ILLVSTRES
IV RIS CIVILIS,
CANON. ET FEVDALIS CONTROVERSI£E, Eras ni SS. TRIADEPROSPERANTE &adjuvante, Decreto€8 Auctoritate INobiliff.e9 Apaphun derinenferem Ordinis 1n 1nc]yta Baftlea ;Degordlium in U rn 0Q.7un x Infignium ac
*5 privilegiorum confequendorum gratià,
Publicecenfuracommittit FRIDERICUS GÓDELMAN SPiRENSISs,
Die 7* Menf. Novembris, Amo M Dc X F, Horis locog, folitis,
&
: BASIL E£z, Typi IoAN.IAcos: GENATHII Acad, Typographi,

Ex 1N1,qui ex abditis Iuridicinz, five y mavis,Iurisprudentiz fontibus quicquá j haufit;ignotumacincognitum efle putaj| mus quantü difficultatis praebeat, in no3(iro hoc Iuris Oceano naviganti, remis legum etiam non parüm inftru&o, neq; probis rationum velis deftituto, ob circumflantes& difcordes eminentiffimorum ICtorum turbines,eorumq; ingentes opinionü flu&us, reéum veritatis tenere curfum, necad fcopulos quandoq; deferri. Verüm,operá coeleftis Neptuni fretus,me,aures cum Ulyffe cerá obturando,& manumin juris clavo,& oculos in rationum
aftris fixos habendo, naviculam hanc perexiguam fequentibus Illuftribus Iuris Civilis, Canonici,& Feudalis controverfiis onuftam,pro viribus tutum in portum;absq; naufragio,du&urum, in eod; falvam collocaturum,fpero.
IVR. CIVIT. CONTROY. QVAEST.
T uzsis IL
N limine hujus velitationis ex materia urisdi&ionum, ut nobiliffimá& quotidiani, ita E perplexá& minüs expeditá difficilem fané, utramq; in partem ambiguo Marte agitatam de Mero Imperio queftionem proponere libet: an nimirüm praícriptibilimetá hocacquiri poffit? Theoricá Iuris civilis veritate infpe&ti affeverare religio nobis eft.
Intima enim Iurisprudentiz fi introcamus adyta, videbimus Merum
Impcrium non nifi fpeciali jure,& plerumque ad certas caufas, certumd; A z

tempus tributum fuisse, quemadmodum etiam criminalem jurisdictid- ncrn, t.l.inp r -ffdeofjk.ejuscuimand.esl)urisd.l.^.ff.adL.lul.Maiest.l.jo -ff.de %. 1 . 1 . 6 . tnpr.ff. de off.proconf.l.ufucapionem.9 .ß'.de usurpat,& ujucxp.t.z.C.de ttsucap.pro tmpt. I.Herenni tu. lO.ff. di Dtcur. l.comperit.6. C. depraejcript.^o.vel ^o.ami.arg.l.yuiin provincia.n .ff de rit.nupt. unam item superioritatis sive status Rcipublicae notam deprchedemus, quam Magistratui etiam,multo magis privato homini communicari principiis de Republica constitutis repugnat,unde nec prorogari id poste intert yttlt.tn l.i.c. ubi de crimtn, agioport.n.}o. Quod tamen hodierno jure, ex communi Dd. traditione negatur, teste Gail.i.deV.T.c.n.n.io. Dectan.inpraEi.crim.lib .4. c.zj.n.i.dr /«yy.Dtfs.« I hefilaj.in d.t.7,.dejurisd.n.20,Z1.2Z. ibi.^Itber.de KoJ,Zxj.n.z6.& uliiadduliidBalb.in tra.El.de pnejcript.part.z.part. 1 ).prine. jutfi.}. Thom.Docc. con/.ior. n.3. per text.inl.viros.i.C.de diversoff.&- apparit.lib.12.l.si cohortatis. 12 .(.de cohortat.princip.tib.eod. Ide non obscure sentire videtur Cujae.ad tit. C.de proscriptio.vel 40.ann. arg. 1 .4. j.6,d. tit.ubi omnes actiones,quae con- stitutioneTheodosiispecialiter non sunt enumeratae,perimuntur,licet de jure publico agatur, per l.fin.C.defund. reipriv.l.fin.C.de fund.patrim.lib.il. Sunt quidam denique in ea sententia ; juris civilis hac in re dispositionem Pontificum rescriptis eatenus esse antiquatam, ut non habeat locum in praescriptione hominum memoriam superate, per c.super, ffprteterta.de y.S. gl.& Canontsioincj.de profer. in 6. Abb.&Velin.inc.cum vobis .inpr.de profer. communem quoque hanc sententiam asserit Socin.conf. 275. col.z. lib.z. yuem sequitur Vurpttrat. in d.lj.n.^. de off c.eius cui mand.efi]urisd. Nostri» vero moribus,cum jurisdictio omnigena Sc universalis effecta sit patri- monialis,atq,jure Magistratus cc3pc12t.HenningXlbd.10nsJejHrisd.19.nj4. Morant. part.4. dijtmEij.n.66. loan. Emenc. ä fpsbach in prax. civ.ut.i. n. 31. Dn.Thom.Mtchacl.lmp.Cam.yuondam ^tßeßorin diff.de jurud.th .8 i . indubi« est quin c&traria sententia,praescriptione praclertim immcmoriali,admittenda sit, prout tradunt Don.Garsta,Mafiril.dti.isji4.n.\H,&jta.MaJcard. conci»/. 1214.11.43.^ !2iS.df sej. Adrian Gitman.in Ca.nt.lmp .p.d.tib.i.dtas.vj. n.96. anih.Symph.tom.z.p.3.111.10.vot.z.n.ij.dr^4 üb- incaußaSpennC&ttrt flen ©raffen 511 JptiffcnfJcincontrviJficrin Wilhelmen Eibtnichftsscn zu Waubnrg ita indicatum y. Dec.wb. anntfjZ. repentur hoc pra\ud'tinm d Thtlmanno at lie. fttgn. in ^postt.jymtr .jyntag.4 detad.i.vot.i. talccnim tempus vim privilegii, potestatemq; ptincipis habere,adeoqueSc jus colligendi pedagia &c ga- bellas praedicta piaelcriptionc quaeri poste post Kertaih.in traft, de gab e Uit in t.part. ».18. astcrit Adrian. Gitman.in Cam.Imper.jua.ltb.i. dccij .1401.31. & Jty. eandemq^contra imperium (iipremaq; imperii jura currere, ltbj.de- cisjo.n.zo. fecundum communem Voltorum jententtam, fecefftns quoque imperii approbatam ■. tametsi Gait.i.obf 21. n.16. nullam omnino proscriptionem hoc casu admittere videatur, videpnetereaGeorg.Obie.ht.it. trali.de ju- risdtli.c.d.ih.ly. Ludov.Gilhaujen in arb.iud enm.c. 1. de mero imper, n.$6.Tob. Taurmeist.de pnudAmp 7(or»./i6.i.c.2i.»».i4.Aliiin proscriptione jurium incorporalium continuam causam (prout jurisdictionis, meri imperii pos- seslio ex communiter recepta opinione habere intciligitur.Covxrr.tnc.pof- [tßor malo stdei,§.301.3.) habentium io.vcl zo ; discontinuam autem temporis immcmorialis fpacium, prostituunt Ceepoll.tr.de jervtt. urb.pr0d.cj9 . tij.Mafcard.d.concluJ.1214.n.6j. Mex.canj, 108. in causa lite. Cravett.conf 409,Diuafttt.n, 46. Gttil, i, obstrY, 66. rtj.&c, Vcruro, hoc lententia a
Ncotc-

Neotéricis non improbabiliter rejecta eft, /.5. f:5.f. deitin. aGLpriv.Duan, 1.difp.34.Donell.Y1.comm.n. Coffal.ad Lforam en.2&.de S.P. NU efemb, m parat. ff de fervit.n.5.Longov.ad L.3.ff.de jurisd.fol.317. ubi& in prafenti cafu noftro inter privatos ordinarium tempus 1o. nimirum vel 20, annorum cum titulo& bona fide requirit, per /. fin. C.de prefcript.long.temp.absq; titulo ver & bona fide 30.annos,tor.iit. C.de pref vipt.30,vel 40. ann. Facit, quód confuetudo ac omnia jura municipalia accipiant interpretationem declarativam à jure communi, /.2.& ibi Salic.C.de noxal.aci.Bart.ad[omnes poptii, ff.de iff. do yr. Molyn.in confieet.P avif.iit. 2.01.19 0.31. Quare etiam de ju.
risdi&ione criminali prefcribendaintrodu&ta hodierna confuetudo ita
accipienda eft,ut qua ad alrarum rerum ufucapionem, ctiam ad juiisdi. &ionis praícriptionem fint nece(Taria.
II. .-***.
Merum imperium 1n cafu tam abfentiz,quàm 14 firmitatis 2) jure Civili mandari poffe,ex communiter recepta opinione magis b) quam exprefsá Juris autoritate fuftinetur; Quare ab illadivortium facere compellimur,& unico faltém abfentiz c cafu illud committi debereaffirmamus. 4)
a) Bart.in L1. ff. de offic.ejus cie mand ibid. Iaf.n.83.arg.l.1. f.1.ff. de offic, conf. 1.qusf'ium.60.ff.de re jdic.L.fi longius.18.ff.de judic.l.2.$.fin.Laut ff valetndinem.9.ff.de procura.L.licet.1s ff.de vecept. qui arbit,Lo.ff.de excu[.twt. quia in iis quoràm fimilis cft ratio,idem permiffum videtur, 72.4.8. ff.de public.in rem a&. prafertim hoc cafu ubi impedimentum prater volüntatem intervenit,/.26.6.fin.ff.ex quib.cau[.mayor in integ.c.[f pro delilitate.3.de offic. e» potef£. jnd.deleg.confew Gilban[en arb.qud.crimin.c.X.n.23,d fegg. Idem tenet Perrus Barbo[a ad L.ciym praior.12.$.1.0.466.ff.de jidic ubi m.520. ctiamjure Canonico merum imperium delegari poffe, defendit: fecundüm magis com» muniter receptam opionem,tüm quia eo jure merum imperium compctit jure Magiítratus,majoribus, Magiftratibus,per text.in c. fin.ibi:ex officio.de effic.jnd.ord.ut expendunk Cagnol.d.l.i.de offic.eus.m.30. o ibi Hypolit.Riminald, n.Y2 4.Quod etiam colligur ex c.aqua.de con[ecrat, Ecclef. vel als, qi» ex c.in Archiepifcopatu.de Raptor. tüm, quia Ecclefiaftici non utuntur jure gladii adverfus facinorofos, d. c. im JArchiepifcopata. c. fin. ne cleric.vel menachlib. 6. Quare facultas delegandi illud propter neceffitatem debet videri Ecclefiaftieis conceffa: conferunt tradita per Hypolit.Riminald. d.1.1.5.108. Supradi&tam opinionem ample&itur quoq, Bapriffa à Fillalob.comm.opin.. $*[ii.d.n.38,. ob infirmitatem tamen levem vel morbum judicis ordinarii eandem limitans».39,wde Mattb. Stepb.de jurisdi££lib.1..18.2,44. b) ut ait Obrecht.in trat? de jurisditl, c. 5.n.2 1. difp.de jurisd.1h,2 63. Bocer in tra Fl. de jurisdicl.e.6.n.22. c) Hinc& illa exceptio, quam Barr. in d.4.1. de offic. eius Qc. Longov. in d.ira£t. de jurisdicl. per text, d. L.12. f Yin illis verbis: propter vim imperii&c. inoccupationibus& multitudine caufarum poait, quafi fc.occupato Magi(tratui licitum fit mandarcalteri impezium, ultró, utpote nonex vcri fondbus hauita, diffluit, cüm nulla tanta cffc debeat
3

eccupationum multitudo,ut ob eam omittatur negotium, quod fpeciáliter& nominatim alicujus induftriz& fidei cft commiffum,quz fentenXia communiter à Dd.probatur ind./.1.Petr. Barbofn d.l.12..1.ff.de judic. n.309.7 feqq.Salic.ad l.2.C.de pedan jud. Menoch.con(.17.n.11. lib, 1. ubi ex có. muni Dd.opinione hoc delegato fubdelegare volenti applicat. Nec in quibusdam etiam levioribus poenis delegationem admittimus, /.70.ff.de EST ubi Deci.l.folent.6.ff.de offic. proconf.Scip. Gent. in tra£l.de jurisd 4ib.3.c.28. ifs. Bartol. ad 4.3.ff.de jurisdil, Petr.Barbof. in d.l.12. f 1 ff.de judic. n.467. d) quem nominatim d..1.ff.de offic.eius cui.exceperat,qua exceptione admi(sá nominatim alias prorfus effe exclufas bene probat Ang. Matthbeac. ind 4,4..100 ibi Flgof.e Bellarm.Mufcorn, in tva£l, de jurisd.n.135. per c. ff pre debilitate.3.de offic. potefi. jid. deleg.Scipio Gentil.d.sr dejurisd.lib.3.c.28. Facit huc eleganter /.2.f.quem isa fenio.7. ff.de vacat. dr excef.muner. Unde colligitur non effe hac in re eandem rationem abfentize& infirmitatis five morbi,utpote cüm in ea vigoranimi potiüs& prudétia requiratur,quàm corporis labor aut firmitas virium.Ita quoq; Cicer.in Philipp.de Servio SuLpitío ad JAntonium legato:[ed animi virtus corporis infirmitatem fuflentabat, Et ut verum fit,non differri ca ratione poenarum executiones;in infirmilocum,fi differri capitales caufe nequeant, alius à Principe furrogari potcft & debet, arg./. ff longius 18. ff.de judic. Mattb. Steph. d.loc.lib.1.c.18. TU id. Gentild.tr.c.28. Atq; ita ufu obtinet ex Carolina con/lit.crimin.art.2..fi videlicet ordinaríus judex propter etatem,infirmitatem vel fimilem aliam caufam judicandi munus fübire atq; exercere nequcat,caufz criminales aliis perfonis idoneis delegari debent, fuperioris tamen judicis autoritate interveniente: verbaart.2.bac funt:€ offt tas nobtgefdidot/foR ber ober bie» feteigen onbere tügtidoe SDerfonen/ su befifgung bes peintid)en Coeridyte/an jbr flat 0:bnen vnb befillen/mit teiffen vnb gutaffan effetGen Dbersidoters.
I 1T.
Libellum actionis femel editum ad fententiam ufque definitivam correctioni: ad litisveró ufque conteftationem,mutationi tantüm fubjacere, communibus calculisapprobatum invenio: a) Alii absque diftinctionis foedere ad fententiam ufq; definitivam, in eodemjudicio 4) corrigi ac mutari poffe tanquàmícitis civilibus magis amicum, veriüs putant;«) quibus laudamentum damus.
a) per tradita JAlciat, lex, Bart.Bologn.inl.3. C.de Edend. Canonifée in c.inger. 6.de fide Inffrurn. laf. in$.omnium.n.157 Inflit. de aGlion. gl. d Zaf. in$.34. Inf. de a&1. Ferrar. praét. in form.libell.a&Hio. veal.verbo, Jalvo mre addendi.n.8. Gail.1.obf.31.n.9.0b[.7 4.n.4.Cr feqq. Schneid,ind.$.34.In[l.de a&l.Socin.reg.236. Bronch.cent.t.a[Jert.28.1.23.ff.de qudic.d.4.3.C.de Edend.l18.ff.Comm.divid.Novell.i2.c.3.a7g.l.«diles.25.$.8. ff.de /tedilie.Edii.l.wnic.C de lit.conteflat, EXceptis quudam cafibus, quibus nec emendationem, nec mutationcm €oncedi dicit prater alios Jfíciat. in d./.5. C.eod.. Aliter Pemrss Barbof.in f

ff de judie.n.2 9.6» feqq. ubi in boc articulo tres cafus diftinguit. b) 6.34.6» feq. Inffis.de a&. id cft, apud eundem judicem, inter easdem partes, nullá novà interveniente in jus vocatione, aut litis conteftatione. Si idem judicium retineri volumus, novam vocationem& conteítationem remotam cfTe oportet. Done/.ad d.$.fin minus.34. Nec impugnat hoc d.Z.33.ff.de bechrpdp! odii gei d diffentientes efficere conantur: novo judicio opus effe, fi quid poft litem conteftatam in petitionem veniat; nec judicem eodem judicio de ea re judicare poffe. Veteri quidem jure ante conftit. Zenonis ita receptum videtur, utantelitem conteftatam liceret a&ori fuamactionem emendare aut mutare, poftea veró non item, nifi permittente id Praztore, quia judex Pedaneus certa formula erataftri&us.Ideod; funt qui putátverba d./.3. C.de Edend. ifta: prout Edicti perpetui&c.de mutationcante litem: Etifta: vel jus reddentis&c.de mutatione poftlitem cóteftatam accipienda, Hodie veró, cüm omnia fint ex mente Juftiniani accipienda& mntatio etiam poft litem conteftatam ju1e Juftinianeo fit permiffa,d.6. ff quis alind déc. non poffuntverba d./.3. ita disjunctimaccipi; quare putat Donel in bis verbis: vel jus reddentis,vo«ulam, Vel, pofita effe pro, Et,ut in 6./fn minm.d.t.de at avg.l.[ep ff.de V.S. €) Lin delen a. f fflemos aem fundum 38. f fn f vi Ó* vi arm.d 4.
3. C.de Edend. f. fi minus.34.cum feg.6.bi Tom.Livius.N ef.Gabri. Muda. Cujac, Donell.€ alii.Inflit. de a£. Fulgof.in d.l.3. cr ibid. Jemil.Ferret.m.20.€ feqq.
Vacon.à Facun. lib. 6.declarat. jmr.declar.89.n.4. Donell.ind.l.3.n.17.Et procedithoc, fiforté minüs in intentione fua actor complexus fucrit, quàm ci deberetur; vel aliud pro alio; velalia ex caufa, quàm deberetur per errorem, petitum fit,Iob, Emeric.d Rosbacb inprax.Civil.tit.34.n.39. modóattot 1€0 fpatium deliberandi det de nova edita petitione fufcipienda,aub. of
fératur, C.de[inis conte/7, eique expenfas temerariz vocationis& editionis. tcfundat/.79. ff.de jisdic, Molin.conf.10..1.ead; videtur zquitas,quenominaturind./.3. Hoc procedit quando poft litem conteftatam dealia re,aut
exalia caufa vel actione,(ne tamen talis fit, cujus ele&ione cztere concurrentes actiones fint füblatz, stin/., 9. f.1. ff. de tribas, atf.) agit: fecus
veró, fi petat ab initio, quod debebatur& ex cadem cau(a, fed minus,
deinde poft litem conteffatà refiduum. Donelld. f.34. Inf).de a&. Atq; hinc
falutaris pra&maticorü claufula: Salvo jure addendi,minuendi&c. libellis fubjici confueta otiofa dijudicatur.Ioh. Emer.à Rosb.prax.crim. 1.3$.n.2€.
Difs. Gai. t.obfga. n.9. t 0bf.74..4.€» fe. Pult.2, Invifb. Rom.c.1 9,in fin.e
&lii quos ibi vide. Hodie in Camera Imp. fibello femcl edito variatio nulli
permittitur. Conf. Cam.de Anno 9 4. dub.94. Petr. Denaif. Imper. Cam.quondam -AJfeff. in compend. jur. Cam. fub iis. libelli,G.8. Receff. depu. de anno 600.6.117.
€9(oll aud). NU urmbf. tit.9. obf.3. Iacob"Ayer proce[f. ar. hbiflor.p.1.c.9.obfery.10.
Schbyvann.Áib.1.proceft, Camer.c.42 3.34. feog.
I V,
Pa&umin continenti adje&tum bona fidei contraCübus;tam ex parte actoris,quàm rei ineffe, indubitata& vulgaria Juris dogmata inculcant;«) Num vero idem decontra&ibus ftri&i Juris ftatuendum jacerrime

fané interfe Dd.propterobfcuram& difficilem. lea, 40. ff. de rebus credit. /) pugnant& digladiantur, ita ut mirum nonfit ,fi quis nubem pro Junone hacinre amplectaretur. Quó minüs autem affirmative fententix patrocinium fufcipiam,nihil, quod admodum obftare poffitjha&enus vidi. c)
a) Lqurisgentium.7 S.quinimo.5,ff.de pAEl 4.13. C. eod.Ls. ff. de vefcind. vendit. L.1o. C.de jur.dot. Cujac.10.ob[.c. 24. 1dem ad d.$. quinimo, Borch.in tra£f,de pa&f. c. ult. n.40.€? feqq, Donell. ad d.l.13.C.depa&i.n.12. b) qus obfcuritas& difficultas in d./.Le&a, tanta efTe creditur, utvulgo jactent hác legem nunquam intelle&am, referente Duar. ad d.Lle£fa,| c) facit hucd.i, de£la. verb. dicebam. ltem ver|. quamvis fententia divezía obtinterii. que verba non ad fa&i fpeciem referuntur de qua quzrebatur,& in quaICtus(ut creditur) Ulpianus, diverfam à Pauli opinione obtinebat, fecundüm Doncll. ad d.lle£fa.n.2 9. fed ad jus dc quo inv eftigatio inftituebatur:utrum Íc.pa&um infitftipulationi ex parte actoris, proutbené probat Gadd. m iral, de contrab.velcommit.flipalat.c.8. n. 64.(Ds. Arum.difpst.ad Pandeél.3. th. 9. putans fundamentum hujus opinionis malé in d./. probari.) 4. petens. 27.C.depa£. ubi, licet in fpecie Imperatori propofita dicatur, quód ftipulatio pa&um fecuta fuerit(ut plerumque ficri folebat,L.7.f.12. ff. depa£t.) tamen idem continuó fubjicit,nihil intercífc,utrum fecuta fit an 1ecefferit. Nec propterea contrarium fentientes evitari poffunt, MES AREA quoddam non infit ftipulationietiam ex parte actoris, dum 2.427. deco pa&totantüm intelligunt, cujus causá ftipulatio praeccffit vcl fecuta eft: nonctiam fi ftipulationis fervandae causà pactum pracedat vel fequatur. 1,29. ff depatl.L.52. ff. de... 0.11.6.5. verf.ciym adjicit, 1.2.9. verf. fecundis quod. ff. eod.l. 4..fin.de paét.L.13. ff. Commun. predior i, C, de qure Emphyteus.$.adeo,8, Injl. de Locas, condul. L.3. ff. de reb. cred. Lft ita quis X55. eum$.5eja. 2.ff. de V.0. L. Titia A34. 2.eod.adde L.5. C.de fideju G.A. 14. C. de mur, Etfi quidem officium judicis latius& pinguius eftin zftimanda mora,acceífionc,aliisque fimilibus, fi ex bona fideagatur, quàm fi(tridta a&io intendatur, f.a&ionum. ubi Dd, In[hi.de aClion, apparct tamen ex sir. Inf?.de offic qadic.hoc proprium acfolumnon effe bona fidei a&ionum; fed interdum etiam adhiberi ex caufa ftri&tisactionibus; ut fi a&io fitex teftamento,Z5. C, in quib.canJ.vel fi mora facta fit, /,vinis, 2.2. ff. de reb.cred.l.pen.l.uli.ff.de tritic.condici.L. fi ex le gali. L.fi fervum. 91. ff. de V. 0.1.1. ff.de eo quod cert.loc. aut veritas aliter haberi nequit,Zs.frn. feq.ff.de inlit.jur, neq; hocloco à differétia interpretationis facienda officio judicis ad pacti adjectionem, utpote à feparatis,argumentarilicet. Affentiunt noftre conclufioni g/off.c? Bart.ind.l.7..7.n.4ibid.Duar. Coflal.in d.l.leEla, 40.Hott MInfl. queff.37 lib.1.amicab.refpon[.c.31. Gadd.in d.tra£f.c.8.n.37 7(£99. Communem hanc teftatur 4/ciat.ad.d.l.13. n.3.€ Caflr.ad d.1.7.$.5.n.15.€? feq. pofl Baíd, col.5, verf. venio ad glof, que incipit.ff. de pa&. Difs. Porcius Inf. quib.mod.re contr, oblig.col.2.Svcyn. ad L.1.6,6 flipslanii.ff.de V.O. referente ,Alciat.ad d.15. n.2.. C.depa£t, Donell. ad d.l.13.m. 12.07 ad d.l.40.n.24.€ feqq. Cujac.ad d. 1.7.6.5. lib.1o obf. 2.4. Bercb. d.tra&t.
c, ult. n, 46, t» ego. concludentes pa&ta contra&ibus ftri&ti juris*ex parte [Cl,

rei, nO autem actoris ineffe:aut fi infint, ex ejus quoq; parte tantüm inelfe quoad detrahendum,non etiam agendum& extendédum obligationem; nituntur d./.7. 6.5. ff.de pact. d.1.13.1.27.cum feq. C.eod. 1.17. ff.de paéi.L.xi.$ a. ff. de reb,cred.[. 6. C. fi cevt.pet. L3. ff. devefcind vend. 1.99.ff. de 7.0 4. Titius, 2. 4.ff.de prajcript.verbis, adduns 4.9. C.de donation,[.unic, G.accedit, C.de rei wxor a&tion,
Judiciorum noftrorum ufu probatum eft illud Panorm. 4) ut famofoaliquo judicio,furti putàjinjuriarum,vi bonorumraptorum conventus, fi poenam pecuniariam fententiáirrogandá, etiam poft litem conteftatam, ante fententiam condemnatoriam tamé folverit, infamiz notam effugiat, 7) cui fcriptoquia juri belléadmodüm convenit, quamvis Coítal.'1 reutler.
contra fentiant,affiftimus. c) a) adc.cim te à B.23.de fent.) rejudic.'ibid.Felin.n.4.d» fegg. b) Secus eft in pacifcente cum pretio fcu tranfigente 4.6. f paGinzó;.: ff-debis qui nosant infam.4.18.C.eod, Nam qui datá pecuniá fuperactione famofa tranfigit vel pacifcitur, crimen fateri cenfetur, 4.5. ff. de bis quinotantnfam. cüm nemo fuum indebite aut temeré& fine caufa jactare praefumatur,erg.4.25. pr.verj fin veri. ff.de probat.l. 47. ff.de oper.libert. Et fic condemnatusinfamiá notatur,arg.4.1.3. 6.7.2 ff.4e Conf eft L.wnic. C.eod ,Harprech án traci.crim.ad$12. Inf).de injur.n.49.nifi hoc fiatautoritate Magiftratus,d./. 4.6.3.verf.gu pa]so. quandoquidem autoritas& juffus judicis omninó excufat, 7.4. ff.de ag. em qua pliuv.arcend, 1.81,6.1.ff. de folnt.l.367. f 1. ff. de RI. aut precibus impetravit ne fecum ageretur, d//.6. f.3.d./.18. quia nemo prohibetur gratis fuam injuriam remittere, /,mariti. 29.8 ple£litur.ff ad L.Imi.de aduit,d.qui catus. G. 2.ff.de vi publ. Hottom,illufir.quafi. 21. Nicolaus Reufn.decif.lib.1.decif.2.0.n.33. Accedit quód in eo,qui gratis remiffioné impetrat, prefumptio ifta con. fcílionis& obligationis ceat: càm hic nihil defuojadtet, Et licet talis pro confeffo vidcatur, tamen quia offenfus deprecatione,qua omni vin. di&á& fatisfa ctione majus quiddam videtur, demulíus injuriam fuam damnumque cum vindi&a remiferit, adeo ut dcli&umjam fer pro infe&o habeatur, fuafit humanitas& pietas,ut plena venia potiriilli permittatur, Marg Freber.intr.de Exiflim.lib.3.c.8.n.24. Gail.2.obf.102.n.12.27 feqq. Lndov.Gilbauf.in arb.jad.crim.tit.de injur.e? fam.libell.$.9.n.7€ 12.nbi addit: quód ficutper pa&ü ipfo jureinjuriarum a&tio competens tollatur, 7.17. $.1.ff.depa&. ita quoque pertransactionem, /.11.6.1.verf.proinde.ff.deinjur. €o non obítante, quod tranfigens infamis per hanc füam transactionem ficret,quia gratis non fit; tamen fiin transactioneexprimatur,quód hoc faciat traníigens,utevitet impendialitis,non quód crimen,de quo tranfegerit, commiferit, infamis non erit. Barthol. Cepoll.caut.197. Iacob.de Bellovif, n pra&.[na crimin.lib.A.c.19.n.V. C7 2.€) perl.73.ff.de Procurai, qua fecundim Felin.in d.c.13.de ve judic. loquitur de confeffione, qua oritur ex folutione debiti,ex qua confeffione non nafcitur obligatio,fed liberatio, inde mcritó a&us liberatorius non infamat. càm folyens non confiteatur

ad finem, ut condemnetur,fed ut folvatur./4ndr.Barbat.de teflib.pavt. 4 m. 4 NU urmb[.lib pra&t ob(.tit.46.obf.5.-4ndr.Gail.d.ob[.102.n.12.€» obf. 103. Ioacb. à Beufl. adl.nam po[leaquam.9.$. fi damnezur.n. Yi. ff.de urisdict. NU efemb.paras. ff.4e bis qui notinfam.n.9.Scbneid.in$.in fumma.Infi.de inpr. Speclban ceni.2. claff.3.9.4.n.29.€7 4.5. plures; alii ab eo recitati;adjuti ratione qua babeturn LA. f.qui furti.L Ain fin.ff.de bis qiii notant.inf am, L5, L.X0.138.4.19. C.eod. confer L5. ff.de Public.cz veélig. Difs.Bari.in 1.22 ff. de bis qui noi. infam. Coffal. ind.l.6.Treuil.p.A.difp.8.tb.7.lit.d. Aliter Marg.Freber.in dial de Exiflim 4b. 3.c.8.7.26. Aliter Socin.reg.179.fall.5. diftinguendo litem hanc concilians.
V I.
Judicem Delegatum ob fufpe&i crimen de jure Juftinianco recufari poffeaperté demonitratur; 2) quod & rationis eft: tales enimyait Pontifex, quxftum pietatem putant,& pecunram quafi mercedem prudentie pofcüt.&) Verüm ad ordinariumid extendendum contra Canoniftas,c) quorum Ííententiam uíus fori recepit,Z) cum Mynf. Gail. Sichard.neutiquam admiferim.e)
a) pertextinl.aperti[f[imi.16. C.de judic, L.ult. C.eod. Gall. Y.ob fev 33.3. idd; tamante, quàm poftlitem conteftatam nova caufa poftea emergente vel apparente, fieri poteft.c.in/aante, 25.de offic. e potefi.jnd.deleg.c, quod[nfpe6h.15.3.9.5. videatur Citjac.9.05[. 15. Myn[ing.3.0b[.63. Ludov.Gilbau].a b.1udic, €.5.ramujc.Yo.n.4.civca fpem. b) inc.accifasores.12.3.9.5.. C) Poteít autem bujusmodi recufatio judicis tam ordinarii, quàm delegati fecundüm canones ex variis caufis fieri;quales precipue funt confanguinitas,a ffinitas, amicitia etiam fopita, commodum vel incommodum, dominium,aut famulitium&c. 1.5.2 pr. ff.de injor.(.10. ff.de qperisd, c cim reus.35.de offic. Qo pose?.jud.dcleg. c.pofivemo.36. c. 41. deappellat. prout norat Iafon in d.l.Y6.n.7. ubi
12.caufas recufationis recenfet. Marant., part.6. de appellai, nam.26. e feqq. Comm.Dd.tefie Gail.d.(oco.— d). connorante Doi. Rojenib.in Synop|.feud.cap.12. «oncl,4.n.o1; Idem in multis locis Hifpania obtervari teftatur Don.Gar/ía, Maflrill.decif.151.n.77.0» egg.€) Sitamenaliquafufpicionis caufa fubfit, ci fufpe&o olim Epifcopus,aub. ff veró coniigeriz. C.ae jd INovell.86.c.2. 3bid. Dd. JA'exand,.conf.A2 n.4.46.6, hocautem,utaliquibus placet,jam obfoleto,vir alius bonusadjungatur, Guilh.de Cun, SaLyc. Bald. Panl. Ca[ir.n.1. 1:j.n.1.ind.antb.fi verü congerit Galt.d.ob.53.n.1. Mynf.2..0bj.52. ubi hanc Legitarum diftin ionem interjudicem delegatü& ordinarium anno 1536. confirmaramaait.5icb.in d.16. Schneid in$.aélionum.n.2 6 Ini.de a£k. Schenk, «om.1.concinf.4$. Et quod di&tum eft, ordinarium non recufari poffe, illud non magis córingit, quod ele&a fit ejus perfona; zt voluic Niger in l1. 114. de ojfic.eius ciui m and.(quam confrderationem fibi vindicavit Boiogn. ibid. n. 137.) quàm quód perpetuam jurisdi&ionem habeat; ob id igitur per recufaticnem ab officio& Magiftratu moveri non debet. Menocb A. arbitr.]ud.qu«fi. $4.1.13.I5ém de reiinend.po[f. Remed.3.n.39 2.6 Dd.commnniter, Hinc etiam(/aqus
3 | !

nit Gail.d.laco,de jure Civili judex& AffefTores Camere,cüm fint judices ordinarii à lege Imperii jurisdictionem habentes,recufari nequeunt,
VIT,
Juramento judiciali in matrimonialibus caufis, cumhoc granofalis: ut pro matrimonio füfcipiatur, locum effe dcfendemus.z)Neceffario,quod Dd.fuppletorium vocant,à matrimonialibus regulariter,£) ut& criminalibus, fi poena corporalis infligenda veniat, c) exulare juffo. e
a) quiaco ipfo, dum puella füb ifta conditione,fi jnvenisjurarit fidem fe dedifTe,confentiat,matrimonium contrahi videtur, licet antea fponfalia in rei veritate non fuerint celebrata, Schneid.in f item fi quis poffmslanie. I1Infl.de a£1..26. iddue ob favoremmatrimonii, perzext.in c.frn. de fent. cir rejudic.Gail.2.05f. 94.2.4. Et hec eft communis Interpp.noftrorum fententia,utexiis qua 2 Ioacb.d Beuff.in L.3.de qurejur.Gail.d.loc. Borch.in tra&t. de gurejur.c.5.n.23; tradita funt,videre licet, Aliàs contrario cafu admiffo, matrimonium à voluntate paetium penderet contra ditum Chrifti i» 7Matib.c,19. Quod Deus conjunxit,homo non feparet. b) cüm caufa hz, utpote ardua& magni momenti,quoad juris difpofitionem,criminalibus zquiparentur, ut comunis eft Dd.opinio, Alex conf.143.5.4. vol.2. Gail.2.0bf. 9 4. in quibus bocjuramentum non admittitur,per notat. glof. eye Tanormit.in c.mulieri.de jure jur. Alex.d.con[.Ia[on, Dd.comm.in l,admonendi, 31.
Jf de jwrequrand.n.1 60 verf. quintus cajus. qug item magna caufa fit,tradit late idem Iaf.d.repet.ladmonendi.n.222.qui in judicis arbitrio pofitum effe fcribit, qua de re Menoch.de arbitr.judic.queff. cent.X.caf.7 2.per tot.Ttem cent.2. caf.190.n.17.€» feg. Semiplené tamen probanti matrimonium, modo is probi: opinionem apud omnes habeat, fitque vita integritate con-' picuus,& z qualem in matrimonium pctat, poteft judex in fupplementü probationis juramentum hoc deferre, Ioach.a Benf£, in d.ladmonendi.Gail, d.loco. Borcb. d.tra£?. c.g. n.33. c)& procedit tàm quoad accufatorem, quàm reum, arg./. fin. C.de probat.l.16. C.de pan.4.1.ff.de bon.eor, qui fibi mort. laf.in d.l.admonendi.31.ff.de jurejur,.226. Jdccur[. c pofZ eum Dd.inL5.ff.de, jyeeyor. Difs: Dd.vari?, quos vide apud Fach.lib.1.cont,1. per d.l.3.c.fin.extr.eod, Admitti tamen poteft hocjuramentum neceflarium in caufa criminali civilitermotá,modó levis ac modici fit przjudicii, quo modo Diffentien-. tés ad concordiam reduci videntur, feczendam Iaf.d.loco.per c.frn.extr.dc bis quod met cauf.l.fi quando. C.und.vi, Difs.Glof.in cditteris,in gl.2.in verb.probatum, nbi Canonifie.de Tefl Petr.de J4nchor,c.1,n.3.de TeF£, in 6..4dr.Gilman.rer. ud. Cam.lib.2.decif 25.n.15.&7 feqq. Nelus in tra&l.de teflib.n.Y13 ibismulta jura.|
*
In difficillima& intricatiffima l.naturalis. 5.ff. de. praeícript. verb. infignes occurrunt controverfiz,inter quas maxime emicat ea diíceptatio dearticulo Fa-, cio ut Des,& pofteaquam feci,ceffas dare, quacftionis
Baz

eft, quà a&ione mihi provifum fit? Licét à Dd.ceu tremuli Halcyonum nidimedio in zquore hzc quxftio ja&etur, nectutum videat portum, ita ut indubitanter Caftrenfis exclamarit: Difficile effe hos textus defendere, adeoque fi ICtus Paulus revivifceret, haberetlaboremhos cumaliis concordare, prz cateris tamen hac in controverfia eloquentiffimo Dónello noftro nüc Bellerophonti,quiinformi alligatam eam Chinmfrá expediit, ac detersà vulgarium opinionum nube, viam, commodá aliquá interpretatione oftendit, ferta noftra fufpendere non erubeícimus, folam praícriptis verbis acionem, five doius arguatur,five non,concedendo. L2..3.1.9 in fin.L15.4.22. ff.de preferiptverb.l.7. f... ff.de pa&.L. e eleganter, 7. f.mon jolum.ff.de dol.mal.1.9.$. Labeo. ff.eod.. Excipies imd.l.15. verba haec z nifi fi quis&c.corfectoria effe;fed replicabitur,illa non corrigentis,fed confirmantis potiüs effe priorem fententiam: quafi aut nemo 1d di&turus fit, quod fubjicit,aut fi quis dicat,id condemnet,nec putat egere refus tatione. Et quid caufz eflet, quod, quemadmo dum de ceteris contra&ibus incertis, fine exceptione; five Do ut Des; five Do ut Facias; five Facio ut Facias,(i in id agatur;ut mihi prae(teturid quodin conventioné dedu&um eft,aáio civilis, i. e. prafcriptis verbis, mihi competit, idq; five dolustuus aliquis intervenit, five nullus, idem non ftatuamus hocin noftro articulo Facio ut Des,de quo quarimus? Verüm cüm diver(um fit in no(tro articulo.: Facio ut Des;nec non in hoc: Facio ut Facias,nullad; facti detur códiétio, mcrito co nomine fine ulla diftin&ione dc dolo dabituraéctio, Donell.iniracl.de prejceipt.werb.c 2.0.n.g. Difs. varià Da, Bari. in d.i. naira/is. 5, quem communier adi fequuntur, Aliter Dzar, in d.[.7. ff. de Qa&. Aliter Fuig.nd.Ls.$. quod ff faciam. Aliter Francifc.Curt, Aliter Anton, Govean.9nos citat JAiciat. s. Daradox,c.7. Coraf.2. Mifc.c.10. Aliter Henr. Heidece, in interpret. d.45.55.27.. Qui omnes ferpentis flexuofi lubrica legere veftigia nobis yidentur., Ix,.
Quamvis quibusdam tam Canoniftarum, quàm Legiftarum in tantum ufurz exofzx funt, ut ceu peftem omnium peflfimam Reipub. radicitus exterminandas contendant. 4 nos tamen illas jurenon folum civili,£) verüm& naturali, c) Canonico, Z) adeodj ctiam noviffimis Imperii coníututionibus,e) modo proxtmum

mum non przgravent;intrad; cancellos à Icgibus przfcriptos /) contineantur, permiffas effe defendere conabimur.
a) Menoch.».arb.quefl. caf.398. Cach.decif Dedem.137.n.9.Matih.de Affia, in confht. Neapol. lib.1. Rubr.6. de Pur. puniend., Covartuy.lib.3. variar. re[olut, €.1.Gait.2 ob(erv.5.n,s. Henning. Güd, conf.109.n.67. Schurff. cent.2.n,2. Conf. 3, y conf: 30.n.4. quamplurimiali. b) tit.ff.e C.deFjur.Nov.32.34.72.121, 131.138.160.& quod Imperator J uftinianus certum modum ufuris ftatuit; non modó non peccavit, fed& tàm egenorum ne«eflitati medendo, quàm creditoribus folatii nonnihil afferendo pius& prudens fuit Nomothetes,vide d. N,52.c.1. Moin.de n[ur. n,48. Borcb.den[nr.c.1. n.17.€» feqq. Don, iral de njur.c. 1. Etlicét quidem ante Juftiniani tempora Uíuraz aliquando fuerint prohibit propter nimiam creditorum avaritiam& abufum, nt teffantur Qr Liv. lib. 3. et Appian. lib.1.de bell.civil. Nam Tacitus 6. lib. Ann. non ufuras,fed verf(uram prohibitam dicit; plerumque tamen& plerisq; legibus moderata ufura fuit permiffa, cum /.12.:a5. tum etiam. Tribunitia, L.Iulia, C alisynt autor eff Tacitus q loco, Quare jus Romanorum antiquum magis favet ufuris, quàm eas improbat. Nec obftatargumentum, quod aliquando ufurz fuerint prohibits, utinde concludatur pravas efle o. mnes ufuras, cüm abufus magis rei perfenon male,quàm ipfe ufus, fuerit damnatus. c) Debitorenim cüm accipiat beneficium à creditore, naturaliter ei tenetur ad antidora./.fed eiff 25. f.confuluit ff-de pex. bered. JAriffet. lib.s. Ethic.c.s. ImO ita tenetur,ut fi poffit, plus reddere debeat quàm acceperit, imitando aros fertiles, qui multó plusafferunt quàm acceperunt, Cic./ib.t.offic. Deinde,nemo fuo cum detrimento benigné facere cogitur,arg. /.14. ff. decondiéi indeb.l.1, f. V. ff.de ag. c a9.pluv.arcend, nec offi. cio contrarium eft, fic juvare alium, ut te ferves indemnem.4. 7. ff ieffam. quemad.aper.l.2.C.de ufur.l.lt.ff.de peric.ciy comm.rei vend, 1. 17.$.3 ff. denfur. 4.38.ff.de Neg. gef]. Damnum autem credens alteripecuniam fuam pateretur, dum careret fuá pecuniá,& in ufus fuos convertere non poffet. Et quamvis fingas creditorem interim non egere eá pecuniá, nam boccontingere poteft, tamen incidit in illud periculum, utegeat,& egens pecu. nià careat; equum igitur eft, aliquid c1folvi à debitore prater fortem, vel ad damnumillud refarciendum, vel etiam pro aítimatione illius periculi, Praterea, prout neceffaría fuit ufibushumanis nummi inventio, ita& ufura quaedam indigentia vita humang.are 4.5. ff. de ufu. pmlcbrà Molin. d. ir. de isjier. n.530. C7 eg, Autor Sympb, tom.2.. part.2. pof! vot. 26. n.99. 47 feqq. Difs. fumma autoritatis Philofophi, J47//.x. pol. 6. feq. Catoreferente M.Tulliolib.2.0ff. qui faeneratores homicidis comparat, Idem 4b. r. deve rif, Et veteres foeneratorem tanquam furem manifeftum quadrupli condemnarüt, imprimis Plato lb,5.de leg.diferté prohibetufuras,& feeneratores punitita,ut debitores negent ad fortem reddendam, nec ad ufuras teneri poffe, Verüm, hacad ceneratores, qui graviores ufurasaccipcre folent, quam vel lex vel confuetudo permitteret, referenda funt,juxs.2. C. T heodof.de Pfisr.. Afcon.&dian.in divin, Si autem obfervatis circumftantiis & regulis, modusadhibeatur, certum cft, pecuniam fub ufuris credi, ne «editor pa(lun,& absque delectu artem foenerandi exercens Xfordidum.
b
3

ufurarii vel faeneratoris cognomen fibi comparet; hoc enim nullo jure probatur; atque inde ufure dicuntur effe odiofz,& hoc odium ufurarum Ortum cít.Quó fpe&ant, que ex Ariftotcle& aliis authoribtüs contra ufurasaddu&ta funt. d) Jure Canonico prohibentur quidem paffim ufurz;(cd notandum eft, quód authores juris Pontificii videantur aliter uti vocabulo Ufurz, quàm injure Civiliaccipiatur: nimirü Ufuram vocant, ut& vulgus,eam qua cft illicita.Licitam autem ufuram a p pellatione ejus, quod intereft, demonflrant, perc falubriter. c. conquefitus, bs Abb. cy Panormit.extr.de jur. Atque ficomnes Canoniíte admittunt ufurascompenfatorías ratione ejus, quod creditoris intereft,exigi poffe.c.2.c» 3. extr. de Fideju[f. Ioh. Meichfner.Imp.Cam.quond. Aff eft Aib.t. decif. Cam.Imp.12. 1.173. cum 5.(£q9. Sicut& reditusannuosex Conftitutionibus Pontificum Martini Calixti& Pii V. Covar. d.lib.3. var. refol.c.7. Natta conf.497.n.10.c feqq. Francifc.Viv.decif. 84 lb.1, F'irg.Boccat. de Cingilo tra&.de Manut.poff.c, 19.n.1. cim(42. Quare etiam hoc jureufürz aliquo cafu permittütur,non omninó improbantur. Noítra enim fententia non eft, quód omnesufurz probentur, cüm certum fit quasdam effe illicitas.€) Receff. Deput, de anne 600.6. Oovie nun.144. ubi ufurarü taxatio ad quincunces redigitur, quia contra charitatem proximi ufuras non cffe,ait Tbi/man.de Benign án Apofp. Syndrom. obf. pra£L.ob[.1s.enz.ó, fed potiüs ex mutua charitate proficifci, Serfjatben bann and) 5. von funbert ju neifien/tviber bas Oeifltid)e Qwdyt wobt //aguirt vnb von bem Oed) einaefffrt werben tan/ vnb fotcbes gu erbaítung Grieb vnb Quif im Qvetc)/vnb obes(dion viter bie Oeifttiche Qwdte f'atuiri vnb qeovónet gu feon fib bundten taft/fo(ftes viet mefr mit jfm baran. Propterca decifionem Camere 44n.77.die 16.Sepiembr.fa£ham effe, quam videre licet in Receff.deput. de J4nno 77. c.19.6. bierauff fen. Gilman.rer. fudic.Cam.Imper.decif.s. n. 77. dr [eq9. 1n caufa 8bifdyoffen ju Gtrafbuta conrra Nfenburg Oránfato. Frid. 7Mind.de Proceff. Cam.(ib.2.c.73.n.12.. f) Itaque prohibitionis totius ratio diftin. guenda videtur duplici modo: In foro enim confcientiaz ex omnes ufürz illicita funt, qua proximum pragravant, Quod fit velex parte debito. ris,cüm is pauper& inops eft, Exod.c.2 2. verf. 25. cui ctiam tota fors relin. uenda,& fperanda à Deo: vel ex parte Creditoris, quandois plus jutto ufuras exigit,& quidem cum damno debitoris. Ezech. 18.verf.i3. confer L7. f.3.im fin. fF. denjur. Inforo fori, in quo magis fpe&antur externa a&iones, per quas humana focictas vel juvatur ug deletur, licite ufura intra modü legibus prafcriptum, s probat Molin.d.ira£l.n.48.Hott.de P Jur, p.49 vide Treutl.p.2.difp 5th 1 Mit.e, Difs. à:beff Dd.variz,adcoqueut, cüm fcícextricare conentur diftin&ionum maandris, rem involvant magis, quàm explicent,ut videre eft apud autorem Symphor. t0.2. p.2.. pofL vot.
2,6,n.140, C feqq. X,
Circa utramque tàm fübftitutionum, quàm juris accreícendi materiam ut fübtiliffimam ita difhicillimam, talem fa&i fpeciem proponere libet: Si teftatorinftituens Titium& Sejum, dicat,ut:fi Sejus non
fit heres, fit heres Cajus,& Sejus repudiet, velalio modo

modo éjus portio deficiat,quaritur,anaccrefcat Titio virtute juris accrefcendi;an veró Cajo virtute fubftitutionis? Pro Cajo refpondebimus.
Dc fübftitutione vulgari exprefsá minus habet dubium, quód juri accreícendiex quacunque conjunctione competenti anteponatur, per zexz, in l2.$.8.ff. de bonor.poff.(ecund tab ibi not. Bariol.Alb. Dyn.Oldrad, qt» Comm. Dd.text.in Lin.$.in primo.gx$.pro fecundo. C.de Cad.toll autb.boc amplius. C,de Fideicom.Nov.1.c.1.6.3.. Subftitutus enim vulgaris venit ex propria& expreffa voluntate defun&i: conjun&tus veró, veniens per jus accrefcendi, dicitur venire ex tacita& conjecturata mente defunüi,& legis provifione& fuppletione,Z.1.€» per tot.ff.de vulg. e pupill fubflir. Lfi in te[iamento.ff. eod.l.fin. C.de pa&l. convent. 4.39.6.1.ff.devatg.& pupil.[ubflisut, Gomex,l van. re[olut.1o.n.3.
XI.
Magis dubius eft,& utramque in partem volubilis articulus hic: An jusaccrefcendi fit potentius juretacitz fubftitutionis comprehenfzin expreffa pupillari? Subtilem hanc controverfiam accuratiüs expendentes,& propius 1n Cam inttientes, nil dubitamus, quin,hocillo potentius dicendo, in intimos veritatis receffus penetremus.
Subftitutio vulearis tacita ex pupillari expreffa dependens, non ita liquido accrefcendi juri praferenda videtur; cüm accrefcendi jus tacita quadam fubflitutio quoque cenícatur, atque ex tacita teftatoris voluntate proficifci dicatur, per texz. in Le Titio à» Ma vi0, 61.$.Inmianus.ff.de leg.2. utcommunis ubique fententia habet, adde /4íciat.lib. jparad.c,8.ad finem. Preterea,cohares veniens perjusaccrefcendi dicitur haberse voluntatem defunüi,& proprie; Sub(titutus autem tacitus, quamvis habeat voluntatem defun&i racitam,tamen illud eft improprie. Quare cohzres videtur preferriaur(altem per fubftitutum non excludi;& hoc pofteriusinferri poteft€x La. f.de vto. er pupil. jub[fit.4.C.de impub.c» aliis(ubflit.ibi:porri$i.& lic ex interpretatione extenfíivá,non declarativá.Potiüs igitur exlegis difpofitione,quàm ex voluntate defun&i, Quod fi infuperaliqua alia fanguinis velaffeétionis fingularis qualitas illi adjungatur, qui ad jus accreícendi afpirat, tacita vulgaris fubftitutio prorfus confilefcet,vel ac^ creícendi juri omnino poftponetur,/fin. C.de inffitut. c» fubfhin. Quando enimaliqui veniuntad confli&um, ille praefertur, in quo plures qualitates vel caufa prelationis concurrunt,ger mad.in autb.defuntlo. C.ad$C, Tertll. o auth, effaate.cium feq. C.de legis.bered./"afg.praf. lib.2.de fucceff.progre[s. 2.39. Sediisnon obftantibus, contrariam receptiorem& veriorem cíTe fententiam affirmat Zafa.d.loc.n.1$. Gomez, t. variar.re[olut.c.10, n.36.C* alii piures ab ilis allegaii.argum.l.fin. C.de bered inflit. conf 4.4. ff.de vulg.e pupil.
4. C.deimpub.d aliis[ub[lit, ratio videtur hec:quod fubflitutio vulBaris tacita(exempli gratia) contenta in expreífa pupillari caufatur.& provenit

provenit ex fortiori& vehementiori voluntate defunai, longéque magis voluntatis teítatoris teftimonium in fubflituti ctiam taciti gratiam, quàm ià conjun&i favorem adeffe intelligitur. Nam vocans exprefsé fubítitutum in cafum pupillaris fubftitutioris tacite& prefumptiye videtur quoque vocáffe in cafum vulgaris fubflitutionis, arg.d./.4 ff dc wmmtg.er pupill. fibflis. Sed quando teftator reliquit duos vel plures heredes, licétdefun&us velit,uno repudiante, quod alteri accrefcatjus tamen hoc accrefcendi non producitur ex tam vehementi voluntate,cüm in parte unius, non vocavitalterum, nifi apparcat expreffa vel tacita contraria voluntas defun&i: quia tunc jus accrefcendi prafertur fubítitutioni vuleari vel taci. tae, text in L.3o.ff.de vulg.e pupill.[ub]is. Anton.Gomex.hac in difficultate fa. tis fc infudáffe dicitecamdue mirandam novitatem, fubtilem fubtilitatem nominat. XII.
Elegantis pariter& dubiz difquifitionis themaeft: Si heres primo gradu inftitutus, qui jus adeundi ad proprios heredes tranfmittit ,anteaditionem moriatur,utrum locus fiat fubftituto ,an vero inflituti heres proferatur? Vulgarem fubftitutionem nonimpedire vanífmiffionem juris deliberandi in heredem inftituti
arbitror.
arg.Lff paterfamilias. 40.ff.debered. infli.lmn.$ in novi[fimo.s.$ cim antens, 13. C.de Cad.toll.(.cism antiquiorib A9.C.de qur.delib.arg. L6. C.de Infht. e[ubflir, L. cim acuti[Jimi.30. C.de fideicom, Dwar ad tit.ff.de vulg.e pupil.[ubfiisut, ca.10, Donell.6,Comm.c.25.c* Comm.Dd. Difs. J4ngel.in L.1.ff.de vulg.e pupill.[ubffit.ibid. Ripa n.159. Salic. ad d.l.cum amiquioribus, Za[ de(ub[hs, in maseria vulqaris fub[lit.ver[.tertia[pecies imanfmiffionis.
XIII.
Sumptus, qui occafione ftudiorum, 4) item graduum, 2) Magifterii putà,vel Do&urz confequendorum gratiá,in vita patris facti funt, ex communi hercditate folvendos effe ftatuimus: Patre veró inevitabili forte fublato,licét fratres& forores fuperftites fratri medio in ftudiorum ftadio currenti, usq; dum metam eorumaffecutus fuerit,regulariter praedictos fumptus jure fummo& ftri&o perpenfo fubminiftrare non teneantur;c) quasdam tamé incidere poffe circumftantias putamus, quarum confiderationead hoc onus xualiterfuftinendum etiam cogi poffint. a) Hi fumptus non conferuntur, per texs.in[ne paier.o, ff. famil. ercifc, 410.f.6.

4.20.6. 6.cod.l.7.6.9 0d dicitur. 13.fF.ad$C. Maced.ex qua Dd.cómuniterconcludunt, quód parens filio miffo ad ftudiorum telam pertexendam teneatur fuggerere neceffaria, Faciunt huc quoque /.4.ff. ui pupil, cducar.dcb. L. G. f s. ff de Carb.e i£, L ff paterno affe£fn Ys. C.de neg.gef? quia naturali ftimulo excitantur parentes ad liberorü educationem, 447... C.de vei nxor.atf.
Nomineautem educationis,non tantüm victus fignificatur vefliarium,&
habitatio, 4i:.ff.de alim. vel cibar. cg. fed etiam morum& liberalium artium in(titutio, 4.2. C.de ali ment.pispill.preffand. intellige tamé,quoad fumptus utiliter collocatos, pro ratione dignitatis& familiz, arg. autb. Quod
Locum.ubi Izf.n.3. C. de Collat.l.1.$.16. ff.de Collat.Ls. C.ad Maced. d.1.7.. 13.ff-.
eod, Sicb.ad L.18, C. Famil,ercifc.n 3. Schneidvv. in f-.quadam., Inffit.de a&lion,v.ss.
Item, quaado filius non habuit aliqua bona penes patrem, nam tunc ex
pietate de5ita du&us, fumptus filio mififfe prefumitur. Cofía!. add.l.50.
per LNefenuius. 34. ff.de N.G.L.ffa. ff. de beved.petit.Schneid.in f. quadam ati Infi. de a£&ion.n.42. NV efen bnparat ff. de Collat.bon.n.3. confer. Harr.1 ifl. lb. t, qua[ljur.g.19.. b) per L1.$.16.F.de Collar. Nam quemadmodum equi X arma, quz militiz causa alicui donantur, peculium funt caftrenfe, 7.4. C. famil, Ercift.Leaffrenje X. ff. de Caffrenf.pecul. ita quafi caflvenfe peculium eft, quod donaturalicui causá togatze militie, Non minüs hi,qui mentes dubias,vclut virgá quádam Mercurii ex inferna cogitationum flu&uantium & hallucinantium Charybdead lucem veritatis apertam, ad Solem juftitiz impercuffum deducunt,res turbidas componunt,Principum aulas regunt,& ambigua caufarü fata dirimunt, atq; illi militare dicuntur,qui bel. Iicos iftosaudiunttumultus& ad cruda illam Bellonam nati funt, per text. in LAdvocati.14. C. de J4dvoc.div.jud, Proinde, utilli, ita nec híad illam honorum Doctoralium,&c.& famaz decurrentes paleftram, quicquam conferre tenentur, /.«4r. C.de Collar. d.l.1.$35. Sich. qf» Schneid.dd locis.n.ag. €) text.in Letff filium is. ff. de munerib. ey bonor. jen&fa 1.7. fis qui, ff.de Decur. confer L.3.8.fin.ff.eod.ubi Bart.quem fequitur. Salic.in d.1,A8. C. famil, Ercifc.n 18, Maf[wer. in prax. tit. de Societ, n.9. Sich.ad d./18.n.10o. Schneid, ind$.quedam acfiones.n.$4. Difs. Dyn.ad L.11.$.2.ff ad munic,& alii, per /.20.8.6.C7 feg, 1.39. f.5 ff. fami, Ercifc 4 40-ff.pro Socio.
XIV.
Inquzftione hac: An principalitérz) inftitutá nullitatis querelà fententiz definitivie executio differri debeat? Communibus calculisapprobata,&in praxi receptaeft diftin&io Dd.inter nullitatem, quz vcl ex a&is notoria vel in continenti probari poteft,& eam qua altiorem requirit indaginem: illam impedire executionem tàm retractabilem, quàm irretra&tabilem, 2) hanc non item,concludentium,c) Verüm enimveró, quamvis przdicta diftinguentium opinio ab zeqnitate& ratione nihil abhorreat, attamen à leC

gum tramite non defle&entes, tentabimus; an eó quoque cafujquo longiorem defiderat cognitionem,
judicati executio fufpendi poffit. 4)
a) Principaliter deducitur nullitatis caufa,fi de iniquitate nihil,fed tantüm fententiam effe nullam, ejusque refcifio peti dicatur, Mynf.cenr.5. Obf. 91.n.2. d» conf.17.n.pen.e? ult, dec. V /Pet.Frid, Mindan. lib.3. de contin. canj.cap. 1.concl.12.2.30. vel cum iniquitatein appellationis caufa nullitas cumulatur./.quedam mulier.41. ff f amil.ercife. Sommergerid)te oxonung part.5.1i1.34. Mynf.cent.4.obf. 63. d. Cents oL f. 9V. Marcus Anton. Peregrin, noviff.decif.Y8. n.5.fequutus Bart.in Lffexpre[fim.19.ff.de appell.col:4.verf.circa primum, Et hoc fitvel autexprefse, fi nominatim& fpecialiter appellans alternative dicat, fententiam effe nullam,aut fi qua fit,c(fe iniquam. hoc modo: fitt$u ertenz nen/baf vom Qidoter voriger 3nflant; mit qcfprocbener vtifeit/ wo nid t/nidtias lid)/ jebod) vbet geurtbeitt/ vnb tva nit vberfiüffia/ jebod) wot barvon appetfirt/1€. Qua de re vide plurib. Ludov. Gilbauf. in arb. jd. c.9. p. 2. de Nullit. n.30.(7 feqq. Fant.denulliz.fenten.tit.elt,n.9.. Aut fittacité cumulatio nullitatis cum iniquitate: fi videlicet principelitéra ppellans iniquam dicat fententiam, nec quicquam de nullitate addat, Iudex ex officio, tali in cafiü,
roceffus& fententiam annullari debet. 74ymfmg.d.cent.5. 0|. 91.n.3.cent.4. obf. 63."And.Gail.lib.A. obf. 77.n.6. d» 7. obf.127.n.2. Mindan.d.lib.3.de contin, canf.cap.1T.concl.10.8.24. quia omne nullum eft etiam iniquum, injuftum. L.[cire oportet. 13. f. qui non qpef£? A2. ff.de excnfat.ti£, Imo appellatio tacité
comprehendit nullitatem, J4fex.conf.2.7 12.5.3. eamque tanquam connexum includit, juxta Ba/d.in L.1..9.9ando provoc,&,us Bald. ait, in ventre appellationis clauditur. /.talepatzum. f.9ui provocavit. n. 12. de pa£f, ,Adrian, Gilnan.rer. judic. Cam. Imper.lib.2.decif.29.n.10.€»(egg.— b) Francb, in c. dideo.(. fecu ndà limita. f- 180. fac. 2..col. 2.de appell. Z'ai.de nullit, fent. tit quot ev
uib.mod.null.in jud.propon.n.31. Mufcatell.in prax. fecund., i[fant. lib. 2, part.t. gloff.nullitatis.n.47.—€) GaiL.1. Obf.113.n.10.€ 05f.127.n.9 ttem 0bf.144.n.6. (f 7. Franch.ind.c.dile£fo. circa fecundum. fol.17 9. fac.2.col.1. Ludov.Gilbanf. in arb. jadic.c.9.part.2.de nullit.n.ult.F'ant.de nnullfenttit quib, mod.nu Il! defen, pof.n.32. ubi communé dicit,& itain Camera HMM aA fuiffe teftatur Mynffing. Cent.4.05f.64. Herinchman.lib.3.conf.31..10. Menochb.de Adi pifc-poff. Rem.4.n.886. Lancell, de JAttentat.c.A7.n.49. 7 98.cum[eqg. Bender.de Revif.concluf. 2.0..154. Diffentit tamen ab aliis Gail.d. 05f.127.in fin. in hoc, dum putat,inhibitionem cum citatione fuper nullitate petita, concedi non debere,etiamfi(üpplicansnotoriam alleget nullitatem: quoniam pro fententia prafumitur,tum quoad juftitiam,tum quoad proceffum.c.ffcus.16. in fin.de fente? re 1nd. Dd. in c. quoniam contra.de probas Natt.conf.52 4.n.1.vol.3. & res judicata habetur pro veritate. /.res jdicata. 207. ff. de RJ. 1deó nudis narratis(upplicantis in decernenda inhibitione hoc cafu non creditur. Sed hanc veritatem Gailii prdi&tá quoque diftin&ione tollere& conci. Jiare conantur, per notat in c.pa fToralis. glo[s.ibid.de offic.deleg.Befirand.conf.8 4. xol.1.Mafcard.de probas.concl(14. n. 13. Pant, d.loco. n. 32. Itafatium in caufa 4yo:tmunbtcontza Officialem Colon. ubi inbibitiodecreta, dr in cau[[a 9B0ten Crben «ontra Giftinfifdje Crben, 4. Imnii, J4nno 89. Thilman. de Benign.in Apofp.Sy ndr. grach, Qbfer obj, 2 9 peniec.a."dde Peir.Barbof.ad Lf Prator.75.6. Marcellus. ff.
de judi.

de jdic. ubi adhibità hac diftin&ione executorem de fententia coenofce. re pofícait. Confulunt tamen Dd. eam nullitatis querelam, qua adhuc velata eít,ut de ea noncertó conftet ex ais, appellationi adjungendam, & ficexecutionem impediri, inhibitionemque fieri opinantur. Compil. de€i.fen prajud. Cam.Imper.in verb.nu liitas.G.ff quis ntsllitatem. d) text.in Ludt, C.f ex fa:.Inflrwn. Nullius enim momenti eft& bac fententia, quare nec rei judicatz obtinetautoritatem. Cur igiturexecutio ejus permitteretur? Ethocadmittitur dummodo nullitatis querela per citationem ad viden. dum deduci nullitates pendere ceperit. Nam fi executio fa&a fuerit ante oppofitam nullitatem,ea non retra&atur antequam de nullitate fententiz manifefte conftet, azg.c.non folm.de appellin 6. Hanc fententiam ut veriorem approbat Ca/ffrenf. in L.4.6.condemnatum.n.3.ff.de Re judic.teffe Mau. fcasell.d.glofs. nullitatis. n.37.38.46.66. qi» 69. Natt. conf. 247. n.7.(y conf. 52.9. n. 6.Cb feqq.confer Covar.c.24.n.6.praGi. quer. Eadem tamen imitatur, quoties prafumptio calumniz apparet contra eum, qui de nullitate agit vel * excipit; tuncenim Executio non e(t fufpendenda. Ethoc ad exemplum appellationis,qua tunc demum cffe&um fufpenfivum operatur,quando urgens&vehemens eft prefümptio calumniz, vel appellatio manifefte frivola. Clem.fi ante, extr.de dolo£i contum, Adr. Gilm.ver.sd. Cam. lib.2.decif. 42.de dub.appell.n.69. aliás,(i dubitetur,an caufa fit appellabilis,recipienda, frivola,fruftratoria,& rité interpofita executio fententiz attentatum CÍt./.5.ibid,eloff. C.de appel.L.6 ibid aloft.ff.de appell.recipiend.4.unic.ibid.glof?.ff. nihil innov.pend.appell.Franch. in c.civm teneamur. 6.in gloff.2. de /Appellas. 38. f'c.2.col. t. Rofacorb, pra forenf.c.105.n.1. Achil, Perfon. tra&il.de adipifc, poft, ex L.fin. C.de Edi&, Div, Had.toll.n.352.c n.360.Lantell. tr, de JAttent, c.12. dim. 6, n.53. Afén.in praéi.yudic.G.31.c.2.lim.2.n.8. Quzautem manifefté frivola appellatio dicatur, vig, Franc. Hercul.intrati.de attent.cap,28.n.24. Cümigitur provocatio predictis modis fufpendat executionem judicati, multó magis eam debetnullitatis mota quzftio remorari. Bocer.c/af. 6. difp.33. Lb. fin. Pratereà,di&io de nullitate eft fpecies provocationis, zt ait ,45b. in c. cium dilecfo.n. 6.in fin.de /Appellat, Bart. inl.fi expreffnn.19.de appell.n.8.& eosdem opcratur effectus quosappellatio; nam devolvit totam caufam, fufpendit jurisdi&ionem judicis à quo,& omnia innovata uti attétata retractantur fecnadmm Marc. Anton, Deregrin.novifs.decif.18.n.1. poff Abb, in c. conulsauonibus.de ve judic.n,.2 6.
X V.
Inter partes hzret diffidentes,an confuetudineinduci poffit ,ut non minus Nobiles,2) Do&ores, Licentiati, /) Milites, Decuriones, z) quàm plebeji tormentis fubjugandi fint? Reje&á ajente fententiá, veritai propiorem effe negatam conclufionem afferimus. 7)
a) Iurecivili Iuftinianeo pertormenta non interrogantur Eminentiffimi, Clariffimi, Perfe&iffimi, Divo Marco.11.C.de que f£ Ll Severam.10.C.de dignit.lib.12. In ordine veró Senatorum Romanorum alii erant Illuftres, alii Spe&abiles,alii Clariffimi, quitamen omnes generali nomine ClarifCz

fimi dicebátur.Nov.71.d tit. C.de tut.vel emat. illufiv.vel clariff.perf.nbi Cujac, Cüm itaque clariffimi per tormenta interrogari non poterant, Item nec Perfc&iflimi,d./.10. C.de dignit.d./.11, C.de queff. multó magis Equites Romani, quippe, cüm hi fecundum gradum poft Clariffimatus dignitatem Obtinerent, nic. C.de Eques£.digni.lib. 12.& dignitate majores effent Perfec&tiflimis,utarguit ordo& difpofitio tit. de Perfectifs.dignit. Quare& bacnofítrà atate Equeftris ordinis viri excufanturà tormentis,arg./,6. C. de quafi.1.4.C.ad L.Inl.Majeff. Accedit, quód tantüm plebejorum propria dicuntur efTe tormenta, d./.11. C.de qua 7.1.16. C.e0d,l 33. C.de Decurion,l.fin, ffe. b) Et hi torqueri non poffunt, dignitate namque florent,& ex fece plebejorum exempti inftarAquile oculos attollere audent,& Solem penitiüs introfpicere. c.9zanto.extr. de Magif), Bart. ad confit, Inflin. Imp. de nov. Cod.faciend.n.9 qf» Yo. J46b. Q7 Io.de J4nania in d.c. nanio.exir.de Magiff. Omnis enim dignitas à tortura excufationem praftat, d./.4. C.ad Leg.Iuf. Majef).Ioan. Zanger.de quaf£.c.1.n.32. Praterea, Doctores dicuntur Nobiles,/.2.$.fin.ff.de excu[.tut.& Nobiliflimi. Ldiximus.4.ff.eod, Licét quidem ab ejusmodi generis nobilibus, quiin fpecieita dicuntur, Do&tores& Licentiati diftinguantur,tamen& horü nobilitas, utpote à virtute,qua per fe,&(ola nobilitat, arg./.nobiliores.3. C.de Commerc. d mercat.l.1.C.de condis. in pub.borr.Tiraq.de nobilit.c,4,n.1:. orta& defcendens, in beneficiis obtinendis cum priori comparatur,& privilegia ejusdem multa habet, c.dz mulia. 9.de prabend.Tiraquell.d.tracl.c.$,n.5. facit buc text. Ord.Polit.ann.1577Francof.tit.12, befateichen( fc. tviebte vom 2bet. tis.praced.11.). foflen vnb móges bie Do&lores vnb jfre QBeiber/ aud) Steiber/(Gefdymeibt/ Retten/gütbene Jiinge vnb anbets jfrem ftanót vnb frepfeit gemáf tragenzic. Item vocantur Clariffimi,ut arguit text.inl.4. C.de"4dvocat.diverf.jud. Comparantur quoque militibus, /.14. C.eod. adde[.2 in pr. C.de veter.jur.enucleand. Atque hac eft communis Dd. fententia, Francifc. Cafon.tra£, de Torment. c.10.n.13. Clar.in f.fin. quafi. 64. verf. ubi ubfunt. vide tamen Menocb.caf.263.n.22. ubi inter Doétorem& folüm Licentiatum offenfum diftinguit,ratione poene inferenda. ltem Caj.379. n.13. C feg2. ubi Licentiatos immunitate Doctorum frui negat,fecundüm decifionem Gwid.Pape queff.2 90. nec cam dignitatem, quam Doétores, habereafferit, juxta. Clem.2.de Magiffr.e per Bare, in L1. C.de nov, Cod. comp.de quo vide laté Signorol.con[.51. Sxatuto Medicorum.yefevente Menoch.d.loco. Ex potentia& actuinter Do&torem& Licentiatum diftinguit Lud. Roman.conf.334.4 n.7. ad fin. Aliter diftinguit^rno/d.à Reyge án Tbefaur jur. Rubr.de Do£l.n.2 47 verf. Docforis. ubi Doctoris ap pellatione etiam Licentiatü venire infavorabilibus,non in odiofis,aflerit. c) Nec hi per tormenta interrogari poffunt, d./.4.d./.8.C.de qua FEL. 6.eod.l fin.[f. de Decur., lomnes dices.33, C.eod, libto. olim antiquo Romanorum ftatu Decuriones, Magiftratus. Municipiorum erat, per quos omnia civitatum munera explicabantur,Z.2.ff.1.e»[egg.l.non debere,8. Libertus A7. f. exigendi.7.ff.ad Municip.l.s.ff.de adyoinifl.rer,ad civit.pertin.& publici confilii causa confcriberentur,L pupillus 239. f. Decuriones.5.[f.de P. S. eque horum privilegio apud nos Senatores civitatum gaudere debent, Frazcifc.Bran.tract. de judic.d-toriur.p.2.qua f£. 4. n.20. Albert. Gondin.in bell, de malfic. Rubric. de quafi. q» torment.n.28. Licét in thefi nominati,& alii in fumma dignitate conftituti torqueri non debeant; tamen hocnon procedit in crimine la: Majeítatis, 7.5.(7 4. C. ad Leg.Inl,Majef 1, 10. f 1. ff. de quafz Hiec. aliis.

& aliis criminibus exceptis:ut Harefi,per text in /.4. f. inmortt 4. C.de beret. Proditione patriae /.3.6.75 qui boffem.1o. ety L.Proditores.7.ff. de ve milit, Crimine falfi,/.// quis Decurio.21.C.ad leg. Cornel.de falf. Maleficio magico,/.e;f; excepta.7. C.de Malefic.ei» maibem. de quibus agit Ludov. Carer. in pra&.crim. tra£l.de yadic.zy toriur, f.circatertium 2a perjong.n.22.€7 23.Hippol. de Marf. jn pra&i vimin.G.expedi:a.n.37.44. é»[eg9. modó judicia urgentiora& graviora fintaliis,que,quoad alias perfonas,legitima& fufficientia effe cenfentur. Farinac.inprax,crim.queff. 41.5.47. Deinde,non excufantur fuprà dictz perfonz à tortura, vel íaltém à juramento purgationis, fi homicidio commiffo pratendant, fe ad fui neceffariam defenfionem id feciffe,
maxime quando(ine calore irz, fine rixa, fine impetu vel jufto dolore, prameditatéalterum funtaggreffi,velex aliis conjecturis de ipforum animo occidendiappareat, Denique,(i tales períonaz abutentes hisce dignitatibus& privilegiis,vitiis fe dedant. Nam cüm hoc privilegium ipfis tribuaturob virtutem, ea,tàquam privilegii causa,ceffante,ceflare quoq;
debet privilegium, Tiag.in ral. ceffante cauf.n.310. Modernáà Germania coníuetudine, recentiffimis pra;judiciis fuffulcitá, paffim tefte. d) per Jext in d.lomnes pdices.33. C.de Decur.lib.10.d.l.4.C.ad Leg.Int.MajefZ.Non enim poteft introduci confuctudo contra legem confuetudini deroganté,
«uib.caf]a(e irrita.C.de$8. Ecclef.auth.navigia. C.de fart.& cüm lex femper
loquatur, /. J[rriani.5.€.de beret, cenfetur quoque talem confuetudinem
perpetuo reprobare,/acit text jn L.fervus.C, de pan. per trad. in Enarrai, Rochi,
€uri in c.cwm tanto.fin.de c onjuetnd.[e££.7 m.4. e feoo.Reid)s Qibfdoieb su 2(ug»
fyutg de anno 1530.. tad 6em aud) an etticoen orten. Ludolpb.Schrad. tra&l, de
fend.pari.9 partc. fe nnd, princip. fe&.3.n.38.Ffanci(c.Brun.d.tr.de judic. qz tort. pari.2.9u8fl, 4.n.23. ia fin. Bocern tr.de qua, Qr tortur.c.4.n.78. ubi exTirag.
in trai. de pan.temperand.aut remit,canf.31.n.16.refert, quod in Regno Francix ex confuetudine omnes omnino, nullo dignitatis, nobilitatísyc diferimine habito, qua ftioni fübjiciantur, fi res exegerit; Nec per Illuftriffimos Venetos, totamque Italiam predi&a privilegia hodie obfervari;,
Franci(cus Cafonus d.tratci de torment,c.10,n,13. fcribit. Vide quoque.Zzert.
Gand n.in libell.de Matefic.rubr.de Qua ff eh torment.n.38. Boff'um iit. detort.teff.
t.) Rebuff.in auib.babita,in verb. Proféfforibus.C.Ne filius pro patre.
XVI.
Cüm Princeps in terris fuperiorem nonagnofcat; provocatio autem regulariter ad majorem fieri debet, extra omnem controverfiz aleam pofitum eft, à Principe regulariterappellare fas non effe. z) Ab eo tamé malé informatoad eundem meliüs informandum Aebuff. in tract. de füpplic.quaff.o.po?! princ.appellationem admittit. 7) Hinc non de Gygisannulo aut tribus capellis inter nonnullos agitatur quaftio:An appellatio ad ftatü Imperii vel Ele&torem Palatinü fieri debeat?
e 3

Ab hacftantes parte in Confüit.aurez Bulle Caroli rv.
c.5. fe fundant. c) a) La.$. 1. ff. à quib. appell. nonlicet. Ipfe enim folus eft,ad quemab aliis appellatur, cujusque fententia feré vimlegis habet,d./.1. ui Bart. à quib. app.non lic. Gilban(.im arb qud. Civil.part.3.c.8.n.2.4. Ferrar,z. de JAppell.3. Adr. Gilman rer jud, Cam.Imper,lib. 2.decif. 40.n.82.Dufs.Guido Pap.in tracf.de appell. concinf. 7. qui vultab Imperatore ad S. Pontificem appellati debere, allegansad hoc Hofhenf.in c.loan.de fide Inflrum.cujus tamen opinio explofa,nec moribus noftris confentanea eft.Imó appellans tanquam contemptor jurisdi&tionis Imperatoris mul&atur in 100, marcas auri puricum expenfis. Decifum anno 1512. 20.Februar.Compilat.prej«d, Cam. b) argum. L3.$1. ff. de appell, L3. C.de Relat. Rebnff. d.loco.n.50. Dec.inc.ff quando.de re» feript. n.13. Cornel. Brederod. in ira&. de appell. p 1. tit.As. verb.à Principe. Iacob, de Conch. lib. 10. art.1. 8.46. quod tamen nonadmittit Gail. obf.ult, in fin. Hujusmodi appellationem axo 85. per quosdam Capitulares Argentinenfes interpoíitam refert Per Heig.parz.A. qua F£.10.n.19, Item,fi ad aliorü relationem pronunciaverit Princeps, Rebzff.d.tra£l.n.4 9(Thomas Grammat. decif.35. 4n.Gabriel.in com.opin.de.4ppell.concl.Y.n.1, Paul. Mattb. NU ebnerue Symphor.fupplic. Cam.1om.6.cap.8.fub fin. q.1. an ab Imperatore appellare liceat, Don.Garfra Mafhrill.decif. 32. n.3.per Lin pr.ff. quand, appell. quam ad bocnotabilem e[Je ait Roman.in con(.$21. e» refert effe canonizatam in c. biduum.in ver[.ff quidem.2.4.2.€) Sicquoq; perhibent, quódin Archivis Ele&oralis Palatinatusintroduétz appellationis prajudicia extent. Verüm,tam Senatus Imperii quàm Electoris Palatini in recipienda appellatione officium denegatum effe, pra;judicia reperiri dicuntur. XVII.
Ob qualitatem criminalem appellationem prohibitam effc, z) ex inveterata& pertotà Germaniam b) receptiacab Ordinatione z) Camerz quoq; expreíseapprobatá cófuetudinejindubium cft. Exquo confequi videtur,Bannitü Imperii appellare non poffe: 2) quamvis Revifionem contra fententiam Banni declaratoriam in Camera latam à Bannito petitam ac legitimo tempore e) interpofitam cjus cffe&um fufpendere,dixerim. f)
. a) Non dejure communi,quo non folüm in civilibus, verüm etiam in criminalibus regulariter appellationem permifTam effe multis coprobatur textibus,/.1./.6.$ Japer bss.3.L.litigatoribus.14.. b in majoribus, 2.0. L.addi£los.29.C. de 4ppell.l.ob[ervare.2..C.Quor.appell, non recip. 1.2. C.ff pend.appell. mors interv, c?» l.addi&fos 6. C.de Epifcop. audient, intantum, ut quivis etiam extraneus fine mandato, imó fi maxime condénatus provocanti refiftat,
necvclitappellationem admitti, perire fcftinans, nomine ejus appellás ex
humanitatis ratione audiatur,Z.son tantum, 6.ff.de Appell, b) Idem obtinere

nere in provincia Mediolanenfi teftatur Iu. C/ar, fentenr.$. Homicidium, n, 64.in fine. c) talesnimirum cauf:e, qua funt criminales capitales, ein; fiche fadben bie feibfiraff auff í9nen tragen.part.2.1i1,28.$. tem nad bem aud.Aecef. Imper. de J4nno 1530.£.'Xtem ats jetst ettidje&tit. Gail.1.05f.1.n.27.€ 28. C lib.1.de Pac.pub.c.uls.in fine, Myn[ing. Cent.4.0b[. 41. decad.1. ve[Donf.1.n.12 adde 99.5..ari12. Dantb sr, metbad.de teflam n.108 Bend tratf. de Revif. concinf.33. n.It.Et itain Camera Imper.tales appellationesnon recipiantur, excepto nullitatis proceffu, in quo Citatio ad deducendam nullitatem contra judicem criminalem conceditur, ut refert Gail d./oc. Non tamen omnis nullitas caufam criminalemad Cameram devolvit; fed ea tantüm, quz fuper zquitate,€ ratione naturali fundata principaliter& non acceíforie intentatur,Frider.de proce$.c.9.n.4. Myn[Tng.cent 5. 0bf.91. n. 2. d) idq; potiüs tamen ob defectumjudicis fuperioris; quàm obipíius caufae qualitatem, eó quód foli Czfari,veleo abfente Regi Romaaorum& CameTE, quz coacurrentem cum ipfo Jurisdi&ionem habet, eumque reprzfeacat,jus Banni Imperialis competat, /acir /.1.$. 1f. de Leg.3.fecundm Gai 1. lib.t.de P. P.c. 6. 11.2.3. Hocd; univerfale effe& per:otum terrarum orbem vires fuas extédere docet Gail. d.(ib.1.de D.D,c 6,012. c7 14.Secüs vero fc habere in Banno Curiz Rotyvilenfis& Judiciorum Weftphalicorum ait Sicbard.in L1.n.nlt. C.de bered. inf. quód fc.non extendatur ultra limites jurisdi&tionis illorum, quemadmodum& ad nonnullos ftatus Imperii& liberas civitates Imperiales, quz jus Banni quoad fuos fübditos fibi ufurpant, hoc referendum, tenet Gail. citato(oco,& ideo non Banna, fed profcriptiones, deportationes appellanda. Licétquidem non inficias cam, quód poena Banni, five id procedat ex delito, fit contumaciáin Came. ra Imper. ob eandem utrobique declarandi& denunciandi rationem(it criminalis capitalis,( quamvis etiam in caufa fractae pacis, reus non femperbanniri, fed mul&à pecuniarià punirifoleat, prejudicium in caufa$yerm
Q9o(raten Graffengu QBatbect c» con[ort, contra$yanfem vnb Qainoffen von fBeyern/ ubi 18.[nii Anno 60. in 40. marcas auri Reus panitus fuit. D. Chriff, Bartb bnp, Cam.quondam.A[fefTor tom.3.[ent. Cam.fol. 108 6.lit. 0 AdntbSymphb, 107.2, D. 1, v0t, A4. Q* feg. n. 131. 124.7 petitur à Tbilm. de Benign.relat. Camer. $ynt.3. p.2. Y0t. 4.n.YI. Q7» 28. videSich.con(.1.de$yndic.n. 13. p. 1. Bend.de Revif. €onct. 34..18.22.€7[£2.) mortemnon tantüm civilem,verüm& naturalem fecü trahat,atq; ita Bannitus Laicus( quoad Ecclefiafticas veró perfonas, licét eadem conftitutio eas obliget, interutrosq; tamen& procedendi& damnandi modos differétia habetur: fc.quod feculares probato dcli&o in bannüimperiale declarentur;Ecclefiaftici vero fuis privilegiis& regalibus privetur. Gai/.1.de D.D.c.3.c» 2.9bf.48.in fn. Autb.Symph.in prajud. Cam. Imp.rubr.Pax pub.$. bec con[litutio.cum$.Nove conflitutioni. Pra judici extat incau[Ja$yeintidjen von Qefietten conir.yacoben Sotnreutter Q(bten ju Q(iberfpa do. ubitamen19.Imn,..4n.60, pofi publicationem fententie nulla denunciatio fnb eczeta €i: ratio, quód ecclefiafticià fuis Praelatis coércentur, re(litutionique adftringuntur, Receff.Imper.de J4nno 48.c.22. Peir.Danai[ in comp.luris Cam.Tit. 21t,$.8.)in perfona& bonis impuné offendi poffit, Ordin. am. part.2..tit, 9.6.2.(poflitinquam,offendi,non debeat; nam lex nonimponitnecefíitatem, fed dat facultatem, nifi quibus executio in cos demandata eft,»jde Recef, Imp, Anno 1522.Ord.part.3. 1/148. i 49. Item qnióus cafibus Bannitm
escidere non lieet,"usb Symph, in prejud. Camer. rar, Banniti,$. fin. vemiff v?)
ut

ut ex ipfa denunciationis Banni formula liquet: QSertünben vn Benuntées eir benfeiben Ot. ato ein offen Co ter/ fetyen ibn auf 0em frieben in vnfriebea/ vn? ertauben fein£ei6 vnb(^ut geba cbtem ttáger vnb allermenniatidb. Gai/. d.c.5.n.10. e 19.Ioan.Thilm.de Benign, ob[. pra, 21. tamé haec cauf qualitas in Camera non principaliterfpe&tatur fed potiüs, quód à fententia banniappellatio dari nequeat, Camerz excellentia operatur,atq; hocin privilegium fententia. Bezd,ia d.tra£l.de Revif.concl.34.n.26. Cüm itaque Bannitus civitatem Romanam amittat& ex civium Rom. numero deleatur: ficque membrum abjectum,nec privilegiorum nec beneficiorum juris communis vel Imperii capaxampliüs fit, imó necrecipi fine eadem poena Banni Gail, lib. 2. de P.D. c.10.n.4. ab ullo poffit; exceptis his quibus ex fpeciali conceffione pecmiffum eft tales in fuis ditionibus ac terrismanutenere& fufcipere, ut funt Comites à feynngen vnb Zagoburg/& Respublica Memmingenfis, Sympbor.tom.6.c.6.$ 1t. Qr c.7.$.27. exindé fit, ut agere volenti juftitia denegetur, eó quód omnes actiones, obligationes,& conv entiones ex parte Banaiti extincta fint,per text, L.[i quis veus.s.ff.de TPub.qud.,.feticis.de pan, in 6.Ovd.Cam. part.2.tit.g. f.2. Gail dib.a de DD. c.12, n.4. adeó ut neque inftitutam ante fententiam Banni declaratoriam a&ionem ad finem profequi valeat, Gai/.d.c.12.n.11.€7 fegq, ubi prajudicio confirmatam hancfententiam dicit, T^ilm.de Beniga.in J4pofpaf. prodrom. obf praci.21. Per modum veró defen(onis, qua, cüm juris fit naruralis, etiam nemini, ne »iabolo quidem, deneganda, text. in Clement, pafforatis.de[ént.€» e jud ubi comm. D4. legitimam perfonam ftandi in judicio habet Bannitus,arg. c.Inse lleximus,7.extr.dejtdic. Hincexalia caufa Bannitiappellatio, utpote defenfíio quxdam,.Adria/fIGi/man. ver. jud. Cam.Imper. lib. X. decif.32. n.3.in Camera acceptatà eft in caufa Goerfieim conira S5ammerern 14.Tebrnar..Anno 1582. Symphb.tom.35.verbo, Appellans,.4dvian,. Gilman rer pedic, Cam Imper lib 2 nDeciffonis 43.fubje&is decif.n.2 4.«7 fea. T hiln,de Benign. pra&.obf.Pentec.1.fol.57. Et patet ex tecentitfi mo prajudicio i» caufa Hermanni Dictero Stenberim ju Oytü(tenbund 22.2Novemór,.4nno 614.ex conitimacia in Bannum Imperii declara. ticontra Antonium Godyaun/ ubiad[uppti ationem proproce[fibss"Appellatoriis 27.Februar.anni pre[entis 615, exbibitam,tanaem die7.Inlii proxime preteriti hoc decreimm: QOofetn Sut plicant fesitentiam vev ftámtioticb bepteaen tvirbt/ fet era cb 1va5 tedot ifl/ extrajudicialiter datum confequenter petii proce[[us eventualiter decreti f'uerant,quamvis pof? ad fatisfa&tionem buic décreto factam, for[an quia de Iuvisdiclione ratione quaniitatis fundata non[atis con[Titit, e appellatio ab interlocutoria'execittva expen[arum cen feguela cae principalis Q7 atlionis per vian appellationis ante fententiam Banni declaratoriam inter casdem partes in Imperiali Cam.capte,pofimodiym verà vigore fupra dedu£ovinm ex parte Banniti extincti e interpofrta,ex Regula: Defiruéfo principali c ipfum acce[]orium defiru£ium cenferi: 1.Septembr. btts anni petiti procefJus pur? denegati fmt. Quód autem fuprà di&um,nihil, quoad declarationem ponz,difcriminis efle interbannum deli&i& contumacix in Camera,Gail.2. de P.P, c.12.n.3. Anth.Symph.tom. A-p-X.v0t.35.n.7. Idem in prajud. Rubr.Bannum.$.2. praeter aliastamen diffexentias,quas recenfet idem Gail.d.hb.z.de D.T.c.6.n.3.€7 fegg.illa, quae circa abfolutionem Banni verfatur, maxime elucet; Nam Bannitus ob contumaciam faciliüs& folo judicis Camera& Affefforum arbitrio à Banno relaxari poteft, uti hoc fepiüs in Camera contingit,& non ita pridem i» cana yattflcin contra yofan QQietdjiorvon Sngellpeim/ 6.Sepsembr. di 614. caentcé

fedente& abfolvéte Reverendiffimo D.Philippo Chriftophoro à€óte Epifcopo Spirenfi Imper.Came:z judice. Bannitus veró ob delidumin gravioribus& atrocioribus deli&is non ita facile, necinconfulto Cafare, etiam parte volenteabíolvi potcft; maximé cüm interfit Imperii talia deli&a puniri& exemplum flatui, ne ad fimilia maleficia temere quisquam profiliat.Ord. Cam.part.2.1.15.$.€0 qudy.Gail.d.ib.2. de P.P c. 6. n.7. e c.18.n.20.C fegg. Autb.Symphb.in preqjud.Cam.yubv.Ba nni abjolutio.$.abfo— Iuiio à Banno. cum 2.$f.fegg. Przejudicium abfolutionis à Banno deli&i P.P. violate habetur ia cauja$yentidyen C dymeders contra Otegebandt. c? conf. 7.lunii ann. 63. in fDecie Xoadiim von Ctratenboiff betreffent. Coronidis vice quaritur,an Ecclefia(lici fuper turbata pace publica ad poenam banniac. eufationem inítituere queant/Diftinguit bene /fd.Gail.1.de P.P.c.8.inter Ecclefiafticas perfonas principaliter& immediate imperio fubjectas,& inter medii vel inferioris ordinis Ecclefiaflicos,putà qui non funt ftatus imperii,fed fuis Praelatis fuperioribus fubje&i, illasadmittendo, hos vcro removendo.— Priori modo prajudicium vide apud Gail, d.loco. n.12. quodrepetitar ab Auth. Symph tom X.p.1, t.1.f01.47. Thilinan, de Benign.Synt.3. dec.1.vor.10, Poíterioriveró modo licet Clerici nó agant, necconveniantur ad poenas fra&a pacis, Gai/.d./ec. agunt tamen ad reflitutionem& ad dina,& ficalteratus e(t proceffus is cana bet Cterifey su Coln contia fi tz €» 1udicatium quoque in d.caufa.7 lanuarii ann.40 Anab Symph in prapid.cam, Rubór.pax publica.$ Licht Clerici,—€) Quod fecundüm ordinationem Camcerz part.3.1i£.53. prafcriptum, erat duorum meníiumante;. Maji, poítmodum Spir.veceft. Imp.ann.57.per vifitatores ad trimeftre eft prorogatum, 6.15.tvtetvot ferzerinfa(ts: Revifio autem Electori Mogütno,uti pertotam Germaniam Imperii Archicancellario,in(inuari debet,vide B«ia.d.zratz de Revif.conct.1.in.fin. f£) Prohacopinione facit generalis zir.53. part.3.0rd. Cam,difpofitio,qua generaliter& indiftin&é omnibus in Camera lafis hocRevi(fionis benchcium concedit, ne ulli injuria fiat, 0rd.d.1it.53.part.3. quaque in declaratione Banni atq; aliis fententiis contingere po(Tet, fi Domini Camerales nullamactorum revifionem metucre haberent, Et hoc multó magis hic in criminalibus, có quód iniis utplurimüm de fama,exiftimatione& vita hominis agatur, majus; verfetur prejudicium quàmin aliis caufis, NoveJ.8 circa fin.proén, Pratereà,non parüm ftabili. tur hecopinio i$.151. Betangenbt. Rece/t. Deput, de Anno 600, ubi diferté duo tantüm cafus, nimirum caufa relaxandorum captivorum& caufa alimentorum,exprimütur,in quibus Revifio interpofita effe&um fufpens fivum nó operatur: fequitur ergo in reliquis caufis contrariumargui, per reg.vuslg. quod exceptio firmet regulamin cafibus non exceptis, /.20.6.6. ff-Qui teffam./ac. pof. Deniq;, confirmatur przjudicio à Dn,loanne Georgio Bechtio Affinemeo amanter colendo,in difputatione fua inaugurali de Securitate& Salvo códu&u thef.12 t. allegato,in cafa. Qbefiboven contra ODefifoven.adde Gail.lib.2.de P. D.c.s.n.s.Bend.de Revif.concl.34. Non infringit hancopinionem,quodaffertur: fc. ubi ratione qualitatis caufz(quia videlicet criminalis) appellatio prohibita eft, ibinec fupplicatio feu Revifio, que in fupplicationis locü fürrogata dicitur juxta rit 51. p.3.0rd. Cam. Bend.d.tr.con 1.53.7.25.(magis tamen ad appellationis naturamaccedere, tum rationc iniquitatis judicatium corrigéda, d.rit. Ord. cüm ratione formasalios à ftatibus Imperii& Imp. ipfo delectosconfiliarios, tanquam D

Majoribus,exigentis,ben? probat Pety.Heig.part.1.quafí.1o.n.63.87 fego.) locum habet.Ferr,Montan.in iyact.de fupplicas.cap.4..eieniin non admittitur. Rebnff od.tr,quieff.9.caf.a. Rosb.prax.civit.tit.de[upp icat 76. nAL Q7 12.facie l.pen in fin. C.de fid. inflrum. efr L.fin.$ pen. C.de tempor. e» reparat.appell, Praeterquàm enim,quód ad hanc praedictam regulam limitando refpondet Mont.£ Rebuff.dd.locis, ut videre eft apud Bend.d.ir, concl.23.n.23. dicendü puto, regulam hanc,licet in aliis Curiis procedat, exceptionem quandam fingulariter pati in Camera Imperiali; nam cüm nulla caufa criminalis capitalis, neque perviam fimplicis querelae, neque per appellationem in Camerarecipi debeat, vide a//egata ad[it.c, ex omnibus vero caufis criminalibus fola fra&e pacis caufa,& crimen à perfona Camerali cómiffum, uti ex ipfa Pacis Publica conftit.tiz.11.nec non Ordin.tit.19.part.2.7 part.1. 1i1.50 Petr. Denaif.in difp.de jure meri Imp n eos qui Spira rc. c.2. ejusdem.Affertione adverf..Apologiam Senat. Spirenf.per o1 liquet, ad Cameram fpe&tet; Itemque conftet, Revifionem ab omnibus prafcriptum Ordinationis fcquentibus peti poffe,& nemini denegari, arg.[suprad Gi ti. 53.p.3.0rd. Cam, €» d. GS. Betangenbt. Receff. Depist.de anno 600.€O ipfo apparet, revifionem, qua non inftar Supplicationis fuper mera gratia& benignitate Principü Bend.d.tr.concluf.10.n.8.e feg. fundatur, fed juri potiüs ordinationis innititur, hisce in cafibusnon effeinterdictam. Non ineleganter hucaddi poteft,quód in Camera Imper.hi duo cafus faltem excepti fint, nectam ita quotidiani, fubratione igitur prohibit appellationis,& perconfequens Revifionis,indu&ivà contineri non debent: cüm veró fecus fit in aliislocis& Curiis,ubi omnis generis delicta, non tantüm a fubditis iftius loci, verüm ab omnibus quoq; undiq: confluentibus, ibidem commiffa, coércentur, merito, crefcentibus delictis, rigorose& ftri&te cum criminum reis proceditur, nec eis gratià& benignitate indignis,beneficium hocappellationis tribuitur,ne fpe executionis fufpendenda per appellationis interpofitionem aliis quoque anfa delinquendi& graffandi przbeatur, bipatentes fenc(tra criminibus patefianr, delicta deli&tis multiplicenturac nectantur,atque ita pars delinquens impunita evadat; utilius cnim effe, inguit Pet. Heig d.quef£.10.n.16. Reipub, ad extinguendas lites paucis injufté oppreffis appellationis beneficium denegare, quàm multis calumniantibus& delinquentibus querelarum januam aperire. Quz igitur rationes, cüm in Camera ita non fint urgentes,& jura conftitui oporteat in his,que utplurimü,non qua exinopinató& rariüs accidunt,/.3.ffde LL.(tacco quod alioquin accufatio ex conflitutione Pacis publica in multis a publico criminali judicio differat, Gai.1.de P.D.c.9. Idem 1.obj.96. n.i. o obf 141.0,7. Mynfeng.s obf. 40. 2,0bf.48. ef$.05f.62. Vide tamen Diffentientes apud Auth. Symph.iom.2.p.2.vot.32 n pr. dy n.1. repeiiur à Tbilm. de Benign. Decif. Cam.Synt.4.dec.4,v0,10.) non iniquum crit fepe di&is cafibus Revifionem admittere.
QV£ST. CONTROVER S. EX IVRE CANONICO.
XIIX.
Indubitati juris eft civilisjad matrimonium c: MY rahendum

NE r sf hcndum deneceffitate requiri parentum confetiíum. Quod jure Canonico à Pontificibus correctum atque abrogatum non effe expreffis Canonibus& Decretis Pontificum demoníftrari poteft.z) Valeat ergo Covarruvias& vulgus Canoniftarü diftinétionis remedium inter honeftatem& neceffitatem fuz ab illo jure diffenfioni fanandz adhibentes. 4)
a) uteft Evarifti Papa decretum in c.aliter.30.g,$.. Sic quoque, Nicolaus Ponufex diferte affirmat, contrahi matrimonia confenfu corum qui coéunt,& quorum in poteftate funt,c.ao/frates.d.p.30.9.5. Aliud prioribus non diffinule Leonis Papae in c.nmnomnis.& Ambrofir in ccm bonorantm. 32.q.2.adde€ videtur, 4. extr. Qui maim ,acc[.pof. Duar.ad ut. ff.jolut maim. €.2. Coraf.lib.1. Mifc 17. Donell,lib.13. Comm.c.20.Bocer. Claff. X. dip.S.de maim. &b.3.Ioach.à Beuf£.tr.de matrim.c.45.Borch.in tr de grad.(ub[lir.quomod.cütrab, matr. fol.(mibi) 40.0ldend.claft.4.ari.26.— b) Covarr.part.2 c3. f ,S.n.1. Sich. ad(.20. C.de Nupt.Io n. Emeric.d Rosbach in traci.de comparat. Inr.Civ.c Can. 1it.4,n.1. 7 fegg.Hoti illut. que[l.c.9.circa fin. 4nd.Gail.lb.2.. obferv.9;.n.3. C obf. 95.n.4.€? egg per c.fmn.G. fin de jd.in 6. Priori auté fententia ratio quoque adíiftit naturalis(quamjus Canonicum tueri conatur) ut liberi volentes foedera contrahere nuptialia, genitorum fuorum arbitrium explorent,$.1.Inffit.de mpi, Et prztumuntur illi,licét fub ejusmodi conditione, quz habetur in c.[uper£0.extr, de condit, appof.& à contrafentientibus allegatur,fidem matrimonii dent, quod ad rationem illam naturalem conformare fefe voluerint, quippc cum id facere prefumantur, ad quod naturà ducimur.Bocer.d Joco,
Communis eft Canoniftarum fententia: Pacta nuda de jure Canonico actionem producereiz) quorum opinationem utpote fcitis juris civilis cótrariam,cum Alciato reprobamus.^)
a) Canonif£e ad c1. 3.extr.de pa? Ioan.Sich.ad ruby. C.de pa&l.n.12 ,W'efembec.parat.ff.de pal.n.9. Moribus quoq; receptum effe ajunt, ut hodie omnia paca actionem pariant, Bocer.difD.de pat, tb. 6.e5 ad.23. de R.I.c.1. n.8. Tre«tl.part,1. difp.6.1b. 9. lit.b.— b) Alciatlib.s.par.c.3.Salic, ad L.Legem. Io. C. de pa£i. in 7.Quaf£, Conn,s.comment.3. n. 6. Schneidvv.tratl.de pact. d ad
tit. Inflit.de oblig.n.9 4 Yo.Fach.lib. s.controv.c,100.Ioan,Emer.à Rosbach tr.de £ompar.]ur.cVv Qj canon.tit.19 de pa&f.n.16.
X X.
. Quando cafus aperté decifus reperitur injure Civili, at jure Canonico vel non definitus, vel incertus aut dubius, fervatur jus Civile inutroq; foro,& econp:

trà.) Hinc mulierem in teftamentis condendis ut teftem adhiberi non poffe;etiam fecundüm jus Canonicum,concludimus. 2)
a) Robert. Marant.de ordin.j«d.part.3.n,73.Schne idvv.in Inflit.tit. de nupt, in prn arinquef[L. Effne in comput.cy tit.de interd. pr.n,21, Sich.inl.pa&ium dotali, 3,n.3.C.de Collat.NU efemb.conf.43.n.58.per c1. 2.extr.denov.oper.mnnciat.laf. in l.pre[criptione.n.23.C.fi cont.jus vel ilis pub. c Comm.Dd. b) facit c.1. i 2.exty.de nov.opey.nunciat, Covarr in c cim ef]es.de teflam. Clar.in$.teflamentum.quefi 55. Magdal.de num.tef£ in 2.part.c 8. v. 13.5 ali apud Hieron. de Ca. vallos in Specul.com.opin.2.700. DifS. J4bb.in d.c.chm effes.laf. in l.bac confit. tifima.n.9. C.de Te[lam.Ruin.con[.19 2.n.7 Lib. 2.. Croz.tr de ie flb.p.1.n.10,
XXI.
Frequens non minüs eft quaftio: An Ecclefia vel fucceffor in dignitate Epifcopali xs alienum ab EpiÍcopo vel Predeceffore contractum,de iis rebus,quas ex reditibus in Ecclefiz utilitatem is comparavit, folvere teneatur? In negativam deflectere fententiam malo nifi cum confenfu Capituli mutuó is acceperit, aut pecuniam mutuó füfceptam in utilitatem Ecclefiz impenfam fuiffe creditor legitimis probationibus
docere poffit.
per text.in c.pen.ubi Canonif)e extv.de Fidejuf$.c.Y.de folut.c.1..de depofNovell. 120,c.6,in fin.Salic. à» Dd.in aub. boc jus porre&tum. C.de SS. Ecclef. Menoch. de arbitr.jud.quaf£.lib.2.cent.5.caf.432. Harim.Piffor. quaff.37.n.32.33.€5" 34. Difs.HoAZ. Gulielm.Nafo ind.c.pen. dum probationem verfionisin monacho vel clerico,non Pralato, mutuum fufcipiente, requirunt, 7g.d.c. Item ratione du&tá ab abfurdo& impoffibili,ad probationem pecunia à Praelato Romam autalia diífita loca eunte,in utilitatem Ecclefia, verfa. Sed huic rationi refpondet Butrius ind.c.pen, Menoch.hac in re multum arbitrio judicis tribuit.
CONTROVERS EX IVRE FEVDALI.
XXII.
Frupuw novum feculare,etfi causá& origine fuá novum effe non definat, ratione tamé jurís,& effectus utantiquumalicui concedi poteft, 4) 31d) art vnb cie qfihafft cinco ren alta Ota lebe Gute, Feuda
vero

veró ecclefiaftica jure feudorum antiquorum concedinequeunt. /) Quemadmodum nec contra Feudum vetus jure Feudi novi. c)
a) Inomnibus enim controverfiis feudalibus ad tenorem Inveftiturz, ceu ad divam Helicen eft refpiciendi. c.1.de fend. March.1.F.14.c.1. de fratribus nov.benef invef.2.F.12.maximé cüm quilibet, quirerum fuarum mode. rator& arbiter cfl,legem quam velit rebus fuis imponere, fibique preju. dicare poflit. /.21.C. Mandati. Borch. defeud. c.4.n.6. Ludolpb. Schrad. part,2. cap.3.n.70. Thoming. decif.13. n. 17. Bo&rius conf. 50.n.6. Craver.conf.A12.n.1.SyL. van.de recogn.feud.quefo.17, Vult.de feud.lib.1.c.8.n.6. Gail.a.Obf.so. Schneid, p.1.in pralnd. feud.n.67.d» feg.c Comm.Dd. Difs. Oldrad. conf, 178. circa fin. "Prepo[.im.c.1. f. feudnm ea lege.Si de feu.defun&li ey alii, quorum. catalogum vide apud F'uiz.d.loco. hac potiffimim ratione moti, quód ifla verba:jure antiui feudi,fa&i vertatem non immutent, juxta/,/i forzz. ff. de Cafirenf. pecul. B Nam Przlati Eccle(iarum Ecclefiae conditionem deteriorem facere prohibentur, /.14bemus.14. C.de SS. Ecclef. c. cim apoffolica. de bis que fiunt à Pralat.ffne conf.cap.nifi illis velut Aftrza Iovi dcliberaturo,judicium Capituli aftet. c.1.6.4.c.8.d.t.€) per text.in c.1.an agnatus.2.F.45.€r c.1.de Pafall. decrepit& atat. Curt.lunior.part.X.que[).8.n.10.cum feg.Roland, à Fall, conf. 6o, n.32, la(.con[.136.col.5.in fin. nifi talis mutatio fiatcum agnatorum quorum intereít confenfu. Bald.conf.358.n.2..vol.1.Natz.conf.31 2.n,4.v0i, 2.. Clar, f.feudum.que[t.8.n.s.Gail.2.obf.49.n.2. ubi hoc absque dubio procedere, atque in Camera Imper. ita decifum fuiffe fcribit. Myn(cenz.4.0bf.83. c7 obf. feg. n.4.€ eqq.adde Schrad.p.s.c,2.n.38. C prcipu? 42. Hariman, Hartm.tit.54.de find.obj.8.n.13. Nonobftat, quód contrariorum eadem fit difciplina, eademque potentia. /.1.ff.de bis qui[m vel alien.jur. Lilud que fitum. ff.ad L. J4quil. nam hac regula procedit,quando contrariorum cadem eft ratio; At diverfam hic rationem effe à priori cafu,quo negotium omne folum cóipientem concernit, nemo negabit. Vult.d.c.8.n.7. ubi Difcedentem& acci fentientes allegat. XXIII.
Multàm prater alias juris Feudalis cotroverfa,multümq; difceptata eft queftio: Feudum conceffum pro heredibus quibuseua,, an cxtendatur ad extraneos heredes,& foeminas? Licét Dd.velut aranearum telis involuti hic hereant, quo plüslegant, eó profundiüs in hunclabyrinthum fe pracipitari fateantur; 4) propter inveftiture tamen generalitatem hocin cafu potiffimüm confiderandam, affirmative concludendum videtur. 4)
a) AMolin.confil,30.5.11.Garxon. in tra£l.de fimin. ad feud. recipi. veffrift. a. b). fecsndzm c.un.de duob. fratribus: à Capit.imvefl.2.FA8.c.un. defend. non bab.
propr.nat fend, 2, F.48, Curt, Inn.p.3.memb.a,n, 63.» feq. Moxz, de fubflapt-. D 3

feud.n.95.1dem de natur. feud.n.83. Clavus 6 feudum.g.9.n.2.9.42. Dn.Rofinib. c2. conclnf.35. dt feqq. CaM.2 obf. 154 infi. Licet quidem focminz& heredes extranei regulariter fintincapaces feudorum, quia feuda ad mafculos& legitimos heredes tranfeunt, non tamen prohibentur capere feuda, quoties eis exinveftiture& concefliones tenore deferunturgzt patet ex d,tit. 48. lib.z. Difs. Laud.ez Schenck. ad c.1.$.donare. Qualit, olim pot. fend. alien.z. F.9.Soasb.part.1.n.93.Knich.de Invefi.pa£i.p.1.c.5, n.16. Vult lib. defend.c.9. n.29.Gadd in difp. feud.7 4b. 8.4it.c. XXIV, Scitis feudalibus confentaneum cft,non tantàm de aperto 4) feudo, verüm etiam de co quod aperiendum fperatur,£) inveftituram fieri pofle. Hinc quzftio movetur non inelegans& fatis dubia, variantibus inter fe mente& calamo Dd. an hzc inveftitura, quà feudum vivente poffeffore alteri cum códitione conceditur, ut fi pofleffor fine liberis decefferit feudum ad ipfum devolvatur, valeat? Sané vix crit ut Legifta quispiam ad hanc quaftionem nóingeminet leges,e) & Canonifta 4) non occlamet: bonis moribus adverfari ,& captationem mortis conditionem talem inducere: Eorumtamen opinionem textibus juris Feudalis directo contrariá meritó rcjicimus,& cum Dn.Vultejo&aliisaffirmaté decidimus. e)
a) Quemadmodum omnibus illis cafibus, quibus d novum conftituere liberum eft, In aliquibus tamen Curiis, vcluti Pomeraniz& aliis,feuduminfeudari folitum,& caducitate ad Principes reverfum aliis concedere tenentur, retinendi facultate ab ordine equeflri ipfis praecisa, D». J4nton.Godof.in difput feud. 4.th..lit.a. Avaritia enim fpeciem pra fe fert, quando Prelatus de feudis fibi apertisalios rurfus non inveflit. Borch.defend.c.6.n.30. b) c.un.$ moribus.Si de feud.defuntl content. 2.F.2 6, cum. f fin.de feud. dat.in vicem leg.com.A.F.27. Dicitur hoc jus per inveftituramacquifitum, ein Crpectang ober Yanteartung aujf cinco anbern£efen/ puta, fi Vafallus familiz& agnationis ultimus fuccumbat; velagnatis quidem fuperftitibus,fed tamen feudum cjus fit natura; forté non radicatum, vel €x pa&o tale,ut in eos non devolvatur.Zult.de feud. lib.1.c,7.n.48. C) pui& l.licet.19 JL. patfum quod dotale.15.L fin. C.de pa Lex eo Teffamento, 4. C.de inutil. füipul.Lflipilatio.61.3].de F.0.fecüdum quas,fi de ea quzftione judicandum effet,non levemilla res haberet dubitationem. Hart.Pifi.lib.2.qnafr.25.n.2. d) ex c.quamvis. de pa&i. in 6.)uibus etiam Placentinorum curiam motam fuiffe teftatur Gerhardus im d.c.nm. f. fi quis. fin.de feud. dato in vic.leg. commif. ut exiftimaverit inveftituram de feudo alterius in ipfius mortem
tanccptam, non aliter valere, nifi at confentiente co cujus cft feudum; quoomino feudum
|

quomodo etiam jure Czfareo pa&a& conventiones de viventis fucceffione funt valida, per d.Z.fin. C.de pact, Sententia tamen poltlerior, videlicet Mediolanenfium,& Cremonenfium, nullum difcrimen inter Vafallum ignorantem vel fcientem agnofceus, obtinuit, st probatzr per text, in d.c.1.6. moribus. Si de feud, definti.cont, fft Qyc. 2.F.26. e) perd. ca G.moribus.Si de feud. defunt, c.Y, Qui[ucceft fend.1. F.3.c.1. Qni facceff, ten.t. F. 9. c.1. De cleric. qui inve[Iit.fac.2.F.35. cüm votum captatorium in re certó eventura, necex poffefforis difpofitione interveríioni obnoxia, in Chriftiano homine vix metuendum veniat,77/:.de feud. lib.1.c.7.n.48.(Difs.Scburff.inter conf.Mod. Pifl.conf.8.n.s.c»[eg.vol.1.) Non enim fola mortis cogitatio negotium de improbo captanda mortis voto fufpe&tum reddit, nifi etiam aliz qualitates, quz partim confideranturiz pracitatis ll. ad it.c. quippe cüm nihil fit injure noftro vulgarius quàm contra&us,aliásve difpofitiones in mortis eventum conferre. Imó tale pactum non effe de futura fucceffione viven. tisaut mortui,fed pactum quoddam collatum in defe&tü juris tertii, Bald. ait. Proceditautem noftraaffirmativa, dummodó nullum prejudicium fiatipfi Vafallo viventi,d.c.zn. ff quis deféud.da:.in vic.e^c.1.F. 27 ibid, Marzin.Laud.n.8 Iul. Clar.$ feudum.2.14.Zaf.part.feud.6.n.19. Fichar.vol,,conf.17, n.4.Gail.2.0bf,iy: n.2.nbiita feribit: 0 einer ber(ette fees Obaiens vnb tam» mene if£/ tan ober mag beffen£eenvonbem£efenferim anfaebetten/ vn? einem ans bern bic antoartung vergónnet werben. confer Schburff.conf.59.m.Y.cent.z, Hartman. Difl.:.292f/.27..5.. Nec requiritur confenfus Vafalli viventis eo in momento,quo Dominus inveftituram facit. d.c.1.1.,27. Nam quod non no. cet,& alteri prodeft, de facili eft concedendum. in creditore.38.ff.de Evi£l, 4.6. idem ajunt. ff de a.C ag.plirv, avcend,[.2. in pr.cum ibi notai. ff.de folut, matr.L.7. C.de precib.Imper.off. Unde inveftitura hzc, de qua loquimur, à fimultanea inveftitura( quz confuetudine magis, quàm fcripto aliquo jure nititur, ut conffat ex Hartm.Difl. que fed.20.4 princ.e» mem.fe99.) ineo differt, quód hzc cum confenfa poffefforis fieri folet,illa veró non. Dif? d, 4.10.n.1. Hiclociconfimilis, altioris tamen indaginis,fe prodit quaftio: An vivente& fpirante Imperatore in cafum mortis alius conftitui fucceffor queat? Affirmativa multis exemplis ex variis hiftoriis defendi poteft. Necinarticulo mortis tantüm,verüm ctiam profperrimá valetudine uten. tes Impp. quamplurimos cafuum humanorum memores, Confortes Im. perii adícifcere,velalios fibi fucceffores deftináffe, refert. Hei, part.1. g. 6, Omnis tamen hzc quafítio in regnis hzreditariis,fi certus ad(it fucceffor, tacet, po/£ Hotr.dy alios Heig.d.loco.n.46. In Regnis etiam EleGivis, quale cft Romanum noftrum Imperium,omninó videndum, ne dumvivente Imperatore alius de(tinatur fucceffor, libertas ele&ionis detrimenti quid capiat, Bodin.de Repub,lib.2.c.3.in fine.Iacob. Aug.Thuan.lib..biflor.ui feculi, p.37 Jit, e,Sleidan, i.7.p.203. Hisce calculum noviffime adjicit D.Richardus Dieter.Impe». Cam..A[fefyDn.meus bonore[ummo profequendus, im Conclufronib. fuis Inauguralib. de[umma fum. Imper. potef], ubi duplex genus certorum& incertorum fuccefforum in regnis ele&tivis concinf.193. c» feg.egrep defcribit, eademque regna electiva in puré talia,& quafi hereditaria iftribuit; tandemque concíuf. 19s. in quocunque regno, ut vivo Principe fucceffor eligatur, nifi id evidentiflima neceffitas urgeat, cüfultum minimé arbitratur, füfpe&um quip pe femper invifumd; dominanti effe, quisQuis proximus dcítinatur; Hinc Elifabetham Angliz Reginam lege E. yiie,

viffe,ne quis fub poena capitis mentionem faceret heredis Regni, dicentem fibi ante mortem non effe fodendum fepulchrum; Et quz cjus gene ris iacommoditates aliz fint infinitae.
XXV.
In omnibus rebus Ecclefiafticis z) feudum conftitui re&é poteft;modó adhibeantur folennitates in rerum Ecclefiafticarum alienationibus neceffari, 4)& infeudandi confuetudinem Pralati antiquitüs habeát.c) Extextuum igitur autoritate& pondere,non Interpretum numero& judiciorü ufu veritatem metientes, imperfe&am hanc cómuniter receptam diftin&ionem: rerum fc.Ecclefiafticarum infeudari fo-! litarum vel non;cum Da. Vultejo pronunciamus. Z)
a) c.ad no[lvam i1. De reb. Eccelef.non alien c. fine exceptione.12. 2.2.C.1. de bie quifend. dare poft. 1. F.c,V. Epifcop. vel 455.1, F.6.c.un. De inve[lit;vet.qo nov. benef. 4.F.91.. Curt Tun.p.2.de Feud Latc, q 4.0.8, Borch.c.6.de feud, n.18. Duar, c.s.Feud.n.4.Schrad.pari,4.c. 2.n..'ttlj.c.5.de fend.n,V3.verf.resautem Ecclefiaflicas. Excipe titulos, decimas,& p: imitias, videZult.d.c.5. n.A4. verf. veram| enimveró, ib) de quibus habetur in c. fne excepiione.12. g.2. y in autb.boc| jus porre£lum.C. de$.Eccief,. Acque hocitca juri feudali confentaneum eft,|
er text in c un. De cter.quiamve[o fac a F.35. gp in fragm, Airdix, tit.91. fi infeudatio videatur effe ucilis Ecclefia: fin veró daninofa, intermitti debet. Et huctandem deveniun: quoq; ipfiinterpretes iz c;zerrzlas.12,9.2.€) CI. in pr.de bis qui feud.aar.pof. 1.F.1.c i, Eprsop. vel Abbat. vel Abbatif. Y.F, 6.c.nn., de invef£. ves. nov.ben-f tit. 9V. b 4 P dz d.C. A. d) Siquidem nullo textu juris feudalis dittin&tio bzc Dd. confirmari poteft. predi&tienim textus jm c,1. LE. Irem cA. Epifc. vel Abb Crete text.in fragm. Ardizanis qui eK£ in editione Cujacii lib. 4, tir, 91. non de rebus infeudari folitis,fed de perfonis,qua antiquitüs infeudandiconfüetudinem habuerunt, loquuntur; atque ita noninzebus, verüm in perfonis diftin&ionem faciunt, e/eganter Vult.d.c.5.de feud,n.i4.ver[.verium enimvero. DifS.Dd.comm.quos allegat Qr fequisi Dn.Rojentb 4n$ynop[, fend, c. 4.concluf. 15. fub lit.c.
XXVI.
Magni momenti queftio eft: Si ab Imperatore Dux, Marchio,Comes cum generali omniü regalium conceffione deDucatu,Marchionatu, Comitatu fuerit inveftitus; anne& majora Regalia in ipfo Principatu, quoad ejus fübditos,conceffa cenfeantur? Negative
palmam tribuimus. Dd. quidemgeneraliter hoc affirmant, quos cumulat Dz.Rofentbal im
Jynop[. feud, c.8. concluf. 9. quadam tamen coharent offibus Regis, ita ut abco

ab eo divelli non poffint, utputa, legcs.condere, cudere monetam, Nota riascreare,& cognofcere de crimine Izfz Majeflaus; Jus Refortus fivc immediaté appellationis recipiende,de 2o. D. Thom, Michatl.de Inrisd.conct, 2 6.lit.a. C concluf.s 4.per v01/Henric.Brining.difput.de jurib.Pniverfit.concluf 37. lii.b. quz, etfi Rex vellet,àíe abdicare nequiret. Praterea,abfurdé ifthac generali conceifione regalium, tradita venire haec dixeris: veluti, creare Principes, conferre feudum Ducatus,Comitatus, Marchionatus, jus indicendibellum publicum: Olim univerfus populus Romanus foli Principi Romano tributum voluitjus indicendi bellum, 4.^oges. 24. ff. de captiv. c pofilim.rever[.l.boffes.118.ff.de P. O.1.3.6. eadem lege.ff. ad L.Ind. Majef£.4,nemi nem.17. C.de re milit, lib.12, qué hodie Principum etiam Electorum& reliquorum ftatuum Imperii authoritas.ad inducendum bellum publicum & condédam legem univerfalem,tum etiam ad permittendam inftituendorum ve&igalium poteftatem, defideratur. Et hoc exconventione mutua, prout Receff us Imperii 4 iegenfpurg 24nno 1;76.6. weiter finb tvir aud, eo dus5.66 eg. haud obfcure teftantur. Hiec majora,infuper,;regalia,utvocant,generaliter alienari prohibita videntur, per text. c.intellecfo.33. extr. de jure]ur ibid. Canonifle Comm. tefle Dn.Rofentb. in Synopf. feud.d.c:5.concl.10 ubi tenet, quód Imperator vel Rex, rem aliquam magnam ad deformationem fui Principatus concedere non poffit, nec infeudandoaut concedendo jusaliquod Imperiifuià fe omne jus fuperioritatis abdicare videatur, verüm femper fibi refervatü intelligatur, Crav./ai conf.128.0.7. Panorm. in c,verim. n.25.pof? Innocent. de for. compet. Cüm fuperioritas illa fit forma ipfa,& fübftantialis c(Tentia regix Majeftaiis, zc madit:Covarruv.c.4.prat&t, qua[i.n.x.& famma.illa poteftas, dignitas& autoritas, quam Imperator in Romano Imperio obtinet; cujus autoremmeritó folum Dcum agnofcit. A coelefti enim majeítate Imperium Carfari datum, 4.1. C. de veter qr. enmecleand.Nov.28,.c.4.in fin.ibi-hanc nobis gratiam. acfatentur ctiam Imperatores, ciun feribun::"oir von Gotteo qnaben. Supradi&ta tamen limitat Ds, Rofentb.d.c.cosclu[.1, fi ex jufta caufa;putà ob bonum publicum exprefsé abdicatà fe omnem fuperioritatem, cum Claud. Seyfel, inrubr.qui feud;dar, pof. per nozas in c. Kcclefiarum,de Conflitur. Denique hucfacit, quód in generali conceffionenon veniantea, quz fpecialiter concedi(olent, c.generali, de R.Lin 6.c.fi generali.de offic.vic. c.f! epifcopus.de panit. e» vemift A.obligatione, 6. ff de pign.c bypoth.[.quaro.39. ff. deaB.empt.-JAndr.Knichen in epopfs,n.374.. Rauden[de&quivic.18.n.129.Zaj.de feud.p.7.n.61. Cravett. con[.3:n.14. Manti€a lib. 4.de tac.convent.,tit.9.m.21. ,Alex.conf.7 6.n.4.lib. 4. nec fufficit generali. ter fierica, qua fpecialiter fierijure noftro precipiuntur, 4.4.f.9wefitum, 4-ff./f quis caut.injud. fifi 4.1;$ inter fibum.8.135.. Lf. ad'L.Cornel. adde c.guod translationem, 4extr.de offic.Leg.c.ingenerali.Si de feud.defunGH.cont.z..F.2 6, vide Bocer.intr.de Regal. c.4.n.5, Barthol, Camerar nrepetit, L.Imperialem.de probib, feud. alien. per Frider. pag.(mibi) 286.bi banc queflionem ad tria capita vefert,
quem vide. XXVII. Officium Vafalliin eo potiffimum confiftit, ut Domano reverentiam, 4) obfcquium tàm confilii quàm auxilii,Z)& fervitis c) prefertim militaria preftare teE

^ Hd^ neatur. Quare, cüm zz e. 1. f. contra. fim-Hie figitur lex, dein.incip.(oc. exprcísé caveatur, Vafallum auxilium praftare debere contraomnes,Z)& contra fratrem& filium& patrem; hujásve capituli duritiem, injuftitiam,& impietatem nonnulliaccufent e) diftinctionis remedio ceutemperaméto quodam illam nos emollire conabimur.) capituli verba civiliternon crude, prout fonant;accipientes. a) c.un. verb. falva reverentia. de milit.Paf.qui contum eff. z.. F2 2,660. ibi:quàm humiliter, quàm devoté,quàm benigne&c. In quib.can.feud.am. 2..F.23.Thilman.de Benign.apofp.Syndrom.refp.te[fam.feud.2.n.307. Et fic nunquam malum, quantumvis verum,de eo loqui debet, nec quicquam facere,quo domini fama& exiftimatio fuggilletur, aut dignitas vel ftatus mi. nuatur,aut lzdatur, c.zibi domino diff. 63. Mattb.de /4ffé.c.1.n.1. Qualit.vafall. sra.deb.Schrad.p.6.c.6.n.101. ey p.10. fe£.5.n.127. Schneid, de fend.p.s,n. 1s. e? feqq. Ant. Borrin.tr. de fend.de Cavalc.p.2.c.Y.cum 4.feqa.ubi fervitia reverentialia& obfequia tàm in non faciendo,quàm faciendo confiftentia eleganter& laté explicat. b) c.«n.de forma fidel, 2..F.6. c. un.de nov.form. fidel.2.F.7.Petr.de Bellapert.cap.2.de feud.n.18. Curt.Inn.p.a.n.$. Ant. Borrinius d.tr.de Cavalcata dd.lacis. c) quorumalia funt determinata,alia indeterminata.c,un.in fm.in quib.cauf.feud.amitt.2.F.23, Determinata illa funt, quae certis inveftiturarum pa&tionibus definita funt, videlicet, ut Vafalfi uno, duobus,tribus vel pluribus equis prafto fint, 6as£efen mít einem/jtoey ebet bre» Soferbt ju bebienen/ cujusmodi debentur ex feudis conditionatis, Gcgtefen. Andr. Knicb.de Invefl.paél.p.2 c.5.n.26.e» feqq. Dn.Rofentb.c.2.concluf.65.n.3. Servitia de natura quidem, non veró de tub(tantia funt; licét nullum inter utramque difcrimen agnofcat Borch.de pa&. cap.ult.n.5.6. co. Proprie reale fervitium dicitur effe expeditio five cavalcata& exercitium cavalcatum. Borrin.d.traB.p.3.c.1,cum 6.feg4.ubi de fervitiis militaribus perpulchratradit. d) quod regulariter verum:non tamen tenetur Vafallus Domino ad auxilium in iis, qua funtjuri divino five naturali contraria, Fuli.intra&l.de feud.lib.1.c.10.2.26. non adversüs feipfum, ordinata enim charitas,ut dicitur,à feipfa incipit,& in generali difpolitione perfona loquentis non continetur,/.18. C.de folut. L.fé mercedem.53.$ lt. eo ibi gl. Bart.ff. de a&l empt. ,Axevedolib. 9.ad conflit. Hifp.111.18.eg.3.n.4. Dd.comm.in d.c. Y.Hye finitur lex.2 F.28.Borch.de feud.cap.7.n.41. non adversis Imperatorem, Regem, füpcriorem non recognofcentem, c.rin fin. De probib.feud.alien, per Frideric,2 F.55.c.un.denov.forina fidel.2.F.7. ibid. Ifern. Laud.n.7 Affüct.n.7. NV efembec.de fend.c.8.2.8, vide Dn.Rofentb.c.8. conclisf.15. non antiquiorem dominum,nec patriam. d.c.1,in fin. Hic finitur lex Cc. Borch.defeud.c.7.n.42. Vuliej.d.c.10.n.31. d.c.tnic.de nov forma fidelit. Laud.n.8. JAlvarot.n.6. Schenck. Baro n, 4, Sylvan.de feud.vecognit.quafi. Yo 9. n.17. avg. 1. m operis. 26. ff. Locat. 4.qui prior, ff-de R.1.4 minimi 35. ff.develigiof.e fuwmpt.fun.—€) Bald ind.c.:n. denov.forma fidelit. c in Ln.G.ne autem. C.de cadnc.toll. Felin.in c.afferze.no:.2. exir de pre[umpi,Za[.p.7 def eud.n.3o Sonsbes.p. 1n 3. Cr feq4* Cujacius v eo ? verba.
| |

verba in d. c, I, f.contra.& patrem, delenda cenfet; qua corre&io tamen merito Hottom.difplicet,& ab omnibus improbatur,««: notat Dn.Rofenib. in d.c.8.conclisf.14.lit.a.— f) Rem nimirum ad juris principia, fr ibertus ita.30.ff.de op libert.L.generaliter.2 6.7 1b Dd.com.de V. O0. c.1. ibi: propo fIe, item: prout potero. de nov.form.fidel. Exod.20.Coloff.3.v. 20.Ephef.6.in pr. equitatem, pietatem, honeítatem reducendo./ filius.15.ff.de Condit.inffit, L.2.de jul. C jur. c.un.ibi:h one(tum.de form.fidelit.. Adversus dictas perfonasenim Vafallus,vi juramenti quod praftitit,tüm demüm Domino fervire tenetur, quando patriam vel religionem oppugnant, Egzin.Baro in$. contra omnes, NV efembec.cap.9.de feud.n.11. càm& jure Civili potior patrie, quàm parentum habenda fit ratio.d. minim? 35. ff.de religiof. e fampt funer. Hac enim nafcentes excipit finu, vagientes fovet prafidio, vacillantes fuftentatmanu,& defíertos lactat nectare. Etquid non? Communis hzc eft omnium parens. Cicer.t.Caiiin. Nec poteft cognatio ulla effe proprior quàm patria. Cic.1,de Orat, Di&um f.fin.igituraccipiamus deauxilio przftando Domino nonoffendentialium, fed qui ipfe laeditur& offenditurinjuftt à predi&is perfonis,quz,injuftéalium offendentes,hocipfo cümagant contra jus naturale, quo hominemab homine beneficio affici potiüs,quàm offendi& lzdi equum eft, indigna quoq; cenfentur beneficium juris naturalis expe&are. 77lt.d.c.10.de feud.n.33. In fumma, defendenduseft Deminus adversüsinjufta arma patris, argum.l.3.de jufd.e7 jr cum Domino vero oppugnandus, fi hoftis& proditor fit patrie, Chriftianeque religionis. Unde Cicer./i2.3.0ffic. Quid,inquit,ff tyrannidem occu. pare, ff patriam prodere conabitur pater? filebftne filius? immo. veró obfecrabit patrem ne id facia:: f nibil proficiet, accufabit, minabitur atiam: ad extremum, fe ad perniciem patrie ves[De&labit, patria falutem anteponet faluti patris, Novi[fim? € deganter bisce adffipalatur J4nron, Borrin,d.tr.de Cavalcata,p.Y,c. 1, XXIIX.
In materia hac feudali numerum claudat elegans quaftio hiec: An qui natus eft ex patre Principe,Comite, Barone, Nobili, matre vero plebejá& cariosá vetuftate attrità, potiatur edem patris dignitate,privilegiis,& fuccedendi jureinfeudis? Affirmativam fortioribus fuffultam rationibus defendendam fufcipimus.
Conftat, quód per legitimum matrimonium mulieres honore maritorum erigantur, radiis; illuftrentur maritalibus, eadem reverentia,eadem capacitas,eadem privilegia& favoresipfis competant; ut maxime vir nobilis uxorem ignobilem ducat, eadue omnia etiam poft mortem mariti, dum vidua manet, durent. /.4/. C.de incol.c ubi quis dom.lib.Xo.L.13. C.de di gnitlib.12 4 famine.8.ff.de Senat. Tirag.in tra&.de'Nobil.c.8.n.2. lai? in ll.conmub. Bart.in l.fin. C.de P. S.4.ciximie 1o. C.de nupt.L.filii 2.6. vidua. ff.ad munic. L.his folis, ibi Bald. C.de revoc.donat, Lpen. ibi gloff. C.de aduls. Quantó magis igitur jam di&a proceduntin filiis, qui ex fanguine in tali aliquo dignita. t€ conflitti, procreatifunt, Accedit, quod nobilitas ex folo paterno geE 2

nere,velutiagnatio quedam ex folis mafculis deducenda elt; cm agens nobilius fit patiente; pater formam, mater materiam& nutrimentum generis praebeat. Tírag.d /oc.in LI-connubial. c.1,. de conver[.conjegaz. sext. elegans in fragm.Vip.tit.s. Atq; ita legitimi natiliberi,quoad dignitatem,familiam, gentem,& fimilia patris, non matris ftatum& conditionem fequuntur. £.cim legitim&.19. ibi gloff.e Petr. Coffal. ff.de[fas.lomin. L filiam fenatoris, cum L.feg ff. de Senas.L.exemplo.36. C.de Decurion.lib. Yo. Non obftat.c, 1.912 dicat, Dux, March.2.F.10, c.sn.de filiis nat.ex matrim.ad morgan.2..F.2.9.07.C.de R.F. Nullustamé dubito,quin filiorum nobilitas paterna co clarior& illuftrior reddatur, fi ex parte matris infignis quoq; nobilitas.accedat, rex.iz c pen. ibi: ab utrog; parente illuffrem exi.de pyabend.Qy dignit. d.c.unic.1.F.2 9. unde moribus Germanorum receptum eft, ut o&o generationes Nobilium ex utroque latere fine defe&tunobilitatis probentur, voflbírtige Outterstentf/ bie.füre(nen mit fditbt vnb Beim beweifen müffen. Quemadmodumhocin Collegiis Canonicis,in ben oben Gtifften/ftricte obfervatur, Bocer.sie Regal.
€.2.5.17. licet jure Canonico contrarium fit decifum, contrariasque confuctudines damnet, per 1exz.ind.c.pen.de prabend.c dign. Materni quoque fanguinis nobilitasrequiriturincatadromorum feu torncamentorum ludis.Zurnierbud) f.20.[ub tii Dettinbwng aflec &utnierfeenfet/ sc.
F 1.N l.S.