Buch 
De ortu et causis, subterraneorum lib. V / Georg Agricola ; De natura fossilium Lib. X ; De veteribus et novis metallis lib. II ; Bermannus, sive De re metallica Dialogus lib. I ; Interpretatio Germanica vocum rei metallicae
Seite
117
JPEG-Download
 

QAR ETTTVVNT RX TERRA, LIBI 11 117

ſetas, pilos nigros potæ efficere poſſunt. quæ uero lambunt atramentum ſutorium, pariter& plumbi candidi uel nigri uenam, flauos. quęoli plumbi alterius uenam, candidos. qua parte ars tingendiscapillisnaturam imitari poteſt. atq; etiam aluminoſæ& atramentoſæ colorẽaris dant ferro, cæterisq; metallis candidis, æs& aurum magis illu-ſtrant: quales ſunt in Boemia calidæ ad arcem, cui nomẽ eſt noua do-mus. nam annuli in eis lauantium argentei colorem æris contrahunt,æaurei fiunt illuſtriores. quare non ſatis explicate ſeribit Pauſanias, a-quas Pirenes fontis in arce Corinthiorũ ad tingendum æs aptas eſſe,ſi candens in eas immerſum reſtinguatur. quia enim ſuauis eſt ad po-tandum, in dubiũ uocatur, an aquęæ illius alumine uel atramento modice ſint infectæ, an aliam temperationem habeant. Similiter uero a-quæ aluminoſæ& atramentoſæ ad tingendas lanas accõmodę ſunt:duod tinctorũ officinæ oſtendũt. pingue igitur eſt quod ſcribit Strao, aquas quæ ſunt Hierapoli, ad tingendas lanas aptas eſſe. etenimnon dubie uel aluminoſæœ, uel atramentoſœ ſunt. aluminis inſuper&atramenti miſtura ferrum indurat. ergo etiam Plinium temperationẽaquarum par erat accuratius indagare& explicare, tantum ſcribere. ſumma autem differentia in aqua eſt, cui ſubinde candens immer-ditur. hæc alibi atq; alibi utilior nobilitauit loca gloria ferri: ſicuti Bilbilin in Hiſpania,& Turaſſtonem, Comum in Italia: cum ferraria metalla in his locis non ſint.& paulo poſt ſcribit ferro bonitatem pręſtae Salone aquam. nam aquarum miſtura explicanda fuit, an aluminowan atramentoſa, an alia fuerit. ſimplex enim aqua ubiq; idem, quanum in ſe eſt efficit. tum ſeribunt quaſdam aquas homines, qui eas bi-unt caluos facere: ut in Orgenipeorum regiõe,& in Ægypto,& inAadaride: quam ſi potarint pecora, non tantũ pilos amittunt, ſed etiãungues& cornua. quæ uidentur cum auripigmento, aut ſimili re foſ-ili eſſe permiſtæ. nam id depilat,& ad quas pellitur partes extremasbutrefaciens, ungues& cornua ab eis diuellit ac diſtrahit. contrã Ci-cero(ait Plinius) in admirandis poſuit, Reatinis tantũ paludibus un8 Nass iumentorum indurari. ſed ea res nihil habet admirationis. ex efectu enim perſpicuum eſt ſucco lapideſcente illarum aquas eſſe inſedas. quod Plinius facile intelligere potuiſſet, ſi reuocaſſet animũ admemoriã eius, quod alibi ſcripſit: in exitu ſcilicet paludis Reatinæ ſa-dum creſcit. ſed de his nunc ſatis. cum autem aquæ frigidæ plerunq;iſces,& beſtias aquatiles alant, item herbas uirentes, calidæ his ca-rent. attamẽ piſces degunt in calidis ſulfuratis in Pannonia inferiored Budam:& in aluminoſis ad luliũ Carnicum:& in Hetruria ad Vetulonios non procula mari. atq; etiam in Piſanis, ut Plinius ſcribit, raMlunt, in Patauinis herbæ uirentes naſcuntur. frigidæ uero quædãcdrent