Buch 
De proprietatibus rerum libri XIX
Entstehung
JPEG-Download
 

De arboribus et plantis.quibus vt in buto et consimilibus vel, propterpter corporis plante vel arboris sustentatio-sufficientiam humoris/ vl p roter humoris vinem vnde assimilatur statue corporis susten-scositatem et ligni compactionem et soliditateztantis. vnde est stabile fundamentum arborisNam arbores que raram substantiam et porosustinens ramos et fructus eius. Jtem in du-sam sunt habentes citius de suis folijs depauro stipite habet medullam mollem quam(vtperantur et maxime quando humor nutritiumdicit Aristoteles) quidam vocant arboris maliquidus est atque paucus. Differunt autem artricem. quia in ipsa seminarius humor plantebores in multi tudine suarum partium et paunutritur/ vtfetus in matrice. quidam vero vocitate/ in magnitudine et paruitate/ in fortitucant eam arboris viscera quia in ipsa separaturdine et debilitate. cuius causa est humor quipux ab ipuro sicut fit in animaliuz intestinisin aliquibus magnis arboribus est lacteus vtquidam etiam vocant eam cor. quia ex ea pro-in ficubus et humor talis habilis est ad se di-cedit motus vite vegetabilis. sicut vita sensibilatandum in latum et in longum. In quibus-lis procedit de corde aiuslibet animalis. Itemdam vero est piceus viscosus et insufficiens adcorticem habet omnis arbor ad suam terminaextensionem/ eo quod partes adberent ad inuicentionem interiorum et defensionem ex humoread modum picis et ista est causa paruitatis etsubtili extracto ad exterius/ per calorem aerispaucitatis in partibus arborum et plantarumdesiccato sicut lignuz interius ex humore grostalis autem viscositas non est causa debilita-so sicco essentialiter et accidentaliter humidotis in plantis arboribus nisi fuerit diminuprocreatur(vt dicit Aristoteles et albuma.)tus calor vel insufficiens et imperfectus. InItem arborum sicut et plantarum quedam suntquibusdam etiam arboribus est humor acu-domestice et ortenses. quedam vero sunt siluetus calide et sicce completionis. hic in quibusstres. Arbores vero ortenses sicut sunt plan-dam est causa fortitudinis r vigoris. calidumte si non fuerint culte/ erunt siluestres(vt di-est leue et subtile et penetratiuum. et ideo ta-cit aristoteles) et barum quedam faciunt fru-lis humor se extendit et crescit. arbor in mag-ctum et oleum propter humorem vnetuosumna quantitate. Item in partibus arborum atet aereum sufficientem. quedam non prop-tenditur equalitas et similitudo. quia equali-ter talis humoris defectum et in quibusdamtas in quantitate et similitudo in figura. istacito folia cadunt propterbumorem rarum nonequalitas causatur ex abundantia materie cumvnctuosum cito siccabilem, et in quibusdamequalitate caloris agentis et onon/ propter causam contrariam. Item sicut estposituz a causa opposita causatur. Eodem modo attendi-diuersitas arborum et plantarum in magnitutur in eis raritas siue spissitudo. quia raritasdine et paruitate sic est diuersitas in pulchrituaccidit propter in sufficientiam caloris ad ter-dine et deformitate. nam eis accidit pulchri-minationem humoris. spissitudo autem acci-tudo propter equalitatem materie et elegan-dit propter sufficientiam caloris ad condensatem partium ordinationem et calorem sufficientionem humoris et eius terminationem. Itemter agentem et extendentem materiam in rectamdifferunt arbores et plante in modo fructifi-et debitam nature dispositionem. definitascandi. Nam quedam(vt ibidem dicit aristo-vero causatur ex contrario tam in arboribus/teles producunt fructum super folia sua et b-quam in plantis. Item differunt in bonitate fru-accidit propter fortitudinem fructus et indi-ctuum et in malicia. et hoc accidit propter magentiam caloris solis digerentis humoremiorem humoris materialis dulcedinem vl miipsius. quedam vero sub folijs et hoc acciditnorem/ vel propter caloris magis vel minuspropter debilitatem fructus ne ab excellenti ca-correspondentis materie vel humori materialore vel frigore corrumpatur. Et quorundamli debitam proportionem. Item dicit ibi anstofructus est suspensus a stipite suo.i.prope sti-teles quod arbores et plante siluestres magis fruvitem et boc accidit propter insufficentez huct dicant quam ortenses. et hoc(vt dicit albuma)morem et insatenientem calorem ipsum ad eraccidit propter maiorez abundantiam humotremitates erpellere non potentem. Item omris parum vnctuosi et nodosi de facili cedentisnis arbor generaliter babet radicem que est mediuisioni r in substantiam fructus conuersio-diatrix inter corpus plante et terre qua cita-ni. nihilominus tamen fructus ortenses sunttur. vn de et radir vita plante dicitur secunduzmeliores simpliciter quam siluestres(vt dicitibi-grecos. quia causaz vite plantis adducit. Itemdem aristo) cuius ratio est. vt. albu. maiorishabet stipitem a radice immediate proceden-humoris vnctiosi aen vel dulcis abundantiatem et boc fuit necesse. vt dicit Anstoteles proquam in materia fructuum orteusium perfectius inuenitur