uSmeOSSCOS ROSE HOMI GUSEMIRH DUE THESES MEDICAE&e5 3 DE DIVINA£5 ET ADMIRANDA HO- X27 MINIS IN VTERO FORMATIONE; Quas diuino fauente"Numine, ex deentoam-..& phifeimi, gratioftfima, Medicorum Ordinis, in melyta Bafilienfium Academma,pro[upremo in arte Aedica confequendo gradu, de fendendas fufcepit M. Pavrvs Szsszavs Árpzw: buregenfis Mifnicus, vA x v ri Calend. Mar bora locod, confuetis, NS BASILEAE, EXCVDEBAT LEONHAR-^ j dus Ofleniw, Anno M.D.L XXXI. PASO éci53| 6c15) 1 3 E siens GENEROSIS. AC MAGNIFIcis Donixis, D. lonassi GviriggrMo, libero Baronià Rogédorff,& Mollenburg, Dominoin Sitzendorff, & Miderngraben, hereditario, ac füpremo Aulftriae inferioris aulae Magiltro,Sac. Cif, Maieft&c. à cofilijs;& Landmiarefcallo: D.Viro Arssn ro,Baronià Puechaimb,Dfio Horne& Vuiltperge.hae reditario uttiufq; Auftrie dapifero,Sac.Ceef. Maieft.&c.à confilijs: D.RvrpIGERO,Baronià Starhemberg Domino Efferdingz,& SchonbuhelSac. Caf. Maieft.&c.à con(iljs, Dominis ac Meccenatibus fuisfubie-' &$ colendifsimis. (S YruAGORASs;graufümusille pbilofophus, Generofifiimi Barones, Mecornates clemétifsimi,interrogatus, qua ratione ho mines Dijs fimiles baberi poJJent, vefporidit: Si ucritatem ample&teventur ey cundtis benefcerent.Diuina bec diuini pbiloà fophi fententia, tfi de dupliciillo fine, quem omnium actionum no[trárum Pbilofopbi cóstitucrunt, cy omnem in eo beatitudinem pofuerut,Bono nimirum, c Vero,quorum illum«geiido, bunc contemplando cofequimur intelligi poteft: nonincomimodé tamen 4d cos etim referri pojJe uidetur, qui cocle[tis doctrine ueritatem amplexi,bene agendo preclarum fue fideidant,ac relinquit teftimonium.1n borum numero uos quoq; Generofifiimi Barones reponendi eflis, qui unà cum alijs Auftrie proceribus,corlee &lis ueritatis amore compulfi,non folum ipfi(ynceriorem Euangelij doctrinam ampledinini,uerum etiam cum alijs, qui eius defiderio tenentur, communicare, ey 4d pofteros etiam tranfmittere(quod fummi beneficij loco ducendum) pio fludio conamini. Eius rei locupletifiimos babetis testes Theologos, quorum opera, in docenda; ex longé lated; fpargenda ac propaganda doctrina bac, e» Pontificiorum extirpanda feliciter ufi estis: in primis uero Reuerendifimum uirum Dn. Laurentium Bccherum,cuius fident,dexteritatem c2 conflantiam,(ut taceam alias eius uitutes cora ras ánimi dotesin primis bene de alijs merendi fludium: quas quidem, filocus bic fevetlubentiffime predicarem,cum tanta eius in me extent merita,ut nullam eorum partem nou cogitanda quidem,nedum referenda gratia a[fequi pofiim) in gubernádo,c» ad pictatem inlituendo piorum cortu. cum Vienne,tum Horne fatis fuperqs perfbexiflis. Meritó itaq; banc uobis laudem tribuere pofiit, uos e» diuine ueritas tis affertorcs effe conlantifiimos,ey ut ea quoq; quàm plurimis innote[cat,nbil non reliqui facere: Qua quidem laude ad nominis immortalitatem confequendam,c» ut Potbagoras exiftimabat,sd deorum fimilitudinem arripiédam nibil preclarius, nibil A i utilius, utilius nibil efficacius. Yam uero, fi que in me contuliflis bene ficia, comettoraye inftituercmytenpus me deficeret, ey nibil alíud agere uiderer, quám arenam numerave, Vt enim taceam innumera dliasuestro potifümum confilio atq; bortatu illuftres duo Ordines Conti.«y Baronum, Equitum ac Nobilium inclyti Archiducatus Auftrie inferioris, dominiac Mecarnates mei clementifsimi, bos mibi ad conficiendum artis medice curriculi, fumptus decreuerüt. Vobis igitur pofl D eum, quicquid in fludijs bactenus profeci;acceptum fero:uobis quicquid mibi bonoris acceflit,omne debco:à uobis quicquid fpei[uperefl, omne expectandum.vt tag; aliquam faltem(parem enim nonpo[fum) uobis gratiolam.reponerem,cz aliquod mee erga uos gratitudinis extarct argumentum; bas meas, de diuina es: admiranda Hominis in utero formatiotic thefes medicas, quas pro fupremo it arte medica confequendo gradu defendendas fufcepi,ad uos mittere,ueRris q preclarifümis tomimbu: tniunicupare, ez infcribere uolul;ac debui. Hunc igitur fotum meum, licet fortaftis immaturum,quem uobis obfletricátibus,non fine difficultate fum enixus, fufcipite,ueftrod; patrocinio tucamini, His Generofifiimi Barones, Mecoenates clementifimi ualete, e ftudia inca uobis amplius commendata cffe patiamini. Dat Bafilee Rauracorum idibus Aprilis anto Salutis MDLZXXEI v.V.V. C elfse. Subie&ifs. Pavrvs SssssRvs. THESES MEDICAE. I» Muisvs rebushoc à Naturá tributum eft, ut non foWb lum eum ,in quo collocatz funt/ftatum diutifsimé tejf) nere,uerum etiam in meliorem fe femperrecipere con P tendant. Omnes enim ad füpremi& perfectifsimi En395 ris naturam quàm poffunt proxime accedere,& eius diuinitatis quodammodo participes fieri cupiunt. II Hoc perpetuitatis& perfedionis defiderio etfi omnestenétur, proptertamen materiz,cui immeríz funt, impuritatem imbecillitatemd;,in eum quem appetunt/ftatum peruenire nequeüt. Quotquot igitur hac materia conftant, fui interitus caufam infitam habent,& certo tempore neceffario intereunt. III . Huncinteritum prz ceteris animalia ipfa,utpóte reliquis praeftantioraà fe amoliri,& quod fingulorum conferuatione non po« tuerunt;fpeciei propagationeab eo fe uindicare,& in aliquem immortalitatis ftatum transferre conantur. Ebo. IIII. Hinc Natura fingulis generandi,& fibi aliquid fimile producens di defiderium indidit,& diuerfa etiam procreationis prima principia,quorum alterum forma& efficientis,alterum ueró materize ra. tionem obtineret;conflituit, Suntautem hec Mas& F emina:quorum fexusin plantis, qua naturalibus duntaxat functionibus incumbunt, necloco moueri poffunt.confufus eftiin animantibus autem;que fenfu etiá& motu predite funt;diftin&us,maximé autem in homine, quirationis particeps ad alias preflantiores functiones fuit comparatus. Diftin&a funthac procreationis principia;tum facultate quadà, tum etiam certis partibus,quz procreationiinícruiunt. Mas enim in alio duntaxat gignere, femina autemin feipfapoteft. Praterea Mas fuum alimentum perfcát coquere, Foemina autem non poteft, A s Horum VII; Horum complexticoitud; materia quedam confertur, fem nimirum,in quo illorum uis& poteftas continetur,& ex quo tertiü quippiam efficitur. VIII. Semen hocab utroq; parente fluit:quod tamen diuerfam omni; noin fetus conftitutione conditionem habet: Virile enim partim materizpartim efficientis,muliebre autem folius materi ratione obtinet.: I X.; Mulieres emitterefemen hac potifsimum ratione doceri poteft, quódte(ticulos& feminis uafa acceperunt crebris flexibus atque circuitib.intorta:quz, ficut nulla alia, fruftra à natura miniine funt condita, Hoc femen cum fit principium tantü pafsiuum, nec perfequicquam efficere pofsit, ab Ariftotele pro femine non fuithabitum. I Semenenim dupliciterab Ariftotele accipitur: primo pro humo reillo,qui ab omnibus gignentibus excernitur, ex quotanquá materia omnes partes fpermatice formantur, diciturj; à philofopho gu avfopa]G- aut vl yore, GC dfi[uuo evóbuermóp:quod etiam in mulieribus effe dicimus: Deinde pro principio effectiuo, quodin ipfa feminis maffalatet: Quod modo 5X, modb yevfm^b, aut zAegtalu duboqup m o dO éd Gad Aóyop ev na]moy, adi jsd; nominibus Ariftoteles uocat. Hocin folis uiris ineffe cumphilofopho ftatuimus. XII., Cumitag; Ariftoteles femen uiri excerni,& utero rurfus elabi dicitiid non de prioriillojquod materiam partibus fpermaticis Pre bet,& Zyáeiser eft:fed de pofteriori hoc, quod tanquá efficiens no ingrediturrei conftitutionemintelligendum eft. X III. Defeminisgeneratione& natura multi multa difputant.Ariftoteles nihil aliud effe exiftimat, quàm ultimi alimenti, quod fingularum partium nutritioni fuit deftinatum;utile excremétum.Hinc partes fimiles ijs, quarum fuit excrementum, ex fe producere poteft.Potentia enim tale eft,quale fuit atu id,à quo fuit decifum. XIII Alij non excrementum,fed purioris& pin guioris alimentifan; guinei guine pàrtionem effe flatuunt, ui teftium peruafa feminalia abuniuerfo corporeattractam,& in humorem album conuerfam,multod; fpirituperfufam:unde eximmodica eius excretione corporis diflolutio,refrigeratio,& debilitas confequitur. Alij colliquamentum totius corporis& partium eius effe putarunt:quorum fententiam Ariftotelés do& refutat,&noscum eo reijcimus. XVI. d Materia feminis,fiue ea refiduü fitultimi alimenti, fiue pinguioris& purioris fanguinis portio, ab uniuerfo corpore,pracipué autem partibus principibus,epate nimirum, corde,& cerebro,quze cc teris alimentum fuum perfe&tius elaborantjin teftes per uafa feminalia trahitur. In ipfis autem teftibus uere femen efficitur,& ultimá peife&ionem adipifcitur,partim circumftantium partium calore, partimin« fitaetiam ipforum ui& facultate: diffe&i enim femine pleni reperiuntur, quod pro fuinutritione confecerant: praeparationem auté quandam in ipfis.uafis fpermaticis acquirere uerifimile eft. XVHE 2 Ariftotelis fententiam de ufu teftium probare non poffumus, qua eos póderis appenfiinftar cortendere,& uafa fpermatica;quibusomnem ipfegenerandi feminis uim attribuiffe uidetur, ftabilire,ac propterea non necefísitatis, fed ufus duntaxat melioris gratia fa&tos effe exiftimauit.. XIX. Omnino enim eosinter principes corporis partes numeramus, quatenus nimirum fpeciei conferuande'inferuiüt,& ufumaliqué teticommunem preftant. Ablatis enim.ijs, totius corporis róbur, temperamentum, propriad; fubftantia inuestituratq; immutatur. Quemadmodum Eunuchiid declarant. nin XX. Huiusimmutationis cauíafolius caloris ,quo-ipfi abundant,& quem cum alijs paxticulis communicant,diminutio efleuidetur.; d XXL | Semenuirilein uterum benetemperatum,& decenti conforma tione effe&um,ac bene difpofitum, im miffum, muliebri permifcetur,& exutriufqy comixtione vnum quid conflituitur, quod«óc Ariftoteli Atiftoteli, Hipgoetati interdum yov appellatug.Hoc uterus undias comple&itur,&fuo calore fouet: quai comiprehetifio tàmen nondum uer? conceptio dicitur; dnitisl: XXII: Tuncautem mulier proprie concepiffe dicitur, quando qua latetin femine uis procreandi;inifita ateri ui& facültate adopus ex'citatur. Heecque propria eft uteri a&io, Ífopitam nimirum feminis , uim& delitefcentem in eo poteftatem excitare,& ad agendum extimulare. XXIIL Quse autem& qualis ficilla ais in feminelatens, quam gas feu yewmrinlr philofophus uocat, etiam inter do&ifsimos dubitatur,Stoicianimam mandi effe putarunt:Simplicius naturam communem feu naturanté appellauit. Alij folem in telligunt, quitepore fuo omnes noftratis mundi particulas fecundis caufis prepara tas animet: Vnde Ariftoteles inquit: So]& homo generantliominem.Ariftoteles diuinius quid'elementis,& proportione elemento ítellarum refpondere ait. : XXIII.: Pie illi mihi fentire uidentur, qui per d/vepio aovisimliy; diuinam illam procreandi poteftatem à Deo cun&is animantibus inditam, & efficacifsimo fuo uerbo(Crefcite& mültiplicamini) fingulis attributam intelligunt, XXV. Hec facultas calore& fpirità tanquam inftrümeritis utitur, quibus per uniuerfam feminis molem difcürrentibus omnes corporis partes rudi Minerua, inflar pi&oris cuiufdam, primum delineat& difcernit. XXVI Atque hic eft primus feminis motus, quo ipfum in actum traducitur,&ciam idipfum, quod antea 4wozpa etat, animatum nimirum fieriincipit. i3 XXVII. Singule autem partes ex conuenienti& aptà máteria;nobiliores nimirum ex purifsimajignobiliores eximpuriori efficiuntur:femen enim nequaquam fimplex eft,& iones, fed difformibus conftat partibus,pro partium generandarum diuerfitate. XXVIII Hac difctetio tamen non fit partium difsimilitim fe gregatione, & fimilium coiun&ione:(Nulla enim facultas datuf, que hocpreeftare pofsit:przeterea congregatís omnibus, uerbi gratia, partibus offeis, unum tátum fieret os magnum,& fic de alijs particulis) fed. quia unaquzq; particula feminis hanc infe habetuim& facultatem,uthoc& nonaliudex fe producere queat. Hzcipfía facultas in a&um producitur fa&o motionis initio. XXIX. Varij itaq; in hoc opere exiftunt motus,pro partium feminis ad diuerfarum partium formas fufcipien das aptitudine, quiomnesà facultate illa generatrice fuis inftrumentis diuerfo modo utente proficifcuntur. XXX. Partium fimilarium temperiem ipfa facultas alteratrix, qua ceu miniftra zi«suu utitur, calore uel frigore efficit: organicarum auté ftra&uram primo& perfeipfa dunes mrgrm?, XXXI. Galenus totam fetus geftationem in quatuor tempora diuidit. Primum eftillud,quo fpecies etiamnum feminis prepollet,quam Hippocrates Jav nvaua uva york appellat. Secundum,quo conceptus fubftantia fua non femen,fed carnem reprefentat;& hocauónos dicitur Hippocrati.Tertium,in quo tria principia perfpicue uidere licet;ac reliquarum partium lineamenta adumbratam fui configurationem habent: quam conítitutionem animantis Hippocrates isleves nominat, Quartü, cum iam artus uniuerfi articulatifünt;et embryoinftaranimalis moüeriincipit, quem wouelíop GE nigop appel latHippocates,^.^: : XXXIII Conceptoin utero femine primo omniü tres membranas, quae fetum inuoluant,& excreméta eiusintra fe recipiant,formari uult Galenus, reficcatis crafsioribus feminis partibus inftar crufte, ab uteri calore ámbiente:Primam& extimam x/evv;quee totum feetü inuoluit,& duabus conftat membranis,inter quas feruntur ad foetum nutriendum multe uenulz& arterise, Mediam&»avoadti tez nuem infirmam& anguftam, que medium foetum tantum fafcize modo ambit. Duabus etiam tunicis conftare diciturjintra quas uri na fetus contineatur.Tertiam 4p foétui proximam,quae totum à uertice.adimos pedes inuoluit:intrahanc& fetum füdor& alie fordes colligi dicuntur. 2 XXXIHL Verüm primb efformari membranas uezifimile non videtur, cá B non non tantus fieuterí calorficcus;qui feminis exteriores partesinda fare queat;praeterea quid opus eftijs,cum genitura utero compre: hendatur,neciam fudor aut urina.colligatur? Quin imó Galenusipfe fatetur,neceffarijs partibus naturam primoincumbere.. OXXXIHHB De membranarum numero merit etiá ambigitur. Media enim: &Xrroadins, quae latinis ab inteftini forma,quam refert,farciminalis dicitur,non membrana eft, neq; membranea conflat fubftátia, fed mucor quidam ad placentam(ut uocanopertinens:in brutis ta men membrana fpeciem referre dicitur. XXXV. Duzitaqytantum erunt membranz 4pve& x/eev, qua oriunturà membranis corporis fous internis, peritoneo nimirü& carnofa: hasunà cum alijs membranis, que principalia membra in-uoluuntin prima delineatione oriri credibile eft. XXXVL Mirabilis eft harum membranarum; quas fecundàs& fecundi nasnoftri uocant,exortus& produ&tio. Vafaenim umbilicalia, ut: tutius ad epar iecorinum(utappellant)peruenirent, duabus tunicisà natura donata funt, quibus inuoluuntur. Harum interior àpe: ritoneo,exteriorà carnofa membrana oritur. Co mitantur aütuafa. illaufq; adieorum diftributionem,poftea uerb in miram magnitu-dinem dilatantur,& recurrunt; totamd; genituráinftarueficze obz ducunt.Inhoc recurfu uicem mutant,& exterior quz continua e-rat carnofz membranze.fit interior,& fetum immediate ambit,di.. citurd; 4«"&-. Altera, quz erat interior,&à peritoneo orta, fit exte» tior,& 44»«y uniuerfíam ambit,& uocatur xée; XXXVIL Alijno membranas; fed uafa umbilicalia.primó efformari;& in-. Par radicularum ad attrahendum alimentum in uteri ie cur emitti: uolunt:quemadmodum in plantarum feminibus uidemus radicu: las quafdam effingi, quibus.interram defixis humoralimentarius: seuuenis quibufdam attrahitur.. ! XXXVIIL Vafahsecnon formationi,fed nutritioni fetis duntaxat inferui-untitaq;non uidetur probabile primó.ea efformari,.cum ijs; princi: palibusmembris nondum conftitutis, minim? opus fit. Semen c-nim utfemen nonnuttitur, fed partes feminales;quae fanguinem: in[emen conuertere poffunt Itaqy: XXXIX.: Ttaqs ueriorheec conformationis ratio effe uidetur: Excitata faz «ultate generatrice conceptus minim? ociofus eft, fed quelibereius parsin fuum-opus incumbit. Itaq; fetus partes eque omnes conformationis fuz adumbrationem& rudimentum nancifcuntur,licet non pariter omnes fuam confequanturperfe&ionem.In primis ueró in medio femine tres confpicus apparentbulle, quee principibus tribus membris refpondent. Sic delineatz partes fuc-. cefsiué poftea& paulatim efformantur,donec perfectionem& for 3mam abfolutam adipifcantur. XL. Formátur principalia membra;epar quidem ex fanguine uenofo uenis circumfufo:cor ex arterioío, membranis Gcuillis ex femi ne iam conformatis accrefcente:cerebrum autem ex puriore feminis materia, utpote quod nobilifsimarum fun&ionum inftrumentum futurum erat. XLT. De ordine confermationis membrorum principalium magna eftinter Philofophos& Medicos cótentio,quorumbhi epar, illi cor primo efformariuolunt.In qua controuerfia difficile eft admodum aliquid certi ftatuere,cum utriua; uifceris fumma ad uitam& nutritionem fit necefsitas. Vtenim cornon fine fanguine, quem epar mittit;ita nec epar fine calore uitali, quem corinfundit,uiuit. Nos tamen difputationis caufa maiorem cordis,quàm epatis necefsitatem elfe ftaruimus.Et cum naturain generando refpiciat,quod ma gis eft neceffarium;illud etiam primó fieri cum Ariftotele fatemur. XLIL.: Interea dum partes foetus delineantur, Natura fanguinem,cuius mulier fingulari naturz priuilegio plus quàm pfo fuo alimento requirit, generat,ad uterü per certa uaía effundit; ut eo foetus nutríazur& augeatur. XLIII. Vteri uaa duplicia funt:quorum alia defcendentia, alia afcende tiauocant. defcendentia due funtuenz,& duz arterize, feminales di&a:uenarum dextra à trunco caus uen oritur: finiftra aute ab emulgente finiftra: arterize ab aortze trunco infra renes, XLIIII. Hazcnafa poftea diuidunturin duos ramos, quorü minor utriq; tefti muliebri inferitur ad feminis cofe&ionem:alteruero& maximus per elationem uteri fedem diftribuitur. B:— Vafa XLV. Vafauteri afcendentia duze etiam funtuenae,& duearterie; à ue nz caus& arteriee magne praecipuis ramis nonlonge ab inguinibus orte:que perexteriora uteri latera uari difperfa in ipfum fun dum tandemiinferuntur. INL VE . Perhzcuafa fanguis cüm uenofuüs, tum arteriofus,in uteriinteriorem tunicam fungofam,& multis foraminibus inftar fpongiz, autpumicis peruiam roris modo effunditur, cómixtisibi& confufis arterijs fimul& uenis:quo paulatim concrefcente caro quadà mollis& rotunda efficiturquam alij à figura orbiculari placentam, alij ab officio, quod preftare uideturjiecur uterinum appellant. XLVII. Sanguisifte quo feetus nutritur, menfttuus aliàs dicitur,eó quód fingulis menfibus mulieresnon grauidze eo repurgari folent. XLVIII.: Cum enim femina humidior frigidiord; mare fitjidcirco fangui ne magis abundat;concoquens quidem alimentum,quantum expedit:ueruntamen propter calorjs imbecillitatem non ualet, id qd redundat, per halitum digerere.Ne itaq; füperfluus liicfan guis aliquam in corpore noxam pariat, fingulis menfibusà natura perlocamuliebriaexpurgatur. XLIX. Eftautem hic(anguis minim? üenénatus;ut multi perperá Hipipocratem de morbofis mulieribusloquentem interpretantes exifüimant:fed fola copia& quantitate peccans. Quorefpe&u ab Ariftotele uiciofus& sgrotans dicitur. LL. Erumpitin virginibus circiter decimutnquartü annum: qtiia ca-lortuncacriorredditus fundit eum:deinde quianon amplius abfu mitur in auctionem. L I. Eruptionis caufa non eft lunz' motus;cum non omnib. eodem temporeprofluat: fed partim copia, nectamen ea fola, cum etiam qua parum fanguinis colligunt,füas feruent periodos:partim etiá temperigs,& nature confuetudo. LII. Expurgatur hic maxime peruteri ceruicem, in quam ramuli qui damab afcendentibus uáfis implantantur. 1 . n LIIL In prégnantibus menfes non fluunt, quia tunc Natura omnem fanguinem retrahit,&in uterum pro fcetus nutritione tranfmittit. LIII Nutritur autem fetus purifsimo fanguine, quem ex maffa tota fanguinea attrahit:nifi fanguis totus fit corruptus& uiciofus, LV. Nutritio foetus hoc modo perficiturin carnem illam orbiculare, quam ex affluxu fanguinis interiori uteri membrana inftar epatis adnafci diximus, uafa quz dam,quo umbilicalia dicuntur, infinitis ramulorum ofculis inferuntur, per qua feetus cum fanguinem pro nutritione, tum fpiritum& calorem uitalem accipit. LVI. ' Hic fanguis in eparinfantis trahituribidsmelius concoquitur,& peruniuerfum corpus diftribuitur.Neq; enim per os nutritur, cum nulla alimenti uia ad illud pateat,& cibum per os fumtum nondü conficere fetus pofsit. -LVIIL. i Vaíaumbilicalia(quee una uena& dus füntarterie) Galenus ab uteri uafis oririjijsq; non folum contigüa,uerum etiá continua effe exiftimauit. Cui fententie cum ipfe Ariftoteles z. de Gener. animal, ttim etiam ratio& fenfus repugnant. Eaenim ofcula non perueniunt ad internam uteri membranam,fed inter ea& membranam ca roilla orbicularis interiacet:przterea fi uaforum effet continuatio, quantain partu fanguinis profufio ex illorum ruptura oriretur? LVIIE Vaforum itaq; umbilicalium talis eft exortus. Venaà caudiceue ng portze,quam primum e iecoris cauo prodijGarterize autem ab arteria magna lumbos percurrente oriuntur,& duabus inuoluta mé branis longifsime in homine producuntur. LIX. Longifsimaautem à Natura ideo fa&a fuerunt uafa umbilicalia, ut diutius animal, fi forte in muliebribus locis hareret, fpiritum à matre trahere;ac fuperuiuere poffet. Nutritio eodem modo,quoin adultis abfoluitur,attractione, re tentione, co&ione& afsimilatione Eadem quoq; que in adultis excrementa gignuntur,urina nimirum,feces& fudor.. LXr Viinaper pudenduin excernitur,& amnio membrana excipiB s; tur& tur& continetur.Neq; enim admodum aciis efl;cum dul neinfans nutriatur,& multo abundethumido ilius obtundit. d fanguis » quod acrimoniam LXIrtr. Vrachon in hominenullum reperiri, quiin medio naforum umbilicalium incedens urinam intrachorion& amnion deferat,teftis eft Arantius:Funiculá enimillum, qui con effe,fed ligamentiuice fungi affirmar. Lx. Feces autemin ipfis inteftinis ufq; ad partum referuantur. Sanguis enim,qui exiecore uterino per uenam umbilicalem attrahiturferturad truncum portz,qui eum iecori tradit:ab eo uena caua puriorem trahit partem,& in corpus uniuerfum diftribuit: crafsior ad lienem;tenuior& biliofior ad cyftim fellis tran(mittitur. Quod tanquam excremetum relinquitur per mefaraica s ad inteftina defertur, ex quo quicquid boni fupereft, inteftina fibi nutiimentum eliciunt: Quod autem prorfus inutile tanquam fex quadam fanguiuis(wmóveg Ariftoteli) exiftit; perofcula uenarum in inteftina hiantia effunditur. fpicitur,minim? cauum LXI11II. Sudoris materia cum admodum tenuis fit, facile refolui& difcu tipoteft. Per fudorem igitur quem Galenus libro primo d efemine, Amnio contineri dicit; urina ipfa intelligenda uidetur, LXV. Formetionis tempus certum definiri nequit,cum non omnium coceptuum eadem fit ratio;nec idem facultatis formatrici: robur. Feminz tamen maribus tardius omnium partium perfe&ionem adipifcuntur:licetinJucem editz citius crefcant& adolefcant. LXVI Hippocrates tamen Femina conformationé quadraginta duobus,maris'auté triginta diebus aut paulo pluribus paucioribus ue perfici, argumento purgationis menftruorum à partu eundé dierum numerum obferuantis probat. LXViL Curautem modà Mas, modà Feemina generetur, caufa in ipfius feminis naturam,quam foetus imitatur,eft reijcienda.Semen enim ab utroq; parente emiffum, uel qualitate fua debile uel robuftum, quantitate uero fua multum uel paucum elt. Si itaq; utrun q;fitfor temas generabitur:fi debile, femina. Sin uero alterum maiori ex parte forte;altexá debile,pro quátitatis ratione diuer(us etiá fexus exorietut. Gemel LXVnr Gemelli oriuntur,cüm ueltantaeft copia materie.ut duobus ue pluribus fetibus generandis fufficiat: uel etiam materiaipía hinditur& diuiditur,preefertim fi diuerfis uteri finibus excipiatur. LXIX. Fetus poftquam maturitatem fuam in utero matris adeptus eft, plenius alimentum defiderat,& locorum anguftia& fuo pondere intus diutius nequit cotineri.Caputitaq; quod totis fere oco men fibus furfum eratjinftante partuinuertit, manibusd;& pedibus cal citrando membranas rumpit: quibus ruptis urina effluit, quodinftantis partus indicium eft LXX. Exhocurineprofluuio duo comodaoriuntur. Primo, uteri orificium& loca muliebrialubrica& laxiora reddütur, ut eo facilior fitinfantisexitus.Secundo,maius in utero fpacium efficitur, ut eà facilius fe foetus in caputpofsit conuertere. LXXI Homo omnium animalium difficillime in lucem prodit,propter capitis magnitudinem& rotunditate. Reliqua enim animalia minori capite, Gin acutum exeunte praedita funt. LXXI11 Adpartum etiam concurrunt, tum ipfa uteri facultas expultrix, qua fcetum magno conatu expellit: tum ipfa mulier, quae retento, fpiritu&contra&isintentisd; abdominis mufculis fotum ftrenut extrudere nititur. LXXrx Abortus,qui nihil aliud eft, quàmimmatura& uioléta foetus ex€tetio,uarijs de caufis poteft contingere ut quando uterus ucl humorum pondere;quos fupra uires continer,oppreffus:uel demor fus humore in eum effufo, ruptisijs in quibus continebatur membranis:uel propter fotum putrem& faniofum irritatus,aut alia dé: aufa extraipfum pofita uexatus,;ut febre uehementi, alui profluuio;fan guinis immodica uacuatione, faltu,clamore;ira, triftitia,ti« more;ui&u parciore aut medicamentis éefAvrmis ante legiimum tempus fetum corrumpere&* emittere cogitur, A Sl LE AE, M. D» LXXXLD