnipotentis avertet ? Quid autem interea relinquitur solarii, aut Consilii? Dicam quod sentio : Pallium erepti nobis Antistitis, quod ceci- z.^eg.2,13. der at ab eo, tollamus reverenter: atq; adeo,propere,properi ac- incurramus ad Optimum Maximum Deum. Humiliemur coram SS. ejus Majestate: ac seria Emendatione vitee morurn- que, percutiamus aquas, torrentem illum ingruentium Judiciorum Dei: clamantes jugiter cum Elisa, Ubi^Jehova Deus ille i 1 Quaerentis haec vox erat: Requiramus&nos cum studio faciem Do Mini; ut inveniamus illum:. certi ex nostri Servatoris promiflo , Petite & dabitur vobis : quante ,. & inve - Mauh.j, 7.8. metis-..pulsate, & aperietur vobis : etiam Nos indepturos Mi se- ' ncordram : qua ille miserationum Pater nos eripiat ex imminenti malorum Diluvio, ac porro sustineat misericorditer. Quando vero ad horum observantiam opus est interruptorum poenitentiae nostrae feriae Votorum redintegratione ; ac pro hac ipsa etiam Pastore bono: Viro Pietate, Fortitudine, Prudentia, Doctrina instructo: tribus verbis, Spiritu Elisae pollente: Agite, quaeso, & quojEHov a Deus ille, qui solus Immortalitatem possidet, suo tem pore,talem tantumque Nobis ccelitus mittat & fervet; instanter, obnixe , vehementer petamus, pulsemus,lupplicemus. Tandem denique, in preces ac vota pro communi salute sicincumbamus : F ? Memoria Benedici ■d.6 MnipotenS, ELterne D e u S, Ter Maxim e Cee ii Rector, dr inferior quicquid complectitur Orbis: i_flsj?ice de superis afflicta forte dolentes ! Nfs equidem infandis turpati degimus istam Criminibus vitam,poenas fi meremur dv iras : Sed miserere Pater: Christum^ tuere cruentum Pontificem, Meritos, sko Precibus s piantem, flhticquid ab infirmis peccatur mentibus uspp. ‘Ns>n Bonitate tua majora piacula nostra ; K^implior hautquaquam est inferni Lerna malorum UMajestate tud: nullo Clementia finc-a Clauditur, expanfi coelorum e& latior illa. His igitur nixi, Deus Optime Maxime fulcris ; En ! pastis ad te palmis, Miserere, precamur: Heu mifer er e Pater nostri ! Mifirere tuorum! Da veniam populo, Coetum servato pusillum: tus, Importuna quibus fuit, est concordia na.- ci; c; Quam tamen este pii simul ore & c>: v ntur : Seu quibus adversus Romanidovmatä icor» Arma tulit, multa & fecit, sudavi e . 'rsit. Huc animi robur, viresque huc corpora omnes Movit & applicuit, sibi fern per iniquior ipsi» Ergo Vale, rursusque vale, dignissime Praefui; Divino fruere intuitu, & coelo satiare, Dum nos in misera lacrymarum Valle moramur» Geneva apposuit Da niil C h a b r s h s. Ecclesiastes. I X. Ad Epicedia. _______£j IX. Ad Reverendum &Clarüßmum virum, Dn.M.LUCAM GERNLERUM,&c, O Ccidit,heu /ZvingeruS: mecarminapofiis !v ingeri Gener optime ! Carmina, queis posfis animo deponere tantum, Qui te corripuit dolor: Carmina,queis possis lachrymas ab fler gere tantas 5 , Queis trifles oculi madent. 0 minam hacce tibisoli jacturafuiset / Sic mecum, reor, annuis.. GMcesta jacet privata domus, qua esi orba P arent e*. Flet Conjux vidua, Orphani. Quam gravior jactura jias Eccleflamyflis Est, cum deseritur frequens / Quam gravior, cumsepe Viris Academia tantis Orba est, luminibus ßis ! Defleat ergo decus raptum Bafilea flibinde ZV INGE RUM^Ä^ Be C K IUM. Lugeat hos, quicuricp DEI vult vivere Servos Dost orum fleat & cohors. Igec tamen hos fluxo velut igne perire Cometas,. Credat viverefid Deo: Lumina fidsumma coelorum inparte locari? Rternum ut pia fulgeant. Pa flor es fifidos habitura Ecclesia Chrifli esi, Doctores etiam Schola. Fulciat ergo fidem Chrifti Vox, Spiritus inquit, Tgon vos defiret Orphanos. DANIEL CHABRiEUS, Genev. Ecclesiae Minister. I X. Ergo 64 Epicedia. X. E Rgo ne tam subito terras, Zvingerb, relinquis? Ex fano aeger fis, ex vegetoque situs. Tempore tam parvo, mihi quo conferre licebat Verba, iterum que tuos excipere ore sonos ? Visos eras mihi,dum quondam florente juventa Parvae dictabas Urbis in aede lacra. Jam tum quod memini, civis virtute cluebas Magno dignus Avo, digna propago Patre; Uno dissimilis, quod uterque Machaonis arte Inclytus humanis pellere corporibus Nosset languores, dum nondum stamina vitae Forfice molitur scindere Parca brevis; Hoc major, quod tu polleres arte, animarum Quae morbos, mortem quae domat una simul. Jam successoremcommunis sermo ferebat Te dignum egregiis, quae Basilea tulit Luminibus, quorum templumatque Academia Juce Europae reliquis par fuit unalocis. Hinc dum praeterita patrios aestate revisi Ipse focos, sedit mi quoque cura animo, Ut te pastorumque apicem, queis Templa refulgent, Thejoiogumque, cluet queis Schola Sacra, decus Post multas iterum te postem invisere aristas, Taliaque & longae praemia ferre viae. Vidi, orisque decus stupui, canosque verendos, Et, qui fluxerunt mellifluo ore, sonos. Mox tacitis pactus votis precibusque salutem Hunc servent, dixi, secula nostra Virum; Eusebiesapicem, quoque uno sospite templa Antiquum possunt sic retinere decus: Non ea, vel quorum illustrat pia nomina lampas ; Aut quos Mjconio nomine fama canit; Non ea Sulceros-, non nomina dia Gryn&üm, Non ea, queis nomen Vita Beata dedit, Sospite Epicedia. 6s Sospite ZVINGERO, voti secura requirunt lltpote qui templis omnia solus erat; Theulogu columen, quo Rauraca pulpita vivo, Majus ab antiquo non habuere decus. Hoc animum pavi voto, explevique videndo; Vidisse & tanti Rauraca tecta fuit, O fallax vita! o quantum est in spebus inane/ Blanditias inter quse periere mihi. Nam dum tanta meam pertentant gaudia mentem, Zvingeri morbum nuntia famavehit, Et modo spe vitae blanditur, moxque timore Casibus intentum percutitipse animum ; Et dum spemque metumque inter jactavit abunde, Zvingerum narrat saeva fuisse meum. Attonito simili vox primis faucibus haesit, Nec mens ipsa fui compos, ut ante, fuit. (que? i Haec'nehominü sunt spes ? Hominum'ne h^c vota,preces- Haecci'ne quae ludunt gaudia nostra animos ? Zvtngerus fuit. 6 fati rigor! anne repente Zvtngem lechi debuit ire viam I Cur non £//yrto;tardavitslamim vitae, Quae nondummostram tota reliquit humum ; Sospite Zvingero ? Cur non simul ardor honesti, Quo caluit tanti mens quoque dia viri? Cur non integritas, qua fuci ignarus & artis , Ore suo cordi consona verba dabat ? T - Non amor hoc valuit, dum ©blitum paene luimet Orphanus hunc Patrem, sed viduata virum, Hospitem &c hunc hospes, patriaque extorris alylum, ; Subsidiumque puer, praesidiumque senex i i Hunc habuit ? Quodque uni tot simul ora fuere, j Tot linguae, variis pectora foeta simul ■ Artibus ? Ah saltem scriptis exculta vetare Relligio doctis debuit huncce mori! Debuit ipse mori. Eufibie atque ardor honesti, Candor & in cunctos officiosus amor, I Epicedia. 6 6 Linguseque, atque artes, sacra Relligioque vetare Huncce mori tantum non potuere virum. Nam locus in terris superat vix omnibus iliis» Ergo in pnelustrem debuit ire Polum»- Scripsit mctrens Lausanna Geor-gius Müller, SS.Theol.Pref. XL L llgtr alma B a S il e a, Bafileenfiumts Cohors togata luge, Riga fluentibusq, Lachrymis genas & ora. Tui fili, salies , Ecclefia, Scholas Flos decidit venuflm. Soli tui,polis Sol decidit coruscus, Sets abdiditsub umbras. Veneranda Triga Fratrum, Pr&fiantium Virorum: Meyerus almus ille Doltor :Se 3 A STIANUS De sirpe Becki orum, \_Ad uter cpnotus aftra: Theodorus,!/?« a ®c5, Professor, ores ••Ciens vel ipsa saxa , Inter B a siieen S e S- Primariuss Praco: * * Hac fanda Triga Fratrum, Hac unio Virorum, Ille unio Virorum> Hoc triplicis corona Decus, ivit has in auras, Intra bis odo menßs. Luge alma B a s i l e a, oBasilea luge^j. Tenebra quid ha minatur ? spuidominantur ift-a? spuid luminarium horum Fclipßs ominatur ? Vadum quidesi Hipona, Cum Filius Monica, Augus tus illeDodor, Mortalibus relidis, Cmfienderat beatas, Olympi as s fides ? cAvertathoc Jeho va I i^db urbe B a S i l e a Hoc exulet perenne ! cHntifies b future, Epicedia, 6 ? Qui providente Summo Serum omnium Monarchd Suffragiis Petent um. Ecclesias plausit, Es ordinandus , adfis: Ow/^Thuri censis Ec defis parata est. 'Tibi gratular i er , T ? Exofcularierifii Suispiisg, votis , '* F E L Tig * fülfßmfafiipis gerendam' Causam arduam ,gravemj ( , Juvare pro virili. Corona Th v ricen s i s Ecclesia parata esi, In Te refiufiitatum Videre Theiodorum, In Te refiiftitatos T'enerarier Grenium, WoiLEBIUM , POLANUM. IX WYSSIUS, jr. Ecclesiis Minister P, X II. M En.fe sub Angusto monuit scrutator Olympi, Corpore quod Solis multa tenebra foret. Pallidus invasit mentes timor undique, dira Omina dicebant temporis este mali. Calculusastfalsiis; generoso nectare Bacchus, Et Pomona suis fructibus ampla fuit. Namque aliud tempus, succedens nempe December Ultima Zv ingeri funera mensis haben HeicBasilea brevem non passa est luminis umbram Solis, sed totus, protinus occubuit. Splendidius jubarille fuit, quo nostra refulsit Raurica, deque ejus luce corusca micans 1 Omnia nunc horrent, densis oppressa tenebris, Luce carens horret sacra cathedra sua: Scilicet haud quisqua satis aestimat ampla supremum Dona, quibusNumen condecoravit Eum. I L 68 Epicedia. Pensitat haud quisquam digne, quot munia solus Sustinuit, quantis illa onerosa modis. Pensitat haud quisquam digne, quanta insita cunctis Dictis & factis gratia subfuerit. Quam Basilea Tibi gravior jactura sepulchro Accidit unius vix reparanda Viri! Aspice deliquium magna formidine Solis, Lurida Zv in geri quod Tibi tumba parit» Heic opus ut metuas venturi fulmina secli, Impia queis mundi vindicat acta Deus. CrudelesParcactataliaNumina, qua vos; Impulit in tantum fors inimica Virum! In stupidas animas abeat furor improbus, almX Vos Ecclesiola; sternere fulcra nefas. Meta sit infaustis porro Paterroptime bustis; Suffice mox viduas qui Bene pascat oves. Cantica tum nostris prodibunt grata labellis, Qua; Tibi pro votis victima laudis erunt.. Inter gemitus ex funere Viri sibi ä tenellis conjunctissimi, collactanei, Amici & Patroni honoratiiiimi, desideratissimi, fudit: Joh. Jacobus Werenfelsius, Eccles.Basii. Minister in aede S. Martini. XIII. S Ors eadem manet in terris juftumd, malumd .» slo e tanto ardor ornato^ La noßra gioia% il noßro alto ßlendore. Vincenzo Par a vici no, Ministro della Chiesa Italiana, e Retcore delle Schole in Coira. x v 1. QI pietas,si cana sides, mens conscia recti, O Sisteret immitis siebiie mortis opus: Non, Z v 1 n g e r e, tibi caput immersisset in umbras Fatali resecans forfice Parca colum. Mundo difplicuifle, tibi mellita voluptas ; Sed placuisse Deo, fervida cura fuit, Et paviste gregem, sine crimine coelite manna. Doctrinam exemplo testificanre piam. Qui facit htec, nonne Euboicos transcendere fines Par foret, aut Pylii secula plura senis-i Sed bene habet, domitte superavit flumina Lethes Fama tenax fidei, pars meliorque tui. Ista 72_ Epicedia. _ Ista memor patria;, coeli ardua templa revisit; Lactea qua mundi linea signat iter. O factum bene! permutasse infausta beatis, Hic demum est lolidi finis apexque boni. & honoris ergb mcestos 5. Jus tus Rhodius. XVII. THEODORUS ZVINGERUS, Theolo gus. Ex m etagrammdtio Zelus, honos, Vigorfurget. Tu De O." Ad beatissima memoria Defunctum ngoo-gijoi?' I N te Zelus, honos; DOCTOR-, Vigor ats refidit, Donec in hac fi-agili carnesuperfies eras. Hinc B ASILE A, tua {non 'vero ea sola,sed omnis Gens uni CHRISTO credita) morte dolet. Zelus, honos, Vigor, aß in Su CCESSO R E resurget; H E L IA M excipietfidus ELISA pium. Tu concede DEO,superas translatus ad JEdes‘, Splendorem (fi rutili Sideris infiar habe_j. Celeberrimo Theologo, meritissimi honoris exiguum Se JcMyt« posuit, Georgius Müllerus, Ecclesia;Tal- villana; adLacum Tigur. Minister. TU MU- Epicedia» XVIII. TUMULUS. P Harmaca Zvingerw potuit qui mentibus agris Addere: ceu medicus non genitore minor: Heic jacet, ille Sacri Coetus qui celsa columna, Quique fuit Patria; Currus Equesque sua : Attamen haud totus, melior pars astra petivit, Hoc tumulo tantum pellis h. osta jacent: Dum Christus rediens rursus conjungat in unum, In parteis secuit qua'fera Parca duas. Klingendes Trestgedrchk. zy En Zwinget zwang den Tod/von dem er schin gezwungen göft alß ihn derselbige/ gleich andern / weggerafft/ er aber von dem Tod/ durch wahren Glaubens krafft/ mach ritterlichem Kampff/ ins Leben durchzedrungen. Sein' edle Seele sich hat «bersich geschwungen in jenneö Ort / wo sie in staken Fremden lebt/ erwartend ihres Leibs/ des Schöpffcrs Lob erhebt/ und stimmet mit/ wann wird das Heilig HErr/rc. gesungen. Ihr Hinderlaßne lasst nun euer Trauten fahren/ Herr Zwinger wünscht nicht mehr in diser Welt zu seyn/ wo lauter Zwang und drang/sorg/müh' und seelen-peyn: des Trostes Gott euch woll vor weitcrm Leid bewahren! O/ daß ein gleicher Hirt der hinderlassnen Herd/ in stater Wolffsgefahr/ bald fürgeseyct werd 'Johann Wilhelm Gimler/ Diener am H.Work Gottes / vnd AnchkM. zum Fr. Münster in Anrieh. K ^ i. e. Do- ctor, uti :—sisto ia Tutus prx- ceptl , Legis discipulus est. ■}• Reticentia. *t.Sam.i7. v-4- E P I C E D I A.__ XIX. Hebraica Interpretatio Celeberrimi l^ominis: THEODORUS Z VINGERU S. 1. 333 31K fD31'' A Deo-datus mandati divini * Artifex. 2. 333 31L M31. Et dabit mandatum Artifex scii, in libris. $. 333 312£ f£)3,. Dedit mandatumArtifex/?*/. viva voce. i 4. 333.3 1L3Y... Germinabitis ? Vasf Artifex/ci/, ablatweil, 5. 333 3 1L3.... GoncertLrunt, Heus Artifex. 6. 332 31L ..... Mandatum, fluvius. 7. 333 3.1.. Unci Artificis. 8. 333 3.. Heus Artifex. <7. 333''. Jehova attraxit Ipsum, 10, 333 .. Difluxit. 11, 33. Peregrinus. U. '3. Magister. O'ewn eoS fD3 l-i» 1 . 'C3'330 Vm V' 3J3'31JC CD’OD 323 32 03 333 8. • tzj'Kan hx t —\ista 3Q^? 'O'3'Q^D ^'2VN r-32'V'2 ?. '0'^22 INP^? 1'3LVQ L. 0'32 * V'X win 1L3 O.V f. * CD'px “fix tron O'DWtff W 1 ?» X333 6. ■ 0"N >d injo 0'P3 r-i3i?o 3is i"rt *0»31H Dis; '2 1!vn 12 O'IOPN 31 123 7. '0'72PQ DH2 i—fol» 0'3L3 2!2'N 1L3N 4. ' 0'7QN3 2n?0 vn 0'33 fa !-i»n '23 32. II. 3E Epicedia. 7 ? ’OPID. °?3 1(1X2 1L-X2 * "uj -jx io. 't=m&n v ! 'hy Xin owa ijix np 1 ? °?x 9 'trjoxto.n f'2 cjoti - 1 ca ,i: ?D uno p 1 ? ' LO'^02 * k'QVUll 31 ILO Johannes Mülle ru s, Tigurinus V.D. Minister, non tam moris, quam amoris & honoris causa p. XX. * z.Sam.i^. v-4- f pro laude*. * Cel.D.D. & Pro Fest'. j ob. Rodolph. W'etflenius in Parentatione. ODE. £ Ic Morta ßamen prapropeve Tibi J Vitale rupit, nonrenuentibus z FI 7S[G E 1{E fatis,& supremam -Attulit imperio]a lucem. Te tota luget Raurica mortuum ; TupillaVatrem prve tamen omnibus Prxcone tanto lachrymojum Templa sonant -viduata planEhim. Oracla Divi fantia voluminis ] Quem nuper omnis plebs avidkfma "Percepit aure detonantem, EU' animem fliipuitquc linguam. Pe/r/jtsc Lycaeum Te celeberrimo DoShre privum ; non minus occupat Squalor detorque, cui nitentis Solis adlnstareras superstes, ji Te perennis filia luminis 3 Ut voce ,penna ficquoq; VE PJL TA S AJstna victrici: repulsts Falfloquce fidei tenebris . Cum fata terris audiit eneris Tua hac ; fidelis Gallus, & accola Rheni. Britannus Et Batavus pelago propinquus, Venditantes quos prece juveras FleBente TS[iimen j Uko fingulos Feralis hic jufio replevit Tpjintius attonitos dolore, Jaces jaces ah \ inclyte Vir Dei; Tecum fepultum, quicquid in omnibus Miramur, ecquandoparem Te Inveniet Bafilea Mystam ? Tuis quidem nuncstdera Manibus T(pvo triumphant cediteagmina Ovile pramijja in supernum Ordine Te lepido salutant . 'Corpus paternos jam cineres cubans Exosculatur, lucenovisstmd Vani redonandum beatas Angelico reboante cornu. T.VIVpGEpJi sed nos longius indigos Tui ; malorum tota manet strues; Metusque^ne po fi vulnus ingens , Quod patimur, gravius sequatur. Sepone bilem flammivomam DEll$ t Et qua superjunt pignora Vatria Dilecfa , ne permitte , qua so, Morte cadant subita perempta. Praeceptoris optime de se meriti piis Manibus moestus adjecit M. Petrus Werenfels, Ecclef.BasiJ, Communis Diaconus. K 2 XXI. H Orridus obstupui,cum vox venisset ad aures; ZviKGt rum rapuit mortis avara manus: Illius occasus tanto me perculit ictu, Ut pauca hsc tacito murmure verba darem: O dolor! O luctus! O lamentabile funus! Vulnera quot Patria: qu.inrave damna feres f Infcelix Basilaja Viro viduata Sacrata: Qui domus atque Schola: firmaColumna'fuit! Sed fuit 1 ach fuit! ach! sed nunc collapsa Columna est,. Occidit & Sacri fulgida Stella Chori: VirPietatis amans, Vir Chr.sti numine plenus, Ingenioque lagaxeioqttipque potens. Hem! quanto zelo, quanto fervore retorsit Qua stantes Vera; Relligionis opus! 1 Hem! quam pugnabat constans, 6c mille malorum Obtectos varia sustulit arte dolos! Doctrinam & Vitam nexu coni unxit amico. Et morum & fidei lux fuit atque typus, Quos informabat vita: melioris adusitm, His fuit exemplo moribus ipse suis. Quid inultis! nostri decus admirabilesecli Exstitit, in mundolucida lamnas erat. Ast nunc decurso terrena; tramite vita;, In coelo ceu Sol Stellaque clara micat, InfcelixBasilaea! dehinc si pergis,&ipfa Se efferri dicent, Curia, Templa, Schölte. Qua; cecidere brevi,quid splendida fulcra Senatus Dinumerem ? cecidit Ternio Thejologum : Tu Me y t k e cadis primus,post Be c k tus, ille Professor clarus funere merius obit. Zv isgi rus sequitur: dura sub moleprobatum Ipse Deus superas jussit adire domos. Hei mihi, qualis erat Triga htec Sc quanta Virorum, Cui pr.us haud vidit Rauraca Terra parem! Quperis quid casus portendant fatpius isti ? Quid've sibi posthac tanta ruina velit? Audi Scripturam,quod & experientia firmat: Saeva parata tibi sunt, Basilaea, mala. Nam tegit ut Genitor siia pignora chara fidelis, Cum tempestatem cernit adesse gravem: Humani generis sic summus & unicus anthor. Ne mala disturbent, eripit ante, suos. Et velut ereptis domus irruit alta columnis, Sic tua nunc nutat, Patria terra, salus. Pare e Pater miseris, qui se peccasse satentur, Quodque facis dudum se meruisse dolent! Epicedia. Siste Pater fluctus irarum, poneque metas Adversis rebus, fac habeantque modum! O 'Pater, 6 serva venerandi fulcra Senatu ,, Atque Ministers damna repone Sacri! Claros arte Viros, Pietate, fideque probatos, In Defunctorum transfer adusque locum ! Ita. animo vere maflo des denam- erga "Patronum de se optime meritum teflabatur Tsorimbetgie ,-cum voto devoto, ut divina benignitas omen ßnißrum avertat, M, Johan. Jacoeus Ubelius Basii. V. D. M. R. XXII. K A-c/JteTi ©xoXoyuv tircuJst • uw -A SEo'AßPON Tw Z O Y I r T H P Ö N, cta/$nv lass ebJc<; tb (pqe-oc$ Ti, EiAeini (roaiseg. piiKouva. Efj ZOTIETHCd S, (*} f*«* - Tcv 3-etcto Xoytto cta%ctX@~> jjV A’^öjjw]^, Ou kc v yXoÖTjriS.fj.tXrt'vs- yXvxiav pcv ®hov ciX tiß&MZ J-vuucms Xoyov bpßvTvpieiii, Kcjtj Appkwlsiv ß^cv]S.y Ti brav Xtew Yiu.Qj>on>v eu/ctptv T'/S U’zraXetoa doXsov y£v, vniy/u-otQ* Tcepiqs, EK7d(>Xd mvxvXg,, Gxo; cü^pci tiXtV) J tbotqv 0X01 xa^xXcdiTB BmoyiXcaamq • KA cätTi %careaiooy dj^oüpiovct, -mificiet \jyvyo-jy « 0Vr’ cwfya £k)ovf ityiXymm, xXtxieit vex^ov Tt$e Xeyu vexavi wtpb<; ygj euttj^ni^ e&. S-rjaa vizpov pici, a.ei q' ßiot «rar Zmc, aetfivfcu (pyptq «a9-A.«s ß iQxxs, Zstia? OTdC” pia, ®sca, exi k&vca ’6x(ot(1j)oCUcv. Ovx, lya> «Vj> Z OTirrHPE', Tituu oXoQvpopiaJl , wvtzcq H iiiTiotw ptoßyi'j, aia yj ^^biisS~ci cT jscji?. Äii'toy ycgj 7myXg, X.pj/.lwXg w djyoptOJ,, oeppp ZOTirrHPOT's. BEKlOT's’]’ cm£ci)Xri, qie MElHPOT% K j 77' 731» Ä|W»j73y s« irres - t/ «?/. H B«:nA«« oXa Jia, uscr/aeio, vrajxy.cixe&p, &>£}& Ei^bt/YlS 71 [acIhv xeivbv cv LTrv^sMArcrjttS^, Kdnn 7n Me%iJ cuitS x.A£iTK$ oo vztpeXticn/ E’fgluiemwre IIE'TPOS o BOT2EI~NOS, ixtitiualmi Oltfud'&MS tjj ? civcolt^s TcteTixf,EvM}fehix.o? h ts? zr#r£4^< K.qgv%, XXIII. A H j. 27.2^1 Annol 6 <,t ■fD.zy.D Mnno 1655 * D.zy.fu CORONIS. r 1TRE s tihi Natales, Vicesima septima M-.-nsis Trina dies, Prtesial ter Venerande,:- dir. Trima * facrum in terris te Ch r i s t o sccit: eidem Praesentem in coei.S4 'serat testite.mr. Tertia, * Gestorum p ecema ruttitin > 'r' ^ Zvingerus nunquam morte perire o«est. Soli Deo Gloria.