Situliii ·.··■eRC %Α** .-· .U ; :^λ I < ■■ ' -'il|3.· -| fe^iA i AK 'Sif l '·.«.· - Λ. i'- 'Λ -ICLl·. '· - a> t-r^ri^AW^*· W-i *-issE '-— - liflilrr· ■ r I' .| *·· % ^: ?»W-ftSf5 •^^csSSStoae.'·: ΐ4*ν.$βϊ mmm p >i . ?*%,£■ P, ϋ^Η Γ^,-ν .- tSi* , ^ ■', ,t> ' |F\*F I v*o ; i§«liS hmm n&<\ ttw S: - ■ ■ ..41.i ^ v - .· ■ . *· ;1 Λ rv <:!-:■ i;N 1 V*·· ^ l«i s kz.-f \ v fiJW s-w *Λ'&'.' £ ‘ v vw y> '*m* : ‘ιι··γ — m& ηΒΡΐ^·Η • : ' I '^^L_ J ' •i! e .‘^vhT; ,<·.)·, ,^Γ- ■·■>■■■ ; . , : ., ii- 11 ^ 3 ^ —, a wyyJ' ii wm&L - ", ■'■i'r 'S- 1 3i C i .. /■ <Τ·*ΐϊΓ -vrsryc'- ■tet.·. «$*·-/> 'W $&η&Γ.$·*&3γ'*'·.· · - r '■ - x ii |>!. ''. ··*!*? .! ί'.'.* ημμμι " ,5?*355 : p :^“τ • · FW ν^.η^Λψτ^ •feV! -c?· ■*&! •mm ,St . V mi » o Ο o *C." r -k • · • · ο <3> Ο * 3> Ί> η Λ Ο y (9 I 1 Γβ» 6 Ο Ο ) > '' 5 ’ C 3 Ο / 5 , ■3 ( TERTIVS. πτ,- 1*?Τ &; ·:■: **ζ* ■ cWvir ■^ϊίδίέ T Ο Μ V S \ ■> > vO ■J * > Λ *>· Λ * ΐξύ % V, ft δ ✓ ί φ $ Ρ 3 * Φ 1 * \ Φ # .? Ο « r? Φ Ό •Φ Ο'· · $ 40 Λ Φ G ο φ. , * ./-η Ο :■ ι ίϋϋ $1#ί£λΜ< ■“-"Μι Ο IlllllllllllllllllUllllllllimillilllllllillll 4 W VwiB g tm:w 9 5£.Υν > ΑΤΙΟΓΡΑΦΟΙ SANCTI LIBRI nSa-pVrtpp-irnn "paS rnmyacpriVx i v iv ' v ; /\ : | «r : . : } A .. ! v -»·.· : j v -e- ; n · v: Psalmo lixii. . .. H > H gj H W TTff ffltiW |IIII H II|| |l |lfl l'|||l| IHffl ffl ! MlfflIH Ti mM W 1 TiniFJffTr^^fiww/Kjjn^^SrnirTTTf* .. ?&;»' priMit A, .fi Ϊ -ii···; X 9 't ' • 3 P R 0 L O G V S Β· HIERONYMI PRESBYTERI IN LIBRVM ’ E S D R Mo , . 19 ·.■■_* ' i ' T r v m difficilius iit fatere quDcl poicitisjan negate^iiecdum ftatui. Nam vobis aliquid imperantibus annuere fententia eft · δί magnitudo oneris impoliti ita Cerhices premit^ vt ante fub fafce ruendum iit quam leuanduimAccedunt ad hoc inuidorum ftudia; qui omne quod fcribimus reprehendendum putaiit.Et interdu contra fe con- fcientia repugnante, publice lacerant quas occulte legut»intantum vt clamare compellar δί dicere: Domine libera animam meam a labiis iniquis , δί a lingua dolofa.Tcrtius annus eft quod femperfcribi- tis atque refcribitis, vt Efdrae librum δί Efther vobis de Hebraeo transf elam: quaii non habeatis Graeca δί Latina volumina 5 aut quicquid illud eft quod a nobis vertitur, non ftatirru ab omnibus cOnfpuendum iit.Fruftra autem (vt ait quidam) niti neque aliud fatigando, niii odium querere,extremas dementiae efbltaq- obfecto Vos rhi Dommdn δί Rogatiane chariA iimi,vt priuata legione contenti,hbtos non efferatis in publicum, nec faftidioiis cibos ingeratis,vitetifq·, eorum fupercilium, qui iudicare tantum de aliis, δί ipii facere nihil nouerunt, Si qui autem fratrum funt quibus nqftra non difplicent· his tribuatis exemplarjadmonetes. vt Hebraea nomina, quorum grandis in hoc volumine copia eft, diftin&e δί per interualliL tranfcribant.Nihil enim proderit emendaife libru ,ηΐίι emendatio librarioru diligetia cofer- ueturmec quequam moueat q, vnus a nobis liber editus eft:nec apocryphoru tertij & quarti libri fomniis delefiD ninnm nra? I (t ; : · j· · ι -r : - ; J · tZ -$a «rjs Ηήττκ rijm.TgD -ΟΪΙ ini3 l 70‘ i ?33’ l ?1p'13J? , 'l D-ta - i S - T : I ·■ " ■*■ i < I "1'DtiV 30303 DnaiSDeninaNrb 8 f V t t - . . ’ - T I ' J ' * * . J -naaS h% 7p_3-Kim : own *rpi* nirt’ >7 p : γτππ ’3 nm aSitrrva n ’3 Ή jt · j·.· «i- t | · · “ -» Vgt» toj? vnS&f ’Π’ isg-Vaa n 33 ~»n 8 νβκ fnn» rv3~nS$i rnirra ·ψκ oWrvS i caWnn τΐ’Ν ο>γ6κπ sin 'ιχην » •r »· t · ·'·· -■: ‘· ■··"■. \ ·· T ·' · sinni£?sriiBpBn-?3D nswn-^ai 8 OTrai srniai {jkd ιφρ ψ3ΐ< inisiM’ n©s a> nbsn rraS niiiTO]? normi rrnn' 1 ? niasn wn iaipn 8 : oWrvs -jiSD^SsnT^n VbVanpni oanam jami !bV W1*3 Tps ΠΙΓΡ n’3“J1S Π133 1 ? nb)h 1ΠΠ Snn {p3-»p33 οήη’3 ΐρ·|Π όΠ'ΓΠ’Βρ-^ΒΙ fe^nirV^iH,? 1 ? nirnmi nanaai «rcro nps nyrrra ’i?3-ns s>sm «ni^Sam 8 i νφ& n»3a cap oVryptefpai swn •onn mira -p-Sj? pia -iSa ϊηβ os’si»i 8 λτ : · - " ϋ ' ^ ~ ~ T ' v -■■·■ v * .·· €> I “ ! n;pn’7N’f?:nTi3OT7C33spn anpSanjSDiaqanVsi ! ππϊψι π$?ψη £a»^r» £)Sk ήεά 5ΠΤΚ οφρ fjD3 Π133 C3»\bW 3Π1 >3133 8 : fps canns n»*?3 mwyi nisa jn-isi D’3ps n«?an arnV a» 1 »- 1 » n^ian r-nVgn ajnsaw nSj/n Sin nisa :aWi>SS33B •JT T · iv t · ^ l b rteisn wp tsbyn nyion rn 'nVio 4 -Dr^nSnnS Sai-^Q -tm-dd? nSarntfK ^ j rvj& wx rmnnoWrvS & ,i ’ 1 >·'■-' ■■>-■* r-pp η’Ώπ: y\v\ s nspa rjpj?3 mm n?3 napa \φ? »3ina π%ι esdrae i. Tranilat.B.Hierony! Cyrus. c c LIBER ESDRAE PRrMVS. CAP. I. * * i i io CDV I " T ; · 7 - I " : - S? N anno primo Cyri regis Periarum,vt compleretur verbum Domini ex ore 5 : Hicremi^fufcitauit Dominus ipiritum^Cyri regis Perferum, & traduxit vocem in omni regno fuo, etiam per icri- i pturam dicens:*EEec dicit Cyrus rex Per- ferum:Omnia regna terrae dedit mihi dominus Deus caeli:& ipie praecepit mihi^vt sdificarem ei domum in Hierufelem,qu^ 3 eftin Iudiea. s Quiseft in vobis de vniuer- io populo eius?fit Deus illius cu eo.Afcen B dat in Hierufelequae eftin Iudaea,& xdiii cet domu Dni Dei Iirael,ipie eft Deus qui 4 eftin Hierufele.*Et omnes reliqui in eundis locisvbicunque habitant,adiuuenc eum viri de loco fuo aranto & auro.fub- itantia & pecoribus, excepto quod volun tarie offerunt templo Dei quod eft in Hie i ¥uialem.*Et furrexeruutprincipes patrum C deIuda & Beniamin, & Sacerdotes & Lc- uitae, & omnis cuius fuicitauit Deusfpiri- tum vtafcenderet ad aedificandum templum Domini,quod erat in Hierufelem. K e 4 Vniuerfique qui erantin circuitu,ad- iuuerunt manus eorum in vafis argenteis &aurcis, in fubftantia,V^iumentis, in fu- pelledili,exceptis his quae iponteobtule- 1 7 rant. s RexquoqueCyrui(pvotulitvafetc- pii Domini, quas tulerat Nabuchodono- ibr de Hierufelem, & pofuerat ea in tem- 8 pio Dei fui. 4 Protulit autem eaCyrustex D Perferum per manum Mitridatis filij Ga- zabar:&annumcrauiteaSafabaiarprinci- jpiludae. 4 Et hic eft numerus eorum: Phialae aureas triginta, phialas argenteae io mille, cultri viginti nouem, 4 Scyphi aurei triginta,fcyphiargentei fecudi,quadringenti decem · vafe alia mille. π 4 Omnia vafe aurea & argentea,quinq; millia quadringenta. vniuerfe tulit Safe- bafer, cum his qui afcendebant de tranf- migradone Babylonis in Hierufelem. CAP. ii. ,'H 1 , funt autem prouhici? filij qui aicen- A deruntde captiuitate quam tranftule- ratNabuchodonofor rex Babylonis in Ba fctylonem,®& rtfuerfi funt in Hierufelem & Iudasam vnufquifque in ciuitatem fuam, 1 4 qui venerut cum Zorobafiel, Iefua, Nee- mia,Saraia,Rahelaia, Mardochai, Be[fen, Mefphar^Beguai, Reum, Baana. Numerus virorum populi Ifrael. Hie.M.C & 29.C a.Pa.ji. O i 5 Ο Interjl ex Graec. Ixx. e s d r a s. ESDRAS PRIMVS. Λ CAPVT I. T in anno primo Cyri repis i Perfarum 3 <~vt compleretur © verbum Domini ab ore Hie- remiτω κυρρυ βα()ι* λίως περσιών, τελε^τίακμ λ?ίο νκυ- &ου dod ςόματς Ιεξεμίου, οΐξίίειρε κύ- &ος τ πνεύμα κνρρυ£βασιλίως περνάν , xys 7ΐορήγ[ειλε φωνίηυ αν πάτη τη * βασίλεια duri, καί γε αν Γ^μπΙάλίγων’ * οντψ είπε κΰρρς ο βασιλάί,ς περνάν,πάσας ταυ; βασιλέας της γης εάωκίμοι κΰ&(§Ρ όΒτεος οόζμ,νοά. xy) αότς επεσκε- επ’ εμε οικοδομήσει dumf οίκον αν ιερρυταλήμ τη αν τη ϊουδαία. i f τις αν ύμίν dod παντς %t) λαού ccuid) χαύ εςο^ ο θεός Uvd μετ’ currd\ xy) άμαζίπω άξ^οουσάλ^μ τΐυυ αν τη iovticuci , χμι οΙκο^ομΜαίτύύ τν οίκον κυρίου W 3socI/V- ρμίλ, ουοτς ο Β-εος ο αν Ιερρυναλήμ. 4 ητοίς 6 κα%ιλιπόρβμ (& παν των των τπων ον ουυτς παροικεί ακϋ λΥίψοντεμ durf ό/^ες %?η°που cLnd' αν *Χξγ)ρίω jyi ρβυΰΊω, έ αν ν^ταρζει ψ) αν κτυι~ νέοι μζ £εκουσίου άς οίκον %ύΒεοί) τον αν ίερρνσζιλνμ. i * vy\ ώόεςνσαν άρχοντες των πατ&ων louFct yyjj βαν- ιαμίν,χα) (ά) ιερείς ίί λώϊτεμ πά/υτες ων οΐζήγϊραν ο βεος r πνεύμα dmvv ^άναζίωά] οικοδομή σου; τν οίκον κυ- ξ}ου τν αν ιερβυ&αλημ. έ f xcf πάστες @ κυκλ^Βαν dmfv aviyvtfck) αν χερτιν > cumFv αν οκ^εσιν Χξγυ&ίου avygVcrd, i@j αν Ϊκτοοκ^υι, (c αν κτίυυεσι, κφ αν | ανίοις,παρεζ, τάν εν εκουσίοις. 7 * Η$Μ ο βασιλέας κυρρς οΐζίωείκε ox&jy) οίκου κυρίου, ά ελα,ζε ναζχχοίονά &ξ dod ιερ^υταλίμ,ύς εΒωκαν cwfcf * αν οίκω 3ε oJ cu/rf. * xy\ οΐζίαίείκαν cufct κΰρβς ο βα- σιλάαςπερσ'ωνοΒηχμρβ. μιΟ^'α^υ γαζβορίου.χμι η- ζβμησΌν av%f τά Ομσο.ζα.σαρ τάαρχοντι &ίονύ&ί. 9 * xcp ςςά'ο&ριΒμοςαύτ&ν < ψυκτήρες yguGiT&di- Kov^fa dgyjpfi ψυκτήρες χίλιοι,ηορΥΐ^λαίι^ο αννία ■ο xcf είκοσι. * χίφοροιχ^υζίτ&άκον%, χμχ dgyopji Λ- πλοο τεκρμκοσιομ xyjj ί ίκα’ χομ σκάση ετερα.χίλια.. . ι * πόΑ ι&' σκάση χσ) %ί)χξυσί'ά έ Fsd 'Χξγσ&ου,πα;- fy. κιχίλια τετρακόσια ’^πά^μ άχσηγαγε Qa33 ruaa' d’sSn 3Ki> pus»*3aS 3Kia nna _ >33 iTOjjarnfirfiKB i rwrpttdwi o?nxa ifek tfyz »?3 * €) * , . · i mw?m οψ3*ιχι nixo κηητ ya * : CDWirnlxgyiVOvn * : nwi ομπίκ γίινο vv ύη >33 4 *° ♦ |T . j· τ ; — ^ m ; m ' τ j" ; : n^tfianWmND W*33>33 I τ : ·»· ; · ‘ ·· ·’/■ T " ■’■' ; i dwi o^v o>n«D i] 7 « Ίίψ_ m ihwiowni«OWOp3i«’33 * *J j* · : J· · I ·· >" F- ■ ■· -: ·· · 4 1 4 i • Ο^ρΠ ΣΖ3>3^« *}33 >33 * 14 13 4 Filii Adonicam , fexcenti iexagin - n?an«iownni«pi?3n«j>njm * *j { rmfi α’^η njpTmS ip«-m 4 16 * 17 i na?Wi onw nixa vno >sa >33 |τ ; ί Λ* 1 ·· J i τ <· w·· ; s -W ο* atcn rn«n mii> >33 * k j -Γ *r ;·· : IT ·· -r J·· : irni^i7ionwo>nxaDS>rp33 * jt ; /· : *· 'i~ τ ·. τ J·· ; : p-npom α wn na: >33 4 • |r · -; - 7 - : · it · j- ; sn^bmonfrynKDon^nnm * |T ; j· * *y V* v ■* «· -*· ; i r~cmi C3»iron nata >©3Κ * “ |-r . ; >■ · i- :.··:- i r-ubn onw n«a mfi3i/>tt?3« |T ; a* ; *v ν’* ·· T -; i * i cdwi ιζ3^3Ί« mmy >33 • j τ · . a· ▼ : - vi* j ^ t** ; nl«fl snwnfta rn>fa bnj/nnji'33 ■Λϋι annisi esurae i. Trani!it.B.Hieri5By. Cyrus. * > * Filii Phares , duo millia centum (ep- tuagintaduo. v m 4 «d* Filii Saphatia, trecenti leptuaginta c; duo. j 4 Filii Area , feptingenti leptuaginta quir^ue. 1 6 * Filii Phetmoab liliorum Iofut Ioab, duo millia odingenti duodecim. * 4 Filii Helam, mille d ucenti quinquaginta quatuor. » 4 Filii Zethua, nongenti quadraginta quinque. „ 9 4 Filii Zachai, leptingenti fexaginta. IO Filii Bani, lexcenti quadraginta duo. 11 4 Filii Bebai, lexcenti viginti tres. it * Filii Azgad , mille ducenti viginti duo. * 4 4 18 IJ> ir ;r /■ τ ; * j ow mnwym πβτρμ jt v i I J* i V V j" - τ τ T ’ T '·· i & ί DOTI onuw ΠΚΒ DD3D W2K 4 *7 * jt ; j· : "v ι τ ** ▼ ; · - : nit? 1 ?©! Dnic?j? a’nsa ’iim.'Wn»3 >c‘ 3 n 1 jt ;· i* : v τ τ f , ·· , ·· v* ; — 5 mic/l O^Dn 133 ’33 4 ^ •/τ · V · t v ; i·' ; • nvp) CDwm ί^κη νήιη m 4 i ; nj;3-j«i αψρη ο>η«ο nn« dS>j; m 4 j janwirnixa^S^Dnn^s 4 j v ; I .. / ; 'T ... S .Tranamanw m«oi;3^ iii«i τίπ ι? _ υ3 4 j jt · ·;- J* : v V ·· >“ . { w» *r ·« * t ΓΊψΌφαφτιι&ΜΧΏντψ uni’ys 4 *< 4 tawbp) n^Vf πώρ ys 4 c γίι«ρ yra n’3 1 ? njjT oao^rtan 4 j ηφψ i JC3WlC3^Dni]S«3a«’33 4 . : •|. ; i- · |v u ·■ · .·· 5 ta fex. η 4 Filii Begui a duo millia quinquagin- B ta lex. • - 4 Filii Adin 9 quadringenti quinqua- 16 ginta quatuor. 4 Filii Ather qui erant ex Ezecia,nona- gintao&o. ( Θ i7 4 FiliiBefai, trecenti viginti tres. v i» 4 Filii lora, centum duodecim. 19 * Filii Alem, ducenti viginti tres. " 0 io 4 FiliiGebbar,nongi5titi quinque. 4 Filii Bethleem, centum viginti tres. c 4 ViriFierupha, quin^aginta fex. μ 4 Viri Anathoth , centum viginti 0 o£to. 14 4 Filii Almauetb, quadraginta duo.^ i j 4 Filii Cariathiarim,Cephira &Beroth, „ feptingenti quadraginta tres. χ< 4 Filii Rama & Gabaa, fexcenti viginti vnus. 17 4 Viri Machmas, centum viginti duo. »« 4 ViriBethcl &Chai,ducenti vigin- titres. c ‘ u 4 Filii Nebo,quinquaginta duo. 30 4 Filii Megbis, centum quinquaginta lex. ji * Filii Helam alterius, mille ducenti quinquaginta quatuor. j 1 4 Filii Arim, trecenti viginti. 3 3 4 Filii Lodadin &'Ono, feptingenti viginti quinque. J4 * 4 Filii Hierkho, trecenti quadraginta quinque. 3 f 4 Filii Senaa,tria milliatfrrceti triginta. 34 4 Sacerdotes fili j Iadaia in domo Iefue, liongentFfeptuaginta tres. ^ (7 4 FiIij Emmet,mille quinquagintaduo. « C' « ii * InterjX ex Gixc. Ixx. e s dras. * FiliiTPboros 3 duo millia centum feptua - 3 * 1 0 " * ginta duo. <© * Filij Sapbatia 3 trecentifeptuaginta diii. 4 * Filij eAres 3 feptingenti feptuaginta- 'j quinque. * Filij jfbaatb-moab filiis fefiieIoafi 3 duo millia 0 Fi ingenti & duodecim. 4 Filij Elam 3 mille ducenti quinquaginta ^ quatuor. \ 4 Filij Zethua 3 nongenti quadraginta - 8 quinque. , * Filij Zaccbaia 3 feptingentifexaginta . 4 Filij Banea , fexcenti quadraginta & , 0 duo. 4 Filij 'Babai, fexcenti'viginti tres. 4 Filij zAzjgad 3 mille ducenti 4 Fihjfora 3 centum duodecim . * Filij Afum 3 ducenti Μθΐ%ριοχ.τύύ. * φί fictorv, τ&ΰϋίίκηοι άκονιτξίΐζ. * φ< ιωξρί, smfii/ met. * ψι αβνμ, διακόσιοι ακόΓίτςας. * φΐ Γα&ξ, mc^nmf^Ttdnu * ψιβζ%λύμ 3 ΙκαννάΜσιτξ&ς β * ψ)νίτΰύ<φά 3 τ 3 πα>Ίΐνιοιί&ί<ζ' * φ< i?» - ' ■ :*...·* v ! , c * » 3 © »33 κβ»βπ »33 3ipr'»3? ;a7p~»33 τοκ i rigtfijj cyfhv πκο San !Π1!/3Β »33 Κ3Ίΐ>ΙΤ»33 ΚΠ»Ϊ'»33 Β*3»Π3Π » 4> :p-I3»33t>iny»p-»33£rtp-»33 ‘ ! 3113V»33 Κ33ΓΓ»33 Π33*?~»33 * - >'· ; ι+ τ ■· ; ί* τ ; ·· ; ! 73Λ »33 »Saa— »33 33ΓΠ33 * 'f τ ; »' : - *' V /τ τ " ! ί rt κτ m -inr^n Vireas * |Τ τ ! !·· : -ι- |·· : . .: iDum^iprmrrr^-i 1 4 » : »D3 »33 Π03-»33 ΧΤΪΤ»33 8 ,τ .. ; -ι·. ▼ ... y% .. ; ! 0’0»33»33 B»3Va->33|—I30K“»33' * ! ΊΊΠ3Π »33 K31prt“"»33 p13p3"»33 * : f^cnn »33 «n»no-»33 mSs3~»33 * . jt ; - >»*; i-r v : *· ; * : - ·· · i narr»33 *na»D~»33 aip“i3~»33 * ! tvi3»Dn »33 Π»Ϊ3 »33 ‘ r ■ ·: : - *· : ·'■ : : KTh? »33 rn3&ri-»33 »uo-»3| na?ip »τ$ »33» t > ! S 73 »£ ppip-^»3itSj7»_—»33 !»BX»33 Β»3ΪΓί Jli33»33'?’DIT’J3 Π’ί33ΐ7 »33 * i? I» τ j·* i τ · “ v/v 4** · · «" .· · j·» 4 · — · j·» · n ^gt^fr^»14?»|3it3»i*l13ir J 75 * j» * : ca»3©i o» vwn .i·*· ί *' : 3Π3 i^iinn SnnSa^naoTii/nnSin * » j . τ ; - j*· - V J·* · * | + apn anaa-Tra i»sn wp» sibi 7 Βν ftK ; an Vxna»»a ακ l·· T j · . i · rmtKo vp νήφ} »3? n»3ia->33 rr^pa * » : α»3ΒΊ α»ΐΡΒΠ • j, ; j. . »^>m »33 r'i?Li!?? Π;»3π\?3 o»3n?n Ypaai * j>inp»ii—ntipup np 1 ? wk • · i aaer· 1 ?!? r ·· - itjtsB3tiSia’W»npnB3npriyp3m?K * « 1 · :η3Π3π--?οι^3’ΐ , r \ ; r I · 4 • sfnpai l 73b4»'^7.“i^Kaii7knsnnmaK»i» •■Ί·· ’ 1 : j '■ -· ·· 4· τ T ; · - y Dn*)«7 jria ib;; ij; o^pign 44 45 4«5 47 4 9 50- 5 » P J 3 J4 <0 6 1 esdrae i. Tranflat.B.HierQiiy. Cyrus] * 3 8 * Filij Pheflur, mille ducenti quadraginta ieptem. 1 *. 19 Filij Arirrrjmille decem & ieptem. 4^ * Leuitae: filij Iefue, &Cedmihel filiorum Odouiae/eptuaginta quatuor. 4* * Cantores, filij Aiaph, centqm «vigin- tiodo. 4* * Filij Ianitorum : filij Sellum , filij A- Cther, filij Thelmon, filij Accub,filij Athi- ta, filij Sobai, vniuerfi centum triginta nouem. 43 4 Nathiniei : filij Sia, filij Afupha, filij Thebboat. 4 Filij Ceros,filij Siaa,filij Phadon, 4 Filij Lebana,filij Agaba, filij Accub, 4 Filij Agab, fili|Selmai, filij Anan, 4 Filij Gaddel, filij Gaer, filij Raahia, 4 Filij Rafin, filij Nf^boda,filij Gazen, 4 Filij Azec, filij Phafea, filij Beiee, 4 Filij Afemaa, filij Munim, filij Ne- phufim, 4 Filij Becbucj filij Acupba, filij Azur, 4 Filij Beiluth, filij Maida, filij Aria, 4 Filij Bercos, filij Zizara,filij Thema. 4 Filij Nafia, filij Atbupha. * 5J * Filij feruorum Salomonis, filij So- thei, filij Sophereth, filii Pharuda. 5 < 4 Filij Iala, filij Darcofi,filii Gedeli, , J7 4 FilijSaphata,filij Ajjjii,filij Phoce* rethjquierat.de Afebaim, filij Amim. , 5s 4 Omnes Nathina^i, &fili) firuorum Salomonis, trecenti nonaginta duo. * j? * Er hi qui aicenderuntdeThelmala,· Thelarfa,Cherub, &Don,& Mer,& non potuerunt indicare domum patrum Tuorum , & femen Tuum, vtrum ex Ifrael ci- icnt. (o * Filij Dalaia, filii Thobia^lii Necho- D da,iexcenti quinquaginta duo. a 4 Et de filiis Sacerdotum, filii Iobia, filii Acos, filii Berzellai, qui accepit de filiabus Berzellai Galaaditidis vxorem, & vocatnseft nomine eorum, it 4 Hi quaefierunt fcripturam genealogiae Tuae, & non inuenerunt, & ciedi iiint de Sacerdotio. 4 Et di jit Af herlatha έύ, vt non comederent de fando fandorum, donec Turgeret Sacerdos dodus atque perfedus. 44 45 4« 47 48 49 5° < i 1 5 » 53 54 ■»3 * *> .■v » · Interps ex Grac. Ixx. esdras. £ * Filij Phafur o , mille ducenti quadraginta 3 s feptem. e * Filij Charim , mille & "decem (s* /?- 3? ptem. *Et Leuitx,filij Jefii &Cadmielfiliis Odim, 4° feptuaginta quatuor. ή * Cantores, filij tAfaph, centum naiginti 4» eFlo. * Filij Janitorum, filij Sellum, filij eAter,fi- ά lij Telmon, filij oAcub, filij tAtita, filij Sobai, omnes centum triginta nouem. * Diatbenai, filij Suaa, filij Afuphat, filij 4 , Tabaotb, * Filij Cores, filij Siaa, filij Phadon, 44 * Filij Halana, filij Agaba, filij Acub, 45 * Filij Agab,filijSellami,filij Annan, 0 J. < \ 3 r·» χμι χπο ταινψν ™?ιερεωνψιο<οαΐα,ψιαζχζς, ψι βιρζιλαί, ος έλαβαν 'dctb τάν ^υγατερωνβιρζιλαϊ γαλααφ,ι&υ yiwcuxa , ygj οκλή&ι Sdnsd ονοματι οΜν. ® 6 t * άν ttjmQd/) τϊώχζμφίω amSp <5) ^εαλ 9 - yowung, xg)^^JpidnQm, xgj cJ^d^Gd/u dcro της ίε r ζμτάας' 6 i 1 χμιάποΆ a^epdciSra cw^ig'^ φοφαγϋν dm^ ayiov wv aym, tctg οάαςη hp£g %ig φωτίζουν ^ %ig : τελαοις. Ό 0 4 , / 4) 2 Vi·# ΰ'ΐ^Νί siiin. ντ$ insia SiT^rVg * * - * iawniKD-pSif myip η?κ οιτγιπβκι ατ _ f _ onSi rijncn ca^n? nixa thtt t : CDWarnlTiiiai t3'TiiffD ?|τ τ i ; : >· : ; bnnia πεΐ3ΐ αφφ nixa yg$ τήψο * « vrtPBmn^aixcawa ' bnan rretohV mhv nixa ja -ικ oii^ai * ieanbjjinixa νύο win^WV mn» waioxiaaniixnVxian 4 « Jv -: s ^ j ;*· j *► : ■*“ *** M * 'nwnSea^^nraVialanncijwiTa t . ·&. _ . · ·.·: τ · · · " « j uop-78 v « . I · aaiaaii ani foxSan i?1xS iin? ara * «, C3>aSx fnwn EMO ί)Ε31 if?8l iliX3TW? :ΓηΧΒΠ3’3Π3Π3Ι131 |τ ·· ι· -j t : * : am^on’DV0lP 1D ’lVnfo’3n3ni3©»] 1 » VxwSai nannjn orrum aniwrn t·· » ; * r ; v.* ** τ ; i* · o ** ; * · · ; cannin • .3 " : aWvbx inx e»xb opn isdx>i • |τ τ · v i·*· v >* ; ▼ * ; τ ··— Saanri oarbn vnxi pisvjs ίΦι bpji* >nW Π31Β“ΠΧ υαη vtjw%*if?xf-j3 nf arninaain^o nba rVj/ niSi?nS.Ww’ ! cpnVxiyi^K C3n’Sj; ΠΒ’Χ3 ’3 ΙίΐίΟίΤ^ΙίΠΒΙΒΠΒ’Β’Ι 1 mVi? nin* 1 ? 'nfosi τ>^^η nisnxn »pj;a ian^npa^ biuDiniSinairQsmsDniirnxittfii*! s ! lai'3 01Γ131 B0iM3310033 I : > - : : ■ ; + ; ■ : -SaSi C3’unnSi i*an mSy p-nnxi» r-1313 a^na.SaVi αψιρρπ ί—ιΐπ>’ΐ^ο : nin»S niSynS iVrin j>pn ιπκ oi»a 4 :id> ab πίγρ tam mmS rriSj? ; *i T ■ 4 lT : J ; ·· : 44 - nflOTI 7^Ώ^2^ΊΠ710η^Π7 ηοτυηη * -jp αηηκ ^κηπ7 anrobira 1 ? ρ#ι oifl-^Va cnio |Wi3 DpVx ESDRAE i. Tranflat.B.Hierony. Cyrus, · Vi ^4 * Omnis multitudo quafi vnus, qua- draginta duo millia treceritUexaginta. «5 u 4 Exceptis feruis eorum & ancillis, qui 1 erant ieptem millia trecenti triginta fep- tem: & ih ipfis cantores atque cantatrices edicenti. 4 Equi eorum feptingenti tifgiiita fex, muli eoriim ducenti quadragintaquinq^· fi 4 Cameli eorum quadringenti triginta quinque,afini eorum fex millia feptingenti viginti. 67 a 4 Et de principibus patrumcum ingrederentur templum Domini quod eft in Hierufalem, ^onteobtulerut in domum Dei ad extruendam eam in loco fuo. 4 Secundum vires fuas dederunt impe- fas operis, auri iolidos iexaginta millia & mille,argenti minas quinque millia,& ve ftes faccrdotales centum. 7° 4 Habitauerunt ergo Sacerdotes & Le- uitae, & de populo, & cantores,& ianito- res, & Nathinaciin vrbibus iuis, vniuer- *>fuique lEael in ciuitatibus fuis. CAP. III. »TAmque veneratmenfis ieptimus, &crat A A filij Ifrael in ciuitatibus fuis.Congrega- N "‘ tus eft ergo populus quafi vir vn 9 in Hic» rulalem: * 4 Etfurrexit Iofue filius Iofedecli & fra tres eius Sacerdotes, J^Zorobabel filius Salathiel ^ fratres eius > &aedificauerunt· altareDei Ifrael, vtofFeciWit in eo holo- cauftomata,ficuticriptu eft in Lege Mcy- fi viri Dei. i 4 Collocauerunt autem altare Deifu- . perbafts fuas,deterrentibus eos per circuitum populis terrarum,& obtulerunt iuper illud holocauftum Domino mane & veipere. 4 4 Feceruntque folennitatem taberna- B culorum, ficuticriptumeft, & holocauftum diebus fingulis per ordinem fecundum pr£eceptum,opus diei in die fuo; J 4 Etpofthaecholocauftumiugetamin Kalendis quam in vniuerfis folennitati- bus Domini quae erant coniecratae, & in omnibus in quibus vitro offerebatur mu nus Domino. * < 4 A primo die menfis feptimi cceperut offerre holocauftum Domino.Porrb templum Dofnini*nondum fundatum erat. 7 φ 4 Dederunt autem pecunias latomis & caementariis,cibum quoque &■ potum, & oleum SidoniisTyriifq;, vt deferret ligna cedrina*de Libano ad mare Ioppem,iuxta quod praeceperat Cyrus rex Periarum eis, u 3 '»v Ihterp. ex Grxc. Ixx. esdras* * Omnis autem convocatio fimulquafi qua- e 4 ter decem millia duo millia trecenti fixa - ginta: 3 * cAbfque fimis eorum & ancillis eorum, iftifiptem mille trecenti triginta fiptem. et eis cantores & cantatrices ducenti. $ 4 Squteorumfeptingenti trigintafix .muli 66 jeorum ducenti quadraginta quinque : 4 Cameli eorum quadringenti trigintaquin- 67 que . afim eorum fex millia feptingenti ui- ginti. 4 Et de principibus familiarum cum ingre - 6 8 derentur ipfi in domum Domini qua in Hieru- filem, ffonte obtulerunt in domum Dei ad ex- truendam eam in praparationem eius- } 4 Quemadmodum potentia eorum i deder ut 69 in thejaurum operis $ auri drachmas fex decem mille & mille , £s* argenti minas quinque millia, & uefies Sacerdotum centum. * Et habitaverunt Sacerdotes e> Leuita , ?a gw de populo , φ- cantores, & ianttores, & y^athinai in urbibus fuis, & univerfus Ifrael in urbibus fuis. * ΕΣ Δ P A 2. fiSipfmd/cnq i. t .It I / t r* t \ : / n } "3 C AP. II Ii - £ r prauenit menfisfipttnius , filijffrael , i» duitatibus fuis , congregatus cfipopulus quafi vir unus in Hierufalem. 4 Et fitrrexitfofue filius j 0fi de c & fiatres t eius Sacerdotes 3 (efi Zorobabelfilius Salathiel & fratres eius , & adificauerunt altare Dei ffrael, ut offerrent in eo holocaufiomata, ficut fcdptum efi in lege Mojfihominis Dei. 4 Etparauerunt altarefuperpraparationem 3 fuam, quoniam in terrore fuper ipfos de populis terrarum. & obtulerunt fuper illud holocau- flomata Domino mane in ueffcram. 4 Et fecerunt folennitatem tabernaculorum 4 fecundum fcriptum, holocaufia fingulis diebus in numero ut iudicium , ratione diei in die -H, ~ |<4 * 7 xatia j ή νκκλητίαόμΖ aret τεατατμς μυ&άΑζζ 0ΐ°ζίλΐΟΙ Τ&ΆκόαΟΙ S^YlZQlfigi, Φ * % ω βΜ όύλων chmfv ygij 7fiu omni Sponte offerenti uolun- f artum Domino. * In die vno menfis fiptimi ineoeperunt ofi potum,oleum Sidoniis p & Tyriis,ut deferrent ligna cedrina de Libano ad mare foppes f per jententiam Cyri regis Perfirum fuper eos. * 4 Kcm ϊφ$Αιτ&» ο μίω 6 ΚΑμ&,χομ @) WptpiK cv πόλίση) drndv, ygq muYi%dv ο λαός ως dmq αςάς ίε- ^νΟαλΥΐμ. i * ycy dmg\ kQ; 0 'Sci iardex ® άάελφο) duid ($) Ιζρόίς,χομ ζοζβζα&λ o Sci (Ίχλα-θινιλ ψ) (fi) cihx- φο) οωι^,ημ) ώκοδόμησίΜ τ ΖυσιμςτΥΐ&ον $ 3 -gy ιτζμηλ $ cwcvsfxctj \π αώτάόλ$χ.ουυτωσ-<{ς,χΰΐ.βύύς b> νόμω μωνστό cwfywm Scis-g». 1 * %μι rtfsipLOLtfw τ ϋυσιαςγι&ον 31η τίωεζιμοίΑύυιι aud , ότι qjv mf&Tthrfei \π αι>($χτ}κπ τύν λαών τύν Fcmv. χμι owiCiCdtrcui ίπ ashd όλΒαουτωτ^ς τά Yjjy/js %πξωϊ%Μ W sace&if* 4 * yfijf εποίηνάμ τΐηυεορ^ίυυ τωνσκίωων xj τFεFζβtμ pSfov, ngy όλ$χαντά(Γ^ νμίζμν b) ήμερα b> 'Χξβμβ ως μ χ&σις, λόγον ήμ^μς ίν γμ ή μόρα, cturf. t * τΐυυ όλδχοωτωσιν Sci c νδελίχστμϋ yfj βς τας νονμΐυίας (£ βς τα.ς Ιορτάς d κν&ω τάς ήγιατ- φμας, ^ πα»τ) ϊχουσιαζορρω \xmov τύ χο&ω. s * b> ήμερα.τη μια .% ci μΐυΑς ScF ε£ό[όμον ήρζ&\% όμαφερβν όλδκαυτώτβς τα wyw , νμ) ό οϊχ& %>όχν- ξ}ό 6ϊχ ζ^εμελιωΟιι. * 7 * ψ) UoixaM ^ξγύζ/.ον%ίςλα f φις yaj %ϊςτίκ%σιν' έ βρωσιν,(£ πόσιν,ίί ελαιον %ίςσιό(άήοις χ^%ίς τυζ).οις ,% J cJ^cvsFicq ζνλα ήόξρα. 'dem &λιζονίχ ($θς Οάλαοτα» ΙόπΜζ, όϊάγΐ'άμης χΰζβυ βασιλεως περτων επ' αυτις, Λ Ο 3 ο ο α ο ο Ο V i; u 1 Hlty a\iVNnn’ 3 ‘"SKDKi 3 '?ri’j^nrn» 3 i 1 » '73 V333T iVn.“—t wn ΪΠΠ3 czbwrh I ... Jy τ y .. .. Λ* ■·. - V l - · - » j · απ>πκ tjwi pisi’"]3 wtbitw o^m» ’3ΐρπΒ’ά’Κ3.τ'?3ΐ o»iSmc3*rfan • ” " i: - r · ■*■ ~ T : .··:-: ■*· "· I ” rotfani^pa anVrrmrrosi;?! < mirp'n’3 r-oabD-bv n»A t, . r ·· i" ·· '·· : - -1- - : ->» V33i Vfcnrg? νπκί η» pp» 7 B]?’i * i n *33 naxSan nttfjrSp roiiS 7 ΠΝ 3 rmn» j·· ; τ ; · j·· - —■)·· — ; *r v ; r ; ! D’lSn Dn>nti 10 n' 33 Ti:n’ 33 D»nS>!n Γ* s - iv ·· -:j- ^v ·· : * rT r* ·· ; a· vi r rraj?’i ntn» ? 3 ’Π— r~is eatian non * - • — λτ ; j- ·· v i · - * : · ; nDK-m onbm rTii&rn o>raVo αύπ3π \ -r f ··: *··:-: : | -ii- * ¥ · : · | - :~ha 7>n n»'7i; nfrPTTN7?n? caesas I v i'.· r r o·; - v ; -*■· - : | M T{ · ώφ-^Ό *a hin»7 mimi S^m w * 1 >▼ ; · j· τ |- < ; ·· - ; Ϊ— iVra nj/nn ij?nn oiiirVsiWiPv^imon i r-wrra iDinVi? nwWrn Λ* '· . " <-- I" - " : ·ϊ — ιΐ3Κπ'’^Ί ta*m» οβπ3πβ α>ίπι * »* ■nj iip;3jiW|n /rarnix ixi to ο’3ρτη 'e^| 37 h 30 > 33 l 7133^3 B ’33 ttT» 3 *ja Π* 3 Π ■ sVi&onnSfinopa 7ip7 nnosrti hjnaii Vif; cn >30 oj /η ^ * bipm nHiij nynn fa»yno 0J13 »a ogn »53 ipimaVSyyapj 4, I * · 1 f—iVun ’33“’3 tB> 331 P” ΙΤΙΓΡ ny tiwh ‘ · ▼ - V·* 1 p V»* ** ; * IV* · ^»·τ V . ; — : 7X-U!» TiStf rr,n>S Va»n D>3la v -, · »·· v: )- T .. .>» mPirvtaNn ’W7.-^NiS337p7NiP3?i ’* n3’riW? pito caia »a aaai; Π333 canS *|7B pn -igi{ >d'B crw^unjK·^ ':i—tsunjinSpan , i *' 1 . |T , -r ηΐ3κπ ψηΊφηράφ 733it an? ia^»i * n»a nipaS c=xh~ib bkyvh 3TPK3 aka©’ >n% ’nin»S niap irp υπρχ ’3 dtstiSb ΪΠ13 i^an «fe > 4 * r T » ·· I·· ··■ > I i· I··· - t; 1 B’np3Bi njinn® ’7 a>S7a pxn av. ’nn * * maboniN ’B’-S 3 Diiyp 73 nS d^fcajpSgapab) * ; Wjtins^p-TBI 073 ^Btti 7 l 3 n isdrae 1. Tranilat.B.Hicrony. Cyrus< ‘ * * Anno autem fecundo aduentus eoru ad templum Dei in Hierufalem menic fe- cu'do coeperut Zorobabel filius Salatbicl, ^&Ιοίΐιε illius Ioiedechj & reliqui defra- tribus eorum Sacerdotes & Leuit^&omnes venerant de captiuitate in Hieru- fale,& conftituerunt Leuitasa viginti annis & fupra, vt vrgerent opus Domini. 9 * Stetitque Iofue & filij eius, & fratres eius, Cedmihel & filij eius, & filij Iuda quafi vir vnus, vt inflarent fiiper cos qui faciebant opus in teplo Dei, filij Enadab, & filij eorum, & fratres eorum Lcuitae. 10 * Fundato igitur a caementariis templo Domini, fleterunt Sacerdotes in ornatu fuo cu tubis,& Leuitae filij Afaph in cymbalis , vt laudarent Dominum per manus «i Dauid regisIfrael. * ‘Etconcinebant D in hymnis&confefsione Domino, quoniam bonus, quoniam in aeternum mife- ricordiaeius fuper Ifrael. Omnis quoque populus vociferabatur clamore magno in laudando Dominum, eo quod fundatum r eflet templum Domini.*Plurimietiam de Sacerdotibus & Leuitis, & principes f>a^ trum,&leniores qui viderant templum prius cum fundatum eflet,& hoc templu' in oculis eorum, flebant voce magna: &: multi vociferantes in laetitia eleuabat vo- 1 i cem: * Nec poterat qufiquam agnoicere vocem clamoris laetantium,& vocem fletus populi.commixtim cnifff populus voci ferabatur clamore magno,& vox audiebatur procul. cap. im. 1 _/^ < ^ crunt autem hoiles ludar & Bcn- A iamin, quia filij captiuitatis aedificaret templum Domino Deolirael: i * Et accedentes ad Zorobabel & ad principes patrum, dixerunt cis: ^Edificemus Vobifcum,quia ita vt vos qu^rimusDeum veftrum.Ecce nonmrnolauimus vidHmas a diebus Afloraddam regis Aflur, qui adduxit nos huc. t * Et dixit eis Zorobabel,& Iofue,& reliqui principes patrum Iirael.-Non efl nobis & vobis vt aedificemus domum Deo noflro,ficut praecepit nobis Cyrus rex Per larum. 4 * Fadum efl igitur vt populus terrae im pcfiiret manus populi Iudae, & turbaret , eas in aedificando. 5 * Conduxerunt quoque aduerfus cos confiliatores, vt deflruerent cofilium eo- rum omnibus diebus Cyri regis Periarum & vfque ad regnum Dari j regis Periarum. 1 « I 1 ■’ Interp. et Graec. Ixx. e s d r A s. 4 Et in anno fecundo aduentus eorum in do- i mum Domini Dei quae in Hierufalem 3 in menfe fecundo mccepit Zorobabelfilius Salatbiel 3 ffr' fofue filius fofedec, & reliqui de fratribus eorum Sacerdotes & Leuittf, e> omnes qui τίρω ελύώ cwG$ir εις τν οίκον kvpjlcv ‘Sds-god fivb ίε^ρνιταλήμ^ τύμΐυλτώ τερωήρίζα% ζορζα^ελ o %δ (Ί^λα-θΐίίλ, yg) inGSgo 'ιωσεδεκ , χρμ fi κατάλ 9 ΐποι των αδελφών αυτών fi ίε- ίρώς (Ε fi λώίταχ, κ, ιίάβτες (fi) ερχόφμοι }wo Ίής οΐχ- μαλωσίαςώίε^ν(\λήμ. xfrj εςησχΛ cRr λώΐΐαςϊχώ βκοΰ&,&ΐζ yfrf hioxod νικοποιαν fkn Sif ποιοιΰΐ&ςΊβ ϊργα ίν οίκωκν&ον. ■ * χομ \ο) Ιη&ς xfj (fi) ψ) curjfr νμ) fi) ο$ελφο) curtf κε^μΐΥΐλ χμι fi ψι cimfr φ) iovfra. όμοΟυμαϊον ‘Sd Sfa- viKd/j Sin chir ποιουω^ας ffr Ipyct ίν οϊκω sotf.ijoi yi- vct$ dfrfo) d/MuV xfri αδελφοί cxjjtdv fi > * vfrp 1%·εμε7\ίού!Τάμ fi oho^o μονωτές fr οικο^ομνκίαή τνοϊκον kupjlov. ii εςτκτόμ fi ΐερπς ίτοΧκτφριοι cv <ΓΛλ- 7πίζι κ, fi λάϋτομ ψι ώϊ!φ άν κνμζοίτ^ις <&d cuveiv τν κύαμον Sfn )ζβρμς $οω\\ βασιλίως itrpcpiK. * yfrf άτςεκύ^ροαάμ cv cava ycf d/jSoT^yYim τύκν- ei&) οτι dyctBov ο τι άς η°ν αιώνα, τ ίλε^Ρ curfif SfriTV ιτ^μήλ. xfrj Ήας ο λαός ηλάλαζουν φωνή μείάλν\ & τώ αινών τώ KvgjLCi) Sdn τμ %εμελιώ<τ&ι%&οίκον κν&ον. ■ * χμίπ ο?λο\ )χπο τών Ιερίων rcf τύν λώιτών (£ άρχοντες τών πατ^ών οι ^εατ^νιερβΐ οι ύ$ον τν οικον τν 7 Γξώ~ %ν cm %εμελιώ(Γα άντύ\ xgy %*)τν τν οίκον όφ^αλμοϊς αυτών , εκλαιον φωνή μεγάλη. χμ) πολλο) άν αλαλαγ- μώμετ &1>φρροη/ίης rd νψώοΐμ φωνίω. ι * χμΐ ΘΆ buu ο λαός Sh /γ.νώυκων τΐω φωνίω σημασίας της όϋ<φ ΟβσιίΜΥΐς "deno της φωνής κλαυθμοί) Actod, οτι ο λαός cyupfr.vyaQcs) φωνή μεyάλn ) ^cfr ή φωνή ηκονε% 'ίως)χπομακξ>β3ον. ι * Καί ηκουΰΌν fi ^λίζοντες lovhw χα) β<νηαμίν 3 ο- τϊ fi φί της )κτοικίας οικο$ ομο^σιν οικον τά κυζ/,ω τω %εώ ισζμήλ' * ι * xfrj £α·£ελ 3 κμι αΰζ)ς ά ir ονρχον %ς των πατριών y ycf mov αυ^ΐς, οικοδομήσω[βμ μεϋ'ύ- frffr, οτιώςύμώς ίηζη%δρ8μ τώ^ώιτώήμώς Ουσιάζορβμ }χπο ήμερων dQapcyfrud βασιλίως αοσύξ OAiyKaSsg ή μας ώδ ε. ι 1 xc/jj είπε αωζβς οωά υ* ζορρζαζελ χμι kSdg (£ οι κα τάλδίποι τών 'Χξχόντων τών πατριών τδισρμήλ.ονχ ή- μιν (Ε ύμιν οικοδομή<ταχ οικον τώ 0ε4 nfrf$ , οτι ημείς αώ%\ Sfafsauv οικοδομή(&[βμ τώ κυ&ω 3-εώ ϊσρμήλ 3 ώςοΜετείλα&ήμ'ϊν κνρρςδβασιλάδς ρερσών. ι * xfrjfkjj δ λαός τής γης οκλνων μάςχβρμς λαοδ ιοΰδα, xfrj ίνεπόδιζον αύ%ϊς i£d οικοδομών' 5 * xgj\ μι&οΰφμοιεπ ανΰ$νουμζα:7^ΐζ%δδιασκεδάσου τίω βουλίω αυτών irafag τάς ήμερμς κύρρν βα σιλεως?τερσών, χμι ϊως τής βασιλείας δορών %/δβα£ι- λεως περνων. ^ Β Τ) I a & Μ araimaVornVnraitiiniOTxhiabpai 8 · : calamo nw »3i£?>'Vj? niui? ·|τ r · ιτ :,·■■. - * : · riY\j}OCDip3 liOmpfnrnx ’0>3i * dts aSa xnewimx-y? irHua wi^xaa ί γ -wik o:nnm nw» mrn firman hnm xaax «na Νη3ο>Β?ρΕ?ιαϋΒ-?ι?3 twri 4 : N&33 xaSDxrnwmix^DbrrrbvxT» ‘ T r : _ V’ : - *.· : : - v~« Ίχψι χιρρ'ψρφι CDjjp-yyp oim ρκ * ντβίιϊν wbsnv KbnDnfl&n Niub iinnua ·* τ ; T —; «ι·* T ; ; - ·· τ ; — ·*τ · » » J tt j : ^DSpxinaxbaenp&SaaVcrix |«· T ; w ·· *.· τ v **t ; — ··■*;-<··▼· ί * ϊ·<τρη ia-nfijDK^n ηΝΜ3&ηκϊπ * mnr-w nxm rw π nnpmon affini inW π χηρχ ρρτΒ hyi 4 : ruyai > ■ mna—ia» sax iHaj; xa^o xn wnmx~Si? nx^in^nxaVa^xin?pn» 4 : natni ■■ χήηρ caSam» 1 ? inx x^Sjpriiy-jp ip^p t^nsxi Wiy&wwi riaxmxai xnna i “ \ : · ; - JT - ; ) ·- ύ T : · . -. 'rrnjfl fripnSa xSa>n nbp-n Sap-Sa ji/a t+arbo ηϋτ^ρ xma 1 ? xib ηηχ-χ? xabn : Niapp? xjjnirri rwrpi ΐήπρΛ’τ t^tanrnbranpa»»V 4 ■ Ntnp "ii^rinp n injrai warn aapa ■ριρρ Ηπηψχι ;hpi paSpra jjunai Nilaa ■(a Nirinp rtn-Sjp nioVj? r*rai>-jo nisa : nannri ^nnjipnx^a 1 ??—unix pjrnm? 4 naifapVn rua VapS p^ane^rtfwi xiajp ‘ipwxxSNraru \ \* v- · J-r -r-i - captr-Vpa ainySy NaSanS© xaana 4 inaoa ran’ h pnrnaa η xn SiaaD wavi mwi aS& mru-naj; axE>i |v : ^ -* - -: jr ; ^anpnpwasp kj$h pnnSp -η χ'ίιηψρ 4 rjn xnnp »ΨιΠ3ψρη lapai cdj?o api 4 •nai mxwriB pa^p-Vj? NiaSpr-w-p ' ; na-iapnonancfxi l T ·*-;·· V * ; v ; esdrae i. Tranilat.B.Hierony. Artaxerxes. 6 4 In regno autem AiTuerijipfeeft Artaxerxes; in principio regni eius icripferunt accurationem aduerfus habitatores Iudx 7 & Hierufalem. 4 Et in diebus Artaxer- xisfcripfit Befellam Mitridatcs &Thabcel & reliqui qui erant in confilioeorum ad Artaxerxem regem Periarum. Epiltola autem accu lationis icripta eratSyriace,& le- 's gebatur iermoneSyro. 4 Reum Beeltheem &Samfai icriba feripierunt epiftolam v- nam de Hierufalem Artaxerxi regi huiuf· 9 cemodi. 4 Reum Beeltheem, & Samfai icriba, & reliqui confiliatores eorum,Dy- ηςί & Apharfathaeifrherpha^i, Arphai^i, HerchuasijBabylonij ,S uian nachsei ,Dy^i, to & Elamifce, 4 Et creteri de gentibus quas tranftulit Aflennaphar magnus &glorio- fus, & habitare eas fecit in duitatibus Samariae, & in reliquis regionibus trans flu- 11 men in pace. 4 Hoc tft exeplar epiltola: ;Cquam miicruntadeu.ART ax e Rxrregi ierui tui viri qui funt trans fluuium,falu- u. tem dicunt. 4 Notum fit regi,quia Iu - daciqui aicenderuntateadnos venerunt in Hicruialem ciuitatem rebellem 5 c pcf- fimam,quam icdificant,extruentcs muros eius, & parietes componentes. L 13 4 Nunc igitur notum fit regi,quia fi ci- uitas illa aedificata fuerit, & muri em? in- ftaurati, tributum & x^dligal, & annuos redditus )aon dabunt j &vfquc ad reges haec noxaperuenict. 14 4 Nos ergo memores falis quod in palatio comedimus, & quia laefiones Regis viderenephas ducimus, idcirco mififhus E 1 s & nunciauimusregi, 4 Vt recenicas in libris Hiftoriarum patrum tuorum,& in- ueniesicriptum in Commentariis^ feies quoniam vrbs illa vrbs rebellis eit,nocens regibus & prouinciis ; & bella concitantur in ea ex diebus antiquis^quamobrem & ci uitas illadeftm&aeih' 16 4 Nunciamus nos Regi, quoniam fi ci- uitas illa aedificata fuerit, & muri ipfius inftaurati,poiTefsionem trans fluuium no , 7 habebis. 4 Verbum mifit rex ad Reum Belthecm & Samfai Icribam, 8c ad reliquos quierant in confilio eorum habitatores Samari^& ceteris trans fluuium ia- lutem dicens &c pacem. m 4 Accufationem quam mififtis ad nos manifefte leda eft coram me, 4 Et a mc 'pr^ceptu eft,& recenfuerunt,inucnerunt- que,quoniam ciuitas illaadiebus antiquis aduerfatii reges rebellat, & Icditioncs & proelia concitantur in ea. »7 iS 15 V I I I 1 Interp. ex Grac. Ixx. esdras. 4 Et in regno tAffueri, & in principio reg- e niipfius fcripfit epiflolam aduerfus habitantes fudam Hierufalem: J 4 Et in diebus nArthafaflha fcripfit in pace j lMithridates , φ* Tabeelcum reliquis confer- uis fuis ad eArthafafha ‘Regem Perfatburn , fcripfit Tabellarius firipturam Syriace interpretatam. 4 Reum "Belteem Sampfa firibafiripfe- » runt epifiolam lenam aduerfus Hierufalem Ar- thafaflha regi. 4 Haciudicauit ‘Reum Belteem & Sampfa 9 firiba reliqui conferui noftri,Dinai,Arpha- fathaaei,Tarphall£i,Arphafi£i,iArchyai,Babj- lonij 3 Sufanachai, Dauat, Clamita, 4 Et reliqui gentium quas tranfiuht lAffe- I0 naphar magnus & gloriofus, & habitare fecit eos in duitatibus Samaria & m reliquum tras flumen. 4 Hac diifofitio epifiola, quam miferunt ad eum. tAd Artbafafiha regem jerui tuiuin tras fiuuium. 4 Et nunc notum fit ‘Regi, quodfudai qui afcenderunt ate adnos, wenerunt in Hierufalem duitatem rebellem &prauam } quam adifi- cant, & muri eius confiruSli fiunt 3 φ* fundamenta eius erexerunt. \ 4 Nunc igitur notum fit regi, quod fi duitas 1 3 illa readificata fuerit, & muri eius infiaurati fuerint, tributorum exaShonem & r veSiigal non dabunt 3 & hoc reges male afficit. *Et nunc igitur ficut falpalatij fiiliti fumus, 1 4 & turpitudinem Regis non licet nobis didere . propter hoc mi fimus, & notum fecimus *Vt confideret in libro Hifioriarum patrum 1 j tuorum, Qfi wuemes in libro Commentariorum ; & cognofees quod duitas illa ciuitas rebellis, & qua male afficit reges & prouincias; (efiprofugia feruorum fiunt m medio eius a tem poribus antiquis : propter hoc ciuitas hac de- firuciaefi. , 3 4 Emotum facimus igitur nos ‘Regi, quod fi 1 e duitas illa adificata fuerit, & muri eius infiau rati fuerint, ad hac pars in eo quod trans fluvium non erit tibi. 4 Verbum quod mifit rex ad ‘Reum Beltee & Sampfafiribam, & reliquos conferuos eorum habitantes in Samaria , φ* cateros trans - fiuuium, pacem. * Et ait: Tabellarius quem mififlis adnos\ Ig ‘vocatus e fi coram me: o 4 Etamepofitaefifententia, &confidera- uerunt, et inuentum e fi quod ciuitas illa a diebus antiquis aduerjus reges attollitur, & rebelliones & profugia fiunt in ipfa: ESDRAS. E 2 Δ P A2. ’ μΒ'ζρμήνΑισκ, ^jcf o. »5 * * j@j b τή βασιλεία doroviiqjv, xgy b βασι- λαας dtrrfi zypptfi/CM 33ηςολΙυυ 3fik οιχοαυ^ς iovfrdjj Hgtj ISqpVOOthYifjL’ 7 * b ή sFqpapcvbeiplwri μι- y δ&δάης χμι OWJ Fsig Τ\$17Γθϊζ (ΠΜ$0ϋ7\§ΐς cunfif ανζβς 'dgtiaerati-a βασιλέα περσων. syqpnj/ev ο φορβ- tIw γζμφίω σν&ςι yfijj ερμΙυυΔοοφμΙυυ. 8 ρεαμ βελτεεμ κ) σαμιβα ο ΓρμμματΔίς iF^rfiou» zJmfohlw μία# tf ίέρνΐαλημ ιύ 'Zfifiatratia βαοιλβ. 9 τάΐί ίκ^βί. μονμβίΤττίίμ. ^ (βαμ^ρά ό yppux- ματ&ις ® κατάτ^ιποι azwtiovhsi YififffieivMoi ,αφ- φαΰαΒ -a^cuoi ,βαρφαΤΕου,οι, 'Χξφασ’Μοι fbgppmi , βα^υλιόνιοι, GuQma^ciuoi, δαυαβι,ϊΧαμΊταρ, ■° \ψΙ® KcircChsiKoi TtHi) sdm m άτίάκκτα» derrcAia- φαη ο μ ζίας ncy τίμιος, χα/ κατωκκτον cwffir b πόλεσι £ Οβ-μ^ΰας β τ χατάτ^ιπον ττίζμν ^ποταμοί). '■ 1 αυν/ι υι Siafyyn της (Μιςολης, ης απίταλαν τΰζβς α»τν.(®ζ$ς 'SgSatfati-a βασιλία (β) πω,Ιίς Gu άβ^ς πίρρ£ν%>$π$&μοΰ. 1 * irey νιω γνωςοιι ’ίςω τά βαοιλα,οτι ® hfrcuoi ma- ζάμτίς'ϊχτν feci ημάς «V ϊζρβνταλημτΐύ πόλιν 'dm^dw ^ πονηρμν,Ιω οικο^ομο^σι,^ ffi myn οωτ 1 χατηρΈσιβρα dfift ύζμβλίχς avf dfvifiooQdsj. 1 i * yiw oujj γνωςον ίςω τά βασιλέΐ, οτι idf ή πόλις \- κώη ό/όοικο^ομπΕη, ygfifgi τάχη αυτής mGtptitirSxn, φόρων 7 Γζβ,ζιν 'sgj[ υνυοτιλίτμα ον ό'ω Gm, (£ %ό%> βα~ σιλόΐς κακοποιέ. * * ^c/ vwu olw nati ως αλας %><ό ναο<ό ηλκτάμ&α, ψ) ά^/ημοιτυυΰΐυ βασιλίως eskn ζζεην ημίν Ά. tha^JG Ιπίμ^αφρ) ηφι τζΙβασιλόί' 5 * ίνα cfifaoxfsj/n b βί£λω βωομνηματιτμάτων τύν πατίρων Gv,%fij ^ρήτας b τ$ βί£λω idv μνημοτνωων, ψ) γνάχτη οπη πόλις^ οπών πόλις'ίποςάτις, κακοποιούσα βαοιλείς χομ χώρμς, κμ] φνγαόίουι δούλων γίνονται b μ ί<τω αυτής )βπ>χρόνων αίων&, ό πο%μού dpldliu. »8 * xgjj φησίν,όφορρτβγοςοναπίςάλατε ίΟΟςήμας οΛιλΥίδη εμαχξβΐΑοΑ εμού’ λ * ψ) παυρ εμού ετεδη γνώμη xgif&rsoxfyowG ,χμ} Δόρεδη, οτι υι πόλις οκώη αφ’ ήμερων Μων& 33η βα- Ολβςεπαίρεται, χμι^πος-άσας χα) φνγάό[ες γίνοντομ > > Λ» ’ϊ cv ουυτϊΐ’ Β ^ ' 17 I? ~5 Λ 1 ( © 16 ΝΊΤ,ί? ESDRAE I. Tranilat.B.Hierony. tArtaxdrxcs. i pnS nrfm “jbmiSn r~npi πτη"θΐ; sannp^W^n^ ΦόΦώ^ώψ]^ 4 : ara’ kdjtc ^p-ny *φηη nS 77 NSfr’ npS rn^rSi; ιτ^φφρ ηπ yym 4 j^prnpnnS^pn mwnpnxnkmm ]ψ is ’τ^ρ jhk 4 jinnijDi &nap ψρρι αιη-τ-αηρ ηρ χφη ιώπ ihmi Khirp-Sj; t=bvr\h iS’rm iSitf iTniyrrta oSotv 3 h xhbx-nu mni/nSminta * « λ·· ; · ι· τ τ v: ·· · -: -··:»·“ -rjVo tnni rroW? priinruf ij? torarnm :di 9 l T_r ikK»3j knjn3 i—von nx»33 ’3Π >3Wim * rbx ara aSprra ύιγρ 3 π xnm>~7y /τ ·.·; ·)· ; a·· ; · i · v *·▼-«: :pn*SyS&nra. ~Ί3 yira^N>rf?Nisr-n:i hnrrr ιορ'ρ>α 4 tuWrva HKnS&rrs NianSvira p*tei’ ! pn 1 ^ ]»35?p_D n»K’33 ]inqj;i --ns.ir rnnsunnpri^i— ιτίκ iurn-na 5 -id ohb r nati ?3i rinnra > arn iren γ— nna I- ; | -· : τ l·. ; l * ; τ» ; v-: ;- : it -: - Π31 kwki tthzh f-tnwva nyv tcb uv ΛΤ 5 ^ : - *> · τ : ,T ;- '···© : .V ι ί ΓΠ7?3^7 rnno©pK-panVK3-)DN Np33jHK » ; ?’33 κϋ*33 rur-n xhaa 1 |·|-τ trr, · ,T f : ·■»■-:·. ώότΦ) φτιπ’ ^ψ-φ hin DnnS^ |’jn s Njirrra pra’ p.igi *jn’ ra;nb Npyray ibn ·■ : rnrrby ninnaj; nns 'ran nbran max pras 4 ~7y πιπ] naya h kodisk nhra bria nnm *“ A T ~; — -- 2 — l' ** T 2 ; - —2 «tjt ; - ; «- · ί ioSa VV77 |.T ; - Vt* : ▼ niMSirap-aisrp-TiSpinSwNitsanfl 3 : * 2 · 2 ' λ-; <*- : ιτ t ; · c * ! ': fccaSa wnS ^ τ τ ; ^ τ ; — «;t J t ; Knynp πγΛκΛτκ-'η ^φφ^Φ'ψτ 4 yxi S^a piN kaano Kim ^an khS^ hn 1 ? trayna ωπδοκ ·πτ κπτ3ΐπ K»Sn33 «σηο l» j - ; · T ; T. Ut t ; ^. _ Λ +_ ; · ; - J, ; - iairranSsBi 5 N3iii & reges fortiCsimi fuerunt in Hieruialem, qui & dominati funt omni legioni qua: trans fluuiumeft. tributum ' quoq; 5 c vedigal & redditus accipiebant. * Nunc ergo audite iententiam .'Prohibeatis viros illos vt vrbs illa non 5 aedificetur, donec ii forte a me iufluih fuerit. s Videte ne negligenter hoc impleatis, 1 & paulatim creicat malum contra reges. 13 * Itaque exemplum edidi Artaxerxis regis ledum eft coram Reum, & Samiai icriba, & confiliariis eorum. Et abierunt feftini in Hierufalem ad Iudaeos,& prohibuerunt eos in brachio & robore. 14 * Tunc intermiifum eft opus Dei in Hierufalem,&non fiebatvfque ad annum fecundum regni Darij Regis Per- iarum, C A P. jj, V. pRophetauerunt autem Aggaeus prophe A ta & Zacharias filius Addo, prophetantes ad ludios qui erant in luda & Hie ruialem, in nomine Dei Iirael. * 4 Tunc furrexeruntZorobabel filius Sa lathiel, & Iofue filius Ioiedech ,& ccepe- runt asdificare templum Dei in Hieruialem ,& cum eis prophetae Deiadiuuan- tes eos. / 3. 4 In ipfo autem tersapore venit ad eos Thantannai, qui erat dux trans flumen/ & Starbuzanai &confiIiafe*ij eorum, ficqj dixerunt eis: Quis dedit vobis confilium vtdomum hanc aedificaretis, & murosc- iusinftauraretis? v ' 4 4 Ad quod reipondimus eis, quae efi fent nomina hominum audorum aedificationis illius. i 4 Oculus aute Dei eoru fadus eil fuper Bienesludaeorum, & non potuerunt inhibere eos. Placuitquc vt res ad Darium referretur, & tundfatisfacerent aduerfus ac- cuiationem illam. g 4 Exemplar epiftolae quam mifitThan tannai dux regionis trans flumen,& Star- buzannai, & confiliatores eius Apharia- thaei qui erant trans flumen, ad Darium regem. 1 4 Sermo quem miferantei, ficicriptus erat: D a r 1 o Regi pax omnis. a 1 4 Nofum 'fit "Regi ifle nos ad Iudaeam ,prouinciam ad domum Dei magni, quae aedificatur lapide impolito, & ligna ponuntur in parietibus^ opuique illud dili- C genter extruitur, & crcicit in manibus eorum. 1 i i i e ( 1 1 *> ( 5 * ihterp.exGrac.Ixr. esdras. ,, 2 Et reges fortes fuerunt in Hterufalem do . i Minantes omni quod transfluuium. φ) tributa exaclionefque & <~veHigalia dantur eis. J * Et nunc ponite fententiam ) <~vtprohibea- tis njiyos illos, e> duitas illa non 'adificabitur amplius. pep me pofitum efl ediclum, ^ * Et attendite nefaciatis deceptionem circa hoc: ne forte multiplicetur interitus m maleficium regibus. *Tunc tabellarius Arthaftfha regis legit coram Reum Melteem φ) Sampfa fcriba & confer uisfuis . & abierunt feflinanterin Hteru- falem & in fuda, & impedierunt eos in equis & exercitu. s Tunc quieuit opus domus Dei quod in Hie- 14 rufalem. & erat quieflens vflque adfecundum annum regni Darij regis perfarum. cap. v. E 2 Δ P A 2· μΘίρμΙνόίσις των ο* <7 ϊο * vicfi βασιλείς tMjqo] \flpov% ffdn τηςΙερρν(Ααλημ (Μικρμ&δν τες τίΜτς %δ τήρμν £ i $ο!μμοδ. ημί φόρρι πζβζείς re xtfij σιωτελεσ-μϋβμδίδοηα^ αΰ% ίς. ’ -t * tffij Viw 3ετε γνωμίαυ bb ό/όδρμς I- I κείνοΐζ, Hcfi η ττόλις bteim bnc οίκοδομη3 vQf) bibi \ μ£ αΙζετί%τ δόγμα, ** . * rcy ^ωζβ(τεχετε %δ μγι Ttmfcq bflqflhsyo]) cbtt %ό%υ. μή ποτέ 7tEn3\yp3n Αφά/οκτμδς εις Kcumoinm βασιλέα. ΐ} 1 ντε οφα^τΑγ®-’ '(sci 'XqSaCa&a. βασιλίως ά~ ηγνώ bdmoy ρεουμ βελτεεμ %cy ^αμψα γςμμμ#.- τίωςχμι ϊυυυδοΰλων zcandv. £ \πορ&ίΰη^αΐ) αζτονδη εις Ιερβν^λημ i(fj b ιούδα, £ KATvpynQw ouucby b ΐπ- ποιςν^δχ^άμει. ■4 * ττενιργΜΓε τ ϊργον οίκον %03zodbb U^vQa- λΥΐμ. yoq lifj 'dpyowtj έως δώτε^βν ζ%ις ύς βασιλείας δανείου βασιλέας περκών. 1 3 τη Τ' prophetauit Aggauspropheta (pfl Zacha- 1 ^rias filius aAddoprophetiam adfudaos qui i. 1 * Κώ« dylou^ ό(®ζ$φγπνις nfijj ζαχαρίας ο %δ αδ'όω csn ^βφΫιτείιΜ) Sin ςδντ ίονδ[αίοις dRr c viovdia nflq b Ιερ^υΟμλΥΐμ b ορόματι 3εοδιετζμηλ επ οω(ε>ις. m Euda 'et m Hterufalem m nomine Deiffrad 1 * ττε ζορβξαζ\λ δ %δζαλαδινλ ί ρ_, . Ο :. ,/ϊ». ~ ήΤ- η/ ν- ■> - - ■ * Tunc furrexerunt Zorobabel filius Sala- j thiel & Iofue filius fojedec, & coeperunt cedt- 3 ficare domum Dei qua m Hierufalem. & cum eis propheta Degad.iuuantes eos. s *'Jn ipfo tempore cwvr ESDRAS. * χμΐ τοίδε yzypcgjfcty b aut fi . δ^λφάω τύβΑσιλεί > » ' r* ‘ ‘ ειρυωγ)7ίΑσΆ. * yptufov εςΰύ id βασιλεί,δτι επΛράόΰνρβμ είς τΐω b- δοΑουρ χωζμν είς oim 'f 3ε& •f μεγοίτ^ν, οωτς οίκο - δ ομϋτΑ\ b %Ίς λί3οις νκλοη%ϊς και ζνλοε brfazToui Ιν %ίς %ίχοις χμι γ> 'ipyov bibo ΑΒιδίζιον iipf), ygjj ώΐοόχ- roqbfgus χερσιν cbmfv. . » B 5 > 3 •ο· c ©J fenty onSarm kpktt]m * νπρνι rtanVi—m xnu oj?a di 1 ? crino ! i—MaiffSnn H ΠΓΗ 1 ΚΊ * IC : nrtmro η Nnsro© aro? i ·· τ t j· IT -; \ ·. J\ ! * tan Ν3Π3Ν 70D 1 ? NU13W! ΚΏ3Π2 NOMI 1 NVP7 tip»3 ϊ’?31 NjhNl H>OV Π^Η ’ΠΠ3ρ i i 11 vo -pm \ψϊν £?© i i?i noipp n?3 ! nV?3©i ’rm I" * } ~ ^n^WnV^^nroKinnnn-pinS 4 ; - - ; .«■ v: V ·>· - T ·, _: < . J- . I · J ·· * Π37Πη’31ΚΠ33 733-770 7207313? 7’310Π τ ; <τ ; - At ^ i ~ IV t J v* V i - V J- ; · iVaaS^annojnrnrio tehO bii ’i Nabo #tD 7 rririiwa ena * v <; »'. ->· ■>· i T : - v / ; »-i .~ ; · : nmS Π37 NrpN-rro o jiv no© taba J·* ; * VT · >T T v; )·· " l -*T τ ; - ks?31 Γ73Π7 ’7 NnSN~rV3‘H NONO J|N1 * Syni οΗ©π’3 n k^n-p ps?rn¥?73i3? >7 rp νφαννβ ιόπ ρέιπτ» n N^nVian mna π ηό© 7:?3©©S i3’ho Sin π nSst— t *τ v J· ·· 5 J- “ i ·* J · v T J» τ ; *· ί ΠΟΐΡ Γ* * lonmnNmNNid nono rh^N 'Π ^-ίονι s • ·ί ·· VJ·· ··« Τ- τ ··«; .. - - Pl/Ninn» nhSn ηηιε=Ρ©πη π NSs^rn **· J" ; j · .+ τ v; i" A? J · J. \T ; ; ! Π7ΠΝ i ,, r '· m>3-’7WNan’NnN *(·πϊ3©©ρΝ * N?anp aVfrt»a n,NpSN :d>S©nSi ~n N»w?n>337j33n’ aa NjbpPy $a* * N?Sp !P7l3-J0->7 >f)>N jn %33 Η ΠΟΠ NsSp mjni oWn’3 ?p ΝΠ^Ν-η’3 N?apS DjStJ 0’© : N3’Sj'n'?a>’i'— οτ-^ί?Ν3*7θ T I·-; >- ; · : - .-«·:- 1 } 14 JJ It 14 16 *7 1 f |»33 07 J 531 C 3 |it? OiiJ NS^Q 5 PV 77 J» 7 N 3 * : Saaa mon rnnno n»oj π Nhao | V «r ; iT - | r - ; *t-; · s· -r - ; . ΝΓΟΗΟ H 03 >7 N! 77>33 ΝήΩΠΝ 3 173 J? pm * i miiiai nua a^ra-pi mn nSio jr ; * r- ; i' i I ·· ; a»-; Jt · ; * £33i£? Nabo ©713 NaSo © 7 laS Π 7 Π J 73©3 1 jt τ ; “ j^V J τ ; — V J J τ —; ~·· -' 77 ΠΝ Ν 33 Π’ Nil '3 bWl 7 * 3 ΝΠ^Ν^Π >3 d?'D l» - ·· ; : * JT : - V ; · «τ * v: ·· J |>|ι© ΐ’ΟΝπρη j»SaiDD ’ni©Niph 37 ]»_n 37 . * :rn©roNn>na , # f i* * 1 /* - i*· T ; e sdr.ae i. Tranilat.B.Hieronf. Darrn. “ 4 Intcrrosauimus ergofenes illos,&ita diximus cis: Quis dedit vobis poteftatem vfc domum hac aedificaretis, & muros hos |^o inftauraretis? s Sed & nomina eorum quaefiuimus ab eis, vt nunciaremus tibi*, fcrij^fimusq; nomina eoru viroru quifunt . · · Λ) J' principesin eis. s Huiufcemodi autem Termone reipon ^ derunt nobis, dicentes: Nos Turnus Terui Dei caeli & terrae. & aedificamus templum quod erat extrudum ante hos annos mul tos, quodque rex Iirael magn-us aedifica- uerat & extruxerat. 4 Poftquam autem ad iracundiam pro- uocauerunt patres noftri Deum caeli, tradidit eos in manus NabuchodonoTor regis Babylonis Chaldafi: domum quoque hancdeftruxit,& populum eius tranftuiit in Babylonem. |i j 4 Anno autem ρπηηό Cyri regis,Cyrus rex Babylonis propoTuit edidlum, vt domus Dei aedificaretur. 4 Nam & vaTa templi Dei aurea & argentea, quae Nabuchodonoior tulerat dc templo quod erat in HieruTaIem,& aTpor taueratea in templum Babylonis, protulit Cyrus rex de templo Babylonis,& datit D Tunt Saiabaiar vocabulo, quem & princi- 1 pem conflituit. . 4 Dixitqueei:H^cvaia tolle&vade,& pone ea iq, templo quod eft inHieruia- c lem, &: domus Dei aedificemur in loco Tuo. ii 4 Tunc itaque Saiabaiar ille venit , 4 & pofiiit fundamenta templi Dei in Hieru- ialem ; & ex eo tempore vfquenuncaedi- ficatur, & necdum completum eft. 17 ' 4 Nunc ergo fi videtur regi bonum,rc- ccnfeat in Bibliotheca regis qu^ eft in Babylone, vtrumna a Cyro rege iuftum fuerit vt aedificaretur domus Dei in Hieruia- lem: & voluntatem regis fiiper hoc remittat ad nos. υ f) CAP. vi. 1 ^Vnc Darius rex praecepit, & rccenfue- A runt in Bibliotheca librorum quierat repofiti in Babylone: 4 Et inuentum eftin Ecbathanis,quod eftcaftrum in Medena prouincia, volumen vnutn . talilque icriptus erat in eo Commentarius: < 4 Anno primo ‘Cyri rcgis,Cyrus rex dc- 9,reuit, vt domus Dei aedificaretur quae eft in Hierufide,in loco vbi immolat hoftias: & vt ponant fundamentafupportantiaal titudinem cubitorum fexaginta,& latitudinem cubitorum iexaginta: IJ c II Iftterp. ex Gr#c. kx. e s d r a s· i 4 Tunc interrogauimus finior es illos ,0 it a <, diximus cis·. Quispofuit uo bis fententiam 3 Vt domum hanc adificaretis, 0 impenfam hdnc prapar aretisl 13 * Et nomina eorum interrogauimus ab eis 3 1 ut notificuremus tibi, utfcriberemus t$i no- mina uirorumprincipum eorum. 4 Et tale verbum reffonderunt nobis 3 di- x centes: Nos fumus ferui Dei cali 0 terra: 0 ^ adtficamus domum qua fuit adifcata ante hoc annos multos i 0 rexffrael magnus adificaue- rat eam, &*>perfecit eam ipfs. 4 Ex quo autem ad iracundiam concitaue- runt patres nofiri Deum cali 3 tradidit eos in manus Nabucbodonofor regis Babylonis Cbal- dai; (td domum banc defiruxit , ftfi populum tranflulit in “Babylonemi 4 Sed in anno primo Cyri regis “Babylonio- , } rum 3 Cyrus rexpofuit fententiam 3 nat domus Dei hac adificaretur. 4 Etuafa domus Dei aurea 0 argentea, * 4 qua Nabucbodonofor extulerat de domo qua in Hierufalem , 0 aiportauerat ea in templum Regis quod in Babylone, abiluht ea Cyrm rex a templo quod in Babylone 3 (ffi dedit ea Safa- bafar thefauri cufodi qui fuper thefaurum. ' 4 Et dixit ei: Hac Vafa tolle vade, po* t $ ne ea m domO qua in Hierufalem 3 0 domus Dei adificetur in fuo loco. 4 Tunc Safabafar ille uenit, ptf deditfun- x( . 5 damenta domus Dei qua in Hieruftlem : 0 ex tunc ufque ntitfc adificatur 3 (efi nondum per- fedaef, 4 Et nunc β fuper Regem bonum 3 confideret x7 in domo diuitiarum Regis ibi in Babylone , ut cognofcas quodd rege Cyropoftafuitfententia Vt adificaremus domum Dei illam qua in Hierufalem . (fg cognofcens Rex circa boc , mittat ad nos. II CAP. VI. 'J* Vnc Darius rex pofuitfententiam 3 et con- fiderauit in “Bibliothecis ubi diuitia tacebant ibi in Babylone: 4 Et inuentum eft in (c τΐυυ yypnyid/j fgtvrlw xafypriTudfti * ygfifyi ονόμαβα cimSv hpcoTYicttfMp cwgRt yw- gioitf Qt 3 ωςε γρμφομ Qi %f ονόμοβμ idv dsjtydv των 'άξαντων άυτάν . * xcfj ΤΑ ρήμα &πίχ.&οΎκϊΜ) ημίν λίγο ντες,ημάς hryfyjdotifotw θεα^ύζμναημΐ της yngycy οίκ$$ομα- flf fiv oixov bg h/J ωχοίομη^ρ^Τ %ΰ%υ ετη πόΝ\ά, Hguj fioLυ ιό-ζμηλ μεγα,ς ωχοί'όμητον cwfivgxfijj KcmpTi&ofis) cwfiv cufsig. * άφ ό%0 q rfccp&pyiow φ πατέρες ΥΐβψτνΊΕζον^ “dqgtvxfflmaQ aicfir να^χο^ονόβξ βαυιλί- ως βαβυλων®' %υ “yyof αία, % ννοικον %υ%ν χατζλυ- (τε 3 vfif fv λαόν άπωχκτον εϊς βα.ζνΚω&. i i * ciN\ ca> id Iret rd πξωτΘ xdqyv βοίσϊλίως idif βα^υλίονι^ χυρ&ο βαοΊλάϊς ϊ$ε% yvdyJu) vv dmv ‘ζυ S-ix^v&y ohodopLYiSlwaj. 14 f oxSjyi%>v oka %v SixfgL yfvarct)(gij Xgyvpctj a. να&ου%ο$ονό($ξ cl^bitJiyx.cy^fm^v οίκου %υ cv kqyv- βμΤΥΐμ , ngjt mbjjtyxct) cwfgi άς Φννα,Μυ fictmxmg •fy cm βαβνλωνι,οΐίζΐυνίίχοχ cmffi. xvqygd βα.ιηλ^ς'^ va.a%$ qm βα,ζνλωνι^ Utokaii caficf 7 d c fcL&aCcitfcvp vd dn&cwqytPvXcixi 7 d ϋπι %υ dntitupfL x i * j@j ei 7 tcv dmS 3 © G%&Jn λα,ζέ j$ ποράόου, Sig cwfgl, vt 7 d dim id οι Ιε^βνϋαλΥΐμ^ o oh& ο\κο^ομϊ)^τύύάςτ v cwrd τπον. * ττε βαν&ζα(ΓΰάροΜάνΙ&νΚ%ε θεμελίου; οίχα %>υ θεοί) %υ cx Ιε^βνοτα.λγιμ, γμ\ '$m fi - τε ϊως νάυ οίχοδοματα f 3 χβρ ετέλε^γι. 17 * lyif yiw ei SJh fiv βουηλεα dytiSov 3 ΦύϊΜοπάτώ cai td οίχω τγις yufvgZv βουτιλίως fixd ον βαζνλίύνι^ lim ymg oh' fm βα&ιλεως χύρα Ιτίθο γνώμηοιχο- ifofjjhQaui τον oixovm θεοί) fixmov fiv b> ΙερασίκλΥΐμ.^ yvag d βααΐλάίς (dct%vra πεμφάτω Gg$g ημάς* i * Τότε dwpddfiy d βμτιλύυς εθνκε γνωμϊω χ§\ επί- <ηάφο& αν%ίίς ββλιοθΥίχαιςύ ut γάζομ \κΑνκάε» βα&υλωνϊ * i * yfijj ώρε$ή αν άμαθάπολπ αν τη βορά της μήϋων πόλεως κεφαλίς μία,χμϊ %ντ Ιαυγεγαμμώ^ον αν ουο- rv (7\ e / '0 τη 6 χζΰομνημα.. ) * αν ετα 7τξάτω χνρα ζα.&ιλεως·χφρ d βα<ηλώς ε- θηχείνωμά» aftt οίχα ταθεατααν ΐερέταλημ, d ο\χ& οϊχο^ομηθητω, ^ fin & α θχηάζααΊ θυϊιάάμάίμ^ xfifU θεμίλΐΛ τεθητω παοβεαυφ® π.ή%{ς εζήχον^ πλάτ^Τ ΰώτύ πηνίων εζηχον& ^ Β 4 ' 40 0 ι6 ■0 Ο "5 Ο liiatglBWirijfriTjii ο ■ΖΌ ίππ ]/Κ“Η *επ3ί Υήπκ-η rasu * * ”ι spnnKAaivjia κηρώι HNSM1P"lamHNnVxTTSWailNI * ! j* τ ; — ; jt —·· — j· τ τ ·,·; ·· j·» τ | — ; Stiti oj?ton»3-»i Ν^3»ιΤ-ρρωπ isruu:) ( aSi^no-H >φψφ ηπ*ί ϊ13>λι» SjnS : xnS« γί» 33 nnm ninxS Ο Γ τ ν: J " ·■ <■" - '· ·· : - : >3113 irito «Τ.Π3— iay i—ina»3roi $3 * nn j>p>rn rinra T3^3 >i xbcnax jiiiniri : r-iair-ja NHin» nna ii ni»3yV ipijtp 5 i nirn-Sy pj3*ii κ^κ-η»3 tiHin·* v^b\ ig^-nppiSKrn wpS caya αΦ aai * tdha »£5338111 NnSirn»3 K33BV iSn Κ’ΤΙΠ» NiinnNnp23!^3130K P"rin313JirTlB>1. : isSaaS nS-> i iSk xnajS K3n»na |x τ - : /» · ii·· · j’ - : ·.. : i-r ; · mi|TOn m i * idndd rrtfQi nan 1 nSa pten n* w hSkS □i»3 01 » on7 an»na KinV faVton»3-»i κ»3Π3 V ; > 1 i /·· : : · ··■·■: ■·· v : · ' " —: - : ibto t**tS~»i smp nSi? 7 |'nin» 3 ]» 3 ipnD|ir-i'?~»i s I >«11331 K3Sa»»nSj»SVpi Ka.inak3W»ntoiN-^ibyannyaai * >nSj? Niiari» ifpg nrn»3-;aj?K npan» nh : f-ui-Syisyn» 1 V 13 nn»3i faiii 1?ρ·73 lia» nan nos? }3ΐτ»:ι κιί Vl. * Ii n.iSkt“!’ 3 hS3nVti»3&nS «ii» nW> 1 π kjisdkdpd rw aSmarH τ ;t- ; f ·' ; v - tT v ·» ; **· av ; « · ! ^n» »3113 W Γ11Π3 —ifajl rins »3pn ]> 1 Ni * KB33 toSoeivn nSai-^iSipSiii—ini33i piiSyai ?»33 k»iin» wi ! i nan wiaox H 1T53SI1 1331 ΝΠϋ‘13 Π »1311 ΠΜ’33 »3Π «1X1333 itii»iiyiiii3b3j?8Bi Sinto» nSxcoya— |Β 10 I X i oia lia xntotonmxi πκ m»S nnSjitai» i» nii nn»3 k»wi» * at-j -»* · v*· <■ s i v- ▼ : -*·*·:- * ·· ; : xaSa toi»n maSaS ntoTiito x»n-»i |χ : - vi τ ; t- ^ ; *· - : ■*· * — »33 IXtol X»lSl Κ» 3 Π 3 Sxito»’— >33113511 * ■ i mina Π3ΐ xnSx-n>3 Γ03Π xniSa ςχ . iT τ τ T esdrae i. Tranflat.B.Hicrony. Darius, 4 * Ordines de lapidibus impolitis tres,& iic ordines de lignis nouis. Sumptus au- tetn de domo regis dabuntur, j 4 Sed & vaia rempli Dei aurea & argen tea,qu 3 e N abucbodonoior tulerat de tem pio Hieruialem^attulerat ea in Babylo- nem^reddantur & referantur in templum Hierufalem^in locum ruumjquse& pofita fmtin templo Dei. « 4 Nunc ergo Thantannai dux regionis qua: eft trans flumen, & Starbuzannai, & confiliarij veftri Aphariath^i quieftis tras flumen, procul recedite ab illis ? 7 4 Dimittite fieri templum Dei illud a Bducelud^oru & a lenioribus εοΓύ,& domus Dei illa aedificetur in loco iuo. * 4 Sed&ameprxceptumeftqubdopor teat fieri a presbyteris Iudaeorum illis, vt iedificeturdomus Dei ,icilicetvt dearca regis,id efl:, de tributisjquae dantut de regione trans flumen,ftudiose fumptus detur viris illis, ne impediatur opus. » 4 Quod ii necefle fuerit & vitulos, & agnos &hoedos in holocauflum Deo cae- li^frumentumjial,vinum & oleum fecundum ritum facerdotum quifiintin Hie- rufalem,detur eis per fingulosdies,nefic in aliquo querimonia: 4 Et ofterant oblationes Deo caeli,oret- quepro vita regis & filiorum eius. 4 A me ergo pofitum efl: decretum , vc omnis homo qui hanc mfifauerit iufsio- nem, tollatur lignum dedomoipfius/&: ,C erigatur & configatur ineo: domus^au- tem eius publicetur. 4 Deus autem qui habitare fecit nome fuum ibi, difsipct omnia regna & populu qui extenderit manum fuam vt repugnet •&difsipetdomum Dei, illam quae efl: in Hieruialem. Ego Darius flatui decretum, ij quodfludioseimplere o volo. 4 IgiturThan tannai dux regionis.trans flumen, & Starbuzannai & cofiliarij eius, iecundu quod praeceperat Darius rex, fic diligen ter exe- 14 cutifunt. 4 Seniores autem ludiorum aedificabant, & proiperabantur, iuxta prophetiam Agga:i prophetae & Zachari^ filij Addo. & iedificauerunt&conftruxerunr, iubente Deo Ifrael,& iubente Cyro & Da rio & Artaxerxe regibus Periarum. *■ 4 Etcompleuerunc domum Deiiftam vfquead diem tertium menfis Adar, qui efl annus fextus regni Darij regis. 4 Fecerunt autem filij Ifiael Sacerdotes & Leuitas, & reliqui filiorum tranfmigra- tionis dedicatione domus. Dei in gaudio. io II 1 6 L 1 Interp? ex Grcc. Ιχχ. esdras; * St domus lapidea fortes tres s & domum 4 lignorum nouorum ynam.(fif fumptus de domo regis dabitur, < 4 Et naafa domus Dei aurea is* argentea 3 \ qux Nabuchodonofor abfiuht de domo qua m Hierufalem , zs portauit in Babylonem% ftfl dentur & referantur in templum quodm Hie- rufalem m locum fuurn 3 &* ponantur in domo Dei. <■ * Nunc igitur Thatbanae dux eius quod 6 trans fluuium 3 Satbrabuzjmes is·' conferui eius j eApbarftchxi, qui in eo quod trans fluuiumlon ge exiflcntes illinc: 4 St nunc dimittite opus domus Dei, duces 7 fud&orum & fenioresjudaorum , domum Dei illam adiflcent in loco fuo. 4 St per mepofitum efl edicium , notfa- y ciant per feniores Judaorum illorum 3 yt adifi- cetur domus Dei illa., & ii fubft antiis regis tributorum trans flumen ,fludiose fumptusjit da - tusyiris illis , ne impediantur: 4 Et quodcunque necejfe fuerit. is filios 9 boum is arietum, & agnos inholocaufiomata Deo coli,figmentum, fal } vinum 3 olcum,fecundum rverbum Sacerdotum qui in Hierufalem , fit datum eis per flngulos dies immutabiliter quodcunque petierint: 4 ZJtfint bonum odorem offerentes Deocx - 10 li , is orent pro njita %egis, is filiorum eius. 0 4 Et d me pofitum ef decretum 3 quod om - 11 nis homo qui mlfcauerit rverbum boc, tolletur lignum de domo eius 3 is ereEius configetur in eo 3 is domus eius erit in direptionem. > 4 Et TDeus 3 cuius habitat nomen ibi , dif 11 fipet omnem regem is populum qui extenderit manum fluam, nat mutet is diffipet domum Dei illam qux in Hierufalem .· Ego Dariuspo- fui decretum , accurate fiat. 4 Tunc Tbatbannai dux trans flumen 3 1 1 is Satbrabuzjmes 3 is conferui eius , fecundum quod mifit Dariu{ rex\fic diligenter fecerunt. 4 Et feniores fudxorum xdiflcabant , ftfl 14 profferabantur in prophetia cAggxi prophe - tx 3 is Zacharix filij aAddo < is xdtficaue- runt ftfl conflruxerunt ex fententia Deiflfirael 3 isr ex decreto Cyri is* Darij is* Arthafaflha regum E er far um. 4 Et compleuerunt domum iflam nafque ad 1 5 diem tertium menfis Jdar 3 flui efi annus fexttis regni Darij regis. ·> 4 Et fecerunt filijffiael Sacerdotes gj Le- ic uitx, is* reliqui filiorum tranfmigrgtionis dedicationem domus Dei cumgaudio. E 2 Δ P A 2. /^ΗρμΕΑσις pff o\ ii *χομ δομοι λίθινοι y.pptfgitdi τξάς,β δόμον ζνλων xeu- νωνοία.χο^η δαπάνη ffl οϊχα £ βασιλάωςδοΕητεΙομ. .* 'vfiqflst (r/Mn οιχ,ν Εεν fld pgvtra χεμ qfifi, cl να£ν%οδονοΑξ cJ^lulsyxcM 'dsto oixv £cd Ιερν- 4 Ψ'Ι Εχόμιτονν ας βαζνλωνα^ δοβήτω xfj d- πε?\Εετω άς τν ναόν τν cv Ιερρυταλημ effli τπν dmSv rfj τϊΕήτω ca> o’imfls> ci Ezotj. 6 * viw «j/ βαθ^υοαίί ςζμ.ΊΥιγ\ f tsqfiv f πο%ιμ$ (fla- EdcffiflCdms ycy @ aiwfiovTsi cusd αφομ flabam ol hd τώ Ίτόρμν f πο%ίμ6 μαχρμν οντίς cmeiSar i * ngq νρωαφζη fd spyov οίκου f Efl, οϊαφηγονμβμοι τών Ιουδαίων ila) ol rdv Ιουδαίων ftxov £ Οίοδ QMCivov οίχοδ o t uY) ο'άτω icm Sfli £ τπ'ό cunfl. * * ψ)δί ξμοδ hidv δόγμα f %oma\ δια idv 7 τξΖ(τ~ (έντερων r tdv ιονδα/.ύύν QMCivctivf; οιχοδομνΕΐώο] ohov vS Efl CAteivov. )(gtj Exffl rdv Έΰτα/ργόντων Αβαο]?\ίως τδν φορών τάραν & τνδΐ&μοδ^ ffliu ζλως δαττ-άη Αω διδόμενη άιόδρμοιν Εκώοις f μη xa^tpynElfsjaj' 9 * %ομό αννςερημα. βοών ygj κ&ων έ αμνύ; άς 07 ^χαυτού(τ\ς τά Εεά fsv dpyjfl mppuf, άλας , οίνον 3 ίλαιον , df τρήμα idv Ιερίων τάν Εν Ι&ρρυΑαλήμ } Ιςω διδόρΆρον αχίόϊς ήμερμν Εν η μίξα άα^λλάχτως 6 odi cdrnfl&)cnv.. 10 . * ivcL, ωσιν άόωδίας (φζβφερρντϊς τά Eefl τν ουζμν% 3 Κ& caoflfl^Mvraj άς ζωίω £ βαηλίως xflj τάν ψν eiutfl. .. , 11 * tfdj dfl Ιμό s jsdn γνώμη Ατι τΐας cd/Ep ωπφδς m αλλϋ&μτ ρήμα tvG , xaEoapsEriarf) %vtev ομ της οικίας dmfl, χομ dpEflfjjitaynflfi) fl'duifl, ycf 0 0Ϊ- χ(& curti \ςα\ eig διοηΜαγΙην. i* * Xcfl ό Εεός ού κα^ιωώαιοϊτ δνομαοκά, χοά^ρε- i/Oj πά /ficr β aflofla xcfl λαόν ός Εχτώη rhu χάρμ curti , dTKdfljkj dtfdjjiflaj τν οιχον %υ Ε&ον Εκάνον τ>νΕν ίερρυΑαλήμ. Ιγωδαρδι^Εεδνχαγνωμίω 9 fiflt - μελ ωςγινίδτω.· ιι ‘ ττε ΟαΟαννοάό ετία/ργΦδΤ περμν %ν Ttflfgqjfl i, ca- ΕρμΕόζοάης ygj[ οι Αμνδαλ^ι cmi\xa& οτι απεςαλεδ'α paddE ό βαοΊλΑςμτως Εβιμ.ελωςΙποίηΰ’άμ: μ f νμιοί 7τξζ(τζντε ρρρ τάν άδαίων ωχοδόμ&ν (c xatfl- Etwov Εν (αζβφητάα dyfadu %υ ατζβφή^υ refl ζαφορά αδδω. xcfl ανωχοδόμηΑρυν χομ xawpTiflmG ίκτό γνώμης Εεου Ιατρμήλ , ψί Έοά γνώμης χυξα ;r$t) δοράν gfljj 'dpEaaa^d βαοίλίων περτων. * (c ετελεΑοΛ τν οιχον dsvGv εως ημερμς τρίτης μηρός αδαρι ο εςιν %ς εχάδν της βανίλιας δ'αράον ‘Εν βα- ΰΊλίως. 3 * χο) ΙποΙηνοΜ ol μ'οΙ ιτρμηλ ol Ιεράς xfij ol λδΕίτα] β, ol κατάλοιποι ι\ων 'Αποικίας εγκαίνια Έν οίκον %υ Εεον μετάδφρβτιινης. 0 ® ■ Μ ι 6 Τ \ ο 3 ο esdrae i. Tranflat.B.Hierony. tdrtaxarxcs. G a>. 18 19 nko pin fui anSp-rra rainb «ipni · pj? n>£i ϊίγί&ρ jKrwppK^rtsa pai, ♦tnp jupb Ν’βπ'? - Γ T : · pnpSnoa knS -ι pnmbaa {φπρια’ρπι * ; ntfmflDanaa aWiTaHxnSxrn^arSj/ nic?j/ nyaiKa πρθγγπκ nVurrmiW’! * ” JT T ·'“ ; "*■- “ v ‘ T " r; ' r : pronn ϊπ'π? omnuoVa anxa onSn o^riarmnDiva » λ· ; -■■>· ·. >t ·.· : ■>·· : - : >·-: - **: T i* tnnan ογρπϊΛι n*?un ya-w rioan mro-n i·-·' ~ ·■-.-■ x - J "·· ^ : ' v ~ ' :can7i Sa'ir - i%nai±a»3^rn I ?kis?v’?? , i’?^’i * *■' nin’S ©ηη·? onVx ντκη-ρβ nxaaa S^aan : StOtC» »Π*7Χ T · J.. v: ^3 niwa o*d* nmtf mj&nn wy^ 4 » • Λ - ** ; · : i* t i- ^ · 4 “ - s "i— p*nb Φ aorn π in* angfr ; baoip. >r?nt ο^κπ-γτ? rasSos ογρτ j .τ | χηρρηρηκηφϋΐ π^παη3Ί ; ίΐΊΠ^*ι * 5 nr’pW{3 ηπδΠ? πηϊΠ? *q$ onr^g jn^n^npnr^CDiW-^ * : mintr $ πητ^ηη nnDNrp :’ρ3']3ηΓ]3·ΤΠΊη3 ί wnj rnsra τη? TpoiamS^aa rby *n$ κιπ * •Aan >γ 6 ν mrp TnrWK mba J 1DOT3 73 V7J/ VH7K Π1ΓΡΤ3 I ▼ IT (. Τ Τ 1 * v; C* : - ; anSm ngrprrpi S^itprgga iSj; ; n * cdWvvSk ownam cbnifam onwam •ax x : v ,··:-: w ♦·-·· - : .· « i yinn «np^nrnK7^-^3 rir^^nwann^innaVw^nn * j- ; ί· ή’ * -; — V -* “ τ · j τ- : ijSaS η»^3ψη ί— iSjran ιέ» wft jubirin «tn anxa »a » aSiyn’- 1 ?^ ta w'ann wirb inxai Saaa ·- X ; « · · 7 - ···'“ ■*· · : *·■ x · iv^ynaianvrnirTO IT ^ i 'r - v: - ; rnir ίπιητΊΝ «mS laaS ran kirj >a * : b£tci pn ‘jsn&^a anSSinitypSi » JX .· · I ‘ l·· X : · ; >«■ - f A · — ; 17 18 * t * * Et obtulerunt in dedicatione domus Dei vitulos centum,arietes ducentosjag- nos quadringentos, hircos caprarum pro peccato totius Ifrael diiodccim, iuxta numerum tribuum Iirael. s \Et ftatuerunt facerdotes in ordfnibus fuis & Leuitas in vicibus Tuis fuper opera Dei in Hierufalem, iicut icriptum eft in libro Moyii. , 4 Fecerunt autem filij tranimigrationis Paicha quartadecima diemeniis primi. , 4 Purificati enim fuerant facerdotes & Leuitasquafi vnus, omnes mundi ad im- molandumPafcha vniuerfis filiis tran {migrationis, & fratribus fuis facerdotibus,& fibi. t 4 Et comederunt filij Ifrael qui reuerh fuerant de tranfmigratiorte,& omnes qui fe feparauerant a coinquinatione getium terrae ad eos vt quaererent Dominum Deu Ifrael. i 4 Et fecerunt folennitatem azymorum ieptem diebus in laetitia, quoniam laetifi- cauerat eos Dominus, & conuerteratcor regis Afluradeos,vtadiuuaret manus eorum in opere domus Domini Dei IfraU. c cap. vrr. t t pOfth^c autem verba in regno Artaxcr- A xis regis Perfarum, Efdras filius Saraiae filij Azariae, filij Hclchias, 1 4 Filij Sollum, filij Sadoch, filij Achi- tob, & j 4 Filij Amarias, filij Azariae, filij Ma- raioth, 4 4 Filij Zariae, filij Ozi,filij Bocci, ^ 5 4 Filij Abifue, filij Pbinees,filij Eleazar filij Aaron facerdotis ab initio. t 4 Ipfe Efd ras afcendit de Babylone, & ipfe feriba velox in lege Moyfi quam Dominus Deus dedit Ifrael. Et dedit ei rex (exeundum manum Domini Dei eius fuper cum omnem petitionem eius: 7 4 Et afeenderu nt de filiis Ifiacl & de filiis Sacerdotum,& de filiis Leuitarum, & decantoribus,&de ianitoribus, & de Na thinaeis, in Hierufale, anno feptimo Artaxerxis regis·* s 4 Et venerunt in Hierufale menfe quinto, ipfe efl annus feptimus regis. 9 4 Quia in primo die menfis primi cce- pit afeendere de Babylone,& in primo dic peniis'quinti venit in Hierufalem, iuxta manum Dei fui bonam fuper fe. io t 4 Efdras autemparauitcorfuum vtin- B uefligaret legem Domini,& faceret& doceret in Ifrael prasceptum & iudicium. I. c ·& Interp. ex Grxc. Ixx. e s d r a s, * Et obtulerunt in dedicationem domus Dei ZWm? rvitmas centum , metes ducentos, agnos quadringentos 3 hircos caprarum pro peccatft pro omni ffrael duodecim innumerum tribuum Jfrael. 4 Et flatuerunt facerdotes in diuifiotfibus fuis 3 et Leuiias in part itionibus fetis, fuper fer- mtutem domus Dei qua in Hierufalem } fecundum feripturam libri Moyfi. 4 Etfeceruntfilij tranfmigrationis Pafeha quartadecima menfes primi. 4 Quoniampurificatifuerantfacerdotes cor regis aA/fur ad eos , njt fortificaret manus eorum in oper ibus domus Dei Ifrael. CAP. VII. pr ροβ verbahac.in regno lArthafefiharegis Perfarum 3 afeendit Efdras filius Saraia filij a/lzjtria filij Celci· » » t.tv/· %υ%ν μο%ας εχατν , χ&χς όΐαχοσίοΐζ ?άμι : %ς τετξμχο- ποις, όμορός cuydv αμαρτίας vzne πόρτς hf- 1 9 II i 9 10 IC £ It -— * - — ·’■’ J ' '-mr w · ww r~ MWff#.- f χμ) ίςησαν cenr Ιεράς b> houpitr&nv dumSv χμ) g3t)' bi με^/ρμόϊς cwidv, fida όουλάας ohv £ 3-goJ£ b> ίε^νσαλήμ } η£ tIuj y^ycplw βίζλ 9 υ μαύρη. * xyj ϊποίηΰάν (j) vjol f ebrometg τ τη xmet pmtu^iyKctin £ μΐυ/ος %jj 7 τςω%υ. * ©τι cM&S^itdnCdv ® ' ίέ Ρ& WS ® 7\&Sircju\ ως ei§ rtdfiTig xcL^aqyi. xfij ίρφοί^Μΐ r τίάηα*. %\ς 7 ία.σι v ψϊς της fk/mxmoLg , xfej οίδίλφοΐς cmfiv kb£- κοίΒ-α^ριαςίΒ-ρωντης yng π&ξβς cufigigj m οκζητηΟ 0 ^ χνζ/,ον 3εον ipqptnh. * χμι ζποίηαταΛί fluo ΙορτΙώτύρ αζυμωνεπίοί ήμζξμζ μετ £φζβ(τιυυης· 'ότι cwcbir m&.&ygjf Ιπί- τρεψε χαρόίοΛί βασιλέας άστόξ W cwcfcr xqyf^idQcvj ταςχμξμς dmSv cv spyotg οϊχ,χ £ 3εχ itrgpnK ζ· t * YLcufeifJcJ ρήμα& f&vffe α> τη βασιλεία tysOacra* £rd βασιλέας περσαν, dwt£n ttrfyytg ψς Ομ/ραί'6 ) ifedoi-* ζαπιού, χί'άχελχί^^ ι &λλ 9 νμ^χ£αόωκ 3 νΐάά%τάΙο 3 ι * ι(« αμαλία, ifa αζαρίχ, t |8 μα^ιάΒ-, 4 (,φραΜ,ψοζι,υινβοΜΐ, ί * tf« aJoiSvi, ψ. φινεές,ψιϊ έλεάζουρ , if« ασνράν £ ιερέας £ 7τξά%ν. s * οώτς ipfiqptg 'Ά όκ βαζνλων& 3 ygj cwfig yζμμμaτ£ς%χυς b) νόμα μανση ,ον'έόαχεχν&Φρ ο 3εοςΐρξ^ήλ. xfi ’έόαχαν αυπβό βασιλ£ς 3 οτι^μξχυ- gi« currtf έπ cwtv ον 7ίασιν οις έζήτα ουυτς. ? * χμι cwi£n[jM tdv ifdv ίράμηλ χμ\ ϊκπό rdv Ιερέαν 3 χμ) νΐν λ&Ητζέν^ @ αό'οηες, ygj (Φ> 7 ΐυλα- qy\xfej (fi) vadivcuoi άς ιερνααλημ b> ha έ£ό[όμω id "Xq3aifa£rd id βασιλα. s * xfijj ηλ3ον ας ιε^υϊαλημ id μίαίι td πέμπ\ω,£ν τί Κόομό ν id βασιλα' 9 * οτι b> μια £μΐωός £πξύί&ν ουυτς έύεμελίασε την αάάζασιν tIsm βαξνλαν&. b jrn πξάττη £μΙωύς πέμπ\ονηλ3ον ας ιερ*<ταλήμ 3 3εο$ dwdlw dyafin έττ cwtv. . ν . t e> f οτι ίρό ζμς η&ίμαρ-ε τϊώ xcvpfiicw cund ζητησ'ουι τν νόμον %υ xvfix, xgj ποιαν χμ) Μάσκαν bt ’κτξμηλ iw&· ςάyμafgL χμι κ&μα£μ. ο ο © ο ο © r *nry <ύ> nn * i: il ‘iflSO η:ΠΊ3Ρ IflDn }Π3Π &nwS &jiD^nim : Sintc^rv|?ni nw 12D NJrDNntyS N’3 Sd ^Sd ΝΠΡ&ΠΓΠΚ — τ τ -; - jt;·; ; iv*· — ; - | v iv ; ; - ; - ; — i rnira Tb 3 sw hSk-h νγπ v jv ; i* : na]/ ’πΰρ’ njnici kpSo οΐρηο η inp-Sa * ιη 1 ?^ ma aStErrvVi ππ»- J ?j? mp 3 ( ?n»'?# \<τ **· ν; ·>τ : ήν · · ; ι ; ^ ^τ|«τ - j - · ; Μ ΝΩ*?13—»1 3ΠΎΙ t|D3 f— $2>φ\ : Π 23 ΡΟ n^na η 'kmrnSx'? ui 3 nn |·* ; J · w : , · J· ·· «Τ ; · JX ν; ν -- ; · Vssmjna 'nsrabpnnn srmtpsVai ! j-vaS r 3ΐ3ηρΝί»3Π3| saj? ι—ναιρηπ caj? ; mWrtannnnSii |v : · j· \ -j τ v |— 131 NSD33 S3pn NU13DK Π31 bip-ba ! 3ipnipri»3P3i pnnrooipax j’i3T]nw i ά^η’3 n oarfix n>3 »i nhaia-Sjrian NiSp? ^3 30»’ "Ι’ΠΚ 'Vl Η ΠΒ1 1 : jrnjm ζζοφχ mjnp isppS narm inSx rn»3 inSflS -6 i»3n»na~»i kbkbi ‘ Jftx τ v; j·· H T ; T : l T 1 -*· - : * · ▼- ▼ : aSfrv nVx dtp c$h π \&Φ ifW fypfol Γτια’πιπψπτίαή » :Ni3 l ?a»!33n , 3-iain3n |Τ· ; ~ j ·· *; <.·♦ I * 1 ·· ; · 'VaV ojb d»s? sopa xiipyprnx nk api 4 K^OjSk^ ’1 _l ?3 ’1 Π1Π3 13J?3 »1 tihjMi tvt3i3DN xfav rht<~n iso Niins » jp j τ τ ·· ; ίτ v; * τ τ 5“ τ τ -· · *- j i35?n» nSa piispp^n-ij/frixa piM tjpa-ij; s nVai r —wa npa j»ri3-ijn nSa pna ian-ij;i : 3Π3 Νί 1 ?—π JT ; JV ww nS« bi/trip Η'^3 * ngS~n ww nSx; ηφ ΡΠ1331 Ni-nDTKnV^3nrVp η γίπ)ηϋ a?Si 4 iSnn™ mi n^n^riSai xhm ivirm ; \r ; · ΛΤ ; v v; i·· ·· ; jt t- j. . v~ v ▼ . ^ i Dn>Sj; kotdS d>S^ xh **-; >··.;·; c· - /* esdrae i. Tranilat.B.Hierony Artaxerxes. ^Hoceft autem exemplar cpiftolce e- didi 5 quod dedit rex Artaxerxes Efdrse fa- cerdoti Scribae erudito in Termonibus Sc in praeceptis Domini, & ceremoniis eius irilirael. ^Artaxerxes rex Regum ^Efdrae Tacerdoti icribae Legis DeicaeTi dodliTsi- mo,Talutem. 4 A me decretum eft,vt cuicumque pia cuerit in regno meo de populo Iiracl & de Sacerdotibus eius,&deLeuitisirein Hierufalem, tecum vadat. 44 14 4 A facie enim regis & ieptem confilia- torum eius miifus es vt vifites Iudaeam & Hierufalem in lege Dei tui quae eft in ma nu tua: i j 4 Et vt feras argentum & aurum quod rex & confiliatores cius iponteobtuleruc C Deolirael, cuius in Hieruialem tabernaculum eft. ° c g 4 Et omne argentum & aurum quodcunque inueneris in vniueria prouincia Babylonis, & populus offerre voluerit , & de iacerdotibus qui fpote obtulerintdo- mui Dei fui quxcftin Hieru/alem, 17 * Libere accipe, & ftudiose eme de bac pecunia vitulos, arietes, agnos, &iacriii' cia & libamina eorum, & offer ea fuper al tare tepliDei vcftri quodeftin Hierufalc. s 4 Sed & ii quid tibi&fratribus tuis pia cuerit de^eliquo argento & auro vt faciatis,iuxta voluntatem De^veftri facite. 4 Vafa quoque quae dantur tibi in mi- nifterium domus Dei tui, trade inconipe on- 1 3 te molens in regno meo de populo flfiael,& fit- c er dotibus & Leuitis ire m Hierufialem 3 tecum madat: ^Quoniaih a facie Regis & feptem confilia ^ , 4 torum eius miffus es nuptare in fudaam & Hierufialem& in Lege Dei ipforum in manu tua, * Vt ferat & in domum Domini argentum τ 5 & aurum , quod Rex (efi conflatores fonte obtulerunt Deo ffraefin Hierufdem habitanti . * Et omne argentum & aurum quodcunque inueneris in omni prouincia Babylonis cum moluntario populi 3 & facerdotum fonte 0 ferentium in domum Dei qua in Hierujalem: 4 Et omnem accedentem hunc prompte or- τ7 diyain libro hoc mitulos ,arietes 3 agnos, (fff fit- crificia ipforum & libamina eorum. <& offeres ea fuper altare domus Dei mefiri quod tnHte- ruftlem. 4 Et β aliquid fuper te & fratres tuos bene •vifum fuerit m reliquo argenti auri facere, ficut placitum Deo vefiro facite. » 4 Et mafa data tibi in minifierium domus Dei 3 trade in conffeSlu Dei in Hierufalem. 4 Et reliquum necefftatis domus Dei tui, quodcunque apparuerit tibi dare 3 dabis de domibus gaza regis, 0 * Sta me.Ego Arthafafiha rexflatuifenten- tiam omnibus gazjs qua trans flumen , quod omne quodcunque petierit a mobis Efdras facer dos 3 & fcnba Legis Det cali ■, prompte fi at > ~ . . 4 Vjque ad argenti t dent a centum 3 &*Vp n que ad tritici cor os centum, & mfque ad mini batos centum, & mfque ad olei batos centu, &fal cuius non eflfcriptura. 4 Omne quod efl in fent entia Dei cali, fiat 13 in domo Dei cali. e .Attendite ne aliquis conetur in domum Dei cali,ne forte fiat iracundia fuper regnum regis & filiorum eius. 4 Et mobis notum fuit in omnibus Sacer- iit dotibus 3 & Leuitis, cantoribus 3 ianitoribus, Dpathmais, & miniftris domus Dei hoc 3 tri-> hutum & exa&ionem & 'vectigal non habere mos poteflatem imponendi fuper eos , ^ ESDRAS. I* I? 10 II E 1 Δ P A 2. fdfkpfxwdjcnc των o 25 * * * fi %nj% f djOTiyqptfiov Ζ>όόΐατάρματ(^, oSn<*. kcv 'Χξϋϊασαοϊ ct ο βασιλέας itrSptp/H ώ Ιερά τώ y^CjtfJL- μα,τει βι'οΑί'ά λορων οά&λων xuyte, yg) σδζρς αΙμάτων danff ffdn tv itrqptvA. * dgbaQa^rd βουήλ&ίς βασιλέων, εσόζμ 7 ώϊερεί ρ^μμματεΐνόμχ ταΒεο^όονζμνοότετέλες-α] λδΤ©^ vffj m dm χ&σις. i j * άπ εμϋ mdn ρνωμη , οτι πας o επίσια. b> βασιλεία μ\ζ doro λαοί) ισζμνλ fi Ιερέων yg) λώιτών πορ&αΒτίώο) είς Ιερουσαλήμ, Q) πορώΒ-ήτω. 14 * καθ’ em )χπο ε&ζβσώπί τ£ βασιλέως, ygy ιών hrid συμβόλων cwrf άπεςάλης a%s\J/aq% dffo tIuj iovUcud/j ytf ιερ^αλΥΐμ,, vffj\ cv νέμω kZctmovbj ypi& Qo 3 r 5 * d%cyviymv raj εις fv ohov kv&x dgfvejov rcypgu- cfm, ο ο βασιλ^ς fi (j) (νμ^ΜΤ^ι kartucdDOOv iu Oitfi ^(ΪΙτζβίΫΐλ id bs ΙερβυσαλΥΐμ xa^iKoiwTt. 16 * req 7r4u dbyv&Ov fipgviriov o, 71 dfijdoprgcv wdtfn χωρά βαζυλων& Ικ^σιασ-μΜ tQ λαν, έ ιερέων τύν εκ.νσ'ιαζο[&ρων άς ohov ra $ε£τν bn Ιε^νσαλΥΐμ" ι 7 * πά /ffc/L cmOazropAjofjSfiov %^τον ε%ίμως cl- fefeov bv βιβλίω %οτω μόσ-χους, κ^οις, άμνας\ ψ) %υσΊας αχπάν , j (cy σπόντας αυτών. tyjf 'm&GlQeig ad- fff ffdh %ί) 3 ι»ι Tiaqnofov οίκου S-gocf ijfffd tQ bi Itr ^ρυπαλέιμ. i s * ηομέί i ϊ ffm crs yfff csir d$ ελφύς Qv dya§iwh n h Ka%t>ffm Tbdffyj&ov ψ} pgvtriov ποιϋσΐμ 3 ως 'Χξζςον τά %εβ ύμ$$ποά(ατε. is * hciji (Μ& ίηΜόρβμ d Qt εις λειτυρίϊαν oim βεζ, affpffl&bvdmovSiZbi ιερρυπαλήμ. ίο 1 nfiV κατάλοιπονρ^είας oiyp S-g£ Qv,omρμς ο Ιερώ'ς, Wy& μματάίίς ϊ νόμου%ν Β-εουνΰ ούΰμνον 3 έτί- μως γ,νί&ω, tt * ϊως dpyj&ov βα.λάβτων Ικατν , yffi εως mqpv κόρων εκατν,ψ) εως οίνν βατάν εχανν,ν$\ εως ελαία βατών εκατν, χμι άλαςύ Ggx s n yetp.(pi). 13 * 7 γ 4 ο ό εςιν cd yvfiu.v\ τοό Asoti rod ούρμνοί), yivicbo) cd τώ οίκω rei Asoti7°ti ovpptvoSl <®ζρ(τέχετε μή- τις <ΜιχειργιΰΎ> ας νν ohov rotiAsotiroti ουρμνοό , μίι ποτέ ffiyiTO] opyii Sdn τίυυ βασιλεία jv τ £βασιλέως (ς τών \\ων duard. * χμι υμίν lyvd&qa j cd πάσι τ’ϊς > 1ερ£σι (ίτΊς λάιί- ^ίΐς,Ασι, πυλωρβς, να&ναίοις, ψίι AaTvpyofi οίκου βε oti τ 5 τ, τον φο^β ν vffj{ πξΰίζιν na) dmepo^fvGbc έχειν ύμας όΙζουσίαΛί άΒιζαλείν ζπ αυτμ. Θ Ο ο Ο a® h γΐ&φ >3Q ·Π’3"Η ^nV*t ΠΒ3Π3 Χί$ Γ)3Χ1 1 ,—ιηπ3 Τ3ΐ?3 ^ία^φχχα, firfi-H Γ?Η1 : pyrinjn jn> xS hi -jnSx »jtj t^nn tnSx-H xm lij/ xin? xS-h-Vbi s --i Γ-||ΡΊ3^9 Klrf? ΓΟΗ ΝΜΊ&ρΚ «370 H ^niDx^ippppwj/S^niicin^S jn niaV sSah.NiO ?η3Ύύ*Χ13'η'3Χ ’Π^ΧΠΙΠ'ΤΓΟ 1 J·· : » 11 -» V -; *·· -: ->·· v: it ! ’ T . : aWiT3 rm nin’ nn-nx nxaV pan η^ρ^τ^ηη^^τοινηρρ ppi 5 'vfat ί—ιιπ»-τ3 ’ίίρτπιιπ ^xionsarpSan : npj?rrf$J? ea*£tqV$np*p nsafwn % π »pyep>)?pn otMVflmonvpx n«n nVxi 1 i? 18 *y ^i_ aaa *?χ»3Ί ίβπ'χ »33a asn3 bru’S’33B * rowmn I - V T O O O pn layi nna? eqng apa napi? apa 1 > :a’TOmnxaon3iS |· · ·· V ▼ : · ΙΒ^ΙΠ’ΠΙΓ-ΙΡ’ρ'ΚΙΠ’νΧΒίί'ίΒΓΠΠΡ’Ρ.ρρ 4 " !C3H3wia*nxo T . - ·,- X rnxa vbv Sgnnria napi? apa * > 131?ηη31'~;333|?^Π^’3331 1 ! CDH37n « -pr^j^aWapai * sanam onwpn ? irparapai * : onpin apptf lap n’Sni? : αηρτπ mtoy tsjji Steyp* J3 nnp? earnxp iajn Vx>np]pnf!3ij/ ab* »jpp * ianstfnwniaw D^inxaiajiiiTapv-jp^BiVtyapBi 4 :nnatn o r T ! " n3BfiaH«?iiiajn>33-|pnH3]’i3a3Bi* ί onsn o,. , r—i3tijn nxaiain,;Bi5n-|3^|Ti» tstj? apai ‘ ortiap nVxi dainx oj?a'-ix apai * : οπ3!Π : αηριη amt bnaj/i irjfppnVxij/’ : DH3Tn o> WonapVTDn ’fW ’]?? ’PP?i 1 !*▼ ! “ >*·* U' T · Λ ■ J 1 · J » * ,·—ijmi xrix-Sx xpnprunHt? αέρρχι * aV aaai oariaai bjn ranxi wW d»b» avi 1 ο ° " : αβ aixsa-xh» U o · r ; ' T T o II II »3 «4 »5 17 1SDR.AE i. Tranilat.B.Hierony. Artaxarxes. * Tu autemEfdra iecundum fapietiara Dei tui quae eft in manu cua conftitue iu- dices & praeiides, vt iudicenc omni popu- r lo qui eft trans flumen , his videlicet qui nouerunt Legem Dei tui,ied & imperitos «·* docete libere. * Et omnis qui non fecerit legem Dei tui & legem Regis diligeu- ter,iudicium erit de eo flue in mortem, flue in exilium^flue in condemnatione fub- ftantiae eius, vel certe in carcerem. * Benedi&us Dominus Deus patrum noftrorum, qui dedit hoc in torde Regis, vt glorificaret domum Domini quseftin isHieruialem: *Etinmeinciinauitmife- ricordiam fuam coramRege & confihato- ribus eius, & vniuerfis principibus Regis potentibus. Et ego confortatus manu Do mini Dei mei quae erat in me, congregaui delfrael principes quiaicenderutmecum. CAP. VIII. .Ή 1 funt ergo principes familiarum ,& A . genealogia eoru qui aicenderuntme- cum in regno Artaxerxis regis de Babylo* i ne. * De filiis Phinees,Gerfom.De filiis Ithamar, Danicl. De filiis Dauid,Atthps. 3 *Dc filiis Secheniae,& de filiis Pharos, Zacharias, & cum eo numerati funt viri centum quinquaginta. 4 * De filiis PhetmoabjElioenaifiliUs Za reae,&cum eo ducenti viri. j * De filiis Secheniae, filius Ezechiel, &: cum eo trecenti viri. 6 * De filiis Addan, Nabeth filius Iona- than,& cum eo quinquaginta viri. 7 * De filiis Helam,Eiaias filius Athaliae, & cum eoieptuaginta viri. 8 * De filiis Saphatiae,Zebedia filius Mi- chael, &cum eo ottoginta viri. * * De filiis Ioab, Obedia filius Iehihel, B & cum eo ducenti decem & odo viri. 10 * De filiis Selomith, filius Ioiphue, & cum eo centumiexaginta viri. 11 * De filiis Bebai,Zacharias filius Bebai, & cum eo viginti odo viri. 11 * De filiis Ezeab, Iohannan filius Eze- than,&cum eo centum decem viri. x » * Dc filiisAdonicam qui erant nouif- fimi,& ha^c nomina eorum,Helipheleth, & Heihel, & Samaias,& cum eis iexaginta x ^ym. * De filiis Begui,Vthai StZachur, & cum eis ieptuaginta viri. ij s C6grcgaui autem eosadfluuium qui decurrit ad Hana, &manfimusibi tribus diebus. Quxfluique in populo & in fa- cerdotibus de filiis Leui, & non inueni ibi., O (5 Interp.°ex Grxc. Ιχχ. e s d r a s. ' 4 € t tu Efdra fecundum fxpientiam Dei qua ti i i manu tua 3 confiitue Scribas & Judices 3 <-ut fintiudices omnipopulo qui transflumen ornnf- bus cognofcentibus legitima Dei tui- } & non co- ? gnojeeeti notificabitis. 4 Et omnis qui non fuerit faciens legen.SDci & legem Ufigis 3 diligenter iudicium erit fictu de ipfo, (tue tn mortem 3 fiue fit eradicare eum 3 aut cafgare , aut condemnarefubfiantiam 3 aut f in carcerem claudere. \ * BenediStus Dominus Deus patris noflro- *7 rum , qui dedit in corde ‘Pegis fle , vtglorificaret domum Domini qua in Hierufalem : 4 Et fuper me mclmauit mifericordiam in σ- 1 s culis regis & confthatorum eius , omnium principum regispotentium, & ego confortatus fiumin manuDomini Dei mei bona fuper me 3 & congregant de ffrael principes Ttaficende- rentmecum. C AiV VIII. *p r ifliprincipes familiarum eorum etgenea- i logia eorum qui afcederunt mecum in regno Arthafaflha regis de Babylone. 4 De filiis Phinees Gerfom ) de filus fthamar i Daniel 3 de filiis Dauid lAttus; * t: De filiis Sachaniee , de filiis Pboros Zacba- j rias 3 & cum eo genealogia numerati funt maf- culi centum quinquaginta. 4 De filiis Phaath EMoab 3 Elianai filius Sa- 4 raia 3 & cum eo ducenti mafculi. 3 4 De filiis Sechenta filius <· AzjcJ & cum eo i trecenti mafcuh> 4 Defiliis cAdfn 3 0 bed filius fonatban 3 6 cum eo quinquaginta mafculi. 4 De filiis SltmfJfatas filius Athelia } & cum 7 eo flptuaginta mafculi. 4 De filiis Sapbaiia 3 Zabdias filius Mtcbael 3 8 cum eo oSioginta mafculi. 4 De filiis loab, eA badias filius Ieiel 3 et cum * eo ducenti decem e> oSlo mafculi. 4 De filiis Selimuth filius Iofepbia , φ* cum 10 eo centum fexaginta mafculi. » 4 'De filiis Babi 3 Zachartasfilius 'Babi 3 & 11 cum eo viginti obto mafculi. 4 De filiis Ajgadffonan filius Acatan } et cum 11 eo centum decem mafculi, 4 De filiis Adonicam nouiffimi 3 hac no- 1 3 mina eorum 3 Eliphalat 3 Ieiel Samaia 3 et cum eis fixafint a mafculi. 4 Defiliis Bague 3 Vthai (ffi Zaccbur 3 et cum 14 eis flptuaginta mafculi. ,5 * 0 . 4 €t congrevaui eos adfiuuitm 'venientem 15 ad Eui 3 cafirametati fumus ibi diebus tri~ bus. & intellexi in populo & infacerdotibus 3 & de filiis Leui non inueni ibi. 0 3 E S D R A Si J * T O Ε2ΔΡΑ2. 0'.. kf r 5 * Hgy συ ετδζμ nf rlw Gcfid/j %δ 'Βτεοδ ' τ tw h χβα& Gv 3 mjcLqn Gv ί^μμματβίς vfi\ Ky/rcflfla. ωσι κ&νοϊ/τεξ itcmfi raf λα&τάο» πίραν f πά&μϋ 7tS.cn %ϊς άδόσι id ' » μιμα fifiod Gv, ra) id μη βίδότι γαω&ατζ. >fcy 7ΐας ος αν μν μ 7Γ0ΐωι> τν ϊομον % ΐΗ'ά ^ τν ρο- · μον f βασιλίως Α^ημΟκω^ f κομμά. sVcq γ,Αφ,ρον ας νί cm^jZuhXcju[ oltv vi 7 Γ<μ- d&jcrcLj « ζημιωοΌ^Ία ν^ομ^οΐ/^ μ ας φνλαΧΜβίκλβόΜ* ι 7 * SjteyiTi όΒ-ίος ψΐν 7 tcLTipct)VYifjfflg ΙΒω- xcv ca> Kupd ί cl ZS βαυιλζως ούτως^ τν οικον χυ&ουτνολίΐζ^υτΰΐΐκήμ' ■ 18 f najj Ιπ \μί ζχλινα]! ίλζ® 3 οα> οφΒταλμοΙς'^βαπ- , „ λζως refi idv ονμζοόλων Surfi, yfjj 7 τάστων τύν βαηλίως tSv Btuiaidv. tfcfjj Ιγω cAiq^GnSBui) qm τη xvedov Biod μχηη άγοώχι Ιπ ϊμί, ngy 'defio icrqcjm λ af^ovfaq 'Sti d/ja^lwctj μετ' Ιμν. f U, , . i * K at ovGi (f) ctfi^omg7tm των μων icoSfi αζαδιαςψς ιεϊήλ^μ μετ curti . διακόσιοι δεκαοκτώ dgGιχα.'' *)(cy umificacwtfixr Q (πζ^ςπόσιμόν τν ερχόμΟμον ανζρς τ fi>i, κμ) 7 Ταρονε£α* 0 λ^ιβμοΜ^Υΐμίζμςτς^ς. (ίσυυΥΐκαοτντύλα^^^Ίξ 5 ίερ^σι,ψμ )kfi μων λώ] ov% djqpv qmS^ 0 G 1 „ 1 > ’ Τι 1 ^ · vV 3 5 i ) ) O _ Ο ■ Ο Ο © c © . ® 2Si {πηΛη^ί : nw3D ϊηΛδΛι an»vSi a^&asWobi r ■ : li T T : ··· ·· ■'·’■ I ·· Λ- ' T ■·. : : opanW3D33mtf ππίοροηΐϊίπκχικι s r πκ m _l ?K linS anm arras γίο>φνι *· τ · v .**""· * τ : v · j τ · ▼ τ C3’m2ia ur^anS oipan waoaatjtfirun naiDn wrh&-V 2 ιΛ wbn 4 : wri 7 K ηφ" \iV-|3 ^np rna bhv wxwhy frsOTfiKi 4 : •wy niw νπκι v J 3 i nancfi ^ τ ; - v ; | T τ >▼ : v : j·*" t 4» ; ·■ ·« ; : nnipj? onmi νπκ nna ma n W’ iiw |* ; ·/ vv '·; j τ v λ· t ; j·· ; · - ; / · · ahSnnn'3^bnOTHm]m^D^n3n'p * 10 O , .. ; /t : · i**· ·. λ : v ; · τ ^ rni^nnS Nii‘n« imrr^ qu* ow &ηρκι “ i « i τ - -,τ τ - *=- )Τ τ| ; V |T waaSi vb rro’ τη ιώη vbzh wrbx ’337 «.·· “ : ^ τ τ -r ; ) v -»·; v · *|··~ : λ** v: ■*·· ; * ^San-ja^iK^V W3’? 4 iiptotwi ^S pS υηοκ-ο τ|τη aji^awn^S a^nai mhiub νν^ψ -bT-by imb iviiy-bsbytetmw . 4 · ▼ v- - ; : ίΐΑιπρηϊΜττν&ΑκΒη&ρηζΊ nmn 4 n’3T^7 i^j/dot mntnnwn rnmsNi 4 i r—n©j? onma onojn rraicfn .-nsianiiTnw ηςαπ-ηκ arh nSipmi s ir^i^an ϊηππη 13’nVKTt’a nanri a»San ifasoajn^intoTSai inn |* τ j · - i" τ ; · τ ; τ τ ; γί iKa"Wbnp3^D|a7fSy nbpVR 1 4 i 133 ΠΜ3 3ΠΤ DH2pS ΠΚ® Οη&ΟΠ] ’Sdi &Sn εζ^τηκ 1 ? πή^ irrc maai 4 : 2ΠΤ3 rfnan aub/ rnia ansra n^ra JT τ - I - ; ♦ - ; n <▼ ; ·. ·.· * ^ipa^ampiin^^ibom onS^ 'majo 4 ί D3’fi3K »Pi7K Π1Π>7 Π3733Π^ΡΠ ί]03Π1 oanbnn^W? ^p^n~7y ιϊώ^ί 4 cdSwtv 3 ΓΊΐ3«π~ηϊ?ι czsnSm *AT T « l*' T ; · · j τ τ ·» -r ; ^· · ; - ; ί ΓΠ1Π’ ΓΠ’3 ΓΊ13*^Π an-Tnifjpan7p_p'pahSniaprianiSapn 4 : 13 ’hSk nnS NinnS o^Sam .1 .. 0 <.. * - ·. — ■ tfnn? TiT awaiviinii iruar-ijHMi * ηη’πϋ’πνκ m nSmv roSS iWtnn ·· ♦ ^T J T ··. v: : ‘AT* T J v iv T I · -r «! ^η.τ'φ 3Tttn a»is tgp u^sy 11 a »3 14 l S 16 17 18 1 9 3 1 esdrae i. Tranilat.B.Hierony. Sirtaxarxes. i 4 Itaque mifi Heliezer,& Ariel,& Semeia, & Helnathan Arib } & alterum Hclnatha, &?Nathan,& Zacharia, & Moiollam prin 17 cipes,Ioarib & Helnathan lapientes. 4 Et mifi eos ad Heddo, qui eft primus in Caf- phi&loco.& pofui in ore eorum verba que loquerentur ad Heddo, & ad fi-afres eius Nathinaeos in loco Caiphie, vt adduce- 1 s ret nobis miniftros domus Dei nolbri. 4 Et adduxerunt nobis per manum Dei noftri bona fuper nos,virum dodliisimu de filiis Mooli filij Leui filij Iirael,& Sarabiam,& t3 filios eius,& fratres eius dece & oftoj 4 Et Afabiam,&cumeoEfaiam de filiis Mera- 10 ri,fratrcique eius & filios eius viginti.*Et D deNathinςis,quos dederat Dauid &prin cipes ad minifteriaLcuitaru,NatbinaEOs ducetos viginti. omnes hi ibis nominibus ii vocabantur. 4 Etpr£edicaui ibiieiunium iuxta fiuuium Hana,^ affligeremur cora Deo noftro, & peteremus ab eo viam re- diam nobis & filiis noftnsjVniuerf^ iub- u flantis noftrae. 4 Erubui enim petere rege auxilium & equites qui defenderet nos ab inimico in via,quia dixeramus regi: Manus Dei noflri eft fuper omnes qui qu^rik eum in bonitate, &imperium eius & fortitudo eius, & furor fuper omnes qui Αεί 5 relinquunt eum. 4 Ieiunauimus aute&ro- E gauimusDeum noftru β hoc,&euenit no 14 bis^pfpere^Etfeparauide principibus fa- 4 cerdotu duodecim,Sarabia,& Afabiam,& ij cu eis de fratribus eoru decem. 4 Appe 4 iq; eis arcrentu & auru,& vaiaconiecrata do- mus Dei noftri qureobrulerat rex &confi- liatoreseius & principes eiuSjVniuerfufq,. Ifrael,eoru q inuentifiierant. 4 Et appendi in manibus eorum argenti taleta iexccnta quinquaginta,& valaargentea centu,auri 17 vero centu talenta: 4 Et crateras aureas viginti qus habebatfolidos millenos,& va- fa ^ris fulgetis ©ptimi duo pulchra,vtau- is ru. 4 Et dixi eis.-VosTandli Domini,&vaia fandla & argentu &c aurum, quod iponte i? oblatu eft Dno Deo patru nollroru. 4 Vi- gilate & cuftodite, donec appendatis cora principibus Sacerdotu & Leuitaru& ducibus familiaru Iftael in Hieruialeinthe- 30 fauris domus Dm. 4 Suiceperunt autem fa- cerdotes &Εευΐίς pondus argenti & auri, vaioru,vt deferrent Hierufalein domia ji Dei noftri. 4 Promouimus ergo a flumine Hana duodecima die menfis primi, vtp- geremus Hieruialem . Et manus Dei no- 'ftri fuit fiiper nos, & liberauitnos de manu inimici & infidiatoris in via. o 0 ϋ Interp.Vx Grcc. Ixx. esdras. * Et mifi Eleazjr Ariel Semeia , 0 Elina- tban, 0 lareb 3 Eleathan 3 ZhQttban, Zacbaria 3 MeJfoUm principes for ib 3 et Elnatbafiapientes. 4 Et praecepi eis Ad, eAdaiprincipem de Cafi- pbie loco } 0 pofiui m ore eorum werba njt loquerentur adzAddai 0 adfratres eorum^Na- tbinaos quiin argento loci Caifhie, Vt adducerent nobis mtniftros ftfi cantores in domum Dei nofiri. 4 Et venerunt nobis ficut manus Dei noflri bona fuper nos 3 vir prudens de filiis Moo- lifilij Leuifilij ffrael. 0 Saruia 0 filij eius , 0 fratres eius decem (ffi oSio: 4 Et eAfebia y 0 Efaia de filiis ^Merarifira- tres eius 3 & filij eius njigmti. 4 Et de (Nathinaeis quos dedit Dauid etprin cipes in feruitutem Leuitarum Natbinaei duceti viginti: omnes ifii nominati fiunt in nominibus. 4 €t r vocaui ibi teiunium fuperfiuumm aA- tbue } rvt humiliaremur in conffefiu Dei nofin 3 ό fi που ^ idnxa b ςόματιουο- idv λδ/όις λα?\Υΐ(τμ d^cid ygy 7 Γξος (fins αδελφές dmfiv efr vctdivouov; c?ir b 'Sgysfiup κοκτφίέ bsfxcy ii μ] ‘v λα^νρίύς ycfif oi^of^g eig oJm fcoJv/uf/if. 1 s * xcfil ‘ήΧΪτον γ>μΊι ί άς « χά,ξ3-εο<$ ημψ w άίαύη βφ’ ημά,ς^ηξ σιυυετς'άΜμοολίι W λΛ>) ^(ϊιο-ζμηλ. Xcfi Capovict aefi @ φι cmd nfiq άϊελφο) άι/ιύ fcAict- ι » οκτώ· * χμι οίιτεζία. refi htfcuct fxm ι\ων μίξομύ* 3 ά- 8ελφο)άυι^Η(Μψι<ΜΜ?6ΐχοσι. ■ . * ψι των ναΰιραίωρ m εδωχε $ cwid[ (Φ> άρχοντες άς $χλάουΐ/Ίων λΑίιτων vctdivcuoi Siouimot άχοσι 3 ιχ πούντες ά%>ι ωνομά& n(fdjo b ονόμασι. 4 ) Μ,άλε- Β!άν curnQao%afffifi βασιλέας ludo.- μιν κμι ίππάς μ έ$ι$υμη ( ί& ωςρ^ντίον. 18 * ){ομ άπα ταζβς αύτμ.ρμείς αγ,οι χ,υ&ω τ d 3-gJ,'^ fef ci/tdFn αγα , *$} r apyv?jov xfiq τ χζυτίον έκύηα m* 9 &ω id 3-gJ τωνπατέρωνημ^' * αγρυπνείτε xcfi τηρείτε 'ίως άητε bdmov των αρχόντων τάν Ιερέων χμ\ των λάοιτοόν (c αρχόντων τάνπατ&άν ^όιτζμηλ b Ιεζβυ- (αλήμμς παςοφό&α όικν χν&,ου. ο * ψιεό i^dbls (fi) Ιεράς iqfij fi) λόοίτομ τν ςαύμον $ apyvefov χομ §χζυτί'ό νμ\ τώ τχώάν biyxdv άς Ιε- ^νταλημάςοικον^Β'εοόή^ϊ. α ι * -χομ όΐζήξμρβμ fxmff πο^,μοό £ αχνά bnd ωόε- κάτη &μίωος 7 Γξω%υ τόέλ^άν άς Ιερρνταλήμ. χμ) χάξ Β-εοί ί ή μψ Itd έφ’ ήμΐν, χμ) έρρυοΌ.^ ή μας bc χκξβς εχΒζβόχμ]) πολεμίου b τη όόά , 5 C 3 „ 5 3 Ν. 1 ο © 3 * ΐ 3 ί D’B’ Ο© 3 OT1 dWh’ Χ1331 * I» : /· τ ©τ v; — 't\* ν ; V τ - a’?3ni3nvti JiDsnSpvw ’j?>3in oi»ai * toji^nsilhniK-jsriiD-ip-iiSywnSKnus ΓΡ1ΪΠ31 ί>1©Η31311’ DilQin ΟΠ3’3* 13Ί1Ϊ/7Χ 3n3’lS'3 L 'Sp-if0313DD3 * ; CBnbi1’133-13 ΐί^ΐ’ππ npV^an-^ •rnVi? ΐ3ηρπηιΐ3π-»33 >3ψπρ α»Ν3π * SKii^a-SyittirowonaSKitti’ Ί 1 ?# 1 ? ·» *r ; > *τ — <τ τ *· ; « τ ·· τ ; * j" ·· njnpi a*i'3r ό*©33 nitwi d*^ji 1 o>W : mn’7 nSiy Van iit?j? dw πνβπ n»as |T — J τ l. - *▼ τ J» ; <1r - j·· · * ■jSpn Βξηιψπκ'? ί^βπ ΐξπ-ττκ · i3nn * r-va-nso aun-m imwi ιπ3η i3i? minai i«» V ; v v * t ' ; At τ ~ v ->»» - t ' ESDRAE I. t 3 * 33 35 i 6 ,’ΓΠΚΠ Γ * Ό -i&ibtib tnmn nS^niV??» * ^nyo cuhSm n^risnVS&o^ α/π Λίμ >D i3*n >nan >ήππ bwab orwtiiim ηΐΐ’ΐκπ • t *··>·· ί “ ‘ · - v *· | i A + ί ηρκπι ryran ’ 2 byn «IJfJini Oh»3aSlC=3pS ΒΠ’ΐΐψρ 1Kt£?7P3 1 d’ 33 pni an&n τι πιχικη ’ay? wipn ini : nswKi nin ‘jj/aa nrvn f · mi ngipp riaiat^iV7»j?pi --’Π'?Κ’1313Τ1Π 1 ?3130Κ’’'?Κ1 ! 10Β1Ϊ7Β ·· VJ J" ; · i *>* « J" ; 117 C3BWB 30’ ’3K1 nWt Sj7B Sj7 Sxii£7’ ’ΐί’3Ι7ηΒ’ΓιΒΡ,3ΐέΠΠ03Β31 * !31J7nnn3aV ner^Ki ’3ΐ?-^ρ ΠΓΡ! >V*pEn >i33>$np3i : iiStfnirr^aa |τ v; t v i— ’π^καππι niBsq * 13 Π 30 Ν 1 OKI n?J»V 'idl 13*Π3137 ’3 1 ’W >33 >··▼; — ; T ; Τ ς<· | -; j* | " 1 - τ bn 3 Ki 3 >ri 3 K>a»a * :bw^ iiirrVia 13Π3Κ 13fl3U’ftnjni ΠίΠ 01»Π 1J7 Π71? ΠΒψΚ3 ’ 303 31ΙΪ3 rnsi»i > 3^0 'T>3i3>ini»j>iSD : ΓΤίΠ 01M3 C3’33 Π0331Π1331 |·.·- j - : i· τ v i ί *τ · - f— πγγ'ΠΚΒ πίιηππ’π wi-aj/aanfij?! * ut * *· T · ; Y · T v " ; ' τ — ; in> aS-rnnii i—ib^abS iwnS «>π?Νί -r j-r v|» 5 » ·· ; f t· ·. - : ·· vj i3nr~iSia»n?N4 ’«Φ?τκο7 «πρ οιρςα i 13ΓΙ13ί?3 DJ7B ί - 1’ΠΒ Γ ι- ί η ; · © Tranilat.B.Hicrony. "Artaxerxes. £t venimus Hierufaleni,&: manfimus ibi tribus diebus. *Dieaute quarta appen 351 G fumeit argentum & aurum,& vafaindo- υ moDei noftriper manum Remmoth fi- lij Vrias facerdotis,& cum eo Eleazar filius Phi&LeeSjCumq; eis loiabed filius Iofue, & 34 Noadaia filius BennoiLeuitse, ^Iuxcanu- meru &c pondus omnium. deicriptum eil fi omne pondus in tempore illo. *Sed & qui venerantde captiuitate filij trafmigratio- nis obtulerut holocauilomata Deo Iirael, vitulos duodeci pro omni populo Iirael, arietes nonaginta iex, agnos ieptuaginta feptemjhircos pro peccato duodecim, ola je in holocauftum Diio. s Dederunt autem edi&a regis ^trapis qui erant de cofpedu regis & ducibus trans flumen,& eleuaue- runt populum & domum Dei.' cap. ix. i pOftquam autem h^ccompleta funt 3 ac- lA ceiferunt ad mc principes dicentes: No eil ieparatus populus Ifrael &iacerdotes & Lcuiras a populis terrarum,& de abomi nationibus eorum, Chanan£Ei videlicet & Etha?i,& Phereziei,& Iebufiei, & Ammo- nitaru,& Moabitarum,&4Egyptiorum &: »Ammorraeoru. * Tulerut enim de filiabus eorufibi &filiisruis,&comiicueruntiem^ ianilum cu populis terrarum . maniis etia principu & magiilratuu fuit in tranigref- 3 fione hac prima. ^Cuq^ audiflem fermone iftum,icidi pallium meum & tunica, & e- uelli capillos capitis mei,& 4 >arbas,& iedi 4 maeres. s Conuenerunt aute ad me omnes qui timebant verbum Dei Iirael protranf greisione eorum qui de captiuiratevene- B rant; & ego iedeba triftis ^fque ad iacrifi- 5 cium vefpertinum. 4 Et in iacrificio veiper- tino furrexi de affliilione mea^ iciflo pal lio & tunica,curuaui genua mea,&expan «di manus meas ad dnm Deum meum, 4 Et dixi:Deus meus.cofundor & erubefeo le- uare faciem meam ad t‘e,quonia iniqtates noftr^ multiplicat^ iunt fup caput noftru, & delidanoftra creuerunt vfq^d caslum, 7 4 a diebus patrum noilroru. Sed & nofipfi peccauimus grauiter vfq; ad die hac, & in iniqtatibus noftris traditi fumus ipfi &re- ges noftri, & iacerdotes noftri in manu re- gu terram,& in gladiu,& in captiuitate,& Cin rapina & incofufionem vultus,iicut & s die hac. 4 Et nunequafi adparu & mome- tu fada eil depeatio noftra apud Dominu Deu noftru,vt dimitteretur nbbis reliq;r, & daretur nobispaxilP inlocofancfto ei ? , & illumifiaret oculos noftrosDeusnofter, & daret nobisvita modica! feruitute nra: i S 1 9 ' 0 ' Intcrp. ex Gnec. lxx. esdras* * Stnoenimus in Hterufalem 3 et [edimus ibi 3 x diebus tribus·. *Et die quarta appofuimus argentum ei au- 3 3 rum <& rvafa in domo Dei noflri fuger manum lMarimoth filij Vria facerdotis , e> cum eo E- lea%ar piius Pbinees, & cum eis Jofabab filius fiefu, & Noadiafilius Baania Lcuitai 4 In numero & in pondere omnia, & de- 34 fcriptum eflomne pondus. Jn tempore illo 4 Qui venerunt de captiuitate filij tranfmi- 3 5 grationis, obtulerut holocauflomata Deo Ifrael, rvitulos duodecim pro omni Jfrael, arietes nonaginta fex 3 agnos feptuagintd Jeptem , hircos pro peccato duodeci, omnia holocatifla Domino. 4 Et dederunt ediSium regis procuratoribus 3 6 regis & ducibus trans flumen i & eleuauerur.t populum domum Dei. CAP. IX; ' J 7 Γ poflqudm completa funt h zAmorri: 4 Qui acceperunt de filiabus eorum flbi & * filiis fuis. commixtum e fi femen fanSlumin populis terrarum. & manus principum & imperatorum in tranfgrefflone ifta in principio i 4 Etpofiquam audiuifermonem iflum,fcidi 3 'vefhmenta mea ς*? tunicam meam, euelle- bam capillos capitis mei 3 & a barba mea 3 & fediquiefcens. b i Et conuenerunt ad me omnis tremens fer A A monem Dei fjrael in tranfgrefflone tranflmi- gr at tonis. & ego Je dens quieflebam nofque ad facriflcium veffertinum. 4 Et in facrificio r-ueifertino furrexi deaf- i fliciione mea. & cum fcinderem ego ^veflimen- ta mea & tunicam meam , & inclino fuperge- nuamea, (fi/ extedo manui meas adDominum Deum meum: * Et dixi : Domine gonfufus fum, et erubui 6 leuare, Deus meus faciem meam ad teiquoniam iniquitates noflra multiplicata funt fuper caput noflrum, & deliSla noflra cteuerunt vfque adcalum: 4 A diebus patrum noflrorum fu- ? mus in deliSlo magno njfque ad diem hanc i & iniquitatibus noflris traditi fumus nos et reges noflri 3 & facerdotes noflri in manibus regugen tium in gladio (djr in captiuitate 3 in rapina et in confuflone r vultus noflri 3 flciit dies hac, |0 4 Et nunc quafiparum manfuefaffius efl no -, * bis Dominus Deus nofler , t dimitteret nos in falutem , & daret nobis firmamentum in loco fancliflcationis eius , λώΊται λαών τάνγαιώνν»%ίςβ$ελυγ- μασίν mmSv %ϊς ψίς ctmSv. j (gf συνε- μιγη τ αν έρμα τ άριον cv λαοίς τύν ίαιαν. xg) χκξ τύν 'Χξχάνταν (c ταν ςπρώαν όιιΊη ασαυύεσία. %ΰτη αν Χξ- 3 χη. * κμιάς ηχούσα τν λΰίον %υ%ν 3 ώέρρηξα fld ίμά- τιαμουΐα τν νζτοϋντίυο μχ xgf ετιίλον τάςτ&,χας της χεφαλης μου ψ) Fsd πάγανός μου, j@jj νχα^ήμΐω 4 ηρεμάζαν. * rgf Ομυήχ^ησάμ (®ξ$ς με πας ο αντρβ- μ& iflyov Εεοβ'ισξμηλ Sda άσιωΕεσία της αποικίας. χαγα xah /ιφρος ηρέμαζον εας $ %σίας της έωσε&νης. ί * (e cv 3υσία τη εσπερινή άώέςΐω )hm $ [μπανασεας μόυ. xcfl αν τύ άίαρρηζαι με%£ Ιμάτιάμου vgf νν vm- h vtIw μου , xgf χλίνα 3Μμ yova^t μου, xgf νκπέταζα τάς χείζμς μου <®ζβς xvpjov νν θεόν μου* ' 6 * m άτΐα,χυ&ε ηχνυυ^βύ xg) αλετξφπΐ/ί) νψω- σα) Εεέ μα ν σ,ΰ&σαπόν μου (®£$ς σε, ο τι αι ανομίας ή- μαν έπλη3αν3ησ<Μ> υπεξ κεφαλής ημαν, vgf cu πλημ- μέλσιομ ημαν έμεyaλιuΰ.^nσcM} εας ou^gvod' 7 * άπο ημέραν πατέραν ημαν εσφμ αν πλημμέλάα μεγάλη εας της ήμέζμς %ύτης. xgj %ίίς ύνομιαις ημαν παρε^ό^ηφμ ημάς xgf ® βασιλείς ημών xg) ® ιερείς ημαν αν χερσι βασιλέαν έΕναν αν ρομφαία xgjav αίχ- μαλασία, xgf εν wpKaynfi εν οάχυωη &&σάπύ ημαν , ας ή ήμέζμ αυτή. s * Xgfviw ας βξημχυ οΒι{χΑέσα% ήμίν χυ&ος ό 3εος ημών χα^μλιπάν ημάς άς QaTneJim, xgj hoiwouj ή μίν ςή^Ερμα εν νπα άγάσμα%ς cmd φατί[ατ\ όφβαλ μοίξ ημαν, xgj houxJaj ζαοποίησιν μιχξ^ν εν τη δουλεία ημαν' ό . C ' - ’ - 1 38 3. ·Α» αχεί t » ./. 4 0 t Ο t 3 * * X1TV · 1 «»n% U 3 ij? x 1 ? uiynjgi unix o* 33 ir »3 * i— ι*πα «V-nif? dts φο yaS 3gni3’^-D»i vitorrnx 7 *oj;n i ?i u*nVxn*3rnx οώπ*? i aS syn*3i πτιπ’3 373 xb nnVi •|X T | · IT . .·Τ -T v j-r ; rajg; v πκρηπκ υ>Π7κ Ίο&τηη nnjn 4 7 ci^ain^pg τη ηή* 4 * γ-πμ wn itw nx nntthS bws οηκ τ&κ · ; · T ' y ■■■'■■■ » : · : · τ w - v -J naa mfeoo QTmjnna ni ηκπ >oy /;· · t 4 ; · i·.· v ·* · A **■—; τ _j·· — : anxam na-bx anmn an»nS «flrrSx 03>ni33 nnjn’ * 1 aroiui oaW irmrrxVi 03*337 ixwrSx r ■* i *▼ ; f : ; · j : v ·· ; · ·* : · pXn 3 ii 3 --nx an*?3xi ιρτπη $07 oSuny j aVir 75 ? 03*33*? oiw-iim r - V, · . · « : - ; D’ftrni 3 ^if 03 iy 7 ?« 3 r 71 ~ 73 hnK , j * nDa'?n3‘i*m3*riSx nnx’*3 nS'um3na©x3i T - ; T ; T *· v: WT - J· AT ; " ν· τ : - ; ; i ixo nt3*7ai3*? nnrmwiii/D j t ·· · τ ;· τ ; ■ ··*;·· *aj?3 ^pinr-in 1 ?? 7’nivp 710/’ aiwri * 1 *^ n|3'75?u3-i]3xn wVn nVxn r—tapn : i—to>*?ai rnnxtf r . - : i> ·· : uw? 4 -’:? nnx p*7XSsofr* *n?x r -ιϊπ» » |>X *3 Ί3»ή3ψΝ3 ή'33 1 ? 133Π Π1Π 01*Π? ΠΒ*7θ :r~ixt' esdrae i. Tranflat.B.Hierony. 4 'Artaxerxes . *> 4 Quia ferui fumus, & inieruituteno- ftra non dereliquit nos Deus nofter, & in- ciin au it fu per nos mifericordiam coram rege Perfarum,vt daret nobis vita,& fub- limaret domum Dei noftri, & extruerec iolifchdmes eius, & daret nobis faecem in Iuda & Hieruialem. 0 0 to 4 Et nunc quid diccmusDomine Deus nofter poft htecfQuia dereliquimus man- 1 x data tua, 4 Quse praecepifti in manu ier- uorum tuorum Prophetarum,dices;Terra ad quam vos ingredimini vc poisidca- tis eam,terra immunda eft,iuxta immunditiam populorum caeteraruinque terrarum abominationibus eorum, qui reple- D uerunt eam ab ore vique ad os coinquinatione fua. 4 Nunc ergo filias veftras ne detis filiis eorum , & filias eorum ne accipiatis filiis veftris: & non quaeratis pacem eorum & proiperitatern' eorum vique in ξ- ternum,vtconfortemini & comedatis qu£ bona funt terrae,& haeredes habeatis filios veftros vfque in feculum. Et poft omnia quae venerunt fuper 1} »4 e- 7V » 3 aS SatfiDi Π 33 tfnwroi intj? SVarra * 3 X 3-33 Snp 7 χ 3 ϋ *3 1 >’?x'u? 3 p 3 Ο’ΛχΠ ΓΙ ’3 : ' J * Ι τ " τ 1 ' ‘ ·· I·' · α· ν: τ i —Ι33Π ΟνΤΠ33-*3 α*ί*?*ι ία*Ε*3ΐα*©3Χ i‘· ; - ΙΤ Τ > Τ · ^4 f « · τ ; ■ JT 7 -· 1} ί Γ-133 • e· 73 Χ *1 α Τί3 ’333 ^Χ’Π*-- J 3 n* 33 Cf }ί?*1 Π1Η33 0 *Ε *3 3 © 3133 *Π 1 ?Χ 313 Ι ?ρρ υπίΧΧΊΪί? 1 ? •bs Πΐρτ^! γί£»ι nxrn *aj;a «V 7 :r-!Xi D’OT -*?3 X*yin?lSipSx 1 ? Γ]* 33 “Π 333 Πηρί * ' wriSx nisoa o* 33 nni * 3 ix nsj ?3 bnp ibpm «Π 3 Χ 1737 Π φρί Dlj? * i Π^’ , 731^31 i ntojn fwn iQit nos in operibus noftris peisimis, & in dc- lido nofiro magno, quia tu Deus nbfter liberafti nos de iniquitate noftra, & deai- fti nobis ialutem ficutefi: hodie; i 14 4 Vt non conuerteremur, &irritaface- remus mandata tua^neq; matrimonia iun geremus p J um populis abominationum. iftarum.Nunquid iratus eiliobisvique ad cofummationem, ne dimitteres nobi&re- liquias ad ialutem? 15 4 Domine Deus Ifiael iuitus es tu,quoniam dereli&i fumus qui ialuaremur ficut die hac.Ecce coram te fumus in delidlo no ftro. Non enim ilari poteft coram te fuper hoc. CAP. X. ^Ic ergo orante Eidra & implorante eo,& A flente & iacehte ante templum Dei,col- ledus eil ad eumdelfrael coetus grandis nimis virorum & mulierum & puerorum, i & fleuit populus multo fletu. 4 Et refpon-. dit Sechenias filius Iehihel defiliis Hela, & dixit Efilrae: Nos prauaricati fumus in Deum noftrum, & duximus vxores alienigenas de populis terrae.Etnuncfi eflpoe 3 nitentia in Ifraelfuper hoc, ‘Percutiamus ‘foedus cum Det>nofl:ro,vt proficiamus v- jiiucrfas vxores,&eos qui de his nati funt. iuxta voluntatem Domini eorum qui tenent praeceptum Dhi Dei noftri,iecun- 4 dum lefgem fiat.*Surge,tuu eft diicerncre, nofqueerimus tecum. confortare & fac. O IO, Interp. ex Grac. lxx. esdras. s jjhtid ferui fumus. & in feruitute nofira 9: non dereliquit nos Dominus Deus no fer. et in- clinauit fu per nos mifericordiam coram regibiis Ter ferum , ut darent nobis uiuificationem ait fublim arent ipfi domum Dei nofri , (tfi erigeret defert a eius, & darent nobis fepem infuda Hierufatem. * Et nunc quid dicemus Deusnofler ροβ hoc? quoniam dereliquimus pracepta tua 3 * 6 )u cadens coram domo *Dei 3 colleSli fiunt ad eum deffiael coetus multus nimis 3 uiri mulj t eres n ^fi adolefcentuli. quia fletu magno fieuit populus. * Et rejpondit Sechenias filius feiel de filiis » Elam, (efl dixit Efdra: Nos prmancatiJumus in Deum nofirum 3 & duximus uxores alienas de populis terra. & nunc efl ifies Ifrael fuper hoc. * Et nunc percutiamus foedus Deo nofiro ad 3 educendum omnes mulieres.^ genita ex eis in, confilio Domini 3 (efi eorum qui timent in mandatis 7 )ei noffii, & ficut lex } fiat. * * S urge a quia fuper te verbum , & nos te- < cum: confortare & fac. 0 E 2 Δ P A 2 !. μβίρμννάίσις γμί ο. $ | 9 . * 07 ΐ$ούτ^ι srfjSjj. χμ} εν τη όονλάα ημών eh είκα- τελιπον ημάςκΰρμ^ό^εός ημων,χοίι εχλιναν εφ ημάς ελε(&ονωτήον βοίσιλεων περκών', $ o&cnj ημίν ζωο- π omv ‘ζόυφωσά] cwdtir τν οικον £Βεοδ ημών, (c dwa- •τησΟ] Ίμ έρημα dut$ χμχ όουυυα] ήμϊν φζμγμον ον iovict, χμχ ΙερονΑμλήμ. ο * χμ} viw τίπποφμ ο Β-εος ημών μ§ οτι sy κα- τελίποφφ τάς ονΊολάς Gv, 1 * άς 1 $ωκας ημίν ον wv $ουλων Gv τ&ν φϊίΊζίρ λίγων fi γη εις lw eiazrop&Ji&s ν)ιίικληρβνομη~ crci\ cwtIw , yn μ^κ,ινουφβη ϊς\ν cai μζΐμχινήσα λαών 7&iy γάλων β$ελυγμασιν com$v 3 ών ίτιλησΜν cwtlw ςόμα%ς Sfli ςόμαμ ον dmS-aqxrlcug cumfv. t ‘ yfli viw Tcig Βυγαϊίζμς υμών μη $\,ωοητε %Ίς ψΊς cumSv,}^fCi7to idv Βνίατίρων dmfiv μη λαζητε%ηςψ(ς υμών Gax ίκζητήσ-ητε cdp hfibju durtfiv ψα αίαθον cai - των 'i ως οάωνος,οχως οΜί^υσητε ψ) (fidynn Ία άγ otici £ γης /flj χληξβ$οβήτητε %Ίς φις υμών εως οάωνΊΑ. π 1 7 id/J τ ερχό/Μμον ίφ’ ημάς ον ποιήμασιν ή - μων %ίς πονηρβς χμ} ον 7 ΐλημμελεία ημών τη μεγάλη, οτι συ ό Βτεος ημών νκουφισας ή μων τάς ανομίας ? ψ) \- $ωκαςήμίν (jom&aiv' 14 * οτι εκεϊρίφαφμ $iacK€$dQajj τάς ολ/Ίνλάς Gv , (£ οβΊηγαμΊ,ρ£>Ομ] %ίς λαοίς τάν γααων%υτων. μη itbgo- <Ζ\λνΒης ον ημίν εως (μμ,ντελάας %<§ μη άνομ εγκαΦα- λ{μμα^χμι^άΟωζόιβ.μον. 1 5 * κυ&ε ο Βεος ’κτζμηλ $ίκαιΊΑσυ 3 οτι χατελάφΒη- $ια£ωζόφμοι ωςη ήμίζμ cum. Ιί« ημάςπΜτες ενάντιον ζυ ον πλημμελάαις ημωνβτι xx. invfiwou\ ονω- τηον Gv fifm %ντω. Ο * Kcdi ως r^CPTW^aG ετ^ρμς χμ) ως οίξηγόράκτε κλαχων & a nrrcrtf *? a?pi n%n mbbb oSotvi rrrirvs Sipnuy’] * ■ t oS w ^apnS mys cr S*n rithvh wy-tib imbtsy * Sia’ Nrim iwr-Ss cnrp οφτπταη^π ι ' ,τ . j ί λ ί τ ^-τιτ ·| · ; - : · - - J ΓΗ713Π7Π|30 abm\' prn rnin’“’^^"Sa^ap’i 4 □n^3>i?v^n tfinKinn^ri n^S^V CD^nSxn r-V 3 hirro ai/rrVsratf-n επγπ • v; *** «**' ; · τ τ τ j j ·♦— V A — : ca wanonanrrVy a’Tjna j· t ; - ·· \T T — - -< · * ; ·“ DnSj?o orw onVx -iatf >ι jnsn ^ Djih * ‘ ;Vi>n»> no wVj? woiriV mns: o’wa»®in CD3>ri3«->riS«rTin»Sn“Tinwnrini;i 4 * iv ·· -; ·· v; ;r '- t ; τ - : ea» wn~ jai fiKrn ’aj?a 673 η) uun lPjn : rnnsiri aha*»· pVnsVip nakn VnarrVawi?*! * j) i * ; · |i· 4 a t I- κι - *τ|τ - τ j -: — : ί — mbvhv I **: - ι·* τ maj^ro ^ons^in^ri^aj^Vatit * *>3 orfeV *iSi Ηπκ cnh-ab nasbam nrn • · — s · «*;_+ϋ <; *** ▼ : - ί ' a - * !!“ 15ΠΊ333ί,’ϋ3 Ι 713»3-|Π |V - / τ τ - - t ; · J» -· · unjn-iiy K'V:n un$ tirnaiP * anam o’iara o’nj?S ka> h*in 33 a>u >3 avbnn "“ijNi pnn sntfn 1 ? 3^rn’p3^iTina^-ppT : rnjrnaaS lyuapwnSN nDimprr-p nnm bftnvy-nmvw 4 - ί "*" κ -r); · ϊ V JT: : - ; *.. T ‘E ; | v ) S t t | : anTynVvfDwaWainiirbj; jrian >< 711 ? fria»! γί? 12 π » 3373 — 1^1 * π13ϊ? 3 aVai dnbxn^aS ni3xn»»N3 wj» a : j+ \ : it -* >·♦ ; ^ τ τ i·. ▼ · τ -j : Τ33Π vvyb^Yp^n ϊ?7πνιπκ oi’3i5OT ia nroj owawtn α·»ιχ Via bai * ο- :ji m~)r\mrbimc3)'> ^ f I . T v t - IT v * tzaPnan ^aa 4 esdrae i. Tranilat.B.Hierony. Urtaxarxes. s 4 Surrexit ergo Efdras 3 & adiuraaic principes Sacerdotum & Lenitarum & omne II n rt’ e^b vhNii pnsi’--j3 vva> »339 :n’V 3 Man*viii»VKi * -* o + : w · v: v " fa, Ifhel,vt facerent fecundum verbum hoc. ^ & iurauerunt. 4 EtfurrexitEidrasante domum Dei, & abiit ad cubiculum Ioha- nan\ilij Elia(ib J & ingreflus efh illucf. Pane non comedit,&aqua non bifoit. lugebat enim tranfgrefsionem eorurm qui ve- 1 Ί nerantdecaptiuitate. 4 Etmiflaeftvox 3 inluda & in Hierufalem omnibus filiis tranfmigrationis, vt congregarentur in * Hierufalem.* 4 Et omnis qui non venerit in tribus diebus,iuxta confilium principii & ieniorum,auferetur vniueria fubftantia eius, & ipie abiicietur de coetu tranfmi- 9 grationis. 4 Conuenerunt igitur pmnes viri luda&Beniamin in Hierufalem tribus diebus, ipie eft mefisnonus viccfima die-menfis: & fedit omnis populusinplatea domus Dei, trem‘ehtes pro peccato & :o plnuiis. 4 EtfurrexitEfdras iacerdos,& dixit ad eos: Vostranigreisi cfHs,&duxi- ftis vxores alienigenas,vt adderetis fuper 11 delidhim Ifiael. 4 Et nunc datecon^ feisionem Domino Deo patrum veftro- rum,& freite placitum eius, & fepariinii- ni a populis terr^,& ab vxoribusalienigs- unis. 4 Et reipondit vniueria multitudo, dixitq; voce magna: Iuxta verbum tuum 13 ad nos, fiefiat. 4 Veruntamen quia populus mubus eft,& tempus pluuise,&non iuftinemus flare foris,& opus non eildiei vnius vel duoru,vehementer quippe pec- i+cauimusin fermoneifto: 4 Conftituan- tur principes in vniueria multitudine ,& omnesin ciuitatibus noftris,quiduxcrunt vxores alienigenas, veiiiat in temporibus ftatutis, &cum hisfeniores perciuitatcm in ciuitate& iudiccs eius,donec auertatur ira Dei noftrianobis fuper peccato hoc.- 15 4 IgiturIonathan filiusAiehcl,&Iaa- zia filius Theoue fteterunt fuper hoc, & Moiollam & Sebachi Leuites adiuuerunt j^eos. 4 Feceruntque iic filij tranfmigrationis . EtabieruntEfdrasfacerdos, & C viri principes familiarum in domos patrum fuorum ,& omnes per nomina fua^. & iederunt in die primo menfis decimi vt qutererent rem. i 7 4 Et confummati funt omnes viri qui «duxerunt vxor^ alienigenas vfque ad dic primam menfis primi; l8tf Ig 4 4 Et inuenti funt de filiis S-acerdotu qui duxerunt vxores alienigenas; de filiis Io- Yue filij Ibicdech & fratres eius, Maafia,' 5 c Eliezer, & Iarib, & Godolia. 15 16 1 I* 1 c Interp. ex Grxc. Iit. fe s d r a s. * Et furrexit Efdras, ftfi adiUrauitprincipes 5 Sacerdotum Lenitas omnemffiael , mt facerent fecundum "verbum hoc. et iurauerunt. , 4 furrexit Efdras a facie domus Dei , bJ inguzophplaciumfoananfilij Ehfiub ^ fgfi mar.pt ibi. Panem non comedit 3 & aquam no bibit - quoniam lugebat fupcr tranjgreffone tranfmigrationis. 4 Et mifimnt motem in fuda & in Hieru- 7 filem omnibus filiis tranfmigrationis , t congregarentur in Hterufalem. 4 Omnis qhi non menerit in tribus diebus , 8 quemadmodum confilium principum & fenio- rum anathematizabitur omnis fubflantia eiut 3 & ipfe a bij cietur de coetu tranfmigrationis. 4 Et congregati funt omnes nainfuda & , Beniamin in Hterufalem in tribus diebus , ipfe menfis nonus . in aiicefima menfisfidit omnis populus in platea domus Dei in tremore pro "verbo 3 & ab hjeme. 4 Etfurrexit Sfdras facerdos , tg) dixit ad 10 eos: Vos tranfgreffiefiis , duxifiis njxores alienas 3 "vt adderetis fuper dehStum Ifrael. j 4 Et nunc date laudem Domino Deo patrum 11 nofirprum 3 & facite placitum coram eo, & fi- paramini dpopulis terra , e> ab π>χ oribus a- lienis . - ' , 4 Se. reffonderunt omnis congregatio viri principes familiarum domorum 3 & omnes in nominibus, quia reuerfifunt in die Vna menfis decimi 3 ν ποιησΐμ nf τ pfi- μα %$η°. xgbj ωμοσίΜ·. * χμί ουνζςη ίτ^'ζμς "Χπο (®ζβ<τωπον οίκον &$zofi 3 xfij stop&Jdr, ας γ&ζοφυλοέκιο v Ιωά/ναν χμ)ην- λ<ο 9 » όκα . ctfn°v gsx Icpafifis χαμ ν£ωξ gw ίτϊ iqm i οίι i- 7t cm >3a cBi TYi davjj^idic/. τγ\ς ϊκπηιχίας. 7 * (ΕτζοφΡύχακ φωην ϊν hHa. iy h Ηρβυιταλ'ήμττα,οι %\ς l \οίς f )χ7Πϋκίοίς $ ovvuSpoi&lw et| ας Ιί^νσοίλΥίμ. * * τΐΰίς ος w μτι ίλβγι ας τξας νμίζμς dgcfiri βονλη rdv^jyovTtov χμ] τ^ι/7τξΖ(τ£υΊίρων ) ^&$£μα7ΐ&γ}(ΊΓ) 7ta iV^tiA. r * έ ttJUU iorz Ciliimv Kvqfit) 7 Ztl Sifi Ttl* TtCLlipm M xpfi 7toiY\dcLTZ v 'Χξεςον bicmov currf^xcfi &ια.ςαΜτζ 'S?n hcLOdl· f γγις $ χΡχ )μο yuuuaumv t4v i» * xcfi απζκ^κταΜ 7τασα « c mhrvrtct φωνή μεΐΛλχΙ xfij a%ov 3 Kp chfi Tfiyoic, Qv %ς ϊφης 'ίτως KodGfyj’ 13 * «Μα ο λαός πολύ; y £ κακρ^ς χαμζ&νος, ebc zh ^ιαιαμις ςηνανι ίζβ. xgy τ ipyov ebc ας Υΐμίρμν μία» ovdfz Λ,Φ 3 077 \τϋι fkwajffi) 'Sadimcroui ο» τά ρήματί τντω. * * / . ;*ί ιί ςγιτω(τάμ$γ\ (§) α$%οηζςγιμω'\τη Tidrn οΜΚλϊκτί^ χεμ 7 τάσι %ίς οά πολζσιν Υΐμων 3 ος qmol^ktq» fvmmg αλ- λ3τ&ας’ζλ%ίτω<ταΛ ας YMqfijfjxm (\ji(&ymfi μζτ amUv (&) 7Γζί(Γ^υτζρ^ρπόλζωςχμι πόλζως κξβ&\ α- ποςρζ\Ιομ οργίυυ^νμοΰ S-gotF ϊίμων άΐξ ημών czfefi £ ρη- μα&>ς%ν%ν. * TThbju ιωνάβα/ύ ψς ά<ταηλ ^ ιαζίαςψς 3-zkovz μζτ ζμου,ψι μζΰτολάμ xtfi Qa&aSrcuo λζυίτης φντζλάμ- ζΰυίον% ουυ%ΐς. ο χομ ζποίησΜ) ούτως ($) ψ] f “Αποικίας. χ$χ Αιζςάλη- trd/J ϊα-^ρμς ο ίζρώς ψχ ΦνιΡξζς αρψντζς πατ&ων r ttfv οίκων χμι πακτζς ο» ονόμαυιν. οτι έπεςρζψύυ c ν ήμίρα μια £μίινος %υ ScmoPsv ζκζητΥκτομ f ρήμα. ΐ7. * χμι ζτζλζσαΛ h πασιν ^^thqc/bnv ο< νκοί~ ύκϊαΛ γυνοακαςαίλοτςίας^ως ήμίζρς μια; £ μΙυυος%8 <πςωτ6. * * χμι^ρζΒησαν οίπο μων idv ιζρζων ο\νκά&κϊαΛ) yt;- vcuKctg οίλλοτξίας , οίπο ινβυ ifoci ιωτζ^ζκ αδελφοί αήτυ 3 μαααία χομ ίλιίζζξ χομ \α$ί xgij ya δαλίας. ® ο ■> ο 1-4 i6 dW in an»m x*5.*inV dt i3n»i * \ v >· ·· av ·· i ->· ; j . • : anDitiK-7y ! rnjTPjPI >33ίηέ»>3301 * V&oiti njpotfi 'tVni rgtpjra cnn »3301* .·> Γή’βικ^’ΐη» 1 ?# Tropa »3301 s Tmin τ ** " · v λ i ** v*· * * l T " » · : nw^Nnan^fonjSxpDitf* j-r T ; V : 4.T T ·· : - ; J**T ; · KtJ'bf 3 «in ItS j?i »#aipi τηι> ra7n-y?i s nip^Nimin»;—rnna νην * v; v i* i : aWoniffrn^Bnwx onr^on -p * i »πκι caSai r 5 V IV T rnoSai nnn ,τοη wjna»i3Bbint»»ai * : rnmirvaVaviTsAwiBOi |tt ; it · · - ' tt ; v ,*|J· t · »33piWn’irrn3i nano ca 1 ?»!? »3301 * 3’ffi’Sx »3JTt»'?6iN1W »3301 * ! ιΤ^ΚΙ ΠΙΟΤΙ * t* ; v ··';;* a - i·· : · (▼··♦.; i ·· · : Ninjn 3311 πιοτί nano r ·-: - ' + T ! ·· · J+ : - - !»7nj?»3in»33PIi3mn»»33’33D1 s bxiPi 3is?» nhw iiVBCoVtPo >33 >3301 * n ; i t t t-:- l <▼ v : v * 0 * ; · Γ—Μ3 ^31N33J/ 3X1B ΠΠ2 >3301 ‘ ! Π1Β3»' > ! r-RMOI nSSlSxSjtt ΓΡ3Π0 Π’ΐΡΡΟ iyywnyp&rv&an^iipbx trjn ani * » 3 no α?π »330 * : moip rnVa ?o>33 1 ; - ■*·. T l ”·' · r ··“.·■ ! ‘ - »'· ’ ·· · : 'Jtwr"ira3»BT ; D73»7K 131.ΠΠΠΒ :‘jsiki dnaj? »nj?o»33 »33B * » : i-*··.- ■ t, ■‘•■I · : >hl73n»33i—1’33 * H 1 1 ; IT ,XT ; S3^!7«nigTDiTJ1 * 3< :wj/ii»3nan»3no 1 J | T · 1- ; - JT : - - : ym »p3i rai * >* 4 J esdrae i. Tranilat.B.Hierony Artaxerxes. 9 4 Et dederunt manus fuasvteiiceren* »8 vxores Tuas, & pro deli&o fuo abietem de, ouibus offerrent. ... p*> ' 4 Etdc filiis Emmer,Annani&Zebedia. ?£t de filiis Serim., Mafia, & Hclia, & Seiiicia,Iehiel,& Ozias. 4 Et de filiisPheflur, Elioeiiai, Maafia, Hifmael,Nathanael,Io^b 6 th,& Helefa. zj 4 Et de filiis Leuitarum,Ioiabetb,&Se- mei, &Celaia, ipfe eft Calitha, Pbathaia, Iuda&Eliezer. v i4 4 Et de Cantoribus, Eliafitb;& delani- toribuSjSellum & Thelem & Vri. 4 Et ex Ifrael. de filiis Pharos Remeia, & Iezia, & Melhia,& Miamin, & Eliezer, & Mclehia & Banea. 4 Et de filiis Helam,Mathania, Zacha- rias, & Iehihel, & Abdi, & Rimoth, & Helia. 17 4 Et de filiis Zethua, Elioenai, Eliafib, Nathania, & Hierimuth, &c Zabcch, & D Aziza. is 4 Et de filiis Bebai,Iohannan, Anania, Zabbai, Athalai. i9 4 Et de filiis Beni ,MofoIlam, & luch, & Adaia,Iafub,& Saal, 8c Ramoth: j° 4 Etde filiis Phetmoab, Edna, &Clia- laal,Banaias & Maafias, Mathanias,Befe- lehel, Benn,ui&Manafle. ? i 4 Et de filiis Erem, Eliezer, Iefije, Mel- chias, Seni ei as, Symeon, *5 1 fi !n^W» 3 T 33 D 4 4 o, o i T T 1 * rnax trhp 1 : nnasy itbSe/i ^ktw IT κί’0} 331 h»ririB^N»J/» 133 »330 *" Ttpl», mn?3 0*573 ^ rb^a *': n*33 Vwn 4 4 4 Beniamin,MaIoch,Samarias. Et de filiis Aiom, Mathanai, Mathet, Azabeth,Elpheleth ,Iermai, M an a fles, Se- mei. $4 4 De filiis Bani,Maaddi, Amra &HucI, 4 Baneas & Badaias,ChcIiau, 4 Bannia; Marimuth, & Eliafib, 37 4 Mathanias, Mathanai&Iafi, 3* 4 EtBani 6e Bennui,Semei, 4 EtSalmias, &: Nathan, & Adaias, t'. *· i * t WQW^nwiom Mechnedabai,Syfai,Sarai, Ezrel, & Selemau, & Semeria, Scllum, Amaria, Iofeph. De filiis Nebui, Ahiel, Mathathias, Zabet,Zabina,Ieddu, & Iohel,& Banai. 44 4 Omnes hi acceperant vxores alienigenas , & fuerunt ex eis mulieres quas pe- pererant filios. •c 12 Ρ ΕΠ •u » * Interp.^exGrasc.Ix*. esdras- £ 2 Δ P A 2 · μβίρμ{\\>ώσις rm o 37 X 4 16 *7 0 Melckias & Baneas. 4 Et de filiis Elam } Mattbanias } @d Zacha rias 3 0jaid. 0 tAbdias, 0 Elierimoib, 0 Elia. , 4 Et de filiis Zathua, Elionai 3 Elifiu,b 3 Mat thanai 3 0 larmotb 3 0 Z ab ad 0* Oziza. * Et de filiis Babi 3 Janan 3 et Jnani 3 et Zabu i* 0Thali. 4 €t de filiis r Baani 3 Mofiolam 3 (efr Maluc, et cAdaias, et Iafiub, etSaal 3 et Ramoth. 4 Et de filiis Pbaatb-Moab 3 Edne 3 0 Cha- 30 Ιά,ψΒαηαι, & Maafias 3 φ Mattbanias 3 et r EeJJeleel :) etBanui 0 Manajfes. * l Et de filiis Eram , Eliezjr 3 Jefieia s Mel- 3 1 chias , Samai 3 Semeon 3 3 4 Beniamin 3 Meluch 0 S amati. 3 1 4 Et de filiis zAfiem, v, v , \ <~ .·:>■■" i / Λ , y , dukhU, & Meimw,& Eleazjtr, ... v m « 0 ., yguj μίΑ-χια, yyj μύμιν, ygjj iAta ξαφ,ημι μζΑχιας,χώι βχΆζας. , . , , ι6 * ^ί) οίπο ifiv ήων ΥϊΑοίμ,μΆτ^αλίίοίς, ycfi ζαχοηίας, ΙαΙΪΥΐΑ, yfijj οί€$ιας; t@j ίίζ/μωΒ-, xcy nAict. ii * yoij άπο τύν ι|^ ζα^ονοί,ϊΑιωναί, ξΑι5υζ 3 ματ$&- pcUyjt) 1<νρμα>3τ 3 $ ζιζ^ά^ ygjj οζιζμ. * (£ οίπο tzIip^p βΰίζί,ΜΜ,Κ} d/JctMifii ζαζ^βοίΑι, ΐ9 * 3(9?) άπο τάν ήάι/ βαουρί,μοΰτοΑάμ, έ μαΑ^υκ, αμα ά$αίας, ygui ictGvd, yguj QclaA ygui ραμω^. * ytJi άπο τά \\ώ φα.ά3 μωάζ,ίδ’ vs 3 ygy χοίλΥΐΑ,νμ] βάοοά, ygij μααΰία.ς 3 χομ ματΕοΛίοίς, ytfij βεο?εΑίνιλ<£ βίΜουΐ μοΆΰύχΥΐς. * xcfii άπο τάρήώ ηζμμ,ίΑιίζίξ, Ιίβίία-,,μ&Αχίας, ',&μ*Μ, * χ ■ * βνριοιμιν, μΪΑζυχ yg) £μμονρί. * ygjj άπο τάν VjS άτημ,μα.τ%άυοά\μά.τ%α.3-ά,ζα- ζά$\» ζΑιφ&Αίτ, Ιψμί 3 μαλΐαΰΤΥΐζ4{μι (\μίί. 34 * πομ άπο τάν ψ2ν βαλ>ί 3 μοο8ίας 3 άμρ^.μ, ovyiA; * βαΛοά] βαδοάας,χίΑίας, * ovmct 3 μο^ίμω^,ίΑΐΛΰίζ, * ματ^Μίας yg) ματ^αή. ygjf ΙποιηπαΛ * (ί) ψί βαουνί, ygi ψ) Ομ^, * W Ο^μώζ, Hcq PdS-cw, yg) o$cu'ctg y * ygij μα%νοί$ά. έ βνρόύά, k$C& * Φΐ S(ryL))Ajycy ΟίΑϊμίας, ygj Γμμούρίας^ * W ΟεΑΑ$νμ } φάμαρίαξ ygjj ιωπηφ. * άπο μάν ναζού JuYiA, ματΕα^ίας, ζαζά^ζεζεν- νά 3 ia$cu 3 mA ygj βαλιαίας. 44 * πϋάτζς ού%ι ξΑαζον γυωωχας αΑΤ^τ&ας . ygjj & ι<π J[s <άζ άΜ$ντάν ywucuKcSv άί fflpvnCdv <$; dm2v ψΐζ . JF I Ν I S LIBRI E S D R ΑΕ. I. D ■η : ) ο c μ rpsru esdp ae ir. Tranilat.B.Hierony. Artaxarxes. ί—ΡΟΓΰ 72D taa-tfnha '♦rvirvSsn-p nwu ηηη : πτ3π |W3 ’Π”π ρκιηηψρ r~wJ ΡΤηΓΡηΟ’ΙΜΚΊΚΊΠ m*» 1ΠΚ ’ Ϊ3Π Ν3Ί * Λ τ . ι· Τ-; - j ί- - ·■ S -Γ v · τ τ- mtfrutfK np*Ssn onm’rr7j/ i tzbmy-byvy&n-iQ •|T T '· ,'J ' '■·' “ ' ^ ’7Γρ^·η * oWrv naimnannm nSisnsra ninaao^ . - τ ; ; λ» ; v · c * 4 2 /■*■·*■; τ 4 ; — jwr i v &2 ιην: nnjr^ nnap rrnib nVkn anrirrriN 'ψρι?3 *nn 4 4 V^anm oy >πκι o>o> mSnKmi nba^t l». ; · .. - ; · T y 4 v: *r Λ· T ; - .* V τ V ί V **" >nbxHin;ts3sabk·)» io^BrprtSK < nDmrrsn ία© &num Vrun Sxn wn -τρτχ n j ’nn 4 ; vjnisfp nnfrSi v?nkS « rpajj nVairS** yhv' ^rninina^ wjnrnapj? ~by nS^i opi’ ai’_n rjpsS ^snp cPk ί w r >33 rriNiprr^ nlinpi :jmj/ Witp. pa • mth >3srnm m*) ^monw -nKiriisan-nKiJW-KSi^ijpriSbn * i npvrm$ jvijptf sa^ararrnKi b»jsnn -nsnnijTitiKifnn-nKNiJ-nsi * :ri3j;« ·· τ *·· ,v ■■■,.’■;■. '· "** T: 4 ,|v; ‘ czjsnx omibiO jwp ηψα rnivpainwv^ arncn s scaura « α’3©π nsps asmj π’Π’-οκ cank Ojj>»pi 1??i9 »ρ»>π υκι.—τιπ 33S 3 wqyrpptS trf&p tw jbqrinq ”πη * rjSqS nwi^n-mtvtgiKiiasS φαη :i»3sSjn , n”n-^'n l’ T : v- · ^· τ t ; 3?*k i—into ; C3’j;i ^33 1 pro 173η >?Satin ,: iK3 π3ΐπ KTKi 3 S jn a«->3 ni r κ πΉπ t J i fi- t x · τ Λ·. t j k . · V I -.” LIBER NEEMU. C AP VT I. Erba Neemis Elij Hel- chias. Et fa£lu eft in mefe Caileu anno viceiimo, & ego eram in Sta fis caftro. "Et venit Anani vnus de fratribus meisdoie & viri 1 · · ^ Iuda.&mterrogaui eos de Iudseis ^ rema- ferat & fuperant de captiuicate & de Hie- ? ruialedIEt dixeruntmihi:Qu.i remaierunt & dcreli&i iunc de captiuitatt ibi in ^puin cia,in afflidione magna funt & in oppro- brio i &: murus Hierufale difsipatus eil, & 4 porta: eiuscobuil^ funtigni. "^Cumq^ au- diifem verba huiuicemodi, iedi & fleui, &c Juxi diebus multis-& ieiunaba& oraba ate j facie Dei edi: *Et dixi:Quatio dne Deus B ecli, fortis, magne atq ; terribilis, c^cuftodis padum & miiericordia cum his qui te di- ™>· Λ 6 ligunt & cuftodiunt madata tua/Fiat aures tuae aulcultantes,& oculi tui aperti, vt audias oratione ferui tui qua ego oro cora te hodie die & node pro filiis Ifiaelieruis tuis, & cofiteor^p peccatis filioru Ifraelq,- bus peccauerut tibi.Et ego & dom 9 patris 7 mei peccauimusrVanitateieducdi fumus, C & ηδ cuftodiuimus mandatum tuu, & ceremonias & iudicia quas pcepifii Moyfi fa g mulo tuo. ^Memento verbi quod madafti Moyfi ieruo tuo,dicens : Cum tranigreisi fueritis, ego diiperdam vos in populos : 9 4 Etfireuertamini ad me,&cnfi:odiatis prseceptamea,& faciatis ea,etiam fi abdu- difueritisad extrema c^li,inde congregabo vos , & reducam in Jocum quem elegi vt habitaret nomen meum ibi. 4 Et ipfi D ferui tui & populus tuus, quos redemiiH in fortitudine tua magna, & in manu tua 7 1 valida. 4 Obfecro Domine,fit auris tua attendens ad orationem ferui tui,& ad o- rationemferuorum tuorum qui volunt timere nomen tuum :&dirigeieruum tuum hodie, & da ei miiericordiam ante virum hunc. Ego enim eram pincerna regis. cap. ir. 1 pAd:um eft autem in menfe Nilan anno A r vicefimo Artaxerxis regis, & vinum e- tat ante eum. Et leuaui vinum & dedire- ^gi :-&eram quafi languidus ante faciem eius. - i 4 Dixitque mihi rex-.Qua^e vultus tuus triftis eft, cum te aegrotum non videam? Non eft hoc fruftra , ied malum nefeio quod in corde tuo eft. Et timui valde ac nimis. , IO o tirtterp. ex Grac. \z% i* e e M i a & N E E Μ I A S. C A P; I. Erba NeemL· filij ChalcUi kt i ifaElum efi in menfe Chafeleb ’ anni mic e fimi,& ego εταψ in Sufan cafiro: i Etmenii A- 1 na.ni antis de .fratribus meis j ipfe & a iri Iuda: & inter - rogaui eos de ludatis fluatis, qui rem an ferant de captiuitate φ* de Hierufalem. 1 Et dixe- i runt ad me, quod refidui qui remanfeerunt de captiuitate ibPinprouinciafin affiichone magna ■ O* in opprobrio, & muri Hierufalem diffipati} & portae eius combufaefunt igni. * Et faSium efi cum audirem ego fermones 4 ifios, fedi et fleui et luxi diebus, (djr eram teiu- nans e> orans coram Deo edi i * Et dixi: 0 iam Domine Deus edi, fioPtis, i e> magne & terribilis, cujiodiens paSium ftfi mifericordiam amantibus eum j & cttfioditn - tibus mandata eius. * Sit iam auris tua attendens, (eff oculi tui 6 aperti, mt audias orationem fer ui tui, quam e- go oro coram te hodie die & noEie pro filiis Jf- ! raelferuis tuis i & confiteorfuper peccatis filio - nmffrael quibuspeccauimus tibi. & ego & domus patris meipeccauimusi 4 Diffolutione diffluimus erga te, ei non cu- 7 fiodiisimus mandata tua & praecepta & iudi- eia, qua prmeepifii Moyjiferuo tuo. 0 1 Memento iam fermonis quem mandafli s *Moyfiferuo tuo] dicens : Sitranfgrejfifueritis moJ,ego dispergam mos iri populis. 1 4 Et fi conuertamini ad me , <&* cufiodktis 9 o mandata mea & faciatis ea i et fi fuerit difper- fio meftra 'pfquead extremitatem edi, inde con gregabo eos, & reducam eos in locum * quem e- legeram mt habitaret nomen meum ibi. * Et ipfi ferui tui & populus tuus,quos re- 10 demifli in fortitudine tua magna, & in manu tua malida. < * Iam Domine, fit auris tua attendens ad 0- rationem ferui tui ,&ad orationem feruorum tuorum volentium timere nomen tuum, (s* dirige iam feruum tuum hodie 4 & da eum m mi- ferationes coram miro hoc i & ego eram pincerna %egi. CAP. IL JgT faSium efi in menfe Nifan anriomicefimd e Arthafafiha regi, & erat vinum ante eum, & cepi minum & dedi regi] & non erat alter coram eo. r» * Et dixit mihi rex: Quare vultus, tuus tri- fiis. tu autem non es agrotans ? & ( pon efi hoc mfiprauitas cordis. & timui multum nimis. ' 1 z NEEMIAS. N E μΒίρμήνΦσΐζ f 3 § N E E Μ I A S* E Μ I A 2. χεφ. d. Oyoi νεεμίου if«T ypaXxiov. χμι IffifG εν μΐυυ) γουτελε^ fisu; αχαςοό , χμί είώ ημίύ) εν Gvtfdf) dfiipfe’ * χμ) ηλύεν obaudi ας αό[ελφών μου, ουυτς χμ) Φνώψς Μα., χμ) ηρώτητα. ouuefis τάν Meum tiv c hcta&)3-ct>Tm,oi χατελαφ3η<Γάχ) f i αίχμαλωΰία,ς yfijj cwti Ιερρυιταλήμ. ■ * ty άπον (®ζβς μερπ (fi) \1ζ^λζλΗμφΡ>ΰΐ fi) χα^ιλαφΒα'τες τνς αιχμαλωσίας qmc-1 ca> Ttiyfipci, C4> πονη&α μεγάλν xcfi qm οι/α^ίτμ^χμι ffi relyp ίζρβνόαλνμ mdypnpfyjct,)^ •mshcq αυτής όνερ^ν^σΐαι bi> τω&. 4 f b> id dxoifju με λρίόίς %ν%υς , hoi- dtrtL&SKKcwjci xcf) Ζ7τΑ(Τύί νμζζρρ,ς Ρίημίυυ νηςΑΪ/ω» Xcf (® 0 (Γ&)%όι$ρ (§Ε (Ενώπιον 3-g oS 'Sci ovqpivof i * xfiim vl, vLys. 0 M?^ovqptvo^ ο xgl μίγα.ς Xtf φοζζρβς ,φυλάοτων fhju chotS-Yixlujfc v ίλεος %Ίς dryammcwTv (c %Ις φυλάοτον %λάς cw- *u * \ς(ό Ιη τ ονς Gv (φζβοτεχον, xfijj fi) όφΒ-οίλμοί Gv fis J dxoSsUj Gr&G&j^lw W ^oEKsu Gv, tui zyci) (Ζϋξβάτ^όμουι ενώπιον Gv (τήμε^ρν Υΐμίζμν χμΐ vVxfy ft&U ν\ώνιτ^μηλ hvKw Gv. xtf d^ctyopdjcd Sdn άμαρτίούς ι\ών ι<τξβίΥΐλ ω,ς γιμαρ%φρ Gi . xcf sl&i (£ ο oT- χ.ος %·ϋ 7ΐατρβς μδν ύμα$£>Ι$μ. i * $ιαλντα (®ζ$ς(.Α, χμι che Ιφνλώζα- (Jfy τ&ς εντλάς Gv ψΐ c (gi (φζβςάγμαΡόί xfil μαΡώί α. ενετάλω ιώ μων<Λ Tfcufi Gv. * f μνήιχϊίπ ϊ Snfiv jfiyov ον ενεταλώ μώνιτη τώ 7rcu\ κακίες Gv xou λαός Gv,ow ελυνξώνω ‘vi τη όυυυάμα Qov τη μεγάλη j kiu εν r^aeJ· Gv τη xq^Gid. ii * h χνο/ε ϊςά)τύς Gy cm^Ayov ας tIw pfijjj $ όύλ5ν Gv,xw. elgfbjj φζβ(τ&ιγΙω Ttaddm Gv τών ■ΒεΜντων φοζαόΒζ τονομά Gv. xcf diob'coGv όη τώτταχ- όί Gv (τήμερρν,χμι όός ouurv ας ο!χτϊρμ$ς ενώπιον ‘Sci φύ* ό'ρβς %ν%υ. xcu εΓώ ημίυυ oivopfifiy τώ βασιλα. * Καί εν μίυν} vitfd/j ί%ις ύχοςΖ 'XgBcitmkd βασιλα/ε ην ο οίνος ενώπιον durrd, &βλα£ον τν οίνον,χμ) ε$ω xct τώ βαοιλα' xcu orx, lui ετερρς ενώπιον duurf. * χμ} diti μοι ό βαοιλάός, ·.·> ; itfpao r-©» nr-na-Sj? -(San »S noti»! ’ i α’ορ’Π 'jjWSxVwinKi ap^-caxi alta rjVsn-S>j7“Dii j?ab~\ok\ * ■vjrVx i— ιίιη’-^χ vrbvn -ηι·χ tjsS τηι? : rniaxvroxr-vrap ’πρ-ιΐ’ fex mvv 'hiem -pan »Viax»i * ijSarraa? ao»»i 3ψ η >001 5ffeib Γ-ζίρ qaiiSnamvanSisn ^nfemaia^Sanferoi* ■fiaS-iaiKi * -vttH t? ^iTpp.TtfNnnjnwnnna-Sy’ 1 ? ίΡτηη'Λχκΰκ |T j v l T “ife? *wx DTian ibio ^"Vk irato * i παπ fetf-nx r-rnj? 5 ? afe fejfl’ iw ife κςκ-ηρκ jvaVj fen nairfe iribigx s ’Vy naiBn 'rfe^Taifen fetnn nxanSrunxnmn “oj/hnnafe χακί * i" .·,· t jt ; v i* t t ~ « 7 ·· — · · v t t iannaferi n» *tVan ferfen ■fennrux Γ ' l_ ··'* I v v - «-:·*· | ·.·»·.· - -s * ’ibynTOnW>iiDrihnnDV^pi;a^’i 4 PnS αΐκ κη“Ύ^κ nSiiinin anSynn niti ; rwS v cra w : >nxi aWnfex χακί * i T ; t' ** \t · v; *** ·*τ v ■ · ·.· t ▼ τ ’man-xWaj/iji?B o ’wktbx αιρχι * oSrrrS rtioh aVfertnj »nVx na crixS ·*τ τ · i -;j- · . V - v: ·» -r-r ; 33Ί αχ tox r—lanan-cax α >ay px harni :m3 | X ]»^wi j»£ fefei nS h xjairw? nxsxi * CDWinjnainanTy^^iria^xnnpffi-Vxi :wafex nnjwi arma'bn-NPX -pxi ijWi rpafei $n urafe fexi 1 : »nnrn'3pS nanaS aipa mammat' ’πχι nS'Vbnii3 mSy &fi 5 benignus rvidebitur feruus tuus coram te 3 nat mittas eum in fuda in duitatem monumento- rumpatrum meorum 3 readificabo eam. * Et dixit mihirex & concubina qua fede- 6 bat coram eo: Vfquequo erit iter tuu, et quando reuerteru? £t placuit ante regem 3 & mift me , & dedi ei terminum. * Et dixi regi: Si erga regem bonum , det 7 mihi epifiolas adprincipes trans fluuiugvt traf- ducant me , donec naeniam infudaam. * £t epifloUm ad Afaph cufiodem [altus qui 8 efi regi 3 nat det mihi ligna ad tegendum portas turris domus 3 zf in murum duitatis 3 et in domum in quam ingrediar ad eam. £t dedit mihi rex Vt manus Dei bona fuper me: * c Et meni ad prafdes trans fluuium , φ* dedi eis epifiolas regis. eimiftmecum rex prin- cipes exercitus & equites. * Etaudiuit Sanabalat zAroni 3 & Toblas 1 feruus Ammoni 3 & graue eis fuit. & contri- fiati funt quia vepit homo mtquariret bonum filiis Ifrael. * Et meni in Hierufalem 3 & eram ibi diebus tribus. * Et furrexi noEle ego & miri pauci me- eum 3 & non annunciaui homini quod Deus dat in cor meum nat facerem cum Hierufalem: & tumentum non efimecum, nifi iumentum quod ego afcendo fuper eum. * Et egrejfus fum per portam mallis noEUe r j ad os fontis draconis 3 & ad portam fer coris. €>* eram confjderans muros Hierufalem diffi- patos 3 & portas eius confumptas igni. * Et tranfiui adportam fontis 3 & inpifci- 14 nam regis 3 non erat locus tumento vt tranf- iretfub me. * Et eram afcendens per torrentem noEle. ij eram confiderans murum , & eram in porta mallis ftfi redij. * Etcufiodes non cognoverunt ad quid ab- 16 ijffem 3 & quid ego facerem. Et f udatis 3 &. Sacerdotibus 3 & optimatibus 3 & principi - bus 3 & reliquis facientibus opera 3 qfque tunc non annunciaui. NE1MIAS. N E E Μ I A 2. μύίρμ nvd/tng των % \\ II iz * ycy ditet id βασιλα, b βασιλ^ς ας τν cuma ζητώ, όίατιουμή ffinf) π ονηρβν 1 ° (ΐΰζβίτωπόν μου > διότιήητό- c λις oh & μνημείων πάτερων μου ήρημω^η^ ai πόλαύ\ αντήςκατεζρω3η<τοννανπυζ).} 4 f v[ctf dn εμοι d βασιλείς , υτυ συ ζήτας, ygq (®ζ$σηυζάμΙω ί®ξ)ς κό^ον §ε bv %δοόζμνΰυ· l * ycy απα id βασιλα , d cBn, τν βασιλέα αγαθόν, yfil d dyctS-iwS-Yitrf) ο πόας ζυ ννωπιον ζυ,ω& πεμ^ομ αυγ>ν b ιούδα, ας πόλιν μνημείων πείρων μου 3 ψ) ουνοτ- κοδ ομγ)(τω ουότίω. c * η$]απεμοι ο βασιλώς %μ) fi iraEKctm η καδημί- νη ΟΜωτηοναλπ^^ως ποτέ εςεμ ή ποράα Ου,ημ/; πότε c ’Μι- ςρεψας j }(fi nya^twdn bdmov βασιλεως,^ι απί- ςαλε μέ, (£ εδωχ,α. dmfiopjv. 1 νςμ απα. id βασιλα , d dffij τν βασιλέα. cLy aSbv 3 δότω μοι cBis -ολαςάζ^ς σΒ' έπαρχους πίρμν £πο[^> μοδ, ωςε afytyaydv με εως ελ5τω $η iovbd/j' * 1 (ΜιςολΙω Sdn οίτοίφ φύλακα α^μδεί([υ ος εσι jd βασιλα,ωςε δουυυαίμοι ζυλα ^syctQavj ταςπν- λας τ’ βενρεως οίκου fi ας τταχ(& τηςπολεως^ας- αικον ας ον α<τελ&!>ΰμεμ (®ζ)ς ουυτν. <£ εδωκεμοι b βασιλείς ως χαξ ϋεοό ή ayaSrn επ’ εμε * 9 * )@ι ηλύον «ΰζ}ς ίτίαήχομ πεζμν πό(&μ£.<£ U ωκα ουότϊς ταυ; οΒις-ολάς $βασιλεως . ^ άπεςαλε μεί’εμχο βασιλεύς 'Xgynyw δνυυάμεως &ιππας. ίο * καινκουσε [φυαζαλατο^ωνι, yfijf τωζίας b δοδ- λ&οάμμων’ι 3 πονηβν αά%ίς ε[με%>. yfi^ ελυ,πή- dnQcui 071 ηκα αλΐ!δρωπ& ζητη ctyaSov %ίς ιΐοΊς’κτ- ■ - ζμήλ. * ψι η?\Βον ας Ιερουσαλήμ , yf] ήμίαυ cuna ήμεξβίςτΐβς. ' ο * yff ddhluJ νυκτς lyd nguj φυόξες ολίγοιμετ ε- μοδ, ygfi efa απήγ[αλα φυ3ρωπω οτι ό 3-εός [,ίδωτιν ας mpbid/j μου 'Sci ποιήίζο^ με^ τής ϊερου[αλήμ , ygjf κτ\ϋό(& gm. ίςι μετ εμοό , αμή τ κτΙιΖ(& ο εγω Sfa,- fi / 9 f » ρ bCUP 60 i 7 T um). *ygui όζήλΟον ίς ιουδαίοις , d %ϊς ιερ^σι (£ %>ις νντίμοις ygji %ίς ς^ρηγόίς,ηςμ καΰ&λ$ίποις %Γιςποιοόσι Ίμ spya, εως τη obe απή'/αλα* ο D 3 5 1 1 II IX c © 4* J ΓΡϋΠ3 'ijnjKnmnynnnwonKonSKnaiKi * ■· Jj— —* —' *T T τ · — γ ·· »j «i— T ^wtawsj miwi nfnn caVrv ·νΰκ ni ; **· τ j ; » f iv h* i **«»-} »— -r * <·.· — -r i nari iu? nvu-KVi chwv rornix πμ ji (·>■ : ·.· i >·: : · V * i * ·.' J · J %π3ΐοκ’η-ηοί<'π?κη’-ηΝοή^η’·ικι * > WJMCnpa VID&l i{ noN w *Λάπ ηΤΓίΐΚΊ ♦ / ΩΓί’Τ ptfVI tftagji *ngn ‘ntftpi ’ίιππ t&aap Jopn 4 1 *no riD^i wSsnnn ^ uySn ήι yn bicm r . A " T > ·' · " ■*■ "· ■· -- · · -r ■·· ··· s anx τ?απ ?j?n d·® a«n« ntn nann α· — f ·.· u* - ^ /- **■ · -»v - v V - ςτ τ - ’nVxnnS -ιηικιτπ arix3 >c‘ni» icnn^ «r». ··; ·,· τ S* T -r T r * T J T j · ; mpj inapwruin Nnncrton icuPwnu rron npnsn pSn-rxaiSwmi 3 C3» 3Π3Π vniflVlian {Π3Π 3 W»Sk C3p»1 * iTpjn vncnp πρπ ρίέπ -ψετ-Γ-ΐΝ wsn *?Π30 ‘ψ ιπιέηρ γτκβπ b iwiVi : Situri η 3 1 nip? 1 v -Sf? «τν φκ u? rr-Sjn π esdrae rr. Tranflat.B.Hierony . u Artaxerxes. 4 Et dixi eis: Vos noflis afflidionem in qua fumus,quia Hierufalem deierta eil,& {tortae eius confumptas funtigni. Venite & aedificemus muros Hieruiaiem , &non t s iimus vitra opprobrium. 4 Et indica- uids manu Dei mei qubdeiTec boftame- cum, & verbaregis quse locutiis eilmihi. & aio;Surgamus & aedificemus. Et confortata? Eunt manus eorum in bono. 4 Audierunt enim SanaballathHoro- 15 : no** r > · ifpn j? non n$?ft m cu>hn iyp ήκι 4 .· : vfFia vWjo vbrfn 'mbjm r · ‘- ^ i - T : - * ·— Vx 3 ]’rop n’3n3-]3 ea Vii a ρηηη on j-Spi ! h^g-|3 piis pnnn OT-Sjfi -ν'? απηηκι o»j)ipnn ipnnp oTj -τρι * : an*3ix r~fi3i'3 cnn« ixnn jv *· t- -? - τ -r - «»· ·· n&a--\3 i/TV ιρήηπ niwjii njw rnxi» vnnVn π’ό^’ΐιπτίρ nan nnios-p pVpai :vnn3ivVji:ai wnanpnuppjniTaSapnnn oipyi 1 i TTi3|jn3j? nna km? nssani ρι?33 -Vin o>aiiv .τπηη-ρ pnnrnlrVp » •ψ aVpiT i3\pn C3».nprja mun p’f ππ in> c ' 1 -ir-amnnoinn r T J T JT φρ isnntniniarnj-ipnnncDifVji-j * !£= 3 Wn> -ir v 'Vyiin*3nMji|arin-pn>Tpnnnon’-^ * ·«! . * ; r~n>33ttf n-^a u?3un p’|nn in» niteSj & Tobias ieruus Amanites, & Go- fem Arabs, & fubiannauerum nos, Sc de- ίpexerunt^dixeruntc|ue j Quaeefth^e res quam facitis ? nunquid contra regem vos io rebellatis? 4 Et reddidi eis iermonem, dixiqueadeos: Deus caeli ipfe nos iuuat, & nos ferui eius fumus, furgamus & aedificemus ♦ Vobis autem non eft pars & iu- fticia & memoria in Hierufalem. CAP. II I. i E TfurrexitEliafib facerdos magnus, & “^fratres eiusfacerdotes, & aedificauerik porram gregis, ipii iandiiicauerunt eam, 6 ilatuerunt valuas eius, & vfque ad turrim centum cubitorum iandificauerunt $ eam vfque ad turrim Ananehel. i 4 Et iuxta eum sedificauerunt viri Hle- richo, & iuxta eos ^dificauitZacbur filius i Amri. 4 Portam autem pilcium ^difica- uerunt filij Afnaaripfi texerunt eam,& ilatuerunt v^luaseius & feras 5c vedes. 4 4 Et iuxta eos ?dificauit ^iarimuth filius Vri3efilijAccus.&iuxta eum^dificauitMo B foliam filius Barachiae filij Meiezebel,& iu xta eum ^dificauit Sadocb filiusBaana: 5 * Et iuxta eum asdificauerunt Thecue- fti . Optimates autem eorum non fuppo- fueruntcolla fua in opere Domini fui. * 4 Et portam veterem sedificauerunt Io- iada filius Phaiea,& Molbllam filius Beio- dia; ipfi texerunt eam, &c ilatuerunt valuas eius & ieras & yedes. 7 4 Et iuxta eos axlificaueruncMeJchjas Gabaonites, & Iadon Meronathites viri de Gabaon, & Maipha pro duce qui erat . in regione trans flumen. * 4 Et iuxta eum sedificauit Ezihel filius Araia aurifex. & iuxta eum aedificauitA- nanias filius pigmentarij : & dimife- runt Hierufalem vfque ad murum plateas 'latioris. Λ 9 , 4 Et iuxta eum ^dificauit Raphaia filius Ahur princeps vici Hierufalem. io 4 Et iuxta eum aedificauit Ioiada filius Aromath contradomu fuara. & iuxta eum edificauit Atthus filius Afebonise. 0 Interp.'ex Graee. lxx. n E e m i a $. * Et dixi ad eos: 7Jos noidetis affiiSlionem i 7 hanc, in qua fumus in ea; quomodo Hierufalem de ferta 3 & porta eius datafunt igni.V enite et adificemus murum Hierufalem , & non erimus amplius opprobrium* r . Λι * St annunciaui eis manum Dei qua ejibo- 18 n a fuper me\& fer mones regis quos dixit mihi. & dixi: Surgamus φ adificemus i & fortifi- cata funt manus ipfirum in bonum. * St audiuit Sanabalat Oroni,&Tobias fer - tms iAmmoni, e> Gefam zArabi. φ fubfan- nauerunt nos- 3 ftj deflexerunt nos , φ dixe- runtiQuod rverbum hoc quod vos facitislnun- quid in regem ahtas eius t etjeras eius 3 ftfi rveffes eius. 4 Et ad manum eorum tenuit Malttas Ga- baoniteset zAaron Meronothites 3 viri Gabaon , eregione domus fua. et ad manum eius tenuit iAttusfilius Afibania, NEEMIAS, μΰζρμγινΑσίζτων o <· · -» ‘7 * χμχ d%a cwi°v; 3 ύμας βλέπετε τ Iw %mgjm ^υτίω,αΐ) μ zcffifiy οωτν,πως Ιερβνσ’αλΥΐμ ερημ^Α, (Ε αίπυλΰμ ουοτϊιζ Uodvicrcv» 7W&.1 6οτε χμχ ιχοίομγιζέω- ρρ Τ τάχος kpcvc ταλήμ 3 χομ ebe επόμεύα ετι oW βΚ. ι 8 * χμΐ ,άπέτρίάλα. cwtslq rlw χαζμ “δίί3 εοΐ) w Ιςινά- yctSn ζπ εμέ, ^ c¥vr Τ^γοις νάβοίσιλέωςύςάπέμοι. χομ άπον 3 α^αςωβρ χμι ohtofr ομέχτωιβρ. χομ νκζμίμαω- dVTcw cu χάρες cwndv άςτάτ/α-Οϊόν. ‘7 * χμι Μ%(τε fd/jc£cO\dir οΆξύύ'/ι,χομ τω£ίας ο&τ^ς οάμμωνι^μι yxrctpL ο άρμ£ί, χμ.\ ζζεχέλουτοΛ νμά,ς,χμ) κα,τζφ^βΐτόν » μψ, κπορ,τι τ ψ (ρ ο υμβς ποΜ- τε 3 w Μ fiv βασιλέα νμας %τοςατβτε', ίο , * ιφ έπε^ρεψα ώ/ϊΰϊς Τ^ΐον ώπον ανζηςβ βεος u ύζμρχ άυΡς άοοδωτα Υΐμϊν 3 χφημέας $ ίλ 9 < cm^na^a- ρβ'ιμομ αΛαςΥκίύύμε^α xguj oho$ ομέκτωφρ· xfijj ύμϊνοηο \<π μερ)ς χομ hxw.omwYi <έ· μρϊΐμόσννον hs ϊεζβνναλΥΐμ. i 4 Kcm dostpi ΙλίαΟνζο UpSfi 6 μέγας χμχ φ αδελφοί aisd (J) ίδρεϊς,ίς moMjjLfiQw τΙ /jj πνλΙ>χ> τ iw ζατνώΰ. άυ%\ YiylaQck) άντίυύ,χμι iqnfrn Βνζμςάν£ 3 χμχ εως πνργ-ό έΙρ έήατν hyla.Qm civf v εωςπνργα α~ VCMiYlK. , , ■ , ί - f ψ) Sdh χαζμς curd molo μ nα. $ * χμ Sdh χκζμ ctmlv ζατέχον (§) Β-εζωπμ. (c ί^ΰ- pj\ duuvJvcsw. eurlwsyzm τξάχρ^Ρ ώπΰΐνύςΐ'^λύόμ $ 6 ζνζρί amdv* *.χομ rlw πνλΐυυ %liafwpd zapeim- Qtfyj mld ψς φαάέζ, χμχ με(&νλοίμψςβαϊωδία, cw- \szya(jp αυτΙω 3 χμ^ έςνσην Βν^μς av£ 3 (c ζλαΒξμ ώοτΥΐς, xgj μοχ7\$>ΐζ άν£. 7 * χμ) c ’Μ χ&ζμ fhjufil· oMparncri μαλτίας ό ίαζαω- νίτϊίς χμι άα/ρων ο μηρων^Βίτης,άμαξες £ ya&am ιφ της μασφοί εως ύζβικ αφχον%ς $ πέζμν & πο^,μό J. « * χομ Sdn χΰξμ ctmlv VKpctfgtitiQdjp οζιηλ ψς αομ- χμ πυρμτ^ν. xfij Sdh χβφ cuurfi Szoyfigdmvp άμα- νιας φ'? Tsfj» μνρεφώρ 3 (E idwzav ίε^υϊαλΥΐμ έως ί τβ- χο\£%ΐ7ϊλατέ&. 9 * (E fifin χέίζμ otmlv bzqcfy!mo : &ι> ραφοάας ψς βύξ ΰ^χωνγ\μί(βΐς ^^χ^υΙεξβυσαλΥΐμί > ι * & <Μι χ£ζμ cwndv 0 Μζμ.τνιβνι)Ιεδαίας ψςερωμαφ χμΐ mvypcwn οιζιας μ άστάνζζμτη- Qyp ατ%ιςψς αΟμ&άμία. ® I D 4 Ί 7 3 τ ■ι ο / i 14 44= i mana esdrae ii. -a 3 T£?m oirrp rraVn ρ>τ'ππ n>jtf mo * ■ nojn * :anwnn77mn«i asio nna« jt - ; | · - - v - ' i·* ; at -4- * abyn»'. |Sa’sni$ ripn-p cnW pinn fun ρ’τππ ίί’ΐ'π iiw Γτκ * ! vm?! >4in ■ * vSjfM 1’iiilVl ί7’ΡΪ’;!11Π«3Γ-|0Π Π13Ρ3»’1 ! riWrnyj? 35? Π01Π3 ΠΟΚ t|^Kl VrV131 •ψ 333-J3 naSa pinnrii&wriiy» mi r byio v rinVi τηιηνφ’ ton oiaTrra ^Ss -p pVtf Ρ>»ΠΠ 'Γ1541 * ! 1»ΠΠ31 » <0Τ?Ο»! 3330’ 541Π Η§?ΟΠ 15? PlfrT 1 ?? Π3ΐ3 ηόιπ ηχι’ vnnsi ι>|?$ο vjinSi ιτρρΐ ipomnpvn irftjrarnjn "iSan-p 1 ? hbip η -φ piiirp m’om ρ»ιππ lnrwt * ! vrj ■ : aSaS nS»j?p “jSjpsni© npm pinn ιι»ητϋΐΐ3π-ρ η3αή’πκφηππνιπ54 s > φ gi^3i»j?l4’ J 7? pini» i nS»i!p if?j3 i jiv pan pwn riSj; imo nw πια nsran j —ρι© nia arp ψα ριππ ninninrw i Siisn jrbn ytykx n>3’nn|-i? jraparr ja nipppn-pnniirjamaiapnnnvpnx * ■■ j—ia naamjn 3 ’P’Sn na nnbo na» !3’»Φν * . l · ’ : ·· : Ί 32 Π wm CD^narr τρηπη inn&tf ιηπκ cana ia 3W?m jaua ρηππ virix ! ina bm rtassrp rvtpjra-p πηρ ρήππ naa na» nia ·ηκτ|3 n33 ρίππ ιηπκ 1 : r—i33rrijn j/ispairii/ n|iTj? stfim Siparn shsrpan imo ϊικ-ρ bbs * vin .54 mipan -gnS i»k pVpn ^San naa nsins-jannp ό’όπΐΰΐρΐίίι^^ρορρ’^ηοφηιπι * ». , “ :Nisl»nVi3omrniaS Siaan luo n*:p πιο οψριιηιρηπηιηπκ » t, "W 'bsP * ! ^spn nam ijn χί·ι»πΡιΐ3,ι ■■ % ; ina iuS vh a»3nsn ip»mn oaian I? 10 k» i 11 1 5 14 iJ T ranilat.B.Hierony. V 'Artaxerxes . *Media parte vici xdificauit Melchias fili’ Ere,&: Afub filius Phetmoab, & turri fur- nbru. 4 Etiuxra eos ^difieauitSellum filius Aloes princeps medrie partis vici Hieruia- le,infe & filij eius. 4 Et porta vallis asdifica- uit Annu & habitatores Zanoedpfi aedifi- caueruntea,& ftatuerunt valuak eius Scieras & vedeSjSc mille cubitos in muro viq; ad porta fterquilinij .*Et porta fterquilinij D aedificauit Melchias filius Rechab priceps viciBethachare.ipfe ςdίficauit ea,&ftatuic % 5 valuas eius & ieras & ve<5tes. *Εΐ porta fon tis ^dificauicSellu filius Colozai princeps pagi Maipha.Ipfe aedificauit ea & texit, & ftatuit valuas eius & ieras & ve<5tes,& mu ros pifcinae Siloe in hortu regis,& viq; ad gradus qui deicendunt deciuitate Dauid. re s Poft eu aedificauit Neemias filius Azboch princeps dimidiae partis vici Bethfur, viq,- cotrafepulchru Dauid ', & viq 5 ad piicina quae gradi opere conftru&a eft, & vfq;ad 17 domu fortium. 4 Poil eu aedificauerunt Le- uitae,Reum filius Beni.poil: eum ^dificauic Aiebias priceps dimidiae partis vici Ceilae s in vico fuo. *Pofteu sdificauerunt fratres E eorum Bechiu filiusEnebad priceps dimi- $ diae partis Ceilae. 4 Et aedificauitiuxta euhi Azer filius Iofue princeps Malphamefura fecunda, cotra aicefum firmiisimianguli. 10 4 Pofteum in mote aedificauit Baruch fili ? Zachai mehfuram fecundam, ab angulo vfque ad portam domus Elfafib facerdotis n magni. 4 Pofteum ^dificauitMerimutRfilius Vriae filij Atthus mefuran fecundam, a porta domus Eliafib, donec extendere-· 11 tur domus Eliafib. 4 Et pofi: eum aedifica- ueruntfacerdotes viride capeflribus Ior- 13 danis. 4 Poft eos aedificauit Beniamin, & Afub contra domum fuam. Et pofl eos aedificauit Azarias filius Maafiae filij Anani$ 14 contra domum fuam . 4 Pofl eum aedificauit Bennui filius Ennada mefuram fecundam,^ domo Azariae vfque ad flexuram & μ vfque ad angulum. 4 Pofit eum aedificauit Phalel filius Ozfcotra flexuram & turrim <· quae eminet de domo regis excelfa, id eft, in atrio carceris. Poft eum Phadaia filius ί( Phcros. 4 Nathinaei autem habitabant in Ophel vfque contra portam aquarum ad Orientem, & turrim quae prominebat. i7** 4 Poft eos 5difitaueruntThecueni men- furam fecundam c regione a turre magna G & eminenti, vfque ad murum templi. 4 Surfum autem ad portam equorum aedificauerunt faccrdotes vnufquifqicontra domum fuam, I Λ Interp. ex Grxc. lxx· neemia S; 4 Et menfuram,fecundam tenuit EMelcbias χ i filius Eram,& eAfubfluesPhaatmoab,et vfq^ ' ad turrim furnorum. 4 Et ad manum eius te A * nuit Salium filius Saloes princeps dimidij njici Hierufalem. ipfe et filia eius 4 portam -vallis,p-13 nuerunt.iAnnun &habitatores Zanofpfiddi- ficauerunt eam, & fiatuerunt naaluas eius., (fif feras eius, ^aaeEles eluscet mille cubiti in muro rvfque adportam ferquilinij. 4 Et portam fierquilinij tenuit Mele hias fi-i 4 Itus %cchab,princeps rvici Bethachcharan,ipfe et filij eius, ^cooperuerunt eam, et fiatuerunt evaluas eius, et feras eius& veffes eius i 4 cAt portam fontis muniutt Solon filius Cba χ j lezj, princeps partis EMafba : ipfe adificauit eam, & texit eam j & fiatuit naaluas eius φ* veEies eius. & murum pifeina Siloa in hortum regis, & nafque ad gradus qui defendunt de duitate ‘Dauid. 4 Eo fi eum tenuit Vfeemias filius izfitch \e princeps dimidij vici Bethfur rvfque ad hortum fepulchri Dauid^&wfque ad pijcinam qua fa± Eia erat, & 4 Et pofi eum tenuit Meramoth filius Vria * filij zAccos menfuram fecundam d porta domus Ehafubvfque ad confummationem domus Eliafub. 4 Et pofi. eum tenueruntfacerdotes aairi » * tAchechar. 4 Et pofi eum tenuit Beniamin et Affub con- * j tra domum fuam.&pofi eos tenuit Azjtrias filius EAAaafea filij Anania iuxta domum fuam. 4 Et pofi eum tenuit ‘Baani filius Ennadad *4 menfuram fecundam , a domo Azjtria ajfque ad angulum ajfque ad flexuram * Phalali filij »j Vfai, contra angulum φ* turrim eminentem ex domo regis excelfa atrij caneris. & pofi eum Phadaiafilius Phoros. *Et Nathinai erant habitantes in Ophal vfi que ad contra hortum porta aqua ad Orientem, , turris eminens. 1 5 4 Et pofi eum tenuerunt Thecoim menfuram fecundam eregione turris magna eminentis, <&* wfque ad murum etAphla. \ " „ 4 Supra portam equorum tenuerunt Sacer- dotes, uir contra domum fuam. ΜΕΕΜΙΑΣ. μθίρμήνώσιζ rjfi d. 11 ’ (c μετράν έτερόν bipfmorb μελχίας ψς ηρμμ^ Χ -7 (£ ctQ'X ψς φαάτ μβα£,& ίως πνρίχ τάν §αχαράμ. xfii c ffin χάρά auutd ο/κράτητε £αλλκμ ψς ταλωης αρχών YipdGip &&χωρ)ίιιερβυΰ’αλήμ ; οωτς χμ cd θυ- 1 3 Γατερες cL/td * τϊώ mhbju fi φαρμ^ος νκράτηΰΌΜ. d /υύν yfij (fi) m%wiwTzg ζό\ωω, cw%>) ωζο^όμναταν auorlw,xcfi ϊςτΐσιΜ) χλϋύζμ ουΰ^,ψαμοχ^ις ou)t i (£ χίλιοι τάχύς b id ϊθίχ&ι ζως τϊς πύλης Ί'κοπ&ας. 4 *ψι τίω πΰλΐιυ της Μπςία.ς νκράτήτζ μζλχίας ψς ρηχα£,αρχών (ζ$μχω{>βν βηβαχχαράμ, οωτς (£ οι ψ) cwjif. xfij hntimifcw cwtlu), ncf zgyufouv ύυζμς αΑτϋς,χμί ί χλϋβζμ cwfif μοχλ9ΐζαυτής. *t!w ^πΰλΐυυ fi πηγί\ς Υ)ΰ·φα.λί<τα.% ζλωνψς χαλζζζ,αρχώνμζρ'ός fi ματφοί, αύνς ι :Ιζωχο$όμγΐΓ&> αύτΐυυ qfij s&Fa&7ΐύργου ίΐζεχοντ^ οίκου βασιλεως αάωτερ&ιης αύληςτηςφυ-* λακης. χμ) μετ αύτν φα$αία ψς φόρ &. * χμχ fi) vadivouoi nfw ο\κουΖτες b τάωφάλ ίως άπώαχτι χή~ 7Γ» 7Π)λης α%ς άς Ταβλάς f ό νϊυρΓος ο οΐξεχων. * xgy μετ’ oJJTVQMpaTnCaJv fi) βρκωάμ. μετράν isi* τερβν ύζοΜαίΙίας 7WpFs %S μεγοΰ\9$Ίδ$ οΙζέχοντ(&’, ι* χμχ ίως τάχους άφλά. * όώωτερβν πύλης τάνίππωνοκράτηΟχΜ fi) ιεράς,φυηξ οΙζοΜΟΑτίας οίκον \ojq%L -s ι ? χ 4 ι ί ο ο $ ο ’ Τ) 3 ι 4 6 n»aru isdrae ii. Tranflat.B.Hierony· XArUxzrxrj. ηηπκι in>3 nai “istr-fa pro pnnrnnrtx* >■ ! rnian ij?5p w n*x#-p ryyaq ρ’τππ i]Vr^3 pjm n»aSw‘|3 rran ρήππ ηπκ 5 > Π’333"?3 oWa ρήππ νππκ ae? ma wn ’έηϊΓή3 itaVa ρήππ nnx * : voimim > •ηη ipaan ipwia,o»Saim owpaij narnj? Ι^έπτ^Λ * : i—isan j ^ριπια'Γίνπιρ'ϊΠΠ -nx bai3 «rex-»? cteup ygp *ifo * : amrrn-Si? «Λή navi di?3»i iV tm nainn πα lum pnqt? Vm νήΝί wb notfn * Vnrn onS ύτκπ cwi; o\SSo^n οη>τπ is^nniairatzDmxn-riKvn^nDib^n τ J ·**■; ·* ^·τ—·τ v j — j — w ~ { “ ΊΏκή tfayn nniDT * : mante? nam v - λ : ·.· i · - -»· j-r · : | : ■*■;··: iwm V3?i Sjp» nVi?';-asc=i»ii3Dn-TifKD3 awmniiai^n-OirriWjiatf 4 : arras < *·· ♦ : » j· *r · ·· v: <- ; |v ** ; - : r~r> 2 V ru \*2 nn 1 ? oum owktSk cunsnn | T ·’ · 1 v·'·· : i» · : >·· ·. t» r τ ; γ CDnsaniaiiipSy MirSia * : aaian nuS ia>s?3n bj r-inan ,. _ ,.,... . I· : · >■ «■; - · m? nainn-73 Tjyp-iinainn-as rorui 4 : rnW? cjpb ib »m iron φ I -:- \* -r I·· ^j· :- * T : v ηΰτρρη r-raui t&up ynvrmi '>nn 4 niahS ngmnnSjpa ain^ni oriayro πκη anVinn nnorb onrlsrnSnrna d?wv I · I" ^ -a·- *·■ -r . ; i· ·. : - a.- τ : LzbmyzDrbrbtt mS rin>'uzta τν^ρη 4 S Vara 4 : njfin iS πιψ^ι : anaaa nf?*Si oov DrpSjnwD tdp |v if ··■·· * t · · ·*-- n3ima^m?3Dnn3’W3 nim’ ίοκί 4 A 4 “ 1 T » V ; τ — — — j 9 — T «r · .« : Γ-1Β1Π3 ni» 1 ? Spi: sS ύπ j«i sinrTtfsiyiio^Sitrp sSiinynosn 4 • nitihm-m limini DDin'V« . Γ ^ - V a- : · : a : - r* apss B'3ip’fi αΊιπ’π isa-ipto 'na 4 -Tfsniapair^sp a 4 a^ait?p 'xh nos»i aipaS niwina Tbm 4 : υ^ν m?n «i“ ■ ” . f · : -* · · - -r | *« V j ■¥ "τι^ τρι;κια»πππ mninS ηπ^α ' i D|T/wpi οπ’πώί Dn^nnnrraj; mnat^bS i % < ; T 3 ’ : IO II ii > '-9 4 Poft eos aedificauit $ccldo filius Em- mer contra domum fuam.&poit eum ^di- Acauit Semeiaillius Secheniae cuftos por- 5 o τς Orientalis. 4 Poft eum asdificauerunt A- na^ia filius Selemiae, & Anon filius Selo iextuSjinenfuram fecundam. Pofteum x- dificauit Mefollam filius Barachi^ contra 1*3! gazophylaciu fuum. 4 Poft eum asdificauic Melchias filius aurificis vique ad domum NathinsEorum,&fcrutavendentiumcotra portam iudicialem & vfqj ad coenaculum 3x anguli. 4 Et intra coenaculu afiguliin por- tagregis asdificauerunt aurifices&nego- ciatores. cap. i i ii. piAdumeftautecum audiilet Sanabal- A lath quod aedificaremus murum,iratus eft valde, & motus nimis fubiannauitlu- * da20s. 4 Et dixit coram fratribus fuis& frequentia Samaritanorum : Quid Iudaei faciunt imbecilles?num dimittet eos getes? o numfacrificabunt & coplebut in vna die? nunquid aedificare poteriint lapides de a- 3 ccruispuluerisqui cobuftifunt? 4 Sed To- biasAmanites proximus eius ait .· yEdifi' cent-fi afcenderit vulpes,tranfsiliet muru 4 eorum lapide(im. 4 Audi Deus nofter*quia fadli fumus defpedui. Conuerte op^pbfiu fuper caput eorum^ da eos in defpedio- j. nem in terra captiuitatis. 4 Neoperia.r iniquitatem eorum, & peccatum eorum coram facientia non deleatur,quia irriferunt t asdificates. 4 Itaque redificaliimus murum, & coniunximus totum vique ad parte dimidiam , & prouocatum eft cor populi ad 7 operandum. 4 Fadtum eft autem cum au-. diifet Sanaba^i^^ Tobias,&Arabes,&: B Ammonitx , & Azotijquod obdu&aeilct cicatrix muriHierufalern, & quodcoepif- fent interrupta concludi,irati fu nt nimis. * 4 Et cogregati funt omnes pariter vt veniret & pugnarent contra Hierufale,& mo- 9 lirentur infidias. 4 EtorauimusDeum no- ftrum,& pofuimus cuftodes fup muru die loac nodlc contra eos. *Dixitautcm ludas: Debilitata eft fortitudo portatis, & hum 9 nimia eft,& nos no poterim 9 ?dificare muti rum. 4 Etdixerunt hoftes noftri: Nefeianc & ignorent, donec veniamus in medium eorum, & interficiamus eos, & ceffarc fa- 11 ciamusopns. 4 Facium eft autem ve^ * nientibus Iuda3t's qui habitabat iuxta eos, dicetibus nobis per decem vices ex om- C nibus locis quibus venerant^d nos: 4 Statui in loco poftmurum per circuitum populum in ordinem cum gladiis fuis, & lanceis, & arcubus. if 1 * - interp. ex Grec. Ixx. e s d r a s. i Etpofi eum tepuit Sadocfilius Bmmer con ** tra domum fluam. & poB eum tenuit Samaia filius Sechenia, cuftos porta Orientis. 4 Et poB eum tenuit cAnanias filius Se Ile-1 ° mia, &.Anon filius Seleph fextusmenfiuran\fecundam. &J>ofi eum tenuit Me filiam filius Ba rachia contragazjophjlacium fuum. 4 Et poB eum tenuit Melcbias filius Sare- 31 phi^fque ad domum Cfiathinaortm ftfi nego- datorum contra portam confiderationis, et vfi- que ad afcenfum flexura. 4 Et intra kfcenfum porta ouina, tenuerunt 31 fabri & negociatores. CAP. 1111. fT faciil eB quando audiuit Sanabalat qubd nos adificaremus murum,&moleBum fuit ei,ey* iratus efl multum, etfubfannabat infu- daos . *Et dixit coram fratribus fuis & exercitu Samaria, & dixit: fihiid imbecilles iBi faciunt Judai? num dimittemus 'eos ? nunqutd ficrificant? hunquid poterunt ? & hodie fanabunt lapidespoflquam puluisfaBi funt cobuflti 4 StTobias nAmmanites prope eum: & dixit ad eos: €t ifli adificant i nonne afcendet vul- pe^p* defiruet murum lapidum eorum? , 4 Audi Deus nofter quia facii fumus in fub- fannationem, & conuerte opprobrium eorum in caput eorum, {£? da eos infubfannationem in terrd'captiuitatis: 4 Et ne operias in iniquitatem eorum,et peccatum eorum d facie tua non deleatur·, quoniam irntauerunt coram adificantibus . ^ St adificauimus murum, & cotiiunUus efl omnts murus vfquead medietatem fuam,et fa - a fium eB cor populi njt aedificaret . 4 Stfaffium eBcum audiffet Sanabalat, ftflTobias, et Arabes,et Ammanitte, et Azotij,quodafcenditgermen muris Hierufitlem, quoniam incoeperunt ci catrices obduci·, etmolefiu eis vifumfuit valde. 4 Et congregati funt omnes ad idem ait ve- * nirent & percuterent in Hierufalem, & facerent ei deceptionem. 4 Et orauimus ad Deum * noflrum, ftfifiatuimus cuftodes fupereos die et noBe dfacie eorum. 4 Et dixit f udas: Contri- 10 ta efifortitudo inimicorum,&humus multa,et nos non poterimus adificare in muro. 4 Et dixerunt tribulantes nos: Non cognofi- 11 cent φ* non njidebunt donec njeniamus in medium eorum,& mt er fidemus eos, & fedabi- mus opus. 4 EtfaBum efi nat venerunt fu- 1: dai habitantes prope eos,^/dixerunt nobis: A- fcendunt ex gmmbus locis, quoniam conuer- tifiis fuper nos. 4 Et flatui in infima locipoB 1 murum in abfconditis flatui populum perpo pulos cum gladiis fuis, & lanceis fuis,&arcubus fuis . o Ε2ΔΡΑ2- μβίρμγινώσΐζ των ο 4? 19 * %cy μεταυγρ QMpfinKn (jlI ωκ ψς εμμηξ Αζερά/ύ τίας οίκχεουυ%$. κμιμεταυτρ οκζμινκη. Qaptc άαψς Οεχοχία φνλαζ της ττνλης της ουνα%λης. )° ycy μετ’ cwtp νκζμ.τηοτΑ d/jmag if ος ΟεϊΚεμία ■ (c φΐων ψως ο εκ%ς μέτ(^ν$ά)τεζβν. (c μεϊ cwvp οΜρμτητε μεβλΚαμψςβαραχίζ οΙζοΜαντίας ίαζοφυ- ι 1 λακιον αχπΑ.. * ygjj μετ cwvp oMPcfimtrt μελχίας ψς οα/ρεφίέως οίκον τάρ να&ναΐων (£ τύν ά- ποΆΜτί 7Γϋλης f dBurusfi/soogfd wg οώαβάάεως £ κ,αμ- 3 1 πης. *χμι αναμίΟν τ* όώαζΰίτεως τ’ ττόλης f (®ζ$£α- τιύς οΜΡμτη&Μ @ ψα'Κχοις (fi) μετά£ο7\9ΐ. t Λ ^. ;; κ .,... ' ^ 1 * Κά] sffyjsfe bAUci γΐκοντ& Qdfa^aActT οτι ημείς ohofytLotiiJfljfi τίί,γβΑ^ ποι/η&ην dsjif ) yfj ωξίίαϊη (Μιττολν, (£ οΐζεγελα c ΰτιι τίς ίον^αίοις. I ycflj άποχ ναούτηόν τύν αδελφών curtif ίς τ’ ΰννάαεως Cauaqdac^ yfij άπθ4>, τί (fi) ον^αμινο) ονη 7roiot)w (fi) iov$ cdoi', μη χα'&λαφομβμ avftgj ctfia θυ οιάζονσιν·^ d- ρμ hwnQpf, (t τημερ^ρ IclQvtcl f csir λιΑοιςμΤ) τ%ω- i μα fptdfi xcwficffgtc) * %μ\τωζίαςο άμμουνίτης ί)(όφρα cturfycy άπον ουντίζψοά ίε vjiffidmlo- μόιϊσιρ,ονχι d/jafrMf άλω7ηιζ.}\μ καύελ&ί f τϋ,’χος λί- ΐΟων cwwSp', azovQvo (7εοςγιμ^,ότι ifvridnpfp dg μνκτηίίνμόν,ψ) cBifps\]/ 0 p ο ναζισμό ρ djmfp eig κεφα- λΐιν djjvfp fs $ός οωάν άς μνΆ,τηζμτμόρ ci> γη αί^μα- ί λωτίοίς’ *yfii μη κάλυψης Sin Μομίονν drnfpfi ή ά- μομτία φμ$ρ cm m&crmciv Gv μη ο!ζαλαφ$άη,οτί 7tapd)pyiCaM ίνοΛτίορ τάρ οίκο^ομουωτωρ. * 9 USti ωκο^ομήταφρ f m%og <£ σαυήφ3η rtdfjT τκ- χος εως f^uiGu; curti? , yfi^ κατψία S λαό?ως -i 7 oho? ομηοτμ. 4 ygj ε^ρε% ως ηκχτε (ίΜάζαλατ ^ τω- ζίας κ, (fi) αομζες yfif (fi) άμμοΜτομ έ (fi αζωτιοι, οτί dffifin ή φνη Gig τάχεψ ίερχόαλήμ, οτι ηρζουρ% ai cha~ (τφαίόα οΆαφρμοτίΰ^,χ, πονηρήν cojfiig ϊ φά/Ιη τφοί^ομ. * f (£ σονήχβηΐφν τίντες Sm f avfi ελύϋρ (c 7ίαΙάζαα% ρ αν ΙερΥΑαλήμ,κμι woincraj ovtIw τζλαρ'ησιρ. <®£$mv- ΐζάμεΐΐα cmffig tp fsop nafS, yfj Ιςήπαφρ νλα κας S7T oujchvr ημερμς ytfq ιυκτς )χτό ιώζρτωπου dumfp. ίό?ας,συρετ£'(οη ή ιχις τάν Ιχ 3 ρωρ,ψ) ο χβς 7 ΐΌλυς,και ημείς 4 ? χ^νητομεύα όίκοδομϋρ άν τα τείχω. II * χομ ώ γορ fi ύλίζορτες ημάς μ γρωβρτεμ και gsfoc ο- ψορ 1 ) ϊως ο%ν ελ^ωμεΑ εις μεβρ dmfp , xcfi φονό?Ομού 1 1 cwcfd Kof κϋ[(&τζαΰβμοΜγ ερίορ.^ * ycfi ljfi% ωςηλ i 6 ορ fi iSaioi οί οϊκχρτες εχοφρα ώπ&ρ,καί mop ημίρ; wafimovm ομ πάμτωρ τ&ρ τπωρ οη επεςρεψατέ εφ> i 3 ή μας. * ycp εςησα dgfigi KardifiSgfis? νπον κατωτη - <&cv τείχοις οα %ίς οχεπΙϋυοΊς,ψ) εςητα ί°ρ λαορ κψ Ιήμοΐζ μζ ρομφαίων dmfp ycpj τάρ ?οζμτωρ drnfpfd τάρ τ£ωρ dmfpi f .0 t 4 $ f\ esdrae ii. Tranflat.B.Hierony. ^ 'Artaxarxes. * 14 17 IS a^Dn-b^i onhrr 1 ?^ “ipki αιρκίκη^ΐ tzDnpfp iktjtW tdgn nmm m w ibnVrti hdt imam Vmn s c33*mi 03*©3B3*ri33i I·· - T ·· ί V ·· 1 J 73 * 113 * 7 j?7ir*a 13 * 3 * 1 «ijjqe? 7ψ§3 *n*i * *» »*« nainrr*?« 13*73 3ri?3ionsrn«o*riV«n ^ τ -i~ v T ; τ ct- ψψ ^j?n*iiD«i3inip’KC3*ii3rii J :nWt ~ r -; i : - a* “ : - |T - : »Ssn isisq ypinni c=3*3i3i iana oin in*-*7«i b’33Drr*7«i onnrrbx irjxi -*?j? 0*ii33i3rbxi fnmi i—oin roxSan j νηκο W CD>pim Π01ΠΠ l» τ ·· v ]κ· : τ -** na^i3l©nVip-n« ’ij?a;pri itt*xoipa3 ! 13*7 Ε3Π 1 ?» 13*1*7« 13’*7««3ΡΠ |T v y* · v; a*· ·* J :|*a · C3*p*ina £=3*>’ΙΤί i73X*7H3 C3»tl? j? 13Π3Χ1 * ! C3»33i3ii nxy i|nn#n nbyo a*ngi3 y*S* iiv’3i tf*« a^*7 *nia«'«*nn njn ra oi>m iae*a n*7**7n wS-vm aSc/rviiro i - J ».t ; · τ j·)— “* ■ jt |t { ·Λ* τ 2 | -» 2 wm ngii ’ΠΚ] >ίκ jw s ; ipaNSp wua n w& νττκττκ ^ηκ Winwan λ*· τ ; «.· ; ;/—i ) ·· -- -*v -· T ; * - ia»anin*7c*i7*« ‘ |‘ r “ ^ 2 * i* i~i on*nx"Vx n*7ii3 an»ra apn nppy *nm ‘ iv ··-: v λ τ : iv ·· ; ^ - · : - * 13 t 10 i ii WTO 31 ma nnmimm |V : · : JT : jEDmmri 1 1· i - ν ςππ^ΐ£= 3 ’ 3 ΊΐίΠί^ wniD*! οηακ to * j l·· τ /·· τ ; 4 ·· ; · ; | jv ·· ; i 3j;i3 ni nnpai o»3-i^ Mna» f |τ τ τ τ · ; a* : •aSan niD? ftDDtnS α^οκ ten 4 y v AV - * .* l vw /· T · S WV -3 13’1ίρ313’ΠΧΐεθ3Πή}/1 * :i3*ai3113’finp > “nisniamTiK mrn iaaa onppp V? wana w onagS 5 czs>nnw^Si3’an3ra’ni^n3’i> |. .. T : J.. ; Γπ«ιοήρΐ 5 “ηκ i«a 7 w 4 . ·· ‘ ! i - 6 «n Ε3Η31Π 14 4 Et pcripexi atque {υιτε?!^ aio ad optimates & magiftratus,&ad reliquam parte vulgi:Nolite timere a facie eorum.Domini magni & terribilis mementote, & pugnae pro fratribus veftris, filiis veftris & filiabus veftris, & vxoribus veftris, & do- I j mibus veftris. 4 Fadum eft autemcum au- t diifent inimici noftri nunciatum efleno- bisjdiftipauit Deus cofilium eorum.& re- uerfi fumus omnes ad murosvnuiquiique 16 ad op 9 fuum. s Et fadum eft a die illa,media pars iuuenum eorum faciebat opus, 6c media parata erat ad bellum, & lanceas,& icuta, 6 c arcus, & loricas, & principes poft 17 eos in omni domo Iuda^dificantium mu ros,& portantium onera & imponetium: vna manu iua faciebat opus, & altera te- . is nebat gladium.*^Edificatium enim vnuf· Dquifque gladio erat accinitus renes .& aedificabant & clamabat buccina iuxta me. 17 4 Et dixi ad optimates & ad magiftratus,& ad reliquam partem vulgi: Opus grande eft & latumj&nos ieparati fumus in muro *° procul alterabaltero. 4 In locoquocuirque audieritis clagore tubas, illuc cocurritqad II nos.Deus nofter pugnabit pro nobis : 4 Et nofipfi faciamus opus. Et media pars no- ftrum teneat laccas ab aicenfu auroras,do- nec egrediatur aftra. *In tempore quoque illo dixi populo••Vnuiquifque cumpuero fuo manetit in medio Hierufalem, & fint nobis vices per nodtem & diem ad opera- 13 dum . 4 Ego autem, & fratres mei,& pueri mei,& cuftodes qui erant poft me,non de- pdnebamus veftimenta noftra. vnuiquift que tantum nudabatur ad baptifinum. CAP. V. 1 E T ^ us c ^ amor populi & vxorum A eius magnus aduerfus fratres fuos Iu- 1 d$os. 4 Et erant qui dicerent: Fili j noftri & filiae noftras mults/unt nimis. Accipiamus pro precio eorum frumentum,&comeda- 3 mus & viuam us.*Et eran t qui dicerent·· A- gros noftros & vineas, & domus noftras apponamus, & accipiamus frumentum in . 4 fame. 4 Etalij dicebant:Mutuofumamus pecunias in tributa regis,demufque agros j noftros & vincas: *Etnucficut carnes fratrum noftrorum,fic carnes noftraeiimt^. 6c ( ficutfilij eorum,ita et filij noftri. Eccenos fubiugamus filias noftros et filias noftras - rn feruitutem,& de filiabus rmftris funt fa mulae, nec habemus vndepoisintredimi; et agro,s noftros et vineas noftras alij pof- «fident. 4 Et iratus fum nimis cum audiflem clamorem eorum fecundum verba haec: < ? Interp'ex Grxc. Ixx, n eemias. t - ^ ' · ”" ·* · .‘ N Η E Μ I A 2. μβίρμηνώσΐζ τά'ν a ,·> o 40 14 Ii 17 4 Etfierff>exi,& furrexi , & dixi ad optimates & adduces, & ad reliquos populi: timeatis a facie eorum. mementote Dei nofiri magni & terribilis , (φ pugnate pro fatribm uefiris , filiis uefiris & filiabus uefiris^ & uxoribus vefiris , (φ domibus vefiris. 4 Etfadim e fi cum audijfent inimici nofiri -, quod notum fuit nobis, & dijfipauit Deus con- I filium eorum, (φ reuerfifumus nos in murum, uir in opus fuum. 4 St faBum efi a die illa medietas eorum qui ordinati erant faciebant opus, & medietas eorum re fi fiebant,& lancea, (φ fcuta, & arcus & thoraces, & principes poft omnem domum fuda * ad.fi cantium in muro, et tollentes in humeris armati. in una manu faciebat illic opus, & in una tenebat iaculum. 4 Et aedificatoresuir gladium fuumaccin- is Bus fuper lumbum fuum , e> aedificabant. ftfi buccinans in cornea buccina prope me. 4 Et dixi ad optimates, & ad principes, & 19 ad reliquos populi : Opus grande & latum , & nos feparamur fuper murum procul vir λ fratre fuo. 4 Et in loco vbicunque audieritis vocem 1 o butpcina, illuc concurrite ad nos, et Deus nofier pugnabit pro nobis. 4 Et nos faciebamus opus. & medietats no- n firurn tenentes lanceas ab afcenfiu aurora vfque adegsejfum ftellarum. 4 Et in tempore illo 11 dixi populo : Vnufqutfque cum iuuene fuo ca- firametabitur in medio Hierufitlem'a& fit nobis nox cuftodia, & dies opus. . Λ Et eram ego φ* fratres mei, & pueri, tS 4 utri cufiadia pofi me: & non fuit ex nobis denudans uir ueftimenta fua. vir & arma eius adaquam. .. 1 cap. v. PJ faBus efl clamor populi & mulierum eorum magnus ad fratres fuosjudaos. 4 Et erant aliqui dicentes: In filiis noftris et in filiabus nofiris nos multi,& accipiemus frumentum, & comedemus,&viuemus. 4 Et funt aliqui dicentes: Agri nofiri O 4 'Vinea nofira,& domus nofira, nos promittemus i & accipiemus frumentum O 4 comedemus. * Et funt aliqui dicentes :£Mutuo accepimus argentum in tributa regis ,agri nofiri & ume a nofira, & domus nofira. 4 Btnunc ficut caro fratrum nofirorum, caro nofira. ficut filij eorum, filij nofiri. et ecce nos fubiugamus filios nofiros et filias nofiras in fer- ! uos, & fi*nt de filiabus nofiris fubiugata ,·φ* non efi potentia manuum nofirarum, & agri nofiri, & vinea nofira optimatibus. 4 Et trifiatusfum valde cum auditii clamorem eorum & fermones ifios. NEEMIAS. 14 i} 18 19 10 11 * χομ. άδονχομ ΜϊςΙυυ χμ) άπον «ωζβς άητ c ντίμχςβό. (®θς gRt ςομ^άς,χμχ wo? χαΓμλ^ιπόις £λαό, μγι φοζηΒητεοωζβτωττά dmSv . μνήοΒητε%δύεοδγι^ μψ%δ (Myalhsv χομ φοζερβδ, χφ ο^μτάζαδΤε cftf 7 dv αδελφών μων ύμψ,; {fijj ^ατίρων νμψ, χομ 1 ί yuicumv νμψ, χομοικιώνύμψ- * χφε hfba ηκασαν fi) εχΟφιηρύ\£οτι εγνω^η ημιν, χφ δίεοκεδακαν ο Βτός tIuu βουλίω. dm$v \ άΒιςρϊψαμβρ ημάς άς τάχ(φ,αόηξ άς τ spyov carni. 1 χφ Ifffs τνς Υΐμζξμς ίοιάνης ίίμισυ idv νκτέ^Γφμών Ιποίοιω τ ϊρΓον, W ημιον dxrdv dfmpyov^'^ λΰΓχομ ψ) θυρεοί ψ) f- ψ) ^ωζμκες,ιφ^ (fi) afiyom;o7rim πονντς oim IrJci »7 * idv οΐχοδομύντων qjv τά (fi) αΐξβντες bv %ης ’ΧξτηρσινοΜοπΤ^ι. c v μιφο^,&ίποία άυι£τ spyov, >y bi pucicMecfirei tIuj βολβ'όμ. * χομ fi) οικοδόμοι df -Λξ ρομφοάφυ eam? ίζωσ-φρος £Rh τΐώόιτφαυ cwri, ω- κοδομαν. χομ ό (^αλπίζων b> τ« κεξμτίνη \·χόιβμα.μου. ■ * χομ ύτία cbir b τίμοις xg\ <3τιτ ωργονΊμζ Η§μ καϋμΤ^ίπους %<δλα.οδ, f spyov πολύ χμί πλατύ,χομ νμ,όΐς σκορπιζόμε^α cBi τάχους μαχρβ,ν φύτοξ )κτο αδελφοδ currf. *χ^ b ντϊω £ djo dvb- αητί tIw φωνίυ) τ 2 κε^μτίνης, bm σαυαχ^ήτε^τε Ϋιμύά,χομ ό %εός νμψ πολεμά™ Υΐυψ' * χ^ «- μάςίποιϋφμ τΪρΓον. xgjf νάμιον nuffi χρμ%ιώτες τάς >$y%ag'def άμα^άτεως §ορ3ρ« ϊως όζόδχ τάναςρων. 11 * χομ b τά xcupd c /κάνω άπα τά λαά, ίχας(& μ£ς£ vkmmx ciirrd αυλι&ήΓε^ b μϊαω ϊί^υταλάμ. χ$\ ϊςωάμίν ή ννζ ,ΐΖζβφνλαχν,χομ μ άμίζμ spyov. 1 > * KsH νμΐω W ώ άδελφοί μχ χσ) %ό ποαδάμα, W fi) $ ί®£βφυλαχγις όπί(ψ μχ, χμ) eh Ιωόΐξ άμψ'νκδΐδνωίόμ§μ& cmfTgi ιμάτια scwfiv cf* άμάξ (ςα- 7ύ\ον άχπ£ άς τ νδωξ. * ί -% * *· i f Kcm Yi Kqptvyn £λαά χομ ytwcuxm άΰτοδν ί μεΓάλΥ] ιΐΖζβς cbf άδελφάς scjujtuv Ctnr ιχδοάχς. *χ§μ «- (jdfi τινες λίΓοντες ,b ψϊςήμψχομ b ιΰυίατξάαν νμψ,Υΐ- μάςπολΤ^ί,χομ λνψόμ εΟα <τΊ%ν χομ φαΓωμεΟα xfij ζη- i (τόμε^α. *χ$μ άοάτινεςλεΤοντες, άΓρβ) bj^Sxaj αμπελώνες ψψ χομ okiaf ημ§1, άμάς Jlsyfvcdifl/j έ λχψόμε- 4 Β-α cnfgv χομ ' # -1 © € Ο 53 η mortt -ηχι nnnirnx * □ns rriKaiiW not αή 1 ? moxi ού:ρη j;> — τ ; * jf — v τ jt ; τ * T · : i—tVnj nVnp on’^ pg raxp Ο'ΎΙΓΡΠ Μ’ΐίΧΤΙΝ U’3|5 ύπκ D fb rnaxi * “ηκ ronn ojitaai ui na ± 3 *ιΛ aman ; 7371 x 20 jiVn^TnnuVnaoii C03’nx jt -»· v ; τ j : · -;— /**· ; ; , * « iv KiVl η’®Ί?0Πί<·Τί?ΚΊ3·1Π3ΐρ“ί<7ΐακή 5 nwixcrianrannoia^n ia>r6x ηχτα I*· : t» - : ν ■· ·* ·· ·· ν; ; · : ρη πγπ c=wi nim ’πχ > 3 χ-εμι * ί ΓΊΤΠ >4ΜΠ"Γ1Κ Nim3TJ?3 |ν - /τ - - ν ©*· τ :- □ΠΊ3ΐ3αη>η'τϋοΐ’Π3£Ζ3ήνχϋ3^π 5 >ν ·· : - *ν ·· : - : ν ■*■ τ · ▼ ΠΤ»ίΙΠ {37171 ί]Β3Π Γ7ΧΠ1 apfHl £Ξ3Π*ΓΜ ; nans σ>ψ'3 αηχ7|?χ *viy?m ηϋΝ3π6ι?3]3Ε^33 tfo bngn 37£ότιρχ>ι * flwyi οΙ/»3'ΐ?χ'!ο»3π'3Π"ηχ ΐαρχηριχ ηηχ r - 133 rnakvjr^j ysiroa ’ : ητπ 7373 ■ j α’Ρ’ -xS 7 ϊ?χ tnxrrVa-nx czTnbxn 7W> 1JV3D ΠΤΠ Ί3ΊΠ-ΠΚ Γ-ιΐ·τ~ηΝ 'hhm φκ ^iprrVDrratf-npni jn^manacaynw r |V - /T t - v*r t 'Z-J — tnxa cmr-mn*? ?πιχ niraafx 1 dvd aa * * vjv ; ▼ v j ; .· · jt · ■ v -j «* - CD’iwi awbp rusr“ij?i ant^r - wo rnin» »at«m©j?e»jw a m ”pan t-^rrenmxS : >γΛ>3κ t& ΠΠ2Π anV *n&n • Jj - t J VT V - V> V - - : : 1 ?j;n*33na9S-3E?xc=j’awx3nhinam * - - : · “ T = ·· - ; 'Ο - " ! a^p^-fipahn^ γ*\ nira αήρ iripnayn rxVpxiaijrr'?# ιφρ annjy c=§o^y)K i C3»p?x ptxt? aaa {bnwj; nfi »ηρϊππ hxtn nainnnax^aa aai * ; naxSanAv ac? annap nj/a-bii ia»ap xS |-r t · - - J · e I : : t ; A .| T j trow>K D^pnin^p op?pmo>iin->m 4 : unSurSl/ i3>ri3’3D-nw d’Ut?d wbx l* *■ : \ *■ , f · : ··· >· - * · r- ·· ηπκαΐ!7 4 C3>a i rnp ; yfy ο»-®?! ΓΊίΎ\2~νψ WD3 i6 Γπποη onS nr ojn nnnS **·“·· " ^ ,r '· - '· % '· ··· . '■· :- ·· Γ»- - : : i un apiT7j;n'3j;n i~n33->3 jV - J t *r - kT -r >t ; x |' -Sj; VanaioS φκ 4 esdrae ii. Tranilat.B.Hierony. ** Amxarxes . 16 17 IS m -ΤΠ CDW l v - J* T 7 s Cogitauitque cor raeu ιη, mecu m. & i nere p.aui optimates & magiftratus, & dixi eis: Vfuras ne finguli a fratribus veftris exigi- tis?Etcongregaui aduerfum eos concione » maenam: s Er dixi eis:Nos,vt fcitis,redemimus fratres noftros Iudaeos c[ui venditi fuerant gentibus iecudum polsiBilitatem noftram. Et vos igitur vendite fratres ve- ftros, & redimemus eos. Et filuerunt, ncc 9 inueneruntquid refponderent/Dixiq; ad eos: Non eft bona res quam facitis. quare non in timore Dei noftr/ambulatis, ne exprobretur nobis a gentibus inimicis 10 noftris. 4 Etego & fratres mei & pueri mei commodauimusplurimis pecuniam &fru mentum.non repetamus in comuneiftud. u 4 iEs alienum concedamus, quod debetur nobkRedditeeis hodie agros fuos, & vineas fuas,& oliueta fua,& domos fuas.qui C potius & centefimam pecuniae, frumenti, vini & olei quam exigere foletis ab eis,da- 11 tepro illis.‘Et dixerunc.-Reddemus, 6e ab eis nihil quarreinus ■ iicq; faciemus vcloqueris. Et vocaui Sacerdotes,&adiura.ui i j eos vt facerent iuxta quod dixeram. 4 In- fuperexcuisi finum meum,&dixi: Sic excutiat Deus omnem virum qui non com- pleuerit Verbum iftud, de domo fua & de laboribus fuis,fic excutiatur, & vacu> fiat. Et dixit vniuerfa multitudo: Amen. & lau dauerunt,Dnm. Fecit ergo populus ficu j 14 erat di&u. 4 A die aurem ilia qua peeperae rex mihi,vt eflem dux in terra Iuda^abano vicefimo vique ad annum tricefimum ie- cund u Artaxerxis regis,pannosduodccim ego & fratres mei annonas, quae ducibus i* debebatur,non comedimus. 4 Ducesaute D primi qui fuerut ante me grauauerunt po pulum,& acceperut ab eis in pane & vino &pecuniaquotidieficlosquadraginta.ied &miniftri eorum depiferantpopulu.ego autem non feci ita ( propter timorem Dei. 16 ‘Quin potius in opere muriaedificaui, & agru n 5 emi,& omnes pueri mei cogregati r 7 ad opus erant. ‘Iudaei quoq; & magiftrat’ centu quinquaginta viri:&qui veniebant ' ad nos de gentibus quae in circuitu noftro fiunt,in menia mea erant. 18 4 Parabatur autem mihi per dies fingu- los bos vnus,arietes iex eledti, exceptis vo- c latilibus i & inter dies decem vina diuerfa, Sraliamulta tribuebam. Infuper & annonas ducatus mei non quaefiuif valde enim is attenuatus erat populus. ‘Memento meiDtusmeusin bonum,fecundum om- ω·Ί·· nia quae feci populo huic. . c N Ε Ε Μ I A S* ' Interp/ex Grac. Ιχχ. n e e m i a s* * Et deliberaut( cor meum apud me. & pug- i jjaui aditer fas optimates & principes 3 & difi ' eis : Repetitione <-uos repetetis uir fratrem fmi , qua uosfacitis ? & dedi fuper eos concionem magnam. 4 Et dixi eis: Nos poffed%nus s fratres nofiros Judaos venditosgentibus,in Voluntario nojlro. & uos uenditisfratres ue- firos, hj en dentur nobis . filuerunt s & non inuenerunt fermonem. *Et dixi: Non bonum uerbu quod vos fati- 9 tis: non fic in timore Dei nofln redibitis ab opprobrio gentttfm inimicorum nofrorum. 4 Etiam ego & fratres mei e>* noti mei po- 10 fuimus eis argentum frumentum : reliquimus tam repetitionem hanc. 4 ‘Reddite iam eis ut hodie agros fuos, φ* lr vineas fuas 3 & oliueta fua 3 & domosfuas 3 et deargento frumentum , & umum, & oleum afferte eis. 4 Et dixerunt : ‘Reddemus 3 & ab eis non n 1 qmremus: pc faciemus pcut tu dicis. Et vocatu Sacerdotes , φ* adiuraui eos ut facerent fecundum uerbum hoc. 4 Et vefem meam excujf 3 & dixi : Sic ex- , 3 cutjat Deus omnem uirum 3 qui nofatuet verbum tfludde domo fua.& de labore fuo 3 (fif e- rit fic excuffus & manus. Et dixit umuerft ecclefiaiiAmen. & laudauerunt Dominum. e>* fecit populus verbum tflud. s Etiam a die qua praeceperat mihi ut effem I4 tn principem eorum in terra f uda 3 ab anno υιό e fimo (df vfque ad annum trtcefimum & fecundum zArthafaftha regi annos duodecim ·, & ego & fratres mei panem principatus mei non •i comedimus . • 4 At duces qui ante me 3 grauauerunt fuperpo- r 5 pulum , φ* acceperunt ab eis in panibus & in vino vltimum argentum fidos quadraginta. e- tiam minifiri eorum dominatifuerunt fuper po pulum 3 & ego non feci fic a facie timoris Domini. s St in opere muri ifioyum tenui 3 agrum non poffedi ; & pueri mei 3 & omnes congregati ibi propter opus. 4 Et fudai & principes centum quinqua- x 7 ginta viri 3 0> Venientes adnos de gentibus qua m circuitu noflro 3 in menfa mea. * Et erat quodfiebat in diem vnum 3 uitu -1 g lus vnus & oues fex eledta et hircus erant mihi . ftfi inter duodecim dies m omnibus uinum multitudine. & cum iflis jtinem ducatus mei * non quafiui, cjuoniam grauis feruitus fuper po-r, pulum iftum. 4 Memento mei Deus in bonum, fecundum I9 omnia qua feci populo huic. NEEMIAS N E E Μ IA S. μΰίρμΙινΑισίζ τ$ϊ ο, ^ | * Xcfi s&iA&WS Kdgbia μ& hf εμε.& εμαγηστα- ptlw (&ζβς chr οντιμοις χμ) chf α/ρχον^μς, xcfi ειπον au- ^ίςμπαιτήσ-ει υμείς άτναιτήτετε ά/ϋήξ fv ab ελφόν aurf, ά. υμάς ποιείτε · χμ] εό\ωκα επ’ ajucbir οκκλητίουν με- γάλίω. HSM ^ποναυ%ίς,ημείς κοκτήμεΒα <$υ- αάιλφύςή- hb αίους Gens 7 ίωλ$νμ§ρΰΐς %ίς εΒνεσιν, ον εκχσίω ήμων. χμ} νμείςπωλείτε σΚτ άΒελφόιςνμων } χμ} πξμ- BnGvTcty ήμίν. χμ} ν\ιτυ^α(}υν j qfj ού% fjqjv Tfiyov. Η&Ι κπον,βχχ. άγαμος d yfip®* ονυμας ποίΗτι, ούτως ον φόζω ημών όίπζλάϊΐΓΐ&ι ονα^ιτμΟ, τύν 10 ^νων τάν Ιχ^ων ημών. * καί γι ϊγωκ$) dhh- φο(μν χομ ® γνωςόίμ% ϊ^Υΐκαμβρ οω'&ϊς 'Xqyvywvfc fi%v 3 ζγκα,τιλίπομβρ bn tIw άποάτησιν^&,ντίιυ. effa τρίψατε bn αύ^ις ωςιτήμεζβν dyqfv; dumbv Ημί αμπελώνας dirnSv ^ελαιώνας obmbv ^ οικίας αό- τζίνρφί 'Nm ‘feb 'Sgyjffw fv <τϊ%>ν fv oivov 3 \{fjifl- λααον cJ^oviyKaTs αντΊς. * ^ άπον, 'dmbdQpfifj y Hcf) πΨρ ambv ού ζητγι(&;Αμ, όντως ποιήζφμ κα3ως συ hsyfa. (c oKciXiQa c^ir ιερείς Kgq ωρκκία ouucif ποιησαα * \ qr ?cT r ως τρήμα wb. u * Hgjf tJjjj d /υαζολΐω μχ οΐξετίναζα,^ι εαπον 3 όντως OKwa^aj ο Βεοςπφιίζι dfb^^dfwca fv 7fyov%bTsv ca%b bU'd cund έ qm κόπου dmf 3 Kcfi sfovj όντως οκίε- ^vafpfyjOby ngj κονος . )(«) άπεπαπα w c ακλησΊα, άμίω' fj mcrcuv fv κύριον, (c εποίησον d λαός f ρήμα %b%. * Kcdys fnn * ~nSi ποιπιΎΓίν wia >a 7n>Vi cnyn ^VrniriSiN^in nymyoa na mini? icany^annDyn mimi nift idnS dSzdd rfkn 4 ;τ · τ · ; τ j *· «i— ·· ',· 2 '■ j -· ** ; ' * rm%> D’Tfnnani mtngfoa οη?33·πιτ -insS DOX^a an» 1 ?!/ nnScw * : nm h moSrmS Sdin nSi n$y>:iN nSia na^So \ na^Kiimn nshinwa natari rwn |v *· -: t* ; - τ ; τ v : - jv -:j- ·** T i - s awitrapepriK rumma ^«.ιπ^ι * jr-KrnaiacarnK |·.· - j-r τ - iwan oya mn “iaiatAhjD ^&hWn * V» · — j— *·,· — y*r τ — «* - ; — - " ~ J · — : ito nrona ma&n myrmN j T ; \r ; · 5 Λ - mm ibk idot yaraa oiaa na mna * «,τ- ·■ j ; - ; x ; · Έ · — x u -r rn:ia rm jzrSj/ rnnb α wn tanimm : rbm onana nSbV bnS mn nmi nainn V |“ T i* T 2 — I V V 2 V T «V T - 2 AT — caSpma ^y kapSnipyn a^arnm * ,fc —“ φφ ymn hnyi nrnma φη-ΐάκ!? 7- anana · r : - i T - AN» Π7&» iKD^maD^a^a 4 - - - tsj·. j ' 3K T * canana η’Π3 Φ idn 1 ? vbx nrhvw 4 *· τ τ 2 · * ·· x ·· «t 2 ; v ▼ jczaKTiann r jt ~\ώ οπ’τ lannsN 1 »· ■<·' · ,; 5 =· © - τ *·: τ : Xj\ j '. ; η’~γίκ pin nnyi ntyyn &rn naoan 7«ap’na"]a m 7T]a mya p jvajntfa 4 ^in-S n π’3-^ν hjjto “mn κηπι ninnS a^a^a^mnn nmSn rnmi^mnn I v ; τ ; ^·τ ·<; x ♦■ - ...... x . · - : ^inS ca wa mS’^ aiaa ^ai nia^ biaa γπίΡκι 4 ·.·-;·. τ j. T = ’ · O t '· T T : "*" : Niiax K7 Sa^nn-^K N^ia> 1 ■** K l - X IT ·' - v J-r nain^iaan ^a inw nam m^Ki 4 ·*·* T i — * A X 2 K* v; /*· · : x · — T *nh maty jya^ 4 j naty a^aaoi n-mai ^y uvb bn7 mm ’ηκρπι &ry arjyaS m^aiaV NiS^rnnaT 4 ; aiann’ tyaS yn rmN’a an njnyiaS CDai nW vtyyaa DVaaoVa i *ηικ εζΐ’^τΏ νπ .D’fe»33n myamcuntyya nainn czaStym 4 A.«. l T 'i ” J·' J v 2 x — - · · - , c : cai» cawi cwanS L «v t * ,··-:- 1 1 13 M *5 CAP. VI,, 1 |^A$:um eftante cum audiflet Sanabal- A JT lath 3 & Tobias,& Gofem Arabs, & eae- teri inimici noftrig? aedifica flem ego mu- rur^i, & non eflet in ipfo refidua interruptio: vfq ; ad tempus autem illud valuas no r pofueram in portis: 4 Miferut Sanaballatb & Gofem Arabs ad me, dicentes : Veni & percutiamus foedus pariter in vitulis in ca po Ono.ipfiautem cogitabant vt facerent 3 mihimalum. 4 Mifiergoad eosnunciosdi cens:Opus grande ego facio non poG fum defcendere,ne fortenegligatur, cum 4 venero & deicendero ad vos. 4 Miferunt autem ad me fecundum verbum hoc per quatuor vices, & refpondi eis iuxta iermo- 3 nem priore. 4 Etmifit ad me Sanaballath B iuxta verbum prius quinta vice puerum fuum, & epiftolam habebat in manu fua 6 4 icriptam hoc mododn gentibusauditum eft,& Gofem dixit,quod tu & Iudsi cogitetis rebellare,& proptereaoedifices muru, & leuare te velis fuper eos regem: propter 7 quam cauiam 4 & prophetas pofueris, qui praedicent de te in Hierufalem, dicentes: Rex in Iudaeaeft. Auditurus eft rex verba haec .idcirco nunc veni vt ineamus confi- 8 lium pariter. s Etmifiad eos,dicens:Non eft fadum fecundum verba hecquae tu loqueris . de corde enim tuo tu componis *>haec. -Omnes enim hi terrebant nosj cogitantes quod ceflarent manus noftrae ab opere &quiefceremus. quamob cauiam magis confortaui manus meas. 4 Etingreflusfum domum Semaiacfilij C Dalaiae filij Methabeel iecreto ♦ Qui aite Trademus nobifeum in domo Dei in medio tempii,& claudamus portas sedis,quia venturi funt vt interficiant te,&node ve- turifunt ad occidendum te. 4 Ecdixi ^ Num quifquamfimilismei fugit? & quis egp ingredietur templu m 8c viuet? Non ingrediar. 4 Et intellexi quod Deus non mififlet eum, fed quafi vaticinans locutus eflet ad . me,& Tobias & Sanaballath conduxiflent 13 eum, 4 Acceperat enim precium,vt ter- sup.j.d ritus facerem & peccarem,&haberent ma lum quod exprobrarent mihi. m 4 Memento mei Deus pro Tobia&Sa- ° naballath, iuxfo opera eorum talia, ied & , Noadiae propheta & casterorum prophetarum qui terrebant me. fyov %>ΰτν. 5 1 Jgt) άπίςβλζ cwcig μίΟίμοι&οοΑτ xf rv Xsyov » τν 7Γζμπ\ον7ίΰϋ$ a cwvf yfij αΒίςολΙω lujzopFydpw « CA> χμΑ curtF. * jfgej Ιιυ γζίρμμμΑορ cv mtvJov g- B-vscnv mov&Yi, yfij γ)ΰ’ΰίμμπον ) 'ότι m xcfi iovtfcuoi λ9- yiFsc$z)xmrctTYi(rcy } vvxfig φον£- Qcficrz. i * xcy άπον, τις εςίν m Υ)ξ oi&‘ \yd , φ£<*ετουι j μ τις oi&lyd ος β<τελ£(Γε) eig fiv obtov (E ffQzT^ ebe ασ- ελ^μομ. i * xdj επεγνων (E Ιόύ ό Οτεος ebe αττεςαλον cwfiv , 'ότι η (ΖΰξβφΥΐτάα. λ5> χψ εμοι ί. (Ε τω£Ας έ Qd/j^ct- λάτ εμι^τάχτφν^ οω fiv, * όπως φοβηΒω xaf ποιχ£ω οΰτωςχψ άμονρτω, xg) ’^μωμαχ αν&ϊς ας ονομα- nm^jv , 'όπως ovad^lQd- < τίμί. * μνΥ)£η)τιό Βτεόςμ a τύτω&α. (£%ί (\υνα^αλά.τ,ως fgi ποίΥΐμαΐΑ amSv fgxfA,·^ id νωαΐία. id ανζβφϊΐτη xfij %ϊς mfgLXsUoig r idv α&ζβφ^ν ,οί n[fd/j φοβε&ίζον- τες με. 15 * xgij ετελέ&ν τ τάχος π εμπίη <Ε eixajl ζεΤ^υλ μη- νος άς πούΤΜΚ,ονί&όνο ημεζμς. · f k Es* # 1} NE EMI AS. t © s+ ? n>om ' - ■»■ :· - ‘* ;. j τ ^ ; t ς·,· -· - · ; - nxa »3 ^τιοπ>3>ί?3 nxpiSa wjixacntyx ! rt;n naxVan nn ttyi u>r6x | - I-V «r ; — (T · ' v *· v: on^nnaNnTimnnowoortnowaOi 4 1 ». «. j · · τ · <·* · · — ·· -r ji τ - u— : arp^x rox3 n»awS mxi nuiD-Sy niaSin |V ·· -: V T vr · ; jxtS n*3io nSc? r-rnax b — - ·-- ...v . ; · . i i9 17 18 • r «- ' nw^niWinoinn Hjji?? t^s wi 1 : ewm ontroirnonyiroripxi PTT 3 mt?n’MrrnNi >rix axrnx msxi * (T · ~ }— *-r; - v ; * T *JT-; V V “ -; T -J—|Nt>i3’im0>{C?’K3Niln-’3 oS^n*' 1 ?!/ : cd' 3 ib α'η^χπ arnjib^wnsntfvrna* xS onVnaxn * linxi mnVin isu’ antii? on 13)1 νφη rraros x c£w n» wbnaro n*aj?m nSn» χτ Γ3πη Τ3/ΠΊ * ·. irra ta: vm < » ! · -T <- - · * t | ·· v/jr 4 · { : C 3 |U 9 o »£3 ρκι Π31Π3 Bgnogrn -nxionnrrnx nvnpxi nVVx 'nbx $»1 * tprwnsD t-isnxi mmib oyrrnxi o>aasn --- ·,<·· : c v - ,··-:■: M * * : - j 13 siris k^ski mwfcna onij/n WX Π 713 Π ’ 3 TOD»Vyn Π3ΗΒΠ *33'Π*7Χ 1 -.·.·-! T --·;·· -r τ ; - ; ·.· .<■. c=?Wm’S isvtfn 733 ijVb nsnaiasm^n iwyW^min»*?! f „ ' ' ; J ' njpjn nniy rrana j mi 73 x 11 - 03 ; ouxnn * p-up cana $3 τ~τ)Βθϋ ’3ina para : l ?Kntt;>-oj/»roxn&a f' T .* * * t*·.; ·’■“ ·* · » i djim ο’3?3ϊπ nxa oiaW cinara 1 •I- : o ■ / ' * * * " “ ~ ' i iZ3’:^1 O’J/3# ni^Q ^7^ H’D2^ •r ; J ’ · ’ ‘ ·· > : ; -·· ; : nnwun πίκα w m ^ ')-r ; J- ■ l ·* J** τ j.. ; n’aSx3XVl*ft©’ Β3*7 3X10 πΠ5"’33 * „ l ' nwnabwr-rixarubm «V j*r r jt t ·· . imiDnxiairono^xanSxo^^a * : nrom ananx nixa naatx Niiri; >33 » /t- · -; ~ /· τ : - 4 " jv : - .i·· ; : orni mi»Q ww ua * r, ^ l* · i i *· >- ; T - ; Es dRAE ii. Tranilat.B.Hierony. ' J Artaxerxes. o 4 Fa&um eftcrgo cum audiflent omnes inimici noftri, vt timerent vniuerik: gentes quas erant in circuitu noftro,&co- ciderent intra femetipios :; & icirentquoda Deo fadumefl: opus hoc. ^Sed &c in diebus illis multae optimatum Iudseorum epiilolae mittebantur ad Tobiam^ a Tobia veniebant ad eos. 4 Multi enim erant in Iudasa habentes iuramentum eius, quia gener erat Seche- niae filij Ior^h&Iohannan filius eius acceperat filiam Moiollam filij Batachiae.· > 4 Et laudabant eum coram me,& verba meanunciabantei. EtTobias mittebat epiftolas vt terreret me. CAP. VII. 1 pOftquam autem aedificatus eft murus, A & pofui valuas, & recenfui ianitores & * cantores &Leuitas , 4 Praecepi Anani fratri meo,& Ananiae principi domus de Hieru- falem. ipfe enim quafi vir verax & timens Deum plus caeteris videbatur. 3 4 Et dixi eis: Non aperiatur ροπς Hie- rufalem vfque ad calorem Solis. Cumque adhuc afsifterent, clau/ae portae funt & op pilatae.Et pofui cuftodes de habitatoribus Hierufalem, fingulos per vices fuas, & V- numquemque contra domum fuam. 4 4 Ciuitas autem erat lata nimis & grandis, & populus paruus in medio eius: & s non erant domus aedificatae. 4 Deus autem dedit in corde meo, & congregaui op timates & magiftratus & vulgus,vtreien ierem eos. & in uen i librum cenfus eorum qui afcenderant primum,& inuentum eft icriptum in eo: 6 4 Iftifilij prouindaequiafcenderuntde B captiuitate migrantium, quos traftulerat Nabuchodonozor rex Babylonis,&reuer- fi funt in Hierufalem & in Iudaeam, vnuf. 7 quiique in duitatem fuam: 4 qui venerant cum Zorobabel, Iofue, Necmias,Azarias, Raamias, Naamin, Mardochaeus, Bellar, Meipharat,Beggoai,Naum,Baana.nume- 8 rus virorum populi Ifrael. 4 Filij Pharos, duo millia centum feptuaglnta duo. * 4 Filij Saphatia, trecenti ieptuaginta 10 duo. 4 Filij Area, fexcenti quinquaginta duo. 4 Filij Phetmoab filiorum Iofue & Ioab, duo millia o&ingenti decem & odo. 4 Filij Helam, mille ducenti quinquaginta quatuor. 1 i 4 Filij Zethue, odingenti quadraginta quinque. *♦ 4 Filij Zachai, feptingenti fexaginta. ' i 8 * 7 t 16 XI 12 IX i l o 3 Φ Interp. tx Grae. Ixx. N e e μ i A s. * £i faSlum efigum audijfent omnes inimici mfiri, en timuerant omnes gentes qua in circuitu nofiro j φ cecidit timor magnus valde in oculis eorum 3 en cognouerunt 3 quodd Deo tio- firofaffum efl vtperficeretur opus hoc. ,·* 4 Et in diebus illis k multis optimatibus fu- , - 7 da epiflola ibant adTobiam. en qua Tobia,veniebant adeos: 4 Quoniam multi in Juda habctes iuramen- 18 tum erant ei 3 quia gener erat Sechema filij Er ai. & fonan filius eius accepit filiam tMefulam fi- ltj Barachia inuxorem. 4 Etiam vtilia ei dicebat coram me. en fer- 1 9 mones meos erant proferentes ei ♦ &epifiolas mifit Tobia recenfiti funt ianito- res 3 & cantores 3 ft) Leuita : 4 Stpracepi zAnania fratri meo 3 φ zAna- ± niaprincipi Bera in Hierufalem 3 quoniam ipfe erat qua fi bar 3 wiripopuli ffi- rael. 4 Filtj ?horos 3 duo millia centum feptuagin- ta duo. 4 Filij Saphatia 3 trecenti feptuaginta duo. ' Filij Era 3 fexcenti quinquaginta duo. ’ Filij‘Tbaathmoab filiis tefue enfoabfiuo millia oflmgenti decem en ollo. a 4 Filij Elam 3 mille ducenti quinquaginta quatuor. < , 4 Filij Zathua 3 o£lingeti quadraginta quiq\. 13 4 F.ilij Zacchu 3 feptingentifexaginta. 1 4 * * zo II ll NE EM ί AS. μΰίρμ·ήΐΑ>ίπς?ων 6 $ j * φ Iwixa movQm πόιύτες φ νμψί χομ sfio&dvcrdu TTdltifa &' s&v» κύκλω yjfjfxfij hfi- 3 7Π(Γί φοζ& μεχας Qfiofqpt εν όφίλαλμοϊς cuMfrvfit s- γνω(βλΐ,οτιαΒ^α%ύ Βεού νμψεβρΥι^η τελαω^Ιωομ V \pyov%frv. 1 7 * φ εν ficfik ήμερμις εκάναις )χπό πολλών εντίμων infra οΒιςολα! επορ$ύον% (®ζβς τωζίφ . φ cu tm&icl, 1 8 Yipjyofs (Ζϋζβς cwcfrk, * οτί πολλ -s) εν Ufr a ένορκοι r\(fm cmfi 3 οτι γαμ,ζβς bjufsfr £εχενία μούηξμί. £ i®- vdfi ψς dmdiKafi rluo Βνγατίζμ μεζνλαμ ι[» βα- άς yiwcuKa. 19 * καί ydlcf ονμφ ifgvfa, dmf Ιλν^μ ενώπιον μη.χμ) Foyou; μκ Yiffw) c /κφί^βντες djtfi. ngy <Μιςολάς άπί- ςείλε τωζία φοζψΓουι με. ,, , · , ^ , , „ ... w 1 * Κ at bjjim ωκο§ομήΰν f ίςι iQol τάς δύζμς,ιφ ΙπευκίπηΟά^ φ πνλω^ί, ^ φ cffrov- τες χμι φ λώ Urcy ί * χομ ενετβλάμίω vd djoavla id ά^ΐελφώμη^ id dfavia cifiyorn d βπζμ εν Ιερουσαλήμ , οτι αντς bv ως d /ίηξάλν$-γις ycy φοζύφρ γν 9-g ον \ζΑξ πολλ-ύΐζ. ι * χμι άπον cwVig 3 μααΟφ&ρά% 3 βoynίa, νανμβαφυά χομ μαασφνρ, ά/όύ^ες λαού Ισραήλ. * ψι cpopfty, όίχίλιοι εχανν ICfropLmfgtfrvo. * ψι Qaα£, c ΪΙχίλαοι offgMGlOl frcAiaOKTCe). Ο * φ< ηλάμ j χίλιοι διακόσιοι πεντ Hxovfynf- Qvp%. * t)o< ζα$ύα 3 όκ^&χόσιοι τεοταζμκον^πεντε. * ψι ζακχη 3 επ%κόσ\οι είζΥΐχον^. * >9 Ε 4 ^ 1 'Q «5 0 ο © s * a S i' * * t I 6 J? 18 19 10 II 11 13 14 15 16 17 18 19 3° j nioicn ο>ϊπίκ πίκα pp nia 4 jt ; 7 - ■<■ : - i ·■ j·· · J " : i nfip) conpymixD ρρύνιη 4 \ nwi ontc?y ηικρ pbp d?|Sn m 4 X Γ-ψΊΡΛ ΏψΡ ΓΊ1ΝΏ VPCDftil&n : mpp\ αφρ cmSk Haa ua : ηρρπι cwpnrriK» w py m i.—tab^i own r-ranS ibk m * jt ; j· ; » * : · : ·· ■*· ■»·· : : r—unifi canipi; nixa «fy? αφή m injraixiDn&pruxapSer *ia»3a |T t ; · ; J* : V l ·· / J t ·· j·· ; i itpjr aw πχβ cnn »33 |T T j·· ; <.T ·· J · t a·· ; : m>jE?pm oj/Em pjaj »33 ! Π3ΒΪ71 D’3Pa? i1Xa Π3Β31 όπ'τηη WlH jt ; j· l i T " T ; v v ·· ^·· ; — :.—D'oufi anw πχβ niiuj? >mx * j t ; J' l V C·* ·· *·" —; -*«· ; — :η’3ϋΐα’Ρ3τκπα3ίΓΓα»3·>ϋ3κ * .jt ; j' t ; - v f ; - ·· v : - nixa jntp mixai rrysobnin nnp nwx * ■ w jnii nam vtntt * ! rrobun C3’i?37x r—ixa oaaa nwx ‘ ; mxi canw nixa > V ·· t ;·->··; - I T ■-· : J- : ■; 1 ·· πχβ ijjmSwa >gax * : mbh anipjn> c=wan mx 133 ucax * ; rwWi antoji > D’S7BnD>nxa^XinXD7>j;333 * IDOT1» i nnipjji nixa vhv orir» aa * j np-ixi j > incani onmxnixBipWirtvm * ^ ,r . - j' t ; - t ·· ' : ··:·*·*: nnxiDnw^iniNajn^iixi.Tjinn?*» * >7 sD»wS?nnixaj;]tfpD'sSx ηφρ) nX3p aa» »» nixa jnwi yyth mb Η»?*!» ap oarian * »» onpon tfjx nax aa * *: nvbm 4» o^aixo^xB^x niriu^i aa * idwi» ‘ : upi/ njnip φχ crin as * : nyaipi 4 nmnVaaSSxianpVptn-aa canSn nxa fjpx aa onityan ‘ : npnxi o»jf 3 ip 44 ->33 chzr '>33 onpteffi 4 ! Π3Β©ι o»j?3nx <·. - -f : · · " l T ~ ♦3» aa ν»»βπ aa aipj?-aa ι'ρρο-»??' nox xmf-aa caa»n 3 n * : niasn d>e?Sei nxa 4 < jt · ·* ϊ A’ · |T >· ; ♦· xgip-aa tivpM * 1 Piijae aa xa&n _ aa 47 ! ibSb aa fciairraa xiaVaa 4 : pia »33 4 · nra-BaWaapn-aa 4 !t "moaaaNiiraacau-aa 4 t ( - |- T J ■· ; IT*: ·· ; JT - ·· ; ", ί * i i ‘* · v · M · ^*** ··; e s drae ii. Tranilat.B.Hierony. Artaxerxes. » tj 4 Filij Bennui, iexce^ti quadraginta odo. it, I 6 17 4 Filij Bebai iexcenti viginti odo. 4 Filij Azgadduo millia trecenti viginti d£-o. ' 8 4 Filij Adonieam iexcenti fexagmta ie- ptem. d 17 1 9 43 45 Filij Beguai duo millia fexagintafe- ptem. x 4 Filij Adin iexceti quinquaginta quin 11 qne. 4 Filij Ather filij Ezechiae nongenti odo. 0 11 4 Filij Aiem trecenti viginti odo. 13 Filij oelai trecenti viginti quatuor. 14 4 Filij Areph centum duodecim. 15 4 Filij Gabaon nonaginta quinque. i« 4 ViriBethleem&Nethupha centum odogintaodo. 17 4 Viri Anathot centum viginti odo. 18 * viri Bethamoth quadraginta duo. 1? 4 ViriCariathiarim Cepbira & Beroth, D ieptingenti quadraginta tres. 30 * viri Rama & Nebo iexcenti viginti vnus. 31 4 ViriMachmas centum viginti duo. 31 4 Viri Bethel & Chai, centum Viginti tres. 33 4 Viri Nebo alterius quiquaginta duo. 34 4 Viri Flelan alterius , mille ducenti quinquaginta quatuor. 3 5 4 Filij A’tem trecenti viginti. 3« 4 Filij HiericliOj trecenti quadraginta quinque. 37 4 Filij Lodadin & Ono,ieptingenti viginti vnus. 3 8 4 Filij Senaa, tria millia nongenti triginta. 3? 4 Sacerdotes:FilijIdaiaindomoIefua, nongenti leptuagintatres. 4° 4 Filij Emmer mille quinquaginta duo. 4 * 4 Filij Phefiur 3 mille ducenti quadraginta ieptem. « 4 Filij Arem, mille decem & ieptem. 43 4 Leuitae .· Filij Iofue & Cedmihel filiorum Oduiae, ieptuaginta quatuor-. 44 * Cantores: Filij Aiapb, centum qua- 45 draginta odo. 4 Ianitores: Filij Sellum, E filij Ather, filij Thelmon, filij Accub, filij Athita, filij Sobal, centum triginta odo. 4 * 4 Nathinaei; Filij Soa, filij Afuplia, filij 47'Thebaoth, 4 Filij Ceros 3 filij Siaa,filij Pba- 4s don, 4 Filij Lebana 3 filij Agaba 3 filii Selmo, 49 4 Filii Anan,filii Geddel, iilii Gaer, 4 Filii Raaia, filii Rafin, filii Nechoda. Filij Iezen, filij Aza, filij Phafea, Filij Beiaij filij Muni, filij Nephufim, 41 s ■ * : t ( y 3 9 Interp/fex Grac. Ixx. neemias. Fili] Danui, fixcenti quadraginta oBo. j j Filij Bebat, fexcenti r viginti oBo. 1 6 Fili] nAfgad , duo millia trecenti <~uigin- i7 ti * Fili] tAdonicam , fexcenti fexagmtrife - ptem. 18 * 3 i i i tuor. t Filij Bagui,duo millia fexagintafeptem. FihjEdan,fexcenti quinquaginta quinq.. io Filij Ater Ezecia 3 nonaginta 0B0. Filij Sfam 3 trecenti yiginti 0B0. Filij Befei, trecenti quinquaginta qua - 21 I 1 z 13 i * t 17 Filij sAreb, centum duodecim . filij Afin, inducenti yiginti tres. 4 Filij Gabaon, nonaginta quinque. χ j: * Filij Bethalem e> FKetopbathi 3 centum m oBoginta 0B0. FilijaAnathotb, centum <~uigintioBo. FilijiA%amotb ^ min quadraginta duo. 1 8 Viri Cariatbiarim Capbera & Berotb, 19 feptingenti quadraginta tres. 4 Viri&Arama & Gabaa, fexcenti yiginti 30 t mus. 4 Viri c (Macbemas, centum r viginti duo. 3 1 4 Viri Bethel & Ai, centum yiginti tres. 31 ^ iri C^abab alterius ^quinquaginta duo. 33 4 Filij Helam alterius 3 mille ducenti quin- 34 quigtnta quatuor. 4 Filij Eram 3 trecenti yiginti. 3 j 4 Filij Htericbo , trecenti quadraginta 3« quinque. 3 o 4 Filij Ladaai e> Ono 3 feptingenti rviginti 17 •vntts. 4 Filij Senaa 3 tria millia nongenti triginta. 3 8 j 4 Sacerdotes : filijfoiade m domufeju, non- 3? genti feptuaginta tres. 4 Filij Emmer, mille quinquaginta duo. 40 4 Filij Phafeur 3 mille ducenti quadraginta 41 feptem. 4 Fili] Eram, mille decem ftfi feptem. 4 »! 4 Leuita: filijfefu Cadmielfiliis Oduia,fep- 43 tuagmta quatuor. , 4 Cantatores: filij oAfapb, centum quadra- 44 ginta 0B0. 4 lanutores:filij S ellum, filij tA ter, filij Tei- 4 j mon, filij *tn’no-’ 33 n’Ss 3 -u 3 · e ; :nan> 33 K 3 D’D-’ 33 D 1 p 33 _, 33 1 :Νί3’ΒΠ>33Π>ν3’33 1 > jt · -; y ; - t· : y : ’33r—ns'D-y3’aiD-a3i—iaVii H3j?>33 4 /·· ; vtv r* : y- ·· : a ; -*·* : ^ v·· ; i ‘nrrn ρρητρα KSgrr» 4 ; inna m D^asnmas w bwn-vwoBV m 4 y: i· τ ; — vy;· *·· : · - ·· ; jt ; - ; *·· ; pWriaStfHaipjaiDwnarr^b 4 :rm ^nao^Wnn^Ni 4 iaapiD^piiniKa lanS^a’ tiVnainrmara sinn bnrhb *· - : ; τ -* s a·· · : I i - > : ▼ ; - -**· ~ v icanVxiwa cdn ainnarox-r-va ι—ηχΒΡΡΚΎίρ3>33 π>3ϊα->33 n>Sr>33 4 mrrcrmnDiN •j-r ; y τ : - ΎΡΧ ’^ΓΟ >33 ripn >33 Π>3Π >33 Β>ίΓί3ΓΠΒ1 4 '.app-yg tnjjn rnbx nj/Ssn >Wb πώρ np? tviiO3 «Si Qnyrvnan oararppariSx 4 * t r-jjnan· ιεπρο by&rtb im anb kn&inn notfn v|j · 1 : 1 j j·,· -: v -r τ τ ; · - ·.· c- <1 6 3 fii 6 x 1 -: I: · S . 1 ; · ‘ r» » * j π »t »* ~vbv dwk Kiin jn-w irt&j SnprrSs 4 jcawimKD. j * ; y ·· mSn njntf □n^nnq^pnnny ·π·?ρ 4 «7 an-M oft^riyimcDwbv niND • : · * v τ : at · · : _ι· ; $ t ·· j ; ; Γ~ι·Ρ3πιε3>^3Ίκια>ηίίΒπιίτΡΒΐ οή»τβηρ?ιοψ^^ηικορ 3 ροπ>ρ» 4 « : rrpafti o>i?3ix ο>πκβ |t * - y τ ; - ·ι- τ nHbnn^Dpno^TOmKD iotn o^m 4 • A T J· ; ^ »· — · — * — ; lanpinniNDjntfo^SNnBW ,...,; · T ·, ... ΓΤ3Ν7ΰ7 pm ΓΊ13ΚΠ r"tfpDl 4 rnpira {]Sn d>3B3-it snj ni*iNS jra κπριγιπ : mxa pam o>pVp ο> 3Π3 ’ηΐ3Π3 ο’·Ρβπ I ** K* i * ~ i | ; τ · · ·; 3πτ nsxSan isikS 4 : Οφκρι D> 37 «Dpp ηρρι jusn 'mt 0^0377 α> 383 τι aniapn ηηκ-ρϊ 3 Π 3 ηρκι 4 • ; ; " τ τ ·ν t j· ·· . . τ ... £=3>3Π3 rtJWCPaSK C3>3Bf|D3T>M3-| >f)P !PTJ?3IP1C3W l*r : · ; y · ΒήηΡΒηιοη^ΐρπιοή 7 ηιο> 3 π' 3 πΐ 3 ρ>_ι 4 -jai an>-ip 3 VN 3 p’ esdrae ii. Tranilat.B.Hierony- itirtaxarxef. 4 Filij Bechue 3 filij Acur>ha,filij Azur, ^ 4 Filij Belluthjfilij Maida, filij Aria, 4 Filij Berchos^filij Zizarajfilij Thema, 4 Filij Nafia, filij Atupha, 4 'Filij feruoru Salomonis, filij Sothai, filij Sophcrech, filij Pheruda. 4 Filij Iohala 3 filij Dercon, filij tedel. 4 Filij Saphata, filij Athil, filij Phoce- reth , qui erat ortus ex Asbaim filio Am- mon. v eo 4 Omnes Nathinaei & filii ieruorum Solomonistrecenti nonagintU duo. 4 Hi funtaute qui afcenderunt deThel mala jThelarfa, Cherub, Adon , & Em- mer: & non potuerunt indicare domum parrum fu orum & femen fuum, vtrum ex Ifrael eifenr. 4 Filij Dalaia, filij Tobia, filij Necho- da, iexccnti quadraginta duo. e 5 4 Et de Sacerdotibus fili) Iobia,fiIij Ac- F cos, filij Berzellai, qui accepit de filiabus Berzellai Galaaditidis vxorem, & vocatus eftnomineeorum. 64 4 Hi quxfierunt icripturam fuam in ce- fu,& non inuenerunt, &; eiedi iiint de ia- cerdotio. i 5 4 Dixitque Atheriatha eis vt non manducarent de iandis iandorum, donec flaret Sacerdos dodus & eruditus. (6 4 Omnis multitudo quafi vir vn 9 quadraginta duo millia fexcenti iexaginta, 6 Ί 4 Abfque feruis & ancillis eorum, qui erant ieptem millia trecenti trigintadep- tem: & inter eos cantores & cantatrices du centaE quadraginta & quinque. 6% 4 Equi eorum fexcenti triginta ieptem ; G mulieorum ducenti quadraginta quinq 3 ·, 6 9 4 Cameli eorum quadringenti triginta quinque, afini lex milliaieptingentivi- ginti. 70 4 Nonnulli autem de principibus familiarum dederuntimpenias in opus. A- therfatha dedit in theiaurum auri drachmas mille, phialas quinquaginta, tunicas facerdotales quingentas triginta,., 7X 4 Et de principibus familiarum dederunt in theiauru operis auri drachmas vi- ginti millia, & argenti minas duo millia ducentas. 7t 4 Et quod dedit reliquus populus, auri 4 ' drachmas vigii&ti millia, & argenti minas iduo millia, & tunicas facerdotales fexa- 7 j ginta ieptem. 4 Habitaflerunt autem Sacerdotes & Leuitie, & ianitores & cantores,reliquum vulgus, & Nathinan, & omnis Ifiael in eiuitatibus fuis. 69 7° 7 1 7 i 4 9 Interrex Grxc. Ixx. neemias. 4 Filij Bacbuc^filij Acbtpha ,filij Arur 3 s 3 Filij Bafaloth,filij Meida, filij Adafia, * j4 Filij Barcue, filij Sifara, felijThema, 5 5 Fthj Nepa,filij Atipha y Λ s 6 \ i $ 5 «! > 59 * Ftiijfemorum Salomonis i filij Sute i i filij J S aph arat]fui j Pbenda, FilijJela. filtj Dorcon, filij Gadael, Filij Saphatia , filij Atii,filij Pbacbaratb> filij Sabain, & filij Amon. 4 Omnes Natheniim ftfl filij feruorUm Sa~ 6oj lomonis trecenti nonaginta duo . 4 Et ifii afcenderunt de Thelmalecb , Tbela- 6l far, Cberub i Edan & Smmer. ftfi non pOtue- runt annuntiare domos familiarum juarum & femen eorum, β de Ifiaelfiunt. 4 Filij Dalaia, filij Tobia, & filij Dpecoda, 61 fexcenti quadraginta duo. 4 Et de fac er dotibus filij €bia, filij Ac cos,fi- 6j lij Berzjlei 3 qui accepit de filiabus Berzjlei Ga- laaditidis <~uxorem, & vocatus efi in nomine eorum. 4 Hi quafierunt fcriptUram fetam comita- 64 tus^ & non efi muenta ·, & eieSii fiunt de fa- cerdotib. 4 Et dixit Arthafafibaeis, nAbfque fieruis eorum & ancillis eorum, 67 ifiifeptem millia trecenti triginta feeptem. et can i ores & cantatrices ducenti quadraginta- & E E Μ IA 2. . fj&tppfodioit rd§ o' si 4 vjot βαχ£ονχ,ψιάχιφόί, φΐ "Χξχξ, s 4 * φ; βα<ταλω3·,ψι μύΰά, φ< ct^dcrct. 5 5 4 ψι βα/ρζονί, ψι ncwpct, φ) ΰνμά, * 5 ^ 6ι quinque 4 ψ\ imdfecicLTUpd, i 7 4 ψι $4λΜ Οίομω/ίβς,ψ) Gvm, φ) Ομφψράπ , φ) φί&δά, i s 4 ψι /έλα'φΐ δωρχών, ψι γα/αηλ, ί 9 4 ψι (άφατία,ψιάτίλ,ψι φ; ζμζααν^ tyLj ψι αμων’ ίο * πούντες fi) νούΊινιάμ ycfe (fi) φί άνλων (&λ3μων- %ς, TqjLCViQOiOl QVVCMXOvfyfvo. 4 ygjivGi /kd 3·ζλμά.?ά%,$·βλΰί(ϊαρ,χ£- £$νο$ 4υ W ημμήξ. yfej Gfadiwndnrov άπκ$ύ\α)[ οϊχοις πατ&ων etmov ycfe σπέρμα. amUv , d)kd ttrqptnh etatVi ti 4 ψι lcL 7 \cuctfidi τωζία, vy φ< νΐχωδοίβζαχόζηοι τεό- (α,ρμχον^νο. t Ν ν’' f f , / < ( >ιθ / c\j, r c i λ y es ygq 2xm Tuip ιζρζων ψι sZiot , ψι ctxmg , ψι βερζρ- λίί,ος]ίλα&εν }χπ ^vfanpm βερζέλέΐ^Γαλαα$ι%υ y\Jouxot ) (£ £7Γ 5 οΐ/όμαΐι d/jctfv. <54 4 ob%i ίζρι jtiifcui Ϋζρ,φΐιυ zcw r dv τ' οιωοδίας xgj Sjpsdv, yfia άπώοϊΜΰαΛ 'dm της tsqptmag. «j 4 vfijeiKW^licicrciixrctcw&tg, ϊναμηφάγωυιν )>m dy(x tuv άγιων, ίως άμάςη ίεράος %>ϊς φώτκτμοϊς ^ figdgTthtiWicn·. 4 yfijj trfepflg 7ic&rct ή ΙνκχλίΐοΊΰί ομο^νμα.δ’ον ως TfV- Qa/ ρεςμν&άδϊς HSM χίλιοι T&ctxom ίζηχαν^Γ 67 4 τΐοψίζ $'ύΆων cUmdv (E 7icwkm.w dmSv. £%ι ίπίαχι- χίλιοι τ&ακόσιοι T&ctmfgtsKicL . yfij άγοντες ψ(] cfeov- Ccq argenti minas duo millia ducentas. * St dederunt reliqui populi auri drachmas 7*: bis decem millia, argenti minas duo millia , φ* fiolas facer dotum fexaginta feptem. 4 Etfeederunt Sacerdotes&Leuita,&fia- 73J nitores & Cantores, & qui de populo,&Na- theniim, & omnis jfraelm duitatibus fuis. 7i 73 qfei μνάς^ϊγιλίας διακονίας. * }{fij \ΰωχΐΜ (fi) χαπάτ^ιποι λά.οόχξυΰίχ μάς ίιίο μνζ/·ΰ^ας,ι^ 'tyyjfiiov μνας φιλίας ^ fo- λάς τάν kpmv ^ 4 ψ] baaDntdw (fi) kpeig, yfij ^λώϋτομ, (£@) 7 ΐυ- Κω^ρί, ψ) fi) μ^ονης ycfe fi) )κτο ?S λάοί,^/ ol vetda* νιάμ ^ 7ΐάς ιπζμηλ οα> πό?\£σιν dmdv. t ο t Ί Ο 6g Π Π’0Π3 ESDR.AE ii. Tranflat.B.Hierony. '«Artaxarxes. Π ί CjnHjnS&ntp* om ϋπ'πη vw ϋήΐΠ"7Ν im αί/ΓΓ7:π2θκη * •JT v τ V J* ; τ τ τ < . *r — 130Π KnT|?Vnpti»1 EPpme» ’3?V T£K -nx nin> rroritfx πκώ min isb _ nx xunS V (,f 2 ίτ· v “2 V V ** V ’ T · ΠΪ1ΠΓΙ'ηΚΪΓΙ3ήΝΤηΐ?>4’3ί1 * !?Χ 1 ΐ?> * 5 fapb j’3B Vpi i—wx“iin ttixB^njjn aaS ! >JP3W1 ΪΠΠ 1 ? 1ΠΧ C31’3 D'a;riytt?'3aViP£3inin’3aVb“Xipi * > D Wll Β’Ϊ?3ΧΠ 133 01’Π ΓνΧΠΒ~ΐΡ HXrriB I· T - i J· τ-;τ. vr: ■" -: - “ T » : p-minn naobx oyrna βϊχόβ'ββπι i^-iwxfr^pbjriabni^ti^ioyn * ♦ nmxi n>3i?i yow —ibina bsrx ibjn iaiS nna Afflaro W3*“Sp π^υοι p-vpSm : dWb Π’13ί Π313ϋΠ1 DCflTI Π’37ΒΊ7ΧΕ7ΒΊ I τ ; i τ : - ; τ it - j - : ·>·. τ ; »» · ; - ι·· τ .-V$B‘>3 rrjr» iadn xi$ nmn * « i opn-Vs naj/ innaai n»n αι?π lipiSiisn α’ή^χπ πίπ’-ηχ xi$^ina * * ruwi iii?»i carn» V#?? jox 'jbx ojin-S? 4 ; nnx o>ax rvtnb 7 -■T ; ··*· : * 7 - ■·: T ;pr -J -IT hngi xjobp nnpj» nbirpraf aipy γύ\ ■ π yrb oyrrnx a»3>30 ofibm n^sSa jjniiri* rninq 13D3 ixipi 4 i aiajrSj; ogm : Niippa Ί 3 ’;η Sati? Diipi eriaa 0 ’ibxn 'jnbn xiijn ι Νίηέπηπ ί^ήη rrara iax»i 4 ayrrbb αί’ΐτηχ n»3»aanoiSm labn iSaxnrrbx czbribx ninb χιπ-εηρ σι·»π IJTTTS DJ?BC?3 £5?n _l ?3 D»313 ’313311^X1 ΕΒ’ίΒψΒΙ^ρχΰ^αΠΙΙΒΧ»] 4 ;niinn Wip-’3 b J133 |’xS Ϊ113Β IPlWl 0 »pnBB WtW Nj>n rrin» rrnrr »3 laswSxna»™ 1 ? oi»n >· kt · : v · ·· tj·· — : a·* — i- naxVcD^n-SaS ο’ϋΠΒ oabm 4 i 03 tj;b w ** τ τ x ; c* : - · * : - ; jv : \ ▼ 1 bvi/Trbxi wip Π31»Π">310Π j.. % - ; Λ |x V - nia nWVl/iW'? 1 ?} o^rrbgbVn 4 ym DHaiaabn >a nViianna» mw 1 7i ianSiimn I I II cap. νιμ. j^T venerat meniis ieptimus, filij aurem ε «γ. i A Ifrael erant in ciuitatibus fuis. * * Congregatuique eft omnis populus quufi vir vnus ad plateam qu$ eft ante por tam aquarum:& dixerunt Eidrx icribse vt afferret librum legis Moyfi, quampraece^ 1 peratDominus Iiraeli. * Attulit ergo EC- drasiacerdos Legem coram multitudine virorum & mulierum, cun&iique qui poterant intelligere,in die prima meniis iep~ j timi. * Et legit in eo apertein platea quas erat ante portam aquarum de manevfque ad mediam diem in conipedu virorum & mulierum & lapientium . & aures omnis 4 populi erant eredlas ad librum. * Stetit autem Efdraslcriba fuper gradum Iigneu, quem fecerat ad loquendum, & fteterunt iuxta eum,Mathathia,& Semeia,& Ania, & Vria, & Bechia, & Maafia ad dexteram eius, & ad iiniftram Phadaia, Milael, & Melehia,& Afum,& Afephdana, Zach.aria j &MofolIam. 1 Et aperuit Efdras librum B cora omni populo, luper vniuerfum quip pe populum eminebat. Et cum aperuiftet 6 cum,ftetit omnis populus. * Et licnedi- xit Efdras Domino Deo magno.& rcfpon dit omnis populus, A mei^amem,. eleuans manus luas. & incuruati funt & adoraue- 7 runt Dominum proni in terram. * Porro dofue, &5Baani, & Serabi, Iamin, Accub, Sebthai,Odia,Maafia,Celita,Azarias,Ip- zabet,Anani,Phalaia, Leuitas filentiiim fa xerunt cum legeretur. 4 Dixit autem Neemias,ipfe eft Atherfatha,& Eidras la- cerdos & icriba, & Leuitas interpretantes vniuerio populo : Dies fandificatus eft Domino Deo veftto. Nolite lugere &no- C lite flere, flebat enim omnis populus,cum audiret verba Legis. l ° 4 Et dixit eis.· Ite comedite pipguia, &: bibite mulfum, & mittite partes eis qui non prasparauerunt fibi, quia fandus dies Domini eft, & nolite contriftari. Gaudiu etenim Dominieft fortitudo veftra. ” 4 Leuitaeautemfilentiumfaciebantin j * omni populo, «licentes: Tacete, quia dies 'i viandus eft; & nolite dolere. 4 Abiit itaque omnis populus vt comederet debiberet, demitteret partes, de faceret laetitiam magnam, quia intellexerant verba quae docuerat eos. ίβ fcxGrxc.Ixx. νεεμια^. k E Ε ΜIΑ 2 · /ίύίρμίινΑισις τ£ν ο ίϊ CAV. VIII. j£TT prmenerat menfis feptimus , 0 filij Jf- raelin duitatibus fuis: 4 Et congregati funt omnis populus quafl n>ir νηψ ad plateam qua ante portam aqua, et dixerunt Efifra fcriba, rvt afferret librum Legis Mojfl, quam praceperat Dominus ffrael. 4 Et attulit Efdras Sacerdos Legem corarn multitudine a <-viro njfque ad mulierem , 0 omnis intelhgens adaudiedum in die vna mentis jeptimi. n. Et legit in eo contra plateam qua ante portam aquarum, ab hora illuminationis Solis pf- que ad medietatem diei , in conffeclu njirorum 0 mulierum 3 0 ipfimtelligenfes. 0 aures omnis populi in librum Legis. * Et fletit Efdras fcriba Juper gradum ligneum quem fecerat ad condonandum, 0 ftete- runtiuxtaeum Matthathias, 0 Semeias 3 0 Anantas , 0 Urias , 0 Cbelcias j 0 Maafias d dextris eius ; 0 d finiftris Vbadaias,0 Mi- fael 3 0 Melchias, 0 aAfon, 0 Afabdana 3 et Zacharias , 0 Mefollam. 4 Et aperuit Efdras librum coram omnipo- puU,quoniam ipfe erat fupra populuni : 0 fa- Bum eft cum aperuijfet eum ,fletit omnis populus. * Et benedixit Sflras Domino Deo magno. 0 respondit omnis populus et dixerunt } Arnen 3 amen : eleuantes manus fu as, inclinauerunt 0 adorauerunt Dominum infa- o. n ciem fuper terram. 4 Et Iefue , 0 Laneas 3 & Sarabias, 0 Ja- 7 min,0 Acub 3 0 Sabaththaus 3 0 Oduias, et Maafas 3 0 Callitas, 0 Alarias, 0fofabedi 0 Anan, 0 Pbalatas , 0 Leuita erant in- Jiruentespopulum in Legem, 0populus infla- tione fua. * Et legerunt in libro Legis Dei 3 0 docuit * Efdras. 0 diflmxit in fcientiam ‘Domini. 0 intellexit populus in leBione* 4 €t dix it Neemias qui efl Atarfatha, et€f- 9 dras facerdos 0 fcriba, 0 Leuita inflruentes populum. 0 dixerunt omni populo: Diesfan - Bus eft Domino Deo noftro i ne lugeatis neque fleatis s quoniam flebat omnis populus njt audi- uitJermones Legis* * Et dixit eis :Jte fg) * 0 comedite pinguia) 0 bibite mulfa, 0 mittite partes non habentibus * quia fanBus eft dies domino Deo noftro * et ne concidatis,quiagaudium Domini, hac efl fortitudo n&flra. * Et Leuiu filere faciebarfl omnem populum dicentes ftdcetp) quia dies fanBus, 0 non de-' cidatis. * Et abiit omn is populus vt comederet 0 biberet, 0 mitteret partes y 0 dmf άπαρό/οτι τ 1 πλατείας τ' ζμανζβ- £ πύλης τάν νόάτων 'ϊχπό τ' ωρμς ^ιαφωτίσΐμ τν ήλιον ϊώς μάντης τ' Υΐμί&μς , άπϋύάμτι dfsfpm Hcfiys- vcumv, j@jj οω%\ σνυονάτίς . π<Μ>τς ‘SJ' λαούάς τβιζλίον^νόμοϋ. * ίτόρμς ό ΓρμμμαΙάός fflfn βγιμά%ς ΙζυλίνΜ ο ίποίήταρ εις f ό\]μήγορη(ίεμ , χμι zy\(jw Ιχόφμα οω- ματ3α3-ίας;χμι (^αμείας^ φοανίας, Υ^ύ^ας^ χελΥΐας,χμι μαασ-ίαςνκό’εζιων cunff^Ycf όΐξώωνυμων φαόαίας, ^ μιότανιλ, γ$) μελχίας , γμ\ ατών, yci) ά- QaQ φυά, γομ ζαχαρίας yff μεζλλάμ. s * γ$) Ιυυοιξαν ϊτ^ζμς τ β&λίοννΰώπΐον παντς λαού, οτι αυτς Luj Ιπό/ίω λαο3. yff lu/Ua ΙυίίοιίζΟΆ athf, ϊφ\ πας ό λαός. Γ * * Ycf) dlTfynQcv ζτόςμςκύ&ορ fv Ssov τνμίΟω.Υμί άπεκ&Ρη πας ό λαός ψ) είπον, αμίν αμίαό, ιπεμΑς τας %βζμς camfv , zkvfcvp γ$ (Gr&QymjunQfyj τώχύ- ξβύ Sh «ζ&τωπορ Sfn Μ γίιυ: τ * iffllnGSs, m βωρόας - ^ &ζ$%(ας, γμι Ιαμειν; Ycy αχχξ, ycff 0 Λ £αΒ·3οίι(&> γμι ώόαίας, ψ ) μαατίας; m κ&λλϊ^ις, ygf αταξίας, ιωτ&ζί^, yfj mm , yfj φαλαϊας, γόμ @ λΑητομ ήτουν αζωετίζονης τν λαόν είς fv νόμον, γ$ ό λαός ομ τη ςάτεα cm$. β 1 ΥμιαΙόγνωτουνοΜ^ βιίλίω %>$ νόμνί yff ζόίό'ασχευν Μξμς. Μςειλον b οΒιςήμη xugja. yfj ouunxcv ό λαός b τυϊ ουναγνώτει; 9 * ρςμειπί νεϊμίας> ος ϊςιν αΙ&ρταΟά, yff ίτό'ρμς ό U- ράός έ Γρμμματάός ycy (?) λΜτα] ($) τωΜζαντες τν λαόν. Υμίειπϋν πουντι €..►./ > V , ήμερα αγία εςι τύ κυ&ώ ίο Εζώήμψ, μγι πον^Ητε^μνι β κλαίετε’ οτί ίκλαιε πας ό λαός ώς ηκοντε <^ir λώγοις %<ό νόμον. * γμ\ άπνρ αλ&ις,πορΟόε&ε (£ φαίετε λιπατμα^, ίβ πίετε ·ρλυχάτμα%ζ, Ycfi 'ίποςάλατε μϊ&ό'ας %ϊς μη %- %ου<ην’ οτι αγία εςιν ή v/gipyt τώχύρί^ 9έώ rifff. ycf μη όίαπεσητε, οτι ή %cupaxveiov, ουυη εςιν ι^ις ημψ. * yc>)oi λώίτεμ χατεσιώπωνπφάίμ τ^λαόν λέοντες, σιωπάτε , οτι ημεξμ αγία, χμ\ μη κα&πίπίετε. Ji *γμί απηλΒ-επας όλαός φαγεΐν γμι πιείν, yaf 'dm- ςελΚ&,Ρ μεύ$ας , Υμίποιητομ £φρβτυυύίω μεγώλίω, οτι uuvi)k^3ψΠ on^g—Saa Si|> τνΑι$ wnip* Ίψκι * *j 'hv i ivnSi; wdnnnmKsnbNS □Sun-pm risi; rg^Sytanpn ^snbin >Si;i_]p^ ^g- V^g-n^nnogrnNiyn s imnpsnspn^i;^ rrrara onwym iaa-Sg wn* rnip csnb w mmm cran “W aiirni DbiWira - t~ i j · ■ · · -j- ; · Α· v: τ j·· •wno own 'bnprrSa w-n 5 ; onflN ^ ;irp gww ’D’o W{rt6 >5 inara laemnoo nSna nrw*nm νιππ ovrnpSin»* »33 is ΕΖΤΠ^ΚΠ ΓΊΊ1Π 73D3 ΝΠρή * ί 7KD ** fhn«n ai;n igpwfinn bvn-jq ran a; fmg w?wn c=m?i o>pj rnjny; irn^9 JD3OT3 r ·' · - fcJ iiapfcto njn tfj nS r-iyr^i onjcrgbvni * : arvSy rtaim DinS«’-’3n 4 * * cap>n3Kni^yion>n^n“Sg r-rjrrrninnsbai^ipnnaiag^ytaipn * 3 canina rryqrvi αΐ’Λ ivjw απ’η^κ ! an^nSx mrpS oHrwar j.. ·· j ·.·: 4» |- ··;-:· SxnyifJ^gwicafiSnnSj/o-^japH * biijSipsipj^vra >35 »33 n’33a? iCsnniWnin»-^ ^ t I· ·· Vi IV : y rrjasp;nm 7K’pipiyrr cn7nms>i * s mn^n^bsmaiprnnsnm^nHin maw as? iara’1 aViwnj? aViyrrra arpriVN : m^nm naia^D-SyoDnanTfaa r · : i’ ■ r ·· ^v * i 3 ·.· ; b»awn-nN spey η;<ηΐ3? ήΐπ> κιη -nm s « !—l’^UTiiii"S3i \ΠΧΠ 0Ν3Ϊ·^310’ΓΪ?Π»ΠΪ> Nsyi ώι -m π^πώ πη^ι oria b^a’n JV i *v ‘i Ϊ JV - : IV - ; v v vv -: v ; · - - f r lannuwpawn | _ |--J - ; · >1ί ·ι- v - 1 j 4 Et in die fecundo congregati fune principes familiarum vniuerfi populi^Sa cerdotes & Leuitse adEfdram icribam, vt interpretaretur eis verba Legis. 14 $ Et inuenerunt icriptum in Lege pr?- cepifle Dominum in manu MoyiL, vc ha- bitentfilij ifiael in tabernaculis in die fo- 1 j lenni menfe ieptimo: *Et vt prodicent & diuulgentvocemin vniuerfisvrbibusfuis D&in HierufalemjdicentesrEgrediminiin montem,& afferte frondes oliuse,& frondes ligni pulcherrimi* &: frondes myrti,& ramos palmarum , & frondes ligni nemo- rofi, vtfiat tabernaculaficutfcriptum eft. 1« 4 Et egrefluseft omnis populus j & attulerant: feceruntquefibi tabernacula v- nufqt>ifc|ue in domate iuo,& in atriis fuis &in atriis domus Dei, & in platea portae aquarum,& in plateaportacEphraim. 17 4 Fecit ergo vniuerfaeccleftaeorum,qui redierant de captiuitate, tabernacula; & habitaueruntin tabernaculis. Non enim fecerant a diebus Iofuefilij Nun talia filij Iirael, vique ad diem illum. & fuit laetitia 18 magna nimis. 4 Legi t autem in libro Legis Dei per dies fingulos, a die ^rimo, viqueaddiem nouiisimum. Etfecerunt iolennitatem feptem diebus,&in die oda- tio coi ledam iuxta ritum. CAP. IX. 1 tN die autem vicefimo quarto menfis hu A A ius conueneruntfilij Iftael in ieiunio, & in faecis, & humus fuper eos. ^ 1 4 Et feparatum eft feme filiorum Ifrael ab omni filio alienigena. &fteterunt6c confitebantur peccata fua &: iniquitates J patrum fuorum. 4 Etfurrexeruntad itandum. Selegerunt in volumine Legis Domini Dei fui quater in die 3 & quater confitebantur, & adorabant Dominum 4 Deum fuum. 4 Surrexerunt autem fu- Cl per gradum Leuitarum Iofue ,& Bani, & Cedmihel,Sabania,Bani,Sarebias,Bani& Thanai, 5 c clamauerunt voce magna ad Dominum Deum fuum. 0 , J 4 Et dixerunt Leuitas,Iofue,&Ccdmi- heljBonnijAiebiajSerebiajOdaiajSebna, Phataia j Surgite,benedicite Domino Deo veftro ab asterno vique in astcrnum.& benedicant nomini glorias αις excelfo in om ' tf ni benedidion@& laude. 4 TuipicDo- «: mine folus, tu fccifticaelum & cadum caelorum , & omnem exercitum eorum, terram & vniuerfa quae in ea funt, maria & omnia quae in eis funt. & tu viuificas o.m-< L nia haec, & exercitus caeli te adorat. ) ο Interp*? :χ G rxc. Ιχχ. neem i Α§* * Et in die fecundo congregatifunt principes i3 familiarum r vniuerfopopulo Sacerdotes uitaad EJdram fcribam, <-vtfiatueret ad omnes fer mones Legis. ] * Eti%uemrunt fcriptum in Lege quam fra- 14 cepit Domjnzps Moyfi, vt habitent filij ffrael in tabernaculis in Jolennitatein menfefiptimo: 4 Et ast fgnificent in tubis tn omnibus r vY- 1 s bibus fuis & in Hierufalem. Et dixit Bfdras: Egredimini in montem , afferte frondes oti- ua , & frondes lignorum cupreffinorum , & frondes myrti 3 & frondes palmarum ^-frondes ligni denfi , njt faciant tabernacula fecundum fcriptum. 4 Et egreffus e fipopulus , attulerunt & i e fecerunt fibi tabernacula: <~vir in domate fud 3 et in atriis fuis 3 & in atriis domus Dei, et in plateis porta, aquam 3 & in plateis porta Ephraim. 4 Et fecerunt omnit ecclefia qui redierant de l 7 captiuitate tabernacula, et habitauerunt in tabernaculis . quoniam non fecerant a diebus le- fue'filij B^aue fic filij Jjrael njfque ad diem illum. & fuit latitia magna nimis . 4 Et legit in libro legis Dei perfingulos dies ,» * a die pgimo rvfque ad diem nouiffimum : φ* fecerunt jolenmtatem feptem diebus . et die 0 Ei από exodium fecundum iudicium. CAP. IX.. J£7 Γ in die ance fimo ptfi quarto m‘enfjs btiius » conuenerunt filij ffrael in ieiunio , et in faecis , & pulueribusfuper caput eorum* 4 Et fep arati fueruntfilij ffrael ab omni fi- i %o alieno. & fiet erunt & confeffifiunt peccata fua·, & iniquitates patrum fuorum. 4 Et fieterunt in flatione fua , ftj legerunt 1 in libro Legis Domini Deifui quater m die. erant confitentes EDomino quater in die, et adorantes Dominum Deum fuum. 4 Et flet it fuper afcenfum heuitarumfefue, 4 & filij Cadmiel , Sachanias filius Sarabia filij Chanani.& clamauerunt naoce magna ad Dominum Deum fuum: 4 Et dixerunt Leuita Iefue, ffr Cadmiel, s Bonnias , Sarabias, Sobantas , Oduias , Secbe- nias,Pbeffias.Surgite } benedicite ^Domino Deo nofiroab at emo & vfique in aternum . e> benedicent nomini gloria tua , & exaltabunt in omni benediSiione φ* laude. Et dixit Efdras: ^ 4 Tu es ipfe Dominus foliis, tu fecifii calum « calum calomnes exercitus eorum ,terrami 0 · omnia quotquot funt in ea, maria & omnia qUa in eis : & tu viuificasomnia , &.teadorant exercitus calorum. NE E MI AS. i N E E Μ IA & /ϋθίρμήνάίισις 7$f n η xgq in tn ήμερα tn όώτίρά (jvvnyfmian ol α/ρχονίες 'dv πατ&ων id r*anfi λαά ® ispeig yfrf oi λ&ίιτα\ «αζβς ετί'ζμν fv ίζμμμϋτία , έΒιςησνυι ο®ζ}ς τίάή)%ς ctir Bsyotg U νόμον. * yfrj fjpyv 'ρζίξμμφρον in tu vo- μωω όηεταλα^ κνίί&τΐ! μωνση , όπως xatfsixn(jd(nv ® tfo) ΐο-ζμηλ in mduudig in εορτή in μΐω) rd &£1ίμω, * rfrjomg αημάνωοιν in (fcii.myhv bi itdtamg ffrig πολ%ην cimfv ^ cjt kqjvtctAnpL. «Vc η ίτ^ζμς,ί^- ixitiTS «V iniyncfz φυϊλα. ΐλαίας,^ φνΑλα ζνλων mnaquarii/w, φυϊλα μυρσίνης, φύλλα φοιηχων, ^ <φν?λαζύλ£ν $α<τί &, ποίησα) μυ\- i6 vdgrf γ yίί'ζμμφfov. * iqf οΙζηλϋοΜ ό λαός (c υ\- vsyxcMi, fffij ϊποίηόά/ο Ιάν%ης οηΐυυάς · ά /unq 3τη Ιύ- μα%ς cwtif , gguf iv fgue ουόλάλς 0jmf>rrfr\ νταυάλαΐς οίκον %ύ τιλατείαις £ ττόληςτύν in faig 7thamai ς τ 1 τώλης Ιφξο/ι'ΐμ. Γ 7 * j ffri S7roinQcw Tiatx ή οΜκλητία os fEfaqpzf/mTsg της αιχμαλωσίας ovlwctg, (c vkeJdiQw Εν wdwdxg' οτι Gax \%o[y(jm ' s dm ημζρων InQi uod vcwn όντως οίψ} ’κτζμηλ Ιως της ήμίζμς οκώης. Ifpfrs άίφξβα-νυύή μ^άλη Οφόύ&ΐ- ’■ 8 * na) uvsyvca in βι&λίω νύμα ϋίούημίζμν in ή- μίρα ^75 της ήμξαμς tng 7 Γξωτης , ίως της ημίζμς της ζχάτης, νμι Ιποίησαη soprlw sfld ημίζμς. )@j τη ημίρφ τηό yiion οΐζόόίον nf τ κ&μά. i * Και cn η μόρα ύκοςη yfrj τέταρτη %ύ μίωός ή°ν%ϋ ϋτωήχΰησαΜ ol vjoi ισζμ'ηλ in vnfeia ψι in (μκκοις, yaf ϋόνοις κεφαλής dmdv. » * yfrn ζχω^Ετητων ol t|o< Ισζβΐηλ 'dvfi -τίαητς ψύαλ- λ9τύον . χμι Igurd/j χομ c^nyop&urdlo τάςαμαρτίας- ώποίν, χμι ταςά/οομίας r rdv πάτερων dhtdv. t * ψ! εςηταη fffti rij ςάτα mfrfv , xfrf an lyvmdm in βι£λίω νόμ-6 κν&ίον Ετεού cumh %τί%ηρ%ν της ημεομς. %ησαη 3ζαχορβόοντες tu mfm ^τίΑαρ&ντηςήμόζμς ί χμΐ νχ^ουωτες id κνζ/ω 3~id dmfv. 4 i χμι ίςη fffh tf/ja£ct(rei τάν λ^ιτϊν inGSgfi ψι καό* μιήλ , (^αχαηίαςψς Qaifliy&ia ψύχαηάνί. xfij Νόησαν φωνή μεyaλn ώζ)ς κύριον fv %zov omdv. $ * χομάπον οι λ&ητα] ίηΰύς xfj καόμιήλ , βοννύας, Qaq^flagJG^d/vlaq^ ονίας^εχοηιας,φεοτίας,άηιώςη - τε &jh 9 ymt τν κύ&ον 3-εόν ημψ'.Χριο %ύαλών®’ εως ΰάων&* xgtj ^ShsynGvaiv ονομα ie^ng Gv , xfij νψω- Gvm 3%ι τΐάση Λί’λΰίΤά >ρ odvitret . xfrf ύποη ϊτόξμς, * συ άαν?ς κν&&μον®', συ ^το^τας fv ονςμ- νόν vfn fv ούζμνόν %ύονξμνού, xfrj 7tm%g τας Ιυυνάμ&ις dmSv, τΐιν yhJv xfrf Ttanfg. lia Ιςιν in αύτη,τας SaKcLi- iagttTidAfgL incufrgug.xcym ζωο7Γθΐϋς%ιί Ttanfsn xff Qi rttr£9(M%si/oijiv αί ςρατιαι idv ουοα,νωΡ ι ■ Τ, . ® * F 2 a φ € S 8 *4 b n>ana 0Ί3Ν3 ΓΠΓΠ τ . ▼ s - Τ ν.· -; · ν: jt -'■*· « '*'■ " j ητοκ m nctn mm ίίκώ imim |-r Τ ; - ι ; - : j- ί *■; - J " ‘ ηήρη laj? niipi^jp? jow'tjarnjc nwffli ’σπ’Πΐ’ΠβΓη η'οκη >ήπη wanWaiK nh? J· s - : ί· ·; - s «■ ·.·:■' · · - · i ' 1 - ·.· " T pns? o qnnrrn^ bpni isnb nn? nmam anvD 3 ιγγοκ ήτπίκ κίγπ 4 : nm •a·*·; · ; i·· w* - Y i T -; φρ-εζ)>-^Ρ?Ρ^ αρρ^τηκι -Vppi VinirSpzn π jnsn D^npm nfix jnn j 4 1 Dn^j/ mn ό Rtfv Ότιηκ ag ip-HiinWSCDP roira ^“ninnrnj/n on^a? nyps o»m * 1 agninos riSiysn rahm DivarrriNi V- ί | V ιν ; 4 1 · Τ ; s- ; · ν ·· ; · * vx -maj/ni opi* qjvron fjy npy:n 4 :.ong 1 : m-oS’ wk τπγγπκ orb -v mh nSb Γ -T- . ·■>. -·· 1 vvv - V ··· * : * i- ]Am a»OTO onajnamnTT »j’D-in tyi * ■ o’pn ηακ i rnim bn*^ an^ra nrb i C3»31B rilSffil I 4 ; · D*j?ni rwpi an? rijnin rptnj? ηηϋ-ηκι 1 ί rnj? irob τη orb nns πτίτη ΐποΌ α’έη £ny-b bnS nnm u\wo nrh\ 4 fwh kub tiarh ίο&ύι o^asb onS ηκιηπ ν -*V τ Τ V ♦ V - - AT T ; ♦ V·.· Τ τ : an 1 ? nrf? τ?*ηκ ηκϊ?3·η©κ ηάπ*ηκ I·' T '·· ■<· >1 :■»· ·.· τ jt τ -.·-■. \ ·.· τ τ τ th) ώην-ηχ,τ&ρΐ ) mn pni 4 i^ntea-SNnjp·^ nw ^hkSa? ίΐ?Γ^? yofV wan 4 3νΛ £ZD's^-r“i« r^p^i anqj; jmminbD rn^ πηκι aHaannia# 1 ? : amT_i?^bn ; “ipn-3“)T ojaK-^njsi oimi : πηηα^’ΐ nisa brh wy -Ό-ψ * ; mVis wgn onyap csnranS bpfnczjnbyp ηρ -^S jjyn naj; Ti^ianS hS^n ιώ^τικι nj^a^y^ibSptpnVnn^nbian qnni 4 ι ακβΛ anS nnn? p^pi a»Taa iqpn naiaa anSaSa rnr^ a^xi&i s , i ip>’3 on^i-n l^a κ*? οπ’πά 1 ?» Ο I Γ’ * w ··: - ; τ ■* ·.· ·■ i : - Ge. ii. g Exa.s.b. M 15 1 6 17 I 8 19 l I II Exo. 14.3 esdrae ii. Tranilat.B.Hierony. tyrtaxwxes. ] 7 4 Tu ipie Domine Deus €juielegiiii Abra, :B &eduxiiH eum de igne Chaldaeorum, & s pofuifti nomen eius Abraani; 4 Etinueni- ili cor eius fidelecoram te :& percufsifti cu eoftrdus,vtdaresei terramCbanqniei,E- thseij&e Amovraei,& Pherezxi )( &Iebuza:i, & Gergefei,vtdaies iemini eius.& imple- w s fti verba tua,quoniam iuilus es. 4 Et vidi- fti affli&ionem patrum noftrorum in M- gypto,clamoremque eorum audifti fuper oinare i ubrUm; 4 EcdedifH ligna atque por tenta in Pharaone,& in vniuerfis feruis e- ius,& in omni populo terr^ illius.cogno- uifti enim quia fuperbe egerant cotracos, & feciili tibi nomen , iicut & in hac die. 4 Et mare diuififti ante eos,& traniierunt permedium maris in (icco. Perfecutores autem eorum proieciiEi in profundu quali lapidem in aquas validas. 4 Etincolum- na nubisdudor eorum fuifti per diem,& in columna ignis per noftem , vc appare- ij reteis via per quam ingrediebantur. 4 Ad montem quoque Synai delcendilli, & lo- C cutus es cum eis de cflo,& ded illi eis iudi- cia reda,& legem veritatis,ceremonias &c i4prarceptabona. 4 Et Sabbatum fandfificatu tuum oitendifti eis, & mandata & ceremonias , & Legem pratcepilH eis in manu * 5 Moyli lerui tui. 4 Panem quoque de cselo dediftieis in fame eorum,&aquam de petra eduxilti eis fidentibus. & dixifti eis vc ingrederentur& pofsiderentterram fuper quam leuaftimanum tua,vt traderes°eis. 16 *Ipfi vero & patres noftri fuperbe egerut, δζ indurauerunt ceruices fuas, & non au- adierunt mandata tua, 4 & nolueruntaudi·* re, & no funt recordati mirabilium tuom qux feceras eis. & indurauerunt ceruices fuas,& dederunt caput vt conuerterentur ad leruitute luam quali percotentionem. DTu autem Deus^pitius,clemens &mile- ticors,longanimi&& multte milerationis, s non dereliquifi:ieos. 4 Etquidecu feciilenc fibi vitulumconflatilej&dixiilenqlfte efb Deus tuus qui eduxit te de^Egypto, fece- ?runtq;blafphemias magnas: 4 Tu autem in ^„.,,.4 milericordiis tuis multis no dimififti eos in deferto, collina nubis no receisit ab eis p die,vt duceret eos in via, & coluna ignis p nodle, vt oftederec eis iter p quod ingre o deretur. 4 EtfpMtum tuu bonu dedifti qui ‘ doceret eos, & manna tuum no^phibuilH ab ore eorum,& aquam dedifti eis in liti. t 4 Qtiadragintaanis pauilfi eos in deferto, nihilq; eis defuit. Vellimeta eoru noinuc teraue^unt,& pedes eoru non fune attriti. Εχο.ιί,ο t ' 9 9 Intcrpsfix Grxc- lxx. neemias. * Tu es Domine Deus, tu elegifii Abram, e> 7' eduxtfii eum de regione Chaldaorum, & impo^ fuijh ei nomen legem praceptfii eis in manu Moyfifirui tui. 4 Et panem de calo dedifii eis in cibum eoru, 1 5 aquam de petra eduxifii eis in fiiim eorum. Qfi dixifli eis nat ingrederentur adhareditan- dumiterram in quam extendifii manum tuam, Vt dares eis. *Et ipfi & patres noflri fiuper-i i bierunt, & indurauerunt ceruicem fuam 3 et no audierunt mandata tua. 4 St renuerunt nat 17! « I audirent 3 & non recordatifunt mirabiltu tuorum qua feceras in eis. (efr indurauerunt ceruicem fuam 3 & dederunt principium njt conuer- terentur in feruitutem fuam m TEgppto. & tu Deus dimittens peccata 3 mifericors et clemens, longanimis & multa miferationis, et non dere- hquifii eos.* Adhuc autem et fecerunt fibi vitu- »» lu conflatile 3 et dixeruntiffli dei qui eduxerunt nos de Azgypto . et fecerut irritationes magnas. *Et tu in mifericordiis tuis magnis non dereli- quifti eos in deferto-.columnam nubis non decli- naftiab eis die,vt duceret eos in viaret colunam ignis per nodem 3 vt illuminaret eis viam in qua ibunt in ea. 4 Et (fiiritum tuum bonum dedifti 3 1 Vt prudentes faceret eos. (efajnanna tuum non prohibuifii ab ore eorum 3 & aquam dedifii eis ■% in fiti eorum. 4 Et quadraginta annis pauifli eos in deferto :■ non defuit eis quicquam. r vefti- menta eorum non inueterauerunt, ftfi calcia- menta eorum non interrupta funt. , NEEMIAS, N E E Μ I A2. μϋίρμήΆσις των ο * συ d χν&έ ό θεός, συ οΐζζλίΐζω α,ζζμμ (ς Sinyctyeg ονυτν c /κ fi 'χώξμς τάν χαλόάίων,^ επεδηκας curti όνο- 18 μα άζζμ,αμ' * ψα Sjpsg rlw xa/pSiw duri? 7ηςΙηυ qmco- I mov Qv. vfijt (hsOis <$tyg cwvv (hadmlu),fioiiioq curti tIjjj ylw των %dvciMcuw, (£ χετΊράων,νμ} αμμορροάω vj£ φε ρεζαίων,ϊφ} kfixcratvv/c yepfecrcdcovfii huvct] olvtIw iu L σπέρμα n curri. ^ i αίίυπίω, £ tIuj npcwyhfi dmiv movfag ffin §άτα<χάμ ερυ^ρμν. io* ygjf Utizag Μμϋα γμι Tzpgfgi cj/ cuyvfici) qm φοσραώ, i hn ποίοι %igirniiv ourtifit & πα/Ιι id7\cid fi yng cwf, 07i εγνωςοτι xzreptftfiddwav επ cwc&iy εποιικταν Qaf^afv Qv f ayiov εγνωμσΌίζ auifsig, QM%7\dg^L· (ατζβςάρμα^μ d νόμονΟΜίτάλω cwQlg qm yeifi μάύίκτη W ίουλ 9 υ Qv. 1 5 *^i) a/fisv Si ovPjsvofkltozcLg cuflsigdgm%% 0 (rm dmfiv, mgjj ν%ξ Sz πετζμς Sibfieymg oujQlg dg tiifd/j outrdr ycfi άπας cwfisigdcreh.3dv χλί)£βνομϊί£(μ tIuj ylw dg yiv Α ξετωας τίωχριρμ. Qv, fiotuioy cufiSig. * ^ (fi) πατερες ififl fiosrep^avdjQav^, i{cfi εσχλψα>αν fv Tpfiyii?\9V chrtoSv, ncfi QOt movQav idv 0Μ%λων Qv. 17 * ψ) φυ^ΜώσσΜ Z>(id(raxQiS(rcy, obc εμνγκ 9 γκταν tSv Ετΰυυμσσίων Qv ων εποίηΤας εν cwfisig. ^ εοκληρυ- vav fiv τξάχηϊψν louuidv, tozav^-jfilw ζΒηςρείμΐμ dgbovTdav dmdfv εν cuyififiu)' συ 0 iteog σφίωνάμσ/ρ τίας, ελεήμων χμι οιχτίρμων, μαχρά%υμ(& > χμι πολνε- β λε&, κμΐ GM zy χατελιπες άν%ις. * ετι d\,i ε nfn ε- %oir\Qd/J IcufQig μόσχον χωνώτν, Ηπαν,ού'ζι (fi) deo) (fi) SictyciyovTig νμοίς Si cv.yvfiov. yg) Ιποιηταν π αχ 9 py ρ'μσ'μόις με*ρ άΐ\ 9 ΐς. * * νμι m ομ οιχίαρμοϊς Qv i %\ς μeycίλsις dnc εγχατεΆιπες civcRr qm τυ\ ερνμω, τν ςνΤ^ν Τϊις νίφελης Gbc Si-Uxivag ά,π clmSv ΐΐμίξμς, ό- JhynCaj dv&v CMTnofd . ψ) fv ςυτίν mpfig tIuj vvxfigi ,φωτίζβιν dvcfiir t\w ofifiv qm μ πορΰάΟρντσ] \v 10 dvTYi. * W ^ 7 Πΐ£>μά Qov %\μγα$όν εό^ωχας Qx^vsritrujiobjfeig .χμιι τμάννα-, ηαχη hisSoa onS :hfli 1 ' Tj7p ^ίκτιν) jirrp ρκ-ηκιύτη t\v 2 rff?Dtiy\nx ^KaNt> 3 A!DWnnPD 3 n> 3 in armi 5 : mtnb KinS sirm^S maiow ηάπ v j·** T ; ■*· w *· - τ : j- τ v l v » *·* □nppSpsni ράπ-η« wyna^an ικηη * -r-ixi ητηοΜίΓηαφ^π τηκπ ; qwrig oro nttc?j/S f^n njgg-rttfi orraSa usn”i mou> noixi rrrm nnj? ria^i ! • · «— τ ·· ; jt t -j - j «j· r ; ; · ■*· α>!Π 3 a»iisn r-rra 3itrS3-D*xSo D’m , . -r ; * 'l ■ v · j·* i j· τ ι:’όϋ*ιίι? 3 ©’] ύζϋη nib Saxa ^5/1 avrri iVranrpiDrnaij/nn dw ηπκήητίΓΠΚ «W srjs rmnrm * rpbx oppnb na iTirrWK unn φκ* 33 ·ηχι iriVinjrTiswiipyn αητκ myaionS vran anns T3 cunm * τ τ -r v ; Av ▼ v f — v ·*τ : .... — ^arroi νόψη awp γίπνι *ιρι/?> j Dnns? τρ aiiwin αφριο anb jnn o>ann EDnwm%tebvinwybOiv>anb nini* rppj/n toiw onn mn bnn\s* τρ ; cs>nj; rnian^prna oS^rn iwn owp rmn non*] rjrnirrSi* op^nS aitnyrn * -wk o?-i^pn ^pstpppi τ?Γρχώ ψονΦ] ainjn rrniD anawi ora rnm cmnw nywfcrwpn grjni da nym mn ow bnr?]/ pt/pni * j rtn«n w -pnoiinm &6ι :ρν>3:ττ:ι I *r -: *r >" - t- : : - a· v: v j : | tv * ; - ; omw &6i rha anwy-tib ο’-ππ :pnrm*i 1 A T ; Jz \ j : VT T JT · r “f I r.·*; * ; ! r - tnx trnmi wn -Sx >3 £ Γ I - ,·■ I ·< - ·· 1 · ϊ^ιυπηΐ33π TranVxnwnSx nnin * -^an^ ppsS ipnnimnan naw ijpnaSi 'ijnbb νφφ ni$Wt nr\b^’aSp’p>pr|p^“SaS*i ^^na^^^paSi ^an”Sa nm \ s ί mn cuvn ij; j j i jp^an nana^n η^'^ι; ηρκ-ρ i 3 >by m ^ 13 ’ria^i mna mnv ·) 3 Ό^α-ηΚ % τ * m »^ - 1 ·■. ■·■ ~ . j ·· - ··. ■■ τ ^ '■■ τ ; , ■·■ ; ’niyp" 7 ij ΰ’φρπ ^iqniin ianariryn | y -r x l m - 3 ° 3 i 3 " Tranilat.B.Hierony.^r^ximj·. ii s Et dediili eis regna & populos a & partit 9 £S eis fottes.&: poiTederut terra Seo,&ter- 13 raregis Efebo,& terra Og regis Baian^Et m ultiplicafti filios eoru ficut ftellas c^li,&: adckixifti eosad terra de quadixeras patribus eoru,vt ingrederetur t facerent eis -utplacitum coram eis' * Exceperunt duitates excelfas 3 0 z } humum pinguem : 0 pojfederunt domos plenas omnibus bonis ,ciflernus fabricatas,njineta,ftfl ohueta, 0 omne lignum fructiferum in multitudine ·, 0 comederunt 0 impleti fiunt et impinguati fiunt, cdeliciatifiunt in bonitate tua magna. *Et mutauerunt 0 recefiferunt d te 3 et ic pmecerunt Legem tuampofl corpusfiuum. Et prophetas tuos occiderunt 3 qui conteflabantur in eis njt reuerterentur ipfiad te. <0 fecerunt irritationes magnas. * Et dedifti eos in manu 17 affligentium eos 3 & afflixerunt eos. 0* clama- uerunt ad te in tempore tribulationis filia·, et tu de calo tuo audi fi 1 3 0 in miferationibus tuis magnis dedifti eis fluat ores, 0 falua(li eos de manu 'affligentium eos. * Etpofiqudm quieue- runt 3 reuerfifiunt vtfacerent malum coram te. ■ 0 dereliqui/h eos in manus inimicorum fluorum 3 0 dominati fiunt m eis. et rurfius clarna- uerunt ad te, 0tude calo exaudifti, 0 libe- Hfti eos in mifiericordiis tuis multu'y0 in tem poribus*conte flatus es eos, vt conuerterentur ipfiih Legem tuam, ipfi vero fiuperbierunt, 0 non audierunt mandata tua, 0 in iudiciis tuis peccauerunf.qua cum fecerit ea homogviuet in eis. et dederunt humerum inobedientem.et cer- uicemfluam indurauerunt 0 non audierunt. *Et longanimis fuifli fuper eos annis multis .0 30 protraxifU fuper eos annos multos, et contefia- tus. es eos in fljuritu tuo in manu c .'Prophetarum tuoru, et non auribus perceperunt,et dedifiieos in manu populor u terra. *,St tu in mifiericordiis 3 1 tuis plurimis 3 non fecifti eos in cofiumptione, 0 no dereltquifii eos,quomifortis es 3 etmifericors et clemes fi Et nue Deus no flerfortis y magne 3 po 3 1 tes et terribilis 3 cuflodiespaUutuu etmifiericor dii tua 3 ne diminuatur cora te omnis labor qui inuenit nos 3 et reges noflros,et principes noftros et facer dotes noftros 3 et prophetas noftros 3 et pa tres noftros 3 0 in otpopulo tuo fi diebus regis A (fur etvfq·, in die hac.* St tufufius es in otbus ) 4 venietibus fuper nos,quiaveritateficifti,et nos , peccauimus. Et reges nofiri,etprincipes noflri _ 34J et fiacerdotes noflri,et patresnoftri,non fecerut Legem tuam ,0 non attenderunt mandata tua 0 teflimonia tua 3 qua teflificatus es eis. N E E Μ I A 2 , fiSif μήνώσις των o 6 j ■ * vfj ζόωκας αυ%ίς βασιλείας, (L· λαούς όιζμζ&Ο&ζ αά%Ίς fit ζκλνίξβνόμνείαν Tlw yluJ οσίων βαεηλζωςζοσζ- .ωνας,<ίπ4/0ζυ?^ν βρώσιμον άς πλν Οος,χμι ί<$αϊον \ νεπλν^ησαεν χμ] ζλιπ^^σ^,ψ} ϊ- .6 7ςυφνααν αν άία&οσαήν (ρν% μείάλη^κμι άλλαξαν Hgij άπζςησόλ) )χτο GSpifii z^jAgux τν νόμον (άνοπίετω <τω- μα%ς cimdv.yfii dv εστζβφΥημς Qv απίκτεινανοίόΐζμαρ Tvqptv% αν ουο%ίς dBtipzfo^ avdir σνζβς <τζ. κμό Ιποί- 7 νσαν πα/ρορρατμοις μζίάτ^ις.Αμ^ ζόωκας cwdfi b yei~ fld Ολιζόντων έθλιψαν οωνις. νμ) dfldofjki (ΠΡζβς ε$ν άς φρίζας ζ^^ρων cwidv, yfij κατΥίρξοσν ζν άυ%ίς. <£ πάλιν ανεζοησαυν εςρζβς ετζ, (£ συ ό)ξ 'όξεμνοόάετάκουετας Kgq ζρρνσω cwdnf ζν οικτιρμοίς i? Gv πολλάϊςβ. ζν καιρβίς 4 ζπζμαρτόρω αυ%>ίς άβηςρζ- ψιμ avefc τ άς τν νόμον Gv . cbfisi 3 \απζρηφανάό(ίΰυν% 3 κ, G8X άκουξαν τεΐν ζν%λων Gv , ζν%Ίς K^fiaa^iGv η- μοσρ%ν,απούσας avflfi άϊό^ρωπος, (Jirz) ζνάν%Ίς.(£\- ό’ωκαεν νωζ>νάπό,θ^ν%ιΑ.7ξα < χρλ3νάντΐΙν ζσκληρινυαν έ 3 ο 6«χ άκ'όίά/ό .*κοβ ζμακξρΰυμησας ζπ άυ&ις ζτνι πολλά (Ε είλκυσας ζπ άνε$\τ ζτνι πολλά. xgq ζπζμ'λξτνρω άν%ίς ζν πνώματί Gv zvyeafj. σατ&ψητάν Gv fh ζνωτισαν%, 3 ' vtgif ζόωκας avfiig \νχμ& λαών fi yngflvcfi ετύ ζν οικ,τίρ- μοίς Gv Glg ποΤλοΊς, ebo ΙποΐΥίετας άντις άς συντζλειαν, Kcfi gu ζϊκατζλιπζςάνψι^,ότι ί^νρρςάιφ ζλζήμων xcq 3 ιοϊκίΐρμων.'χμί νόνάβζός ηρίψό iyvpfigo μζίαςόκ^μφμιός (Ε φοζζρβς,φυλά όσων τη! όΐαθάκϊΐν σ'ά&τ ζλζός Gv^n όλιίωΟάτω ζνωπιόν Gv πας ό μόχθος ος fijpav ημάς,όατάς ζασιλζμά^,^τάςΰψχρν^ςνρ^ϊ,χμι n>oru ohS nnrWK 3ήη qsiDTi ono^mani * tf? on' 33 1 ? nrinri w rwni ron-in fishi ! α>ρι an^Bspw^Vi^iOj? ππίπ'ώ’Ν pxm onsi? οι»η υπ3χ run 5 utok γ|3π niio-mi nnriixSiKSwjmS aoSaVninannNam * : itVj/ohsj? i' T : -» ■*·.*- -»T *r : f jV ·χ V *r —; wipili wnitfbra rnanr-im : unas nV“n n-ra oitsha tonoroai o>Wd ; I - -: i··· : J’ T : f ; · ·':·.·; · c· ; Vi α» 3 Π 3 ΐ ruas? o>rri3 urat? n^rSaai * !i3>3ri3u>V7unti?ownn Γ 'i k·* · ; '·· ▼ * v TP . rpSarrn Nmhnri rara b»bwnn Sjn 4 ιποΐ’πηίίπηίι * ip-wun r: :· >γ: H* jtot nmwian * ; iTO hnbN Tiroa * « I - ' T ·■ ■ i ' " p · ; - VT ; - > ί - .· rp-p jvm ?Njn * j nnij; πιοτά οίπ * πψΏ -f yVnnu^a * ijp»on;3Kq^p * nita nb]if~J3 'jpirti bnSm * j ooron rfe* nninnuiff α.τπκί * {V^aipnjri^a- : Γ-τ3ϋ?π 3im t?3>n ‘ : un rwSa kd^d i τ ; ; ' : ;T · 'P T it -r : ^ · | ; : tim U3 ΠΗ1Π 4 ί rrattf ΓΡΤ1Ρ 7DT 4 I * : V' T JT · |T ; - ; lT ; .. .. t _ ; m κηητ dtj; a&a nna bjns oyn *win * j· T k - /T ·· -r J- ; - Λ» T J.. T ! >U3 Π’3ΤΚ s ! >33 33TJ? >33 * :>s 3 DOTnmn 1 rwrratmut? * |. ... * j .'"'■> '" * 7>tno7i?aE?j?’33o * ;>3U rurat? hnn * I* ** IT · : IT ·; - |T ■· l »*j ) t · T nuypnmD73 * irn^pTO^nrTO * i ’ t ' sUt V Ti 'l ’ r tT ® "" : pni^ ΚΠ73 mvn * ; n^n jjnn 4 py ρπ π 4 πκ*ι 4 ί ΐτ>ννΏ ran^n oim 4 inspanntfiVa 4 anjrte?n Q>iSn α>3Π3η αί?π nxa?t 4 · ' * * " T T jt ; ήυηκη >pj?p 7*mn*73i o> S>p3n can^cn Va can>ri333 on>33 οπ>έ?3 ο’π^κπ min-7K ippDjnV nSfcJ3 0^31 0ΠΗΗΚ onWrSg D^pHIip * T3 riTinahp^ nir\2V^ "SaTiN* ο^π^κη-η^ nra τ v ^ - i ^ ; λ · v; τ v v w; : vpm vasppi upit? mn> ni?p Oij>n'33‘mipgn>aj/'?i3>r!’33]n3'^^7E?i{i 4 ■ . i , ;i3>33Snp3fc& r» ; ii-· i ESDRAE II. Tranilat.B.Hicrony.Wri4WA-w. II Il| 13 Ί i ϊ;· 1 6 I 7 I ‘i 19 tO| 1 l ‘1 13 i 141 *j! 16 17 18 . 5® 3 j 4 Et ipfi in regnis iliis bonis,& in bonitate rua multa quam dederas eis,&in terra latifsima& pingui quam tradideras in * confpe&u eorum, non feruierunt tibi,nec reuerfi funtafludiisruis pefsimis.^ } i 4 Ecce nofipfi hodie ferui iumus,&ter- ra quam dedifti patribus noftns,vt come- derentpanem eius,& quςbonaΓunteius, 6 nofipfi ierui fumus in ea. 57 4 Et fruges eius multiplicantur regibus quos pofuifti fu per nos prccpter peccata noftra,& corporibus noftris dominantur, &iumentis noftris fecundum voluntatem iuam^ & in tribulatione magna fumus. 38 4 Super omnibus ergo his nofipfi perca timus foedus,&fcribimus,& fignat principes noitri, Leuitie noftri, &c Sacerdotes noftri. cap. x. i <^Ignatores autem fuerunt, Neemias A- A therfatha filius Achelai, & Sedechias, 4 Savaias, Azarias/Hieremias, 4 Pheflur, Amarias, Melchias, 4 Accus, Sebenia, Melluc, 4 Maarem, Merimuth, Obdias, i 4 Daniel, Genthon,Baruch, i 7 4 Moiollam, Abia, Miamin, ^ ? 4 Mazia, Belga, Semeia. hi Sacerdotes. 9 4 Porro Leuitas,Ioiue filius Azaria£,Bc- o nui de filiis Enadad, Cedmihel, 4 & fratres eoru,Sechenia,Odeuia,Celita,Phalaia,E- 11 nan, ^-Micha, Roob, Aflebia, ** 4 Zachur, Serebia, Sabania, 4 Odia,Bani, Baninu. 4 Capita populi, Pheros,Phetmoab, E- ij lam,Zethu,Bani, 4 Bonni,Azgad,Bebaii ii 4 Adonaia,Beggoai, Adin, 4 Ather, Ezechia, Azur, 4 Odeuia, Afum, Befai, 4 Areth, Anathot, Nebai, 4 Mechphia, Moiollam, Azir, 4 Mefizabel, Sadoch,Ieddua, ii *Phelthia, < Anan,Ania, 4 Ofee,Ana~ 13 nia,Afub, 4 Aloes, Phaleam, Sobech, 14 4 Reum, Afebna,Maafia, 4 Ethaia, μ Hannan,Anan, 4 Mefluch, Ar^m,Baa- 1« na, 4 Et reliqui de populo. Sacerdotes,Le- 17 uit?,ianitores,& catores,Nathin^i,&oe's i» qui fe feparauerunt de populis terraru ad B lege Dei, vxores eoru,filij eoru & filiae eois rum,& omnes q poterant iapere 4 reipon- « dentesq? fratribus fuis optimates eoru, & e qui veniebant ad pollicendu & iurandum vt ambularent in lege Dei <^Uam. dederat in manu Moyfi ferui fui, vt facerent &cu ftodirtnt vniuerfa mandata Domini Dei [ noftrij& iudicia eius,& ceremonias eius. : Et vt non daremus filias noftras populo terrae, & filias edrum non acciperemus filiis noftris. ii U 14 17 i 8 19 10 II ( ( ■3 Interp^ex Grac. 1χχ· neemias. * Et ipfiin regno - uitanoflri, Sacerdotes nofiri. c a P. x. ~p r, inflgillantibus ENjemias <*Artafaftha fi- 1 lius iAchaha 3 S e decuts * filius Arata, Azj- * ricts, Hieremias 3 * P ha fur, eAmarias, Mei- 1 chias 3 ' * Attus,Sarani,Eram,Maluch, 4 4 IMeramoth, eAbdia, 4 DaniefGa- j annathon 3 Barucb 3 4 Mefulam,Abia,Mia- o Maazjas 3 SBelgai, pj* Samaias. hi 7 NEEMIAS. βίρμνάσις φ d. u * xaui ouflsi Sv βασιλεία Qv xfijf C4> d ’.γαβοσΊΐνη Qu τη πο?λη,η id ωκας αν%1’ς, (ίνντηγη τη ττΚατάα f λίπα- ξά,η Ucokag Svtnmv αυίώ,βχχ. \\οΰλ^βΑν Gi, κ, ebe, άπεςρε-φΑΙμ }fro cfymd ώμάτων omflv tuv πονηρών. * idot) εατμψ or ή μέραν dodtei , £ η γη, huu ΐ^ωχ,ας %ϊς πατρμσινήμψ φαγείν fv xa/pirov ajJf dfa άίαΒχί αν- f 1 , (c id ου εσμβρ dody^i επ cwf, * W! (fi) κονρπο) cw$ (fi) π ολλ9ΐ Iftfovfc %>Ίς βασιλάΖσιν,ους Id ωκας εφ’ημάς cv άμαρτίοας ήμψ, xfi dldn flfi βωμ aff ημψόΐζουσιά- ζουσι, xgt) εν κτάνεσιν ημαν, ως ^ρεςόν ουύτίς, χομ εν Βλί- 3 * φει μεϊαλη ίό-μ§μ. . * χομίν πάσι %υ%ις ημάςόίατι- $εμε$α 7τίσιν χαι γράφοφμ , £ οΒισφρμγίζουσιν άρχοντες ήμων, λώϊτιμ ημών, ιερείς ημών. mm Sacerdotes. 4 Et Leuita,ffefue filius nAzjtnia,Baneus de ? filiq J^nadad, Cadamiel 3 * Etfratres eius t Sa - 1 o banias^ dAduias, Calitan, Vhelta 3 ιΆηαη, 1 ' 4 ^Micha %oob 3 Efebias 3 4 Zaccbur 3 1 1 Sarabias 3 Sebanias 3 * & Odua. Ftlij Ba- 1 3 nune, * principes populi , Phoros,Phaath - 1 4 moab , Elam, & Saththuia.fi lij 4 Baani, Af- 1 5 gag 3 Bebat, 4 z/ldonias, r Bagovp* maledixerunt eis,& ingreffi funt in exeeratione e> in iuramento, njt ambularent m lege Dei , qua data fuit in manu Moyfi jertil T)ei,
εας}>7Γθ ήων η- vadaj[,md μιηλ, * χομ (fi) αδελφοί άντ^,σαξα- ° νιας, αγονίας, καλιτάυ, φελιά; dfiv, ^ μιγαροωζ, κτεζιας, , ζακχονξχαρμζιας, fjf Ανίας, * χομ ω^ονά. ψι βάμουνε * άρχοντες $ λάοιί, φόρςς, φαα^μωάξ, ηλάμ νφ faB^oi ία. 4ψί i βαάνί,ατγαγ,ξηξαί, , * άΐονίας,βα- II ;ΐ) ι j γοί, adiv, * άτήξ, εζνκίας, οατζουξ, *« * odoum, άοτάμ, βη<τί ■ * ι&ίφ, Φνεΐβωθ, νωζαϊ; 17 10 ii ii μαΤ^νχ,Χξημ, βάουνα, · (£ (fi) καταΜίποι £Ρλαοί). ιερείς κ. λώΊτομ,® πν- μαγάξ, μ^ν?\.άμ, η ζήξ, * μεβ'{εξΐ\λ * Gadovχ,iεddoυaς, * φαλτίας, adav,aiaia, t 1 > i ri/ ·>Υ^'Ρ , ωσηε,ΟΛΰΐΛίας,αίσνζ; , * άλλωης, φαλα'ί, £ωξήχ, * ραονμ, \ ζεβΰωά, μαατίας^ f ' >-;■/*> ·> αια, αινάν, Iwcvii, i »3 i 4 '* μ λωρρ t fit οβοντες,οί να&νιάρ- xfij πΑντες $ίαχωρ/&ίέν± «τες "dero ndv λαών £ γης ωζβς τν νόμον £Οεοό, ίιωάίκες ΐ7 ώπΰόν,ψι cimdv ,^νίατερες ΟΜ^ν,πάςό eidi; χαι σζνυιων, ιί * &ί<γυον SJn. effir άό\βλφου~ wjtflv , χμχ κατηρμ- is d Οεοό ημών 5 χμι %£ κρίματα amf,xfijf^ ςάγμα%ί aurff, j® ' * χομ %)όμη όχνεμ 3υΓατερρ.ς ημών %Ίς λαοις f γης } χμ{ τάς ΟυίατΙρμς ctmSv « ληψόμεβα ^ψΐςημων. Λ ( t) n»ani esdrae ii. Tranflat.B.Hierony. 'Mrtdxdrxes -V3ininpn'r~iscii*!<>3onpNn*aj?'i * raca onp rfrK 1 ? ·ηά?ν Hapn αΐ’3 -οφ s©an n’j?'3OT π»ιτκ iPtMienpj moi ! -p-*» ryvhv vhv nnS rfea uioym * ·. {wrhx ryirriiih rura Sp^n rnSiyVi imnnmpir-D^Dn * b^np^i onyinS cwnnnniriat^n τοηπ *n»3rwSo Sdt S^>-Sjn£oS : unnbx I·· v; ϊ=)’ 3Π3 π o^n laip-Sj? «%n m*Hm 1 U’ri3K-IV3'? 13’Π7Κ rviS KunSo^ni ο>ή>π Π1Π’ naiD-Sj? UnS Π1©3 Π3Ϊ? QUOTO 0 ’Piih ! ΠΤίΓΟ 31ΓΙ33 \t - t ▼ - ·· v: Η2-^3 ηΐ33113ή£ΠΚηΐ33-Γ“ΙΚ Ndrta * /· · τ r· · ·· τ ; - · v · ▼ : : i— ηπ’ jvsS rmro rroiP wr^s I* : v.** ; AT τ ; jt τ 1 i·· ▼ 31ΓΊ33 «ήορτϊΐ ϋνα γίτ^ο-ττιο ‘ is *»? Φ TJUKSfl UH|J3 nT33T“Si<1 ΡΤϊΙΓΟ ΓΤ33 DTITOnoi-tA otiSk : voh /·· ; t· ; τ · - · ·* - ·· v; -*·· i ! Τ3»Π*7Ν νέ'^Ρ’ϊδί^'πόιηίΐίυ’ηόηνη’^κτηκι * rra rniaffyVKoariaV rrvii anSn bni cs»i9? υηοικ ito» ■** * , * " J Ά* * J * <·· τ j “ j ~ ** V# : UJTpj/ ny Ssa onipjron -itpya c orhn-ast jinx-js |nsn r-vm * ίϊ^ογπ ityD-rnti dj>. □^niqp n rraS ποΛγ-Ηγκ wrHSt'·* nuS /*· ; it; * v ·· vj w* : npxn »^η»33ΐ , 7άτϋ?·’33 ! ιχά» τ ΐη3σ^ϊτ , ?κ »3 * Pa aen wm mvnn ϊππ ηηηιττ - ik canjwni impari capnsm crjrppn < a’riS_N nam ityi kVi erneum |·* ·· /·* V l-;-» J i A* i i * i> fo'bn oyn -wi thvm bj/rrntp mn * • · *τ T JT·; . A Y T . «f T τ ,·· T i ; j*— πτ^π-ρ ηπΝ'^ηπ 1 ? ni^i'3 i canyj? nri»n jwni εηί^η i»? jn31»SD»3l3nanD»ti3Kn' l 73Sayni3-l3’1 * * 15 ’ · t : - ·· · - * T -: ■«· Ϊ I” ' ' :' i * e !C~/#YV3 33 37 3* 35 3 J 3« 31 * Populi quoque terrae qui important venalia & omnia ad vium per diem Sab- „ bati vt vendant, non accipiemus ab eis in Sabbato & in die (andificato. Et dimitte- lnifs annum ieptimum& exactiqnem v- 31 niuerfe manus. 4 Et ftatu ( emus fuper C nos pr^cepta,vt demus tertiam partem ii- cli per annum ad opus domus Dei noftri. 33 4 Ad panes propoiitionis, & ad facrifi- cium iempiternum, & in holocauftu fem- piternum, in Sabbatis,in Kijendis, in fo- lennitatibus, & in jfandificatis pro peccato, vt exoretur prolfrael, & in omnem v- 34 fum domus Dei noilri. * Sortes ergo mifimus fuper oblationem lignorum inter Sacerdotes,Leuitas,& populum,vtin- ferrentur in domum Dei noltri per dom ? patrum noilrorum per tempora a temporibus anni vfque ad ?nnum, vtardevent fuper altareDoir.ini Dei noilri, ficutitri- 33 ptum eft in Lege Moyfi. 4 Et vt afferremus primogenita tevr^noilriE,& primi- tiua vniuerfi fruclus omnis ligni,ab anno D in annum, in domo Domini. 3 & 4 Et primitiua filiorum noUrorum* & pecorum noftrorum, iicut fcriptum eflin Lege ; & primitiua boum noilrorum & o- uium noilraru,vt offerantur in domo Dei noilri Sacerdotibus qui miniflrant in do- , 7 mo Dei noftri 4 Et primitias ciborum noflroruln & libaminum noilrorum , & poma omnis ligni- vindemia? quoque & olei afferemus Sacerdotibus ad gazophy- lacium Dei noflr i, & decimam parrem terrae noflraeLeuitis. IpfiLeuitae decimas accipient ex omnibus duitatibus operum 3* noilrorum. 4 Erit autem Sacerdos filius Aaron cum Leuicis in decimis Leui- tarum , & Leuitae offerent decimam partem decimae fiiae in domo Dei noilri ad ga zophylaciumln domothefauri. 3 9 4 Ad gazophylacium enim deportabut filij ifiael 6e filij Leui primitias frumenti, vini & olei, & ibi erunt vafa fan&ificata, & Sacerdotes, & Cantores, & Ianitorcs, & miniflri. &non dimittemus domum * 4 > Dei noilri. CAP. XI. 1 J-jAbitauerunt aurem principes populi A in Hierufalem. reliqua vero plebs mi- fit fortem vt tolleret vnam parte de decem qui habitaturi eflent in Hierufalem duitate fanda, nouem vero partes in ciuita- t tibus, 4 Benedixit autem populus omnibus viris qui fe fponte obtulerant vt ha bitareat in Hierufalem. < i < 1 Ο fex Grec. Ixx. NEEMIAS. * Et populi terna ferentes Venalia, & om- 3 1 nem 'venditionem iri die Sabbati vt ven s danti non ememus ab eis in Sabbato & in die fianclificato, ft) afeendere faciemus annum fe- ptimum^ & exattio vmuerfie manus. ® 4 Et fatigemus fuper nos pracepta $ vt de- 31 mus fuper nos tertium fidi per annum in ferui- tutem domus Dei nofiri ; 4 aAdpanes faciei, e>· facrificium continui- 35 tatis ,et adbolocaufia fimpiterna Sabbatorum, kalendarum ; Mfiolennitates ad ea qua pro peccato, vt exorent projfrael, & ad opera domus Dei nofiri 4 Et fortes mifimus pro donis portationis 34 lignorum, Sacerdotes (efr Leuita & populus, •vt inferrentur m domum Dei nofiri , ad domos familiarum noftrarum, ad tempora a temporibus , annum fecundum annum, vt arde - rent fuper altare Domini Dei noftri ,ficut feri- ptum e fi in Lege. 4 Et afferremus primogenita terra nofira , 3$ & primitiua fruclus vn iuerfi ligni,annum fecundum annum in domum Domini. 4 Et primogenita filiorum nofirorum & iu- 3 6 menftfum nofirorum, ficuiferiptum efl in Lege } primogenita boum nofirorum tp)gregum nofirorum, vt offerrentur in domum Dei nofiri, Sacerdotibus qui mimilrant irt domo Dei nofiri. 4 St primitias ciborum nofirorum (efr pri- 37 'mitius nofiras, & fiuElum omnis ligni, vini, & olei, afferemus Sacerdotibus in gazophpla- cia domus Dei nofiri, & decimas terra nofira Leuitas . & jpfi Leuita decimas accipientes in bmntbus ciuitatibus femitutis nofira. 4 Et erit Sacer dos.filius Aaron, cum Leuitii 3 8 in decima Leuitarum. & Leuita offerent decimam decima in domum Dei nofiriingazopby lactum domus thefauri. 4 Quia in tbefauros deportabunt filij Ifrael, 3 ? (efi fih] Leui primitias frumenti fig) vini , φ olei, & ibi vafa fanShficata , Sacerdotes minifiri& Janitores , & Cantores j non dimittemus domum Dei nofiri. B . CAP. XI.' Γ T habitduerUnt principes populi in Hiem- ^ falem. & reliqui populi mifirunt fortes vt tollerent vnum de decem vt habitaret in Hie - rujalem duitatefianUa, & ubuem partes in ciuitatibus. n 0 * Et benedixit populus omnibus viris, qui ffonte offerunt ad habitandum inHteru- faletff. 31 Μ E E Μ ί A 2· μβί^μ^'^/σις τ 2>v o q{ * Xcy λαο\ της γης (fi φεροντες cUnx αγορμετμοίζι χφ Ttafjw 7tqcf'jiv αν ήμερα fidQzfflaSv (3W ciyoqacGffijp παρ’ cwtnfv αν (βαββάτω χφ αν ήμερά αγία., κφ avafcnGfiSp fir&v εζδ^ομορ , χφ a.raim- σιςπαοηςχβξβς.^ i 1 * χφ 5 -nQaf^p εφ’ήμας αν&λας touuuouf εφ ήμα.ς T&fisv%d διδαφχμου Κατ’ ανιαι/Φνβς b ουλέίαν οίκου fid frsoSnfifff 33 * βς αρ'&ίς %dtfgffpamd), (E Μυτιάν %d ανδ^ελεχια- μοβ, (c βςοΤ^καυτωμαδ^ διαπαντς των (βαΚάτων, τδιϊ νόυμίωιων, βς τας εορτάς χφ βς fig αμαρτίας, cJ%i?\ctCa&a\ izfefirgptnK, ^βάς Ifyam οίκου huffi. 34 * Kguj κλήξβίζ «fet τίν ζυΤ^φο- νας,(§) Ιερής Kc/tj @ λώΐτα^ κμί ο λαός Φιίγκομ βς οίκον Β -ioS ή μψ, άς οίκοις πατ&ων ημψ , άς και^βΐς )κτί %ejvav , vncw fvKaTQJDvwfv, okkouuQvji 3?η V 3υ- βαςη&ον κύζρυ %β 3-socT ήμγΐ, ως γίγζ^,ηττα\ b) τύ νομοω’ I * , · ν . . 3ΐ . * (£ννίγκομ fif 7τξω%^)ήμ.α%ι-ί^ης nufffi πςω- % fipvYi μαί& καρπν ποατς ζυΜυ,Φηουυγν καί htcw τι> οίς οίκον κυ&ον. i * Χομ7& 7Γξωτ%κα μων κτίυυων ήίΐψ , ως γί- bqjp. 1 flaj h> τά νόμύύ, (£ C (f ΤΓξΟΰΊ^κα Τθ\ρ βοών ή μψ Jgtjr ποιμνίων Yifff Ινίίκομ ύς οΐκόν koS ημίψ, ^ίς kp^jcn %\ς λα%νργοβ(ην \ν όίκω %ίοβ ? 'ιμψι 37 f κομ τΐιν dicapyfjjj οτίτων ημών xcfi ταυ; απορίας ημών, κα) τν καρπόν παντς ζν%υ, οίνου χμβ ελαίου, οί- Gi&p %ίς kpdJmv πς figi γαζοφυλακιά-, οίκου Οτεοβ ημών ,χ$)ί$β\θΜο^ς γης ημών fish λώί&ις. xfj cui- Vt (j) λ&Ητα] \<ακα%υυυης odndQm πόλεαι δουλείας ημών. 3« * χμι Ιςα\ οίερως ψ,ς ααρων, μ£α τάν λά rndv h τη (foMCLTo τάνλ&ιιτάν. κφ (f) λώίτανι d/uotQucn τΙΦ δε- κάτίω της ΰοΜάνης βς οίκον $εοδημών βς γαζοφυλάκιον οίκου%δ^(ΤΜ)ζββ. .. 37 * ίιι βς cfir dntfcwqfiv; eG&m (§) ifo/ ίτρμήλ, χφ ψ)%δ λ&αίτας Φπνυργα ; : ribStti H 3 j? »331 D»^rom on^rn barbo iB’33 »33B1 ΠΤΙΠ’ ’33a litti’ OWTOI * ’ |A»f ;· -··; * i-r i J" ; * ί τ ·- τ i— ιηακ-|3 π,η3Γ]3 nnr ?? π’ΟΚ rrnnf »339 ! {Π3 »330 VxV^nb-^ n’B3f-J3 -]3 π’ΐπρ mtfAsqs ^ro-p? rwi/ai * > •r JT t^; 4 6 * ^ 10 XI ηκα jg/ig cjjwrrca o»?»»g ^-»33-75 • S»n~»tt?38 Γ*ΰθϊΠ D» W ■|- ·· : - it ; j· · -ρρνρ awap κ’ροΐρ’Μ’η nSsi 5 «ΤΡί/’ρ Π WQ-J3 ri^ipp ΠΗ3 :n3Ottiianttiiinixaiwn’Vo’3arwi 5 » |τ 5 j· ; v κ ·· j- : at - - ί.τ ~ : ~j 3 r-gin»! con^j? «η» nsnR i .—Ott/a 1 τ jirrS nKuon i^3’3’7’l’^3n’.V1’C3’3D3n-|a s hina-j3piir|3 Λιρορπ’ρ^τρπηΐρ * i ONiWn Π*3 733 3ΊΒ’ΠΚ'|3 i—iisa ruas· n»ab natari »t?y ατπκι * ■ * l ·· '·.·,: -- Τ τ ; - *·· ·· ·· - »ttB>?-;3 n’773'J3 DrfVp Π’7^ί 0»3tt?l 0’1‘fli : Π’3^3ηπψ3η3 Π’73Γ]3 D’3ttil 0’5?37N D»rttiO niitiV D’ttiX7 Ί’ΠΚΙ * ■» Π0Ν-|3 Μ^Π3 p ’Dfai?1 7’p3i ruasp an‘f J? nge 7»π η33 όπ»πκι * η»7Π3ΓΠ3 S^’731Dn’Sj? -J3 OpH®“b 31·Λ·Π-}3 qjiiOf οη’ρΓηαι * " naxSpn-Si? ibrin 'rott/i * i>3i3-pn»3tttfv‘ : canSn »tt?tno α’π^κπ rraS π3ϊ>ππ - O* ***·♦ · v; T — ; *r ttiti7{]Di<^3’ ,; !3r-j3i><5’0--j3r-i’ariai 8 ■» VOKBi—I3ipa n»p3p31 nj>3?17 ΓΠ1Π» Π^ΠΠΠ qinnrja pirp fepyi :n|?37Ki &pp ο’ηκΒ^Ιρπ i^sb^OT? 8 ■· αη,Βϋπ on»jjRi jibSa aip^ οπρίι^πι 8 ■» ! C3’3ttii anntt? πνβ antra πτιπ? njf 7 |a bn^n orinsp ikm * > c nnSn33tti’N !■>■-.·-: i· ••7J?r<3C.”31 ΚΠ'ΪΙ 731/3 0’3tti’ D’3’r3ni 8 >■ ' Tr i >t · ; vl τ -.· · f · ; - ; * * X4 : C3’3’n3n I ' · “ i 4 Hi funt itaque principes prouinciae qui habitauerunt in Hieruialem & in ci- uitatibus Iuda. Habitauit aute vnuiquii^ que in poiTefsionefua in vrbib 9 Tuis Iirael, Sacerdotes, LeuitaejNathinaeij ier- 4 uorum Salomonis. 4 Etin Hie^uialem habitauerunt de liliis Iuda &~de liliisBenia- min. De filiis IudaAthaias filius Aziam,fi- lij Zacharia?,filij Amari5,filij S.aphatiaE 3 fi- j lijMalalehel. De filiis Phares/Hifmaafia, filius Baruch,filius Coloza, Illius Azia, filius Adaia,filius Ioarib, filius Zachari^,fi- «liusSilonites. 4 0mnes hi filij Phares, qui habitauerunt in Hieruialem,quadringen 7 ti iexaginta o&o vili fortes. 4 Hi funt au- 'B tem filij Beniamin. SellumfiliusMoiolla, filiusloedjfilius Phadaia, filius Colaia, filius Malia, filius Etheel, filius Efai% * 4 Et poft eum Gebiaai 3 Sellai,nongenti s» viginti odo. 4 Et Iohel filius Zechri prg- pofitus eorum, & ludas filius Sennua fu- toper ciuitatem lecundus. 4 Et de Sacerdoti- ti bus jdaia,filius IoaribjTachin, 4 Saraia filius Helchiae, filius Molollam, filius Sa- doch,filius Meraioth,filius Ahitob^nfin- 11 cipes domus Dei j 4 & fratres eorum facien tes opera templi, odingenti viginti duo. Et Adaia filius Ieroam, filius Pheleia, filius Amfi,filiusZachar^,filius PheiTur,fi- i j lius Melchi^e. 4 Et fratres eius principes patrum., ducenti quadraginta duo. Et A~ malai filius Azrihel, filius Azi 3 filius Mo- iollamoth, filius Emmer. x 4 4 Et fratres eorum potentes nimis 3 cen- tum viginti odo, & prapofitus eorum Zabdihel filius potentium. * s 4 Et de Leuifis, Zebenia filius Albph, filius Azaricam,filius Alabia,filius Bonni, χί 4 Et Sabathai& Iofabeth fuperomnia opera quas erant forinlecusindomoDei a principibus Leuitarum. x 7 4 Et Mathania filius Micha, filius Zebe- C daei, filius Alaph princeps ad laudandum & ad confitendum in oratione, & Beche- tias lecundus de fratribus eius,&iAbda fi- „ lius Samuha,filius Galal,filius Ydithun. x* 4 OmnesLeuitasin duitatelanda,ducenti odoginta quatuor. x? 4 Etianitores, Accub,Telmon, & fra- tres eorum qui cuftodiebant oftia, cetum leptuagintaduB. to 4 Et reliqui ex Iirael Sacerdotes &Le- uitaein vniuerfis ciuitatibus Iuda,vnuf- quifquein poifelsionefua; zi 4 Et Nathinaei qui habitabant in O- phel, ^f.Syaha, & Galphade Nathin^is. t L. ( ( i Interj^/ ex Gra:c. Ixx. neemias. *Et hi principes prouincie qui habitauerunt ) in Hiemfalem φ in duitatibus luda. habitAruerunt vir in poffeffione [ua in duitatibus fuis ffrael. Sacerdotes, Leuite, & Nathinei,et filij fer uoyum Salomonis. ® * 6 t in Higrufalem habitauerunt de filiis Iu- 4 da & de filiis Beniamin . de filiis fi uda a A- theefilm Οτ^α, filius Zachanas,filius Samaria, filius Saphatia,filius Malehel.et de filiis Phares 4 Malia filius Baruch, filius Chalazj, filius j 0 %i a, filius ASia, filius Ioarib, filius Zacharie & filius Seloni, 4 Omnes filij Phares qui habitant in Hieru- 6 pilem 3 quadringenti fexagmta odio nnn fortitudinis. 4 6 t hi filij 'Beniamin,Selon filius Mefolam, 7 filius fioad, filius Phadaia 3 filius Colia 3 filius ^Μααβα, filius Ethiel 3 filiuspejfia. * Et pofi eum Gebue Seleei 3 nongenti vigin- 8 ti oEio. 4 Et loel filius Zechri epifcopus fupereos. ? & J uda filius Afam fuper duitatem fecundus. 4 De Sacerdotibus &fiadia filius Ioarib, 10 Iachwy 4 Screas filius Elchia, filius Mefulam 3 filius Sacerdotes et Le-'io uite in amiuerfis duitatibus fuda ιαμίν. Xtd' ψν ιούδα, ά%εε ψςόζίχ ,ψς ζαχαρίας, ψς Caucvpia, ψς facfiarla, ψςμαλελιγιλά )κτο ·π1ΐ) ijw φαφίς, j f μαλία ψς βαφύχ, ψςχαλαζά, ψς οζιά, ψς cl- baia, ψςιωαράζ, ψς ζαχαρίου, vfrj ψς σνιλωί. 6 * τίΟΛτες ψ ί φάρες ($) m3-vffifoi αν ίε^υεταλγιμ, τετζμκόσιοι εζΥΐκονΡ&οχτω άμαξες δχ^ιάμεως. i * ){fij ύ%ι @ ψι βοΜίαμίν, οτιλωμ ψςμεGλcίμ, ψς ψς cpabaia, ψς κοόΚάα,ψς μαουτίου ,ψς εύιήλ, ψςιεοτ&α. 8 * Jigfi όπιο® cantf ’ρεζονε στιλεεί,^νακόσιοι άκοοιοχίω. 9 * nfij imX ψς ζεχρι 3%ι<Μ.οπ<& επ’ουύτις.ψί ιύδα. ψς άονίμ fijfin f πόκεως βάοτερ&. * Χττδ r m ιερεων χαυι labdct ψς ιωαρείζ, Ιαχίν, * Ομρεαςψςελχία,ψςμζζυλάμ,ψς οίδωκ,ψςμα. &ωΒ·, ψςάχτωξ ύγοΰ[$ρ(&’ ohxZ J 3-sotT. * yg) αδελφοί dmdp ποιονωτες v tpyov %>δ οίκά, δκ- fgmocnoi dxoaivo, ψ) οίδαία ψς ίε^αμ ψδφαλαλίομ, ψδ ναμασί,ψδ ζαχαρία,ψδ φαβυρ,ψδ μελχία" ΐ 3 * yfrj αδελφοί ciirrf άρχοντες itarem διακόσιοι τετ- Ραζμχ,ονΡ&δνο, ycfi αματαί, ψς ίτ&Ϋίλ, ψδ Qaxylov, ψδμασ'αλιμύί)3·,ψόεμμ.Υΐξ, μ * Hcq αδελφοί crnfi δ\ρυυα%ί ασ^,τάζεως εκαημν ά- χοσιοχτύό. χα) έΡηυχοπ&επ cwftnj· ζεχρδηλ ψς τύχ μεχάλωνί* λ 1 j * xfij )hd idv λώιτων (^αμαία, ψς άσ*ό£, ψδετ^λ- χάμ, ψδ άσταζία, ψδ βοννα, ι ί * xaj χμι ΙωΡαβά<Ρ c ’Μ fa Ipya %δ δίχου %δ 3-εοδ %δ 3ζωτά%υ . xfj 'dato tuv "Χξχόντων τάν λευιιύν. η ‘ xcu ματ ιωνίας ψς μιχά, ψς ζερβά, ψδ ά^άβ, αρχών Ζ>δ αίνου, xg) ιονδας f σρ&τάαχης, ψ) βοχχείας δ£τερ& 0 Μ tuv άδ ελφύ® Dru n* 3 ©n~] 3 * 33 'j 3 *i];o^©i 7 ' 30 n)n V|Jf» s * τφ αήρ© οπ'ηοχ * 33 D N 3 *i ?-}3 n »3 rra-$ arvSj? iSan nmr *3 * : □’πΡκιτηο ratiSn. : ioi '3 avnai om©Qrr 7 j; ruoNi I ; / - : 1· : ; - - j-r -r -. f~n.in*r ]3 rnr’ 33 p Siappo-ja n*nn?i * αηϊΠπΑϋίΙ * : Q]f> 73 T 1 ? 3 < ? ^Von 1 ’V j/ 3 itin rnnpa ii©* ηίιπ* Ο 3 οαήτ ©3 : nnirni W 3 p* 3 i η*φ?ιρ*Ί 3 ΐπ*|ί 33 ΐ !DVa-n’ 33 imVo 3 ij;i©* 3 i * ■r ·· : * τ ·ρ : 8 " ; ! Π’ί 1331 J? 3 © 7 X 331 7 ΙΠ© 7 ¥Π 31 * ! ΠΊ 13331 Π 33 Β 31 37 pV 31 * :moT 3 ir-ifis 3 ipa 7 ;* 5 ; 3 i * νφ οπ>ηνπι bVnj? nai» ! ΕΞ 0 ΠΝ’ 3 ~ΙΙ/ Ρ 3 ©- 7 Ν 3013 Π >1 Π*Ι 1331 irrimiSx-rraxfyvtfBSDinsDJDBS »331 * : a*m non τκπ 8 : n* 33 p 33 mrui / 8 *|T · { T Τ ; τ |T ; 4 J * ίΕ&υθ>ΙΠ 3 ΠΗΠ 1 Γ ■*■ · /·· i ; J | τ - : v : ^ : γ&φ rnin* nijpSno onVrrpn * n> Snairoi; iSyw κ onSm aorian rbw * Vir τ ■* 4 y v · · · - ; j· - v ·· ; j Νητ# γροτ nntp jwn : rtenp om miv 4 : OTarn^D ηηηκ 4 Π 373 Π’ΤΙΙΒ J*P*B 8 : n* 3 N’ 1 i 133 .&mj 7 8 n’p 7 npiDj;i 7 p 8 :π*^ 7 * 3 η*ΐ’ΐπ’ 3 Ρϋ 8 : jn©* *o *3 οπ’πνι twrisn *©n rha n*m* - I ·· J " · u - .■ f _ J .. τ - V jy Λ + : -; Γττιπ’ njiiv η'^πι 4 * iayimpapai 4 ; νπκι^πηιτπ^ηρηρ ^ ‘JNn>SinpOT * ! ΓιίΊΏψφ Ql^S ΟΠ’ΠΚ ^ an^jSWnK^Sinbpjvi a»p;v $31>-γίκ “i’Sin yyy ] 4 : rw -πκ tSih * * νπα^νο^ι 4 . j ym:m tSih jroin » in w n’Di’S πήηίΊηΛ nm«n ^κίο^πΡ Γ : —: ι τ : : ·: τ -r j ji t ; · a t » j.. » i· -; ·’ 3 Ϊ 7 ρ 7 8 ijyininfnHpKSDWaNniK 1 ? 8 nvnoSKlnyonnS 8 ; ηοι* π* 3 η©^ pii* : aV©p ]ΐίΐ 33 Ρ r-inai NinyS 8 i *|?Sn na^aS 8 : oVs n*ijnaS ;*P* 3 bS nai n*ax l ? 8 .J JT · * - ^ r S ■ lT f " : I ·■>·.·· : *· : · it · - J „ n’j|T 7 piipan’i’ 71 4 ; ]min> * I J G Ό i 73 I?piDB 7 ’Vp»W? » i·· I / ·*■ : i- I- i — s :n^- esdrae ir. Tranilat.B.Hierony. tArtaxarxes. « 4 Et epifcopus Leuitarum in Hierufa- iem, Azi filius Baani^ filius Aiabiae, filius MathaniaEjfilius Michse. De filiis Afapb Cantores in miniflerio domus Dei. l j u Prasceptum quippe regis fu per eos e- rat, & ordo in cantoribus per dies fingu- 14 los.· 4 EtPhathaiafilius Mefezebel de filiis Zara filij Iuda in manu regis, iuxta omne i j verbum populi, 4 Et in domibus per omnes regiones eorum. De filiis Iuda habi- tauerut in Cariatharbe & inllfiliabus eius, ^ * & in Dybon & in filiabus eius, & in Cap- 1 6 feel & in viculis eius, 4 Et in Iefue,& in 7 Molada, & in Bethphalet, 4 Et in A- ferfual, & in Berfabee & in filiabus eius, is 4 Et in Sicelech,& in Mochona & in fi- ij> liabuseius, 4 Etin Remmon,& in Za- o ra &c in Hierimuth, 4 Zonoa,Odol- lam & in villis earum,, Lachis & in regionibus eius, Azecha & in filiabus eius. Et manferunt in Berfabee vfque ad vallem 31 Hennom. 4 Filij autem Beniamin, A- geba,Mechmas, & Hai,& Bethel & filia- s* buseius, 4 Anathot,Nob, Anana, 33 4 Afor,Rama,Gethai, 4 M^^id, 34 Seboim, Neballath, 4 Et Gn^ valle 5 artificum: 4 Et de Leuitis portiones 3« Iudae & Beniamin. cap. xii. : pjlfunt autem Sacerdotes &Leuitaequi A aicenderunt cum Zorobabel filio Sa- latbiel, I 6 fue, Saraia, Hieremias, Efdras, * 4 Amaria,Melluch,Acchus', 4 Seche- 3 nias, Reum, Merimutb, 4 Addo,Gen- 4 thon, Abia, 4 Miniamin,Madia,Belga, j 4 Semeia, & Ioarib, & Idaia, 6 4 Sellum, Amoch ,JElceia, Adaia. Illi 7 principes Sacerdotum &fratres eorum in 8 diebus Iofue. 4 Porro Leuit3e,Iefua,Ben- nui,CedmibeI,Sarabia,Iuda, Mathanias, fuper hymnos ipfi & fratres eorum: 9 4 Et Becbejpia atque Ethanni & fratres eorum, vnufquifque in officio fuo. 4 Iofue autem genuit Ioachim, & Ioa- chim genuit Eliafib, & Eliafib genuitIo- iada, 4 Et Ioiada genuit Ionathan^& Iona- i»than genuit Iedda. 4 In diebus autem Ioachim erant facerdotes & principes fami- liaru Saraif, Maariie, Hieremia:, Anania:, 13 4 EfHrae,Moibllam,Amari^,Iohannan, 14 4 Milico, Ionathan, Sebenia?,Iofeph, i s 4 Aram, EdLa, Maraioth, Elei, 10 It i6 4 Adaiae,ZacharisE,Genthon,Mofblla, 4 Abiae, Zechri, Miamin ,etMoadiae 8 Phelthi, 4 Belgge,SammuajSemei<£ Ioatha, 17 15 2.0 4 Ioarib, Mathanai,Iodaiae,Azzi, 4 Srllaiae, Celaia,Mochober, a ο S s t 31, 33 34 Interp/ex Grasc. ίχχ. n e e m i a s . » * Et epifcopus Lenitarum in Hierufalem 0 - χχ 1 zeifilius T>anifilij Sabia,filij Maththania 3 fi^j Micba.de filiis eAfapb cantoribus ante opus do - . mus Dei, 4 quoniam praceptum regis fuper χ 3 Λλτ . φ·* expeBabat in fide in cantoribus, Patio mniufcuiufque diei in die fua, *Et Phatbaia 14 filius Ma jfizabel. de filiis Zara flijfuda adma- num regis in omne verbumpopulo: 4 Et adfuburbia in agro eorum. & de filiis χ i fiuda habitauerunt in Cariatbarbog (frw filiabus eius, & ifiSDebon in filiabus eius, & in Cabfeel & in'viculis eius, 4 St in lefue , in OMolada 3 (efi in Beth- b phalit, 4 Et in Aferfoal, & in Berfabee 17 & filiabus eius, 4 fi in Secelag, & in ^ Mabne } & in filiabus eius, 4 Et in Remaon 3 & in Sara, & in Hieri-19 muth , 4 Ei in Zannoa 3 &> Odollam & 3° fitburbiis earum , & in Lachis & agris 'eius 3 & in Azeca & in filiabus eius, et cafirametati funtin Berfabee yfque ad yallem Ennom. 4 Etfilij Beniamin a Gabaa & Magmas e - 3* tiam & Betbel & filiabus eius. 4 Et in Anatboth , Nob, Ania , 4 4 /or^ Rama, Getbtbaim, Adod,Seboim i N ab alat, Lydda & Onogearafim· 3 i St ex Leuitispartes in Juda et Beniamin i 3 « CAP. XII. E r bi Sacerdotes & Leuita qui afcenderunt » cum Zorobabel filio Salatbiel <& lefue 3 Sa - Hieremias, Efdras, 4 ' Mmanas, Maluch, Attus, 1 4 Secbenias, Reum ,AMarimoth 3 “ 4 Adaias 3 Genathon, Abias, 4 Miamin, Maadias, Belgas, 4 Semeias ffioiarib ,fdeias, 4 Salu,Amuc, Cbelcias 3 Oduias. ifiiprincipes Sacerdotum etfratres eoruin diebus fefue. *Et Leuitee fefus ,Banui,Cadmiel,Sarabias, 8 Jodae, & Mattbanias fuper confejfiones ipfe et fratres eius, *Et Bacbacias, &> Mnai fratres 9 eorum ante eos ad mices. 4 St fefuegenuit foa -10 cim, &foacimgenuit Eliafeb, & Eliafebge - . nuit f odae. 4 Et Jodae genuit fon at h an, & lonatban penuit zAddu. O - - . 4 Et in diebus Joacim erant Jacerdotes & principes familiarum 3 Saraia , eAmarias. lere- mia , oAnanias, 4 Efdree ,Mefulam $Ama -1 4 eAmalucb 3 lonatban, Secbe - *, 4 ! ww, Iofeph, 4 Sdnh,Mariotb,Elce, x 5 4 Ei Addai. p Zachanas 5 Ganathon ,Mefolam 6 4 Abia,Zechri,Miamin ,Maadai Pheleti, 4 Balgas, Samue,Semeia,fonathan 4 foiarib,^Matbanai, Idio, Ozj, 4 Salai, (allai, Amuc, Abed 3 d NEEMIAS. XX *3 14 3 1 N E E Μ IA 2 . μβίρμήνώσις rffl o\ η j * <ΐΜσκοπ(&’ λώιτ^Ρ <ίν ίέξβοούλημ, όζέϊ ψς βονν) ψ$ Qa&la.fod poMmv, tfoi μιχά. άτοίφ τάν ά$ορτων cbrcdcjuim ’ίργον oh* θέοιί, * 07Z 'SJ βααιλίΰύς ίπ οωτις. ψ) thspfyjcsi cai πιςα <Μ % 1 ς ω- ^οϊς, 7 ^γ(&ζχάςηςγιμξζριςΜ.τηγιμέρα. dutf, * %ομ φα^αία ψς μ.α.οτιζα.ζγιλ. τζ!ν μων ζοίζμ, W βασιλίως άς ?fyopud ' 1 ί λα J* * ί5θί Ta V ϊπαυλζίς qm dypfidmfv. pcy 'dm i\m ioviit, QMCidxfdyu qm xcvpictSwpidy xyjj ^νγατξασιν cwt' , rg} & h'cu%w ov fcfiq ^υγατςάσιν ouut>, J@) b xclί£αΜρ b βζρατα&ίοά ϊως φοίρρί'/^ 'οΛνόμ. * yfj ψ) βαν- ιαμιρ dwo yct^ctct μαΓμοίς καί ii yfjj βοα$γ\λ (c idv 3 ^ SvyctTipw cwTYig’ * yfi b αλίαϊτωΈ, ροζ, mict, 33 * ώτωξ,ραμά, ySaI[u, * £ίζούάμ,ρα.ζ>αίλάτ, 34 f XvUa. ygj ορούϊΥ]α^κτάμ. * yfj bt rdp 7 \&Jirdp 3 ί μϊ$ίζ b 7 ζί Met yfijj βανιαμίρ. i 6 ‘ 1 * Koi ov%i os ispeg ygjf oi λάΐίτεμ ol d/jct^efreg μ$ χ ζο^ίά&λψι) C^ttdiYiA vffsMfjtp^sct, ιψμίας, 3 M * άμφιας, μΜυχ, οίτ%ις, * <πχΜς, 4 ρίονμ,μαρκμωΒ -, f dMa.g,fipct^mM\ctq, * μιαμάν, 5 μα.α§ία.ςφζλ'ρά ι ζ, * (\μζία.ςγΙωιαράζ, Μας, αμονκ, ^eXmctg , Μυί’ας. ού%ι οι α^γορ- 7 ης τωρ kpiw 3 ($ή α^ί 7 \φο\ cwioSp b ημέζμΐζ lYlGh 8 * yfj oi ASSiTOj svQg, £cw*t, κα^μΐΥΐλ , Qctqy,£ictg, Ma,i,ycf μΛτ^αΜίας ffn rm cJ%oμo?$yγιcΓZM cwfg(£ poidJH g λφο) duur $ 3 * ydj βακζακίας, χομ φυαί,οϊ αδελφοί amSp dubon-n αυΜραςτας \ φημε^ας. * ycy ivGSg zfippi ντε tp Ι ωακάμ , (£ Ιωακείμ zfippwz fp ελιαρηζ, iAiafn^lfifpncrsTP ιωδαε, f yaJj Mas Ififipwz fip mdScvp ,ycf ιωρα^Μ sfifipn- ατε tp Μου. * ym b mspgttg Ιωκειμγκτάμ oik- peg(£. ( 3 ) αρχορτες τύρητατ&ωρ * τ» {^αζμια,αμοψας· ίΑ ιερεμία, cdmag' * id s(jfipct, μεζυλάμ, ίΑ αμϋψα, mb, * id άμαλ$ύ·^ } 1 ψρά§άμ, id (jys- ρία, Ιωσήφ, * id dgsg,tfodg, id μαμιω^- ελκε' * ρμι αδδα’ι, ζα^ομίας, id foupamp μεΟλάμ. * id a£id, fsygi, id μιαμίρ, μααδαίιω φελετί, * id fiaAydg, Οαμουε,τΑ Οεμεία, md^our * id ιωιαμείζ,μα^αχαϊ Μιδίω,οζι’ * id QaKai, καλλα\' id αμουκ, αζ* G ' * φ * 2 ίο i 1 1 χ Π ϊ 4 1 3 ι 6 17 18 19 10 Ο ) 22 13 J -4 *5 26 27 7* 3 ’ rraru i Vjsan? rrin’ 1 ? r¥3$n r-ppSnS 4 DninDyiTijjnini;Ti> bnSn 4 : ’Dian roSa-Vj/ obnsm ni3K r : - - v/T : - I ; - - ·-:->-: ^ T -· T ηηη Ί3ρ~^οφη?πΐ3ΚΠ^«Ί η? m 4 i 3^>^η|3^Π1> Όρ]ηα>ρ?Π -j3 jnw nfrnt/ nhwn anSn wni 4 r"T 5 Vp 3 niiinS 9 ?riS πήϊΛ on^n^VV^aip ; ^wo rioyS id^d ω^νγπ^κ τπ j-p ; · j i-*· : * λ· v; *r · ·*’**■ 3fg pn^p dV©o πη?ι; qjjajai jtmjo * • t±i~\yvt\ 'sptjta ·ιέϊ?ηοηρ7 anaw ppi pnsvpjwn? ’όρπ^κ * i naion ]ijan Nn$i iiiian mora 'Sso ό’^Π'ΠΚ r*’p3 oWn» hain niuron * hnpitn Π330 ηοφ. tjfemv 1 ? psunV onoipa : i—rrtaai o’*?33 carnbva vini nrnroi I · ; >· ▼ ; *c- : · : · : J i mi?’» τΜΓήεη anpit^on οριέρκή ‘ S|S?n 'mpai * : ’nau3 nsirpi oWit *> mtwenbijV «3 ohst; >3 rnairi i?3|iiTOai a’iVnioari3rmnD’i 8 ' ioWivnmD λ· · : - : i· -: - -: JT · ~ - I T ” : 1 ‘ ; : noinmnsi anjflprrriNi qgrrnR Vinon ητόρκι nainSSpa rrrirv nbrnx ri Wi * mDinSSjja f>o>S rtjSnrn rftna rnin w wm nfytfin bn r nn& *^>n 4 ; ηψ$π nyjtf S ; cdWdi Nnw mtjn 4 : rffln’ nt^ : ptdti rpyipten ptarn rvnn* 4 -j3 jruv-js ?ijth; nrjwj3 apnbn mpi 4 : s\m~]2 ίότ] 3 njyg-]2 hpnp-jp wym Sfcoru>V?a>y?p vm ) 4 α>*·6κπ vw τη τ«ρί?33 ώπ r-mm *· ... T j. K · τ ** ; · · τ -: r * ί arMaSnaisn Ni*iTjn T13 mg hibyp-Sj; oi ai j»^n unp^fi 1 Π3’ΒΠ3ΐ?!?3ίη TpripV^pnainS nSj®a *3joSfflaSraVinnmj©nnT)nm s :mto>* j·-: - i : vjj'*'» - «· ·· - t* - : 1 T ; ‘ VraaS ‘Sya nainnS Sj?o ayn »ym πηπκ •i lamn nainmyiononn [ τ τ : τ jt — v* ; · — — -Syi nJ7»ni»BrSi?iC3n9s-n;ipy yjfpi * W 3j;i ηκοπ SjiMi^Kan Vapi ο>ρπ -\gp wnpiagni 5 ; r ~ iToon igg3TTpj)yan i lapmaon ^m>!»«i ο’ή^π maariiwn j· ” κ· *r ·—/—;«·* —A * v; t j·· ; v — b s dr.ae ii. Tranflat.B.Hierony. jjlrtaxdrxes. II i 4 3 ° 3 1 3 1 33 34 35 3 « 39 4 C 4 Elchi^ Afebi^IdaiiejNathanahc]. υ 4 Leuitein diebus Eliafib,& Ioiada^ Ionan,, & Iedboaicripti pnncipesfami- liarum &facerdotes in regno Darij Peri^ # i 5 s Fibj Leui principes familiarum icripti in libro verborum dierum , & vicjue ad dies Ionathan filij Eliafib. 4 Et principes Leui- taruAfebia 5 Serebia,& Ieiue filius Cedmi- ' i B bel,& fratres eorum per vices fuas, vtlau darent & cofiterenturiuxta pr^ceptuDa- uid viri Dei,& obferuarentdfque per ordi 25 nem. 4 Mathania, &Bechetia,& Obedia, MofollarrijThelmonjAccubjCuftodespor 26 tarum & veftibulorum ante portas. 4 Hi in diebus Ioiachim iilij Iofue fili) Ioiedech, &in diebus Neemi^ ducis & Efdrae face-r- 17 dotis icriba£q;. 4 In dedicatione autem mu riHieruialem 3 requifierutLeuitas de omnibus locis fuis^vt adduceren t eos in Hie rufalem,& facerent dedicationem &: laetitiam in a&ione gratiarum &cantico,&in is cymbaliSjpfalteriis & citharis. 4 Cogregati iunt autem filijCantorum de capeftribus 19 circa Eiierufale J & devillis Netupbati, 4 & ded omo Galgal,& de regionibus v G^ba & Afmaueth.-quonia villas aedificaverunt 30 fibi cantores in circuitu Hieruialem. 4 Ec mundati funt Sacerdotes & Leuit^Sc mu dauerunt populum, & portas & murum. 3 14 Aicendere autem feci principes Iudafu- per muriif&ftatui duos choros laudantiu G magnos. & ienitad dextera fup muru ad. 3 1 porta fterquilin i j . 4 Et iuit poft eos Oiaias 3 3 &media pars principu Iuda . 4 Et Azanas, 34 Eidra&Moiblla/IudaetBeniamin,&Sc 3 5 meia&Hieremia . 4 Et de filiis Sacerdotu in tubis,Zacharias filius Ionatha,filiusSe mei?,filius Mathanif, fili 9 Michaiae,filius 3 6 Zechur,fili ? Afaph, 4 Et fratres ei 9 Semeia, & Azarelj Malalai, Galalai,Maiai,Natha- nael,&Iuda,&Anani in vafis caticiDauid 57 viri Dei,& Efdras icribaante eos 4 in porta fontis. Et cotra eos aicederut in gradibus ciuitatis Dauid in aicenfu murifuperdo- mu Dauid & vique ad porta aquarum ad J 8 Oriente. 4 Et chorus iecundus gratias refe retm ibat ex aduerlo,&ego poft eu,&: media pars populi fup muru & fup turri furnorum,& vique ad murum latiisimum, 39 4 Et fup portam Ephraim,& fu per portam D antiqua, & fup'ct portam piicium , & turrim Ananehel, & turrim Emath, & vfque ad portam gregis ; & deterunt in porta cu- 4oftodi^ . 4 Steteruntque duo chori laudantium in domo Dei, & ego & dimidia pars magiftratuum mecum. 5 «I ii 1 1 13 14 Μ 16 t 8 I? interp| ex Graec. Ixx, n e e m i a s. * Elcia 3 AfabU 3 0 dma, Nathanael. 4 Ei Lenit nem diebus Ehafebffoada, etfoa^ n φ Ioanan 3 ftj idua , firiptiprincipes familiarum & Sacerdotes in regno Darij Ter fi. *Filpjautem Leui principes familiarum firi· 13 pti in libro ^verborum dierum , et vfque ad dies Ionanfilij Ehafib. 4 Et principes Lenitarum Afabeas 3 (efr Sa- m rabias &fefie. & fihj Cadmiel etfratres eorum ante eos, njt laudarent & confiterentur in pracepto D%md regis hominis Dei per <-vices ad vices. ! * Maththanias & Bacbacias 315 &Abdias,Mofblam,Telmon } Accub, cufiodientes ianitores cufiodu cum congregare ego ianitores. 4 ffii in diebus foacimfihj Iefiefihjfofedec. l6 ξ$> in diebus Neemia principis , Efdras fa- cerdotis & fcriba, * Et in dedicationibus X7 muri Hiernfalem 3 qmfierunt Lenitas in locis fuis 3 vt adducerent eos'in Hiernfalem,ad facie- dum dedicationem , Utitiam 3 & inlaude et in canticispulfantes cymbala, pfalteria in citharis. 4 Et congregati funtfilij Can -18 torum de regione circa Hierufilem , de fub- urbtis Netophati 3 * St m Bethgalgal, & de 19 agris Gabea (dfi Afmoth: quoniam villas cedifi- cauerditt (ibi Cantores m circuitu Hiernfalem . 4 Et mundati funt Sacerdotes & Leutt . ® 1 portam gregis: IU* 4 Et flet erunt fuper portam cufiodue } et fle- 3 9 terunt duo laudis in domo Dei, & ego et dimidia pars magifiratuum mecum . 0 N E E Μ I AS. NEEMIAX. μύίρμήνΖσίζτων ο η η *τά ελχία, vd άσαζία,τω Φουία,να$<Μ)αήλ . *φ φ λάιΐταχ ον ήμέρμις ελιασή£,ιωά$α,φ Ιωά 3 ά ϊωανουν, χούι ίΦύά,γείρμμφροι άρχοντες πατρίων fi: Ιεξάς εν βα σιλάα ficupeia nipGv. f φΐ S\j Adj) άρχοντες tdv 7tcL- τ&άνϊε[(^μι£ψοι ffih βιζκίου TxsFap tuv νμερωβ: ϊώς ήμερων iwd /υ φ ci \AiclGii%.* χμι οί άρχοντες νάν Adsndp άσ'&ζίας,χμι ivGfig . χομ φ ψιχαδμιήΧ χμΐ ο$ε?\φοΙ dmfv KctTodd/Jn cumSv elgfcdveiv ιφ <Ρζο- μο7^γϋα% ον οντλή βασιλεως d/jfymov f W εφήμερα ιαζβς εφνμε&Μ.*μασονίας fi. βα,χζαχίας, d£feictg^oGAfiu.fiA[jJ{J , ,dx}LOO£ ) dfvAoLOTov%g7njAto~ φι φυλακής ον vd Qajuayaydv με $ντ 7 τυλωφ)ΐ§. *ου%ι ον ήμίζμις Ιωακείμ tjotF inGfi φ(ί Ιω^ε $ εκ. φ ον ήμερρμς νεεμία ciffiovrg , φ ί(Γ$ζμς ^(ϊίερεως φ ΐ7 γομμματεως, *φ vt lyxcumg τάγοίζίερ^υζαλήμ εζγιτη<Τ<Μ) G&r ASjfigtg ον Vlg τοις dmfiv άνεΓκαχ cw~ cfireg Ιερουσαλήμ woirKfujlyxcuPia φ £>φρβσυυΰΙυυ 3 φ ον οάνεσει/ί ον φοας κυμζαλίζοντες, fi. ψαλτ^Λ φ ον Kivvpc/tigifi awjYiyfivxjaH φ ψι r dv ciF όντων ‘dm £ «&Α%ωρβυ xvKteS-ov Ιερουσαλήμ, φ )m> επανλεων ^(ί νετωφατΙ,*χμι ον βαι3Ίαλ[άλ, φ )xm dyptiv ya- ζφ φ ασμΰ&. οτι \τίαχ>λας ωκοΐόμτζβ/ύ εαυΤοϊς φ 3 ο άγοντες cestd κύκλω ίερβυο'αλήμ. *φ caiaBaptcdnC φ Ιερας φ φ A&jncyjc ouaScvpKm τν λαόν, d τας 31 Φλας φ τ τβχ&'*φ φΙωεγκοΆ chsaf%otfgtg Ιου- ba επφω τάχοις, φ εςη^ουν Φο (Sd οάνεσεωςμε- γάτ^υς.φ άΐήλ^ον οκ ί 'είζίων επάμω ζ(ί τάχους τής φ- 3ΐ λνς τής κοπριάς. *φ S7ropf)dn οπίσω ώαιώ dQaiag fi 33 ήμισυ 'ϊχχόντων ιουϊα-,, * φαζομίας,^^ρμςφ μεΰυΤ^αμ^ Μ&ς,φ βοηαμίν, φ Qa μαίας, φ Ιε~ 3 4 ρεμίας. * φ ΊχΦ των ι\ων των Ιερεων ον QiAmy^i ζαχαρίας ψς mdSd/v, ijoJ Οψ-λιλ, fioj ματ^ανία, ψΦ μαχαία,ΐ) 0 $ζακχοΰξ/φασάφ. * φ αδελφοί άυσΦ, Qa μαίας, φ εζρφλ, yελωλai , μαία -, να^ουναήλ, φ ιονφας φ <φ<Μ)ί, ύαιναν ον οκάίεοιν ωϊής Φνιφ αν’3ρω7του %εο$.φ εσ^ρμς ο ypμμμaτSbς εμσσζβ- 3 1 οϊον dmdv * cBi Φλης τής 7tryng κατονουντι cmtfv, a η- 3τη%ίς βαΒ-μοίςοντόλεως $αι>ιϋ\,ον dfia^dfa %F> τάχους εποά «Sei» οίκου §αΦι§\, φ εως Φλης υ$ατ& κατ <Φα%λάςί * φ czfcd ai Ινεσεωςή $&ίτίρμ 3ζεπορ&ίε% σίΜουντωΟα atfGlg. φ εγω οπίσω Φτής. φ ι°Υΐμιον$λαοβεπφω %>fi> τάχους νζτερμνω ff Φρ- yov των ^^υονράμ, φ εως^τάχουφ^τύ\ατε^ 3 * φ άζσερμνω τής Φλης εφρμίμ · φ τίυυ φ- λΐω τΐυυάοιουνά, φ SFn τ!Φ Φλίω τΙΦιχ^υηρμν, φ φργον άμαμεήλ. φ 'kro Φpyoυ %ό μεά, φ εως £ Φλης τήζ * φ Igwfd/j οβηφλίυυ φυ>- λακής, φ φύουν αχ Φο d αίνεσεως ον οίκω Β-εοιϊ, φ lyu φ τ ήμιον των ςρμτ/ηων μετ’ εμοφ Ό G 3 · ■* 3 * ο Ό <9 ( . * ■ ·- 'V Π’ΏΠί r-wp p’3pn^i;auzi’p^^ α’ίπΡπι * ! γτιιϊϊγώ nujn nnat yjriiSx j ; —s - i**; - **; ^ ·· : v TsSoipmnnninTiAxi πή/οσι rvmrai 5 : imn rpmw oniron tewn-wiDSnn t|· * - i* : - : ·:■*:- · : -- vat ■* “ i ’3 ιπά©η o»Vna ο'πατ Kiinri οτα iroin 8 τ ; ' — * ; * τ ,* — -ι — - nwn czm nSi*n r-irro brw D^riStfn .)* τ — Ί-; ·»> ; jt ; τ ; · · ν; *»* —τι; cdWit rHfwywrn irro on^m — ·(·· τ ; ^ ^ τ ' · /ι»· τ ν -r ; — ; a’iim Ν£ΐηπ hv 2 ripan 4 : pvra ^ 4» 4} * ’ ■ ’7 « - - : ~ ■ -■ . " Γ ; - nnnsVrninnnixaobnyn Ht^onioiM 1 ? (· -· ■* τ — j τ ; · τ ν ; · ·,· τ , » o^SrvVio^narr 1 ?!/ rnirr nnOT^QnVri ν· · ; - ~ : j · - - Τ : j- ; · ·< Λ* · { — ; nwoibnv6x;rwprioiPn. .* :ηποϊ?π « πώΰ τη nixas Dnptpm orneam rrinan j ;' ^ **■ t- ; : λ· — : c· ; j — ; τ τ; τ — mi αιρρ ad&i ini wto 4 i ίιπ 4« : c 3 *riVxVrvrnm nSurwionntyBn j* .. i : >T · ; · ; * ; ; - □pra rpnru 4 . 47 iDi’ 3 CDV~"DT czanymi oniron niro λ ; -> - ; i· -; - : j· : ; - «»■*·; ; ήηκ mS o>ropD on^ni ο*Μ έτ&πραι ayn wa nro 1203 &npa mnn ova 4 ηκίοι ''aiay Nii:r-i6 iro id mna 4 · + , 5* ~ *** v . -· τ· τ · * ; : aSijnj? trri^xn Srjj?? DOsicsnVsVincius-nKimp^is s ■ -nx wn^x^aTii^p? bjjVs-nx vVyistpn : rnsnsSnSSpn 3 ΊΓ7? i?npn niin»T‘n^ oyp^p >rm s pnj tnd»7 rnip yaSi s : S^’p : mniaS anp na^Sa o^niap37 vn W] n7na na^S 1 1 ? viM * t?13 >Π”Π xS ΠΤ '^331 * * ; - ; * ■* * ' v t j ·* ; "iVarrSx »{wg>33-i|Vp xjip^rimxb dwi , · i ι^οτηο »nVx^a o«> fgTi niffjnvJx njnn nanxioSc/n’ 1 ? xmxi * CT > V - J τ τ τ· ν T i- ·ΛΤ r ·' -r y n’3nxn3 nlfjiVni»^ n»3ip|? τϋ’^χ ·■ ’ * : QiriVxn 45 47 e s d r ae 1 1. Trariflat.B.Hierony .f,Artaxerxes. | 4 i * Et Sacerdotes Eliachim,Maafia,Mia- ijiin^MicheajEliocnaijZachavia, & Ana- 4i nia in tubis, 4 Et Maafia,& Semcia,&Elea- zar,&: Azi,& Iohannan,&Melchia,,& Eia & Ezer. & clare cecinerunt Candores, & 4 , Iezraia prsepoiitus; s Et immolaverunt in die illa vidirnas magnas ,& locatifunt. Deus enim l&tificauerat cos lcetiria magna. ied & vxores eoru & liberi gauifi funt, & audita eit laetitia illa Hieruialem^cul. 44 s Receniiierunt quoque ii^die illa viros iuper gazophylacia theiauri,ad libamina, & adprimitias y & ad decimas, vt introferrent per eos principes eiuitatis in decore gratiarum adionis Sacerdotes & Leuitas, quiabctificatus eftluda in Sacerdotibus, & Leuitis artantibus. s Et cuitodierunt obieruationem Dei iui; & obieruationem, expiationis, & Can tores,& Ianitores,iuxta preceptum Dauid 4 6 & Salomonis filij eius: * Quia in diebus Dauid & Aiaph ab exordio erant principes conilituti Cantorum in carmine laudantium & confitendum Deo. 4 Et omnis Ifiael in diebus Zorojp^bel & in diebus Neemiae dabant partes Cantoribus, & Ianitoribus per diesfingulos, &: fandlificabant Leuitas,& Leuitte iandi- ficabant filios Aaron. CAP. XIII. JN die atftem illo ledtum eil in volumine A Moyfiaudiente populo.& inuentumeil;. ^criptumin eo, quod non de beant introire Ammonites &: Moabitesin Ecclefiam i Dei vfque in aeternum: 4 Eo quod non occurrerint filiis lfrae| cum pane & aqua: & conduxerunt aduerfum eos Baiaarn ad maledicendum eis; & conuertit Deus no- ftermaledidionem in benedidtionem. 3 4 Fadumeftautem cum audiiTent Legem , feparauerunt omnem alienigenam 4 ablEael: 4 EtfuperhoceratEliafib iacerdos, qui fuerat praepofitus in gazo- phylacio domus Dei notiri, & proximus j Tobi^, 4 Fecit ergo fibi gazopbylacium grande, & ibi erant an te eum reponentes y munera, & thus, & vaia, & decimam frumenti,vini &olei,partes Leuitaru & Cantorum, &Ianitorum,& prirtiiriasSacerdo- 6 tales. 4 In omnibus autem his non fui * in Hieruialem^quiain anno tricefimoie- eundo Artaxerxis regis Babylonis veni ad 7 regem.&in fine dierum rogauiregem, 4 &: veni in Hierufalem. & intellexi malum quod*fecerat Eliafib Tobias, vc faceret ei theiaurum in veilibulis domus Dei. ο Interrex Grxc. Ixx. neemias, 4 St Sacerdotes 3 Eltxcim 3 Maajfias , έ%Τια- 4i ?nin , Michaias 3 Slionai, Zjacharius 3 oAnamqs in tubis , * EtMaafias , φ·* Semeias 3 Eleazjtr , ( 9 ^, 41 loanan , Melcbias , Elam, & lezjir. & auditi fuerunt (antores & Iefrias prxpofitus. 4 Et jacrificauerunt in die illa intimas ma- 43 gnus 3 Ae/rt //quoniam Deus Utificauit eos Utitia magna . & Vxores eorum & liberi eorumgauififunt, φ* e/? Acii/w;» Hie- rufalem procul^ 4 £i consiluerunt in die illaviros fuperga- 44 zpphylacia, thefturis,primitiis 3 ^ decimis vt introferrent in eis ab agris duitatum partesSa- cer dotibus & Leuitis. quia Utitia erat infiu- da 3 & fuper Sacerdotes e> Leuitas fiant es. 4 St cuflodierunt obferuatwnem Deifiii,& 45 oh fer nationes expiationisCantores, & ‘"Janitores , (vt praeopta Damd & Salomonis fili} eius. 4 Ghiia in diebus Dauid e> eAfaph ab ex- 4« decimam frumenti 3 & noini, & 0- lei 3 mandatum Lenitarum , Cantorum , & fanitorum, & primitias Sacerdotum* 4 Et in omni ifiorum non fui in Hierufalem, « quia in anno tricefimo φ- fecundo eArthafafiha regis Babylonis avehi adregey 3 e> poflfinem i \ dierumpetij a rege: 4 Et ajeni m Hier ufale m , & intellexi in 7 nequitia quam fecit Sliafeb Tobia , astfaceret eigazjophylaaum in aula domus Dei: 4 » * φ ( 5 ) ίερπς,ζλΐίκκίμ,μάασία.ςμιάμίν,μίχΐίίαζ^ ζλιωναμ ζαχαρίας, cwiuictg αν σΰίλτηφ'ζιν, * φμαασίας, φ Οεμείονς, ζλεάζαφ, οζί 3 ιωαχάΜ, μελ^ίαςφλΰίμ, φίεζονξ* φ mov&nQfi/o οιφ\ον- Tsg t(gi) lecreActg cd^7oto7r©^. 43 1 nfif zSvrfcM ca> tw Υΐμίρα ^ύσιώτμο^ μεγάλα , (£ Sjfqfivdn(rcu/ ο·η ο βίος Socpqyjctv calefis tibefipy- Qjul)Y} μεγάλη,^ ou ϊυυυΜΜς dmbv Ycfifci tUvcl cwtcSp }(dl hxQVoJil 0j(pqj)(rUJJi) OS) iZPjivQcLX^ μακζβ^-οη. 44 * qcy κατίφιό'ϋΛ αν tm Υΐμίρα. άκώη ufbqptg f?n tc!v γαζοφνλύυίί&νβϊί, dntrcw qfigffiig 0 *w^yjv.g 3 νμι %fig baKcfgug £ azwaycLyw ■ , - . ;. t * ΕρτΒ Υΐμίρα. aaielvn ώοεγνωιχτη αν βι^λιω μωυ^Υΐ αν ω(τ\ isd heaod νφ SJpsdn γε·ρζμμφμον αν cwvJomg μγι ά(τελ3ω(ην μμμοΜτομ ιφ μωα,ζϊτομ bv QMXhyyrioL fiofzttig ααων&. i * οτι oVjjpzwbjj7 as αν ΖΊς ψϊς ϊατ^μΥΐλ αν αψτω ιφ ν- $ατι 3 ψ} εμίοϊω(φτ Idctjjdir τν βαλαοίμ Hafgtpfi- (setobeq atefs, f S7rsg-ps\pav b Seog ήμψ 7 lu> mrajd/j eig SsMyicw. s t i * yyj, ως moves uv fiv νομόν 3 νφ l ^ρωφ&ν£νΑ Tidig fp/tqxsffsq av isqc/fK. 4 f ίφι c®0 ®ν%υ ελιαφζ o kpSlg otmv tv 'ρα.ζοφυ- λαχίω οίκον $-εο3 Υΐμ^Ίφιων id τωζφ j νφ h τοίϊκτόν euh φγάζοφνλάχιον μεία, φ bm η- cav οοφτερρν Μά'πες τΐηυ Svdw φ τν λί£ο\νον φ οκάοΥ ), κμμτΐω bioAicfrtw tdibv φ 'οίνονφ%ν ελαίαν, εν%λίω των λάοιτων φ των φόντων φ των m)- λωρων 3 (£ ώχο/ρχοος των Ιερίων* s * φ ζν 7ίαΛΐτ\ %ντων ζχχ γ\μίιυ ενίεβνϊ&^μ, 'ότι h ha τ&ακοςωζίόΆοτζρω %υ 'XpSa.crctircL βασιλζως βα ζνλωνος «λ$-ορ (&τφς fiv βασιλέα^ ρφ f τζλ&των ήμερων ύτΥκϊΰίμΙυν αζ>ρφ%ν βασιλεως * 7 4 φ όλϋον eig Ιερουσαλήμ , φ ozcnmci εν τη πονη- pfia. η εποίνσαν ζλια.<τγι£ τόι τωβ/α, ποίησα*] οαφγαζό* φυλάχιον ζν αιόλη όίχά £ - ·"' G 4 9 1 fO ο ο • ο fs v n»aru E S D R AE II. T ranflat.B.Hierony .^Artaxerxes. X 1 T-va γ -d^ wi ϊχώ h rvn * « '·*·♦; *r V T · ; - t A i 1* -y··- : r-D^rrp finn rraita ’Va qv nanytii r-nse^nnntn rriafcn * > ·· ; τ t «* · t t at;— v r ; j τ : r-piaVni nmairnK QtfSxn n*a lrra»? roru kS cunSn rm»3o->a njnxi ! >< S ; ; * — t· a t · j i· · J - ./ τ ; · τ ;-j·· τ j nDxVan^WDnnMmonSn inwS-ww * “JV3 3TVJ ΓΠΒ iTTBfcl Ο’ΜΒΠ'ΠΝ Π3ΠΝ1 * μ -α— ·,·; ν— ι - τ ; j τ · τ ; — V τ · τ τ : C37ajrSi/ αιρί?κι αώρχι α’^κπ »η>ηπι τπη i©ya ιχ'ήπ ι— rtin»—Van * ■ ! Γ"ΎΠ¥1λ/ ΊΠ¥*ΓΠ I τ Τ rr ; · — ; pvwipprt π’αν^ηηκιχ'^ηΐνΐίίΐ * · -pnaqapnaT; 1 ?!’! o^Sn-ja πηϊπ *ΐ3ΐοπ ίΟ.ΤΠΝ 1 ? Ρ7Π 1 ? DTpSin 13$Π3 6> JDSU »3 Π’3ΠΒ |v ·■-:-» J - κν τ %·; ν · τ v:jv «· ατ · - ^ 7WHDnnDn-SNinNrbjnnSK’S‘n-or * *J ! Τ30ψ031 iriSs Γ"Ρ33 'Γ’ϋV rura doti rnirva »η>κη πβππ βό»3 * ■ j · j* ;. τ τ ·· ▼ j* τ «· nnanrr 1 ?!? Q’ppj?i maiynDWXpi nien a>x’3ai t^a-Sai obxjii D»^i»r*p?} n’S D33a ova 3’ί)κι Π3ϊ/π oi’3 oSew •|T JT ; · V ; · T T AT - - -i : ·ν T i cawno nb ηη&τι s .« ·.·*·.■ t; it ·> · * : T * - : rnwrvai rmn> aaS nam onaiai Ί τ * * (T ; J*· ; · -IT - - I· ; , 333Π-Π0 OnS mtSil ΠΤΙΠ» ΗΠ ΠΚ Π3ΗΧ1 * ■ 7. τ T - * 7 T JT ; -r AT : «*" V· T · T T ) m*-m caMnai o^y anx-iw hin jnn n3’if?KK3no3 , n3Niiyj/n3Ni 1 ?n * :rayn.> onxi nxirvvyn Vt ntiin mnrrV nx u*V V - i Λ - T -r ··< ··■ τ tr^nwrnK pVnV ^τπ D’2»pia Π3ϊ?π as 1 ? ο^η» nyty 'i^sr τε?»ο·’πί * > αήτφ» ι6 ηι^κ rrton m/iSln η»η hnpw ■tib β*τ5^γπκ ’ni0yn nyaai γώ&π τπκ ij? i'n3C?nC31»3KtW3Ni13» |T - - / : |T - / T obviyb ηΠ3Ί33Ώ'?3^Ί±ί10^3ΊΠ·3^η * * •|T τ * r 1 ‘ -r S" S ‘ 1 T · -r- tonwcDps -r : «y- BaSomyiiabn^K π3ώΝΐοή3πτ?/κτ * .. γίκοτρ aaift^K τ ιίψίΐΌ tt npmn nu , > in3&31N3xVNi1lin αηφ άηηρρ vn? ics afi^S πίβ,νι s *. γτΛ'Βϊ Π3Ϊ7Π Βΐ»·ηκ vnpb anyrn anas? — at* · ' J V 1“ }" ; · ▼ ; - j· ; , ^j3Dn333’7j;rip'inVrtS^^-n33J 8 4 Et malum mihi vifumeft valde 5 ^- ipci vaia Tobiae foras de gazophylacio. ? * Praecepiquej&emundaueruntgazo- B phylacium. & retuli ibi vaia domus Dei, 10 iaoriiicium & thus.*Etcognouiquod partes Leuitarum non fuiflent datae,& fugif- fet vnufquifquein regionem fuam deLe- uitis & Cantoribus, & de his quiminiftra 11 bant. * Et egi caufam aduerfum magiftra- tus,& dixi.· Quare dereliquimus domum Dei?Et congregaui eo s,& fV:iftarein fta- 11 tionibus fuis. * Et omnr!> Iuda apportabat decimam frumenti, vini & olei in ij horrea. * Et conftituimus iiipcr horrea Selemiam iacerdotem, & Sadoch icriba, & Phadaiam de Lcuitis, & iuxca eos Ana filium Zachur, filium Mathanite, quonia fideles comprobati iiint,&ipfis creditae 14 iunt partes fratrum fuorum. * Memento mei Deus meus pro hoc, & ne deleas miferationes meas,quas feciin domo Dei mei,& in ceremoniis eius, i j * In diebus illis vidi in Iuda calcantes torcularia in Sabbato, portantes aceruos & onerantes fuper afinos vinum, & vuas, & ficus,& omne opus,& inferetes i.if ftic- C rufalem die Sabbati. Et conteftatus fum eos, vt in die qua vendere liceret vende- i< rent. 4 EtTyrij habitauerunt in ea, inferentes pilees & omnia venalia. Revendebant ifi Sabbatis filiis Iuda & Hierii- i7falem. * Et obiurgaui optimates Iuda, & dixi eis: Quae eil haec res mala quU vos facitis, & prophanatis diem Sabbati? i * * Nunquid non h^cfecerunt patres ve- ftri,& adduxitDeus nofter fuper nos omne malum hoc,& fuperciuitatem hanc? & vos additis iracudiam fuper Ifrael, vio- v lando Sabbatum. * Fadum eft autem cum quieuiiTcnt portae Hierulalem in dic Sabbati,dixi,& dauferunt ianuas^. & praecepi vt non aperirent eas vique poft Sabbatum . & de pueris meis conftitui fuper portas,vt nullus inferret οη* die Sabbati. 10 * Et manierunt negociatores^c vende- * tes vniuerfa venalia foris Hierufalem fe- ii mei & bis.*Et conteftatus fum eos,& dixi eis: Quare manetis ex'aduerio muri ? Si fecundo hoc feceritis, manum mittam in vos. Itaque ex tempore illonon venerunt \i in Sabbato. *, * Dixique Leuitis vt , mundarentur,Revenirent ad cuftodien- das portas, fiefandificandaln diem Sab^ bati.Et pro hoc ergo memento mei Deus, & paVce mihi fecundum multitudinem miferationum tuarum. ο interp^ex Grxc. IxX. neemias. 4 Et malum mihi vifum efi valde, et proieci s omnia vafa domus Tobia foras degazjophylacijj. 4 Et dixi : en mmdamrmt gazjphylacia. ? er retuli ibi vafa domus Dei,/acrificium & thus. '9 4 Et cognoui quod partes Leuitarurn non i o data fuerunt : ft) fugerunt vir in agrum fltmm\ Leuita (tfl Cantores & facientes opus. 4 Et pugnam cum imperat oribus, & dixit Quare derehEta efl domus Dei ? en congregam eos, en flarefiii eos in flatione fua. 4 Et omnis fuda attulerunt decimam tritici i1 en vini er olei adthefauros : 4 Et pracepi ad manum Selemia facerdotis, 13 Sadoc fcriba, er Phadaia de Leuitis; er ad manum eorum Anan filius Zacchur fihj EMat- thania : quoniam fideles exiftimatt fiunt Juper eos, vt diuidant fatnbus fiuis: \ 4 Memento mei Dejss in hoc, er ne deleatur 1 4' mifier icor dia mea qua feci in domo DommiDei mei, er in cuflodns eius. 4 In diebus illis vidi mjuda calcantes tor- t/ cularia in Sabbato, & ferentes manipulos er onerantes juper afinos, ftfl vinum ftfl vuam, &Jj(%s omne onus , er ferentes in Hieru- jalem in die Sabbati, (efi contefiatus fium ih die ‘venditionis eorum, quod ‘vendebant cibaria 4 Et Tprij ·. en habitauerunt in ea ferentes 1 «I pifies, en omnem ‘venditionem ‘Vendentes in Sabbato filiis luda & in Hierufalem. s Bt veni in iudicium cum ingenms Juda. et 17 dixi eis : Quis fermo i fle malus quem Vos facitis* en prophanatis diem Sabbati? 4 Ujunqmdficfecerunt patres veflri) (efi 18 'jidduxit fiuper eos HDeus nofier er faper nos omnia mala haec en fuper duitatem hanc? ig. 13 * ygjj οχί\\λά.μΙω οελεμία $ ίερεως,οΆ- SiiK ffpguaa τεωςζί φα$ aioCfim τ&ν λ&ηιάν . (c S?n γβξα, amUv tfiod/jfioc ζακγβξ qa μ ατβαΛίου fin πιςοι ε- toyildvcrcM επ aflefid μεβζω^ίςαΑελφοίς dinSv. * μνή^ητίμου ο $$ος b^v-nj , χομ μγι Αζαλβφ 3 η τ ίλεός μου ο εποΐΥΐοα L· dim κυάμου & 3 -εοΰμον xgy ^ίςφυλακαίς carrS. is * qm fgig ημέζμις mavoug diov o» io0da7ia%iw?oig λΙαιοίζΟΜ (ζαζζάτω, ψ) φερ$\%ς tyciyuafg χβ Sda- γεμ(ζον%ς S?h cfid ονοϊζ,χβ οίνον,χομςαφυΤχΙυυ χο>)ον- κα ygjj πουν βαςαίμα. χβ φέξβν^ας άς κζβυαίΛλημ b) Υίμεξαοαζζα^ν.βεπεμοορτυομμνιν οι > η μίξα Ίτςάοεας 16 dmdv,0Ti εποολ'κν εΒϊιητκτμον f χμ)οί τύιμοιβ. Sv,Shom . bs> cwrv φερμντες \yfiuf χμ) παοαν 7Γξά(ην πωλνντες S) id (ζαζζάτω % ψΐς idia χομ b Ιε^υϊαλήμ. i? * xgy oMytilw μ^τύν ελάοβέρων iovda * χομ d7(a αο- Vig, τίζ ο ου%ς ο πονη^βζ ον υμείς ποικτε, χομ βε- ζηΤ^υτε t/«vJ Υίμερμν (jx&tocL%v& 18 i ovyi ούτως εποιχοοΛ οι πατερες υμων^ χομ Ιυυεγκοΐί επ' ojjcfix ο %εος ημβ (Ε εφ’ νιμας Tidfiig flg κακοί jgd- % χβ Sdn τίυυ πόλιν ΑμυτΙυομβ νμϋς «οζβςίβετε όργίω Sfdn ’κτξμΥΐλ ζεζηλωτομ τ (ζάζζα^ν. 19 * χβ Ιιΐ'ίκα κατίςΥΐοΌΛ ττυλομ b ίερβυο’αλνμ f ταζζά%υ,>ίάΜ,κ, εκλαοΌΜ ταςιτύλαςΑί άπα, ωςε μνΐ cboiylwctj αυτάς,εωςοπί(ίω £<ϊαζζ,ά%υ. χβ ομ των 7 rouda /ρίωνμου εςΐΐτα Sin τας ττυλας, ωςεμη αΐξοιν βαςάγμαΑμ'οΐ)ήμερα. ^ΟμζζαΙου* * χβ ηνλίΕΤηΰ'Φυ πούντες οι μετα£ολ3ΐ,χμ\ ΙποίηΓάΐ) πςώηνεζω ίε^υταλημ απαζ χβ Βίς. * yfijj &\εμαμτυβ,μΙυυ αχί&ις, χμ) άπον (®βς οωτίζ, οιατίυμΜς ουυλίζε&ε wbwTi $τξς^οΐζ’·, εόβ ΰάίίερώ- οητε, brevd τίυυ 'γβξά, μου b ύμίν. fm & xcupydbed- vovedcr^ovbC^^P^· * ^ * χμ) dm %ίς λ^'ιΤμις o< ητάμ κα^ταμιζόφροι^. ερ- ββροι φυλαοτοντεςτας πύλας , αγιάζι τΐυυημίζμν £ Qaffafsv. (Gj&gfgvfig μνγιΕτητί μου ο φ-εός μχβ φϋ- οζά μου ffi τ 7 ϊϊ\ηϋ& $ελεοις 5 υ. *' * 10 IX & ο* > δ* a> man: r e s d r αε iik Tranilac.B.Hiefony. i 4 mxarxes. aHwrrnK ’Π’κτ οππ d>d> 3 aa * ^ · ; - v · ς· τ .. τ j* τ - J" s r - ii»akia mviias? r-iihiWK btii I ' r - · T : ; — * T aH.»3aD3»i«in’ i t.n¥ ? xi3iabnDn’ui * .♦ ! caj/i ajjfwSai nnjin’ paiS o^KenarnsNia^pNiaajjatiNi * m mn"CDK owks αι; Wfctt crau-ioNi h ανφ οϊτγΪμο i&wn-DN·; φ>φ ba^rua iCSaVl ririW “Kbn rbtrby NiiSn ! *· 'νφφ awwi wto? φ$ n’n-&6b>37n onaai 1Π1ΝΤ33 btntrrbany φα a^hbn inann nVi :ΓΊΐη33Π Ε37ΜΠ1Κ’ΰΠΠ I · ; Τ - ς· Τ - ’ v; v nSnan njnrr?? ηκ iwyb νόψ:π DaVi ! * < runa: anw a wnb vnbai byob ηκιπ inn Vfian ?rian ancnSir-p ιπί> aaai * τ Τ - I j·· - *"*"»«* I V ^TT- ·· · · : ’Vi?ainnnaNi >rinn obzvb |τ τ .· i·· · ; - τ A . - - ; - : nnainanan ’7 ns 7ΐ?’ίΐ>Ν nn 1 ? mai * ■>· : τ \ : ~ ·*■· t; t ft -r ·.·; ιν τ r* i + ;anVnir-uflan mratfa r-n*ai»o aar-Saa a^rnnui * i ·* : ‘ i· j· - τ A x ·. -t . : inaxVaa zpk nnSVi aanaS I : “ ί · >· ι· · ; - ; ,· -ι - o^iaiT! πβ?!? ca»|W3a»|gnj3TpS 1 μ ! naiaS irfox fVr-nar 18 t 9 3 ® t- u i· C ' 13 4 Sed &in diebus illis vidiludaeosdu- D qentes vxores Azotidas, Ammonitidas,&: Moabitidas. 14 4 Etfilij eoruili ex media parte loquebantur Azotice, &neiciebant loqui lu- daice: & loquebantur iuxta linguam populi & populi. μ 4 Etobiurgaui eos & maledixi. & cecidi ex eis viros,& decaluaui eosj & adiura- ui in Deo,vt non daret filias fuas filiis eorum , & non acciperent de fUiabus eorum filiis fuis, & fibimetipfis, dicens: ίβ 4 Nunquid non in huiufcemodi re pec cauit Salomon rex Ifrael ? & certe in gentibus multis non erat rex fimilis ei, & di- ledtus Deo fuo erat, &pofuit eum Deus regem fuper omnem Iirael. Et ipfum ergo duxerunt ad peccatu mulieres alienigen^. 4 7 4 N unquid & nos t inobedientes faciemus omne malum grande hoc, vt pr&eua- ricemur in Deo noftro, 6 c ducamus vxores peregrinas? 18 4 De filiis autem Ioiada filij Eliafib ia- cerdotis magni, gener erat Sanaballath Horonitis, quem fugaui a me. f ^ 4 Recordare Domine Deus meus ad- uerfum eos qui pollu unt Sacerdotiu, iuf- que Sacerdotale &Leuiticum. 30 4 Igitur mundaui eos ab omnibus alienigenis , & conftitui ordines Sacerdotum & Leuita^um vnumquemque in minifte- rio fuo, 31 4 Et in oblatione lignorum in temporibus conftitutis, & in primitiis. Memento meiDeusmeusin bonum. C c t n>aru isd on r-iaxSan by r—uiaa piaaaia ©xm Diaanja n* by ^vi/ an czy nnai Ninpj by cthSkh kti aia -|Sa 7720 ^a msb>t r-iisaa nwfi ! n’©an oa.‘a α’κηρ on ίβ*κ Sa r·· ti tt # Q K 3 1 ■ 0 « ♦ ♦ ο Interp. ex Grxc. Ixx. N Eem γ * Et in diebus illis midi Judaeos qui duxe- * 3 runt nixor es Azotidas , nAmmanitidas 3 έΜαο * r bitidas: * Et filij eorum ex media part e loquuntur ±4 Azotice , »0»y«»? cognoscentes loqui Iudhi- ce } fidiuxta linguam populi populi. 4 Et pugnam cum eis , £7-* maledixi eis. £5* m percujfi in eis miros , e>- decalcaui eos 3 φ* ad- iuraui eos in Deo , ii dedentis filias mefiras filiis eorum 3 & fi acceperitis de filiabus eorum filiis mefiris cydfibiipfis. 4 Diunquid fic peccauit Salomon rexjffraeh 16 & ingentibus multis non erat fimilis ei rex 3 et dilectus Deo erat: & dedit eum Deus in regem fiuper omnem ifiael. hunc inclinauerunt mu lieres aliena: 4 Et mos nunquid audierimus facere praui - *7 tat em hanc ? vt pneuaricemur in Deo nofiro } & ducamus yxores alienas. * Et de filiis foiada filij Eliafub Sacerdotis *8 magni gener Sanabalat Vranitae 3 fiugaui eum d me. 4 ‘Eecordare eorum H)euS meus pro appro- pinquatione Sacerdotij , tefiamenti Sacer- dotu^fir Leuitarum. * Et mundaui eos ab omni alienatione; & 3° confiitui mices Sacerdotibus & Leuitis , mir quemadmodum opus eius. 4 Et ad donum lignorum in temporibus d 31 temporibus ,e>* i« primitiis memento mei Deus nofier in bonitatem. * 14 N E E λί IA 2. ^ μθίρμΰνοίισις o\ $ $ 13 * χμ)αν %βς ήμζξμις ίκώ'Μξ dhi> g$i r ioufrcuou; ol : I- xotQioiw fiwcumg άζωτιας 3 άμμαΛίτι$'ας 3 μωαζ'ιτι$ας * * W <§) ψ< «Wy hcthsSnv άζωτιςί, (£ oix «- cnv Sdnymtmmg AaXeip iovdaifi, aEhd ?{/ yEdiTav Ectod χμ) hctoS: * χμ) Ιμύ^εσ-άμΙω μετ’ cwndp, χμ) χάΊήζμσάμΐω cw τις. χμ\ em^^a ον cwfsigdffr ομς , (c ξμαδαρωατα cwckir/c ωρχκτα cwgHv αν td 3s J, 4υ &arg τα? θυ ίαήρμς νμψ&ς φις dmSp, χμ)\ ei λν-ψε&β idv SvfctTspa v dmSp %ις ν'οΐς ypdff χομ icw%iq. 1 <; * oy ^’ οντώς ημαρη 0>>3μων βασιλείς ισζμήλ . jg ον ?3·νέσί πο?7\οϊς<3χχ, Ιυυομοι(& dmfi βασιλ&ίςβαΓα- 7ΐωμ8μ& id & sifiWc* $·&ςάς βασιλεύ fm πά$(μ Ιοτζμγιλ . χμ) %d%p οΐζεκλιναν αάγυωάίκες aldTofir&cy. * xgq ύμψμγιάκου<τωφμ πρίΥΐ^ tIjuu wopnpjm cLjwjS£Twojj ον id S-sdrifififi' ψ) καΒ-ίσΐμ γαυοάκας αλΜτ&ίας. * vfijj ϊκσνήων\ωαΙα%& khiaQvt με- yciihSO yaμζqjς σσωαζαλατ ‘Sci ονζμνί%υ } χμ{ cJ%s- £ζμσ-α cwvv άπ ίμοΰ. * μή&ητΐ cwc¥d ο δέος μ% οΒϊ dfytfeiafli ζμτάας, yfij flw diuB-mlw idv hpstiv (£ idv 7\knidv. * xfij QMaScvpifia ave^vr dm πάσης άϊΜτ&ωιτΜς, xfif iqnCpu ίφημε&ίας'&ϊς lepdjcn )φ τις λώί%ας } φϋηξ mrlpyov cmi i ι * χονβςτδωρίβντων ζνλων αν καΐξβϊς'ϊχΜ’χβ^νων^ χομ αν %ης πξω&^μννμασι μνή&ητι μου ο 3εος ψψ'άς ayaSocriwluj. 18 1 ? 30 τ α FINIS LIBRI ΝΕΗΕΜΙ£. a Ex REGIS CATHOLICI MANDATO TSenedtttm aAriax afiM-ontanui ΐ). Ώ. recenfuit probauit . r '/Hotttitom r Λ • Ο -Ό. Γ: / . Q \ Ο & ■ ι ! & Ο / ■ .«Κ'Λ· Λ' Ο Ο .-ο \\ f i ifti i c > V 'j i ■J r o i <1 Ί ♦ O t J i i, C t \ c c . o ' 0 Ί 0 ’( i A 1 f* >;f' i '?i-i / /·.. ' ;«ϊ C eduxit in ^Egyptum. 4 Annorum erat Ioacim vigintiqtiinque , cum regnare coepi fiet in terra Iuda & Ierufalem : & fecit malfim in confpe- 4odu.Domini* 4 Pofthuncaiitcm^icenditNabu- ehodonofor rex Babylonis, & alligans eurifin ij G, > ! C A P. ih ESDRi : gereO vinculo , perduxit in Babyloniam: *'& 41 facra vafa Domini accepit Nabuchodonofor, '& 'tulit & confccrauit in templo fuo in Babylonia. 3 Nam de immunditia illius & irreligiofitate 4 » fcriptum eftin libro temporum regum . 3 Et 43 regnauit Ioachin Elius eius pro eo. Cum autem F Mo.?. conftitutus e fiet rex, erat annorum * decem & odo 5 ’· 4 Regnauit aute menfes tres, & dies decem 44 iii lerufalem,&fecit malum inconfpeduDomi- ni: 3 & poft annum mittens Nabuchodonofor, 45 tranfmigrauiteum in Babyloniam fimul cum fa- cris vafis Domini; 4 Et conftituit Sedeciam re- 46 gem Iuda, & Ierufalem, cum eifet annorum vigilati vnius: regnauit autem annis vndecim. 3 Et fecit malum in confpedu Domini, & non 47 w.,7. e fl. ver j tus a verbis * quae dida funt ab Ieremia propheta ex ore Domini: 4 & adiuratus a rege 4* Nabuchodonofor, periurans difcefsit: & indurata ceruice fua , δί corde fuo, tranfgreffus eft legitima Domini Dei Ifrael. s Et duces populi 4 9 Domini multa inique gcfterunt, & impie egerunt fuper omnes immunditias gentiuiil; & polluerunt templum Dominii, quod fandum erat in lerofolymis. 4 Et mifit Deus patrum ipib- j° rum per angelum fuum reuoeare eos, propter quod parceret illis ; & tabernaculo fuo; 4 Ipfi 1 1 vero fu bian nabant in angelis fuis: &quadielo-G cutus eft Dominus, erant illudentes prophetis eius i 3 Qui vfque ad iracundiam concitatus eft s * fuper gentem fuam propter irreligioiitatem fua, & praecepit aicendere reges Chaldaeorum. 4 Hi J s occiderunt iuuenes eorum in gladio, ih circuitu fandi templi eorum , δί non pepercerunt iuueni, & feni 3 & virgini i< 5 c adolefcenti: 4 fed f m- 54 nes traditifunt in manus ipforum: & omnia fa- tra vafa Domini , & regales apothecas refumen- tes, tulerunt in Babyloniam, 4 δί incenderunt ? 5 domum Domini, & demolierunt muros Ieru- ialem:&turres eius incenderunt igne, 4 & con- J* fummauerunt omnia honorifica eius, & ad nihilum redegerunt, & reliquos agladio duxerunt in Babylonem. 4 Et erant ierui illius vfque ^ dum regnarent Perfae* in repletione verbi Do- Dau.J. mini in ore Iereffitae: 4 quoufque benigne age- retterra fabbathafua, omni tempore defertio- nis fuae fabbathlzauit in applicatione annorum *ieptuaginta feptem’. ,*CAP. II- T) Egnante Cyro rege Perfarum in confumma - 1 llfcu -itione verb* Domini in ore Ieremiae, 4 fu- A S'. 1 ;*,. fcitauitDominus fpiritumCyri regis Perfarum , 1 & praedicauit in toto regno fuo fimul per ferip- Ean-s.' turam, 4 dicens, Haec dicit Cyriis rex Perfarum. 3 3 ·εγ 4 μ. Me conftituit r egem orbi terrarum Dominus If- fUl, Dominus excelfus, 4 & fignificauic mi-4 t . i J I m. { , , ■ c , hi Aedificare domum fibiin Iiruialem, quae eft 'j in Iud.aea. 4 Si quis eft ex genere veftro, dominus ipfius afeendat cum eo in Ierufalem. i 4 Quotquot ergo circa loca habitant, adiuuent 7 eos qui funt in loco i pfo in auro & argento, 3 in dationibuscum-equis & iumentis * cumque alijs quas fecundum vota apponuntur in-Sedem Do- 8 mihi quae eft in Ierufalem. 3 Etftantes prin- ripd tribuum , pagorum , & Iftdasas ex tribu Ben-iamin, & facerdotes, & Leuitas, quos exci- tauit Dominus aicendere, & aedificare domum Domini quae eftin Ierufalem , & qui erant in ciri ? cuitu eorum, 3 adiuuerunt in omni auro & argento eius, & iumentis, & votis compluribus 10 multi quorum fenilis excitatus eft. 3 Et Gyrus Breix protulit va(a facra Domini, quas tranftulit Nabuchodonoior rex Babylonis ex Ierufalem, II & confecrauit ea idolo fuo. 4 & proferens ea Cyrus rex Perfarum, tradidit Mithridato, qui ϋ erat iuper tbefauros ipfius. 0 3 Per hunc autem tradita funt Salmanafaroprasiidi Iudaeae. /i 3 Horum autem hic numerus: Libatoria argentea duo millia quadringenta, athifcas argenteas triginta: phialae aureae triginta, item argenteae duo millia quadringentae, & alia vafa mille; 14 3 omnia autem vafa aurea &argentea*quihque t j millia odihgenta fexaginta’. 3 Et enumerata funt Salrnanafaro fimul cum his qui ex captiui- i^tate Babylonias venerant in lerofolymam. * 3 In Artaxerxis autem regis Perfarum temporibus fcripferunt eidediis qui habitabant in Iudsea & Ierufalem, Balfamus, & Mithridatus, & Sabel- lius Rathimus,· Balthemus, Samelius feriba, & reliqui habitantes in Samaria, &Cseteris locis , fubieclam cpiilolam regi Artaxerxi. 17 4 D OMi n e, pueri tui Rathimus ab accidenti- C bus & Sabellius feriba, & reliqui curihs tuas iu- 1 * dices in Coelefyria et Phoenice. 4 Et nunc notum fit domino regi, quoniam Iudasiqui afeen- derunta vobis ad nos, venientes in Ierufalem eiuitatem refugam et pefsimam,asdificant furnos eius,et ftatuunt muros, et templum fufeitant. 19 * Quod fi duitas ifta, et muri edfummati fuerint no tantum tributa no fuftinebunt pendere, i( 3 fed etiam legibus relident. 4 Et quia id agitur circa templum, rede haberi arbitrati fumus non 1T defpieere hocipfum: 3 fed notum facere domino regi, vt fi videbitur,rex,quasratur in libris pa- 11 trum tuoru, 4 δί inuenies in admonitionibus feripta de his, et fcies quoniam duitas ifta fuit rc- «■3 fugaret reges, etciuftatesconcutiens, 3 etlu- dxi refigas,et pialia comittentes in ea ab asterno, »4 obquam caufam ciuitasiftadeferta eft. 3 Nunc ergo notu facimus, domine rex,quonia fi ciuitas hasc aedificata fuerit, & huius muri eredi fuerinr, defcenfus tibi non erit in Coelefyriam & Phcsni- quatuo? millia quadris gema Rxagitt- ta no- uem. S, i.Efd.4. b.I. fesDRAE flh CAP. ' 111. O cem. 4 Tunc fcripfit rex Rathinro, qui iciibebat accidentia, Se Balrhemo, Se SabellioffribEe, SeD eaeteris c 0 ftitutis,Sc habitatibus in Syria,& phoenice , ea quae fubieda funt., 4 L e g i epiftolam 1« quarnmiliftis mihi. Praecepi ergo inquiri, Sein- uentUmeft quoniam ciuitasillaeftab suo regibus reiiftensj 4 Se homines refugae, et praelia *7 in ea efficientes, etreges fortiffimi erant in Ie- rufalem dominantes, et tributa exigentes a'Coe- lefyria et Plipenice. 5 Nunc ergo praecepi pro- hibere homfnes illos aedificare duitatem, St prohibere ne quid vitra haec fiant: 4 fed net proce- dant in plurimum, ex quo funt malitis, itavt regibus moleftia importetur. 4 Tunc recitatis 30 his quae a rege Artaxerxe feripta fuerant, Rathi- mus, Se Sabelliusfcriba, Sequi cum hisconfti- tuti erant iungentes feftinanterveneruntinle- ruialem cu equitatu,&turba,& agmine: 4 coepe- 31 liintque aedificantes prohibere, & vacabant ab aedificatione templi in Ierufalem, vique fecundo anno regni Darij regis Perlatum* CAP. III. Ex Darius fecitcoenam magna omnibiis ver- 1 naclilis fuis, 3 e omnibus magiftratibus Medis A Se Pgrfidisi 4 Se omnibus purpuratis, & prstori- * bus, &confulibus ,Se prsfedlisfub illo ab India viqj iEthopiam, centum vigintifeptem prouin- ciis. 4 Et cum mailducaffent, Se bibiffent j Se fa- ? tiati reuerterentur,tunc Darius rex afcedit in cubiculum fuum,Se dormiuit, & expergefadus cib. ** Tunc illi tres iuuenes corporiikuftodes, qui cu- + ftodiebant corpus regis, dixerunt alter alteri, * Dicamus vnufquifque noftrum fermonem qui J prsccllat: Se cuiufcunq^ apparuerit fermoiapi-B entior alterius, dabit illi rex Darius dona magna, '‘purpura cooperiri^Se in auro bibere,Sefuper au- * rum dormire, Se currum aureo frsno,& cydarim byffinam, Se torquem circa Collum: 4 Se fecun^ ? do loco fedebit a Dario propter fapientiam fuam, & cognatus Darij vocabitur. 4 Tunc feribentes 8 fingulifuum verbum fignauerunt, Sepofuerunt fubtus ceruical Darij regis, 4 Se dixerut,Cu furre - 9 xerit rex,dabimus illi feripra noftra: Se quodcuqj iudicauerit rex e tribus ,&magiftratus Perfidis, quoniai# verbum eius fapientius eft,ipfi dabitur vidoria ficutfcriptu eft. 4 Vnus fcripfit, Forte eft vinum. 4 Aliusferipfit,Fortioreftrex. ‘Tertius 1 , 1 icripfit,Fortiores funt mulieres:fuper omnia aute 11 vincit veritas. 4 Etcurafurrexiffetrcx,accepenint J 3 feripta fua, Se dederunt illi, Se legit. 4 Et mittens *4 vocauit omnes magiftrati:* Perfarum,Se Medos, C & purpuratos Se prxeores, Se praefedos: 4 Se fe- 1 j derunt in concilio,& leda funt feripta coram ip- fis. 4 Et dixit,Vocate adolefcentes, & ipfi indica-1« buntverba fua. Etvocatifunt, Se* introierunt. 4 Et dixit illis, Indicate nobis de his quae feripta 17 funt. Et coepit prior, qtii dixerat de fortitudini is vini, 4 & dixit, Viri, quam praeualet vinum omnibus hominibus qui bibunt illud?feduejtmcni 15 te . 4 Itemq; regis Se orphani facit metem vanam. Item ferui ac liberi,pauperis aediuitis, ‘Se omne D mentem conuertit in fecuriratem Seiucunditate, Se non meminit omnem triftitiam Se debitum^ it 4 & omnia praecordia facit honefta, & non meminit regem, nec magiftratum, Se omnia per talen- ta loqui facitj 4 Et hon meminerut,cum biberut, amicitiam, nec fraternitatem : fed non multum m poft fumunt gladios. 4 Et cum a vino merferinti Sefurrexerint, non meminerunt quas gefferunti ‘+* O viri, num praecellit vinum ? quis fi c cogitat facere? Et tacuit hoc dido. CAP. ιιίί. 1 •f^Tinchoauitfeqiiens dicere,qui dixit de forti- 1 XI tudine regis. 4 O viri,numpraecellunt horni- A nes, qui terram & mare obtinent, 8 e omnia quas 3 in eis funt? 4 Rex aute fuper omnia praecellit, Se dominatur ebrum : Se bmhequodcunquc dixe* 4 rit illis, faciunt* 4 Et fi miferit illos ad bellatores, vadunt,& demoliuntur montes,& muros,Setur- j res. 4 Iugulantur, &iugulant, Se regis verbum non praetereunt, nam u vicerint, afferunt regi 6 omnia quaecunque praedati fuerint. 3 Similiter &alij omnes, & quotquot non militanr, nec pugnant, fed colunt terram : rurfum cum fuerint 7 metetes,afferunt tributa regi: 4 Seipfe vnusfblus fi dixerit occidite,occidunt i dixerit remittite* * temitturit! 4 dixerit percutite 3percutiunt: dixerit exterminate, exterminant: dixerit aedificate, 9 asdfficant: 4 dixerit excidite, excidunt: dixerit 10 plantate, plantant: 4 & omnis plebs, Se virtutes eum obaudiunt, Se fuper hocipfe recumbit* ” Se bibit, Se dormit. 4 Hi'autem cuftodiunt B in circuitu eum, Se non poffuntirefinguli,Se fa- ; ccre opera fua , fed in dido obaudientes fiint }*■ ei* 4 Viri, quomodo non praecellit rex qtii fic 1 i- diffamatur? Et tacuit* 4 Tertius qui dixerat de mulieribus &t veritate, hic eft Zorobabel, cobt ^ pit loqui. 4 Viri, non magnus rex,Se multi homines, nec vinum praecellit. Quis eft ergo qui i s dominatur coruffi? 4 Nonne muliefes genuerunt regem, Se omnem populiftn, qui domina- 16 tur mati Se terrsb: 4 et ex illis nati fuiit, et ipfe editeauetunt cos qui plantauerunt vincas ex 1 7 quibus viiiiim fit? 4 Etip§i?faciunt ftolas omnium hominum, Se ipfse faciunt gloriam hominibus , Se non poilunt homiffes.^parari a mulie- 18 ribus. 4 Si congregauerint aurum Se argentum, Se omnem rem fpeciofam, Se viderint mu- 19 lierem vnam bono habitu Se bona fpecie3 4 omnia haec relinquentes in eam intendunt , Se aperto ore confpiciunr, et eam alUciunt inanis T 1 G % quam .*! Λ A 1 5 9 CAF. Ulli £ S £> R AE ΪΠ. quam auram & argentum , & omnem rem pre- tiofam. * Homopatrem fuum relinquit quie- « nutrijc illum, & fuam regionem, &ad mulie-C rem feconiungit. * Ht cum muliere remittit ani- 'u mam: & neque patrem meminit,neqpe matrem,, neque regionem. *Et hinc oportet vosfcire,quo-** niam mulieres dominantur veftri. Nonnedole- tis? * Et accipit homo gladium fuum,& vadit in n viam facere furta, & homicidia,& mare nauigare & flumina, s &leonemvidet,&in tenebris in -m * greditur: & cum furtum fecerit & fraudes, & rapinas, amabili fuas affert. * Et iterum, diligit ho- * 5 mo vxorem fuam magis quam patre aut matrem. ' * Et multi dementes fadi funt propter vxores fu as . & (erui fadi funt propter illas: * & multi »7 perierut & iugulati funt, & peccauerunt propter mulieres. s Et nunc credite mihi, quiamagnus *8 cftrexin poteftate fua: quoniam omnes regio-- " nes verentur tangere eum. 55 Videbam tamen *s> Apemen filiam Bezacis, mirifici'concubinam regis fedentem iuxtaregem ad dexteram, *&aufe- 30 rentem diadema de capite eius, &: imponentem fibi, & palmis caedebat regem de finiftramanu. * Et fuper haec aperto ore intuebatur eam:&fi 31 arriferit ei,ridet, na fi indignata ei fuerit,blandi- D tur, donec reconcilietur in gratiam. * O viri, cur 31 non funt fortiores mulieres ? Magna eft terra, & iuxma excelfum eft: cselufquis ifta agit*? s Et tunc rex,& 33 .p ur p ura ti intuebantur in alterutra. Et inchoauit loqui de veritate. 4 O viri, nonne fortes fiant mu 34 jieres ? Magna efl terra, & excelfum efl caelum; & veloxcurfus folis conuertit in gyro caelum in locum fuum in vnadie. *Nonnemagnificus efl 33 qui haec facit , & veritas magna & fortior prae omnibus? * Omnis terra veritatem inuocat^cae- 3« lum etiam ipfam benedicit, & omnia opera monentur , & trem unt eam, & non efl cum ea quic- quam iniquum. * Vinum iniquum, iniquus rex, 37 iniquae mulieres, iniqui omnes filij hominum, & iniqua illorQ omnia opera, & non efl in ipfis veritas , & in fua iniquitate peribunt: *·& veritas manet, & inualefcit in aeternum,& viuit, & obtinet in fecula feculorum. *Nec efl apud eam acci- 3* pere perfonas, neque differentias: fed quas iufta funt facit omnibus, iniuftis ac malignis,& om- E nes benignantur in operibus eius. " Et non efl +c in iudicio eius iniquum,fed fortitudo,& regnum «& poteftas & maieftas omnium suorum. Bene- didus Deus veritat::. * Et defiitloquendo. Et 41 omnes populi clamauerunt, & dixerunt, Magna efl veritas,& prasuakt. * Tunc rex ait illi, Pete,fi 41 quid vis amplius,quam quas fcripta funt, & dabo tibi, fecundum quod inuentus es iapientiorproximis , & proximus mihi fedebis, & cognatus meus vocaberis., *Tunc ait regi, Memor efto voti 43 tusquod vouifli,aedificare lerufalem, in die qua 44 regnum aCcepifli: * & omnia vaia quas accepta funt ex 'lerufalem, remittere, quas feparauit Cyrus , quando madauit Babyloniam 6 & voluitre- 4s mittere ea ibi. *Et tu vouifli asdificare templum, F quod inceiaderunt Idumasi,quando exterminata 4s eflludasaa Chaldasis. *Etriuric hoc eft quod poftulo Domine , & quod peto, hocefl maieftas quod a te poflulo, vt facias votum quod vouifli 47 regiVasli ex ore tuo. * Tunc furgens Darius rex, oiculatus eft illum.· & icripfit epiftolas ad omnes diipenfatores, & prsefedos &c purpisratos, vt deducerent eu,& eos qui cu illo erant, cnnnes afcen- 48 dentes aedificare Ierufale. s Etomnibus pnjfedis, qui erant in Syria, & Phoenice, & Libano feripfit epiftolas, vrtraherent ligna cedrina a Libano in 49 Ierufale,vt aedificarent cu eis ciuitatem. *Et feripfit omnibus Iudafis qui aicendebantaregnoin Iudseam pro libertate,omnem potente, & magi- ftratum,& praefedum non fuperuenire ad ianuas 5 0 ipiorum, * & omnem regionem qua obtinuerat immunem efle eis, &:Idumasi relinquantcaftclla 51 quseobtinent Iudi^orum, * & in ftrudura tem- plidare per/ingulos annos talenta vigintiyvfquc dum peraedificaretur: * & fuper facrarium holocautomata vftulare quotidie, ficut habent praeceptum : alia talenta dece offerre perfingulos an- 53 nos, *& omnibus qui procedut a Babylonia co- dereciuitatem : vteflet libertas tam ipfis quam filijs eorum, & omnibus facerdotibus qui prascc- 54 dunt. * Scripfit autem δζ quantitatem, & facram G ftolamiufsitdarijin quadeferuirent, Leuitis 5 5 icripfit dare praecepta, vfquein diem qua cofum- i 6 · mabitur domus,& lerufalem extruecur: ■* & omnibus cuftodientibus ciuitatem, feripfit dari ei 57 fortes «Se ftipendia. * Et dimifit omnia vafa quas- cunq 3 . feparauerat Cyrus a Babylonia, & omnia qu^cunq· dixit Cyrus,& ipfe pr^cepit fieri,& mic- j 8 ti lerufalem. s Et cum proceJmffedlleadolefcens s eleuans faciem in lerufalem, benedixit rege caeli, r? * & dixit,Abs te eft vidoria,& abs te eftfapientia &claritas.Etegoferuus tuus fum. s Benedidus es quidedifti mihifapientia, & tibi confiteborDo- mine Deus patru noflroru. * Et accepit epiftolas, & profedus eft in Babyloniam. Et venit, & nu- * tiauit fratribus fuis omnibus qui fuerunt in,Ba- bylonia: * & benedixerunt Deum patrum fuo- rum,quoniafti dedit illis remiftionem &refrigc- 6 i rium, s vt afeenderent & sedificarentlerufale,· & templum vbi nominatum eft nomen eius in ip- fo,& exultaueruntcum muficis & laetitia diebus feptern. CAP. V. upOfthxc autem eledi funt,vtafceiiderentprin- A cipes pagoru per domos,& tribus fuas,& vxo- iE(a res illorum ,■& filij & filiseeorum, & ferui & an-*· 1 · 1 cilk ipforum, & pecora eorum. * Et Darius rex C A Ρ. - V, ESDRAE III. mifitvnacum eis equitesmille, donec deducerent eos in Ieruialem cum pace, &cum muficis & eum tympanis & tibijs: 4 & omnes fratres e-i rant ludentes, & fecit eos afcendere fimul cfc cis. * Et hecfunt nomina virorum, qui ^cendetunt 4 per pagos fuos in tribus, &in partem principa- tusipiomm. 4 Sacerdotes.-FilijPhinees,filij Aaro, 5 Iefiis filius Iofedec, Ioacim filius Zorobabel filij Salathiel de domo Dauid,ex progenie Phar<2S,de tribu Iuda, 4 qui locutus eft fub Dario rege Per- 6 farum fermc 5 nes mirificos in iecundo anno regni i.Er filij Hellu,filij Labana, filij Armacha, filij Accub, filij Vtha, filij Cetha, filij Aggab, filij Obai, filij 31 Anarti,filij Canna,filij Geddu, 4 filij An,filij Ra- din,filii Deianort,filii Nachoba,filij Cafieba, filii Gaze,filij Ozui,filii Sinone,filij Attre,filijHafi:e; filii Afiana,filii Manei,filii Nafiilim,filij Accufii, filij Agifta, filij Azui, filii Fauon, filii Phaialon, 3» 4 filij Meedda,filij Phuia, filii Caree, filij Barcus, filij Saree, filii Coeli, filii Nafith, filij Agiiti, filii ? 3 Ped 5 . 4 Salomo filij eius filii Aiophot,filii Phafi- da,filij Celi,filij Dedo,filij Gaddahel,filij Sephe- 34 gi, * filii Aggia, filij Sachareth,filii Sabathe,filii D Caroneth, filii Malfith, filii Ams,filii Saliis, filii Addus,filii Suba,filii Eura,filii Rahotis,filii Phaf 3 5 phat,filiiMalmon. 4 omnesfacroferuientes, & i 6 pueri Salomonis,quadringetiodogintaduo. 4 Hi funt filij qui afeenderunt a Thel-mela , Thel- 57 harfa:principeseoru,CarmeIIa,&Careth: 4 &no poterant edicere duitates iuas,& progenies fuas, quemadmodum fint ex Ifrael. Filij Dalari, filij ; 3* Tubal, filij Nechodaici, 4 ex iacerdotibus, qui fungebantur facerdotio; & non funt inuenti filii Obia,filii Achiios, filii Addin, qui accepit vxore 5 9 ex filiabus Phargeleu: 4 & vocati iunt nomine e- iu£, & horum quaefita eft generis feriptura in pedatura, & no eft inuenta, & prohibiti funt facer- 40 dotio fungi. 4 Et dixit illis Nehemias & Aftha- ras,Ne participentur landa,donccexurgat pon- 41 tifex dodus in oftenfionem & veritatem. 4 Omnis aute Ifrael erat exceptis ieruis & ancillis,qua- 4 1 dragintaduo millia treceti quadraginta. 4 Serui horum &ancille,ieptem millia trecentitriginta- ieptem. Cantores & cantatrices,ducenti iexagin- j + 3 taquinque. 4 Cameli,quadringeti trigintaquin- E que. Equi, ieptem milliatrigintafex. Muli, du- ceta millia quairagintaquinqj.Subiugalia,quin- 44 q. millia vigintiquinq;. *Et dq,pr^poiitis ipfis pet pagos, dum venirent in templum Dei, quod erat in Ierufalem, innouare & iuicitare templum in 45 loco luo, iecundiun fua vi^tem: 4 & dari in te- plum thelaurum operum facrum auri innas duodecim millia, &mnas argcijti quinque millia, & * 4i ftolasiacerdotales centum. 4 HhabitaUeruntfa-^ cerdotes,&Leuit^,& qui exierant de plebe in Ierufalem & in regione, & facri cantores, & oftia- ; 47 rij,& omnisIfiaelin regionibusfuis. 4 Inftateaii- ^ tefeptimomefe^curaqjeilenrfiirifiaeivnufqpif· «·>· s ° n G ■ 9 3 'que 0 1 % 9 feSDIlAE i 1 Ii / J GAP. V·. 'VI / que in fuis rebus, coucnemnt vnanimes in atriu, quod erat ante ianuam orientalem. 4 Et ftantes 4 ? Iefus filius Iofedec, & fratres eius faeerdotes, & Zorobabel filius Salathiel, & Euius fratres, pa- rauerunt altare, 4 vt offerrent fuper illud holo- 49 cautomata* fecundum quae in libro Moyfi hois Dei feriptafunt. 4 Etconueneruntibiexalijs na- 50 tionibus terne, & erexerunt facfariu in loco fuo omnes gentes tense,& offerebat hoftias,& holocautomata Domino matutina. 4 &egerut fceno- 5 1 pegiam, & diem folennem, ficut praeceptum eft in lege : &facrificia quotidie , ficut oportebat: 4 & poft haec oblationes inftitutas,& hoftias fab- 51 bathorum, & neomeniarum, & dierum folen- R nium omnium fandificatorum. 4 Et quotquot voucbat Domino a neomenia feptimi melis, coeperunt hoftias offerre Deo, & templum Domini nondum erat aedificatum. 4 Et dederunt pecu- i 4 niam lapidarijs & fabris, & potum & pabula cu gaudio. 4 Et dederunt carra Sidonijs, & Tyrijs, 5 5 .vttranfueherent illis de Libano trabes cedrinas, & facerent rates in Ioppe portu,fecundum decretum quod feriptum erat eis a Cyro rege Perfa- rum. 4 Et in fecundo anno venientes in templum Dei in Ierufalem, menfe fecundo inchoauic Zo- robabel filius Salathiel, & Iofuefilius Iofedec, & fratres ipforum, & faeerdotes & Leuitae, & omnes qui venerant de captiuitatc in 'Ierufalem: 4 & fundauerunt templi Dei nouilunio fecundi n meniisfecundi anni,cum veniffencin Iudaea& Ierufalem . 4 Et ftatuerut Leuitas a viginti annis, 5« fuper opera Domini: & ftetit Iefus & filius eius, & fratresomnes Leuitae conipirantes,&exeeuto- res legis, facientes opera in domo Domini. 4 Et 5? fteterant faeerdotes habentes ftolas cum tubis: & Leuits filij Afaph, habentes cymbala 4 collau- dantes Dominu,& benedicentes fecudum Dauid regem Ifrael. 4 Et cantabant canticum Domi- ei no, quoniam dulcedo eius,& honorin fecula fuper omnem Ifrael. 4 Et omnis populus tuba ce- cinerunt, &proclamauerut voce magna, collau- G dantes Dominum in fufeitatione domus Domini. 4 Et venerunt ex facerdotybus & Leuitis, & praefidentibus fecundu pagos fenioribus,qui viderant priftina domum: 4 & a^ huius aedifica - 6 * tionem cum clampre & plan&u magno, & multi cum tubis & gaudio magno: 4 in tantu vt popu- « j lus non audiret .tubas propter piandum populi. Turba enim erat t^is canens magnifice, ita vt lonee audiretur . 4 Et audierut inimici tribus Im -* 6 • dae, & Ben-iamin, &»venerunt fcire quae effet vox • tubarum. 4 & afgnoueruutquonia qui erant ex 6 i captiuitate,aedificat templu Domino Deo Ifrael. 4 Et accedentes ad Zorobabel & Iefum, praepo- fitos pagorum, dixerunt eis, nidificabimus vna vobiicum» 4 Similiter enim audiuimus Dominu i$ veftru, & ipfi pariter incedimus a diebus Asba- zareth regis Affyriorum, qui tranfmigrauitnos 7 ohuc. s Eidixit illis Zorobabel,& Iefus,& princi- 7 i pes fagorum Ifrael, 4 Non eft nobis & vobis aedificare do^ninu Dei noftri.nos enim foli aedificabimus Domino Ifrael fecundu ea quae praecepit 7 i nobis Cyrus rex Periar u. 4 Gentes auie. terrae in- cumben tes his qui funt in Iudaea, & leuates opus aedificationis &infidias, & populos adducentes, 73 prohibebant eos aedificare, 4 & aggreffuras exercentes impedierunt, ne confumntaretur aedificium omni tempore vitae Cyri regis^Sc protraxerunt ftruduram per biennium vfque ad Darij regnum·· cap. vi. 1JN fecundo aute anno regni Darij prophetauit A Aggaeus, & Zacharias filius Addin prophetae apud Iudaeam & Ierufalem in nomine Dei Ifrael i fuper eos. 4 Tunc ftans Zorobabel filius Salathiel,& Iefus filius Iofedec,int:hoauerutaedifica- 3redomuDomini,quaeeftinIerufalem: 4 cuad- effent eis prophetae Domini,& adiuuaren r eos.In ipfo tempore venit ad illos Sifennes fubregulus Syriae, & Phoenicis, &.Satrabuzanes, & iodales 4 eius: 4 & dixerunt eis,Quo praecipiete vobis domu hanc sdificatis, & teftum iftud, & alia oifutia perficitis ? Et qui funt ftru.cftores qui h^c aedificat? j 4 Et habuerunt gratiam vifitatione fada fuper cos, qui erant ex captiuitate a Domino feniores «Iud^oru, 4 & no funt impediti aedificare, donec fignificaretur Dapo de omnibus iftis, & refpon-, 7 fum acciperetur. 4 Exemplum epiftol^, qua mi- feruntDario: sisennes fubregulus Syriae^8 c Phoenicis,& Satrabuzanes,& iodales eius in Sy- s ria,&Phoenice ρrςίides,regi Dario falute. 4 Om- nia nota lint domino regi, quodeu veniffemus'· in regionem Iudςae, & introiffemus in Ierufalem, inuenimus aedificantes domum Dei magnam: ? 4 & templum ex lapidibus politis, & magnis& ropretiofis materiis in parietibus, 4 & opera illa in- B ftater fieri, &fuffragare,&profperarein manibus eorum, & in omni gloria quam diligentiflime 11 perfici. 4 Tuncinterrogauimusfeniores,dicentes, Quo permittente vobis ?dificatis domum iftam, u & opera haec fundatis? 4 Ideoauteminterroga- uimus eos, vt notum faceremus tibi hoifdnes & prspofitos, & nominum feripturam pr^pofitoru tjpoftulauimus illos. 4 At illi reiponderunt nobis, dicentes, Nos fumus ferui Domini, qui fe- J 4 cit caelum & terram, 4 & aedificabatur hsc domus aete annos iftos multos a regelfrael magno 1 j & fortiftimo, &confuAmata eft. 4 Et quoniam patres noftri exacerbantes erant & peccauerunt in Deum Ifrael, tradidit eos in manus Nabucho- donofor regis ^Babyloniae , regis Cha^orum, 16 4 & domum iftam demolientes incenderunt, • & l.ttt 0 * » 0 cap. 'vili ' Hd o & populum captiuum duxerunt in Babylonem. 4 In primo anno regnante Cyro rege Babyloniae, 17 fcripfit Cyrus rex domum hanc aedificare: 4 & n illafacra vafa aurea & argentea qu<^ extuleratVfa- buchodonoibr de domo quae eft inderufalem, & conftcrauerat ea in fuo templo, rurfus protulit ea Cyru$ rex de templo quod erat in Babylonia traditafuntZorobabel, & Salmanafaro fubregulo. * 6 c praeceptum eft eis vt offerrent js> haec vafa, & reponerent in templo, quod erat in Ierufalem?& ipfum templum Dei aedificare in loco fuo. *Tunc Salmanaiarus fubiecit funda- *o menta domus Domini, quae eft in Ierufalem;& exinde vique nunc aedificatur , & non accepit confummationem. *Nunc ergofiiudicatura te *i 6 rex, perquiratur in regalibus bibliothecis Cyri regis quae funtin Babylonia: 4 &fi inuentum n fuerit coniilio Cyri regis coeptam eife ftrudu- ram domus Domini, quaseftinlerufalem, &iu- dicatur a Domino rege noitro, feribat de his no bis. 4 Tunc Darius rex praecepit inquiri in bi-23 bliothecis, &inuentus eft in Ecbatbanis oppido, quod eft in media regione locus vnus in quo feripta erant ifta. ‘anno primo regnante Cyro, sex Cyrus praecepit domu Domini quas eft in Ie~ rufa?em aedificare,vbi incendebant igni aftiduo, *cuius altitudo fit cubitorum decem,& latitudo cubitorum fexaginta,quadratum lapidibus politis tribas, &meniano ligneo eiufdem fegtonis,&: meniano vno nouo, & impendia dari de domo »Cyri regis: 4 & facra vafa dor^iis Domini tam aurea quam argentea, qua: extulit Nabuchodo- noibr in domum Domini, quae eft in Ieruialeiit vbi erant pofita , vt ponantur illic: 4 & prascepit 1 7 •curam agere Sifennem fubregulu Syriae, & Phoe- ’ nicis,& Satrabuzanem,& fodales eius,& qui or- D dinati erant in Syria & Phoenice prasfides, vt ab- ftinerentfe ab eodem loco. *Et ego quoque pras- u cepi in totum aedificare: & profpexi,vt adiuuent eos qui funt ex captiuitate Iudaeorum ,donec co- fummetur templum ^dis Domini: 4 & a vexatio- ne tributorum Coeleiyrias & Phoenicis,diligenter quantitatem dari his hominibus ad facrificium Domini ,Zorobabel praefedo, ad tauros & arietes, & agnos; 4 fimiliter autem & frumentum, & 3° fal,& vinum, & oleum inftanter per fingulos annos , prout facerdotes qui funt in Ierufalem,di- dauerunt confumi quotidie fine vlla dilatione, *vt offerantur libationes fummo Deo pro rege ji & pueris eius, & orent pro ipforum vita; *& de- 3 1 nuntietur, vt quicunque^tranigrefti fuerint aliquid ex his quae feripta funt, aut fpreueriqt,accipiatur lignuin defuis proprijs, & fufpendantur, & bona iplorUm regi aferibantur. s Propterea &r 3 3 Dominus,cuius nomen inuocatun? eft ibi, exterminet omnem regem & gentem,qui manum fua KAE Ii fi extenderit prohibere, aiit male tridare domum 34 Domini illa quse eft in Ierufalem. 4 Ego Darius rex decreui quam dilisentiffime fecundum hasc fieri·. C Λ P. VII. 1 Tp^hc Sifennes fubregulus Coelefyrke & Phoe-, A A nicis Satrabuzanes, & fodales obfectiti c » his , quie a Dario rege erant decreta, 4 infifte- bant facrofandis operibus diligentiisime, coo- perantes eum lenioribus Iiidasorum principibus; 3 Syriae : 4 & proiperata ftint facrofanda opera prophetantibus Aggseo & Zacharia prophetis. 4 4 Et confummauerunt omnia per praeceptum B Domini Dei lirae!, & ex eofilio Cyri,& Darij,&£ j Artaxerxis regis Perfaru. 4 Etconfummata eft domus noftra vfque ad tertiam & vicefimam diem (■ mefis A dar,fexto annoDarij regisi 4 Et feceriit fili) Ifrael & facerdotes & Lenitae, & caeteri qui erant ex captiuitate,qui appofitifunt fecundum eaquq I feripta funt in libro MoyiL 4 Et obtulerunt in dedicationem templi Domini, tauros centum, s arietes ducetos, agnos quadringentos , 4 & hce- dos pro pec catis vniuerfi Ifrael duodecim, fecundum numerum tribuum Ifrael. 4 Et fteterutfa- C cerdotes 6 c Leuitre amidi ftolis per tribus fuper omnia opera Domini Dei Ifrael fecundum libru 10 Moyfi, &oftiarij per lingulas ianuas . 4 Et egerut fili) Ifrael cum bis qui erant ex captiuitate illud Phafecjiiartadecimaluna menfis primi, quando II fandificatifunt facerdotes & Leuitas. 4 Omnes filij captiuitatis fltin funtfimul fandificati, quia Leuitre omnes iimul fandificati fudt. 4 Et im- D molauerunt Phafe vniuerfi filij captiuitatis, * 3 fra$ribus fuis facerdotibus^ & fibimetipfis . 4 Et manducatierunt filij Ifrael, qui erat ex captiuitate omnes qui remanferant ab omnibus exeera- tionibus gentium terrse quaerentes Dominum. r 4 4 &eelebraueruntdiem feftuni azymotu feptem μ diebus epulantes in cofpedu Domini; 4 quonia conuertit confiliu regis Affyriorum in eos, confortare manus eoru ad opera Domini Dei IfraeL CAP. VIII. 1 ΓΤ poft hunc regnante Artaxerxe Perfarumf, A -^rege acceftit Efdras filius Azariae 5 filij Helciae, i filij Solome , 4 fthj Sadoc,filij Achitob,filij Ame- ri,filij Azahel,filij Bocci,filij Abifuejfilij Phinees* j filij Eleazari, filij Aaron primi faeerdotis: * hiti Efdras afeendit de Babylonia, cum effet feriba & ingeniofus in legeMoyfi,qv\ai data eft a Domino 4 Deo Ifrael e fc docere’& facere^Et dedit eitex gloriam, quod inueniffet gratiam in omhi dignitate t & defiderio in confpedu eius. ^ Et aicendertmt fimul cum ipfo ex filiis Ifrael, & facerdotibus, &: Leuitis', & facris catoribus templi, Stoftiariis^ ds 6 feruistepli in Ierufale. 4 Anno feptimo regnante Artaxerxe in quinto menfe, hic annusffeptimfis ij G\ 4 eft 3 CAP» Vili» ESURAfi' ItL eft regni,exeuntes de Babylomanouilunio quinti menfis, ^venerunt Ierofolymam iuxta prasce- 7 ptum illius fecundum proiperitate itineris a Domino ipiorum datam eis. 4 In his enim Eidras * magnam difeip.linam obtinebat,ne praetermitteret quicquam eorum, quas eifent ex lege Domini & praeceptis, & docendo vniuerfum Ifrael omnem iuftitiam & indicium. 4 Accedentes autem, qui fcribebant fcripta Artaxerxis regis , tradiderunt icriptum quod obueneratab Artaxerxe rege ad Efdram facerdotem ,&le 6 torem legis Domini,cuius exemplum fubiedum eft. 4 R e x Arta- 10 xerxes Efdrae facerdoti & lectori legis Domini falutem. ''Humanior ego indicans in beneficijs, praecepi eis qui deficlerant ex gente Iudaeorum iua fponte,,&ex facerdotibus, & Leuitis, qui iuntin regno meo,comitari tecum in Ieruialem. *Si qui efgo cupiunt ire tecum, conueniant, u & proficiicantur ftcut placuit mihi & ieptem amicis meis confiliarijs, 4 vt vifitent ea quae a- l ? guntur fecundum Iudaeam & Ierufalem, obfer- B uantes ftcut habes in lege Domini, *& ferant 14 munera Domino Deo Ifrael, quae voui ego & amici Ierufalem ,& omne aurum & argentum, quod inuentum fuerit in regione Babyloniae Domino in Ieruialem cum illo, 4 quodeft do- m natum pro ipia gente in templum Domini eorum quod eft in Ierufalem : vt colligatur hoc aurum & argentum ad tauros, & arietes, & agnos, & hoedos,& quae his funt congruentia, 4 vt offerant hoftias Domino fuper altare Domini ipforu quod eft in Ierufalem. 4 Et omnia quaecunqi volueris cum fratribus tuis facere auro & argento, perfice pro voluntate tua fecundum praeceptam Domini Dei tui: 4 &facroianda vaia, quae data is funt tibi ad opera domus Domini Deitui,qu?eft in Ieruialem: 4 & cetera quaecunque tibi fubue-15 nerint ad opera templi Dei tui, dabis de regali gazophylacio: 4 cum volueris cum fratribus tuis 10 facere auro & argento, perfice fecundum voluntatem Domini. *Etego quidem rex Artaxerxes n pr?cepi cuftodibus thefaurorum Syri? & Phoenicis,vt quGecuque fcripferit Efdias facerdos, & le- dor legis Domini,di igeter detur ei vfque ad argenti talenta centum, fimiliter lk auri: 4 & vft»» que ad frumeti modios centum, & vini amphoras centum,& alia quaecunque abundant fine taxatione. 4 Omniaieciidum legem Dei fiant Deo 13 altiflimo,ne forte ex*orgat ira in regno regis,& fili]^ filiorum eius. *Vobis autem dicitur,vtom »4 nibus facerdotibyxs, & Leuitis, & facris cantoribus, & (eruis templi,& feribis templi huius *nul- »j Ium tributum,neque vlla aliaindidio irrogetur, nec habeat quifquam poteftate obijeere eis quic- C quam. 4 Tu autem Efdra fecundum fapientiam is D?; conftitue iudices & arbitros in tota Syria & 16 17 Phoenice .· & omnes qui legem Dei tui non i? uerunt, doce; 4 vt quotquot tranfgrelft fuerint legem, diligenter pledantur fiue morte, fiue cru ciatu, fiue etiam pecuniae muldatione vel abdu- 18 dione. 4 E|ftixit Eidras feriba ,Benedidus Deus patrum noftrorum, qui dedit hanc veluiftatem in cor regis, clarificare domum fuanfq&aeeftin ί 9 Ieruialem, 4 & me honorificauitinconipedu regis, «Se confiliariorum, & amicorum, & purpurabo torum eius. 4 &ego conftans animo fadusfum fecundum opitulationem Domini 'Dei mei, &: congregaui ex Ifrael viros, vt fimub&icenderenc 31 mecum. 4 Et hi lunt praepofiti fecundum fuas patrias, & principatus portionales eorum qui mecum aicenderunt de Babylonia in regno Ar- i 1 taxerxis. 4 Et ex filijs Phares, Gerfomus: ex fi- JijsSiemarithjAmenus: filiorum Dauid, Accbus 3 3 filius Sceciliae: 4 ex filijs Phares,Zacharias,& cum 4eoreuerfi funt viri centum quinquaginta; 4 ex filijs dudoris Moabilionis Zaraei ,& cum ipfo π viri ducenti quinquaginta: 4 ex filijs Zachues, IechoniasZechoeli,&. cu ipfoviri ducentiquin- 3« quaginta: 4 ex filijs Sala,Maafias Gotholiae, & cu 37 ipfo viri feptuaginta; 4 exfilijs Saphatiae, Zarias 3 8 Micheli, & cum ipfo viri odoginta: 4 ex filijs Iob,Abdias Iehdi,& cum ipfo viri ducenti dllb* 3? decim: 4 ex filijsBanix,Salimoth, filius Iofaphi?, 4 ° & cum ipfo viri cetum iexaginta; 4 ex filijs Beer, ZachariasBebei, & cum ipfo viri ducenti odo: 4 14 ex filijsEzeadJohanes Eccetan, & cum ipfo viri 41 centum decem: hx filijs Adonicam ipfis poftre* mis,& hxc funt nomina eorum,Eliphalam,filius 43 Gebel,& Semeias,& cu ipfo viriieptuaginta. 4 Et congregaui eos adfluuiumqui dicitur Thia, & 44 metati fuimus illic triduo, & recognoui eos. 4 Et ex filijs iacerdotum & Leuitarum non inueni il- 4 5 lic. 4 EtmifiadEleazarum,&Eccelon,&Maima3, D & Maloban, & Enaathan, & Samea, & Ioribum, Nathan ,Enuagam, Zachariam, & Moiolamum 4tf ipios dudores & peritos: 4 & dixi eis vt venirent ad Loddeum, qui erat apud locum gazophyla- 47 cij. 5 Et mandaui eis \lt dicerent Loddeo & fratribus eius, & illis qui erant in gazophylacio, vt mitterent nobis eos qui iacerdotio fungerentur 48 in domo Domini Deinoftri, 4 & adduxerunt no bis fecundum manum validam Domini Deino- ftri viros peritos: ex filijs Moholi, filij Leui, filij Ifrael,Sebebian, & filios & fratres, qui erant de- 49 cem & odo: 4 Asbiam&Amin exfilijs filiorum J°Chananari ,& filij eorum viri viginti. 4 Etexhis qui te Γη pio fer uiebant, quos dedit Dauid, &ipfi principes ad operationem Leuitis templo fer- uientium ducenti viginti. Omnia numina figni- 51 ficata funt in feripturis. 4 Et voui illic ieiunium iuuenibus in confpedu Dei, vtqugererem ab eo bonum iter nobis, & qui nobifeum erat,& filijs, & peco- t.Efdf. S.a.I. \ % cap. Vili. esD^ae ii ii & pecoribus propter infidias. 4 Erubui efiim pe- *» tere a rege pedites & equites in comitatu , tutelas gratia contra aduerfarios noftros» 4 Diximus e-u nim regi quoniam virtus Domini erit cueis qui inquirunt eum in omni affedu. ^Etaterum de- 54 precattTumus Dominum Deum lioftrum fecundum hasc.-^uem & propitium habuimus, & eom potes fadi fumus Deo noftro. 4 Etfeparaui ex jj plebis praspofitis, & iacerdotibiis terhpli viros duodecim, & Sedebiam, & Afannam, & cum eis ex fratribus ^orum viros decem. 4 & appendi eis i* aurum & argentum , & vafafacerdotalia domus Dei noftri,quiedonaueratrex, &confiliarij,eius j & principes, & omnis Ifrael. 4 Et curti appendif- 57 fem, tradidi argenti talenta cetum quinquaginta , & vaia argentea talentorum centum , & auri E talenta centum, *& vaforum aureorum fepties js viginti,& vaia aerea de bono aeramento fplenden tia, duodecim,auriipecieiii reddentia; 4 &dixij;> eis,Et vos fandi eftis Domino,& vafa funt fanda, & aurum , & argentum votum eft Domino Deo patrum noftrorum* 4 Vigilate & euftodite, do-«o nec tradatis ex plebis praspofttis, & faeerdotibus, & Leui tis i & principibus duitatum Ifrael in Ie- rufalem , in paftophorio domus Dei iioftri. 4 Et*i hi t[ui fufceperunt facerdotes & Leuitas aurum & argentum & vaia, intulerunt in Ierufalem in templum‘Domini. *Et promouibtis a fluuio * 1 Thia, die d uodecima menfis primi, vfqueqUo in- troiuimus in Ierufalem. 4 Et cumfadus fuiflet 6 * tertius dies, quarta autem die ponderatum auru, & argentum traditum eft in domo Domini Dei noftri Marimoth filio lori facerdoti: 4 & cum 64 ipfo erat Eleazar filius Phinees t & erant cum ipfis Jofadus filius Iefu, & Medias, & Banni filius Lenitas ad numerum , &ad pondus vniuerfa. 4 Et 6 J fcriptum eft pondus ipforum eadem hora. 4 Qui 66 autem venerunt ex captiuitate, obtulerunt facri- ficium Domino Deo Ifrael,tauros duodecim pro omni Ifrael,arietes odoginrafex, 4 agnos feptua - 6 ? gintaduos, hircos pro peccato duodecim, & pro falute vaccas duodecim, omnia in facrificiu Domini. 4 Et relegerunt praecepta regis regalibus 68 difpefatoribus,& fubregulis Coelefyri^, & Phce- ' nicis; & t honorificauerunt gentem, & templum Domini. 4 Et confummatis his, accefTerunt ad 69 *■ me praepofiti, dicentes ,Non fegregauerunt genus Ifrael, & principes, & facerdotes ,& Leuit 3 e,F 4 & alienigenae gentes, & nationes terrae immun- 7 o ditias fuas a Chanan£is,& Hethasis, &:Piierez^is, & Iebuz?is,&Moabitis, $$ iEgyptijs,& Iddm^is. *coniundi enim funt filiabus eorum & ipfii, & fi- 71 lij eorum: & tnift um eft femen fandum alienigenis gentibus terr?: & participes erant praepofiti, & magiftratus iniquitatis eius ab initio ipfius regni. 4 Et mox vt audiui ifta, confcidi veftimenta 7» & iacram tunicam: & lacerans capillos Capiti SI barbam, fedi dolens & moeftus. *EtConuenerut quotquot tuiic mouebantur in verbo Domini Dei Ifrael ad me Jugetem fuper iniquitatem iftl* Sefedebam triftis vfquead facrificium vefperti- 74 nutm 4 Et confurgens a ieiunio,confcifla habeni Veftimenta &facram tunicam, ingeniculans, &C 7 j extendens manUs ad Dominum, 4 dicebam, Domine confuius fiim, & reueritus fum ante faciem 7tftuami 4 Peccata enim noftra multiplicata funt fuper capita noftra,& iniquitates noftrf exaltatae ?7funt vfquead cadum, 4 quoniam a temporibus patrum noftrorum fumus in magno peccato vf- 78 qUe ad diem hunc» 4 Et propter peccata noftra, 8 t patrum noftrorum fumus traditi cum fratribus noftris, & cum faeerdotibus noftris regibus terr£ in gladium & captiuitatem,& depr^dationcm cii 75» confufione vfquein hodiernum diem. 4 Etnune quantum eft hoc quod contigit nobis mifericor- dia abs te Domine Deus, & relinque nobis radi- socem, & nomen in locu fandificationis tuae, 4 de- tegere luminare noftrum in domo Domini Dei noftrijdare nobis cibum m omni tempore ferui- ^ ί 1 tutis noftnj· 4 Et cum feruiremus, non fuimus de-* relidi a Domino Deo noftro * fed conftituit nos in gratia, ponens nobis reges Periarum dare ci- «ibum, 4 & clarificare templum Domini Dei no- ftri,&aedificare deferta Sion, dare nobis ftabili- 83 ratem in Iudaia & Ierufalem» 4 Et nunc quid di-' G cimus Domine habentes h^c ? Tranfgrefti enini fumus ρΓξΰερια ttia, qu<£ dedifti in manus puero- 84 rum tuorum prophetarum j dicens, 4 Qupniaia terra in qUam introiftis poffidere hereditatem eiui, terra polluta eft coinquinationibus alienigenarum terne, & immunditias illorum repleue- s 5 runt eam totam immunditia fua. 4 Et nunc filias veftras non coniuiigetis filijS eorum, & filias eo- s ί rum non accipietis ftlijs veftris* 4 & non inquiretis pacem habere cum illis omni tempore, vtin- ualefcentes manducetis optima tefr£ * & hereditatem diftribuatis filijs veftris vfque in euum.“ s 7 4 Etque contingunt nobis, omnia fiuntproptet 1 opera noftra maligna, & magna peccata iioftra* 8 8 4 Et dedifti nobis talem radicem,& rurfurii reuer- fi furnus tranigrddi legitima tua,vti commifcere- mur immunditias alienigenaruin gentium terr^ 8? huius. 4 Nonne irafceris nobis perdere nos,quoad vfque non relinquatur radix & nomen no- ’ 90 ftrum? 4 Domine Deus Ifrad^verax es. Derelida: 91 eft enim radix vfque in hodiernum diem. 4 Ecce > nunc fumus in cofpedu tuo in f^iquitatibus no- / 9t ftris. Non eftenim adhuc ftare ante te in his» *£t cum adorado cofiteretur EfHras flens,humipro- ftratus ante templum, congregati funt ante eum ex Ierufalem turba magna valde,^iri & mtilieres & iuuenes & iuuencul^. Fletus enim,erat magrius G ij 5 Sii 4 € Α ί\ IX. , £ S D R . m ipfa multitudine. 4 Et cum clamaiTetlecho- nias leheli ex filiis Iftael, dixit Efdra,Nos in Dominum peecauimus,quod coliocauimus nobis in matrimonium mulieres alienigenas ex gentibus terra. * Et nunc e? iuper omnem Ifiael.In his er- 94 go fitiufiurandum a Domino expellere omnes v- xqres noftras quas ex alienigenis funt cum filiis earum. 4 Sicut, tibi decretum eft a maioribus fecundum legem Domini exurgens explica. 4 Ad? s te enim fpe&at negotium, & nos tecum fumus, viriliter fac. 4 Et exurgens Eidras adiurauit prin- cipes iacerdotum & Leuitas, & omnem Ifrael facere fecundum hasc,&iurauerunt. GAP. IX. T exurgensEfdras ab ante atrium tepli, abiit , in paftophorium Ionathae filij Nafabi: 4 &A hofpitatus illic non guftauit panem, nec aquam , bibit fuper iniquitatem multitudinis. 4 Et fada 3 eft pradicatio in omni Iud3ea,&in Ierufalem omnibus qui erant ex captiuitate in Ierufalem congregati; 4 vtquicunq·, non occurrerit biduo 4 vel triduo diei fecundum iudicium aftidentium feniorum,tollerentur facultates fuas, & ipfe alienus iudicaretur a multitudine captiuitatis. s Et s congregati funt omnes qui erant ex tribu luda, &Ben-iamin in tribus diebus in Ieruialem, hic meniis eft nonus, dies menfis vicefimus. 4 Etie- c dit omnis multitudo in area templi crementes, propter hyemem prseiente. 4 Et exurgens Efdras 7 dixit illis,Vos inique feciftis collocantes vobis in matrimoniu vxores alienigenas, vt adderetis ad peccata Ifrael. 4 Etnuncdateconfefsione,6cma- % gnificentiam Domino Deo patrum noftrorum: B 4 & perficite voluntate ipfius, & difcedite a gen- <> tibusterra,& abvxoribus alienigenis. 4 Et cla- io mauitomnis multitudo, & dixerutvocemagna, Sicut dixifti, faciemus. 4 Sed quonia multitudo u magna eft, & tempus hybernum , non poflu- mus infubfidiati ftare:& hoc opus non eft nobis vliius diei, neque bidui.-multu enim in hispec- canimus: 4 ftentpraspofni multitudinis, & om- n nes qui nobifcii inhabitant & quotquot habent Vxores apud fe alienigenas., &afsiftant accepto 13 tempore ex omni loco presbyteri, & indices, vf- quequo foluant ira Domini negatij huius. 4 Io- r 4 natlias autem filias Ezeli,& Ozias Thecam fufce- perunt fecundum hseci&Boforamus, & Leuis,&: Sabbachaeitsfimul cooperati funt cum illis. 4 Etij fteterunticcudum ferccomnia vniueriiquierant ex captiuitate. 4 Et elegit fibi viros Efdras facer- tbisproblafphemiis dedi, fed mittens lignum in aquam , dulce feci b,< ' 14 flumen. 4 Qujdtibifacialacob ? Noluifti obe- direluda.Transferam me ad alias gentes,Sedabo 15 eis nome meu,vtcuftodiat legitima mea. 4 Quo- niam me dereliquiftis, & ego vos derelinquam. Petentibus vobis a me mifericordiam, non mife- χ< rebor. 3 Quando inuocabitis me, ego non ex- audiam vos. Maculaftis enim manus veftras fan- guine, & pedes velfri impigri funt ad commit- 17 tenda homicidia. 4 Non quali me dereliqui- s ftis, fed vofipfos, dicit Dominus. 4 Hic dicit Dominus omnipotens, Nonne*egovos rogaui, vt pater filios, & vt mater filias, & vt nutrix par- ?uulosfuos, 4 vt effetis mihi inpopulu & ego vobis in Deum:& vos mihi in fil?os,& ego vobis in 0 patrem? 4 Ita vos collegi, vt gallina pullos fuos MstJ . D fiib alas luas. Modo aute quid fa?>ia vobis?proii- U 7 a a 31 ciam vos a facie mea. 4 OblatioTnem guih mihi attuleritis, auertam facie mea a vobis. Dies enim feftos veftros,& neomenias Sc circuncifiones re- 3* pudiaui. 4 Ego mifi pueros meo» prophetas ad 3 i) t AP. Iri ESDR.AE IIII. vos, quosacccptbsinterfedflis, &]aniaflis eor- pora cOrum quorum fanguinem exquiram , di- cit Dominus » 4 Htec dicit Dominus omnipotes, 53 Domus veftra deferra eft. Proiiciam vos ficut Ventus ftipulam, 4 & filii procreationem non fa- u cient: quonia mandatum meum neglexerunt, & quod malum cft coram me*fecerunt. 4 Tradam 35 domos veftras populo venienti, qui me non audientes credunt:quibusiigna no oftendi,facient qua: prascepi. 4 Prophetas non viderunt, & me- 3 * morabuntur iniquitatum eorum. 4 Teftorpo- 37 puli venientis gratiam,cuiusparuuliexultantcu laetitia, me no videntes oculis carnalibus, ied fpi- ritu credentes quae dixi. 4 Et nunc frater afpicc, 3 « quae gloria: & vide populum veniente ab oriente, 4 quibus dabo ducatum Abraham, Ifaac, & 3? Iacob& Ofee, &Amos, & Michseae, &Ioel,& Abdi^,& Ionae, 4 & Naum,& Habacuc,Sopho- 4 θ “f' 3 ’ niae,Aggaei,Zachariae,& Malachise, qui & angelus Domini vocatus efl. cap. 11 . TT JrL Cen. 15. a. a. Ac dicit Dominus: Ego eduxi populum iftu de ieruiture, quibus mandata dedi perpue- A ros meos prophetas quos audire noluerunt, fcd irrita fecerunt mea confilia . 4 Mater quae eos ge - 1 nerauit dicit illis, Ite filij, quia ego vidua fum& derelida. 4 Educam vos cum laetitia, & amifi * vo seum ludu&triftitia,quoniam peccaftiscora Domino Deo veftro, & quod malum cftcoraeo feciftis. 4 Modo autem quid faciam vobis? Ego 4 Vidua fum & derelicta: ite filij, & petite a Domino mifericordia. 4 Ego aute te pater tefte inuo- 5 co fuper matrem filiornm, qui noluerunt tefta- mentum meum ferqare, 4 vt des eis cofuiiopem, e & matrem eorum in direptionem, ne generatio eorum fiat. 4 Difperganturin gentes nomina eo- 7 rum, deleantur a terra: quonia fpreueruntfacra- mentum meum. 4 Vas tibi AiTur, quiabicondis 8 iniquos penes te.Gens mala,memorare quid fecc rim Sod omas & Gomorrhas, 4 quorum terra ia- ? cetin piceis glebis & aggeribus cinerum.fic dabo eos,qui me non audierunt,dicitDominus omnipotens. 4 Hasc dicit Dominus ad EfdramrNun- 1 tia populo meo,quoniam dabo eis regnum Ieru- ialem, quod daturus eram Ifeieh 4 Et fumam 11 mihi gloriam illorum,& dabo eis tabernacula as- terna, quteprteparaueramillis. 4 Lignum vita: 11 erit illis in odore vnguenti, & nonlaborabunr, ® ncq ; fatigabuntu^.. fe 4 Ite,& accipietis.Rogate vo- 1 » bis dies paucos, vt immorentur. Iam paratum 14 eit vobis regnu: vigilate. 4 Teftare caslu & terra. Contriuienim ( malum,&creaui bonu, quiaviuo 15 ego dicit Dominus. 4 Mater ampledere filios tuos,educa illos cum lxtitia.Sicut columba confirma pedes eorum : quonia te elegi dicit Domibus. 4 Ec refuicitabo mortuos de locis fuis, & de 1 13 14 19 G monumentis educa illos, quonia cognoui nome 7 meuin Ifrael. 4 Noli timere mater filiorum,quo- s niam te elegi dicit Dominus. 4 Mittam tibi adiu- torium pueros meoslfaiam & Ieremia,ad quoru confiliu %idificaui, & paraui tibi arbores duode 9 cim grauatas variis frudibus, 4 & totidem fontes fluentes lac & mei: & montesimmenibirfeptem, habentes roiam & liliu,in quibus gaudio imple- obofilios tuos. 4 Viduam iuftifica,pupillo iudica, 1 egenti da,orphanu tuere, nudu vefli, 4 confradu & debilem cura,claudum irridere nuli,tutare ma- cum,&cascum ad vifionem claritatis meae admitti te. 4 Senem & iuuenem intra muros tuos ierua: 4 mortuos vbiinueneris iignans commenda fe- pulchro,& dabo tibi primam fefsionein reiurre- dione mea. 4 Pauia & quieice populus meus,quia tj veniet requies tua. 4 Nutrix bona nutri filios 16 tuos,confirma pedes eoru. 4 Seruos quos tibi dedi, nemo ex eis interiet. eos ego enim requiram 17 de numero tuo. 4 Noli fatig«ri. Cu enim venerit dies preflurae & angufti 3 e,alij plorabunt & triftes ts erunt: tu aute hilaris &copioia eris. 4 Zelabunt gentes & nil aduerfus te poterut,dicitDominus. 4 Manus meae tegent te, ne filii tui gehennam o videant. 4 Iucundare mater cu filiis tuis, quia e- 31 go te eripia, dicit Dominus. 4 Filios tuos dwtmi- entes memorare,quonia ego eos educa de lateribus terrae, & mifericordiam cum illis facia : quonia mifericors fum,dicit Dominus omnipotens. 4 Ampledere natos tuos vfq i dum venio,& praedem illis mifericprdiam: quonia exuberat fontes 3 3 mei,& gratia mea non deficiet. 4 Ego Eidraspr^- ceptum accepi a Domino in monte Oreb, vt ire ad Ifiael.-ad quos cu venire, reprobauerut me, & 34refpuerunt mandatum Domini. 4 Ideoque vobis dico gentes,quae auditis,& intelligitis, Expedate paftore veftrum, requiem aeternitatis dabit vobis : quoniam in proximo efi: ille qui in fine ie- 3 3 culi adueniet. 4 Parati eftote ad praemia regni, quia Jux perpetua lucebit vobis per aeternitatem 3 * teporis. 4 Fugite vmbram feculi huius: accipite iucunditategloriae veftra:. Ego teftorpalaialua- 37 torem meum. 4 Commendatu donum accipite & iucundamini, gratias agentes ei qui vos ad cae- J 8 leftia regna vocauit. 4 Surgite, & ftate, & videte D numerum Agnatorum in conuiuio Domini. 9 4 Quiiede vmbra ieculi tranftulerunt,iplendi- 40 das tunicas a Domino acceperunt. 4 Recipe Sio numerum tuum, & conclude candidatos tuos 41 qui legem Domini compleuerunt. 4 Filiorum tuorum quos optabas plenus efi: numerus. Roga imperium Domini v£ fandificetur populus tuus 4* qui vocatus eft ab initio. 4 Ego,,Efdras vidiin monte Sion turbam magnam, qua numerare no potui, & omnes canticis collaudabant Dominu. 43 4 Etin medio eorum erat iuuenis flatura celfus, eminentior Exo.zf· d. 17 . Tob.i.tL 11 « Apo.7. ( cap. 11 r. ESDRAE Illi, ' ! cminentior omnibusiliis,& fingulis eorum capitibus Imponebar coronas , & magis exaltabatur. Ego aurem miraculo tenebar. 4 Tunc interogaui 44 ■angelum, &dixi, Qui funt hi Domine? * Qui 4 5 reipondens dixit mi'hi,Hifunt qui mcatalem tunicam clepofuerunt, & immortalem fumpferunt, &ςοηίείΠίϊιηί nomen Dei.Modo coronantur,& •accipiuntpalmas. 4 Et dixi angelo, Ille iuuenis 4« -quiseil, qui eis coronas imponit, & palmas in manus tradit? 4 Et reipondens dixit mihi, Ipie 47 eft filius Dei,quem in feculoconfefsifunt.-egoau te magnificaPe eos coepi, qui fortiter pro nomine y Domini fteterunt. 3 Tunc dixit mihi angelus, 4 » Vade, annuntia populo meo, qualia & quanta mirabilia Domini Dei vidifti. cap. 11 r. A “ Nno tricefimo ruina: ciuitatis eram in Baby- 11 Ione, & conturbatus fum fuper cubiculo meo A 'reeubens,& cogitationes meas aicendebanc fuper cor meum: 4 quoniam vidi defertionem Sion, & 4 abundantiam eorum qui habitabant in Baby- ■ Ione. 4 & ventilatus eft fpiritus meus valde, & 3 caepi loqui ad Altifsimum verba timorata, s &4 dixi,O dominator Domine, tu dixiili ab initio, ««»•1. quando plantafti terram,&hoc folus, & impera- fti populo, 4 & dedifti Adam corpus mortuum: 5 fed & ipfitm figmenti! mariuu tuarum erat,& in- fufftafti in eum fpiritum vite, Sefadus eft vitiens coram te, 4 & induxifti eumin paradifo , quem « plantauerat dextera tua antequam terra aduen- tatet. 4 Et huic mandafti diligere viam tuam, 7 ' um & praeteriuit eam, & ftatim inftituifti in*eo’ mor- tem,& in nationibus eius,& nate furit gentes,& Ctn (. tribus,& populi,&cognationes quarum non-cft numerus. 4 Ec ambulauit vnaquseq^ gens in vo - 8 luntate fua, & mira agebant cora te, & ipernebat praecepta tua. 4 Iterum autem in tempore indu- cen. 7 .t>. xifti diluuiu fuper inhabitantes feculum j&per-B didiftieos. * Et fiwftu'eft iri vnoquoq· eorum, fi- cut Adas mori,fic his diluuiu. 4 Dercliquifti aute ** Vnum ex his Noe cu domo iua,& ex eo iufti om- *' nes. 4 Et fa&u eft cum coepiffent multiplicari,qui 11 habitabant fuper terra.,& multiplicauerunt filios & populos & gentes multas: & coeperunt iterato impietaijpm'facere plus qua priores. 4 Et fadum 13 eft cum iniquitatem facerent cora te, elegifti tibi .··>. viru ex his cui nomen erat Abraha. 4 Et dilexifti m eum & demonftrafti ei foli voluntatem tuam: 4 Se 15 difpofuifti ei teftamentu aeternum, & dixifti ci’vt rion vnqua derelinqueres femen eius. Et dedifti ei Ifaac, & Ifaac dedifti Jacob, & Efau. 45 Et fe- n ΓΓ gregafti tibiIacob,Efau autem feparafti.Efcfadhis lu. J5 ' cft Iaeob in Multitudine magna. 4 Et fadu eft cu 17 *p··· educeres femen eius ex dSgypto, adduxifti fuper C 4 ' j-nontem Sina. 4 Et inclinafti caelos, & ftatuifti 1 8 terram, & commouifti orbem, & tremere fecifti | |i5 abyifos,& coturbafti ieculu, 4 & trafiit gloria tui C portas quatuorignis &terraemOtus,& ipiritus,& gehijVt dares femini Iaeob legem,& generationi zolifael diligentiam. 4 Et non abftulifti ab eis cor zi malignum jvt faceret lextua in eis frudum. "Cor enim malignu baiulans primus Adatranfgreftus ii & vidus eft,fed & omnes qui deeonatifunt. 4 Et fadaeft permanens infirmitas, & lex cum corde populi,cum malignitate radicis, & difceflitqubd 13 bonu eft,& manfic malignu. 4 Ettranfierunc tem pora , & finiti funt anili: & fufcitafti tibi feruu 14 nomine Dauid/ 3 & dixifti ei aedificare ciuitate nominis tui, & offerre tibi in eadethus Seoblati- 15 ones. 4 & facftu eft hoc annis multis, Se delique- i4 runt qui habitabant duitatem 3 in omnibus facientes ficut fecit Adam & omnes generationes i 7 eius. vtebanturenim&ipfi corde maligno. 4 £c tradidifti ciuitatem tua in manibus inimicorum 18 tuoru. 4 Nunquid meliora faciunt, qui habitant a",! 0 " Babylonem ? Et propter hoc dominabitur Sion? 1? 4 Fadum eft cum veniifem huc, & vidiflem im- D pietatesquarum no eft numerus .*& delinquentes multos viditauima mea hoe tricefimo anno, & 30 exceftit.cor meum: 4 quoniam vidi quomodo fu- ftines eos peccates,& pepercifti impie agentibus, &perdidiftipopulum tuum, &conieruaftiini- 3 unicos tuos, & non fignificafti. 4 Nihil memini quomodo debeat derelinqui via Iiasc. Nunquid 31 meliora facit Babylon quam Sion? 4 aut alia gens cognouit te praeter Ifrael? aut quas tribus credi- 3 3 derunc teftamentis tuis, ficut Iaeob? 4 Quarum merces non comparuit,neque labor frudificauir. Pcrtranfiens enim pcrtranfiui in gentibus, & vidi abundantes eas,& non memorantes mandato- 34rum tuorum· 4 Nuncergo pondera in ftatera no- ftras iniquitates, & eorum qui habitant in fe - cuIo:& non inuenieturnome tuum,nifi in Ifrael. 55 4 Aut quando non peccauerunt in confpecftui tuo, qui habitant terram? aut quas gens fle ob- 3 <3 feruauit mandata tua? 3 Hos quidem per nomina inuenies feruaife maiidata tua, gentes autem non inuenies. ■ CAP. III I. 1 -r; T reipondit ad me angelus, qui miftus eft ad 1 JG»me,cui nomeA^riel, 4 Sc dixit mihi,Excedens A excefsit cor tuu in feculo hoc, & comprehendere 3 cogitas via Altifsimi. 4 Et dixi,Ita Domine meus. Et reipondit mihi, & dixit, Tres vias miifus fum' oftedere tibi,& tres fimilitudiiies proponere cora 4 te. 4 de quibus mihi fi renuntiaueris vnam ex his, & ego tibi demonflrabo viam quam deiyde- ras videre, & docebo te, vnde fit cor malignum. 0 5 4 Et dixi: Loquere Domine meus. Et dixit ad me, Vade, pondera mihi ignis pondus, autmen- ftira mihi flatu venti,aut Γαιθΰ 3 ΓηΐΑίΑϊ^ιις pr?- 6 teriit. 4 Et refpondi, & dixi,Qnis 1 0r ΰ pott facere 1 * ϋΑΕ Htti tAi. iiih fe 5 D facere, vt me interroges de his? 4 Et dixit ad mc, 7 Sieifem interrogans re, dicens,Quantas habitationes fiint in corde maris», aut quafctae venae funt in principio abyfli, aut quantas venas funt fuper firmamentum, aut qui funt exitus paradifi: *di- * ceres mihi fortaisis 3 in abyflum non deicendi, neque in infernu adhuc, neque in caelum vnquam aicendi. * nunc autem non interrogaui te, nifi 9 de igne, & vento, & die, per quem tranfifti, &a quibus feparari non potes: & non refpondifti mihi de eis. * Et dixit mihi,Tu quas tua funt·, te-1° cum coadolefcentia, non potes cognofccre: * & * > quomodo poterit vas tuum capere Altiilimi via* & iam exterius corrupto feculo intelligere corruptionem euidentem in facie mea? 4 Et dixi illi, n Melius erat nos no eite,qua adhuc viuentes viue- »-b. re in impietatibus, & pati, & non intelligere de * qua re. 4 Et refpondit ad me, & dixit, Profici- 5 3 fcens profeXus iiim ad fyluam lignorum campi, 4 &cogitaueruntcogitationem,&dixerunt,Ve- 14 nite & eamus, & faciamus ad mare bellum, vtte- B cedat cora nobis, & faciamus nobis alias fyluas. * Et fimiliter fluXus maris & ipfi cogitauerunt m cogitatione,& dixerunt, Venite afcendentes,debellem us fyluascampi, vt & ibi confummemus nobiimetipfis aliam regionem. 4 £t faXus eft 1 * cogitatus fyluas in vanum. venit enim ignis, & confumpfit eam. * Similiter & cogitatus flu - z ? Xutim maris, fteticenim arena,& prohibuit eos. * Si enim eflesiudex horum, quem inciperes iu- 18 ftificare,aut que condemnare? 4 Et reipondi, & dixi,Vtiq,; vanamcogitatione cogitauerunt.terra enim data eft fyluas, & mari locus portare fluXus fuos. 4 Et refpondit ^d me, & dixit, Bene tu ifdi- io cafti,& quare ηδ iudicafti tibimetipfi? 4 Qiiead - 11 modum enim terra fyluae data eft, & mare fluxibus fuis: fic quifuper terram inhabitat,quae funt fuper terram intelligere iblummodo ponunt: & qui fuper caelos,quas fuper altitudinem caslorum. 4 Etreipondi, &dixi, Deprecor te Domine, vt 11 mihi detur lenius intelligendi. 4 non enim volui C interrogare de fuperioribus tuis, fed de his quae *3 pertranieunt per nos quotidie-». propter quidlf- raeldatusin opprobriu gentibus, quem dilcxifti populum, datus eft tribubus impiis, & lex patru noftrorum in inesritum deduXa eft,& difpofitio- nes feriptae nufquam funt: 4 & percrafiuimus de 14 feculo, vt locuftas, & vita noftra ftupor & pauor, & nec digni fumu^mifericordia confequi. 4 Sed 1 3 quid faciet nomini fuo quod inuocatu eft fuper nos? & de his interrogaui. 4 Et refpondit ad me , 16 ‘ & dixit, Si fueris plurimu ferutatus, frequenter miraberis: quoniam feftinans feftinat feculu per- tranfire, 4 &non capit portare quas in futuris 17 temporibus iuftis repromiffa fiint: quoniam pleram iniuititia efl fcculum hoc & infirmitatibus. is 4 De quibus auten^ interrogas, dicam:feminatu enim eft malum, & necdum venit deftruXio ip- 19 fius. 4 Si ergo non inuerfum fuerit quod femina- tum eft,& diicefterit locus vbi feminatum eft ma' 3° lum,non veniet v bi feminatum eftbonu. 4 Quo- niam gramen feminis mali feminatum eft in corde Ada ab initio; &quantu impietatis ^enerauit 31 vicp nunc,& generat vftjueeiim veniat area? ftirna autem apud te gramen mali feminis,quan- 31 tum friiXum impietatis generauit, 4 quando fe- catas fuerint fpicas,quarum non eftuumerus,qua 3 3 magnam aream incipient facere ? *'Et refpondi, & dixi,*Quomodo,’&quando hasc? Quare mo- o«°? 34dici&malianninoftri? 4 Etrefponditad me,& dixit mihi, Non feftines tu fupex altiflimum. Tu enim feftinas inaniter efle fuper ipfum. nam ex- 3 j ceflustuus multus. 4 Nonne de hisinterrogaue- rufit animas iuftoru in promptuariis fuis, dicentes, Vfqucquo fpero fic? & quando veniet fruXus 3 areas mercedis noflras? 4 Et refpondit ad ea Iere- miel archangelus, & dixit, Quando impletus fuerit numerus feminum in vobis, quoniam ia 3 7 ftatera ponderauit feculum, 4 & menfura menfu- rauit tempora,& numero numerauit tempora,& non commouit, nec excitauit vfquedu impleatur 3 * prasdiXa mcnfiira. 4 Et refpondi, & dixi, ODo- D minator Domine, fed & nos omnes pleni fumus 3 9 impietate. 4 Et ne forte propter nos non impleatur iuftoru are^, propter peccata inhabitdntiu fu- 40 per terram. 4 Et refponditad me,& dixit,Vade,et interroga prasgnhnte, fiqiiando impleuerit notie menfes fuos, adhuc poterit matrix eius retinere 41 partum in femctipfa? 4 Et dixi,Non poteft Do- mine.Et dixit ad me,In inferno promptuaria ani- 41 marum matrici afsimilata fiint. 4 Quemadrao- du enim illa feftinat quze parit, effugere ueoeisi- tatem partus; fic& hasc feftinat reddere ea quas 43 comendata funt. 4 Ab initio tibi demoftrabitur 44 de his quas cocupifcis videre. 4 Et refpodi,& dixi, Si inueni gratiam ante oculos ruos, & fi pofsibilc 45 eft, & fi idoneus fum, 4 demonftra mihi, fi pluf- quam puseteritum fiebabet venire, aut plura per- 4 fi tranfierunt fupra quam fututum eft. 4 Quid per- 47 tranfiuit,fcio:quidautemfuturu fit,ignoro. 4 Et dixit ad me,Sta fuper dexteram pajrte,& demon- 48 ftrabo tibi interpretationem fimilitudihis. 4 Et fteti,& vidi: & ccce fornaxardens tranfiit coram me. &faXum eft, cum tranfiret flamma,vidi: & 49 eccc fuperauit fumus. 4 Poft hasc tranfiit coram me nubes plena aquae, & immifit pluuia impetu mtdtara. & eum trqqfiffet impetus pluuias,fii- 3 ° perauerunc in caguttas. 4 Et dixit ad me, Cogita tibi, ficut crefcit pluuia amplius qil^m guttae, & ignis quam fumus :fic fuperabundauitqute tran- fiuit menfura: Superauerunt autem guttae,et fu- s 1 mus; 4 &oraui, & dixi, Putas viuo vfque in diebus CAP. V. AE IIII. ES D R diebus illis?vel quideritin diebus illis? 4 R.efpo- ji dic ad me, & dixit, De fignis, de quibus me interrogas,ex parte polium tibi dicere,de vita aute tua non funi miilus dicere tibi, fed iiefcio. cap. v. v» E lignis autem: ecce dies venienqin quibus i apprehendetur qui in habitant terram in cen A fu multo: & ablcodetur veritatis via: & fterilis ! erit a fide regio: 3 & multiplicabitur iniuftitia λ fuper hanc quam iple tu vides,& fuper quam au- difti olim; 3 & erit impofitio veftigio quam nuc i vides regnahriegionem, & videbunt eam deler- tam. 4 Si aute tibi dederit Altifiimus viuere, vi- 4 debispoft tertia tubam j Serelueeicet iubitoibl iro&ii,& luna ter in die, 3 & de ligno fanguis ftil 5 labit, & lapis'dabit voceiua, & populi comoue- buntur: 4 & regnabit,quem non iperantqui in- & habitant fuper terram,&: volatilia commigrationem faciet: 4 & mare Sodomiticu pilees reficiet, η & dabit vocem nodki, qua nori noueranc multi, omnes autem audient vocem eius, 4 & chaos fiet * per loca multa, & ignis frequenter remittetur, & befti? agreftes tranfmigrabut & mulieres me- ftruatas pariet moftra, 4 &in dulcibus aquis fal -? fx inuenientur, & amici omnes lemetipfo expugnabunt: &abicondetur tunc ienfus, & intelle- dusieparabiturinproptuariufuij: 4 &qu£gfc-io ; tur a multis,& n 5 inuenietur: & multiplicabitur iniuilitia, & incontinetia fuper terra. 4 Et inter- · i rogabit regio proximafua,& dicet, Nuquid per, 'ie pertrahit iuftitia iuftu facienslEt hoc negabit. 4 Et erit in illo tepore, & iperabunt homines, & u lio impetrabunt:laborabunt,& n 5 dirigetur via: coru/ 4 H^c figna dicere tibi permifium eft mihi: i? & fi oraueris iteru & ploraueris, ficut & nuric, & ieiunaueris feptem diebusjaudies iterato horum maiora. 4 Et euigilaui, & corpus meum horruit 14 valde:& anima mea laborauit,vc deficeret: 3 & B tenuit me qui venit angelus, qui loquebatur in ij me, & conforcauit me, & ftatuit me fuper pedes. 4 Etfaducftin node fecunda,& venit ad me Sa- ic ! lathiel dux populi,& dixit mihi,Vbi eras?& quare vultus tuus triftis? 4 An nefcis,quoniatibi cre χ 7 ditus eft Ifrael in regione tranfmigrationis eoru? 4 Exurge ergo,& gufta pane,& non derelinquas χβ nos, ficut paftor grege fuum in manibus luporu malignorum. 3 Et dixi ei, Vade a me, & non ap-19 propies ad me. Etaudiuit, vt dixi.- &fecelsita me. 4 Et ego ieiunaui diebus fepte vlularis & pio 10 rans,ficut mihi madauit Vriel angelus. 4 Etfadu n eft poft dies feptem, & ite^u cogitationes ebrdis mei moleihe erant mihi valde. 4 &refum,pfit a- **· nimamea fplritum intelledus: &iterurh coepi loqui coram Altifsimo iermones, 4 & dixi, Do- minator Domine ex omni fylua tertae, & omnibus arboribus eius, elegifti vineam vnicam: 4 Et x 4 ex omni terra orbis, elegifti tibi foueam vnarn . e > & ex omnibus floribus orbis elegifti tibi liliuni vnu: 4 & ex omnibus abylsis maris, replefti tibi riuum Vnu:&ex omnibus qdificatis duitatibus, 16 fandificaftitibimetipfi Sio: 4 &ex omnibus creatis volatilibus, nominafti tibi columba vna & ex omnibus plaimatis peioribus,prouidifti tibi oue ^vnam : 4 & eSormiibus multiplicatis populis, acquifiuifti tibi populum vnum: & ab omnibus probata legem donafti huic, que delyderafti po- 18 pulo. 4 Et nunc Domine, vt quid tradidifti vnu pluribus? Et prasparafti fuper vnam radice alias, 1 9 & diiperdidifti vnicu tuum in multis: 4 & con- C culcauerunt eu, qui contradicebant fpofionibus 3 ° tuis, quique cuisteftamehtis no credebant. 4 Et fi odiens odifti populu tutmi, tuis manibus de- 3 1 betcaftigati. 4 Et fadu eft,cu locutus eifem fer- mones, & miifus eft angelus ad me, qui ante ve- j* neratad meprςterita node; 4 & dixit mihi, Audi me, &inftruam te: & intende mihi, &c adiiciana 33 cora te. 4 Et dixi,Loquere Domine meus. Et dixit ad me,Valde tu in exceifu mentis fadus es pro i+Ifrael:anplusdilexiftieu,quam quieu fecit? 4 Et dixi ad eum, Non Domine, ied dolens locutus fum.Torquent enim me renes mei per omne hora, quaerente apprehendere lemitam Altiisimi,& 35 inuefligare partem iudicij eius. 4 Et dixit ad me, No potes. Et dixi, Quare Domine? Ad quid na- | icebar,aut quare no fiebat matrix matris πιες mihi fepulchru vt rion videre labore lacob , & de- 3 6 fatigatione generis Ifrael? 4 Et dixit ad me, Numera mihi quae necdum venerat, & collige mihi difperias guttas, & reuirida mihi aridos flores, 3 7 4 & aperi mihi claufa proptu^ria, & produc mihi inclufbs in eis flatus,demoftra mihi vocis imagine: & tunc oftendam tibi labore quem rogas vi- 3 8 dere. 4 Εΐηίχί^ Dominator Domine,quisemm eft qui poteft haec fcire,nifi qui cum hominibus ba- ,39 bitationem no habet? 4 Ego autem infipiens, & quomodo potero dicere de his,quibus me interco rOgafti? 4 Et dixit ad me,Quomodo' non potes facere vnum de his quas di&a funt: fie no poteris inuenireiudiciumftieuirijaut in finecharitatem, 41 qua populo promili. 4 Et dixi,Sed ecce Domine tu prope es his qtii in fineni funt: & quid facient D qui ante nie fuerunt,aut nos,au$ hi qui poft nos? 41 4 Et di*it ad me,Coron^aiTimilabo iudiciu meu» Sicut non nouifiimOriim tarditas, fic nec prioru 43 velocitas. 4 Etreipondi, & iki,Nec poterasfa-r cere eos qui fa&i funt, & qiii funt, & qui futuri funt, in vnum, vt celerius iuiic^im tuuoftedas? 44 ^Et-reiponditad me,& dixit,Non poteft feftinai- . recreatura fuper creatorem; necfuftinerciecu- 45 Ium eos qui in eo creandi funt in vnum. 4 Et , dixi,Quomododixiftiieruo tuo,^juoniam viui- ficans viuificafti a te creatam creatup in vnum. '4 s 4 9 e AP. VT. E StMt Α£· & fuflinebat ereatufa:po1?er!t'& nue portare. prae* fentes in vnuiii. 4 Et dixit ad me^Interroga ma- 4« tricem mulieris, & dices ad cam,Et ii pai is, quare per tepus? Roga ergo eam, vt det dece in vnii. * Etdixi, Non vtiq^ poterit:iediecundu tepus. 47 * Et dixit ad me,Et ego dedi matricem terra his 48 qui feminari funt fuper ea per tempus. 4 Quem- 4s admodu enim infans no parit ea,quacfenu iunt: ficegodifpofuiameereatufeculum. 4 Etinterro 5 c gaui, & dixij Cu ia dederis mihi via,loquar cora' ternam mater noflra, de qua dixifli mihi, adhuc iuuenis eibiam fenedutiappropinquat. 4 Etre- 5 i ipodit ad me, & dixit, Interroga eam qua: parit, & dicet tibi. 4 Dices enim ei, Quare quos pepe- 5 i rifli,nune non iunt fimiles his qui ante te,fed mi nores flatura? 4 Et dicet tibi & ipfa,Alij fune qui 5) in iuuentute virtutis nati funt: & alij qui fub tepore fenedutis,deficiente matricefuntnati. 4 Co- M iydera ergo & tu, quonia minoriflatura eilis pra his qui ante vos: 4 & qui poit vos,minori quam 5 5 vos, quali iam fenefeentes creaturae,& fortitudinem iuuentutis praetereuntes.Et dixi,R.ogo Domine,fi inueni gratia ante oculos tuos,demoih a feruo tuo, per quem vifites creaturam tuam. c a p. v 1. T dixit ad me,Initio terreni orbis, & antequa 1 flarent exitus feculi, & antequam fpirarenc A conuentiones ventoru, 4 & antequa fonaret vo- i ces tonitruum, & antequam fplenderent nitores corufeaeionu, & antequam confirmarentur fundamenta paradifi, 4 & antequam viderentur de-, cori flores, & antequam confirmarentur mota: virtutes,& antequam colligerentur inn umerabi- les militia: angelorum. 4 & antequa extolleren- 4 tur altitudines aeris,& antequam nominarentur roenfura firmamentorum, & antequam aeflua- rent camini in Sion, 4 & antequam inueftigare- s tur prafentes anni, & antequam abalienarentur eoru qui nunc peccant adinuentiones, & contignati eflent qui fide theiaurizauerut; 4 tuc cogi- e taui, & fada fixntper me foIum,& no per alium; &; finis per me, &non peraltum. ‘Etrefpondi, 7 & dixi,Quae erit feparatio temporum ?aut quan^ do prioris finis, &feqiientis initium? 4 Et dixit 2 adrne, Ab Abraha v£q ; ad Ifaac,Quando nati funt abeo Iacob & Efau,manus Iacob tenebat ab initio calcaneu Efau; *finis enim huius feculi Efau, ? & principium fequentis Iacob. 4 Hominis ma- 10 nus inter calcaneuii; & manum. Aliud noli quaerere Efdra. 4 Et refpodi,& dixi ,0 dominator Do 11 mine, fi inuenigraria ante oculos tuos, 4 oro vt 1 1 demoflies feruo tuo fine fignoru tuoru quorum partem mihi demoftraftinode praecedenti. 4 Et 13 icfpondit,& dixit ad me,Surge fiiper pedes tuos, & audi vocenvplenifsimam fonitus. 4 Et erit fi- m 4.jt commotio, nec commouebitur Ioeu$,in quo l tiir« rj fles fuper eum . 4 Ideo cumlocjuitur,tunohcx- paueas,quoniam de fine verbum & fundamentu u terrae intelligitur, 4 quoniam de ipfis fermo tre- B milcit & eommouetur.fcit enim quoniam finem 17 eorum oportet comutari. 4 Etfadum eft,cum audiflem, furrexifupef pedes meos, Scaudiui: & ecce vox loquens,& fonus eius ficut ifbnus aqua- 1 e rum multarum, 4 & dixit,Ecce dies veniunt,& erit quando appropinquare incipiam,:vt vifitem 1 9 habitates in terra; 4 & quando inquirere incipiam ab eis qui iniufte nocuerunt lniuflitia fua, 10 & quando fuppleta fuerit h umilit^ Sion. 4 & cu fuperfignabitur feculum quod incipiet pertran- fire,haec figna faciam,Libri aperientur ante facie u firmamqnti,& omnes videbunt fimul, 4 & anniculi infantes loquentur vocibus iliis,&pragniU tes immaturos parient infantes trium &quatuor 11 menfium, & viuent, & fufeitabuntur· 4 Et fubi- to apparebit feminata loca non feminata,& ple- i } na promptuariafubitoinuenientur vacua: 4 & tuba canet cum fono, quam cum omnes audie- i4rint,fubitb expauefcent. 4 Et erit in illo tempore,debellabutamici amicos vt inimici,& expaue- /cet terra cum his; & vena: fontium flabunt, & 1 j non decurret in horis tribus: 4 & erit,omnis qui .derelictus fuerit ex omnibus iflis quibus prodixi tibi, ipfe faluabitur, & videbit falutare meum, 16&C finem feculi veflri. 4 Et videbunt qui recepri funt homines , qui morte non guftaueruntana- tiuitate fua, & mutabitur cor inhabitantium, & i 7 conuerteturinfJnfum alium. 4 Delebitur enim 18 malum, &extinguetur dolus. 4 Florebit autem fides, & vincetur corruptela, & offendetur veri- u tas quae fine frudu fuit diebus tantis. 4 Etfadu eft,cum loqueretur mihi,& ecce paulatim intuco 30 bar fuper eu ante quem flaba, 4 Et dixit ad mc haec, Veni tibi offendere tempus venturae nodis. 31 4 Si ergo iterum rogaueris, & iterum ieiunaueris feptem diebus, iterum tibi renuntiabo horum 31 maiora per diem quam audiui. ‘Audita efl enim C vox tua apud Altiflimum. Vidit enim fortis dile- dionem tuam, & prouidit pudicitiam, quam a 3 3 iuuentute tua habuifli: 4 & propter hocmifit mc demonflrare tibi haec omnia, &diceretibii Con- * 34 fide, & noli timere, 4 & noli feflinarecum prioribus temporibus cogitare vana, vt non prope- 3 j res a nouifsimis temporibus. 4 Et fadum efl pofl haec, & fleui iterum : & fimiliter ieiunauifeptem diebus, vtfuppleam tres hebdomadas, qua:di- ;6 dae funt mihi. 4 Etfadu efl in odauanode, & cor rfleum turbabatuHterato in me, & coepi lo- 37 qui coram Altifsimo. 4 Inflammabatur enim fpi 3 s ritus meus valde, & anima mea anxiabatur. 4 & dixi, O Domine, loquens locutus es ab initio creatura in primo die dicens, Fiat caelum & tcr- j? ra: & tuum verbum opus perfedum. 4 Et erat tunc CAP. VII. ESDR AE tunc fpiritus,& tenebrae circunferebantur, &fi- lentium,ionus vocis hominis nondum tyatabs te. 4 Tunc dixifti de thefauris tuis proferrilujne 40 luminofum, quo appareret opus tuUm. 4 Et die 4 , fecundo ereaftifpiritum firmameti, & 4 mperafti ei vt diuideret & diuifionem faceret inter aquas, vt pars queecla furfum recederet, pars vero deor- fum maneter. 4 Et tertia die imperafti aquis co- 41 gregari in ieptima parte terrae: fex vero partes fic- cafti & confeqaafti, v t ex his fint coram te mini- ftrantia feminataa Deo, & culta. 4 Verbum 43 enim tuum procefsit, & opus ftatim hebat. 5 Procefti&enim fubito frudus multitudinis 44 immenfus, & concupifcentiaeguftus multiformes,& flores colore immutabili,&odores odora menti inueftigabilis. & die tertia h^c fadafunt. 4 Quartaautem die imperafti fieri folis (plendo- 45 rem,Iunx lumen, ftcllaru difpofitione. * Etim- 46 peraftieis, vtdefernirent futuro plafmato homini. 4 Quinto autem die dixifti fepiimx parti, 47 vbi erat aqua congregata, vtjnocrearctanima^- lia, & volatilia, &pifces : ita fiebat. 4 Aqua 48 muta, & fine anima quae Dei nutu bibebantur* animalia faciebat.vtex hoc mirabilia tua nationes^, qarrent. 4 Et tunc conferuafti duas animas: 49 nomen vni vocafti Henoch, & nomen fecundae vocaftiLeuiathan, 4 &feparafti ea ab alterutro. J0 Non enim poterat ieptima pars, vbi erat aqua congregata, capere ea. 4 Et dedifti Henoch v- s , nam partem, quae ficcata eft tertio die, v t habitet in ea vbi funt montes mille. ^Leuiathan au- J2 tem dedifti feptimam parte h umidam ,& feruafti eam, vt fiat in deuorationem quibus vis,& qua- do vis. 4 Sexto autem die imperafti terr^vt crea- 5 , ffct coram te iumenta,&beftias,& reptilia: 4 & 54 fuper his Adam,qu$m conftituifti ducem fuper omnibus fadis qux fecifti, &ex eo educimur nos omnes,quemque eiegifti populu. 4 Hfcau- jj tem omnia dixicorateDomine,quiapropternos creafti feculu. 4 Rcfiduas autem getes ab Adam s6 natas dixifti eas nil efle, & quoniam faliuac afsi- milatx funt, & quafiftiliicidium de vale fimila- fti abundantiam eoru. 4 Et nunc Domine,ecce, 57 iftx gentes, quae in nihilum deputatas funtjcoe- peruntdmminari noftri,& deuorare: 4 nos aute 5 s populus tuus quem vocafti primogenitum vni- geniturn aemulatorem tuum, traditi fumus in manibus eorum : 4 & fi propter nos creatum {9 eft feculum,quare non haereditatem pofsidcmus cum feculo?Vfquequo haec. 5 CAP. v^i. T fadum^ft, cum finiflem loqui verba»hxc,! miffus eft ad me angelus qui miflus fuerat ad A mc primis nodibus, 4 & dixit ad nge,Surge Ef-1 dra,& audi fermones quos veni loqui ad te. 4 Et 3 dixi, Loquere Deus meus. Et dixit^d me, Mare IMI. pofitum eft in fpatiofb loco, vteflet altum 4 imrnenfum; 3 erit autem ei introitus in angufto j locopofitus, vteflet fimilis fluminibus. 4 Quis enim volens voluerit ingredi mare,& videre eu, vel dominari eiustfi non tranfierit anguftum, iri i latitudine quomodo venire poterit? 4 Tte aliud, Ciuiras eft aedificata, & polita in lococampeftri: 7 eft autem plena omnium bonorum. 4 introitus. eius anguftus &in prxeipiti politus * vteflet a s dexterisquideignis,aiiniftrisaquaaltai 4 femita autem eft vnafola inter eos pofita,hoc eft, inter ignem & aquam , vt non capiat femita , nifi io— 9 lummodo veftigium hominis. 4 Siautedabitiii ciuitas homini in l^reditatem, fi nunquam aii- tepofitum periculum pertranfierit, quomodo i; ° accipiet hxreditatefuam? 4 Et dixi,Sic Domine.· 11 Et dixit ad me 3 Siceft&Ifrael pars. 4 Propter eos enim feci feculum : & quando tran igrclfus eft Ada coftitutiones meas, iudicatum eft quod ri fadumefti 4 Et fadi funt introitus huius feculi \angufti,& dolentes,& laboriofi: pauci autem & mali, & periculor!! pleni, & labore magnopere 'i fulti. 4 na maioris feculi introitus fpatioft & fe- M curi, & facietes immortalitatis frudu. 4 Si ergo ingredienres non fuerunt ingrefsi qui viuunt* angufta & vana haec: non poterunt recipere qu<» ■5 funtrepofita. 3 Nunc ergo quare tu conturbaris, cum fis corruptibilis ? & quid moueristu, cu 1 «lis mortalis: 4 Et quare non accepifti in corde • tuo quod eft futurum, fed quod in praefenti? f 7 4 Refpodi & dixi, Dominator Domine, ecce dif· pofuiftilege tiia { quonia iufti haereditabunthaec^ 18 impijaute peribunt. 4 Iufti autem ferent angufta,-^erantes fpatiofa. qui etiim impie geflerunt* & angufta pafsi funt, & fpatiofa non videbunt. 19 4 Et dixit ad me, No eft iudex fuper Deunijrieq,· B intelligens fuper Altifsimuhi. 4 Pereunt enim 10 multipraefentes, quianegligitur quaeantepofita 11 eft Dei lex. 4 Mandans enim mandaiiit Deus venientibus,quado venerunt,quid facientes viue- 11 rent,&quid obferiiates no punirentur. 4 Hi aute no funt perfuafi,& contradixerunt ei,& cofti- m tueruntfibicogitame vanitatis, 4 &propofuc- runtfibi circunuentionesdelidoru, & fuperdi- xeruntAltiisimbnoefre, & vias eius ndeogno- i+ uerunt, 4 & legem eius fpreuerut,&fponfiones eiusabnegauerut,& in legitimis eius fidem non *5 hab:uerut,&opera eius no perfecerunt. 4 propter hocEfdra vacua vacuis, &c plena plenis. 4 Ecce ! tempus veniet,& erit quando venient ligna quse i praedixi tibi, & apparebit fponfa^& apparefeens 17 oftendetur quae nunc fubducitur terra: 4 & omnis qui liberatus eft de praedidis malis,ipfevide- 18 bit mirabilia mea . 4 Reuelabitur enim filius' meus I e s v s cum his qui cum e©*funt, & jucundabuntur qui relidi funt in anilis quadrin- iij t» gentis; r> O cXp. VII. ESDk AE II'it. gentis. 4 Et erit poft annos hos, & morietur ii- u> lius metfsC hristv s,& omnes qui fpiramen- tu habent homines: 4 &c 5 uerteturieculum in jc antiquu filentium diebus fepte , ficut in prioribus iudiciis,ita vt nemo derelinquatur. 4 Et erit 3« poft: dies feptem, & excitabitur quod nondum vigilat feculum,& morietur corruptu, 4 & terra j* reddet quae in ea dormiunt & puluis qui in eo lilentio habitant, & promptuaria reddent quas eis commendatas funt animas. 4 Ec reUelabitur 33 Gen. 18. ic.25. Exo.ji. C.l t , 1. Re. 14 $•17. i. Par. 6 . •.14. j. Re. 17. d. 21 & i8. d.2f. 4 .Re.i^ ( Altifsimusfiipetfedem iudicij, &pertranfibunt miferia: * & longanimitas congregabitur. 4 Iu- 3 dicium autem iblum remanebit,veritas itabit & Edes conualeicet, 4 & opus iubfequetur, & 35 mefces oftendetiit, & iuititias vigilabunt, & in- iuftitisCnd dominabuntur. 4 Et dixi,Primus A- 3« braha propter Sodomitas orauit, & Moyfes pro C patribus qui in deferto peccauerunt, 4 & qui 37 poft eum pro Ifrael in diebus Achaz, & Samue-i lis: 4 &Dauid pro confra Si aute dicis mihi, * Quoniam non eft piandus meus fimilis 11 ttrne; quonia frudu ventris mei perdidi,que cu mceronbus peperi,§£ cu doloribus genui: *terra 1 5 autem fecundum viam terrae,abiitque in ea multitudo praeiens,quo modo euenit: & ego tibi dico, 4 ficut tu cum labore peperifti,fic &terra dat 14 frudum fuum homini ab initio ei qui fecit eam. * Nunc ergo retine apud ^emetipfam dolorem 'i tuum, & fortiter fer qui tibi conrigerunt-cafus. 4 Si enim iuftificaueris terminu Dei, &confiliu 16 fuu recipies in tepore,Se in talibus collaudaberis. B s Ingredere ergo in ciuitatem ad viru tuum.Et dixit ad me, 4 Nonfacia,neq 5 ingrediar duitate , 18 fed hic moriar. 4 Et appofui adhuc loqui ad ea, 15 & dixi , 4 Noli facere hunc fermonem, fed cofen - 10 ti perfuadenti. Quot enim cafiis Sion?Confolare propter dolorem Ierufalem. 4 Vides enim cjuo - 11 niam fandificatio noftra dfcferta effeda eft, & altare noftrum^cmolitu eft, & templum noftrura deftrudum eft, 4 & pfalterium noftrum humi- “ liatum eft, & hymnus conticuit, & pultatio noftra diifoluta eft, & lumen candelabri noftri ex- tindum eft, & arca teftamenti noi^ti direpta eft, & fanda noftra c6taminataiunt,& nomen quod inuocatum eft fuper nos,pene prophanatum eft: . & liberi noftri contumeliam pafsi funt, & facer- dotes noftri fuccenfi funt,& Leuit$ noftri incap- tiuitatem abierunt,& virgines noftra: coinquinata funt,& mulieres noftra: vim paiTas funt,& iu- ftinoftri rapti iiint,& paruuli noftri perditi furit, &iuuenes noftriieruierunt,& fortes noftri inua- u lidifadifunt: 4 & quod omniu maius,fignacu·* lum Sion, quoniam refignata eft de gloria fua* nam & tradita eft in manibus eorum quinos o- 14 derunt. 4 Tu ergo excute tuam triftitiam multam , & depone abs te multitudinem dolorum, vttibi repropitietur Fortis,& requiem faciet cibi m Altiftimus requietionem laborum. 4 Etfadum eft, cum loquebar ad eam, facies eius fulgebat fubito & fpecies, corufcus fiebat vifus eius,vt effera pauens valde ad eam, & cogitare quid eftet 16 hoc. 4 Et ecce, fubito emifitfonitu vocis magnii timore plenum,vtcommoueretur terra a mulie- u ris fono. vidi: 4 & ecce, amplius mulier non C cSparebat mihi,fed ciuitas aedificabatur,& locus demonftrabatur de fundamentis magnis: & ti- i8 mui, &clamaui voce magna, & dixi, 4 Vbi eft s up * Vriel angelus, qui a principio venit ad me? quoniam ipfe me fecit venire in multitudine in ex- ceffu mentis huius,& faduseft finis meus in cor- ** ruptione,& oratio mea in improperiu. 4 Et cum eftem loquens ego haec,ecce venit ad me, & vidit me. 4 & ecce era politus vt mortuus , & intelle* dus meus alienatus erat,& tenuit dexteram mea, & cofortauit me,& ftatuit me fuper pedes meos, i 1 & dixit mihi, 4 Quid tibi eft? & quare conturba- tus^ftintelledus tuus, &» lenius coi dis tui ? & 3 i quareconturbaris?Etdixi, 4 Quonia dereliqui- fti rae,& ego quide feci fecudum Termones tuos, &-exiui in capum: & ccce vidi,& video quod no Spolium enarrare. Et dixit ad me, 4 Stavtvir,& commifc H*commouebo te 3 . Etdixi, 4 Loquere Domine ncboii meus tu in me, noli me derelinquere,vt fio fru- ftra moriar: 4 quonia vidi quas no icieba,&au- J 6 dio quae no feio. 4 Aut nunquid fenfus meus fal- * 7 litur,&anima mea*ibmniat? 4 Nunc ergo deprecor te,vt demonftres feruo tuo deexceilu hoc. Et J 8 refpodit ad me,$ dixit, 4 Audi me & doceam te, & dicam tibi de quibus titnes;qftonia Altifsimus v reuelauit tibi myfteria multa. 4 Vidit redam viam tuam, quoniam fine intermifsione contri- flabaris pro populo tuo,& val^le lugebas proptef. 40 Sion. 4 Hicergointellediis vifionis quas cibi ap- 41 paruit ante paululum. 4 Qftiti^vidifti lugente,· 41 inchoafticonfblarieam. 4 Nunc aurem iamfpe- ciem mulieris non vides,fed apparuit tibi ciuitas 4 J aedificari* 4 & quonia enarrabat tibi de cafu filij 44 fui, haec-abiblutio eft. 4 Hxc roi4i.er quam vidi* D fti, hsec eft Sion, & quoniam dixit^ibi quam Hc lij G ^3 nunc Ό \ t A t i t1 i E S D R. nimc confpicics,vt ciuitate aedificata. * Et quo- 45 iiiam dixit tib, quia fterilisfuit triginta annis: propter quod erant'anni fcilicet triginta,quando non erat in ea adhuc oblatio oblata. 4 Et fa iliafcendentede mari,hoceftregnu quodvifum eil in vifioneDanieli fratri tuo. 4 Sed non eil illi 11 interpreiatu , quoniaego nunctibi interpretor. 4 Ecce dies veniunt, dc exurget regnu fu per terra, n & erit timor acrior omniu regnor u quae fuerunt ante eu. 4 Regnabiit autc in ea reges duodecim, J 4 vnuspoilvnu. 4 Na fecundus incipiet regnare, B &ipfe tenebit amplius tempus prae duodecim, m 4 Haec eil interpretatio ddbdecim alaru quas vi- 1 « diili. s Etqi\simaudiIti voce quae locuta eft, ήθη *7 de capitibus eius exeunte, fed de medio corporis cius, 4 haec eil interpretatio,quoni^ poli tempus 18 regni Illius nafcenturcotentiones no modica, & periclitabitur vt cadat: & no cadctrtuc, ied iteru 3 y 1? conilitueturin fiiu initium. 4 Et quonia vidiili xofiibalares odio cdhaerentes alis eius, 4 haec eil interpretatio, exurgent in ipfd odio reges,quorum Crutteporaleuia,& anni citati,& duo quidem ex 11 ipfis perienr. 4 Appropinquate aute tepore medio, quatuor ieruabunturin tepore^cum incipiet appropinquare tepuseius vt finiatur: due vero ili n fine feritabuntur. 4 Et quoniam vidiili tria capi- 13 ta quiefeentia, 4 haec eil interpretatio,in nbuifsi- mis eius fufeitabit Altifsimus rria regna,& reud- 14 cabit irt ea muha:& dominabutur terra, s & qui habitant in ea,ch labore multo iiiper omnes qui fucrimt ante hos.propter hoc ipfi vocati funt ca- 15 pita aquilae. 4 Iili enim erunt qui recapitulabuc impietates eius, & qui perficient nouifsima eius. 1 * 4 Et quonia vidiili caput maius no apparens,haec eil interpretatio eius, quoniam vnus ex eis fuper Clcdlum fimm morietur,& tamen cum tormentis. i 7 4 Nam duo qui perfeuerauerint, gladius eos χ» comedet. 4 Vnius enim gladius comedet qui eu 1? eo:fed tamen hic gladio in nouifsimis cadet. 4 Et quoniam vidiili duas fubalates trajicientes ipper 3 ° caput quod eil in dextera parte, 4 haec eil ioter- pretatio.hi funt quoscoferaauit Altifsimus in finem ilium , hoc eil regnum eXile ,< & turbationis 5 1 plenum. 4 Sicut vidilti & leonem,que vidiili de iylua euigilantem & rugientem,& loquentem ad aquila,& arguentem eam, Se iniuilitiasipfius per 5 1 omnes iermones eius ficut audiili: 4 hic eil vetus quem feruauit Altifsimus in finem ad eos, & impietates ipiorum: & arguet illos, & incutiet corai π ipfis diicerptiones eorum. 4 Statuet enimeosin indicio viuos: & erit,cum arguerit eos^tunc cor- 4 ripiet eos. *nam refiduum fopulum ffteu liberabit cu miferia, qui ialuati funt fupef fines meos, &iucundabiteos quoadufq· veniet finis diesiu- 5 dicij, de quo locutus fam tibi ab initio. 4 Hoc fomnium quod vidiili, &chx interpretationes. 3 64 Tu ergo iolus dignus fuiili icire Altiilimi iecre- 37tu hoc. 4 Scribeergooffiniaiilainlibroqua2vi- j*diili,&poneeainlocoabfi:ondito: 4 & docebis , ea fapietes de popylo tuo,quorum corda icis pof 3 ?fecapere,&feruareieeretahcec. 4 ,Tuauteadhuc fuiline hic alios^ies feptem , vt tibi oflendatur quicquid vifiim fuerit Altifsinjo oilendere tibi. 40 4 Et profedtus eil a me. Et fadlum efl, cum audif- iet omnis populus quoniam peftfanfierunt iepw temdies, & ego non fuiiTem^etietfus in ciuitate,* & congregauit ie omnis a minimo vique ad maximum: venit ad riie, & dixerunt mihi dicen- 4 »tcs, 4 Quid pecea'uimustibi^& quid iniuile Degimus in te, quoniam deietinquens nosfediili 4 χ in loco hoc? 4 Tu enim nobis fiiperes iolus ex omnibus populis, ficut botrus de vinea, & ficut lucerna in loco obicuro, & ficu^^rtCts & nanis 43 faluata a tepeilate. 4 Aut no fufficiuht nobis ma- iij G τφ U y 1 t A is XII i. ES0RAE IUI. ia quae contingunt *Si ergo tu nos dereliqueris, 44 quanro nobis erat melius fi eflemus iuccenfi & nos cum incendio Sion? * Nec enim nos iumus 45 meliores eorCi qui ibi mortui funt. Etplorauerut Voce magna. Etrefp 6 diadeos>& dixi, 4 Cofide Ifrael,& noli triftan tu domus Iacob. 4 Eft enim 47 memoria veftri coram Altifsimo, & Fortis no eft oblitus veftri in ten ratione. * Ego enim non de- 4 s reliqui yos^eq^excefsi a vobis: fed veni in hunc locum, vt deprecarer pro defolatione Sion, vt quaererem mifericordiam pro humilitate fandi- ficationisveftrae. 4 Etnunc ite vnufquifqueve-4? ftru in domu fuam, & ego venia ad vos poftdies iftos. 4 Et profedus eft populus ficut dixi ei in 50 duitatem: 4 ego autem fedi in campo feptem j. diebus, ficut mihi mandauit;& manducabam de floribusfolummodo agri, de herbis fada eftefca mihi in diebus illis. GAP. XIII. 17 T fadum eft poft dies feptem, & fomniaui 1 ■E-Tomniu node. * Etecce de mari ventus exur- % gebat, vt coturbaret omnes fludus eius. * Et vi- A di, &ecce coualefcebat ille homocum millibus 3 ca;li:& vbi vultu fuu vertebat vtcofideraret,tremebant omnia quas fub eo videbantur: 4 & vbi- 4 cunque exibat vox de ore eius,ardefcebat omnes qui audiebat voces eius ficut quiefcit terra qua- dofenferit ignem. 4 Et vidi poft haec, & ecce co- 5 gregabatur multitudo hominum, quoru no erat numerus de quatuor ventis caeli, vt debellarent homine qui afcederat de mari. 4 Et vidi,& ecce 4 fibimetipfi fculpferat montem magnum , & vo- lauit fuper eum. 4 Ego aute q^fiui videre regio 7 nem,vel locum vndiiculptuseftet mons, & non potui. * Et poft haec vidi, & ecce,omnes qui co- s gregati funt ad eum, vt expugnarent eum,timebant valde,tame audebant pugnare . 4 Etecce, 9 vt vidit impetu multitudinis venietis,no leuauit manu fua,neq ; phram^am tenebat, neq·, aliquod vas bellicofum 4 nifi folummodo vt vidi,quonia 10 emifitde orefuo ficut flatum ignis, & de labiis eius fpiritus flammae,& de lingua eius emittebat fcintillas&teippeftates,&commiftafuntomnia iimul, hic flatus ignis, & fpiritqs flamae, & multitudo tempeftays: 4 & cocidit fuper multitudi- n nem in impetu, quas praeparata erat pugnare, & fuccendit omnes, vt fubito nihil videretur dein- numerabili multitudine, nifi folumodo puluis, & fumi odor: & vidi, Sc extimui. 4 Etpofthaec n vidi ipfum hominpm defcendentemde mote,& Vocantem ad fiftnultitudine aliam pacifica, 4 & 13 accedebat ad eum vultus hominum multorum B quorundam gaudentium, quorudam triftantiu: aliqui vero alligati, aliqui adducentes ex eis qui ^fferebantu^o: aegrotam a multitudine pauo- ris, & expergefadus fum, & dixi, 4 Tu ab ini-14 tio demonftrafti fi ruo tuo mirabilia haec * & dignum ny: habuifti vt fufcipcres deprecationem ; S meagn : * & nunc demonftra mihi adhuc interis pretationem fbmnij huius. * Sicut enim exifti- moin fenf%meo,V3S qui derelidi fuerunt in diebus illis: & multo plus vae his qui n5 fiint'dereli- i 7 di. 4 Qui enim non funtderelidi, trifteserant. 18 4 Intelligo nunc quae fune repofita in nouiflimis diebus, & occurrent eis, fed & his qui derelidi 19 funt. 4 Propter hoc venerunt eniijj in pericula magna,& necefsitates multas, ficut oftendunt 10 fomnia haec. i Attamen facilius eft periclitantem venire in hunc, quam pertranfire,ficut nubem afeculo, & nunc videre quae contingunt in 11 nouifsimo.Etrefponditadme,&dixit, 4 Et vi- fionis interpretationem dicam tibi: & de quiri bus locutus es adaperiam tibi. ^Quoniam de his dixiftiqui derelidi funt, haeceftinterpretatio. 13 4 Qui aufert periculum illo tepore,hic fe cufto- diuit.qui in periculo inciderunt, hi funt qui ha- 14 bent opera & fidem ad Forti fsimu. 4 Scito ergo quonia magis beatificari funt qui derelidi,fuper i, eos qui mortui funt. 4 Ης interpretationes vifio- nis, quia vidifti viru afeendente de corde maris, is 4 ipfe eft que conferuat Altifsimus multis temporibus,qui per femetipfiim liberabit creaturam 17 fua:& ipfe difponet,qui derelidi fiint. 4 Et quoniam vidifti de ore eius exire,vt fpiritum,& igne, i* & tempeftatem: ς 4 & quonia non tenebat phra- masam,neque va&bellicofum: corrupit enim impetus eius multitudine,quae venerat expugnari 1 9 eum. haec eft interpretatio. 4 Ecce dies veniunt, quado incipiet Altifsimus liberare eos qui fuper 50 terrafunt: 4 & veniet in exceffu mentis fuper eos C qui inhabitat terra. 4 Etalijalioscogirabutdet 5 1 bellare: ciuitas ciuitate, & locus locum, & gens ^ 31 aduerfus gente, & regnii aduerius regnu. 4 Et επί, cum fiet haec,& contingent figna quae ante o- ftendi tibi: & tue reuelabitur filius meus,que vi- 33 difti,vt virum afeendente. 4 Et erit quando audierint omnesgente§ vocem eius: & derelinquet vnufquifqjin regionefua bellu fuu, quod habet 34 ad alterutru: 4 & colligetur in vnum multitudo innumerabilis,ficutvoletes venire,& expugnare ' 3 j eum. 4 Ipfe aute ftabit fuper cacumemvtis Sion. 3 s 4 Sion aute veniet,& oftendetur omnibus parata & aedificata, ficut vidifti motem fculpi fine ma- 3 7 nibus. 4 Ipfe autem filius meus arguet quae ad- inuenerutGetes, impietates eoru has quae tem- peft^ti appropinquauerut propter mala.cogitamenta eoru& cruciaftienta quibus incipiet cru- ciari:; 4 4 qu^ afsimilataefuntflatmnae, & perdet eos line labore per legem quas igni afsimilata eft. 3 ? 4 Etquoniay.idifti eum colligente ad fe alia mul- 4° titudinem pacificam, 4 hx funt decem tribus, 4 , Reg . l7 *quas captiuag fadas funt de terra fua in diebus a ' 3 ' * Ofea: * 0 confilium hoc vt derelinquerent multitudinem gentiu, & proficilcerentur in vlterio?em regionem, vbi nunquam inhabitauit genus humanu: 4 vel ibi obieruare legitimaiua,quaenon fuerant 4* feruantesin regione iiia: 4 Per introitus autem 43 anguflos fluminis Euphratem introierunt. 4 Fecit enirq^is tunc Altiflimusfigna,&ftatuic 44 venas fluminis vfquequo tranfirent. 4 Per eam 45 enim regione erat via multa itineris, anni vnius &dimidij.naregioillavocatur Arfareth. 4 Tunc 4 <; inhabitauerunt ibi vfq.in nouifiimo tempore: & nunc iterum cum coeperint venire, 4 iterum 47 Altiflimus ftatiiet venas fluminis, vt poisint tra- lire: propter haec vidifli multitudinem cu pace. 4 Sed&quiderelidiftmtde populo tuo,hi funt 4 g qui inueniuntur intra terminum meu. 5 Fadii 4S erit ergo, quando incipiet perdere multitudine earum, quae colledas funt gentes, proteget eos qui fuperauerut populu: * &: tunc oftendet eis 5 o multa plurima porteta. 4 Et dixi ego, Domina- s , tor Domine,hoc mihi oftede,propter quod vidi virqpi aicendentedecorde maris. Et dixit mihi, 4 Sicut non potes haec vel fcrutari, vel (cire quse 5 1 funt in profundo maris: fic non poterit quifque iuper terra videre filiu meum , vel eos qui cu eo funt,nifi in tempore diei. 4 Hasfe eil interpretatio 53 fomnij quod vidifli, &propt|rquod illuminamus es hic folus. 4 Dereliquifti enim tua,& circa J4 meam vacafti legem, & qusefifli. 4 Vitam enim s 5 tuam diipofuifli in fapientia, & fenfum tuum Vocafti matre: 4 & propter hoc oftendi tibi mer- 5 s tes apud Altifsimu.erit enim poft alios tres dies, ad te alia loquar 1 ,^ exponatibi grauia & mirabilia. 4 Et profedus fum, &tranfij in campum, J7 multum glorificans & laudans Altiisimumde mirabilibus quas per tempus faciebat: 4 &quo- niam gubernat ipfum , & quae funt intempori- bus illata,& fedi ibi tribus fliebus. CAP. XIIII. T fadlim eft tertio die, & ego fedebam fub i quercu. 4 Et ecce,vox exiuit cotra me de ru- i bo,& dixit,EfdraEfdra. Et dixi,Ecce ego Domi- A ne. Et furrexi fuper pedes meos. Et dixit ad me, em. 3. s *Reuelas reuelatus fum fuper rubu,&locutus 3 fum Moyfi, quando populus meus feruiebat in jEgypto, 4 & mifi eum,& eduxi populu meu de 4 •®gyp t0 » & adduxi eu fuper monte Sina^deti- neba eu apud me diebus Aultis: 4 & enarrauiei j mirabilia inalta, &oftcndi ei temporum ftcreta & fine &precepi ei,dices, 4 Hascin palam facies 4 Verba, & haec abfcondes. 4 Et nupc tibi dico, 7 4 Signa quse demoftraui, & iomnia quse vidifli, s & interpretationes quas tu vidifli* in corde tuo J T* ? repone ea i 4 tu enim recipieris ab omnibus, to- uerteris reiiduus cum cbfilio meo &c cum fimili- ro bus tuis,viquequo finiantur tepora. 4 quoniafe 4 eulum perdidit iuuetutem fua, & tepora appro- ti pinquanrienefcere. 4 Duodecim enim partibus diuifum eftfeculum, & trafierunt eius decima & 12. dimidiu decim^partis: Tiiperfuntaute eius poft 1 3 mediu decimae partis. 4 Nuncergodiipone do- B mum tua,& corripe populu tuu coiolare hu- 14 miles eorum, & renuntia ia corruptelae, 4 &c dimitte abste mortales cogitationes, &c proiice abs te pondera humana, & exue te iam infirma naturam , & repone in vnam partem moleftif- fima tibi cogitamenta, & feftina tranfmigrarea Mati4> 1 5 temporibus his: 4 quae enim vidifli nunc conti- a ,;£ an . ' 6 ' giiiemala,iteru horum deteriorafacient: 4 qua- 1,0,8i tuin enim inualidum fiet ieculnm afenedute, tantfi multiplicabutur fuper inhabitantes mala. 17 4 Prolongaiiit enim fe magis veritas, &appro- . pinquauit mendacium. Iam enim feftinat veni- 1 * re, quam vidifli vifionem. *Etrefpondi,&dixi t? coram te Domine, 4 Ecceenim ego abibo, ficuc prascepifti mihi, & corripiam prasientem populum. Qui autem iterum nati fuerint, quiscom- 10 monebit? 4 Pofitum eft ergo ieculum ih teUe- bris, & qui inhabitat in eo fine lumine. 4 Quo- nia lex tua incenfa eft, propterquod nemo icit quas a te fada funt, vel quas incipient opera. 11 4 Sienim inueni in te gratia,immitte in meipiri- tum fandum, & fcriba omne quod fadum eft iii feculo ab initio, quse erant in lege tua icripta, vt poflinthominesinuenirefemitam:&qui volue- 13 rintviuereinnouiflimis, viuant. 4 Etreipon-- C difad me,& dixit, Vadenstongrega populum, & dices ad eos vt non qussrantte diebus qua- 14 draginta. 4 Tu au te praspara tibi buxos multos, & accipe tecum Sarea, Dabriam, SaIemiam,Ec- ha num, & Afiel, Quinque hos qui parati funt ad 1 j fcribedum velociter. 4 Et venias huc, & ego accendam in corde tuo lucernam intelledus, qu^: non extinguetur quoadufque finiatur quse inci- 16 pies icribere. 4 Ettuncperfedis quasdam palam facies, qucedam fapientibus abfconsetrades .in 17 craftinum enim hac hora incipies icribere. 4 Et profedus fum,ficut mihi praecepit, & cogregaui i» omnem populum , & dixi, 4 Audi Ifrael verba „ 19 hasc, Peregrinati funt patres noftri ab initio 3 ώ, 4 . 3 ° in jEgypto, & liberati funt it^de: 4 & acceperut t i. k legem vitas, quam non cuftodierunt, quam & £*£ 31 vos poft eos tranfgrefsi eftis.^ 4 & data eft vobis terra in iortem, & terra Sion , 1 &^>atres veftri, & vos iniquitate feciftis, & non feruaftis vias quas 31 praecepit vobis Altifsimus: 4 & iufliis iudex cfim fit, abftulit a vobis in tem porc quod doiiauerat, 3 3 s Et nunc vos hic eftis, & fratre^^ftri intror-. 34fum veftrum funt. 4 Si ergo imperauerit?s fenftti 1 y 1 •y X * 'tkk χν·. EsbRAfe ίϊιη fenfui veilro, k etiidieritis cor veftrum, viui co- ieruati eritis, k poft mortem miiericordiam con fequemini. 4 Iudicium enim poft morte veniet, 35 quando iterum reuiuifcemus: & tunc iuftorum nominaparebunt,&impiorum failaoiledentur. D * Ad meigittir nemoaccedatnunc,nequerequi- 3* rat mevfq; dies quadraginta. 4 Et accepi quinq; 37 viros, ficut mandauit mihi,& profedi fumus in campum, k mafimus ibi. 4 Et fadtus fum in cra- 5» flinum,& ecce vox vocauit me dicens,Eidra aperi os tuu,& bibe quo te potauero. 4 Et aperui os 39 meu,& ecce calix plenus porrigebatur mihi.Hoc Crat plenu ficut aqua : color aute eius vt ignis fi- milis. 4 Et accepi,& bibi: k in eo cum bibiifem, 40 cor meu cruciabatur intelledu,& in pectus meu increicebat fapietia. Na fpiritus meus coferuaba- tur memoria. 4 Et apertu eil os meum,& no eil 41 claufum amplius. * Altifsimus dedit intelledu 41 quinque viris,& icripferut quae dicebatur excef- fiones nodis, quas non fciebant. * Node aute 43 manducabant pane,ego autem per diem loquebar , &per nodem non tacebam. * Scripti funt 44 aute per quadraginta dies libri ducenti quatuor. *Ecfadum eil cum compleuiffent quadraginta 4 j dies, locutus efi: Altifsimus, dicens, Priora quae fcripfiih, in pala pone, k legat digni & indigni: 4 nouifsimos aute ieptuaginta conieruabis, vt 4 6 tradas eos fapientibus de populo tuo. 3 In his 47 enim efi; vena intelledus, k iapiemiasfons, k fcientiae flumen. Et feci fic. cap. xv. Cee loquere in aures plebis mete fermones 1 prophetiae, quos immiferoinostuu,dicitDo A minus: 4 & fac vt in tharta icribantur, quoniam * fideles Se veri iunt * Ne timeas a cogitationibus 3 aduerium te, nec turbet te incredulitates dicentium , 4 Quoniam omnis incredulus in incre- 4 dulitate fua morietur. 4 Ecce ego induco, dicit s Dominus,fuper orbem terrarum mala, gladium, & famem, k morte, & interitu: 4 propter quod 6 fuperpolluit iniquitas omne terram,& adimpleta funt opera nociuailloru. *Propterea dicit Do- 7 minus: 4 Iam non filebo de impietatibus eorum 8 quas irreligiofeagut,nec iuftinebo in his quas inique exercent: ecce fanguis innoxius k iuftus clamat ad me,& animas iuftoru clamatperieuerater. * Vindicans vindicabo illos, dicit Dominus, & 9 Apoc.« accipiaomnem fan^uinem innoxiu ex illis ad me. l°.i I9 ' s Ecce populus meus quafigrex ad occifione duci 10 tur, ia non patiar illu habitare in terra-^Egypti: 4 ied educa eu ii^manu potenti k brachio excel- 11 io, &percutia plaga ficutprius, &corrumpa omne terra eius. 4 Lugebit iEgyptus,& fundameta 11 eius plaga verberata, & caftigatione quas inducet ei Deus. J^ugebunt cultores operantes ter- 13 ram, quoniam deficient femina eoru ab vredine . 0 Γ4 k grandine, k a fydere terribili. V&ieculo, k 15 qui habitant in eo: 4 quia appropinquauit gla- diu^& contritio eorum , k 'exurget gens contra gente ad pugna, & rhomphaea in manibus eoru: ΐί 4 Erit eniiti incoftabilitio hominibus, k alij aliis inualefcenresnon curabunt rege fuum, k prin- 17 cipes vix geftoru fuorum in potcntiaTua. 3 Co- cupiicet enim homo in ciuitate ire, k non pote- 1 8 rit. 4 Propter fuperbiam enim eorum ciuitates B turbabu cur,domus exterentur,hoi^ines metuet. 19 4 Non miierebitur homo proximum fuu ad irritum faciendum domos eoru in gladium , ad diripiendas fubftantias eorum propter fame panis i® k tribulatione multam. 6 Ecce, ego couoco,dicit Deus, omnes reges terras ad me verendu, qui funt abOriete & ab Auilro,ab Euro,&a Libano, ad conuertendosinie, k reddere quae dederunt 11 illis: 4 ficut faciunt vique hodie electis meis, fie facia&redda infinueorih Hasc dicit Dominus 11 Deus, 4 No parcet dextera mea fuper peccatores, nec ccifabit rhomphaea fuper effundetes fangui- 1 3 nem innoxium fuper terram. 4 Exiitignis ab ira eius,& deuorauit fundameta terras,& peccatores 2 4 quafi ilrame incefum. 4 Vas eis qui peccant,& no i s obieruantrnahdata mea, dicit Dominus. 4 non parca illis. Difcedite filij a poteilate. Nolite co- z6 taminarefanftificatione mea: 4 quoniam nouit Dominus omnes qui delinquunt in illum, pro- pterea tradidit ee s in morte,& in occifione. 4 Ia enim venerunt fbper orbem terrarum mala, k manebitis in illis.non enim liberabit vos Deus* 18 propter quod peccaftisin eum. 4 Ecce vifio hor- 19 ribilis,& facies illius ab Oriete. 4 Ec exient nationes draconu Arabum in curribus multis,& fieut flatus eorum numerus fertur fuper terra, vt iam timeant k trepident omnes qui illos audient 3° 4 carmonijinfanientesinira, k exientvtapride iylua,&aduenient de virtute magna, & conflabunt in pugnam cum illis, & vallabunt portio- 31 nem terras Aifyriorum. 4 Et pofl hasc fuperuale- fcentdracones natiujtatis fux memores, k couer tentieconipirantesin virtute magna ad perle- 3i quendos eos. 4 Iili turbabuntur k filebunt in virtute illoru, k conuertent pedes fuos in fuga, 33 4 & a territorio Aflyriorum fubiefior ^bfidebifc eos,& confumet vnu ex illis, k erit timor & tremor in exercitu illoru,&contentio in reges ipio- 34 ru. 4 Ecce nubes ad Oriente, & a Septentrione ^ vfque ad meridianum , k facies earum horrida valdp,plena iras k procellas, & collident ie inui- 35 cem, 3 k collident ijHus copiofum fuper terra, k fydtrs illorum,& erit fanguis a gladio vique ad 36 ventrem , 3 k fimus hominis vique ad fubflra- men cameli & erit timor & tremor multus fuper 37 terram, 3 & horrebunt qui videbuut ira illam, k tremor apprehendet illos: k pofl hasc moue- . buntur $ * CAP. XV. ESDRAE IIII. ( * Ofiofam & txic- iem.5· tonuct fani i. buntur nimbi copiofi 4 a meridiano & iepteii- 38 trione,& portio alia ab occidente: 4 & Qjperin- a> ualeicent venti ab oriente, «Serecludenteanifo & nube qua fufcitauit in ira,& iydus ad faciendam exterrit^tiohem ad orientale ventu &'Accidente violabityrij * & exaltabuntur nubes magnas & 40 validas plcnx itas,& iydus, vtexterreant omnem terram , & inhabitantes eam , & infundent fuper omnem locum altum & eminentem iydus terribile, * ignem & grandinem,& rhomphasas 41 volan tes, & aquas multas, vt etiam impleantur omnes campi, & omnes riui plenitudine apuarum multarum. 4 & demolientur duitates 41 muros,& montes, & colles, &c ligna iyluarum,& fenum pratorum - s & frumenta eorum, 4 Et 4? tranfibuntcdnftantcs vique Babylonem, & exterent eam: 4 cofienient ad ipiam, & circuibunt 44 cam , & effundent iydus, & Omnem iram fuper eam, & fiibibit puluis&fiimus viqiie in cadum, & omnes in circuitu lugebunt eam: 4 & qui fub 45 ca remanierint, feruient his qui exterruerunt. 4 Et tu Afia concors in fpem Babylonis,&gloria 46 peritina: eius, 4 v£tibimiierapropterquodaf -47 fimilafti ei, & ornafti filias tiias in fornicatione, adjacendum & gloriandum amatoribus tuisj quitecumcupierunt femperfornicari. 4 Odibi- 48 lem imitata es in omnibus operibus eius, & in adinuen,tionibus eius: propterea dicit Deus, D 4 immittam tibi mala,viduitatdn,paupertate,& fame,&2ladiurn,&peftem,addeuaftandasdo- mos tuas a violatione, & morte, & gloria virtutis tuae. 4 Sicut flos ficcabitur ,cum exurget ar- j<> ρ dor qui em filiis eft iuper te, 4 infirmaberis vtii paupercula plagata &caftigata a mulieribus ,Vt fton poisint te fuicipere potentes & amatores. 4 Nunquid ego fic gelabor te, dicit Dominus, ji 4 nifi.occidiifes eledoS meos in omni tepore,cx- < 1 altans percuisione manuu,& dicens fuper morte coriim^cum inebriata efles, 4 Exornafpeciem vul h tus tui? 4 Merces fornicationis tuse in finu tuo, s j| propter hoc redditionem accipies. 4 Sicut facies 3« eledis meis, dicit Dominus: iic faciet tibi Deus, & tradet te in malum . 4 Et nati tui fameinte- v rient: & tu rhomphaea cades, & ciuitateS tuas co- terentur?&omnes tui in campo gla’dio cadent. 4 Etquifuntin montibus,fame peribunt,&ma- 5» ducabunt caniesfuas, & fanguinem bibent a fame panis’ & iiti aquae. 4 Infelix per maria ve- 5? nies, &rurfum accipies mala. 4 Et in tranfitu fio allident ciuitatem*occifam,& exterenfaliqjjiam portiofie terras tuas,& par& gloriae tuas exterminabunt, rur%m reuertentes ad Babylone ? fub- uerfam. 4 Et demolita eris illis pro ftipula,&ipfi «» erunt tibi ignis: 4 &c deuOrabunt$e,&ciuita- testuas, terram tuam & montes tuosOmnes iyluas tuas & lignum frudiferum ignicombu- ί 6 j rcilt. 4 Filios tud$ captiuos ducent, & ceniiim tuum in prxdam habebunt, & gloriam faciei tu£'exterminabunt. c ap. xvr. ■ 1 -r j BL tibi Babylon & Afia, vas tibi ^Egypte & I V Syria. 4 Prascingite vos faecis & ciliciis A plangite filios veftros &do!ete : quoniam ap- 3 propinquauit contritio veftra. 4 ImmiiTus eft 4 vobis gladius, & quis eft qui dufertat illu? 4 Im- miflus eft iri vobis ignisi& quis eft qui extinguat 5 illum? 4 Irnmifla funt vobis mala,& quis eft qui fi repellat ea? 4 Nuquid repellet aliquis leonem e- furientem in fylua, aut extinguet ignem in ftijpu 7 fe^mox quando coeperit ardere? "Nunquid repellet aliquis fagittam a fagittario forti miflam? 8 4 Dominus fortis immittitmalaf & quis eft qui 9 repellat eri? 4 Exiit ignis ex iracudiaeiiis,& qtiis Ό eft qui extinguat eum? 4 Coruicabit, &quis no > 1 timebit f Tonabit, ,& quis non pauebit? 4 Dominus comminabitur,& qUiS non funditus con- II teretur a facie ipfius ? 4 Terra tremuit,& funda- meca eius, mare fluduat de profundo, & fludtis eius difturbabuntur, & pifces eius a facie Domi- <3 rji,&a gloria virtutis eius. 4 quoniam fortis dextera eiiiS quas arcu tedinfagittas eius acute qux ab ipio mittutiir ,no deficient,cum cceperin t mit r 4 ti in fines terras. 4 Ecte mittuntur rnalano re- > 5 uertentur donec veniant fuper tetram . * Ignis fuccenditur, & non extinguetur i donec confu- 1 fi mac fundamenta terras. 4 Quemadmodum ndii redit fagitta mifla a valido fagittario, iic non re- uertentur mala quas mifla fuerint in terram. '7 4 Vas mihi,vas mihi;quis me liberabit in illis 1 e dicimus? 4 Initium doloruth & multi gemitus, initium famis & multi interitus, initium bello^ rum,& formidabunt poteftatcs, initium malo- rutri, & trepidabuhromnes . 4 In his quid fa- 10 ciam, cum venerint mala? 4 Ecce fames & plaga & tribulatio & anguftia mifla funt flagella in 11 emendatione, 4 &in his omnibus ie non c 5 uer- tent ab iniquitatibus fuis, neqj flagellorum me- mores erunt iemper. 4 Ecce,erit annonx vilitas B iuper terra, fic vt putent fibi efle diredam pace^ & tunc germinabunt mala fuper terra, gladius, *j famesi & magna confufio. 4 A fame enim plurimi qlii inhabitant terra intetierit,& gladius per^ i 4 det exteros qui fuperauerint a fame, 4 & mortui ficut ftercora proiicientur^c non erit qui co- foletiireos. Derelinquetur enim terra deftrta,& i -s duitates eius deficientur. 4 Non derelinquetur l( qui colat terra,& qui feminet eaiii. 4 Ligna da- L 7 bufit frudus,& quis vindemiabit illa ?, 4 Viia ma tura fiet,& quis calcabitilla?Eritenim locis ma- 18 gna defertio. 4 Cupietenim homo homine vide- re, vel voce eius audire. 4 Relinqi?fei>turenimdc ciuitate decem, & duo de agro qui absconderint 3 * s Jfl CAP. XVI» ’ ESD R.AE IIII. fe in denfis nHhoribus, & fcifluris petrarum: - 4 quemadmodum derelinquunturin oliueto& Ungulis arboribus tres autquatuor oliuas. 4 aut 3' iicut in vineavindemiataracemi relinquuturab ' bis qui diligenter vinea icrutantur; 4 iic relin- 31 quenturin diebus illi$ tres aut quatuor ab fcru- tantibus domos eorum in rhomphaea. * Et relin 3 3 quetur terra deferta, & agri eius inueterabut, & viae eius,& omnes iemitae eius germinabunt fpi- nas, eo quod non tranfient homines per ea. Lugebunt virgines ηδ habentes fponfos: *lugebut 34 mulieres no habentes viros, lugebunt filiae earu non habentes adiutorium: 4 fponfi earum i.n bel- 3 5 lo confirmentur, & viri earum in fame exterentur. 4 Audite vero ifta, & cognofciteea ferui 34 Domini. 4 Ecce verbum Domini,excipite illud: 37 ne dijscredatisde quibus dicit Dominus. s Ec- 3 » ce appropinquant mala,& no tardant. s Quem- 37 admodum praegnans cum parit innonomenieC filium fuum j appropinquante hora partus eius ante horas duas vel tres , dolores circumeunt ventrem eius, & prodeunte infante de ventre non,tardabunt vno pundo: 4 fie.no morabun- 4 ° tur mala ad prodeundum fuper terram, & iecu- lum gemet, & dolores circumtenebunt illud. 4 Audite verbum, plebs mea .- parate vos in pu- 4 » gnam, & in malis fic eftote, quafi aduenae terras. 4 Qui vendit,quafi qui fugiat:&qui emit, 4 * quafi qui perditurus. 4 Qui mercatur,quafi qui 43 frudum non capiat: &qui asdificat, quafi non habitaturus. 4 Qui ieminat,quafi qui non me- 44 tet: fic & qui vineam putat quafi non vinde- miaturus. 4 Qui nubunt, fic quafi filios non fa- 45 duri: & qui non nubunt, fic quafi vidui. L 4 Propter quod qui laborat, fine cauialaborant: 4« 4 Frudus enim illorum alienigena: metent, & 47 fubftantiam illorum rapient,& domos eucrtent, & filios eorum captiuabunt, quia in captiuitate & fame generant natos fiios. 4 Et qui negotian- 48 tur in rapina, quantum diu exornant ciuitates & domos fuas, & poflefsiones & perionas fiias, 4 tanto magis adzelabor eos fuper peccata fira, 49 dicit Dominus. 4 Quomodo zelatur fornicaria s° mulierem idoneam & bonam valde, 4 fic zela- j * bitur iuftitia iniquitate cum exornat ie, & accu- fat eam in facie,cum venerit qui defendat exquirentem omne peccatum fuper terram. 4 Propte- j * rea nolite fimilari ei, nec operibus eius: 4 quo- ss nia adhuc pufillum, & tolletur iniquitasa terra, & iuftitia regnabit in vos. 4 Non dicat pecca- 54 ' i ' 1 ‘ tor ie ηδ peccalie:quonia carbones ignis coburet fuper caput eius qui dicit, No peccaui cora-Do- FlNIS . LlFROR . .■.· f ■ j s mino’Deo & gloria ipfius. 4 Ecce Dominus co- gnolcel^omnu opera hominum, & adinuentio- nesjllorum, & cogitationes illorum,& corda il- j £ lorum. 4 Dixit enim,Fiat terra,& fada eft: fiat iZJlf j 7 oclu,& fftdii eft. 4 Et in verbo illius delice fun- clk 58 dataefunt,& nouit numerum ftellarum. 4 Qui Ρώ ·*^ fcrutatur abyis.u,& thefauros illaru/qui menfus 59 eft mare,&conceptum eius. 4 Quiconclufitmare,in medio aquarum,& fuipendit terram iuper «ο aquas verbo fuo. 4 Qui extendij, caelum quali p cameram, fuper aquas fundauit eum. * Qui pofuit in deierto fontes aquaru , & fuper | vertice montium lacus ad emittendum flumina ab eminenti petra, vt*potaretterra. 4 Qui fin- xit hominem, & pofuit cor fuu in medio corpo- J ‘ 43 ris,& mifitei ipiritum,vitam,& intdledum, 4 & J fpiramen Dei omnipotentis qui fecit omnia, & 44icrutinat omnia abfconla in abicofisterrae. 4 Hic nouit adinuentionem veftram , & quae cogitatis in cordibus veftris, peccates& volentes occul- «j tare peccata veftra. 4 Propter quod Dominus j fcrutinando iciutinauit omnia opera veftra, & 44 traducet vos omnes , 4 & vos confufi eritis cum proceflerint peccata veftra coram hominibus,& iniquitates erunt, qua: accufatores ftabut in die 47 illo. 4 Quid facietis? aut quomodo ablcondetis 48 peccata veftra cora Deo & angelis eius? 4 Ecce iudex Deus jtimeteeu.Definite a peccatis veftris, & obliuilcaminii iniquitates veftras ia agere eas in fempiterno, k Deus educet vos, & liberabit 49 de omni tribulatione. 4 Ecce enim incenditur· ardor fuper vos turba: copiolae, & rapiet quoida 70 ex vobis,&cibabutidolisoccilbs: 4 &quicon- fenierint eis, erunt illis in derifum, & in impro- 71 penu, & in coculcatione. 4 erit enim locis locus, j & in vicinas ciuitates exurreclio multa fuper ti- 71 mentes Dominum. 4 Erunt quafi infani nemini parcentes: ad diripiedum & deuaftandu adhuc 73 timentesDominu, 4 quiadeuaftabut& diripiet 74 fubftatias, & de domibus fuis eos eiiciet. 4 Tuc parebitprobatioeledorumeorUjVtaurumquod 7j probatur ab igne. 4 Audite dile&i mei, dicit | DominuSaEcceadfutdiestribulationiSj&dehis 7« liberabo vos. 4 Netimeatis,nechefitetis,quonia 77Deusduxveftereft. 4 Et qui ieruatnvindara&: pra:cepta mea, dicit Dominus Deus,ne pra:pon- aeret vos peccata veftra, ne fupereleuent fe ini- 7? quitates veftrae. 4 Va: qui coftringuntur a peccantis fuis,& obtegunturab iniquitatibus fuis,quc- admodum ager coftringitur a iylua, & ipinis tegitur femita eiusper^ua non trafithomo,& ex- eluditur,& mittitur ad deuoratione'ignis. VM ESDR.AE. ; I ♦ i 73 PROLO G V S B· HIERONYMI <» IN L I B R»V M T O B I i. Hromatio hi Heliodoro epifcopis Hieronymus preibyter in Do-* minoTaliitem. Mirari non deiino exadtionis vedne inftantiam. Exigitis enim vt librum Chaldaeo Termone confcriptum, ad Latinum dy- lum traham: librum vtiqueTobiae, quem Hebraei de catalogo diuina- rum Scripturam fecantes,his quae Hagiographa memorant, manciparunt. Feci fatis deiiderio vedro^ non tamen meo dudio* Arguunt enim nos Hebraeorum dudia ,8C imputant nobis contra Tuum canonem Latinis auribus ida transferre; Sed melius eiTe iudicans PhariTaeorum difplicere iudicio ,hc Epiicoporum.iuT- donibus deferuire 3 inditi vt potui. Et quia vicina ed Chaldaeorum lingua Termoni Hebraico , vtriufque linguae peritiTsimum loquacem reperiens 5 vnius diei laborem arripui: hC quicquid ille mihi Hebraicis verbis exprefsit, hoc ego accito notario Termonibus Latinis cxpoCub Orationibus vdivis mercedem huius operis compenTabo, cum gratum vobis didicero me, quod iubere edis dignati, compleiTe; ' LIBER T Ο B I AE· Traailat. B. Hierony. GAP* ii Obi As ei t tribu &ciui A tate Nepta- lim,quased in Tuperioribus Galilaese Tupra Naafon,podviam quae ducit ad Occidentem,'in finiftro habens ciuitatem Sephet: ^ 4 Cum captus eflet in * diebus Salmanaiar regis Aflyriorum: in captiui- tate tame politus, viam veritatis non deferuit. 4 Ira vt omnia quae i habere poterat , quotidie concaptiuis fratribus , qui $ πατφ μον άπέςη Έτά τ°ιί οίκον Ιερβ(θ?\νμων ίχλε^β^ς ' πανάντά φυλάν ινρμήλ' s * εις ν ϋϊυσιάζοιν ητώτα.ς τας φυλάς- £ νγά&Υΐ ο ν&ος τ 1 χοίΐμοχίωωνεως $ νψίςον , xcy φίο$ομύ$ν εις πάνας τάς ^Ιρεάς οΰάρ©'· »@ι/ πάνομάι φυλά) άψυωαποςάνΰ^Α%νορ%&βάαλ τϋ δ'αυάμβ , ό oh νεφ^αλάμ ^ποίτ^ζ μον. Interpr. Grsec. c Α ρ. i. Ib er fermonum TobUjfilij Tobiel , filij Ananiel 3 filij iAdui^filij Gabael, de femine Afael, ex tribu ZA(eph- i thdim : 4 G)ui captus ef in diebus EnemeJJari regis Ajjyrio- rum e Thisbe , qu& efi a dextris proprie Nepkthahrn in GaliUa 1 3 fuprd Afer. *Ego Tobias Ί?ψ veritatis ambulaui 3 & iufiitia omnibus diebus vita mea , e> elee- mofynas multas facie b a fratribus meis ft)genti mea 3 qui am- bulauerunt mecum in regionem Ajfriorum in Niniuen . 4 4 Et quando eram in regfio- n$ mea m terra Ifraei , imiore me exiftente 3% omnis tribus Nephthalim patris mei recefft d domo Hierojolymoru, qua ele- Eia efi ab omnius tribubus ff s rael, * Vt facrificarent omnes tribus 3 cjn fanjfyfivatu efi templum tabernaculi Altifiimi, e> adifi'catum efi in omnes generationes fecuh ; omnes tribus qua receffcrant facrijkdbdtBaal poteftati 3 domuf-Nepbtha* hm patris mei. ; H a ) I ^4 Interpr. Graec. c a p. L 4 Et ego folut ibam mullo- s . iics in Hterufalem infeilmita- tibus i jtcut firiptum eftomni populo 'ffirael in pr&cepto fem- piterno 3 primitias &> decimas fcetuum & primitiua habens , ptf dabam illa facerdotibus fili js Aaron ad altare omnium foetuum. 4 ‘Trimam decimam dabam 1 filijs Aaron minifirantibus in Hterufalem : at fecundam decimam ^vendebam 5 & ibam & expendebam illa in Hierusalem per fingulos annos. Et tertiam dabam quibus 8 conutniebat 3 ficut praceperat TDebbora mater patris mei , quia orphanus reliSius fuma patre meo. 4 Et cum faEius effem πνϊτ 3 ? accepi nAnnam vxore de femi- ne familia: nofira , &genui ex eaTobiam . * Et quando captiuus du- 10 Eius fui in Niniuen , omnes fra 11 tres mei , & qui de genere meo, edebant de panibus gentilium. 4 Ego Vero cufiodiui 11 anima meam ne manducarem. 4 G)uia memor fui Dei into*i ta anima mea. 4 Et dedit cAltiffimusgra- *4 tiam , O* formam In confge- Eiu Enemeffari 3 &fui eius em ptor τ ii b ii r. * (£ lyd μόν&επορ&ιομίυυ ftAgo- ε νάκις sic Ιερουσαλήμ ca> %μς ίορ%ιϊς } καθώς yiypafm παντ)’τ$ λαά Ισ- ζαηλ cv (πζβςάγμ,αΪΛ αιωνί^τας άπαρχάς tu τας Ιεκάτας τάν •fp νημάτων <£ τας 7Γξω%κ'όμας ίχων , ψ) Uicfoiw ουυτάς %Ίς izp r doi %ϊς ψϊς dapm αοζρς ί? Βυσιαςη&ον πόρτων idv f^p νημάτων. * rlw πξωτίυϋ $\βκατ 1 υ Ulfoiw ί % ίςψϋς άαρων%Ίς Βεζμπ&όονσιν cv Ιερουσαλήμ ’ rlw q $ώπραν $εκά- tIw άπεπζμΐλ ζόμίωβ: ϊπορβυομίυυ xjf απόρων ama ον Ιερουσαλήμ καΒ’ ϊκαςον bmfv. * HcmtIw Tqfrhjj Ui^owjok κα- * Bmei , καΒως α>ετάλα% δεζζωρμ ή μγιΤΥ,ρ U πατρβς μου , Λοτ* ορφοονος κατελάφΒην xm ·£τίατρόςμου. * κρμ οτε \ ^ρομίω όρήρ , ελαζον > όρναυν γννάίκα m %ii σπίξματ®’ τ' πατρώας ήμ^ΐ ,(£ ©ξ ουυτής τωβίαλί. * ψ) οτε ήχμαλωτίίΒην 1 εις νινευι 3 πόρτες © άΒελφοί μ* vfjj 1 ΙΟ I I fipou; μ'ά 3 ΥΐΕϊιον qm idv αβη των w Ιθνάν. * syea § (jutJZTYipntra l ' 1 tIuj μπ μη φayuv !J 16 ' Et profeEius fum in EMe- dian 3 ftfi tradidi Gabelo fratri Gabrie in Rages Media argen- * 7 ti talenta decem. ~ 6 t cum mortuus effet Sne- 1 s meffarus 3 regnauit Sennache - rib filius eius pro eo , e> njiee eius ceJfiiuerunt;&*non amplius potui ire in Mediam. 4 Et in diebus Enemejfari eleemojynas multas faciebam fratribus meis. 4 Panes meos dabi e furientibus , & meflimenta mea nudis·. & fi quempiam de genere meo nvidebam mortuum 3 & proieElum in muro in Niniue, fepehebam eum. 14 1 s 1 0 1 7 καθότι Ιμεμνγιμίω BzoScv ι ι ολη τη μ%. * ίοωκεν ό ν^Ας&χά&νκμιι μορφίαι ννωτηον οΜμίΰτάξβυ } Kcf ημίω cmf dyo^ptfiig. * Tffij ΙπορίυόμΙω g ις Μ μηνούν έ παξζθίμίω ya^anhy tu άϋίλφά ya^^fa bv pdyoig της μη^ϊας dpyv- i τάλ?Μ% Οϊίκα. * τίποτε ανθούν ον bv εμίοτα ρ & 3 ΙζατΙλεντε ctcm >va%npel£o ψς durf όρτ curtf· χάι au ο io/ durd ηκατίςη- trw' έ iiKsn η^ιωήθΐ.υ πορζυθΙωΜ άς την μηδίτυν . * j@t} cv %Γις ημί^μις ι ? c νεμεοτα^βν ελεημοιτυυυας πολλας εποίο wu %ίςά§ ελφοίς μ%. * άν αρ^ις μα \ΰβονυυ %ϊς τϊα- χ° νάσι, ψ) τάίμάτιά μ'ό %ίς γνμι mc χμ! εί %να ομ ’βμοιςμχ έθεωρραυ τεθνηκότα$.ερριμ{$ρον τάχους εις νινευι, εθατΑον cwfv. ' bat ruam } & CFr.iolabatureos,diuidebatque vnicuique,prout poterar,de faculraribus fuis. *o Efurientes alebar ^riudiique veftimentapriEbebar ,& mortuis atque occifis irpulturam iolicitus exhibebat ΐ 0 b 1 a s< Tranilat. B.Hieroiiy. ε 4 Et pergebat ad Hieru- falem ad templu Dominij & ibi adorabat Dominum Deum Iirael,omnia primi- tiua fua & decimas fuas fi- 7 deliter offerens. 4 Itavtin >/ ·.» tertio anno jpiclytis & ad- uenis miniftraretomnede- 8 cimationem. 4 Haec & his fimilia fecundu legem Dei ? puerul 9 obieruabat. 4 Cum C vero fadus fuifiet vir,acce- pic vxore Annam de tribu fuargenuitque ex ea filium, nomen fuum imponens ei: Quem ab infantia timere Deum docuit, & ab- ilinere ab omni peccato. 4 Igitur dum per captiui- tate deuenifiet cum vxore fua & filio in duitate Niniuen cum omni tribu fua: 11 4 Et cum omnes ederent ex cibis gentilium, ifte cu- ftodiuic anima fua, 6f/iun- quam contaminatus eft in 13 efciseoru. 4 Etquonia memor fuit Diii in toto corde fuo^dedit illi Deus gratiam in cofpe&u Salmanaiar re- i4gis: 4 EtdeditiIlipotefi:a- D tem quocunq^ vellet ire,ha bens libertate qusecunque 15 facere voluiifet. 4 Pergebac enim per omnes qui erat in capti u i rate,& monita ialu- ιε tis dabat eis. 4 Cum aute venifietin Ragesciuitatem Medorum,& cx his quibus honoratus fuerat a rege, hi buiflet dece taleta argenti. 17 4 Et cum in multa turba ' generis fui Gabelum egentem videret, qui erat ex tribu eius, iub chirographo dedit illi memoratu ponis dus argenti. 4 Pofl multu vero temporis,mortuo Salmanaiar rege,cum regnaret Sennacherib filius eius pro E 1 £o,& filios Ifrael exofos haberet in confpe&u iuo.· 4 Tobias quotidie perge- ·> per omne cognationem Tranflat. Btiierony.T o b i a 4 DeniqUe cum rcuer- u fus eiTec rex Sennacherib, fugiens a Iudaea plagam, quam circa eum fecerat Deus ptppter blaiphemia. fuam, & ij:atus l multos occideret ex filiis Ifrael ,To~ bias fepeliebat corpora eorum. 4 At vbi mandatum efl: n regi, iuifit eum occidi, & tulit omnem fubfiantiam eius. 4 Tobias vero cum filio fuo, & cum vxore fugiens, nudus latuit, quia multi diligebant eum. 4 Poftdies vero quadra- i4 ginta quinque occiderunt regem filij ipfius. 4 Et reuerfus eil Tobias i 5 in domum fuam, omniicj; facultas ei 9 reftituta eil: ei. CAP. Ii· T)Oft haec vero cum eileti A dies feflus Domini, & A fadum eifet prandium bonum in domo Tobias,dixit Slio fuo, Vade, & adduc a- liquos de tribu noftra, ti~ mentes Deum, vt epulentur nobiicum. f 4 Cumque abfiflet, re- * uerfus nuntiauit ei^vnum ex filiis Ifrael iugularam ia- cere in platea. 4 Statimqjexiliesde ac- y cubitu fuo,relinquens pra- diunijieiunus peruenitad , corpus : tollenfque illud portauitad domum fuam occulte, vtdum fol qccu- bui(Tet,ca coepit balare. dixi ei , Vnde hcedulus,nunquidfurtiuus efi? redde diu dominis , no enim licitum efi maducare fiurtiuum. Ipfia aute dixit, Dono datus efi mihifiupra mercedem. & non credebam illi.& dicebam reddere iM dominis, & erubefiebam ad eam. * filia aute refipon 1: dens.mihi dixit,Vbi fiuntelee- mofiyns tus &· iufihtis tus ? ecce cognita omnia tecitm » cap. in. JIT tnftatusfleui , &orauii cu dolore,dicens, i fiufius χ es Dne, & omnia opera tua,et omnes yis tus mifiericordia e> yeritas. & tudiciu noerum & iuftum tu tudicas in sternum. 4 Memor e fio mei & re [fi ice ? in me,ne me nalcificans obpeccata me.a & ignorantias mens., & patrii meoru qui peccaue- runt coram te. 4 Non obedie- 4 runt enim prsceptis tuis. & dedifii nos m direptionem & captiuitatem &*ymortem & parabolam improperij omnibus, in quibus difperfifiumus. 1 0 II * (£ (j) TtEwiov sireyihtov, hiyov- s τες ' φχ,ετι φοβατεμ ifm φύνάούη- vou Ttifffsf) προργματ©} 3 τχτόυ,ηόμ 0L7iz$£$t .rcf iid 7 icsCh.iv B-ctnla (dfir νε- κρύς. * ngjj ον αντη τϊί νυκτι οκοιμή- » ()bjj μεμιαμφρος vv %iyov της ουυλης’ nfijf fcfacfiamov dfisand- ?\viflov lui* *(£ φί Uav ότι ςρβυθια i ov id Sf f' tdv όφθοίλμψ’μ* φχωγότων, άφω^εντο» tei ςρχθία : θερμόν ίΐς cfir οφθαλμός prCe ε yt* ' vridv λεύκωμα^ ον %ϋς όφθαλμοϊς \ μ'ό' K/ ί7ΐορθόθΙυυ Ητξ'άς, (£ G5X | ώφίληϊό/) με’ dyictyct^ § Ιτξίφζ '■ με,ίθύς^ί7ίορ^θΙυϋ εις την ελνμαϊ- fet’ * d μ yjvi μ a ό /jva. iayh&sffs 19 ον %ϊς yjvcumai ς. i (£ άπίςΈ/λε %Ίς χυο/οις' (£ cmfimm cwrn χομανϊο) τν μι&ον,<&ζβ(ί$ανίες d ί&φον. * οτε % q nhB -ε ίζΰζβςμε, ηρ<ζα% κρμζαν · ^ ειπον ουυτη, πόθεν τΐξίφιον, μη κλε- ^Αμοϋον εςίν · άπόό& cwfi %ϊς κν- ρίοις’ % γο ύεμιτν Ιςι (paydv κλέψ- μου.ον’ η β άπειρον ΗδοΙαίμοι cfdn ιάμι&ώ · (c φί Φπφυον αΕτη- pojj theyov^wothSovoLj οωφ^ϊς ια>ρίοις’ bpuS -ριων (ΰσζβς ctCrm. * η j ΦΐΟ'^νμ- $-ti(rci μοι άττε, πα$ stfiiv αίΙλεημο- ovjjcu Qv xcfj cti fimiocmdcti (£ια yv^ci TidfsTct μζ QL y. *Ka< hin ηύθΐς iKhavcrccfc (wcycr- ηνζάμίω μετ 6 kw^,hsyav’ * fix.at©^ d κύαμε (c παντα τα.ερ yci Gv ’ dt nctCsj otiofol Gv \h εημο - cwf yfi dhrhcAa' i{cy κρίσιν ahndivb )(ctjj flKcuav gv κρίνβς εις fv aidva. f μντ.Ετητί μ% (£ α^^λδψοι/ επ' εμί’ μη με εκύϊκήτης^ΐς αμα/ρ\ίαις μ%& %1ς αγνοήματιμ,χ,(£ ταϊν πάτερων μκ οι ημαφ&νονω7Ρ,ον Gv. ^αρήκατουι> ys τύν bfishdv Gv (£ είωκας ημάς εις diwprtaynv fcaiy- μαλωτίχ» (E kdda%v (c napctfioyfnv omfiu -μούπααιν οίς ευκορπίτμε^τα. vir eius"audiSet, dixit, Videte ne forte furtiuus fitrreddite eu dominis fuis-^a no licet nobis aut edere ex furto aliquid,aut cotingere. ** Ad h^c vxor eius irata refpodit, Manifefte vana fa&a eil ipes rua, & eleemoiynsetuae modo apparuerut. Atque his & aliis huiuicemodi verbis exprobrabat ei. c a p. i i r. 'T Vnc Tobias ingemuit,& coepit orare cu lachrymis,dices, i Iuftus esDne,& omnia iudicia tua ve- A rafun^G: oes vi£etu£e,miiericordia,& veritas,& iudiciu. 3 Et ntic Dne memor eilomei,& ne vin- didam fumas de peccatis meis, neque reminifearis delida mea, v^I parentum meorum. 4 Quoniam non obedinimus praeceptis tuis,ideo traditi fumus in direptionem, & captiuitatem, δί mortem, & in fabulam,&: in improperium omnibus nationibus, in quibus difperfifti nos. omnes proximi eius/ncen--· tes, Iam buiusrci caufa interfici iiifius es, & vix effu- gifli morris imperiu, & ite- i» rum fepelis mortuos. *Sed Tobias plus times Deum ^ rege,rapicbatcol-pora oeci- ioi u,&occultabat in domo fua,8e mediictnodibus fepe o liebat ea. ^Contigit autevt quadam die fatigatus a fe- pultura, veniens domum iadafTet fe iuxta pariete, & 1 obdormiflbt.-^Etex nido hi rudinu dormieti illi· calida C ftercora inciderent fupero- culos eius, fieretqueesecus. i* 4 Hancaute tentationem ideopermifit Dhs euenire illi, vt pofterisdaretur exe- plu patientia eius, fi.cut &: M fandiIob. s Nacu ab infantia fuafemp Deu timuerit, &madataeius cuilo^ierit, no eft cotriflatTotra Deii, op plaga excitatis euenerit ei: fed immobilis in Dei timore pmanfit, ages gratias Deo omnib 9 dien 9 vit? Γιις. m 4 Nam ficut beato Iobin’- fultabatreges: ita iili pare- tes & cognati eius irridebat 15 vitaeiuSjdicetes, 4 Vbi eil fpes tua, pro qua eleemoiy o - nas & fepulturas faciebas? ><ί 4 Tobias vero increpabat 17 eos,dices, s Noliteita loqui, quonia filij iandoru fum 9 , & vitam illam expedamus, ■ 8 4 Quam Deus daturus eil his qui fide fua nuqua mu- 19 tat ab eo. 3 Anna vero vxor D eius ibat ad opus textrinu quotidie ; &de labore ma- nuu fuaru vidu, que cofeq. xo potuiifet,deferebat. 4 Vri fadu eit, vt hoedu caprara accipiens detuliiTet domi. 1 4 Cuius cum voce balantis Tranflat. B. Hicrony. τ ό ϋ i a §. 4 Et nunc,Domine,ma- 5 gna iudicia tua, quia non egimus fecundum pr^cepta tua,& non ambulauimus iynceriter coram te. 4 Et s nuncDne fecundum volu- tatem tuam fac mecum , & pr^cipe in pace recipi ipiri- tum meum . Expedit enim mihi mori magis quam vi- uere. * Eadem igitur die 7 cotigit vt Sara filia Rague- B lis in Rages ciuitate Medorum, & ipfa audiret improperium ab vna ex ancillis patris fui; 4 Quoniam tra- 8 dita fuerat feptem viris, & d£monium nomine Afmo- daeus occiderat eos, mox vt ingreifi fuiflent ad eam, 4 Ergo cum pro culpa fua 9 increparet puellam, refpon dit ei,dices, 4 Amplius ex te 10 no videamus filiu, aut filia fuper|^erra, interfedrix virorum tuoru. 4 Nunquid & 11 occidere me vis, ficut etia occidiftiieptem viros? 4 Ad hanc vocem perre-11 xit in fuperius cubiculum domus Cux : & tribus diebus & tribus nodibus non manducauit, neque bibit; fed in oratione perfiftens cum lachrymis deprecabatur Deum , vt ab ifto improperio liberaret elW 4 Fadum eft autem die π tertia, dum compleret ora-C tionem, benedicens Dhm, dixit, 4 Benedidum eil m ! nomen tuum Deus patrum noftrorum; qui cum iratus fueris, miiericordia facies, & in tempore tribulationis peccata dimittis his quiin- uocantte. 4 Ad te Diiefa- 15 ciem meam conuerto,ad te oculos meos erigo. 4 Peto 1 t peream & fiam terra, quoniam vtile mihi mori quam vi- - uere- } quia opprobria mendofa audrni 3 & trifinia e fi multam mei praecipe ab flui me de ne- cejfitate iam in te ternum locum : ne auertas faciem tuam a me. 7 *fn eadem die contigit filice Raguelis Sarrae in 'Ecbatanis <£Medue , g/ hanc opprobrari ab ancillis patris fui. 8 % Quoniam erat tradit avi- ris feptem , Afnodaeus nequam daemonium occidit eos 3 antequam effient ipfi cum ea vt in mulieribus. 9 4 Et dixerunt ei 3 Non in- o telhgis quodfujfocaueris viros tuos i iam feptem viros habui- fii>& Vnius eorum non es nominata·. 1 4 Quare nos aaerberats pro eis ? fi mortui fiunt 3 made cum illis , ne nndeamus ex tefilium aut filiam in aeternum. 1 4 Haec cum audijfiet , trifiata efi mald^mt fiujfiocaretur 3 & dixit , Zlna quidem fium patri meo : fi fecero hoc , improperm " ipfiefttZsrfieneciam eius deducam cum dolore in infernum, 1 3 4 Et deprecata efi ad fene- firam,& dixit: 14 s BenediSlus es Domine ' Deus meus , φ- benediSlum no menglorue tu^f nilum & ho norabile in fecula: benedica.nt te omnia opera tua inf culum. 1 j ' 4 Et nu$c Domine oculos meos , 0- faciem meam in te dedi. ^ # I 6 4 ^Dixi mt abfoluas me de terra: 0 r vt non audiam ego 1 ■ ■ ± ώ '7 amplius improperum. Tu cognofcis Domirmquod munda fum ab omnipeccatoWm, H 3 N c 7$ interpr. Gr&C* Ϊ h B H f; tobias. Tranilat.B.Hierony» * Et non coinquinant no - is men me,um neque nomen patris metm terra captiuitatis met: •unigenita fum patri meo, 0 non efi ei filius qui fit hxres ei, neque frater propinquus -, neq·, exifiens ei filius, vt feruem me ei yxore/m iam perierunt mihi fipten ?, ad quid mihi reliquum njiuere. ? 0 mfi uidetur tibi interficere me,preecipe reficere in me 0 mifirerimei, 0 non audire me amplius improperium. 4 Et audita (fi oratio *4 amborum in conifeBu gloria fummiQei. *Et miffusefi Raphaelut *j curaret duos , Tobu vt decorticaret albugines, et Sarra filia Raguelvt daret Tobu filio To bu uxorem, 0 ligaret Afino dmm nequi daemonium, quoniam adTobiam attinet hare- ditareeam. fn eodem tempore reuerfus Tobias , introiuit in domum fisam, 0 Sarra filia Raguelis defeendit de fuperiori c.ubiculo fuo. * Kcy sbc εμόλυυυα f 'όνομα μου i % ύάε τόνο μα %>όπαΐρβς μ% ο'ι> τη γη τίί? αιχμαλωσίας μ&·' μονό^ρής ειμι τά πατ&μ'ά, vcfi ύΰ%ί/ρχμ wjufi παχίιον ο κληρονόμησα αύτν, χόε άόελφόςεγόυς,χόε \zrctf%Q)v αυτί ψς, ίνα σιυϋτηρήσω εμαυτην αυτί γυναίκα. · vdh άπωλοντμοι επία* ϊνατίμοι λοιπόν ζΙ£. ειμη hm Gi ΑποκΙάναά με, (finiret <ζον ΑΒίζλε- \|/oq \% εμ\ ελεησαί με fi μη ά- κοόαΐά με μηκετι ορισμόν. * κμι εισηκύόΤηη (ωζβσάνγη άμ- ΐ 4 φοτερωρανωτηορτ* όόζης & μεγάλου 5 ε οί, *<£ άπεςάλη ραφαηλ ia - 15 radfi cK'“ όνο^Ιωζ ητ λεπίσα] τα λώ κωμοίίμ, <& (fdppctM την ραγουηλ όοόναή τά rk )£ία τά ι$· τωΟιτ γυναίκα, (i inrctf ασμοόοάον f πονηρήν bu μόνιον fidiori τά τωζία <Α%&άτλ\ κλη ρβρομησα\ cwrbji) * CM ojjt! τά Kcupd Α)πιςρεφας τω&ήτ , εισηλΰεν εις τν οίκον cwj£' κμ /j σάρομ η % S ραγουηλ κατίβη Ακ %ό ύπερων αυτής. ν L C A Ρ. 111 I. Η die illa , recordatus efiTo 1 bias de argento quod tradidit Gabelo in Rages CMedix. 4 Et dixit intra f e , Ego pe- 1 ttj mortem ; cur n&n Voco To- biam filium meum vt ei ofien- dam antequam moriar ego* 0* Vocans eum,dixit% 4 Edi fi mortuus fuero,fepe i li me , φ ne dejfiexens matrem tuam. honora eam omnibus diebus vitee tuee, 0 fac quod placitum efi ei; 0 ne trifiitia afficias eam. 4 Memento fili, + quod multa pericula uidit propter te in utero. ' 4 Cum mortua fuerit, fepeli s eam apud me in vno fepulcbro. 4 Omnibus diebus fili Do- 6 mini Dei noflri rkhnor efio, 0 ne uelis peccare 0 tranfgre- di praecepta eiitf\ 0 iuflitiam fac omnibus diebus vitee tua, et ne .ambules νψ iniquitatis , quiafaciete te veritatempro- ffieritatesexfMm operibus tuis , 0 omnibus facietibus iufiitia. * Εν’τη Υίμερα. cMeivvfi μνη^τη τω- i βγιτ7ΐεξ} m Αργυρίου v ττ'&ρεθε'&γα i ζα,ίιλω bi ράγοις της μηδίας. J j@t) » ειτ&ρ όν Ια,υτύ, εγω ιητη^οίμία) OdficL- %p' τί ν κ^ιλΑ τωζίουν τν ψν μν ίν& djjrfi δεί^ω ^ςιν AmQaveiv με · (£ kcl- λεσας cwrv είπε’ * παχίίον Idfifitfim 3 Οάνω^άφον με fi μγι ύπερος την μνιτερμ Gv’ τίμα οωτην πάσας τάς ημερμς f ζωής Gv ύ ποια f Ά^εςον cwrvf pfj μγι λυπήσγ\ς cwrbfi. *μριί<&ιίΙλ παιΰ'ιον,οτΐ πολλνς κιν- 4 άννας εωρμκοχ fifid Gi ον τη κοιλία . *orm Amobdfin , 3-a\J/ov cwrw j πΆξ εμοι ον ενι τάφω. * πάϊας τάς 6 Υίμερμς ποαάίον κνξίον %>& Βεοά ύμψ μνημόνευε' έ μη Bs λήτης άμα/ρτά- ν«ν(£7Γα^μβην ctj τάς Μλάς cund’ fcdiKcuooiwbju ποία πάσας τάς Υίμε- ζμς της ζωής Gυ’fcμY) π^ρ^ύης^ις - όάοίς της αδικίας, όϊόπ ποιο/ϊντς Gv τ^άλήΒτ&,Μ SJooicq \Gvfi ον %ίς ψ γοις Gv, Ycfn 7τάσι %ίς ποιοάαι τΐυυ Λ- Kouocruibuj. 18 4 Nunc[uacu ludetibus lnifcui mc, neq- cu his qui in leuitate ambulat, parrici 15 pem mc prtebui. 4 Virum autcu timore tuo rf ηό cum libidine meaconfcnfi fuici- »o perei 4 Et aut ego indigna fui illis,aut illi forfitan mihi non fueruntdigni, quia forfitan vira alii coieruafti il me. 4 Non eit enim in ho-* minis poteibte confilium 11 tuum . 4 Hoc aut pro certo habet omnis qui colit te: quia vita ei 9 fi in probatione fuerit, coronabitur. fi autem in tribulatione fuerit , liberabitur j & fi in corruptione fuerit,admb fericordiam tuam venire li- z) cebit. 4 No enim deleda- ris in pditionibus noftris, quia poil tempeilatcm tra- quillii facis, & poftlachry- matione & fletu exipltatio- ne infundis. Sit nome tuu, Deus Ifrael,benedidum in 14 fecula. 4 In illo tepore exau dit^ funt preces amborum in cofpeilu glorire fummi zi Dei. 4 Etmiifuseilangelus Dni iandus Raphael, vt cu raret eos ambos, quorum vno tepore funt orationes jnconfpedu Dni recitata,, c a p. 1111. 1 TGithr cum Tobias puta- A ^ret orationem fuam exau diri, yt mori potuifl„et,vo- cauitad ie Tobiam filium i fuum,dixitque ei, 4 Audi, fili mi, verba oris mei, & ea in corde tuoquafi funda- 3 mentum conflrue. 4 Cum' acceperit Deus anima mea, corpus meu /epeji,& hono rem habebis matri tua; 0111 nibus diebus vitas eius. 4 4 Memor enim efie debes quse& quata periculapafla ,rfit propter te in v tero fuo. 5 4 Cum autem & ipfa co- pleuerit tepus vitae fuae, ie- 6 pelias eacircame. 4 Omnib 9 autdiebus vitastu$in mete habeto Deu, & caue ne ali- Tranilat. B.Hkrony. cAp.iii quando peccato coientias, & prcetermictas praecepta B Dei noilru 4 £x fubftantia tua fac 7 ■1 eleemofynam,& noli auer- tere faciem tuam ab vllo paupere» Ita enim fiet vt nec a te auerta|ur facies Do mini. 4 Quomodo potueris,ita s eftomiiericors. * Si multum tibi fuerit, ? abundanter tribue: fi exiguum tibifuerit,etiam exiguum libenter impartiri ftude. * Praemium enim bonu , 0 , tibi thefaurizas in die ne- ceifi tatis. * Quoniam eleemofyna 11 ab Qj^ni peccato, & morte liberat, & non patietur animam ire in tenebras. 4 Fid ueja magna erit co~ 1* ram fummo Deo eleemo- C iyna, omnibus facientibus eam. 4 Attende tibi,filimi, ab 13 omni fornicatione, & praeter vxorem tuam nuquarn patiaris crimen fcire',^ * Superbiam nunquam m in tuofenfu,aut in tuo verbo dominari permittas: in ipfa enim initium fumpfit ' omnis perditio. 4 Quicunque tibi ali- ij quid optatus fuerit, ila- tim ei merccdem reftitue, & merces mercenarij tui a- pud te omnino non remaneat. 4 Quod ab alio oderirtifi fieri tibi, vide qc tu aliqua- do alteri facias. i. f ύ B Η Ί. r. o 14 7 * cm χζπονρχόντων i&i ποια ελε IO I I Gi π oi{ vy.ocvjjitjj 3 >i μή φβονητάτω Gv οόφ Παλμός ον\1 ποιειν ελεημοοτωίω' μη Xgofpsipng τ (ωζβτωπόν Gv)m> παντς 7ίΐωχοιϊ, χμ) G3 a μη 'dm- ϊζβίφη (®£β?ύύπον &&εοΰ' i * ως Gi υπάρχει nf τ» 7i?\nd&, 7 voinQv 3% ουότάνελεγιμουτάΐω, t, *sou/ ολίγον Gi ύπάρχη,φ τ ολίίον μή φοζοι)ποιαν έλενμοιτόνίζυ. * 3-εμα γ) άγαμον δηΜνρίζας ύεαυτά άς ημέραν <Μιάγχης. * thdri Ιλεημ.οσύ3η ομ ^ουνάτου ρν3), (E ebe εάά&λΰάν άςτ σκότος. * bdqyv γο άγαύόν εςινελεημοσν- νη πάχη %ίς ποιούσιν ouutIw ενώπιον Ζό vf /ίςου. * εωτζόσεχε &ξαντά πουλάν }χπο 7ίΰί(της πορνείας * ifauj yvvcuxa πξάτον λάβε def ZJ αζΓίρμ&Ζζ idp πατέ- ρων Gv χμ) μη λάβης yjvdhiot άλ- Λ οτβίουν , η ch \<ην οΑί της φυλής W πατφς Gv · άιότι ψι αττζβφητων scf- ρ^ό,νάε,άβρμάμ,Ισαάκ. χομ Ιακώβ, 0) πατέρες wpfifj dvro Ζό αιάνος ,μνή- « £rnh παχδιονβτι πάμτες ντοι ελατόν " γονάακας )vm itk ά^ελφάν αυτάν , <Ε. &}λογγι3η<Γ(Μ> οι» %ΐςτέκνοις cuvtdv' (c τ’ σπέρμα αντάν κληρονομήσει ylw' έ νάν παχίίοναγάπα ($ύ Α ά$ελφους ΐ 4 Gi>. *&μη υπερήφανων αν τη xcvp~ ViaGv }βπ> τάν ά^ελφάν Gυ xaj των μάν θυγατέρων λαοά Gv λα- ζάν ετεαυτω 3ζ αυτών γχνοάκα * Λοπ αν τη υπερηφανία απώλεια (E a χα- %ςαετία πολλή' )(gq άντηάρ^αότηΐλ έλάπίωης κμι c ν$αα μεγάλη * ή γο άδοτης μήτηρ Wt 'S λιμο&' μι&ος t j πουντς άφ^ρωπον. * οςε<ύυ εργάτη- reti Gi , (άΖχά Οι μή ανλι&ήτο) * άλλα άπόΐ& tund παοαυτιχα * νμ) \m ϊίχλ&ότης τά 3-gJ, ^rc^werg- ταί Gi. is * (θζ$τεχζ ΰ’εαυτά πα&ίον b πάεη %ίς ϊργοις Gυ’ ψ) ι£η πε- πΰεά'&χιβ^ος οντίατη άυοε^οφη βυ' χμ} ο μιτεις , μηάανι ποιητης *' οίνον είςμ&ΙχΜ μή πίης' (Ε μή πορ&>%ήτω μ$ (JJ 1 με$η on τη oty Gv. 7 4 De facultAtibux tuis fuC deemofynam $ & ne muideai tuus oculus in faciendo eleemo - Jynm.ne auertas faciem tuam ab omni paupere ,φ' a te noit 8 auertetiir facies Dei . * Jguern- admodum tibi fuerit fecundum multitudinem ,fac ex eis eleemo fy nam. $ * Si paucum tibifuerit , iu- xta paucum ne timeas facere eleemofynam . 4 Vramium enim bonurft thefaurizas tibi in diem necef- fitatis. 11 4 Quoniam eleemofyna ά morte liberat , e> non finit in~ trare in tenebras . II i} * Donum enim bonum eB eleemofyna omnibus facientibus eam coram Altiffimo. 4 Attende tibi , fili , ab omni fornicatione , ftfi exorent primum accipe de femine patrum tucrum. & ne accipias yxorem extraneam , qua non efide tribu patris tui,quoniam filij prophetarum fumus: Noe , oAbrahamfjfaac &ffacob,patres noflri ab aeterno , memor e&o fili , quod omnes ifii acceperunt vxores de fratribus fiuis , £> benedicitfunt in filiis fuis . &ftfocn eorum haere ditabit terram. ptfi nunc, fili,dilige fratres tuos. 14 4 Et non fuperbias in corde tuo de fratribus tuis & filiis & filiabus populi tui , accipere tibi ex eis yxorem . quoniam in fuperbia perditio , & non flabihtets multa. & in inutilitate diminutio et indigetia ma gna. nd inutilitas mater e fifamis, merces omnis hommis. 15 4 Quacunque operatusfuerit tibi, apud te non remaneat j jed redde et fi^tim. & fi fer meris Deo,reddetur tibi. i ο 4 Attende tibi fili in omnibus operibus %is , φ* efio eruditus in omni conuerfiatio- ne tua. quod oderis , nemini facias; vinum ad ebrietatem ne bibas ,<& ψ ambulet tecum ebrietas in nvfa tua, H 4 , 9 ' % Interpr. Graed. 4 De pane tuo da e furienti 3 1 7 (fifi de njefimentu tuis nudis ; de omni quod fuper fuerit tibi 3 fac eleemojyna 3 & ne inuideat tuus oculus dum feceris elee- mojynam. 4 Effunde panes tuos fuper 1 s fepulturam iuflorum , & ne des peccatoribus. *Confilium ab omni fapien- 1? te require: & ne deficias 0- mnino confhum <~vtile. 4 Et in omni tempore bene- dic Dominum 3 & ab eo pete , τπςν\ς )kfi> -ηάτης · αμαρτίας, (£ ποιητές άάμς-ον οχω- mov tmd. ^ ί. f K α\ 'drnxy&d; τωζίας άπε, ι πάτζρ ποίΥκτω πφότα οτα αιηταλ- ιίοά μοι. * αλλά πάς ΙνωνίθμοΛ λα-1 ζάν ν '£ξ'γν&ον.μγ\ γινωοκων ουυτόν · ? * 3(9i/ ί^ωχοχ csmf ν%αρβ)ραφον ? (£ άπιν djjttfi. i fJ)TYiGv (τζαντά άο 3 ρωπον ος 4 τνμποράό^ταί Gi , χμι idm ciumfi μίολον ϊως ζά * ^ λάζε πορώύάς f ‘Xgyvy.ov. * Yg) h ΓΟξάόβη ζηΊϋτ&ί ά/ο3ρωπον' 5 έ Spsfv ραφαηλ οςάυ ά^ζλ^λ. * tyjj (sbc έ ύπζν dmi 3 ύ iv- e vcccrai 1topdjBmcu μζτ Ιμο$ h ρά- yoig tyi; μγιϋας } (Ε ύ ϊμύΐΐρβς ύ τάν τπων 5 * yfij άπζν dmf ο άγγελος 5 ποξ^- 9 Gμcuμf Gd ’ ya) fi?^ya£a^fv άάϊλφον YyJffi ννλί&Ιυο. ΐ7 ^Panetuucuefurientibus & egentibus comede; &de veftimetis tuis nudos tege. tg 4 Pane tuu, & vinu tuu fuper fepulcuraiufti cofti- tue»& noli ex eomandtica- re a & bibere cu peccatorib 9 . tJ) *Cofiliufemperafapiete 10 perquire. 4 Omni tempore benedic Deu^& pete ab eo, vt vias tuas dirigat, & omnia cofilia tua in ipib per- ir maneant. 4 Indico etia tibi fili mi, dedifle me dece ta- leta argenti, dum infantulus efles, Gabelo, in Rages ciuitate Medoru, & chiro- graphu ei ? apud me habeo: & ideo perquire, quomodo ad eu peruenias, & recipias ab eo fupra memoratu po- dus argeti.,&: reftituas ei chi 1 rographu fuum. 4 Noli timere fili mij paupere quide vita gerimus,ied mul^bo- na habebim 9 fi timuerimus Deum, & receflerimus ab omni peccato, & fecerimus bene. cap. v. 1 r JpV ncre ip°ch t, ]robiaspa A trifuo, &: dixit, Omnia quascunqj prascepifii mihi z facia pater. 4 Qiiomodo aut pecunia hanc requirajgno roj ille me neicit, St ego cd ignoro.-quod fignum dabo ciiled^ieq^vi^perqua pergatur illuc,aliquado cogno i ui. 4 Tunc pater fuus refp 5 - dit illi, & dixit, Chirogra- phu quide illius apud me habeo;quod du illi oftede- 4 ris, ftatim reftituet. 4 Sed perge nunc, & inquire tibi alique fidele virij., qui eat tecu falua mercede fu a, du adhuc viuo, vt recipias ea. 5 4 Tunc egreifus Tobias, inuenit iuucneiplendidu, flante, prarcindtu, & quafi «•paratu ad ambulandu. 4 £t B ignorans ψ angelus Dei ef- fetjialutauitcum, & dixit, Vnde te habemus boneiu- 7 uenis? 4 At ille refpodit,Ex « filiis Ifiael. 4 Et Tobias dixit eijNoili viaqu^ ducit in regione Medoru? ? 4 Cui refpondit, Noui,& omnia itinera eius frequenter Tranilat. B Hierony. c a P: v ambulaui, & manfi apud Gabelu fratre noifrum,qui moratur in Rages cimtate Medoru , quas pofita eft in monteEpbathanis. * Cuii° Tobias ait;, §uftine me,ob- iecro , donec haec ipfa nuntiem patri meo. 4 Tunc»! ingreifus Tobias, indicauit vniueria hsec patri fuo. Super quae admiratus pater, rogauit vt introiret ad eu. 4 Ingreifus itaquefaluta- 11 uiteum,& dixit,Gaudium C tibi fitfemper. 4 Et aitTo bias, Quale gaudium mihi erit, qui in tenebris fedeo, & lumen caeli non video? 3 Cui ait iuuenis, Ford r 4 animo edo , in proximo eft vt a Deo cureris. 4 Dixit 1 * itaq·, illi Tobias, Nunquid poteris perducere filium meum ad Gabelum in Rages qftitatem Medoru m?& cum redieris,reftituam tibi mercedem tuam. 4 Et di- u· xit ei angelus, Ego ducam & reducam eum ad te. 4 Cui Tobias refpondit, Rogote,indica mihi de qua domo aut de qua tribu es tu? 4 CuiRaphael angelus is dixit,Genus quiris merce- narij, an ipfum mercenariu qui cum filio tuo eat;, 5 4 Sed ne forte fblffcitum 15 te reddam , ego fum Aza- lias Ananiac magni filius. 4 Et Tobias rcipondit, *o Ex magno genere es tu. > 4 Sed peto ne iraicaris u quod voluerim cognoice- re genus tuum. 4 Dixi? autem illi ange- n lus, Ego fanum ducam & fanum tibi reducam filium tuum. 4 Reipondens au- tem Tobias, ait, Bene ambuletis, & fit Dns in itinere veftro,& angelus eius comfD teturvobiicu. 4 Tuc paratis m omnibus quae erant in via portanda,fecit Tobias vale patri fuo & matri fue,& am bulaueruntambe fimul. 17 10 II T ii B Η T. 10 * hsH ώπεΡ αω^τωβίΑς^ 'ifiut- yov μξ,^ς. Ιρώ τύ πατρί μ* · yguf Ukcm cwtfi, πορ$ον<£ μν ρ$ονί(ΤΥΐς. * ύτελ^ωναπε τά πατξί $ ωρηκα ος (τυμποράοητοάμοι'· i άπε,φωνη6ν cwftv αν&ς μζζνΆ 3τη- yp& 7 Γοί&ς φυλής εςι , (Ε ύ πις'ος\ςι wop&jS-bjm μετοί£ ti* ν.άλενιν αόψν. * j@) εκτγιλβε, xfj hazrcL% άλ- λϊίλΰΐζ. l f i Hgq άπεν cbjrJ τωζήτ,ο$&λφϊ CM ποιας φνλΐις <Ε υκ ποιας πατζ/ας (fu ί) j xsm^ei^ov μοι. * * 1$) m εν οωτώ, φνλίω ψ^πα- τνάά <τν ζήτας ,« μί&ιορ ος υνμπο- P^GO ^ Qv · <Ε άπεν cwrti τύύβητ, βύλ^μαι οάελφί dJPtiyvd- vcti ύ r fp(§y Qv (Ε ν ονομα. 9 *ο d\) εαπεν fiydf αζα- ρτό m# dfim -6 QJ μεγά?\$ν (E dhK- <φθ(ϊ Qv. * ncy άπε τωβήτ,νγιαίνων ϊλΰοις άδελφί. ~ * Κμί μν μ°ι όργι&ίίς, οτι Ιζνττη- ; σα τϊώ φι >λί&υ Qv (c τΐωπαί&ώ clmfpdvai * (t (τν τνγ^αόας οί^λφός μα w της χαλης >{ot) dya^ni $μ£ας· zRiyivduxtt γ) d/mm ycy ImaSrd/j cfo ψς (ταμτά μ^άλν ως ζπο- ρ&οομίΟα κοινώς ίΐς ίψόΐταλημ xwvdp , d /Μφίξονης τα 7 Γξωττοκα (Ε τας δίχάτας τών ^νημάτων (E ne more·* ris. 4 Et mgrejjid-s dixit patri 3 Ecce inueni qui tbit mecum. ille autem dixit , Voca eum ad me , <~ut cognoscam cuius tribus eft 3 & fi fidelis eft ad eundum tecum. ($* Tjocauit eum i 4 Et ingrejfus eil ,· V falu* tauenmt je inuicem. 17 4 Et dixit ti Tobias,Er ater $ de qua tribu & de qua familia tu es? oftende mihi. 18 4 Ei dixit ei, Tribum & familiam tu requiris , an mercenarium qui eat cum filio tuo\ Et dixit ei Tobias , Volo, frater, cognofceregenus tuum <&* ‘ii 1 9 , nomen. i ■ file autem dixit, Ego de genere oAzjna & cAnania magni & fratris tui. o 4 Et dixit Tobias, Sanus •venias frater. 1 4 Et ne mihi irafcaris , quia quafiui tribum tuam & fami ham tuam cognofiera & tu es frater meus,de honefta e> bona generatione ■ cognofco enim Ananiam & fonathan fhos Samia magni, quoniam mimus fimul in Hierufalem ad ador an dum , ojferentes primitiua & decimas fcetuum. & mn erra- uerunt errore fratrum nofirorum. e radice magna es frater, feddic quam tibi ero mcrcede daturus, drachmam in die, cjx yecejfana ficut & filio meo i infuper addam tibi fupra , mercedem, fifani rener fi fueritis. V comp^cuit eis fici 1} 4 Et dixit adTobiam,P 4 -. ratus fis in viam } & proifie Et parauit filius eius qua *4 rermnu i ad via. Et /£ixit ei pater eius, Vade cum homine hoc. £5* in calo habitans Deus prolfieret viam veBram, 6^ angelus Dei eat vobifeum. % \ * I I ) 1 H Interpr* GrasC» s Et exierunt ambo vtpro- t* fici flerentur, & canis pueri cum eir.fieuit autem Anna ma ter eius, & dfiyii di/ Tobiam 3 G)uid mififii puerulu nofirum ? zkwsw baculus manus nofira efi dum ingreditur ipfe 3 et egre ditur coram nobis* * Argentum argentum Vti- i6 non pracejfijfet, fed rela- quUfilij nofin fiat. * Sicut enim datum efi no- 17 bis viuere a Domino 3 hoc fujfi- ciens nobis efi. 4 Et dixit eiTobias 3 Ne cu~ 18 ram habeas foror·, falumperue niet , £7- oculi tui ^videbunt eum. 4 Angelus enim bonus ibit cum eo j & pro fi er abit ur reuerteturfaluus: & cejfauit flere. CAP. VI. T Lliautem euntes aiiam, ve~ ^ nerunt r vejfere ad Tigrim fiuuium, e> manferunt ibi. 4 Ai defeendit <-vt la- uaretur. & faltauit pifeis de fluuio: 4 Et r voluit deuorare pue- 1 ? rum. i At angelus dixit ei, <»Ap- ifcem. 4 Ei tenuitpifiempuer, & 5 proiecit eum in terram. 4 Et dixit ei Angelus,'Jnci- * de pifiem ·, & accipiens cor e> cwr, & fel, repone fecure. 4 Et fecit puer,ficut dixit ei 7 Angelus: pifiem aute a(fantes comederunt, £5» pergebant am c bo quoufque aopropinquaue- runt Ecbatanis. *Et dixit puer Angelo,Azj- 8 rw frater,quid e figor & lecur & fel pifeis* 4 Et dixit ei Jfir & iecur * fi aliquem perturbat damo- nium aut fi tritus nequam,fac fumigare hac coram njiro aut muliere,& non perturbabitur ? amplius, f 1 1 tb -Ϊ ii BHf. * ^ l ζήλΒον OLfjLCpOTSqpi d-Kih- i 5 5«i/ , j/o/ o kv&id^S πονΑαρΐίν μετ αυτών * ίχλαννε o\fi ό$»α ή μήτηρ currdfi. ε\πε ασζβς τωζήτ, τί οΐ&απε- ςβλας τ παχΐίον ήμψ 1 5 ύχι τήςχαρβς ήμ^ε^ιν cv τά ειωτορ^ε- οωτν όκπορ&ίε&οιι ενώπιον W, * 'Xgyutiov τώ ^yvpico μη φΒ-α- 16 ιχθύς )xm ‘Sci πάΐ&μοβ. * iGouAndv χαΙ&πΐΜ v ttcu- s δά&ον. * oTg asfizh(fiy Aitui ojjtfiJfifiiKa- 4 * Υ^οΜρομη'Τίτν Ιχθνυο τ ficu- j οά&ον , Ycfi dm^aAv) cwtv Sdnilw γίω. * άπεν dmS ο α}ίελ&, 6 d /οάτεμε τν Ιχύυυό · nefi Κάζων τϊώ xwfitcu) (£ τ ήπαρ (c την χολήν 3 Βτες ώτφαλάς. * (c εποίηϊε τ πουιθ'άζίον, ως ύπεν 7 djjtfi οαγ[ζλ&” Ά ο ιχθνυυόπΐήο'ΰυ»- τες εφαγον · ycfi ΙίίΑΕον αμφότε^ι εως » nyfiow νκ&ατάνοις. * xgb ά7ΐε τπαί^άο/ον r m ayfsKv, 8 αζαρία άδελφετί εςίν ή stapfia xcfif τ ήπαρ έ η χολή ‘Sci ιχθν (&·, t \ ? > 0 t V' 7S ' V ngjj απεν asm , η καροια (c τ η- 9 παρ IcmIavol οχλη θοαμόνιον ή πνεύμα πονηρήν, Kcrnurct j fgx ϊτα ivdmov efajtyog μ γυναακος ngjj ου μή οχληΒ-η ετϊ 1 5 ϊ ο Β i a s.Traiiilat. Β. Hiercny. 4 Ciimq 5 profciH eilenr^ coepit mater eius flere,& di cere, Baculu ienedutis no- ftrse tuliili 5 & tranfmififti a i nobis. 4 Nunquafpifletipia pecunia , pro Q qua mifiiti iS i7 eum. 4 Suiflciebat nobis paupertas noflra, vt diui- rias computaremus hoc, q* · videbamus filium noftru. 4 Dixitq-eiTobias,Noli flere,faluusperueniet filius nofter, & faluusreuertetur ad nos,& oculi tui videbuc 9 illum . 4 Credo enim quod angelus Dei bonus comite- ' tur ei, &‘bene diiponat ora nia quae circa eum gerucur, ita vt cum gaudio reuerta- tur ad nos. Ad hanc vocem ceflauit mater eius flere, &: tacuit, cap. vi. i pRofedus eftautTobias, A & canis fecutus eil eum, & manfit prima mq^Gone ‘ i iuxtafluuiumTigris. 4 Ec exiuitvt lauaret pedes Tuos } & ecce piicis immanis exi- uit ad deuorandum eum. s * Quem expaudeensTo bias,clamauit voce magna, 4 dices,Dhe,inuadit me. 4 Et dixit ei angelus, Apprehende branchiam eius,& trahe 5 eu ad te . 4 Q^uod cum fecfti- iet, attraxit eum in iiccu,& palpi 4 re coepit ante pedes «eius. 4 Tunc dixit eiange- lus,Exentera hunepifeem, & cor eius, 2 >c fel, ik iecur repone tibi. funtenimhaEC neceflaria ad medicamenta 7 vtiliter. 4 Qjtod cum fecifl- ict,aiiauit carnes eius,& ie- ' cu fuftuleruntin via:c^tera ialierunt qux fuiheeret eis, quoufq, peruenirentinRa 8 ?es ciuitate idedoru. 4 Tuc B interrogauit Tobias angelum, & dixit ei, Obiecrote ^Azaria frater,vt dicas mihi, quod remedium habebunt ifta quse de pifce ieruare iuf 9 flfli? 4 Et reipondens angelus dixit ei,Cordis eius particula fi fuper carbones ponas, fumus a 9 extricat omnegen* d$monioru,fiue a viro,fiue a muliere, ita vt vitra no accedat ad eos. I Tranflat. B. Hierony.c A p. \ 4 Etfelvalet ad vngcn- χο dos oculos , in quibus fuerit albugo,&fanabuntur. 4 EtdixiteiTobias, Vbi 11 vis vtmapeamus? Relpon- C denfque aqg£lus,ait, 4 Eft hic Rasmelnomi- χ* O ne, vir propinquus de tribu tua, & hic habet filiam nomine Sarani», ied neque maiculum , neque fcemi- narn vlla habet aliam praeter eam. 4 Tibi debetur omnis 1 ; fubftantia eius , & oportet eam te accipere coniu- gem. Pete ergo eam a patre *+ eius, & dabit tibi eam in vxorem* 4 Tunc reipondit To-'5 bias, & dixit, Audio quia tradita eft feptem viris, & mortui funt:ied & hoc au- diui,j[^iad^monium occidit illos. 4 Timeo ergo ne forte & mihi Yixc eueniant, & cum fim vnicus parentibus meis,deponam fene&utem ifloru m cum triftitia ad inferos . 4 Tunc angelus Ra-*7 phael dixit ei, Audi me, fyfoftendam tibi qui funt quibus praeualere poteft dxmonium. 4 Hi namque qui con- χ* iugium ita fufcipiunt, vt Deum a ie & a fua mente excutiant, & fuae libidini , ita vacent,iicut equus & f&ta.ji mu l us f quibus non eft in- telledtus , habet potefta- tem daemenium fuper eos. 4 Tu autem cum acce- ·? peris eam, ingreflus cubi-D culum , per tres dies continens eido ab ea, & nihil aliud, nifi orationibus vacabis cum ea. · 4 Ipfa auterp noide, in- 20 . . cenio iecore pileis, fugabi- - tur datmonium. i. t ii B H T; χ o *r!w %ολΙω sy^itrcij φοΒρωτόν ος λε&ζώμοι)# αν %>ίς οφΟαλμοϊς, χ 1 . (c ° *ώς ο ^Οτόγίκταν τη ι 2 ράγγι^ιπεν ο αφλ(& > τώ παι$ αρίώ ί άόελφε ΰ"ημ&ρβν ουυλι^Γητόμεύα %α ρμ ραγχηλ, κ) ουυτς σσ^ίανης Qv εςΐ' (Ιεςιν cwtafi Βνγατηρ μονο^ρΥΐς όνο- μ£λ τάρρα ’ λαλνοτω ττερ) αυτής £ χ j domat {91 clotuv εις yjvcuxa. ori Gi Sfa^aEhu ή κληξ^νομία αυτής' (c ατυ μον& εΙοΑι£'βμχς αυτής"&1ο χ4 κορμ,σιον καλ 9 ν (c φρόνιμόν εςι. ^ vSv άκουρονμχ /t Καλάρω τά πατξ) αυτής- <£ όταν ο^ρρεψω^ ί% ραγών , ττοιη^μαν τν γάμον · Sion <άπν ςαμομ ραγατίλ, οτι ύμγι Sm αυτίυυ Τν νόμον μωυργι , η ό- φΜλΥκτα Βτάΰα^ν" οτιτίω κ7\Υΐζβνο- μίαν Gt Kaljmi λαζάν, η πούντα Λ- χ s θρωτίον. * ντε άπε τ η rcuftag/ov τά· άβελω , άζα&α αόελφε άκήκοα εγώ τ κοζμοιον όεόοα^ sfija dftfrpfitn, ^ πάΰτα,ς αν τά νυμφώνι 'ΧπολωΤφ- έ νΰν εγώ μ,όν<&’ ειμι τώ urctlpj. ι« * t\gjj φοζχμαήμνι ειο’ελύών )kro- 5 β<Μύύ } χ.αΟώς (£ (5) ωζίτεζβν’ οτι Sou- - μόνιον φιλά αΰτΐυΰ , ό,βχχ, cLSlm ύύί- να. 7ΐλΙ/υ τών (5τ ζβ(τα.γόντΜ αυτή ’ (α vJv εγώ φοζχμαι μγι Xmddl /υω, κα. τάζω τΐυυ ζωίυυ S πατ^ς^μν της μητξβς μ'6 μετ’ό$ιυυης ετίεμοι άς τν τάφον dmSvfc ψς ετερος £%\ζζτάρ- γειαυτοΊςμς Β-α.ψειοιυτύς. ΐ 7 * άτίε ^ o/mS ο άφ.7\ος , ύ μεμνη- ι β σ -cq τών τάγων ών c νετΗλα,τ Gt ό τΐατήρ Gv υπέρ λα,ζάν <τε γινάΐκα. cm τν 'βμχς Gv · χμι ν<όν άχουτόν μ% άό[ελφέ, όϊότι Gt \ςαχ εις γυυυάΐ- κα ’χα) ^ δαιμόνιου μη^ονα λόγον εγε. i? *οτι τΐίυ νυχ!(&ταυτΙτυ ό'οΒ-ότε- ταί Gt αυτή εις γρνάΙκα.'ψ^ εάμ εις- ελΒ-νς εις τν νυμφώνα , ίο * Ληψη τέφραν Βυμιαμάτ&ιν,ψ} cBiB-noreig %τά £ κομόία,ς $ ιγΒυ(^ έ ίόπα&ς (α καπνίτεις’ ^ όοφραν- QyiCQ φ όαιμόνιον, ψ) φ$όζετοα, i@jj ύκίτι hraveKSjQiTcu εις τν αιώνα %<όαΙών&’. # * Interpr.Gfaec. matris mea cum dolore fuper me in fipulchrum eorum : e>* filius alius non e fi 17 eis 3 qui fipehat eos. 4 Dixit 1 * aute ei angelus , Non es memor fiermonu quos pracepit tibi pater tuus fuper accipienda tibi nsxore de genere tuo? & nunc audi me frater , quia tibi erit in vxorem 3 & damonij nullam rationem habe? >9 4 6)nia node hac dabitur tibi ipfa inqjxorem* & fi in- grejfus fueris ad cubiculum , io 4 Sumes cinerem incena fuum , e^· Ίμ fines de corde 1 pifiis iecore, & facies fu* migare . & odorabit damo · nium , & fugiet , ft) non amplius redibit iTt ficulum fi- culi i " p I ΤΩΒΗΤ. 4 * * $4 Interpr. Graec. * tobias» Tranilat. B.Hierony» * Quando autem accejfe - *i tu adeamfiurgite ambo & cla mate ad mifer icor dem Dcum t (fif faluabit 13 dilexit eam , anima eius adhafit ei valde , φ* venerunt in Ecbatana. GAP. VII. JhT Venerunt in domum Ra 1 guelis; Sarra Janus eft: & dixit Tobias, Pa ter meus eft. *Et exihjt Raguei φ* ofcu-r latus eft eum, &fleuit·, &be nedixit eum, & dixit ei, Ho- nefti mei & boni hominis filius , & audiens quod Tobias perdidit oculos fisos, cantrifta - tus eft & fieuit. 4 Et Edna njxor eius , φ * 8 Sarra filia eius lacbrymata fiunt. 4 Et fufceperuqjtjos alacri- > ter , e> occiderunt arietem ouium, parauerunt cibaria multa. dixitahtemTobias Ra phaeli, dzjtriafrater, loquere de ijs qua dicebas in nsia , φ* perficiatur negodum: φ* com- municautt jertnonem Ragueli. * Kcfi lycupimox οωτύς , rcfi cw- VicujtIu). * yfiji eirwycLfy οώτούς εις ritu * ohm' yfii είπε pctyovnh Uvet tY\ yj- vam durii } ως ομΰΐ & d νεανίσκος τω~ Qti ddfi^/id μου. * ufiji γιρωτηιτ cv αντνς payovnA, 1 πόθον Wi οίδελφοίί * (Ε άπον drnfi, QM-itbV i]dv ρεφΒα 4 λβμ ψΙρ οάχμαλωτων cv νιν&αί. * yg) εητον ψτοίς, γιρωοχίτετω- ί Qt τρ άδίλφόρ ίιρψ · (fi) ε\πΜ, yptmo-fjSp, * ygt) itiriP α/ϊ^ίς, vyictiPH · (fi) όί ( im, (Ε ζη ygy vyct'm * ygcf είπετω- £ίας, πατήρ μου εςί. * yg) φοεπήδητε p&ywnh (Ε κα- η ΊεφίλΥίτον cuufp έ ’ΐκλαυιτί ’ (E Sjyfi- yncrsp cwvp yg) ειπιρ dmS·, 0 m- λ9^ μου yg) clyabcd φυΒρωπου ψς· yg) ώίοΰϋας οτι τωζήτ άπωλεόϊ c?v οφθαλμούς cund ,ΙλυπήΒ η yg) εκλαυτε. * yg) tha ή yjpyi emd ifg) cappa t hfoyaTnp Μπ^ίκλαυταν. * ycfi \^τεδίζοΐΛ < ζ) οωτύς <®£$Βυ- ? μως'(ί εΒ-υταν κ&δρα&ζρζάτωρ' ^ 7 Γ apsBwav οψα πολλά · είπε $ τω- £ίας τά ραφαήλ ,άζονρία άό\,ελφ) λαλνιΟρ \2ζ>ζρ ωνίλεyες άι> τήπορεία , yg) τελε&ήτω f 7^ayg.a' yg) μετίδωκε τρ Tfyop τά payoυήλ. ιΐ 4 Secunda vero node in in copulatione fandiorum patriarcharum admitteris, ii 4 Tertia aute node be- nedidionem confequeris, vt filij ex vob f is procreentur incolumes, 13 4 T raniadia au tem tertia nodie,accipies virgine cum timore Domini, amore filiorum magis quam libidinis dudius, vt in iemine A- brahae benedidionem in filiis Goniequaris. Gap* Vir* 1 J^8 re ^ ^* unt autettl ad A Raguele, & fuicepit eos Raguei cum gaudio. 1 4 Intuenique Tobiam Raguei, dixit Annas vxori fuaSjQuam fimilis e^uue- nis ifteconfobrino meol j 4 Et cum hasc dixifletj ait, Vnde eftis iuuenes fra^· tres noftri? 4 4 At illi dixerunt,Ex ui· bu Nepralim fumus,ex ca- ptiuitateNiniue. 5 4 Dixitque illis Raguei, Noftis Tobiam fratrem meum? Qui dixerunt, Nd- uimus. 6 4 Glimque multa bona B loqueretur de eo, dixit angelus ad Raguelem , Tobias ,de quo interrogas,pa- , ter illius eft. 7 4 Etmiiit ie Raguei, & cum lachrymis ofculatus cileii,& plorans fupracollum eius, dixir, Bsnedidio fit tibi, fili mi,quia boni & optimi viri filius es. 8 4 Et Anna vxor eius, & Sara ipforum filia lachry- mataeiunt. i® 4 Poilquam autem locuti funt, pr^cepit Raguei occidi arietem, & parati conuiuium. n s / t Tianflat. B. Hierony.c λ p ; V i 4 Cumq, hortaretur eos i< v :difcubere ad prandiu,To- bias dixit, Hic ego hodie,no manducabo neq^ biba, nili prius petitione mea confirmes,& promittas mihi dare Sara filia tua . 4 Quo audito n verbOjRaguel expauit fcies quid euenerit illis iepte viris qui ingrefii/u nt ad eam: & timere coepit, ne forte & huicfimiliter contingeret. 4 Et ciim nutaret, & non »*■ daret petenti vllu refpon- C fum, dixit ei angelus, Noli timere dare ea illi, quonia huic timenti Deu debetur coniunx filia tua: propter- ea alius non potuit habere 13 μ • TfiCH T. * ngjf&hn ραγνηλ Ή}ζ$ς τώίίαΛ, ίο φύγε $ πιε (£ ηΐεως ffiv' Gt χαΒη- m f ποιώίον μν λαβήν · τύΊω \stm- ό'άζω (φ τΙμ αλήΟααΑΐ · torna τπαι $ίον μΜ ίττία.άυήοοέσίνβ. οπότε 4ο εις- επορ$όον% αύτΐιυ 3 οίπεΟνηοήον x^mrluj νύχια· αλλα tviw εχονη- όίως ym · ygj είπε τωβίαςργ^- μαι νδοά ώόε'εως φυ ςγχτητε (c ςαθί)- τε (&ζβς με· yg) είπε ραγόήλ, κόμιζα OJUtIu) NWε£τΜν. : d * ygy οΜΟλετε payov ηλ \hm την ι « yujjaixa dmfft ειπνν αυτή,άόελ- φη tds^uaGv ν ετερον Ωμικόν (c εις- ayayt cwtIuj. * * vgjj h roiVoy ως ειπε^ titrnya 1 ? fp ojutLjj οκά (c εχλαυτί · ygj\ άπε- J\,s ζ,α% τα όαχρνα της Suya^og αυτής. * ygji ειπεν αυτη 3 Bafm τεχνον ό *ο xv&,(fiy $ άξενοι) (c d γης όωη Gi ya- ζμν άυτι της λύπης Gv τούτης· Β-άρ- reiBvyaTtp. η . *ύτεζ ταυείελεταυν όειπνο^ντες, ειτηγαγον τωβίαΜ π^ς ojjtIw. *ό$\β πορώόμαν& εμνήοϊη τών λdyωv ραφαήλ · SA αζε τΐυυ τε- φομν τάν Βνμιαμάτων } (£ επεΒηχε τΐυυ xa$m ιχθύος ^ τ ηπαρ /t I 6 17 ΟΜαπνιτε ν ότε J') ε ωτφρ^/όύη τ ό'αιμόνιον της ότμης, εφυ'βρ εις ταόύωτα^. τ 1 αι- yvdioUj (£ Un(fCA> αυτό cq^A^. ίο *) <4 1 9 illa. 4 Tucdixit RagueljNo 13 dubito q? Deus preces &: la chrymas meas in confpedu fuo admiierit. 4 Et credo 14 quonia ideo fecit vos venire ad me,vt & ifta coiugere tur cognationi fuar,iecudu ‘ legeMoyfi: & nuc noli du- biu gerere q? tibi ea trada. 4 Et apprehedens dextera 1 s filiae fuae, dextra Tobiae tradidit diceSjDeusAbraham, & Deus Ifaac, & De 9 Iacob vobiicu fit,& ipiecoiungat vos, impleatq^ benedidio- msmfuamin vobis. 4 Et ac- 16 cepta charta,fecerut coicri- D ptione coniugij. 4 pofl ; 1 h^c epulati funt,benediceres Deu. 4 Vocauitque Ra- 18 guel ad fe Anna vxorefua, & praecepit ei vt prxpararet alterucubiculii. 4 Etintro- r ? duxit illuc Saram filia fua, & lachrymata eft. 4 Dixitqj io ei,Forti animo eilo, filia mea: Dominus c^li detribi gaudium pro taedio, quod perpeifaes. cap.viii. pOftq uam vcrdcocnaue-1 rut, introduxerut iuue- A nem ad eam. 4 Recordatus^ itaqueTobiasiermonu angeli, protulit *de caflidili fuo partem iecoris, pofuit- que eam fupercarbones vi- uos. 4 *runc Raphaelan- 3 gelus apprehendit dxmonium, &rcligauitillud in deierto fuperioiis iEgypti TOFI AS. Interpr.Grxc. introduxit eam illuc , lachrymata eft. &fuficepit lachrymas filia fua. 4 Et dixit ei , Forti animo efio filia : SDns cali 0 terra det tibi gaudium pro tnftitia *tua hac , forti animo efio filia. CAP. VIII. * p Ofiquam vero perfecerunt ccenare 3 inttoduxeruntTo* biam ad eam. 1 4 file autem ntadens recordatus eftfeffnonum Raphaehs: 0accepit cinerem incenfuum y & impofuifcon pifcls 0 ie- cur 3 & fecit fumigare. Quando autem olfecit de- monium odorem, fugit in fupe riora Aegypti , &· ligauit illud Angelus* % \ \ 9 $ ΙΟ 1 1 IJ i 14 17 ϊ il b H f. t ό B i A s. Trahfiati B.Hierony. 4 * ωςζ (τιιυεκλεί&ηταν άμφότεροι } όμεβη τωζίας fim f κλίνης*, v 3 (fioxqwdi άόελφϊ) (£ (ωζβτενζόμεβα. j 'ivct ελεηίτη yi μόίς ο κνομ ©*; *£ ηρζα. % τω&ίας λεγαν, άιλογηίός ει ο ϋεός τά 'v ποίίερων vififftfc &όλογη}ον τ όνομά Gv v άγον (ς ϊνόοζον ας cB" α\ά νας · ^λογη&άτωτ^ c re © άρανα) χμ) πάϊουι ai κΊίσ&ς Gvi s * αν hroiwa; άόάμ ά Ιόωκας cw τύ βοηθόν dJuv ςήζ/,γματίυ) yvvai- κα dxJtS' υκ νότων ififndv T τάν dfs θξάίτΓΜ σΖτίρμα · σν άπας ύ καλόν άναή τον ήάϋρωπον μόνον , ποάα’ωμεν * durfi βοηθόν ομοιον dmfi. * κ) viw κν- &,ε όϊά πορνάαν εγώ λαμβάνω τΐυυ άό'ίλφίνυ μχ toujtIw, άλΚ \π' ο άληθάας. * SfiiTcf^ov ελεηααί μΛ d τουΰτη συίκά&γηρμσϊΜ ' κ, άπε μετ curid άμίάτ χμ οΜΟίμήθητάΛ άαφό- ι ιεροί rlw ννκ%ι. *χομ φό&ϊάςρα- γ%γιλ εποράίθη χμ ώρυζε τάφον , λί- t γών’ μη χμ astf fcmbdjvn j (c ήλθε ραίαηλ εϊςτϊυ)οικίαν cuu- fsfi (e άπεν Uva vn yjraui *)χπός , £ΐλον μίαν τάν π&ιόΐΰκάν & εϊόετω ii ζη · ι\ $ μή , ita θ-αψώΐ ad -Ί , j toV (c μηόάς γνώτω. * ^ eDraAS-gJ» μ παιόίακη φυοίζατα τίά βνρΜ'βάΙρε I( cB όνο,καθ&όόον^μς. *χμ εζελ- $ο$'<ταάπνφίλίΐι'ουύτοΊς οτι ζη. * χμί Αόλδγηατε ραγαηλ τν %·εον 3 λίγων $}/\ 5 γητς εΐ ό ϋέός&πάα'η &όλ$γία καΟαξά& αγία’ (£ άόλογη- ύάτ ω(ζο\ά <τε @ άγιοί Gv <& πάτοι οά κΐίϋ&ς Gv m χμ τίντες @ ά^ελοίΰυ Xgif ® νκλεκ&ί Gv άόλογηπάτωτφό ίτε εις πάστας c$ir αιάνας · &όλ3γη- τός αοτι όοφρμνάςμε·χμ &τκεγί- νετ μοι καθώς χζτενόοιω , αλλά κατά το πολν ίλεός Gv hiomag με& * άόλογητός οτι ηλεητας όνο μονο fptig’ ποίνβν οωτοίς όεαπο^α, ελε&” ο nwiU&Gv tIuj ζωίάι σάτάν ον ΰγάα μετ’ άόφξ^σϊωης ελεονς. t η Benedicimus tc Domine Deus Ifrael,quia non contigit nobis quemadmodu putabamus. feciiH enim nobiicum miiericordiam tuam,& exclufifti a nobis inimicum pericquentem nos. 1 s Mifertus autem es duobus vnicis. Fac eos, Domine, plenius benedicere te, & iacrificium laudis tu2e & fuae ia- nitatis oFerre, vt cognoieat vniueriitas gentium, quia tu es Deus iolus in vniueria terra. 0 Interpr» Graefe» έ Vt Auiem conchif fucrut 4 Ambo 3 afeendit Tobias fuper leffumi & dixit i Sarge foror 3 es?· orabimus njt mifereatur noflri ^Dominus. * Et coepit To $ hias dicere ,Benedi$us es Deus patru noflrortim, & benedi&a nomen tuum fanSium e>* glo- riofum in fecula. Benedicant te cah omnes creatura tua. * Tu fecifli eAdam , de- 8 diili ei adiutorium Euam firmamentum ^uxorem eius . ex ifiis faciu efl hominum femen . Tu dtxifli nen bonu ejfe homine filum , faciamus ei adiutorium fimde ei. 6 St nunc Domine 9 non propter fornicationem ego accipio for orem me emi hanc,fid in veritate. * Pracipe mifi- reri mei cs> cum hacJenefiere: 0 - dixit fecum Arnen. & dor ■mierunt ambo noEle. * 6 t fur- gem Raguel abijt & effodit fe- pulchrum:dicens } Num zphic morietur ? * Et venit Raguel in domu fiam, & dixit Edna Vxonfine. *TMitte vnam an -14 cillarum, et videat fi viuit: fi aut non 3 vt fipeliam eu , nemo fciat. * Et introiuit ancilla m aperiens tamam , e> inuenit duos dormientes. * Et egreffa nunciauit eis quod vitier et. *Et benedixit Raeuel Deu: 1 7 o dicens 3 Taenediffm es Deus in omni benediffiione munda & fan 6 ia 3 & benedicant tefianSli ' tui 3 &■ omnes creaturae tme 3 e> omnes angeli tui 3 e> eleTH tui benedicant te in omnia fecula. benedicius es quod Uti- ficafli me , non efl faflum mihi queadmodum putabam 3 fedfecundum magna mifericor diam tudfecifiinobifcu. * Be- nediflus quoniam mifertus es duobus Vnioenitis . fac eis Do- mine mifericordiafperfice vita eoru in fianitatecum Utitia e> mifericor dia. if *' 18 4 * Tue hortatus eii virginem Tobias, dixitq·, ei, Sara txurge s & deprccemur Deu hodie,&cras3 & fecundum cras. quia his tribus nodli- bus Deoiungimur, tertia aut node in noilro erimus j cdiugio. * Filij quippe fan- B doru fumus, & no poffum 9 ita coiungi, ficut getes qu^ s ignorat Deu. 4 Surgentes aut pariter, inilater orabat ambofimul, vt fanitasda- 7 retur ei. * Dixitq; Tobias* Dhe Deus patru noftroru* benedicant te caeli, terne, mareque, & fontes, & flumina, & omnes creatur^ Γυς s quas in eis funt. s Tu feciiH Adam de limo terrae * dedi- 9 ftiq; ei adiutoriu Euam. s Et nunc Dhe, tu icis quia non luxuri^ caufi accipio iorore meam coniuge,fed folapo- /Feritatis diledione, in qua benedicatur nomen tuu in o feculaieculoru. s Dixitita- C queSara,MiferereDhe,mi- ferere nobis, & cofeneica- 11 mus ambo pariter fani. 4 Et fadu eft circa pulloru cantum, accerfiriiuflit Raguel ieruosfuos . & abierunt cu eo pariter, vt foderet iepul- ii chru. 4 Dicebat enim,ne fi- mili modo euenerit ei,quo & c^t<[;ris aliis ieptem viris* qui funt ingrefsi ad eam. t j * Cumq* paraifet foflam* reuerfus Raguel ad vxorem 14 fuam,dixitei, 4 Mitte vna ex ancillis tuis, & videat fi mortuus eft,vtiepeliam eu ij antequa iilucefcat. * At illa mifit vnam ex ancillis fuis. D qu^ingreifacubfculu, repe rit eos faluos & incolumes, fecum pariter dormientes. 4 Et reueria nunciauitbo- «f nununciu* & benedixerut n Dnm , Raguel videlicet & Anna vxor eius,&dixerut, Ί / Tranflat. B Hierony. c a i 3 , ix. 4 Statimque praecepit i? feruisfuis Raguel j vt implerent terra foifam quam fecerant, priufquam eluce- fceret. s Vxori autem Γϋςιο dixit, vt inftrueret conui- * * uium, & prarpararet omnia que in cibos erant iter age- tibus neceifaria. 4 Duas u quoque pingues vaccas & quatuor arietes occidi fecir, & parari epulas omnibus vicinis fuis cundiiq^ amicis. *EtadiurauitRaguein Tobiam, vt duas hebdoma das moraretur apud eum. 4 De omnibus aute quas 13 poiTi ciebat Raguel,dimidia partem dedit Tobite. & fecit hanc icripturam,vt pars dimidia qu<^ fupcrcrat,poft obitu eorumTobias dominio deueniret. c a ?. 1 x. T^ c , vocauit Tobias 1 angelum ad fe, quem A quidem hominem exiiti- mabatj dixitque ei, Azaria frater, peto vt aufcultes verba mea. 4 Si meipfum 1 tradam tibi feruum,no ero codignus prouidentiae tu^. 4 Tamen obiecro te vt 3 ailumas tibi animalia fiue ie?uitia, & vadas ad Gabe- lum in Rages ciuitate Medorum,reddaTque efijhho- graphum fuum, & recipies ab eo pecuniam,& roges eu venire ad nuptias meas. 4 Scis enim ipie quonia \ numerat pater meus dies: & fi tardauero vna die pl 9 , contriftatur anima eius. 13 Γ 9 Interpr. Grasc. i7 autem [eruis reple re terra [pulchrum. > 4 Et fecit eis nuptias dierum quatuordecim. 4 Et dixit ei Raguel - 3 antequam complerentur dies nuptiarum cum iureiurando 3 m exiret ipfe nofquequo implerentur quatuordecm dies nuptiarum. 13 4 Et tunc accipiens medietatem fubflantu fua , {ομ [>76 λα£όν%ι ήμισυ WW 3 υπαρχόντων άστά 3 7 topSjsSroif με§ νγάας <&ζβς τν πατερμ' (Ε τά Τ^ι- πα. } οταν )m>^d/0oo rfj ή γονή μου. * Καί οκάλεόε τωβίας τν ρα -ι φαήλμβό ζΙποΑΐ αυτά 3 άζα.&α άόελ- <φε* * λάζε μβ <τεαυ%όπάλόα. κ όνο j καμήτ^ις, (Ε ποράόδηά ίν ράγοις τής μηόιας ίαβανιλ, ά κόμιλοίμοι τ 'άξγυ&ον , (Ε αυτόν άγε εις τν γάμον ,όίοτιομωμοχε ραγχήλ μη ο ζ— ελΒ -eiv με. f ^ ο πατήξμ% "Χξΐύμά τάς ή- 4 μίζμς' (Ε εά/ορβονίτωμεΐάλως fh- νπΒή(ΊΓ)λΐΜ). t * v(gif εποράίΰηραφαήλ ,(Ε Υΐυλί£τη e ίΖΰ^μγαζα.ήλω' (Ε εόωκεν dmf τ χ\ ξβγραφον. * ο ο ανΟ^ήνεγχε τά Βυλάκια b 7 ^άςτφζμγίσι,όά Uaw wuftfi. * ψό ωρΒρκταν κοινάς, (Ε ηλύονεις * τν γάμον ■ &ολ9γγ\(τε τωζιας τ\ώ γονάλκ,α currif. / ι. * Kcw ό 7 τατήξ aund τωζήτ Ιλ9- ι γίζε% εκάςης ήμίζμς ώςεπλη- ξύύΰηΰΰΐΛ α.1 ημέρας τής πορείας , όδχ ήρχον% 3 είπε τωζήτ 3 μήποτε κα- ' Ά. τη<χυυυ[ Etcertf videsquomodoadiurauitmeRagueljCuiusadiuramentu fpernere non poiTum. «Tunc Raphael aifumes quatuor ex ieruis Raguelis,& duos camelospnRages ciuitate Medoru perrexit: & in- ueniens Gabelu,dedit ei chirographu fuum,& recepit omne' pecunia. 7 Indicauitqj ei deTobia filio Tobias,omnia quae gefta funt:fecitq; eum iecu venire ad nuptias. 8 Cumque ingrejj^s eifet domum Raguelis,inuenitTobia diicumbcnte,& exiliens oiculadfunt fe inuice.Etfleuit Gabeius,benedixitq ; Deu,& dixit,Benedicat te Deus Ifrael,quia fidius es optimi viri,&iufi:i,&: timeris Dcu,& eleemofynas facientis. Et dicatur benedlftio fuper vxore tuam & fuper parentes veftros, & videatis tilfcs veftros,& filios filiorum ^eftrorum^vfq^in tertiam & quartam generatione, & iit femen veftrum benedidum a DeoIfrael,qui regnat in fecula feculoru. 9 Cumque omnes dixiil'entamen,acce(Terunt ad couiuium. Sed cum timore Domini nuptiarum ^onuiuium exercebant. cap. x. C Vm vero moras faceret Tobias cauia nuptiarum, folicitus erat pater eius Tobias, dfceqs - 9 Putas quare moratur filius meus, aut qpiare detentus eft ibi? " TOlilAS. I z CAP. IX. » JhT Vocauit Tobias Raphae- lem \ dixit ei } diaria fraterr 3 4 decipe tecum puerum duos camelos 3 & vade in Rages ^Mediae ad Gabelum , ftf porta mihi argentum. eum adduc ad nuptias , quoniam iurauit Raguel non exiturum me. 4 4 Et pater meus numerat dies: β tardauero multum 3 triflabitur noalde. c 4 Et abijt Raphael 3 & man fit apud Gabelum : & dedit ei chirographum. 7 4 Jlle autem obtulit thecu- las infgilli? 3 & dedit ei. 8 4 Et mane furrexerunt β- mul 3 & venerunt ad nuptias: & benedixit Tobias noxorem fuam. c A p. x. 1 £T pater eius Tobias computabat Vnumquemq i die: nat impleti funt dies det mihi SpUudv cud. 5 ft' (£ ditit' * άμίλα μοι rUm οτι άφηκΑ . XI. 04 uc reuerterentur, * peruenerunt ad Cha- A ran,quae eft in medio itinere contra Niniuen,vndeci- mo die. * * Dixitque an- * gelus , Tobfa frater , icis quemadmodum reliquifti patrem tuum. 4 Si placet i itaque tibi,procedamus, & lento gradu infequatur iter noftrum familiae iiimul cu coiuge tua , & cum anima» libus. 4 Cumque hoc pia-+ cuiflet vt iret,dixitRaphael ad Tobiam,Tolle tecum ex felle plicis^ erit enim necef-. farium. * Tulit itaq^To- J bias ex felle illo:«Se abierut. 4 Anna autem fedebat 15 fecus viam quotidie in fu- percilio montis, vnderefpi cere poterat de longinquo. Et dum ex eodem loco {pecularetur aduentum eius, vidit # aloge,&ilicocogno- uit veniente filium fuum: currenfque nunriauit viro fuo, dicens, * Ecce venit 7 filius tuus. Dixitq·, Raphael ^ aM Tobiam, At vbi introieris domu tuam,ftatim adora Dominum Deum tuum: & gratias* agens ei, accede ad patrem tuum,& ofcula- re eum. * Statimque lini 8 fuper oculos eius €$ felle iftopifeis, quod porias tecum. Scias enim quoniam mox aperientur oculi eius, & videbit pater tuus Inmen easli, & in afpe&u tuo gau- ' debit. 4 Tunc praecucurrit 9 canis, qui fimul fuerat in via: & quafi nuntius adue- niens , blandimento fax caudae gaudebat. s Et exurgens caecus pater, coepit offendens pedibus C currere: & data manu pue- T 12 Β Η T. ICt Interpr. Graee. toi c ap. x r. * P ro f e ^ MS Φ quoufque appropinquarent ipfi in Ni ntuen. t ^RLcuJiwopSjlhi μίχξίς £ syfiircu i ουυτύς ειςρινόϋί. * είπε ραφοίΥΐΑ z cQtygtyfiicuit 3 γιρωοχβς α$εΑφε πώς άφγικας fip rtuliqpi Gv. * cw^pb^cfi- i μωμβμ εμτης yjpcu/Jg Gv 3 (c ε&ιμάτωφμ tw οικίαν. * Αα&ε ί « rlw %0?duj 4 ϊχβνος. * }(μ) ίπορΑϊΜ · C οτωηΑ3ερ o s Kvm οπίτω calidv. * i@j dfipa οκά- & dwfe 7Γ£ζ/£λζ7 roy^Jt) TP 7fOU$CL OUJTYig sig τΐυυ o$opf£ (ωζβτερόητερ cojtp lp- χόμ^ρορ· &ύπε τά πατώ atrtf. f ic 5 ^o ψς Gv ερχε^/ί o <$ 3 ρωπος 7 o rfopdjSelg μετ’ dtnd‘ (c ραφαηΑ εί - πεν,οίηςαμεμ είω τωβίαοτι ανοίζα Csaf όφΰαλμχς ο πατήρ Gv. *<τν ύν tfpgiGv τΐω χοΑίυυ εις cRr * οφθαλμός ϋάηύψ Jh% 6 ag άιάίώψί (£ 'dm^aAei τα Αενχωμα%ί, (c οψδ- ταί τε' (ο ζμ,μο&να. dfivet επί- 7 ft(rcv dfdn Ί°ν τζμ,χηΑον ‘feSvjot pgq άπεν dejtf, ειδόρ <τε παλδίον, § ρ§ρ ^57 τ&Μο&μουρίί εκΑαναΌν οίμφό }ξ£βΐ. * χμι τωξγιτ εζηρχε% 'rbjj 3-vpav,>(gy (®&(τέκθ7τ!εν * oTg ψς CWftf Ctwaf, (£ 27 Γ£λα- 6V5 'ζπατ^βζ ωζρτίπαΰ'ε tw^oaIuj qM g? ir οφϊ}αΑμί&ς §rfa τρ}ς curd, Aeym 'B-aqxfei ω πάτεξ' ως <^U ouuiH^iKrav ,Λδτ^ψδ ($vr οφβαΑμύς dutd' ^ ιΑε-χί&κ }>m idv KcwQdv άιπ$ τα Α&ικωμα'ζμ. * rg) $ωι> ψρ αυτό Ιπίπετερ Αογ)φμοι πάστες ® αγ,ο’ι Gv αφΑοι , οτι εμαςίγωτας ^ h?dn~ τας * ψ) βΑετίω 'τωζίαν τρ ψρ μον · rcy εί<ΓΥΐΑ3ερ ο ψς άυτ$χοίρων, ^.απηφειΑε 'Λπατώαοπύταμε- χαΑαατα·^ρόφμαοΛ τνμη<ίία. ro, occurrit in obuiam filic^fuo. n Etfufcl^iensofculatusefteumcum vxorefua,6?cq|perunt flere prae gaudio. nCumq ; adoraflentDeu,&gratiasegiffent,confederunt. nTuncfumensTobiasde felle pifeis, lingit oculos patri fuo. Et fuftinuit quafi dimidia fere hora. i + Et coepit albugo ex oculis eius.quafi membrana oui,egredi. 15 Quam apprehendes Tobias, traxit ab oculis eius: ffatimq; vifum recepit. 1 < Et glorificabat Deu,ipfe Videlicet & vxor ei 9 ,& omnes qui fciebat eu. . 7 Dicel»tq ; Tobias, Benedico te Dne Deus Ifrael,qa tu caftigaffi me, 5 c tu ialuafti me:& ecce,ego video Tobia filiu meum, TOBIAS. 0 I J Et dixit Raphael ad To- biam, Cognofcis frater quomo~ do reliquifti patrem tuum. 3 4 ‘Tracttrramus ante vxo- rem tuam , & praeparemus do mum. 4 * Accipe iam ad manum fel pifeis. s 4 Et abierunt , ^ imt ca- nispoft ipfos. 6 4 Et Anna fedebat circum ** findens filium fuum in via 3 & pr&cognouit eum ^venientem: & dixit patri fuo. 7 4 Ecce filius tuus venit , φ» homo qui iuit cum illo . £ 5 * Raphael dixit 3 Scio ego Tobia quod aperiet oculos pater tuus. 8 4 Tu igitur lini fel in oculos eius , compuBus deteret & abijeietdbugines 3 0* ‘videbit te. & currens^Anna cecidit fuper collum fihj fui: & dixit eifUidi te fili, abhinc moriar t & fieuerunt ambo. 0 4 6t Tobias exijt ad ianuam 3 & offendit ■ at filius eius cucurrit ad eum 3 &* apprehendit patrem fuum 3 et ffiarfit fel fuper oculos patris fui , dicens, Confide pater.vt autem copim - Bi fiunt,attriuit oculos fuos, et decorticatae fimt ab angulis ocu lorum eius albugines. 1 *Et videns filium fuum cecidit fuper collum eius , fle - uit. 17 4 Et dixit,BenedtBus Deus & benediBum nomen tuum in fecula , φ* benedicti omnes •fanBi tui angeli, quia flagella- fti & mifertus^s: ecce video Tobiam filium meum. introiuitfilius eius gaudens, et annunciauii^patrifuo magnalia qua. facla fuerant in Media. i©i Interpr. * Et exijtTobias m occursu fiu,n nurus fu#gaudens & benedicens Deum ad portam Ni- niues. & mirabantur Videntes ipfum ambulantem . 3 quia roidit :■ Tobias confitebatur coram eis quod mifirtus fuiffet eius Deus . tP* W appro pinquauit Tobias ad Sarram nurum fuam , benedixit eam: dicens , Venias fana filiae benedicius ^Deus qui duxit te ad nos, & pater tuus , & mater tua. &> facium efi gaudium omnibus iis qui m N.iniuefratribus fius. 4 Et venit Achiacharus & Ή as b as confobrinus eius. , 4 Et faffia Junt nuptia ™ Tobu cum lautia per diesfie- CAP* XII* ET,. Voeauit Tobias Tobtam i filium fisum : φ> dixit ei 3 Vide fihvt desmercedem homini qui venit tecum , & addere ei oportet. 4 Et dixit ei Tobias ,ΕΡ ater a non Udor dans ei dimidium eorum qua attuli. 4 Quoniam m e adduxit tibi j fanum 3 & yxorem meam cu - rauit, argentum meum attulit,& te (militer curauitiet dixit fenexffiufte fit ei. * Et nsocauit Angelum, & « dixit ei, Accipe dimidium omnium qua aitulifiis s & abduc fiiluus. 4 Tunc Vocans ambos oc- 7 culte y dixit eis , Benedictis Deum ipfi confitemini 3 & magnificetiam date ei: & confitemini coram omnibus viuen tibuspro iis qua fecit Vobtfcu. bonum benedicere Deum 3 & exaltare nomen b>.'is ,firmones Dei honorifice oflendentes: & ne cunttemmicwfiteri ei. 4 Myfierium enim regis bo - 8 num abficondere -at opera Dei reuelare honorificum *. bonum facite 3 e> medum non inueniet •vos. t il b H f. f o b i a s. Tranflat. B.Hieronpi ” x e i nfijj τωζή t είς crtwfinn- σιν'της νύμφης duurd χοάρψ £ όίίλο- ydv fiv άεον (®ζβς τΐιυ ττΰλΐιυ νινώί- χμε^οώμαζον (fi) Β-εω^βύντες cwfiv πορώόμονον, οτι εβλεψε * (ί τω&ήτ <$ζωμολο , ρΗ& ονωπιον αύτάν οτι «- λεηαΌν cwfiv ο Βτεός' £ ως ήρίκτε τω- £>rr crappa τη νύμφη canrd] χάΐώλό- γκτεν αυτίιν, λέίωνΊλ Οοις νγαίνατα Εύγατερ ’ άολογητς ο Ε&οςος nya- yi c τε (®ζ}ς ημάς 3 (£ ο πατήρ Gv (£ ή μήτηρ Gv' G ypapjfi πάσι %ϋς cv νινώί ά$ελφοϊς durfi. '9 * χαχ aytd^ap & xcfi ναο-βάς o οΐζάδελφ®’ cunfi. *ψ) nyfin ο^/άμ(& τωζία μετ' άοφξβσιωης ήμεζμς επ\ά. ιβ'< 1 * Keu οκάλετε τωζήτ τωβιαν fiv ψν djuid ,χμχ ειπον aW 3 οζμ τεχνον, ado-fa μικτόν τύ d/jfipd πω τύ tfiwsA- QovL· Gt * (®&£rdvcu ourtd bd . 4 * /μ) ε\ποΛ dm ύ τωβίας , πάτερ ύβλάπίομαι dmf f ήμιτν d\ binvoya. } . * οτι με ctynoyfi Gi uyin , %μι την yjvcuxd μου εΡτε ρμπώτε, v$j\ fi yvg/,ovt/.v myxe, νμ; Λ ομοίως «Οέ- ζμπ&κίε · j φ άπεν ο 7τξε<τ£ύτης 3 Λ- xcuo^Tcudurfi. . 6 * >(#} νκάλετε τν α^εΚον ,Η^ει- π04ΐαντό 3 λάζε fi ημισνπφυτων m bnmycLTi xcfi ifirays vy κώνων. i * Ττε χα.λίο·ας cfinr $υο χρυπίάς, άπνί αντοΊς , SsAoyeiTS fiv Bsov ψ) αυτά cJξoμoλoyc^£rε } ycfi μεyaλω- όϊιϋίω άά'οτε αυτά' εζομολο- yd^ri boimov πουντών τύν ζωντων πε&ών εποίη<τε μεύ'νμψ. άγαμον fibsXoydv fiv Εεον G νψούν fi ονομα ά -ind ifiyou; %>ύ BsorJ άντίμως \άτκΰαχννοντες.(ίμή οχνάτεεζομο- AoyeidrououuTd. yf 8 * μυςή&ον ycuρβa! enimium Raphacl angelus Vnus ex iepte, qui aftamus anteDominum. 4 Cumq; 1<: haecaudiflent^turbati funr, & trementes ceciderunt fu- per terram in faciem iuam. | • 4 Dixitque eis angelus, 17 Pax vobis, nolite timere. D » 4 Etenim cum eifem vo- Biicum, per voluntate Dei eram: ipfum benedicite, & cantate illi. 4 Viaebar quidem vobiicum manducare & bibere,ied ego cibo inuifibili & potu , qui ab hominibus videri non po- teft,vtor. 4 Tempus eft ergo vt re- *' uertaradeum qui me mifit . vos autem benedicite Deum , & narrate omnia mirabilia eius. 4 Et cum haec dixiftet,ab 1 afpedu eorum ablatus eft. & vitra eum videre noi^ potuerunt. 4 Tunc pro- 11 ftrati per hofSs tres in fa- cierh, benedixerunt Deum. Et exurgentes, narrauerut omnia mirabilia eius. ΤΩΒ 'Η T. * άγαμον vmcfictgv j qgui ελεημοσύνης , -vita. 4 At peccantes hofies funi fun T>itiz. 4 Non abfeondam a Vobis omne verbum t dixi autem my fierium regis abfeondere bonum > at opera Dei reuelare honorificum. t 4 Et nunc quando orafii tu φ* nurus tua Sarra , ego induxi memoriam orationis a>e- fira coram SanSio, & quando fepeliebas mortuos , fimiliter aderam tibi. 0 * quando noti· cunMatus fuifii[urgere 0 relinquere prandium tuum 3 <νϋ abiens cooperires mortuum , non latuifii me benefaciens, fid te cum eram. 14 4 Et nunc mifit me Dem ad fanandum te 0 nurum tuam Sarram. x 5 4 Fgo fum Kapbael Vnus de feptem angelis fanciis,qui offerunt oratimes[anciorum , (fig* ambulant ante maiefiatent SanUi. 4 Et turbati funt duo, (efi* ceciderunt in faciem, quia timuerunt. 17 4 Et dixit eis, Ne timeatis $ quia pdx Tvobis erit : at Deum benedicite, quia non mea grd- }ia,fed r voluntate Dei nofiri rueni. njnde benedicite eum in t? [cula. 4 omnibus diebus apparebam wobis, %fi non mandu- caui, neque bibi,fed 'vifionent mos midctisA 0 nunc confio temini Deop quoniam afeendo ad eu qut mifit me : 0 feribi- te omnia qu^cowfumnutafunt x in libro ; *0 funexerunt 0 non amplius viderunt eum ,0 ■ confitebantur opera magna 0 mirabdiaDeii · i \16 % to+ Interpr. Orsrc* GAP. XIII* “Π T 1?t apparuit eis Angelus t Dominij Tobias fer ipfit orationem in exultationem, & dixit, * BenediSlus^Deus viuens 1 in ficula ,& regnum eius,quia ipfe flagellat & mifieretur , deducit ad inferos & reducit , non efl qui effugiat manum eius. * Confitemini ei fllij Jfiael j in conffetfugentiumquoniam ipfi differ fit nos inter eos ', ibi oflendite magnificentiam eius ; & exaltate eum in confieclu omnis r viuentis , quoniam ipfi Dominus nofler, & Deus ipfi pater noflerin omnia fecula. * Et flagellabit nos in ini- *> quitatibus nofiris , e>* iterum miferebitur : & congregabit nos ex omnibus gentibus ,njbi differ fit nos intereas .ficon- uerfi fueritis ad eum in toto corde r vefiro,& in tota anima evefirapvt factatis ante eum ve ntatem, tunc conuertetur ad rvos; & non abfiondet faciem fuam H asobis. 4 Et videbitis quae faciet Vo i bifeum : & confitemini ei in toto ore uefiro , <ϋ benedicite Dominum potefiatis, exaltate regemficulorum. . 4 Ego in terra cap tini tat is 6 mea confiteor illi , e> ofiendo fortitudinem & magnificentia eius genti peccatrici . i ^uis cognofiit fi volet vos 3 7 & faciet mi fer icor dia vobis'i 3 Deum meum exalto , ftfi * anima mea regrn c . ' 5 * %c?) 0 εάσ-ε^τε ά ποιήσει μεθ’ νμψ 1 · όΐζομολογήσ-αοϊε cwteS ον ολω τά ςόμάΐλ vfififi’ d Φλογάτε fyxv&ov της όιυταμεως · xff\ υψωτατε ί°ρ ζα σιλία τάν α 'ωνων. ( *ϊγωοντη γη£ αίχμαλωτίας , μα ξομολογούμαι αυτί*Ί, (c όειχννω τΐά i^iw (c τίω μείαλωσαόΐυυ cw- %όεΒνει αμαρτωλά. 7 * τις γινωσκει ε\ ^ελητει υμάς, χμ ποιητει ελεημοσζαίω ύμίν 3 * V» Βεόρ μχ υψά, (£ ή fi /υγή μα τν βασιλέα £ vgcivod, (£ άγαλλιά- (\ται τίω μεγαλωσάΐόΐω auri. 9 * λεγετωσαν πάστες (£ ξομοΤ^ο γεί&ωταν αυτά ον όίχαιοτάόη. ο ιε^υσ-αλημ πόλις αγια,μαςι- γωσει <τε Sdh τά έργα τάνμάν Qv , (c πάλιηλεητει <$ir ήνςτάν όιχαίων. ι * ξομολογοΰ τά χυοίω , ότι άγα Βος · χμ) όόλάγει τον βασιλέα τάν αϊωρων , ϊνα πάλιν ή uxlwn άχπάοί- χοόομηΒ η ον&ιμζγα qff.g. C A Ρ. X 111. r ^/^Periens autem Tobias A ienior os Tuum , benedixit Dominum, & dl· xit> 1 4 Mannus es Domine in seternum , & ih omnia ie- cula regnum tuum; quo-> niam tu flagellas & faluas, deducis ad inferos & reducis , & non efl: qui effugiat manum tuam. 3 4 Confitemini Domino filij Ifrael, & in confpe&u getium laudate eum. quoniam ideo difperfitvos inter gentes quae ignorat eu, vt vos enarretis mirabilia eius, & faciatis fcire eos, quia non efl: alius Deus o- mnipotens pneter eum. 9 * Ipfe caftigauit nos propter iniquitates noftras, & ipfe ialuabitnos^ptermi- iericordiam fuam. j 4 Aipicite ergo quae feli citnobiicum,&cum timore & tremore confitemini illi , regemque ieculorum exaltate in operibus ve- ftris. ^ 6 4 Ego autem in terra ca- ptiuitatis meas confitebor illi: quoniam offendit ma- iefatem fuam in gentem peccatricem. 7 4 £?,onuertimini itaque peccatores, & facite iufiitia coram Domino, credentes quod faciat vobifeu mife- ricordiam fuam. * 4 Ego au te & anima mea in eo fetabimur. 9 4 Benedicite Domino ora nes ele&i eius: agite dies laetitias,& confitemini illi. 10 4 Hierufale ciuitas Dei, C cafligauit te Dominus in operibus manuum tuaru. 4 Confitere Domino in (Tonis tuis, & benedic Deu ieculorum, vt reasdificet in te tabernacfilum fuum , & reuocet ad te omnes capti- uos,& gaudeas in omnia fecula ieculorum. t I Tranfiat. B. Hieiotiy. c A P. x.i π i. τ 12 b ii T. 4 Luce iplen d ida fulgebis , 11 k omnes fines terree adora- w buntte. 4 Nationes ex lon- d i ginquoadte veriietj&iiiu* i nera deferetes, adorabut in ! te Dnm ,*& terra t ua in fan- 1 dlificatione liabebunt.No-: men enim magnuinuoca- buntin te. *Maledidierut 14 qui cotempfer^nt te .* & co- demnati erunt omnes qui blafphemauerint te . bene- didiqj erunt qui ?dificaue- rint te. 4 Tu aute laetaberis 1 5 in filiis tuis, quonia omnes D benedicetur &cogregabu- turadDnm. * Beati omnes 16 qui diligunt te, & qui gaudent fuper pace tua. 4 Ani -»7 ma mea benedic Dominu, quoniam liberauit Hiem- ialem duitate fuam a eundis tribulationibus eius, Dns Deus nofter. 4 Beatus 18 ero ii {^ierint reliqui? feminis mei,ad videndam claritatem Hieruialem. 4 Portas ** Hierufalem ex faphyro & fmaragdo ?dificabuntur,& ex lapide precio io omnis circuitus muroru eius. 4 Ex 10 lapide candido & mundo omnes piate# eius fternen- tur: & per vicos eius alle- luia cantabitur. 4 Benedi - 11 dius Dominus qui exalta- uiteam, vt fit regnmn eius in fecula ieculorum Tuper eam. Amen. c ap. XI 1 II. pT confummati funt fer- ^ inonesTobiae. 4 Etpoit - 1 quam illuminatus eft Το- A bias, vixit annis quadragin ta duob 9 vidit filios ne- potu fuoru. 4 Completis i itaq j annis centu duobus, iepultus eft honorifice in Niniue. 4 Quinquaginta 4 namque iex annoru lumen oculorum amifit, iex age-.* narius vero recepit. 4 Re- J liquu vero vitae fu? in gaudio fuit, & cum bono pro- fe&u timoris Dei perrexit in pace. - ·. * κμι &φζρΜ iv Gi eifr αιγμα- 1 1 λ^τας G» 3 yglj cvyct7rYicrcy cv Qi %νς. τ&λβυ.πω^ις εις πάόας τάς 'fpiag· %ύ αλώιφγ. " * «3?« ?roMa μακ^αν γ\ξα ι ? τ ονομα κυρ k %ύ S-gotf , w χίξτιν Ιχονϊίς ^ fdpy. ώ" βασι- λ« isggivoci* fyjsui fyedp cdv s- 'Gvorw Qi, yg) <$\,toGvoiv οίγαλΑΐα.- m* ‘ * c'ThKdLT&ogtfsi, πά/γης (§) μι- μ Gtinig Qi' sGirj πάστες ® άγαπώντίς (\ «V τον aidvet. * χάρνΰι ygj άγαλλιαταα -fim ij (?Ftr ψνς τών δικαίων , οίϊ GvTctj ycy tfjAoyvGvoi fv kv&ov τάν ihKCUW. * ώ μακα&οι ($) οίγαπάντες ον ί « yapvGvTcq Sdn ty\ dpbm Gv · μα- ΚΛζ/,οι oGi ελυπή^ητουν οΒητιόυτΰΐλς %ίϊς μάςιξί Gv , οτι Sdd Gi χμρή- Gvtcjl>\ %-£α(τάμνι)θί koujm τώ $\ρ- Gv , ygj( dotp&vSriGvTcti g ig τρ ct/Jva. *« άολογΰτω ?i $sov η τν βασιλέα, νν μίγανν. * οτι οΜομηΰήΟΓ) ΙζζβνατΛλνιμ μα.7Γ<φζίρω ycq (Τμα^γδω ygj Κιβω ζντίμω, τα ταγα Gvygjf® πύργοι, ygj (5) <®ζβμ&χάνζς αν ρβνβίω κα- 3-αρώί. * (£ ou Trhctmcu, Ιζξβυα-οίλΥΐίΐ βη- *·° ρνΜω,& άΜρμκι, <£ λίύω όκ Gv<$ap ψνφολογνβή6ν^)' (c spyL· Ί&ϋτομ ou ρνμαι ουότηζ αΜ«λ«ί'α· ^ ctmGvoi, λίγοντ£ζ' * άολογηνς ο de οςοςνψωσΈ τζάά * 11 cR* αιώνας. f Κοκ \πΰϋϋ(Γΰ&) εξομολογούμε * νος τωβύτ. * yguj lw Ιτώ rfWTtimfooKm, 4 ore άπωλίΰί τάς o\peig , ygb ϊτν οκτώ φίεζλεψε · ygj εποία ϊλεημο- azwctg. * ycjjj φοζ && roj κύριον j τν %ψν$. εξομολογάο% umS* Interpr. Graeci 105 n 4 Et fetificet in te captio uos tuos& diligat in temh feros in omnes generationes ferculi. \ 1 i ‘ * Gentes multa a longe ve~ 1 hient ad nomen Domini Dei, munera in manibus habentes ? munera regi caeli: generationes generationum laudabunt te j et dabunt exultatwnemi r 4 4 Male di Sii omnes qui oderunt te ; benediSH erunt omnes qui diligunt te in fecti- lum i I i 4 Latare e> exuit a infilijs iuforum: quoniam congrega - buntur & benedicent Domi - num iufiorum. 16 4 0 beati qui diligunt te > gaudebunt fuger pace tua: beati qui trifiati fuerunt in omnibus flagellis tuis,quoniam in te gaudebunt evidentes omnem gloriam tuam , & laetabuntur in aeternum . 17 * zAnima mea benedicat Deum regem magnum . 1 » 4 Quia aedificabitur Hiem fidem faphiro & fmaragdo,& lapide preciofo. muri tui 0*[ turres , 0* propugnacula in au ro mundo. 10 * Et platea Hierufialem be* ryllo 0* urbunculo, 0* lapide , e fiuphir fiernentur : 0 > dicent omnes vici eius al- leluia , 0· laudabuntdicentes, II 4 Benediflus Deus qui exaU tauit omnia fecula* t C AP. XI II Ij Ή ceffimit * confiteri To~ biets. 4 4 Et eratjmnorum quinquaginta oSlo, quando perdidit r vijum i 0 * pofi annos 0B0 re·* flexit , 0 * fiebat eleemo- Jynas. s 4 Et appofuit timere Dominum Deum ftfi confiteri ei* Λ A,· T t $>4 fnterpr, Grsec. * Maxime autem fenuit, 0 e njocauit filium fuum 3 0 fex fi Uosfilij fm} & dixit ei,Fili accipe filios tuos; ecce fcnui , 0 ad difcedendu a yita fumi vade in Mediam fili;, ^ ΗΙΛ credidi qmcuq y locutus-efljonas··propheta de Nimue,quod fubuer- tetur t in aute Media magis erit j pax vfque ad tempus ,0 quod fratres noflri in terra differ- gentur a bona terra: 0 Hiem falem erit defert a , 0 domus Dei in ea comburetur, 0 de- ferta erit vfque ad tempus. i Et iterum miferebitur eo- 7 rum Deus 3 0 conuertet eos in terram, 0 adificabunt domu non qualis prior,vfque quo compleantur teporafeculi. 0 poft hac reuertentur de captiuita- tibus, 0 adificabmt Hierufa lem honorifice: 0 domus Dei in ea adificabitur, 0 in omnes generationes feculi adificatio gloriofa, ficut locuti funt de ea propheta. 4 Et omnes gentes * conuertentur vere ad timendn Dominu Deum 3 0 confodient idola fua,0 benedicent omnes gentes Dominum, 0 populus eius confitebitur Deo ; 0 exal tabit Dominus populum fuum, 0 gaudebunt omiles qui diligunt ^Dominum Deum in iverit at e, 0 iufiitiafacientes mi- fericordiam fratribus nofiris. *Et nunc fili abi a Niniuei 9 * Gpuoriia omnino erunt qua , 0 locutus efi propheta fonas · tu autem ferua lege (@fi pracepta, 0 e flo amator eleemofynarum 0 iufius ,-Vttibi bene fit: 0 fepeli me bene, (jfi matre tuam mecum ; 0 non vitra maneatis in Nimue.Fili 'vide quidfe cit Aman Achiacharo qui nu- trimt eum,Vt e l:/e duxit eum m tenebras , 0 quanta retribuit ei . 0 Achiacharus quide falmtus efi, itifvero retributio data efi , 0 ipfe defcendit in tenebras. Mamffes in eleemo- fyna erat, 0 faluatus efi de la τ n b η T. i obi a s.Tranilat.B. Hierony, » · *μεγ'αλως $ iyn^pt air (c θαλείτε TV ψν dtrff (£ Gtu i ί ifotf ckrd' dj είπε v dumS, τεκνον λάζε $ir, ΐ)ώς Gv * ιώό γεγγιρρυια , qcy cwty; f yav (Ινιειμί' απελβε είςτίυυ μηόίαΛ τεκνον, οτι πεπεκτμαλ ova ελαληποο ma; ο π&ζρφγιτης πε- e} vivSj ί, οτι κΜΙμςζμφήΟ^) * b> ^ τη μηδία μάλλον εςομ εΐξίνυη εως Kcuqjk (Ε οτι ® αώελφο\ b τη yn vKopmSTnGip) )κπο της dyaS -ης yn;' ψ) Ιε^σόλυμα εςομ ερημ&, £ ο οίκβ^ *(s>J Βε od b keJr? κα^καη- 0>τομ,ΐ{$ t/ ερημ&εςομμε^ι pgovx. 7 * πάλιν ελεήσει ουντύς o S -εός, <$%ιςρεψει ουυτχς ei; Μ ylw * (£ οικοδομΥιζυπ τν o\m ύ^οίος ο αζζβ- Teqpg, ίως πληρωΟΛσι κααροιτΰ aid- v&‘ Kgy μζ fgiiTCL Sdr^pidpovM bi rdv αιχμαλωσιών 3 (c oml· ομ^νσιν Ιίζβνσαλημ ’&ντίμως * nfj ό οίκος fd SeoHb ΰϋότη οικο^ομηύ.η(^£)' ei ς ττατας τας fyeag αιών&Ό’ικο- $ομη h^oigddy 3 κα§ως\λάληΰΜ πζζ). οωτης ($) (®ζβφητ<μ. ■ * rgji TTdfffg. τα ΙΟνη ζΒις-ρίψονσιί 1 άλη-Οινώς φοββ&α] κυ&ον τν Sm, ^ κα&ρνζουσι τα είδωλα αύτύν · και SjEoyYiGvoi τίάώτα τα \θνη Ί°ν κυ- e/.QV‘£ dhcJ; cw £<ΙξομολοΓη(Τε^ τύ βέώΐ· (£ v\paGvf κάρτες © dyatdv- τες κν&ον τν Oeov b άληΒ-ήα^ Λ- ί 4 In hora autem..mor- Β tis fuas , vocauit ad ie To- biam filium fiium , & iepte , iuuenes filios fuos nepotes, dixitque eis j Prope erit interitus Niniue . Non e- nim excidit verbum Domini, fratres noftri qui di- iperfi funt a rerra Ifrael, reuertentur acbeam. 7 * Omnis autem deierta ; terra eius replebitur , & domus Dei, quie in ea in-' cenia eft, iterum reasdifica- biturribiq; reuertentur om nes timentes Deum; & relinquent gentes idola fua, & venient in Hierufalem, & inhabitabunt in ea, 8c gaudebunt in ea omnes reges terne,adorantes Deum Ifiael. » s Audite ergo, filij mei, C patrem veifrum . Seruite Domino in veritate .^ inquirite vt faciatis qu£e placita funt illi; & filiis ve- ftris mandate , vt faciant iuilitias & eleemoiynas, vt fint memores Dei,& benedicant eum in omni tempore, in veritate, & in tota virtute fu a. 9 * Nunc ergo, filij, audi-, re me , & nolite manete hic, fed quacunque die ie- pcliervtis matrem veftram circa me in vno iepulchro, ex eo dirigite greifus ve- 1 ftros, vt exeatis hinc. to 4 Video enim quia iniquitas eius finem dabit ei. καιοσζωη ποι&ΐες Ιλεος %fi; αώελφοις s ήμψ. f (c vdvlsmv άπελβε ibo weif ο οτι κάρτως \ifcu d ίλάλητεν b cor£$~ -φήτηςιωνας' srv afs TnpnGv rv νόμον ffcfj τα , W yuw φι- λελεήμων 3 xgtj Sixui@ J fivaGi καλώς n * £ Βαψον μί καλώς 3 (E tIuj μητίρμ Gv μετ εμοώ· -(gt) μηκετι ■ αύλι&ητε εις νινάοϊ· τεκνον Ue τι ^ποίητοΛ αμάρ dytay -αρω τζϊ Βρε - \J/mL avfv, ώςοΜ fd φωτς nya-fp caifv εις τ σκό%ς fioict. ώόταπε- b ωκαι amf · (c dyidypap & φμ itrddn, btdvop $ f άρταπόδομα ακε- b όβηβί αύτς κατΆ εις f VCL Μ β,ΥίΤψ i cttntifsdct^sy cwrlw ϊπατξβς OUUlf'. * ο τωβίας μζ της yjvcu 1 χος άιπ$ ^ τάν t ]dv άς ΟΛίζάτανα «ΰζβς ραγόυηλ τν ποΜ^ξβν dud' (£ ίγήζβί(Γ€ΐι&ιτίμως. * ηομ 3-οωόι/ψς G?tr πενΰερύς eunti χ j gS -αψ cv 04>$ά%ώς · (e οκληζονόμητε tlu) wrm dmSv iy τω£ητ f; πατ$ς •danti' απίΟουιΐί $ xgui ουύτος Ιτύν zxet- τον είχοοηπίΰί όν νχ&αΐΜοις της μηλιάς· (ς ηχ'όο’ί ΐίξβ μ }xmOayeiv αυυτοϊ) %ju ατίωΚΜΜ νιηυίΐώ η^μαλωτίν- ffi να&κχοΐονοσ-ωρ iy άοτχηρ&· qgy ί%άρη α&ζβ Sdh nmt. 107 ϊ t i Et quando obijt Anna md ter eius , fepeliuit tam cum patre fuo. η 4 oAbijt autem Tobias cum vxorefua,^ filiis in Ecbatana adRaguelem focerum fuum, &finuit honorifice. . 13 4 Ei mortuos foceros fiuoi- fepeliuit gloriofe, & hereditate acquifiuit fubfiantidm eorum & Tobiepairisfui: obijt autem & ipfe annorum centu •vigmti feptem in Ecbatanis Medie: & audiuit antequam moreretur ipfe defiruBionem Niniues quam in captiuitat em cepit Nabuchodonofor, & Afi fuerus: etgauifus efi antequam moreretur fuper Niniue . autem cognatio eius & omnis generatio eius in bona vita, & in fonda conuerfatione permanfit* ita vfc acceptieftent tani Deo quam hominibus, & eundis habitantibus terram. 9 FINIS LIBRI TOBIi. Ex R>EGIS CATHOLICI MANDATO ‘Benedifiw aArias afliontanus 2λ Ifh.recenfuit (f probauiti % * 1 i ' 4 » a# f* I Λ : 1,4 4 % s % X,% * 4 9 « 0 o 96 PROLOGVS Β· HIERONYMI I N L I B R V M IV' DITH. P v d Hebrxos liber Iudith inter Hkgiographa legitur.‘cuius audoritas ad roboranda illa v quae in contentionem veniunt, minus idonea indicatur. Chaldxo tamen Termone conTcriptus inter hiftorias computatur* Sed quia hunc librum Synodus Nicena in numero fandaru Scripturarum legitur computaiTejacquieui poftulationi veftrc^immb exadioni:8£ fepoiitis occupationibus, quibus vehementer ardabar,huic vnamlucu- bratiuncula dedi, magis fenfum e fenfu, quam ex verbo verbum, transferens. Multorum codicum varietatem vitioiifsimam amputaui: fola ea,qux intelligentia integra in verbis Chaldxis inuenire potiii, Latinis exprefsi. Accipite Iudith viduam, caftitatis exemplum. δί triumphali laude perpetuis eam praeconiis declarato. Hanc enim non folum foeminis, Ted &C viris imitabilem dedit,qui caftitatis eius remunerator virtutem ei talem tribuit, vt ίη - ui dum omnibus hominibus vinceret, S£ infupcrabilem TuperarcL. LIBER IVDITH· Interp. Grsec. cap. i. Dino duodeci- i . mo regni Nabit chodonofer,qui regnauit m Ni mue , duitate magna , in diebus Arphaxad qui regnauit Medis in Ecbatanis. * Et adificamt jn Ecbata -*· nis circum circa muros ex lapidibus fefiis in latitudinem cubitorum trium , in longitudinem cubitorum fex: fecit altitudinem muri cubitorum feptuaginta , latitudinem ipfus cubitorum quinquaginta. * Et turres eius featuit fu- i per portis eius cubitorum centum. * Et latitudinem eius fun- 4 dauit ad cubitos fexaginta. *Et fecit portas eius portas s fublatas in altitudinem cubitorum feptuaginta, latitudo ipfarum ctffit: quadraginta ad exitus exercituum poten tium eius,<&* ad acies peditum eius. J-pT Δ EI Θ. κεφαλ'. ct. %υς ?ω§ϊκάτον τγις βασιλύας ναβου r ^oiOi/bQpJgi^cccri- AsmMicv ηνευ) tyi ' ~ t * πολα τη μεγάλη . d fylg ήμίραις ‘Χξφαζάδ ος l^ctcri- λευτεν μή$ων d οκζατΑ/όοις. » * xfej uniodo μγκτζν ίπ νκ&ατάύων κύκλω τύχη di λίθωρ λελαζενμί- νων εις πλά&ς ττη'χύν τξΐ^ν, ύς μήκος 7Μ%ώ εξ , επο'^ε r v\j/(^ ταχοΐζ mi%e$» εβ$ομήκον%ί, ycy f 7Γλ&%ς άχπύττηγάν πζντήκον^. 5 f ^ σΒ* πνρΓοις uurd Ιςησ-Μ %ύς ττυλαχς αυτής ητηγβιν εκατν. 4 7Γλά%ς αυτής 1%-εμελίω- (γομ ύς π ήγας εξήκοντα. ί Ί ’ / V f , ~ j y Ζποιγκπ τας 7τυλας αυτής ττύλας ύΐεγα^βρΟμας εις νφ& jor ί£$ομγικον%ί, (£ τ 7ΐλοί%ς aurcSv πηγ-ας rtoiapfeKodda ύς οϊξοδοΐζ δυνάμεων b' ιαυατάν curri ? , (£ ύς διατά- ξας τ&ν πζϊβν duri?. Tranflat. B.Hierony. cap. i. RpH ΑΧΑΤ itaque rex Medorum, fubiugaue- rat multas gentes imperio Tuo,&ipie xdificauit ciuitatem potentiilimam, quam appellauit Ecbatha- nis. «· i s Ex lapidibus quadratis &fgdis fecit muros eius, in altitudine cubitorum ie- ptuaginta, & in latitudine cubitorum triginta. 3 5 Turres vero eiuspofuit in altitudine cubitorum centum. 4 * Per quadrum vero earum latus vtrunaue vicenorum pedum ipacio tendebatur. j * Pofuirqne portas eius in altitudine turrium : & gloriabatur quafi potens ? t n potentia exercitus fui, & in gloria quadrigarum 'Tuarum. k. Thnflat. B. Elierohy. cAp* r; * Anno igitur duodecimo & regni fui, NabuehodoncJ- ior rex Aflyriorum, qui regnabat in Niniue duitate magna , pugnauit contra Arphaxai: , & obtinuit eum in campo J m^gno, qui appellatur Ragau, circa Euphratem & Tigrim, & Ia- dafon in campp Erioch regis Elicorum. 4 Tunc exaltatum eft re- 7 gnum Nabuehodoncdbr, & cor eius eleuatum eft , & miiit ad omnes qui habitabant in Cilicia, & Dama- fco, & Libano. * Et ad gentes quas funt 2 in Carmelo & Cedar,& inhabitantes Galilaeam , in campo magno Efdrelon. 4 Et ad omnes qui erant ? in Samaria, & trans flumen Iordanem vfque ad Hieru- ialem^ & omnem terram Iefle, quouique peruenia- tur ad montes AEthiopias. * Ad hos omnes mifit 10 nuncios Nabuchodonoior rex Aflyriorum, qui omnes vWanimo contradixerut, & remiierunt eos vacuos, ac fine honore abiecerunt. Λ 4 Tunc indignatus Na- buchodonoior rex ad omnem terram illam, iurauit Ιοτδειθ. Interpr.Grasc. 109 4 Et fecit bellum in diebus illis rex Jiabuchodonofor contra regem Arphaxad in campo magno , hic ef campus in terminis Ragau. Et occurrerut ad eum omnes habitantes montana , omnes habitantes Euphratem & Tigrim , & Hy- dajfiem , & campum Arioch- regis Elymaorum } & conue- nerunt gentes multa valde in 7 prolium filiorum Celod. * Et mifit Nabuckodonofir rex Afi- fyriorum ad omnes habitantes Perfiam ad omnes habitantes verfius Occidentem, & habitantes Ciliciam , Da- mafcum i & LibanumAntilibanum , & omnes habitantes contra faciem maritima rt- zgionis. * Et eos qui ingentibus Carmeli , e> Galaad , & • fuperiorem Gahlaam , e> ma- 9 gnum campu Efdrelom. 4 Et omnes qui in Samaria , & ci- uitates eius , trans Jordanem <-vfque ad ferufitlem ey* Betane,& Chellus, & Cades, & flumen AEgppti, Taph- nem, & Ramejfe , omnem terra Gefem, quoufqueperue- niatur ad terga Tanis et Mem - phis,& omnes habitantes JE- gyptum,qumfque perueniatur » o ad terminos AEthiopia. 4 Et vilipenderunt omnes habitantes terram verbum Nabucho- donofor regis Aflyriorum , non conuenerunt illi in bellum; quoniam non timuerunt eum, fed erat coram ipfis tamquam 7 zJ παιόίω του μζγάλω' εςι πεόίον bi %ηςό&οις payaJ · (£ ozwIkjtwciv αζζβζ aufiv πφότες ® κα^ικοόντες TYivogavw, ϊίπάμπζ ο! κα^ικοΛς Τν άόφζμτΐω (c τν Tiyphoyya τν ύ- dctczrlw , xfj πεόίον 'Χξΐάχ W βα αιλίως Ιλυμαίων · σζωηλύον sbvtt πολλοί (τφοόρχ εις (defieret ίζινμών γε λάίΑ.' (c ctfflAs ναζ'ό^οόονόζρ-ό ζα ? σιλώς cicTvpym fldn παντας κα foixfivlfiglw πίρ<τίόα,(£ ΜΙ πάστας bcfir ΐίο^ΐ'αούίΐσ.ς (®ζ$ς ^οπμαάς , nflf κα^ικούν^ις κιλικίαν ώ ό'αμα- ωιόν, fij λίζανον, (£ άΑτιλί&ανον , (c πό/πας csv κα^ικοτόνΑμς xf 'wefi- (Γίύπον της αμαλίας. 'xfll g?tt cv %Ίς sSvm γό καρμή -« λ*, γαλααό, (ς τΐίυ d /όω γαλι- λαίαν refi ν μίία πεό'ίον εσ-^ηλωμ. * %cy πφοτας cv (ταμαράα <£ 9 τας πόλεις ουυτΥΐς, (c πέραν £ιοξ^φό^ ίως Ιψάίαλημ (c ζίΐάόη, (c ’χελλ'ός, (i xackgft ποΊμμοό αΐγνπίρυ, (£ τάφνας /t ραμεοτηβ. παρόν γίωγε <τ\μ εως ελβειν Μη νώτα τάμεως β μεμφεως, χβ πάότας (fifir κα%ι- κοόνΊμςτΙω αϊγυπίον, εως^ελΒ-αν Μη ταό&α αιΕηοπίας. *%. εφαν -1 λκταν πρώτες ($) κα^ικοόντες τΐυυ ylw f ρήμα ναζχχοδονόβρ $βαα- λεως ciosvfl.w, (£ « συννλΟον drnfl είςτν πόλεμον οτι gw εφοζή&ΰΌν αύ?ν,ά'/λ bw oMafliovcxjuidv ως d/jwp είς.νβιάπεςξε fyem (Mr άγίελχς dud κενός ίν άιιμίαϊϊπό (®ζβ<τωπον οωπίν. * χμι εβυμω -Jn να£%%οό[ονό(ρξ Μι παπαν ritu ylw tojutUjj πφό- 1 1 ΰζμ'χμΐ ωμο/τε xf ‘ζιϊ 3ρόνα χμ)τϋς βασιλείας twrd όμίωοκ^ mmvcwvv πά/ότα τα ogjta τγ\ς κιλικίας χμι ^αμασκοά, χμ) ον- ΐίας ,χομ ό/όελαν τμ ρομφαία cunfl πφντας σϋητ κα&ικοόν^,ς biyri μωόίζ , χμι Μϊ άμμων χμι πάπαν τϊω ίόόαίαν χμι πάστας Mr οναιγυΑΙω, εως ελβάν Μι ο^ατάν όνο Βαλαοτάν · χμ) πάρε- τά.ίζα% Μί ^υυυάμει άυτύ (®ζ)ς Άξφαζάό βασιλέα cv τάετει τύ επίακαιό[εκάτω * χμ} cm ρμΙαιωΒη b> τύπολεμώ α>ό%ό 3 χμ\πά/ότα τά ομματα οαπ^'όί Εκνξμενπε τάν πόλεων άφικε% εως νκζα- χάΐσων, κμ\ εΜΡμ.τατε ^dv7wpyωv ) (c (ως^ενόμβαπε τάς 7&.ατειας ouuf- $ ϊ'Ο r. 0 ornatu eius dedit in opprobrium eius, et cepit Arphaxadm motibus Ragau ,0 laculatus efl eu in iaculis fuu. 0 diferdit eu vfq·, ad die Hiat 0 reuerfus efi ροβ eu in Nweuem ipfe,et omnis comixtus eius, multitudo viroru bellatorii magna valde. &* erat ibi torpens 0 conuiuia faciens ipfe 3 & exercitus eius per dies centum 'viginti. cap. ii. E T in anno oElauo et decimo fecuda 1 hncefma primi mefis,fa5iu e fi Verbu in domo Nabucbodonofor regis Afyrioru, vt vlcifceretur omne t erra,fic ut locutus efi.* 6 t couocauit ί omnes feruosfuos,et omnes magnates ficos , 4 0 pofiit cu eis myfieriu i cofilij fui , 0 couocauit omne mali- tu terra ab ore fuo. 0 ίρβ decreue- rut exterminare omne carne qui no ficuti funt Verbu oris eius. *Etfa- * diu efivt cofummauit cofilul fuu,vo cauitNabuchodonofor rex Afyrioru Holo ferneprincipe militia fuafecu- du exifiente pofi ipfitm. 0 dixit ad eu,Haec dicit rex magnus dns <~vni- uerja terra , * Ecce tu egredieris a s facie mearet fumes tecu viros cofide tes mfortitudineftia,peditu in militaria centu Vimti , et multitudine equoru cu afefonbus ,milhana duodecim·,et exibis in occursu vmuerfa terra ad Occidet e \quomd inobedie- tesfueriit in Verbo me:,et nuciabis eis vt praparet mihi terra 0 aqua, quia exibo in furore meo in eos , 0 cooperui omn efa cie terra in pedibus exercitus mei , et dabo eos in rapina illis, et vulnerati eoru replebut valles eorii et torret es. etfume inundas mortuis eoru implebitur ; et ducam captiuitate eoru in fummitates vm* uerfie terra.tu aut exies praoccupa- bis mihi omne terminu eoru, 0 dedent tibi feipfios. et feruabis mihi eos in die redargutionis eoru. * Aduer- s fum aut inobedientes no parcet oculus tuus, dare eos in^yde 0 rapina in omni terra tua , quia viues ego et potefias regni mei, quacuq. locutus fim , 0 faciahailn manu mea. tu aut no trafgredieris vnu quippiam rverboru dhi tui ·, fed cofummas co- fiummabis ficut imperaui tibi, 0 no tardabis facere ijfa. * Et exiit Ho- 7 φ i 5r AEi 4 . ί V B i τ ii. Trariilat» B.Hierohyi (£ fiv κόσμον αυτή·; ε^ωκον sic ovefioq \ per thronu & regnu ilium* cwfi'(i ίλαζε fit/ άρφαζά? ον %ϊςο- j pscnpayadi, (c κατηκόνΊισεν ου fiv cv j fgdq ζιζύναίςάυ&ϋϊΐζωλάΟρψσ'εν cw | fiv εως fi ημέρας c mvnq/i dfsigpsfi/i μ. s? αυτόν εις vmvicwfiq (c παςο σύμ μικίος άνι^,πληβος d/jtydv πολεμι- crdv πολύ σφό$ρμ.ϋ Ιυ οκάραβυμ^Ι (£ Αίω γύμεν& αυτός ϋ Yt ΰνώαμις miti εφ n μερμς εκατν sikoo i . β . * Κα< ον sth τύόγόόω it ΰεκάτω dsolspa ϋεικάώι f πξάτά ptmqsyi vsv yfifoq ov fim ι>αζ'ά%ο§ονό(ρρ ζασι λ scoq domsjMV Ufixncrcu 7tcx.ιμάζ{ν μοι yfa (£ υίωξ,οσι εί,ε- λώζμαι ca βυμάμχ επ cuiraq, (c χαλυφω παν fi ασ^σωπον fiynq ίν^ϊοποοΊ'^^ία-'άμεά^μα^^ΰύσάΐαντ^ε^ι^αρπαίγιν οωτοίς- (c oi <ΐξαυμα\ία\ αυτών πΜρωΟνσι raq φά^μγ^ afidv (c cRriyj.uappzq’ (c τίοίαμ oqSiax>f(o)V%iq νεκροίςαυ’τάνπλψωβιίβμ)· fi άΐζωτηνα\ρ^ μαλωσίοΛ/ αυτών 3 ?η τά ακρο/ο πάϊης fi ynq' συ ds ίζελΟων λή fi/ η μοι πώ/ο ο&ον αυτών fi oyfiouQvTi Qi savUq- (ς chalppnrttq εμοι > cwrfi sh, ημψΜ sAsijaod αυτών. i cfri q ohr amflofilaq ύ φά(με) d οφ baApfiq Qv, f dvvctj ojji ac sic φονον d: άρπαίΐω ον πάση τη yn Qvfin ζων iyd (£ fi κράτος fi ζασιλαας μχβσα ίλάλησα,ϋ ποιήόω fgfira ον Qv ά?'7\ defenderet ie de omnib 9 regionibushi§. cap. i i* i ^JSino tertiodecimoNa A buchodonoior regis, vicefima & fecunda die meniis primf , fadum eiE verbu in domo Nabucho- donofor regis A iTyrioru^vt i defenderet f?. * Vocauirq * oes maiores natu,omneiq; 3 duces bellatores fuos. ' s Et habuircu eis myfteriu con^ filij fui. dixitep cogitatione fua in eoeife,vt omne terra fuo fubiugarct imperio. 4 * Quod di&u cum placuifi- fet omnib 9 ,vocauit Nabu- chodonoibr rex Holoferne principe militi^ fu§,&dixit 5 ei, 4 Egredere adnerfum om nerco;nu Occidetis.&cotra eos prcecipue, q. conremp- e ierut imperium meu. 4 Ν6 B parcet oculus tuus vili regno, 0 m n e m q; v r be m u n i- 7 ta fubiugabis mihi. 4 Tuc Holofernes vocauit duces, & magiftratus virtutis Afly rioru, & dinumerauit viros in expeditione,ficut prsece- pit ei rex, ccntu viginti mil lia peditu pugnatorum, & equites fagittarios duodecim millia. r 0 sn dyn χβριμ'ά' συ q d παρμξήσ n cv τι των pn πάτων 1 Q κυρίου τελών <άπίΐε?άσ&ς xctifia Qi * έ « μακραυάς § ποιησαι αυτά. *(c εζηλθεν d ολοφψ/ης )κτά α^ζοσωτνά f κυρίά ciutdfi οΑΐάλεσε πώ/ηας c&r ουνασας H etir ςρμίηίάς (£ επιςάτας fi Ιυναμεωςάοηίρ , χμΐ ηρμβμησεν εταλεχ\άς dfifipaq εις cufpffigfiv καβάπ (σ^σ'ίΐάζ,εν ά /jvfi d κύριος cufif εις μυ&άο'αςΰεκαΐ'υοβ. Ιττπάς %ζόβ$.ς μ,υρίάς diy /ΐλιοιζ. lofernes afacie domini fui , (f/ α >ο~ I cauit omnes magnates * φ 1 duces , 0 prafe&os 'virtutis oAfyriorum , 0 mmerauit elecios /viros in proelium, ficut praecepit ei dominus faus,ad centum nsiginti millia , 0 equites fagittarios duodecim mille. .111 Tranfiat. B Hictony.c A t. ii 4 Omncmq; expeditio- » nem fuam fecit praeire in multitudine innumerabilium camelorum,cum his quae exercitibus fufiiccrent copiose i^oum quoque ar^ menta, gregefquc ouium, quorum non erat numerus. C * Frumentiim ex omni ? Syria in tranfitufuo parari conftituit. IO I ί 4 Aurum vero & argentum de domo regis affum- pfit multum nimis. * Et profeitus eft ipfe 5 c omnis exercitus cum quadrigis, equitibus, & ia- gittariis, qui cooperuerunt faciem terrae ficut locuftae. 4 Cumque pertranfiifct fines Ailyriorum, venit ad magnos montes Angae, qui funtlhmiftro Ciliciae,afeen ditque omnia cailella eoru, & obtinuit omnem munitionem. ‘ o 4 Effregit autem ciuita- xj tem opinatifsimam Melo- thi,pneda.uitque omnes filios Tharfis, & filios Hif- m|el, qui erant contra faciem deferti, & ad Auilrum terrae Celeon. Q 4 Et tranfiuit Euplira- >4 tem, & venit in Mefopota- D miam, & fregit omnes duitates excelfas , quae erant , ibi a torrente Mambre, vf- quequo perueniatur ad mare, 6 c occupauit terminos eius,aopiliciavique ad fines Iaphet , qui funt ad Auftrum. 4 Adduxitque omnes fi- 15 lios Madian ', & proedauit omnem locupletationem» eorum, omncfque refiften- tes fibi occiditAn ore gla- dij. IVDITH. ΙΟΤΔΠΘ. f χ$μ Μταζεν οωτύς ον τρπον s πολεμν <Μϊ\ηΟος owJTclcsiy (c Ιλα- χαμηλού; χομ όνου; εις τίυϋ απαρτία# αψάν 7ΐληύ&’πολν σφόόρμ, (c ng) βόας χμ) αίγας εις πα^υχάοΐω αάτάν, ώνφι Ιυυ ά- ζβμός. * χάμ Sdncf /.σμονποών) φΐιό&είς ? 7 ΐλϊίβ&. * ψίί%ξν<τίοιι (£ 'άργυρον οίχχ ic βασιλεωςπολυσφόόζμ,ί * νμμ άζηλΟο# αυτός χεμ πάσα η χ χ όιωαμις dmd εις πορείαν & ά&ζ$ελ- Βάν βααλεως va&^okvoQp, (£ χα- λνψ α\ π4ν ααζβσωπον ΊΥ\ς γης βτ ·ζβς άμσμον,ς ο# αρμαοι (ο Ιπηάόσι (c πεζρίς Αάιλεχζις αύτάψ (ο πολνς ο <Μίμιχτ(& ως άχάμ συυυηλ^ον αυτοϊς , χμμ ως άμμ(& της γης. ύ γο Ujj 'λριύμος 'λπο πλήύοις αυτάν. * χμμόζηλΟο» m νινώι όόόντζίάν ί» ημέράν Sdh ασ^σωπον πεά^ίό βεκίλλεύ · (£ επεσρμ%πεό^νσο# )χπό βεχίλλεϋ , πλησίον όρου; επ άομςεζ$. της d /όω κιλικίας' χμμ ελα- £ε πάσαν τίω όυυΰαμιν άχπ$ 3 7ΐί ζούς χμμ (άησ ίππάςχμμ τα άρμα%ι cauti' χομ άπηλ^Μ iyyMSii νν ας τΐώ όρανίιυ. * xgjj (h$xo\pcv τ φύ^ (£ $ Λ 9 $ * W (ωο^νόμάοσαν νβς πφότας ρα- σης χομ ίσμαηλ ctir χατάπσ^- σωπον £ έρημον &τζ$ς νότον ά χελ- 13 λων. * . ' 14 χομ παρηλΒ-ενν άΐφρμτΐω, ^ ΛμΛ3-2 tIw με&πο ( όμμίύΐ#' χμ) χα- τεσχα-ψε πάσας σάς πόλας τάς ν- \J/n7 ιάςτάς %αμάρρ% άξ- βωναί ϊως 'SJ' ελ^άν Sii %-άλασ- σα#' xg χατελάζε% τά ό&α της κιλικίας ' χομ χατεχοά/ε πάστας σΐϊτ άάτιςό/ότας asal· ^ νίλ^ εωςό&ων ιάφεΒ- τά ανζβς νότον (£ (Όζβσωπον τηςάζμζίας. * χομ ίηιύκλωσε πάχότας άησ μάς χ s μαδιάμ 3 &ςμ)έ·πςησετά ωώαωμα- % αυτάν (ί ίφζβενόμώσε τας μφό- όζμς ρωτάν. ΙΟ I I ι 5 Interpr. Grasc. 8 . t Et ordmauit eos quemadmodum proehj multitudo ordinatur . ajfumpft camelos afnos ad farcinas eorum multitudinem multam ‘-valde, oues £> houes , φ- capras adpretparationem eorum , quorum non erat numerus. ? 4 Et frumentaceum mi* Sium omni miro ad multitudinem. 4 Et aurum e>* argentum de domo regis multum nimis. 4 Et egrejfus ef ipfe & om nis exercitus eius in viam wt procederent regem Nabucbo - donofor , tranpjt Mefopotamiam , et fregit omnes duitates excelfas quo in torrente zArbonai quo- 'uflque perueniatur ad mare, et occupauit termihos Cilicio , & incidit omnes reflflentes ei 3 & Venit vfque a^, fines fapbetb, qui ad AuflrUm , e> faciem A* rabio. y 5. 4 Et circumducit omnes fllios Madiam , & fuccendit tabernacula eorum: φ* prada* tus efl cubilia eorum . K k * 1 1 Interpr. Grsc. * Et dcfcendit in campum i e Oamafci in diebus mejfis tritici , (jefr fuccendit omnes agros eorum , & greges & armenta de iit in deletionem , & duitates eorumJftoliauit } & campos eorum Vendlauit 3 & per - cujjit omnes iuuenes eorum in oregladij. cecidit timor & tremor eius fuper inhabitantes regionem maritimam , qui erit in Sidone e> in Tyro,&* habi- tantes Sur e> Ocina , & omnes habitantes femnaan , & habitantes in Azoto & 4 fia- lone , timuerunt eum r ualde. GAP. III. Jujyr mifirunt ad eum legatos i njerbEpacificis , dicentes: *Ecce nos famuli Nabucho- χ donofor regis magni , afiamus in confiebiu tuo. * Vtere nobis quemadmo- i dum placitum efifaciei tu*. 4 Ecce fuburbia noflra & 4 omnis locus nofier , omnis campus tritici , & greges , & armeta, & omnes mandra tabernaculorum noBroru afiant ante faciem tuamfvtere quemadmodum placuerit tibi. 4 Ecce & 1 duitates noflra, 5 Φ* habitantes in eis ,firui tui funt. Veniens obuta eis mt efi bonum in oculis tuis: & Venerunt ‘vin ad Holofernem 3 & annunciauerunt ei iuxta mer - ba hac. 4 Et defcendit in regionem 6 maritimam ipfe cjr exercitus 3 (fiy cuftodiuit duitates excel-o fas. .0 4 Et acceperunt ex eis in au 7 xilium •anros eleSios. * Et fufceper%tt eum ipf t & omnis regio eorum , cum coronis ff) chorii 3 & tym- ~ * T ' panis. 4 Et demolitus efi omnes fi- 19 nes eorumlucos eorum excidit. IOTAEI &. 1 1 6 * yyjj KCLtHqYI sk 7T£$tOV ^CtpLCtintO^ CA> Yipjpoug Se£JL(T t lLO(i TWpfiv, (t ανί- πξΜϊ ηαντας c¥u‘ άγράς cuhdv 3 xy) τά ποίμνια , xy) τα βονχόλια ε$ω- χαν εις άφαΛιΐΰ’μ.ον <£ τάς πολας cw- τάν εοκυλώΰ'ε 3 χμιτά πε$ια αυτάν οζελίχμ nere · xyJj \ιτάταζε πάστας $vr νεανίσχοΐζ cuurdv α» ςόμάΐλ ρομφαίας · (c ϊπεταν ό φοζ(& xy) ο rqy- I uffr cuuiff xa&mhfh.g tw cfifpyfhm 3 cstt όντας αν σιδώι iy) av rvpo» 3 yyjj cKr χα%ιχο$ντας Gvp xy) oxc -ινά , xy) 71 άμτας cRr xa%ixo^v- fyg ίίμναόμ 3 xg) (0) χα%ιχο$ντες αν άζωτο* xy) άοχάλωνι, εφοβύ^οταν cwrvG -φόδζβΐ. ί 7 * χ 1 Καί άπίζ\ΚΜ ιατζβς ονυτν dy- γίλοις yfiyoig ειρίονιχοίς,λέοντες * * * ’άύ ημάς @) π Ας να£ον%ο$ο- νόΟρ βασιλίως μίγάλου 3 παξμχά- μζΕα avdmov Gv ι *μφ σΐ6) Υΐμίν χαβάς 'Χξζςόνζςι τύ (ΰΰζ^νάπω Gv . f 4 * ifrd, ai Ιπουυλας ημ$ χμ) πας τπ& W ^ KtHiov ττυράν τα ποίμνια xgoj τά βανχόλια · xgy TtaacVj ai μάμ$ξα\ τάν οχίινωματων γ\μ)ψ<$ρμκω\α\ χηξβ «ΰζβΰάπου Gv, ypiCcty das ^ξίοχη Gi. j ' * icfd xy)i ai πόλας ήμ^Ιχομ @ χα%ιχο^ντ€ς αν αυτοάς 3 J^ocTao/ Gv ζίτίν.ϊλϋωνάπο\ utvGv αυτάχς ως ϊπν άγαμον αν οφ’Εαλμοϊς Gv’ χμι πα- piffiov% @ ά/όάψς <®ξβς ολοφίρ- vbuu 3 χμι άπΥ^αλαν cumf χατάτά ρημα^^τα. e *χμΐ χατίζη 1 σνίλεζαή ττο-οόλ τίυυ άτΐα/ρτιοΛ τνς Ιυυϋά,μεως cum?. * Κ cumovcrcui (§) ψι Ιτζμ/ηλ (ό) 1 χα%>ιχοΰν\ες qm τυι i%$cuct , kJ/jtcl o- (rei h ΓοίϊκτέΡ όλοφερρης^ΐς ϊ^ρεσιρο p&£x%o$op0(ffp f ζα. σιλεως άοτν&ων χμι ον vqfptov εσχύ- λευτε τίά/στα. τα. Ιερμ ουυτύν’ (ς \?ω- χεν αυτά, εις άφαητμόρ. * κψ[ Ιφοζγ)3γΐ(ταν νφο^ζμ ϊχπο 1 τίάτας τας χορνφας τωρ opsedp rdp ύβηλ^ρ. *<£ζτάχ<ΓθνΊας4 qm ουυταίς χωμαςβ 7tapikp% ύς Sh οίίκτμορ εις 7ία^μσχευυω ττολεμ*' οτι (Φζβΰ’φατως Ιω τα τίεΰία 'αντάρ τε- βε^μτφ^α. * >1 ϊ^ραβερ Ιοαχάμο j ιεράσς ό μεγας ος lw cx τάχς Ϋιμερα/.ς QMelpm cpp ιεζβυταλήμβδΊς χα%ιχΖ- σι βεζυλνα, (£ ζε\ημε&οίμ ϋ εςιν ά- πεΡΟΛτι Ι^ξμΑλωρ (ΟΒ^τωψ,ορ £ πεδίου τλντίορ ?ωβαάμ, λεγωρ, ^αχα^ιχείρτας άάα&ατ{ς ? όροιρϊίς· <7 ΓΙ 5 ? ? c ν/* 1 !' ’ 0 ' 3 t»s ' οτιοιαυτωρ α Υ)Ρ w ειΐ&οοςεις Ιυιρ ιχοαι- cw'(£Iuj άΐχερως άΐαχωλυτα^αντύς τωζβ^αίρορ^μς, ςερνις £ ^ιαζάτεως ^7Υ\ς, \ΐί ο'Μςοϊ,ς c B" wd/nra Α,ώ. Interpr. Graec. 113 1 1 *Et erat decretum ei exterminare omnes deos terras , ut ipfi folt Nabuchodonoior ferul· rent omnes gentes, & omnes lingua & tribus eorum inuo- carentipfum Deum. 1» *Et venit contra faciem Ef draelcn prope Doteam, qua ejl cotra Serram magnamjudaa: & caflrametatus efi inter Ga - ha , ev* Scytharum ciuitatemi fuit ibi menfem dierum vt congregaret omnem farcinam exercitus fui. cap. 111 r. 1 Jp T audierunt flijffrael qui habitabant infudaa , omnia qua fecit Holofernesgentibus princeps exercitus Nabu - chodonofor regis Affyriorum , & quemadmodum fpoliauit o~ mma templa eorum, & dedit x ea in deletionem. * Et timuerunt ualde a facie eius, & pro Hierufalem e> templo Domini Dei fui turbati funt: quia recenter fuerant afendentes de captiuitate,&> nuper omnispo pulus congregatus fuerat ex fu daa . <~vaft, & altare, & domus α prophanatione fan- i Shficata erant. s Et miferunt ad omne terminum Samaria, & vicos,ebBetboro, et Belme, e> Hiericho, e> ad Choba,& Efora, et Valle Salem , & pra- occupauerunt omnes wertices montium excelforum. 4 * Et muris circundederunt qui in eis vicos, & appofuerut in frumentationem m prapa- rationem pugna, quoniam recenter erant campi eorum de- * mejfi. *Etfcripftfoacbim fa - ' c er dos magnus qui erat in diebus illis m Hie?ujalem, i]s qui habitabant Betulua & Bete- meflham quo^ef cotra Efdrae - lon contra faciem campi qui prope Dothaim, dicens,ut obtinerent af ehfB) motanorum 1 quia per illos erat introitus ad fudaam, & erat facile prohibere eos aduenientes, cum an- gnfttis tranpumffet , ad vim adfummum duos . K 3 i ότ δ fei &. u+ tntcrpr» GriECb * Et fecerunt fihj ffrael fi- 6 ■ tut confiitmt eis foachim facerdos mAgnus , & [enatus rvniuerfi populiffrael, qui je~ debant in Hierufalem <> 4 Et clamauerunt omnis 7 )’ tyir ffrael ad Deum in infantia magna i & hurniliauerUnt animas Juas in infantia magna ipfi ftf mulieres eorum * infantes eorum & iumen- id eorum, & omnis aduena, mercenarius & feruus eorum 3 i fmpofuerunt cilicia fuper 8 lumbos fuos,& omnis wir o* mulier 3 &> pueri, & habitantes Hierufalem ceciderunt contra faciem templi , e> cinere confer ferunt capita fua y & extenderunt cilicia jua contra faciem Domini , & altare cilicio operuerunt. 4 6 t clamauerunt ad Deum 9 ffrael ^unanimiter ajfidue , ne daret in prodam infantes eorum t & %- κροίτορ&. » f χαι Ιωακείμ ό ίεράός ό μεγας, έ πάότες @ παρεςηκότες ονωπίον κυρίου ιερείς , (£ φ λεάβυργοάτες κυ- ρίω οάκκοΐζ περμεζωτιβροί τάς ότ- φύας άυτων , α&ζβσεφερβν t\w όλο- καΰτωοιν Sci c^isAs^/cr/^oci yaf τάς ΰυγράς , (£ τά εχήσια ά[μα%ί Sci ■ A&aci. (£ bd σποδός [Ιπί τάς κιδάρας άυτων. ’ ο • *}{μι εβόων (®ζ)ς kvpjlov ομ πά- σηςδιωοίμεως, ειςάγαΒτόν 3άη<τκε~ %[/c5tc% πάότα οίκον ίεξύταλήμ. e * Et fecerunt filij Iiracl, fecundum quod conftitue- rateis facerdos Domini E- liachim. 7 4 Et damauit omnis populus ad Dominufn inflantia magnaj & Eurniliauerut animas fuas in ieiuniis & o* rationibus, ipfi & mulieres s eorum. 4 B? induerunt fe facerdotes ciliciis, infantes proftrauerut contra faciem templi Domini, & altare Domini operuerut cilicio- 9 4 Et clamauerut ad Do- C minum Deum lirael vna- nimiter, ne daretur in priE-* dam infantes eoru, & vxo- tes eorum in diuifionem,& ciuitates eorum in extern minium ^ &: fanda eoru in pollutionem , El fierent in Opprobrium gentibus, 4 Tunc Eliachim facerdos Domini magnus cir- cuiuit omnem Ifrael 'Mlo- cutufque eft eos,dicens, * Scitote quoniam exaudiet Dominus preces ve~ ftras, fi manentes perman- feritis in ieiuniis & oratio- D nibus in cofpedu Domini. 11 4 Memores eftote Moyfi ferui Domini,qui Amalech confidentem in virtute fcia & in exercitu fuo, 6 e in cly- peisfuis,&in curribus ftiis, & in^equitibus fuis, non ferro pugnando, fed precibus fandis orando deiecit. 4 Sic erunrvniuerfi ho- ftes Ifrael, fi perfeueraueri- tis in Koc opere quod cce- 14 piftis. 4 Ad hanc igitur exhortationem eius depre- cantes D hm^pelmanebanc in confpedu Domini,itavt etiam hi qui offerebant Da mino holocaufta,pra’cindH ciliciis offerrent facrificia Domino,& erat cinis fupra capita eorum. Et ex toto corde fuo Omnes orabant Deum, vt vifuarct populu fuum Ifrael. Ii ) TranAat. B.Hicrony. c Ap. v. cap. v, j^Vnciatumque eftHo- loferni principi mili- A tias A/Tyriorum , quod filij Ifrael praepararent fe ad re- fiftendum,ac montium itinera concluiiiTentj & furore nimio exarf^: in iracundia magna.vocauitque om nes principes N 4 oab,& duces Am mon, & dixit eis: 4 Dicite mihi quis iit po * pulus ifte, qui mbtana ob- fidet 3 autquas & quales & quantas fint duitates eoru, qnas etiam fit virtus eoru, aut quas iit multitudo eorum, vel quis rex militias illorum , & quare pr<£ omnibus qui habitant in Oriente* ifti contcmpferunt nos, & non exierunt in obuiam nobis.^y t fuiciperent nos cu pace.®' * Tunc Achiorduxom-3 nium filiorum Ammon re- ipondens ait, 4 Si digneris audire, do- 4 niine, dicam veritatem in confpedu tuo de populo iilo, qui in montanis habita^ & non egrediemur verbum falfum ex ore meo. 4 Populus ifte ex proge- s nieChaJdasorum eib 4 Hic primum in Meib- ^ potamia habitauit, quoniam noluerunt fequi deos patrum fuorum, qui erant in terra Cha^orum. 4 Deferentes itaque ce -7 remonias patrum fuorum, quas in multitudine deoiu B erant,vnu^i Deum c^li co- luerut ; qui & precepiteis, vt exirent inde, & habitarent in Charran. 10ΤΔΕΙΘ. * K a) vtivnyiiAn ολοφψή^γρ- i ςμιτήγω Ιυυυάμεως άοιύρ, Λοτ i © ψ\ ΙϊΓμρ,Υΐλ 7iCtpZM&Jci(r(M%) ϊίζ7Γ0- Χεμον ψ] τάς thotiou; της ορεινής <τυ- vUhei(rcw πώ m κο- ρυφίώ ο μις υψί ιλ<κΓ, ψ) sdiiaav cv %ϊς π&Μοις οκ$ν$αλ&· ωξγί- οϊϊί Brugi ά σφόΐ'μμ ‘ (& οΛίάΧετε τίάβ- fyg ciar ώρ·χον%ις μωάβ, ygfj.. άντ ςρμτνγους άμμων, y.cfi πάότας (Γ&τμρττας της (®μύ\ΐϋ.ς * κ} είπαν οώτοΊς. 4 άτταγίάλ&τε μόι ψ\ χα- vcLcuv τις ό ?\αος έ?1τ ο καΒ-ήρ/Ορ® 3 αν xti opevn, (c τίνες άς κα%ικο§(η πό- ?\βς } κοά τιν ίτλϋδβΡ της δίαιάμεως αυτών , ygui αν τίνι 4 Χ,μρπ®’ αώτων ycy η ιμνς οώτών, τις άχεςηκαν επ αώτων βαοιλώς η ήγύμονος ςμρ } τηγίοίς οώτάν/£ Λ ατίκα.τεγνω<τΜ% i μη ελΒ-άνεις άπά/οτηνίν μου %&. j μμ nd/ficug cBr >tct%m f Wag αν btr- ! μοάς. * νμ) είπε αώτν ά%ιωρ ό η- * γάμον®'πάμτων ψά>ν άμμων. * άζουτάτω Μ&ός μου λ9~ 4 γοννκ ςόματ(&%$ δάλου Gυ^ yfijj Μ&τ^εχάΟιτίηυ άλήΒ -etctv 7Τΐ&%>& λ&οίί τύτου , ος kcttsiw τΐίώορεινίώ %ίυτίω 3 τϋ'Μίαν (βυ okoiivT@ J ' ψμ φα ο·ψδ(ίο©^ 0/Λ τά fo- ματ(& ου ($υ. * ο λαός χτς είοιν 'Φιόγονοι %&λ-) * yjjj 7ταρωζ})ΰ%ν %'ω£βτερμ'ν ίν τη μεΟτϊά^αμία., οτι θγα. η^ουλήόη- dav άκ,οΧονΒ) i(jsq %ϊς Βεοϊς ττίν πα- τίξωναώτύνοί ε^ον^αν γη χ&Χ- Α'αΐίωνι αώτων · ycy τά Β-εά ^(1 xoctvoS , Β-εά ω επεγνώτΌν ‘yg^ ο)ζεβα?\ον αώτύς )κτο ασμχτωπου των ΒεωνοώΡων $ Μαμεφυγονε'ίς με- Οτίοίμμίαν παρωχνκΓαν qmh w - BtwSuTCM ftvaia έ 'tyyjyv, ^ c* Ktlwtoi 7rcMoJj <τφο$μμ . Interpr. Grasc. tij cap. v. * E T nimchtum efi Holoferni principi, militia Ajjyrioru$ qiiod.filtj -Jfrael praparati ef- f ini ad proelium 5 e>* itinera montanorum conclufiffent, & mummjpnt omnem ^verticem montis excelfi , & pofuijfent in campis Jcandala : & iratus efi furore nimis , & wocauit 0- mnesprincipes Moab , duces nAmmon omnes Satrapas regionis maritima: & dixit eis·, 1 * Nunciate iam mihi filij Chanaan quis populus ifie qui fidet in montanis j & qua quas habitant duitates , φ* qua multitudo exercitus eoru, & in quo robur eorum & for iitudo eorum , & quis mfur- texit in eis rex aut dux exercitus eorum 3 φ* quare decre- uerunt vt no 'veniret in occur- fummeum pra omnibus habitantibus m Occidenti. } 4 Et dixit ad eum zAchior dux omnium filiorum Ammon. 4 4 Audiat iam dominus meus uerbum de ore firuitui. t?* annunciabo tibi 'veritatem de populo iiio 3 qui habitat montana hac 3 prope te h ab itant e $ &* non egmdietur mendacium de ore firuitui. 5 4 r Populus iile efi ex progenie Chaldaorum. 6 4 Et habitauerunt prius in Mefiopotamia , quia non 'voluerunt fequi deos patrum fuorum qui fuerunt in terra Chat d&orum. 7 4 St exierunt ex adora- x uerunt Deum cali.Deum quem cognouerant , proiecerunt eos a facie deorum fuorum, (fifi fugerunt in^Mefipotamum j & habitauerunt ibi diebus multis : & dixit deus eorum *vt exirent dubitatione fiua, & irent in terram Chanaani & habitauerunt ibi , & repleti funi auro $fi argento , in iumentis multis nimis i K A 0 o \ It5 Interpr. Grx& * Et defenderunt in dEgy- 8 ptum , cooperuit enim faciem terret Chanaan fames , & ha- bitauenmt ih\ njfquequo re- uerf fmt. & fafh funt ibi in multitudinem magnam , O* non erat numerus generis eorum. s 1ύΥΑ£ΐ<§>. i Vdith. Tranilat.B.Hieronyi * (c %ατζ£η Cades Hame, & eie- cit omnes habitantes in deferto , e>· habitauerunl in terra Ammorraorum , & omnes de Efebon diOferderunt in fortitudine eorum ; & tranfeun- t es Jordanem 3 fertiti funt omnia montana. ' * Et eiecerunt H facie feta is Chananmm , & r Ehere%oum ) Jebuzjeum , e>* Sycbem y & omnes Gergefeos , &* habitauerunl in '*eis diebus multis. *Et dum non peccauerunt 19 coram Deo fuo 3 erant cum eis bona , quoniam Deus qui odit iniquitatem cum eis efi. 2 Quando autem recejferunt 10 a r uia quam propofuit eis , exterminati funt in multis prce liis valde nimis. *Et captiui du Hi funt 'in ter- ram no propriam 3 & templum Dei eorum faBum esi in paui- mentum 3 & cifipates eorum capto funt ab aduerfartis. λνψεγ) v «z£s * κομ όΐζζζαλον αυτός © ctlyv- π\ιοι fxm (φζβτώπό αυτών · ^ χατζ- ζήρμνζν ο Β-ζός ΙΙω zpvBpd /ό Βαλατ- y mn.ς hrz£dv ($;ω>$Βρζυ<Γουν ον το ipvi cw 7zslr(c ^ιαζά/ντζς fvlopt.$dfnv ) οχλνρρνόμϊχταν πα<τά/ο tyiv opei- νΐίΰ. 1 * >(gtj ό)ζζ£αλον (όαζβΰωτϊν!) cwrfv tv ^cmmcliov (c fv φζρζζαϊον (l tv UfacrcCtov, έ τν (τυχίμόί %df- fe G?ir yzpyztraiov; · (c κατωχηταυν cy cwt% ταμίας πολλαυ;. 9 * aff ϊως 'όχ γιμζνρ%ν ovamov%0 : Βζοόαντώ , l/jj μζτ ωυτάν τα. ciyci B (Τφό^ρμ. * W ηχμαλύύΙδάΒνκτό/α ζις ylw ebe ιόίουν • ΐ{ομ ο ναός Z) 0 Bzod dvldv zfpYidn ζις ζόαφ(&' kfjai πόλας αυτών οκζμτΥΐΒνκταλ) τών \μζ- νφνΊίων. * 2 Cumq,ioperuiflet omnem terram fames, deicen- derunt in ^gyptumjillicq,- per quadringentos annos fic multiplicati funt, vt dinumerari eorum nopofiet i) exercitus. 2 (Cumque gra- uafiet eos rex ^£gypti, atqj in aedificationibus vrbium fuaru in luto'^& latere fub- iugaffet coSjdamauerutad Dominu fiium, & percufsit totam terram iEgypti pIa- 10 gis variis. 2 Cumque eie^ ciiTent eos ^.gyprij aie ^ & ceifafiet plaga ab eis, & iterum eos vellet capere, & ad fuum ieruitiu reuocare, fu- gietibus his,Deus c^li mare aperuit, ita vt hinc inde a- quae quali murus iolidare- tur,& illi pede ficco fundu maris perambulando tran- 11 lirent. 2 In quo loco dum innumerabilis exercfiusiE- gyptiorum eos perfequere- tur,ita aquis coopertus eif, vt non remaneret vel vnus qui fa&u polleris nuciaret* 1 z 2 EgrelTus etiam mare rubrum , deferta Sina montis occurrerunt,in quibus nLiqua homo habitare potuit, vel fili 9 hominis requieuit. t) 2 Illic fontes amari obdulcati funt eis ad bibendum, & per annos quadraginta annona de caelo con- 14 lecuti liint. 2 Vbicunque ingreili funt line arcu & ia- gitta, & ablque icuto & gla dio, Deus eorum pugnauit 1 j pro eis, & vicit· 2 Et non fuit qui infultaret populo illi, nili quando recellit a 1 < cultu Dni Dei fui. 2 Quo- tielicunq-autpraeter ipfum Deum fuum alteru colue- rut,dati funt in prseda & in gladium, & in opprobriu. 17 Quotief-ufique autem pcenituerut le recelfilTe a cultura Dei fui, ded k eis Deus caeli virtutem re- fillendi. is DeniqueChananaeumregem &Iebul 3 eum,&Pherezaeum,&Ethieum,&Eu^um,& Am- morrxum, & omnes potentes in Elebon prollrauerur,& terras eoru & duitates coru i{ 5 fi polfederunt. 1? Et vfq; dum no peccaret in confpedu Dei fui,erant cu illis bona.Deus enim illoru odit iniquitate, io Nam & ante hos annos cum receflilTent a via quam dederat illis Deus vt ambularent in ea, exter- e minati funt prccliis a multis nationibus, & plurimi eorum captiui abdu&i funt in terram non fuam. Tranilac. B. Hicrony.c a P. v* 4 Nuper autereuerii ad ni Dhm Deu fuu ex difperfio- ne qua diiperfi fuerat, adunati funt,& afcenderutmo- tana haec omnia, & iterum pofiident Hierufalem vbi funtSandaiandoru. s Nuc ergo, mi domine, perquire fi eil aliqua iniquitas eoru in cofpc&u Dti eoru, afce- damus ad illos,quonia tradens eradet illos Deus eoru tibi, & fubiugati erunt fub iugo potentiae tuse. 4 Si vero non eiloffen- *3 fio populi huius cora Deo fuo, non poterimus refiftc- reillisj quoniam Deus eorum defendet illos, & erimus in opprobrium vni- uerfse terrae. * Et fa&um eil cum cef- l4 faflet loqui Achior verba haec, irati funt omnes ma- gnatesL Holofernis, & cogitabat interficere eum,dicentes ad alterutrum: * Quis eil ifte qui filios 4 J Ifiael pofle dicat refiilere regi Nabuchodonoior, & exercitibus eius, homines inermes & fine virtute, & fine peritia artis pugnae? > i Vt ergo agnoicat A- 16 chior quoniam fallit nos, afeendemus in montana, &cum capti fuerint potentes eorum , tunc eunt eif- dem gladio tranfuerbera- bitur, vticiat omnis gens, quoniam Nabuchodono- ibr Deus terrae ett,& praeter ipfum alius non eil. CAP- vi. b inAdlum eil autem cum * ceiTaiTent loqui, indi- A gnatus Holofernes vehementer,dixit ad Achior, * Quoniam propheta-^ ili nobis, dicens , quod gens Ifrael defendatur a Deo fuo, vt oitendam tibi quoniam non eil Deus niii Nabuchodonofor ; IOT Δ EI Θ. * tfcfj vuv (ΑπιςξεφαντΒς ft i 1 $'€QVCU)7zk) ,ΟΑίίζγιναλ) QM 7“ (hctCUjO' ζμς a όΐεσ&άρητΰΐν vitei · (c κοίτέ^ον . rlw ιερβυτ&λγιμ , « τ dyicLtr^a. cw- 7zJy, <£ KCLTtoKt&nrCM QV J )] opeivij ότι ΙαΑεραμ^. κμ] viw ό icmoTct xv&s s qfp εςιν « dy νόημα. hv τΑ λαώ τύ,τωβ: αμαρ- τόμουσιν εις fv Βεόν ουυ idv , ΑΑντκε- ψωμε^α ότι \ ςιν ον αντοϊς (ntdfisba- λον %ύτθ , (c φααβΥΙΰΌΰμξβα ψ] 770- λεμήσωφρ αντους. ά $ ebe Ιςιν dmula. ον τά l9rm 13 cwrdv , παρελύετω όη ο κύμός μου , μηποτε χζτίομσζΓΚΠ) όκν&ι&ουά- τά , net] ο 3-εός cwrdv χζπερ αύτΑν' , <£ ίτόμάα εις όνειό& CVCtVTlOV 77CL- της^γγις. * W ως lmv(fcL% dytdp λαλά c§xr Tfiyou; %ύτοις , syoyfa- crs πας ο λα.ος ο κύκλω τ" ωά&ϋης πε- βΜτως. * (c άπον φ μεγςά/οες ολοφερνκ <£ πό/ϋτες® καζικούντες yb/j α^μ- λίαν κ) τίώ μ.ώαβ,συ^κόψα| αυτόν a γο φο&Υίζηχτόμ&α )κτο <®ξ$Τω7ίου ι|ά ΙτζμΥΐλ ’ ιόου γο λαός ον ω ebe ' ες% όύυύάμις κζμ τ εις (Ζ^μ- U" ι%νζμν. * Λο $Υΐ'^)Αβγκώμ&9τΑ , ιφ sGv]) εις κατάζρωσιν πάτ* τμ ό\$ασο&όλοφψ'η- ΐ·4 1 5 ι6 * Καί ως κατετταυΰΌν ό $·όρυ£& 1 τώ άν^ξων των κύκλω ιό ταυεο&ί,ας, νμ] ειπον όλοφερνης ‘Χξ%τζμτη- y& όυυυάμεως αοτύρ&τζβς οί^ιωρ οναντίον παντς ό\,Υΐμου αλλοφύλων. *χμΐ τις ει αν dytcvp οναντίον παν- ■ τς όνιμον αλλοφύλων , κμ] α&ζ)ς πάντας tf ονς μωάβ 3 νμ) (j) μι&ώΖο) %S εφζμι'μ , 4τι «ζζβεφΐπ&κτας ον Υΐμΐν καύως οψμεξ^ν , δ ειπας τ y*~ ν&ΙερονταλΥίμ μη πολέμη^/τι C ^ > ni r* ό $εός αυτών Κζπεξμαπια αντων· κμ\ τις 3-ζός ειμη ναβου^οό^ονόβρ^ Interpr. Graec. π 7 11 * Et nunc c orner fi ad Deum fuirn, ajcenderimt de dijfier- fime qua diffierfi erant illic , e> pojjedermt Hierufalem, *vbi fnciuarium eorum , habitauerunt in montanis quia erant defert a. 1 i * Et nunc dominator Domine fi quidem efi ignorantia m populo ifio 3 & peccant contra Deumjuum , confideremus quoniam efi inter eos fcadalum boc , μη afeendamus jgd debellemus eos. 13 * Si aaero non efi iniquitas in gente eorum , pratereat iam dominus meus 3 ne forte defendat Dominus eos , μ* ^Deus eorum pro eis , μη erimus in op probrium in confieciu vniuer- fe terra. 1 4 5 Et faffium efi nvt cejfamt Achior loqui aterba hac , murmur auit omnis populus qui in circuitu tabernaculi flabat i 1 s 4 Et dixerunt m amate s Ha 1 c ■ loferms μη omnes qui habitabant terram maritimam , μη Moab , nat interficerent eum; non enim timebimus a ficie filiorum ffiael: ecce enim populus in quo non eft potentia ^neque robur ad aciem fortem, ii * fi deo iam afeendemus, φ* erunt in cibum Vniuerfo exercitui tuo domine Holoferne. GAP. VI. ~j-?T n.>t cejfauit tumultus ruirorum qui in circuitu confejfus , μη dixit Holofernes dux exercitus Affyriorum ad Λ 'Achior coram omni populo alie nigenarum. 3 4 Et quis es tu zAchior coram omni pouulo alienigena- ηι>η 3 μή ad omnes filios Moab; μη mercenarij Ephraim; quoniam prophetufi% 'mter nos fi- cut hodie , μη dixifii genus Hie rufalem non debellare , quonia Deus eoru proteget eos^ et quii Deui nifi Nalmchodonofor I 0 ■■J 'J i 1 Λ ιιί Interpr. Grsc. hic mittet potentiam fuam , & diferdet eosd facie terrp,et no liberabit eos T)eus eorum , fcd nos [erui eius exterminabimus eos velut hominem vnum, O* nonfufimebunt potenti equorum nofrorum. conculcabimus enim eos in feipfis. & montes eorum inebriabatur in [anguine eorum , φ* campi eorum replebuntur mortuis eoru. & no refifet vefigium pedum ipfo- rum contra faciem noframfed perditione peribunt , dicit rex Nabuchodonofor dominus vm- uerfe terree, dixit enim , bHpn vana erunt <-verba fermonum meorum . 4 Tu aut e Acbior, i mercenarie Ammon , qui locu - tus es verba haec in die iniquitatis tua. , non videbis amplius f aciem meam a die hac 3 quoufq- vlcifcar-genus eorti qui ex JE- gypto. Et tunc pertranfbit ferrum, militia mea , & popu - lusferuorum meoru Utera tua. cades inter vulneratos eorum quando reuerfus fuero. ref ituent te ferm mei m montana , & fatuent te in vna de , duitatibus afcenfuum. & non peribis donec extermineris cum ., lUis. * Et β quidem feras in 4 corde tuo quod no comprehendent u? , ne concidat tuus Vul- tus.locutusfum,& nihil cadet de verbis meis. 4 Et prace- 6 fit Holofernes feruis fuis , qui erant aflantes tabernaculo fuo 3 vtcomprehenderent Acbior, et refiituerent eum in Tethulua, & traderent in manusflioru Jfrael. 4 Et acceperunt eum 7 ferui eius 3 & duxerunt eum extra caHra in campu 3 {if pro- - fctiifunt de m^dw capeftriu in miotana, & appropinquaueriit adfontes qui erat fub Betulua, etvtviderut eos viri duitatis in vertice motis , φ* omnis vir fundtbularius^etmuit afcefum eoru. & iaculauerut in lapidibus fuper eos. *et ingreff fubt 9 8 montejigauerut Acbior, & di- miferutproiecEu fub radice mo tis, & abierunt ad dnm fuum . ί Ot Δ EI Θ. i V ί> I τ H.Tranilat. B. Hieronyi GftT ‘^ςελα f χομτ(& Utrd, ^ οΙξοΤ^Ερβότα αυ%υς <®θ<τώ- 7 του της yn; · νμρ ώ pd(71&f αυ%υς o S -εθςαυτών, άτ~7\ ημάς οι 1\οίλοι αυ- U οΙζολοΒρ^φμ αυΖους ώς 4ο- Βρωπον ενα aprximcnGvlajf χρόμ&τών ϊππωνήμζιϊ' χαβμπα- TYiQfflp yay αυ%υς b αυτοΊς · (£T& ορη αυτών (tiQvbbryiGvTcyb τώ 'αΐ- pLctii αυτών, (£ τα. π ilia αυτών 7τλη ρωΒϊβίρ)Ίών νεκρών ωυπών’(ί βώί ώώ- τ\ςήβετα\ r ίχν& τών ιτοίών αυτών xf (®0vmov γιμψ, άλλα clm- λάα ‘dvtoTolvTDUj, λίγα ο βασιλείς va^apyolovoGp ο xvg/& πάτης της yYig ’iw£ yk 'J μα'&ιωθ^ντομ τα ρήμαζα τών Τ^γων μου. 3 * συ 1\β άρψώρ μι&ωτ\%>1 Μαμών ος ελάλητάς ctir τώγοις ‘άυτοίζ b ήμερα alixiac Go , ebc o\pei β τι f ίβτζβΐϊωπόν μου ‘dem τής ήμερες %τυτης, εως χ qmIixwco f τών οΊ aly οπίου * ^ η°τε Ιϊελώ^τα] ο (rickp& τγ\ς ςξβίΐ.ας μου νμ) ο λαός τών Εερμττόηόύν μου τα; πλάοζμς Go · 7Γ scrw b %ϊς τρμνματίαΧς αυτών όταν αΒιςρεψω * xcf )xm- xafa^vGvcri c τε ol Ι^οΙλοί μου, εις τϊ/υ ορωϊω, ψ) τολνεωςού [ζοΙ.οΟρευΕνς μεϊ αυ- 4 τών. tjfcq ετπερ ελπίζης τμ χχ^,Ιια Go οτι ού crv?EYi(p^riGflaj, μγι τυμ- ιτενετω (go f (ωζβνωτζον' ελάλησα, (£ oiif^b Ιΐαπετοίτομ τών ρημάτων 6 μα. * &<&ιξ 2 α&τα<ζθΑ) ολοφψης&ις Ι^άλοις eundo ι nerem ηταρεςηχοτες τη ΰχΐυυη mrd , (τυλλαζίιν τν ά^ρώρ 3 (£ dcnxala^Gooj αυτν εις βε%υλΰα, <£7ΐαζ>μΙοΐ(υΜ εις χάζρζς ψώνιτεμ- 7 ήλ. * '/μι αϊυυελαζον αυτν ol lol- λοι ϋυατύ (c nyayov αυτν ε¥,ω της ττα ρεμζολης εις f πε<[ίον . /cf a7tnpcm ia μ^υ της ΊίεΙίνης εις τί/υ opmhf) , έ παρε[βον% fm τάς7myάς cu η dem νζσοχάτω βε%υλαα' έ ώς ειΐον αυ%υς οί dfjfig της 7 ίθλεως 3ώη τΐιυ .χορυφίυυ Οζβις, (ς 7τας dunp ιτφενίονίτης Ιϊεχζμτητε την άυχζασιν αυτών & Καλόν b 8 λβοις \π αύτας * * ψρ 'dml υφαντές \άυνν.άτω ‘ϋό opju;, Ihdcm fv άρ^ώρ, (cuepnxcm ερριμμενον \}m τίυυ ρίζουν%1 ο^ΐζ·(ς άπώ·χον% (®ζ)ς τν χό&ον αυτών. cum pcrcuiTerimus cos om nes iicuthomine vnu,tunc & ipie cum illis Aifyriorum gladio interibis 5 &: omnis lfrael tecum perditione di- fperiet, & probiibis quo- nia Nabuchdtloiioibr dominus fit vniuerfe terrae, i 4 Tuncqtie gladius militiae meae tr^iiet per latera tua, & confixus cades inter vulneratos lfrael, & no refpirabis vitra, donec extermineris cum illis. 4 4 Porro autem, fi prophetiam tuam veram exi- ftimas , non concidat vultus tuus, & pallor qui faciem tuam obtinet, abice- datate, fi verba mea haee putas impleri non pofle. j 4 Vt autem noueris quia fimul cum illis haec expe- rieris,ecce ex hac hora illorum populo iociabejris , vt du dignas mei glauij poenas exceperint, ipie fimul vltioni iubiaceas. e 4 Tunc Holofernespr£- B cepit feruis fuis, vt coippre* henderent Achior, Se ducerent eum in Berhuliam, & traderent eum in manus filiorum Iffael. * · · ^ 7 Et accipientes eum ior- ui Holofern is,profedi funt per campeftria: ied cum ap- propinquaflentad montana, exierunt cotra eos fun- dibularij. 8 4 Illi autem diuertentes a latere montis, ligauerunt Achior ad arborem manibus & pedibus, Se fic vin- Stum dereftibusdimiferut eum , Se reuerfi iunt ad dominum fuum. t Tranflat. B. Hierony. Scap. vi. Γοτδειθ. 1 I * Porro filij Ifrael defce- 9 dentes deBethulia, venerunt ad eum. quem iblu e lites duxerut ad Bethuliam, atque in medium populi il lum flatuentes , percontati funt quid rcFum ellet, quod illum vindum Afly- rij reliquiflent. C * In diebusjllis erant il-10 lic principes ,, Ozias illius Micha de tribu Symeon, & Charmi, qui & Gothoniel. * In medio itaque leniorum , & in confpedu omnium , Achior dixit omnia quae locutus fuerat,ab Ho- loferne interrogatus ; & qualiter populus Holofer- nis voluiilet propter hoc verbum interficere eum; & quemadmodum ipfc Holo fernes iratus iuilerit eum Iiraclitis hac de caufa tradi, vt dirni vinceret filios If- rael fame & ipfum Achior diuerfis iubeatinterirefup- pliciis. * Propter hoc quod di- xiilet, Deus caeli defenior eorum eft. * Cumque Achior νηί- n ueria haec expofuiifet, omnis populus cecidit in facilem adorantes Dominum, & communi lamentatione & fletu vnanimes preces, iuas Domino efluddtunr, dicentes, *Dne Deus caeli & tert -ς, intuere fuperbiam eorum, & relpiceadnoftram humi 1 litatem , & faciem fandorum tuorum attende , & 14 11 j 'καβ/.ζάβτες j (fi) if 01 ipoyt w A c Ai 9 i ‘Smteag&JUTdvjiTriyiQcw επ' αυτόν, $ λύ ράντες cwrva. '.πήγαγον εις tIjuu β&νλνχ. ! * χμ ) κΛτεςη&ΟΛί cuotv εϊς dfp ap - 1 = • γρνβμς της ποΜως cwjd]>, ot ntrcw zv \ %dg ήμεραας bmvcag , όζίας ό %>h' μι- yykbn f φυλής (Τομέων, κμχ χά&&ς ' o W fodovm Λ, κμ) χαρμις o m μελ %ήκ ^ * χμι ριιυεκαλερ&ν πΑτ&ς g£p 11 ττξερ&ντίζβΐς τ 5 πόλεως' χμχ ριιυε- οζμμον πας νε(Μ ι ίο%(& > cwtc/v (c al γυναίκες εις τίω Ακλ^ρίουν' χμ) εςη- crccv ψν άχωρ ον μίρω παντς £λαοβ αυτών' ycq ετηιρ mwov 1 xvvt όζίας τ ρνμ£ε£ηκος % (c 'Tkmi&B-eig απήγία- λον αυτόίς τα. ρήμα/μ d ρνυοεό'ξχΜ όλ^φερνον , χμ) τϊά/πα. τα ρήματα, ορα ίλάλητον ον μερω rdv χόντων derevq , χμ) ocra ε μεγάλο ρ- ρημόνητον όλοφψχς εις τνοικονιρ- ομήλ. * * χμ] περόνης ο λαός (ρ^ώεκανη 1 3 ραν r m S-edj χμ] Νόησαν τά %ε$ } Ag- γοντες , * κν&ε ό θεός £ νρανοόκάτιό'ε fidh 1 4 ταςΆτερήφουνΙας αυτοόν, χμ] ελίηΏν τΐυ/μτίάνωριν β fipovgwfifi, (£ £Βη- βλε^/ον^Βη τχνζβρωπον ι$όν ηγτ αο-φμων Giov τη ήμίραταΰτη. * χμό π&ρενΑλερω) γν ά^ωρ } χμ) χ 5 Ιπήνεραν oujtv τφοό ζιμ. * χμό ιταρίλαβον αυτν όζίας ι* | c λι της οκκληρίας εις τν οίκον curA] ! χμ) Ιποίηρε ποτον τοίς ττζερβυτί- 1 ζβίς. * χμι επεκαλί<των% τν 3-εόν *·° ίρζμηλ εις βοήθειαν o?dw τΐιυ νονΑμ οαάνΐιυ. Interpr.Gracc, 119 9 5 Defcendentcs autem filij Ifiael de duitate βία, f eterunt fuper eum, fi luent es eum adduxerunt ad Betuhia. 5 * Et fiatueruni eum inter principes duitatis eorum , qui erant m diebus illis, Otqas filius Micha de tribu Symeon , Cbabris filius Gothoniel, & Charmis filius Melchiel. 11 * Et conuocauerunt omnes [eniores duitatis , & 'concurrerunt omnes iuuenes \'eorum , Ztr mulieres ad congregationem , e> fiatuerunt tAchior in medio r vnmerfi populi eorum^ & interrogauit eum Ozias quod contigerat: reffon- dens nunemuit eis ytrba con - fejjus Holofiernis , (efi omnia r verba qua locutus fiuit in medio principum Mffyriorum > e> qua fuperbe locutus fuit Holofernes contra domum fif- rael. 1 j * Et procidentes populus adorauerunt Deum,& clama* uerunt Deo , dicentes : 14 * Domine Deus cali refice in fuperbias eorum , &* miferere humilitatis generis no /di 3 & reff ice fuper fiadem fanSlificatomm tibi in die hac. M * Et njocauerunt zAcbior, & laudauerunt eum njalde, * Et ajfiumpfit eum Ozias de congregatione in domum fuam, ffir fecit commium femoribus. 3 * Et inuocauerunt Deum fifrael in auxilium per totam, nodem illam. 18 oftende quoniam non de- D relinquis pkefumentesdete,& prsefumcntes de ie &de fuavirtute gloriantes,humilias, a 15 Finito itaque fletu , & per totam diem oratione populorum completa, confolati funt Achior, dicentes, ii Deus patrum noftrorum,cuius tu virtutem pnedicafli j ipfe tibi hanc dabit viciflitudinera * vt eorum magis tu interitum videas. ^ 17 Cum vero Dominus Deus nofter dederit hanc libertatem feruis fuis, fit & tecum Deus in me-* dio noftri, vt ficut placuegt tibi, ita cum tuh omnibus conuerieris nobifeum. * 0 ^ 18 Tunc Ozias, finito confilio, fuicepit ξ um in domum fuam, & fecit ccenam magnam. 1? Et vocati? omnibus presbyteris, iimul expleto ieiunio, refecerunt. 19 Poftea vero conuocatus omnis populus j per totam nodem intra Ecclefiam orauerunr * petentes auxilium a Deo Ifraeh ’ * 7 1 uo Interpr. Graeef cap. VII. pofiridte nunciauit tto- i lofernes omni exercitui fuo., & omni populo fuo , qui yenerunt in auxilium eius , vt monerent cafira contra Betu- luam j & afcenfus montanoru praeoccuparent , & facerent proelium contra filios fifrael. & mouit cafira in die illa omnis nequitum millia duodecim , pra- terpraeparationem & <~uiros 3 qui erant pedites inter eos 3 ma- gna multitudo nimis. * Et cafirametati fiunt in J Valle prope Betuluam fiupra fion tem. Et extenderunt in latitudinem fiuper Dothaim rufique IBelmaim , & in longitudine d Betuluarvfque ad Cyamonem , qua e fi contra Efidraelom. ■ * At filij Ifirael vt addermt 4 eorum multitudinem , turbati fiunt valde. & dixit vnufiquifi- que ad proximum fiuum i Nunc occupabunt ifii faciem terra V- niuerfie , & neque montes ex- celfi^neque valles , neque colles fiufimebuntgrauitatem eorum. ' * Et ajfumentes rc/nufquifi- $ que arma bellicafua 3 & incendentes pyram fiuper turribus fiuis j manfierunt fufiodientes tota no fle illa. * At die fecunda eduxit Ho « lofernes omne equitatum fiuum Verfius conffeiium filiorum fifrael 3 qui erant in Betulua. & confiderauit afcenfus duitatis eorum. * Et fontes aquarum j eorum aggreffun efl , φ praoc- cupauit eos. & impofmt eis cafira <■virorum bellatorum. & ipfe tranfiulit caycra inpopulu fiuum. * Et accedentes ei om~ 8 nes principes ^filiorum Efiau , φ omnes duces populi Moab, φ duces regionis maritima 3 di xerunt 3 Audiat tam naerbum dominus nofiextfut ncn fitfira- flio in exercitu tuo. ίΟΤ ΔηΐΘί IV. D i t h. Tranikt. B.Hierony. Λ * Τη 3' επαυ&ον παρηγίοιλον 0- 7 \ 9 φίξνης πάτη τη ςζμάα tfbud xcfi πουντι τώ λαώ durd, 01 Trctpefifiovte Sdd tluj τυμμανίαν άυτώ'^αζώ- yweiv Sdn βε^υλώα^ ταςάώα&ά- \wiov βε%υλ'όθ. Siti τής πιγής · χομ παρετωαν εις& 1 ρ°ς Sdn δωύαάμ εως βελμαϊμ , &ε’ις μήκος )m> βεΊόυλύα εως κυάμων® 1 ηΙςιν ebrefafih ετδζμηλώμ. 4 *@ j ψι Ιτζμ ήλ ως ειδον αυτών νττϊ,ήΟ ®, ¥&ζμχβη(ίΰυν ο'φόδζμ’ (ο ε\πεν εκας®(ϋο^}ς τν 7&\Wtov curid^ νδν νκχλάζνσιν ^τοιτα^τωπον^ χγις παοτγις 3 xyjj «Vs τα,ορη ταυψη- λά , ύτε ai φάςμ^ες , Ίτε (Φ) ζουνοι •fimqyiQvTOJj τ ζάρ^ς αυτών. j 1 xgq άώαλα^όηες εκας® τά αχ,άνη vi πολεμικά αυτών , χμι d/ja- ψαΛτες 7tvpdfi ο ’Μ G?u ττυργνς αυτών } εφρον φυλάοτοντες όλνν τΐυυ νυκ^ά vmvw. 6 * τη β νιμερα τη δ /p τέρα, ζίξήγα- fifi ολοφερνης πατούν τίυυ ίππον οαπ£ vfi «ΰξώτωπον τώνι{ών’κτ^μηλ οι ήταν C4> βε&υλχα · έ επεοκεώγα^ τοίς φναζάτβς της πόλεως αυτών. 7 * χμι τους 7τηχάς τών ύδατων αυτών εφωδάατε/ο. αζ&καΙελάζεΊό αυ- τάς’ έ επεςηΰΌαι αυτοΐς παρεμζολάς ανώξών πολεμιςών * δ αυνς άόιεζώ- s ζοΜ εις τν λαόν άυιώ. * χφ τελΰόντες ώπώ πάστες @ άρχοντες τώνμών ηταδ , <£.πάώνς 0 ήγόμε- ι >οι $ λαοδ μωάβ, ^ 0 τζμτηχο] fi παζμλίας, ειπον> άκουτάτω bn λόγον ο δεωτοτης ϊνα μη "βμητομ 3 ραδΰΐς ον τη διυυάμα Qv. C A Ρ* VII. JLJOlofernes autem alte- A A radiepriecepit exercitibus fuis, vt aicenderent contra Bethuliam 1 ; t * Erant atftefri pedites bellatorum centum vigin- ti millia, & equites vi- ginti duo tfiillia , pmer praeparationes virorum illorum , quos occupauerat captiuitas 3 & abdudti fuerant dcprouinciis & vrbi- bus vniuerias iuuentutis. j * Omnes parauerunt ie pariter ad pugnam contra filios Ifrael, & venerunt per crepidinem montis vfquc ad apicem 3 qui refpicit fu- per Dotbain , a loco qui dicitur Belma 5 vfq; ad Chel mon 3 qui eft contra EE- drelon. 4 * Filij autem lirael, vc viderunt multitudirlem illorum, proftrauerunt fe fu- per terram, mittentes cinerem fuper capita fua', vna- nimes orantes, vt Deus IF rael mifericordiam fuam offenderet fuper populum fuum. j * Et affu mentes arma iiia bellica, federunt per lofca quse anguEi itineris tramitem dirigunt inter monto- fa, &r erant cuEodientes ea tota die & node. s * Porro Holofernes, dum B circuit per gyrum , reperit quod fons qui influebar, aquaidudum illoru a parte auftrali extra duitatem dirigeret, & incidi praecepit aquaedudum ilforum. 7 * Erant tamen non longe a muris fontes, ex quibus furtim videbatur haurire aquam ad refocillan- dum potius, quam ad potandum. 8 s Sed filij Ammon & Moab acceilerunt ad Ho- lofernem, dicentes, V cea , nec in fagitta conii dunt, ied montes defendunt illos, & muniunt illos colles in praecipitio co- ftituti. 1 f? . * Vt ergo'line congref- fione pugnae poisis fupera- re eos, pone cuiiodes fontium, vt non h&iriant aqua ex eis , & fine gladio interficies epsj vel certe fatigati, tradent duitatem fuam, quam putant in montibus poiitam, fuperati no poiTe. * Et placuerut verba h^c n coram Holoferne, &cora fatellitibus eius, & conii i- tuit per gyrum centenarios per fin^ulos fontes. *Cumque iiia cuitodiai* per dies viginti fuiifetex-C pleta, defecerunt ciiiernae &collediones aquarii om- nibuscjnhabitantibus Be- thuliam,ita vtnon elfetin ciuitate vndefatiaretur vel yna die, quoniam ad men- fura dabatur populis aqua quotidie. 4 Tunc ad Oziam con- : 3 gregati omnes viri, fcemi- Tranilat.B.Hierony. cap. vir. Ιοτδειθ. 5 Filij Ifiael non in lan- ? j f o yb λαός οηχ τώνήών Ιτζμγιλ, ύ πεποβασν οΒϊ όόζμσιν αυτών, α/λ’ό^ι %1ς ϊίψίσι τών ορίων αν οΐς αυτό) χα&ιζοώσιν αν αιντοϊς · ύ γα/ρ εςιν άί^εξες ΊμΙϊς χορυφάίς ιών ορίων αυτών. * χμχ νών ώ\ζευπώϊμ μν πολέμα αζξβς αυτ'ός χαΊτώςγίνε) πόλεμος Ύ \ ν , . η τϊαεομ.ταζ,εως, 'χ§μ a πεσ^τομ οκ 6c) λαοό Qu ως dmp εις · ανάμπνον ΤΥΐς παρεμζολνς Gv ώιαφυλάοπων . πό/ότα άυόρμ ολι ώ όιυυάμεώς Gv (ς αΒϊΖζβίίνκτάτωπαν @ πάλόίς Gv της 7τηγός νόατ&,η νκπορ&όεζ) bit ώ ρίζας(ϊ ορ^υς’ώιότι οκώύζν νό^ώονζ) πούντες ® χα^ιχοώντες βετονλΰα' χμ) ανελώ οωτύς μ όόφα, χμ) οκό'ώ- Goai τΐώ πόλιν εαυτών · (£ Υΐμώς χμ] ό λαός όΰχζν\ώάμε§α olm τας ττλΥΥτίον κορυφας ιών ορίων, (£ παρεμ ζχλοόρβρίπ’αυτάίςείς αττζβφυλα- du)‘ ζμα ζΐξελΟβν qm t πόλεως αν- ενα· χμί %/cmG?) αν ·ιώ λιμώ αυτοί, χμμ ai γννοακες αυτών, χμ) τα τίχνα αυτών * (£ π&ν ελύών τϊιυ ρομφαίαν επ' αυτώς, κα^ιςζμφ^ντΰμ αν^ΐςπλατώοας ώ οιχάτεως αυτών' (c αντατίοόώααςαΰτοίς αώταπόόομα πονα^ν, αώΟ' ων ίςααία^αν χμμ υ- 7tax0 {®0<Γωπ$ν τ 1 γάς· χμι ai cxlwai&ai άπανρτίαχ αυτών κατεςοιμ%- πίόάυσΌν είς 7ΐλαύ& πολύ σ’φόό'ζμ. * χμι ® Μ°< ιόζμάλ άμε- ι 3 ζόαταν (®θς χυ&ιον 3-εόν αυτών , ότι ώλιγοψυχατε τ πνώμα αυτών , οτ; οΜυχλωταν παντες εχ§ξ^\ αυτών 3 χμ) gxx> Ιυυ όΐαφυγών νχ μίGvαυτών' fctpfyjov χυχλω αυτώνπάαα σιωαγωγα aosxp ? οίπεζοί χμ) τάαγμα& xgufoi ’ηψώς αυτών άμίζβ; τ^αχον^τίοτα^μς- 121 II IX Interpr.Grsc. . * populta iflefiliorum ffiitel, non confidunt m LnctU Jutsfied m fublimitatibus mon tium in quibus ip^habitant in eis: non enim efi fiteile procedere per uertices montium eorum. * Et nunc domine ne proe* lium ineas aduerfus eos ficui fit proelium aciei , φ* non cadet de populo tuo "vt vir Vnus' mane in cafiris tuis cufiodienso- mnem 'virum ex exercitu tuo . & obtineant ferui tui fontem aqua, qui exit de radice montis. quia inde aquantur omnes habitantes 'Betulua , et interimet eos fit is, & tradent cuti- tatem fuam : nos pt) populus nofier aficedemus fiuper proximas altitudines montium, et cafirametabimur fiuper eas in cufiodiam: ne exeat de ciuitate njirrvnus. contabefient in fame ipfi, &Vxores eorum, φ- filij eorum, antequam retribues eis retributionem malam, eo quod rebellauerunt, & non obedie - runt faciei tua in pace. * Et placuerunt verba eorum coramvHoloferne, e> coram omnibus fatellitibus eius, & conflituit facere ficut locuti fuerunt. 4 Et recefifierunt caflrafiliorum Ammon,<& cum eis millia quinque filiorum Affur,& ca- Jlrametati fiunt in evalle; & praoccupauerunt aquas & fbn tes aquarum filiorum fifrael: et aficenderunt filij Efiau & filij 9 Ammon, & cafirametati fiunt in montanis cohtra Dothaim 3 & mi ferunt ex eis ad Aufirum 0* Subfiolamm cotra Screbel , qua efi prope Chufi, quae efifu- per torrentem Mochmur. 0* eliquus exercfkts Ajjyriorum w r cafirametatifiunt in campo,0» cooperuerunt omftem faciem terra,0 tabernacula 0 fiarcina eorum cafirafecerunt in multitudine multa ualde. 1 j Et filij fi frael clamauerunt ad Dominum "Deum eorum , quoniam defecit animo fi ir itus eorum, quoniam in circuitu erant omnes inimici eorum,0 non poterant fugere de medio eorum: 0 manferunt in circOktu eorum omnis congregatio aAjfyriortim, pedites 0 currus, 0 equites eorum diebus trigintaquatuor. IV DIT H. *" ’ L t «tii. Interpr. Grsec. 0 deficiebant omnibus habitantibus Bethulua omnia receptacula fua aquarum. et lacus euacuabatur , 0 no habebant ad bibendum ad fiatktatema- quam die Vna^quomam inme- fiura dabant eis ad bibendum■. 0 confiernati fiunt infantes eOrum , 0 r vxores 0 iuuenes defecerunt a fit i . 0 cadebant in plateis duitatis 3 0 in Iron - fitibus portarum. <0 non erat angor amplius in eis. St congregatus eit umuerfus populus ad Ozian 0 principes ci- uitatis , iuuenes , (efi mulieres , <0 pueri. <0 clamauerut voce magna , <£* dixerunt coram ommbus femoribus , Judicet Deus inter nos 0 uos 3 quoniam fiecifiis in nobis iniufii- tiam magnfinon loquentes pacifica cum filiis Afiyriorum. 4 Et nunc non eit auxilia- n tor nofler, fied ajendidit nos Deus in manibus eorum , ajt proiternamur ante eos in fiti et perditione magna. 4 Et nunc conuocateeos 3 0* 1 j tradite duitate omnem in direptione populo Holofernis 3 0 vniuerfo exercitui eius. 4 Quoniam melius nos fieri eis in rapinam , qulm mori in fiti. erimus enim m feruos , ftfi aaiuet anima, nofira : 0* non uidebimus mortem infantium nofirorum in Oculis nofris , ($* ajxores 0 filios nofiros deficientes animas ipforum. * Contefiamur "vobis calum 17 tpfi terram 3 0 Deum nofirum 3 0 Dominum patrum nofiro- rum 3 qui ulcifiitur nosfecundum peccata nofira 3 ftj peccata patrum nofirorum , γ/ (ε w εαν&ςαυτύς οζίαςβα/ρ&&- n τε αίελφοί · ώιαχονρτερή<το)μεν h ι πολτέ ημέζμς·, ον αίς 3ιςρεφακυ- gjL&ofcog ΥΙ$] τ° ελε& auri £φ\ μ -μας . ύ γ) ίγχα&λβψα ήμα; είς τελ®-'. 4 εάβ d\,s ώχελ^τωοιν αυτούς , xcu ·. μγι ελβη εφ’ νμαςζοΜβΑ,ποΐΥΚΓύύ nfi τργιμα (ε hjxopmdt τν λαόν εις τίυυ £αυ%ώ παρεμζολίιυ * (ε ο W τα τά^η (ε άώ wpfdg ώ πολεως αυτών άιίηλΟονβί τοίς γυναίκας (c τα τεχ.να εις dRf οίκχς αυτών άτίες{λαλ' (ε νοαν ον ταπανώτα ποΜϋ ον νη πόλα. n. * Κ cu yixxccv cv ίαάναας figdg ή με ι peug 13ύβ %γάτηρ μεραγί, ψ<§ ώζ ψ$ιω/τνφ, tjoJ οζιήλ, tjoti ελνιϊά , tfoJ dmvia 3 ψ/Ιγεώεών , tioJ ραφαϊν,ψ(ϊ ακιΕώ,ψίϊ ηλτύ, ψώ ετίιάβ, tfccT να- 3-αναηλ (ταμαλίΥΐλ 3 ψώ 3$. G?ar %ετμά)ον%ς ) τα Ιρμγμοώζα ον τώ πεώίω, <£ ό καυ- crm ηλ$εν c ’Τπι τίιυ κεφαλίυυ am^\ ψ) 57Γέίτον 3η τίιυκλίνίυυ άυτ£· ψ)ι \βαφά/υ ου τν μβ τών πατερών cund ον τώ άγρώ τώ άώαμε(θν ώωβααμ (ε βα λαμώ. * χβ] Ιμ 13Μ ον τώ ο'ί- 4 m αυτής χρρ^ατα ετκ τ&ία (ε ^ίϊ- νας τεοταξβίς. 4 χμΐ εΛοΐΥκτεν εαντίΐ (ndwb/j 3 i ‘ζΙώματ& %ti όίκό αυτής, (ε επεΰν- χον 31 τίυυ οτφαυ αυτής σαχκον^ (ε lw επ αύης τα Ιμάτια £%ηρι!ώ non xj enent fuper nos ad- ititonum } faciam iuxta de familia eius , dy mortuus efi in diebus mef- fisordei. 3 S fnfiabat enim fuper alligan tes manipulos in c&po, & aflus wenit fuper caput eius 3 μ εξετάζετε f. ύβον c Μιγνωϊε&ε εως £αΐων©^' οτι £άβος κα/ρ^ίας 4 ο- 3 ρωπ%*£χ ώρήτείε, 'Z Τ^γοίζ fj 4 Non enim quafi homo Deus fic comminabitui', neq ; ficut filius hominisad iracundiam inflamabitur. 14 4 Ec ideo humiliemus illi animas noilras,&in fpiritu coflituti humiliato feruie- tes illi,dicamus fletes Dno, vt fecundu voluntate fuam fic faciat nobifcum cito mi- fericordiam fuam. £. αΐς θελ<1 σκεπάσου (£ πάσαας ήμερους , ή <£ολο5ρε(ίσαί ή μας αστζβ σαζβσωπ'ό τύν εγύρων ήμων. * υμάς $ μή 'ννεγυ&οϋζετε τάς βουλάς κυρία 3-gocF ήμων,οτι αχως Αρωπ& ο Έεος amXrfltflcv. , ab’ ωςψς dfi- 14 Βρωπα hcuTndb/Jou. f άιάπερ όμαφμοηες τϊνυ π^ξ eluti σωτηρίαν, ζΒηκα.'Κεσωμεβα άυτν εις βοήβαανν ήμων'§. εισακάσε _) f φωνής ήμων 3 s4uw asjttfi '^ξεςόν OTbjfoc, άΐεςη b τούς $υεούς ήμων, ad\fl εςιν b τή ήμερατη σήμερον,ατε φυλή, ατε πατρμά, ατε 1\Αμ(&, ατεπόλις sj expeclantes qua ab eo falutem, \ ήμων, οι σ&ζβσκίωοΐσι Βεοίς χαρβποιήτοις. inuocemUs eum in adiutorium j noflrum,(fly exaudiet vocenoflramflfuerit ei placitum,quoniam non fulrrexit in generationibus noflris , neque efl in die hodierna , neque tribus, neque familia, neque populus,neque duitas ex nobis,qui adorent deos manufaSlos. \ I. Tranikt. B. Hierdny. c a p. v i i 4 Vt ficut conturbatum 15 cilcor noftrum in fuperbia eorum , ita etiam de noftra humilitate gloriemur;quo- niam no fumus fecuti peccata patrum noilroru, qui dereliquerut Deumfuum, & adorauerunt deos alienos . pro quo icelere dari funt in gladiu, 3 cin rapina, & in confufionem inimicis fuis. * Nos aute alterum x« Deuneicim 9 pr^teripfum. 4 Expe&emus humiles 17 confolationem eius ^ & exquiret fanguinem noftrum de affli&ionibus inimico- rum.noftrorum , & humiliabit omnes gentes quacunque infurgunt contra nos, & faciet illas fine honore Dhs Deus noiter. 4 Et nunc fratres, quo- 1* niam vos qui eftis presbyteri h | populo Dei, & ex vobis pendet anima illoru, ad eloquium veitru corda eorum erigite, vt memores fint quia ten tati funt patres noftri,vt probaretur ii vere colerent Deum fuu. 4 Me- mores efle debent 3 quomodo pater nofter A braam tejiitatus eft, & permultas tribulationes probat 9 , Dei amicus effe&us eft. s Sic Iiaac, iic Iacob, fic Moyfcs, & omnes q placuerudDeo, P multas tribulationes tra- fterut fideles. * Illi aut qui ^ tentationcs nofuiceperunt cu timore Dhi, Sc impatie- tiam fuam,&improperium murmurationis fuse contra Dnmjptulerut,exterminati funtaoexlferminatore, &a fcrpetibus perierut. 4 Et nos * ergo no vlcifcamur nos pro his quae patimur, fed reputantes peccatis noilris haec ipfa fupplicia minora efl^ flagella Dni quafiferuiqui corripimur acPemendatio- ne^ & no ad perditione 110- ftraeuenifle credamus. s Et »3 dixerunt illi Ozias & pref- IYDITH. 10ΤΔΕΙΘ. Ii 17 * xaOatfep IfpfG bvfcfig οαφτε- ζβν Υΐμίροας, ων ycupiv ίόόθησαν ύς ρομφαίαν (£ ihaqnvaybu @ τία τίρ&ς YifjjfyS, fcgwzGv Tridua uiya bvdmov τάν lyflpdv ηυψ, * γιμύς β htpjv ύιον eh ’όΓνωρβρ. *οβεν Ιλπίζοφρ οτι dznpj- Ψ ' ^ 5/ ΐι/Γ II' t ωρ srcq ημάς, πτε λαο m γρ'ός ημψ, ars C 4 > τύ ληφθηνομ ήμαςβότως χλν\- HiCQ rikftcuct · (π&κμώΟήΟζ) τα άγ,α ψψ,(£ ίχζητησα tUj βεζγι λωσιν airrt? b> £ ςόματήμψ, (c TV φ όβον τάν όφθαλμψϊίμψβ. την αιχμαλωσίαν f γνις&%/) ερημωσιν της κληρονομιάς ψψάΦυςρεφα ύς κεφαλιό) νμψνν%Ίς ’Φνεσινφεάν όουλβόσωμον Ικύ· yfj εσόμεΒα ύς (ϋτζβσκομμαημιύς oveicASy bmuov τάν κτωρβρων ημάς * οτι ύ χοίίώθαυ- frYiQsTcy ή ^ονλαα ημψ ύς yaop, άλλ ύς ατιμίαν Βήσα οωτίιν χνρ/,ος οΒ-εόςγιμψ* * νάν άόελφοι οΒι^αζωμεΒ-α ι %ϊς ά$ελφόις ήμψ,οτι Φζήμψνκ- χρίμαβ η αύτάν/ί τάάγ,α % ο oh^ τ 5 υ<ηαςή&.ον \τίίςή&κ) ι(β νιμϊν * πάντα % 1 τα dJ^ayi- ςήΰ’ωμζν κν&ω τά SrecS ήμψ, οςπα- ημάς χα,θως %μ) cfir η’ατίζμς ημψ. ® * μνήοΦηη οσα Ιποίησε μετά, μ- υ βξμάμ. 4 ftgij οσα. 27τάζμ<η τν \daax , ίο oVa 2^2% τύ ιαχωβ bv μζΏπο^μ- μία της συ&ιας ποιμαΐνονίλ, τα ανξβ- ζαίΐμ λάζον 'Scf ά^£λ<φο(ϊτης μηΊζβς άυτ£. * οτι ύ χαΟως ίχάνοΐζ Ιίτυρωσζν 2Ϊς Ιτασμον χα/ρΜας ου 3 τάν, έ ημάς άχ εΙξζδίκησοΜ . α/λ’ 2Ϊς v^mav μαςι- yoixv&(& ά$τ ψίζον^,ς dmS. * (£ ίϊπί (®ζ)ς ojutIw οζίας , τίά/ό- z ? % o(fa ύιπας bi) ayabn xcvpdia \λά- λησας · ^e/ ebe 29 ΐν ος huvtwQstcu %Ί ς T^yo^ Qu · οτι φο bv τη σήμ£- pjv ή Gqict, Gv <®ό&ηλ&ς \ςιν, άλλα άτι άρφις ημέράν Gv ίγνω πάς ο λαός τΐώ συυόίσίν Gv i καθότι aya - bov 2ςιν ν7ϋ\άσμα της xc^iagGv' Interpr. Grsec. 12.5 i j ~ Sicut fuit in prioribus diebus , quorum gratia dati funt in gladium & rapinam patres nofiri , & ceciderunt ruina magna in conffeciu inimicorum noflrorum . i£ 4 Nos autem alterum Deum non cognouimuSi 17 s Vnde fperamus quod non deficiet nos,neque dege- nere nofiro , neque cum capti fuerimus nos fic uocabiturfu d fan 51 a domus , & altare firmata funt in nobis.prater 0' mnia hac agamus gratias Do - mino Deo noflro , qui tentat nos fleut <&> patres no Bros . v * ^Memores eftote qua fecit cum Abraham: 4 Et quibus tentauitffaac 3 & qua fa 5 iafunt f acob in Me fopotamia Syria pdfienti oues Eaban fratris matns fua. 4 Quoniam non fleut illos examinauit in examen cordis 9 eorum,&nos non V Itus eft fed ad monitionem flagellat Dominus appropinquantes flbi. 13 4 €t dixit ad*eam Ozjas , 0 - mnta quacunque dixifli in bono corde locuta es 4 & non eft qui refiflat+uerbis tuis , quo~ niam non in hodierno die fa- pientia tua\nMifefta eft ,fedd principio dierum tuorum co- gnouit omnis populus prudentiam tuam , quoniam bona, eft formatio cor dictui. 1 9 to zi t 5 ΪΟΤΔΕΙΘ. us Interpr. Ortee. fed populus (itutit valde ,et coe- gerut nos fictot locuti fumus facere eis ,(fiyinducere mramentu fuper nos,quodno transgrediemur. 4 Et nunc ora tu pro no- i 4 bis gumiam mulier religiofa es, φ mittet Dominuspluma ad repletione lacuu nofiroru 3 et no deficiemus amplius* 4 Et dixit »·) ad eosfudith 3 Audite me 3 etfaciam negociu quod perueniet in generationes generationu filiis generis ilofiri. * Vosfiabitis in 16 porta no 51 e hac , φ exibo ego cu ancilla mea. φ in diebus poB qjias dixiftis tradituros duitate inimicis noftris /ejficiet Dns ffrael in manu mea. 4 Vos aut e ^ nofcrutabimini aBu meti, non enim annudabo vobis vjq'; dii perficiantur qua ego facio. 4 Et 18 dixit Orgas ίφ principes ad ea, Vade m pacent Dns Deus ante te in m Itione inimicor u noftro- τϋ.φ renerientes de tabernaculo 3 abierunt ad ades juas. CAP. IX. J Vdith Vero cecidit in faciem 3 1 φ impofuit cinere fuper caput Juu, φ exuit , quo induta erat } cilicm. φ erat nuper oblatu m Hierufals in domu Dni incenfum vefpera illius, φ cla- mauit voce magna fudith 3 φ dixit3 4 Domine Dem patris 4 meiSymeon,^ dedifiigladium in vltione alienigenaru 3 quifol- uerut vuluam virginis in coinquinatione\ φ nudauerut femur in confufioneffiprofanati er ut virginitate in opprobrin. dixifii enim, No fic erit, φ fecerunt pro quibus dedifiiprin - , cipes eoru in cade, etfiratu eo ■ ru irrigauit deceptu in Jangui- ne,et percufiifliferuos in poteti- bus, φ potetes in thronis fiuis. et dedifii mulier es eoru in pra- dam,etfilias eoru\n captiuita- tem, et omnia folia eoru in di- uifionefilioru Me&oru a te,qui φ zelauerut zjlu tuu, et abominati fiunt coinquinatione fan guinis fui , φ inuocaueruntte m auxiliatorem . Deus Deus meus, exaudi me viduam* 1 V D It H. Tranflat.B.Hietony» o ij ri d??\ ο λαός hirfws σφόΐξα, 'ygf h- vdyxaaay ημάς x.a(jd ελαλήσαφμ ποιησΰή cwTOlg · (E επαγαγάν epxov 1 + εφ’ ημάς , bv d παζμζησόμεύα * * wNm tIw vvx%i tcwtIuj 3 nfj ΰζελάό6μα^εγώμζ τ* άζςμςμου' E bv τα.ς ημέρας μεΒ' dg είπατε 7 ίά Pgibdfy τίωπόλιν %1ς ζ^Βροΐς νμ)$ί } οΒιωίίψε) χύ&ος fip \<τρμ. «λ 7 g/ μου . * υμάς $ φ.ο <$ζερώ vwrers rlw πφίζίν μου *« ^ άπαφίΚώυ- μιν mg % π οιά. i * ncfj ειπεν οζίαςχμ(φ οηχοντ&ς fcrtfig αντίηι,πορ&υου εις ειρίυΰΐω 3 κμΐ χν &&ο ϋεος ϊμι&τζβοΪΓαύ Qv άςοΜ- lixwtv τάν s%9pdv wffi' (Ε ϊκηνς-ρέ- fpasTig Q4t f uxltmg , επορ&άΰτκηχΛΐ cfm rdg διατάζεις αυτών, i # Iot;^ j) επε&εν fRh ί®ζ}<τωπον } έ ίπ$6% carobov ςρωμνίιυ αυτών γιρόάόσα*& τίαυ d πατΥΐύβοπον άς αίμα · κ, επάταζας ό'άλοις fBifiv- bytcri , Omnia quas locuta es verafuntj&noeftin Termonibus tuis vllareprehe- 14(10. * Nunc ergo ora pro nobisj quoniam mulier fan ita es & timens Deum, ij *Et dixit illis Iuaith,Sicuc quod potui loqui, DeieiTe cognoieitisjita^quod facere diipofui,probate,(i ex Deo eft; & orate vt firmu faciat 1« Deus confiliu meu. * Sta^· bitis vos ad portam node ifta,& ego exeam cum abra inea, & orate vt, ficut dixi- ftisjin diebus quinq ; refpi- ciat Diis populu fuu Ifraef 17 4 Vos autqm nolo vticru- temini adu meum,& vique du renunciem vobis, nihil aliud fiat, nifi oratio^ me adDhm Deum noftrum. 4 Et dixit ad eamOzias princeps IudtE,Vgde in pace,& Diis iit tecu insitionem inimicorum noitroru* & reuertentes abierunt. c a v. 1 x. Q Vibus aicedentibus, Iu dith ingreifa eft oratorium fuum, & induens (e cilicio, pofuit cinere'fuper caput fuu^ & profternens (e Dno, clamabat ad Dnt^ 2 dicens, s Domine Deuspa*- tris mei.Symeon, qui dedidi illi gladium in defeofio- nem alicnigenaru, qui violatores exnterunt incoin- quinarionefua, & denuda- uerunt femur virginis in confufione , & dedifii mulieres illorum in prodam, 6 c filias illorum in captiuita- tem, & omnem nrxdatn in diuifionem (eruis tuis, qui zelaueruntzelu tuum:fub- ueni,quaefote,Dne Deus meus mihi vidua:. vasOugf ϋυνφας fffiihppvxg cwtcSv (E Udrng yjvcux ας αυτών άς αζΟνομΙά,^Βυγατεζμς αυτών εις αιχμαλωσίαν , ^.πά/υτατα σχυλα οατώνειςόϊαίρεσιν ijdv nyaumudfiovv xm Q^oi φι εζηλωσ -cw fv ζητών Gv , νφ εβόελΰζαν^μίασμα αίματά αυτών, νφ Ιπεχαλ ierduvf σε άςβοηΒον · ο Βεός ό Βεόςό εμός επαχονσόν μου τνςχήζμς Κ Tranflat. B.Hierony. cap. iX. 4 Tu enim fecifti priora, 3 & illa poft illa cogitafti, & hoc fadu eft quod ipie vo- luifti. 4 Omnes enim νΐς 4 tuse paratas fune, & tua iu- B dicia fti tua prouidetia po- fuifti. 4 Refpice caftra Af- 5 iyriorum nunc, iicut tunc caftra ^Egyptjprum videre dignatus es, quando poft ieruos tuos armati currebat confidentes in quadrigis & in equitatu fuo , & in multitudine bellatorum. 4 Sed« aipcxifti fuper caftra eoru, & tenebrae fatigauerut eos. 4 Tenuit pedes eoru abyf· 7 fus, & aqua; operuet ut eos. 1 Sic fiant &ifti Domine, * qui confidunt in multitudine Tua, & in xurrib 9 fuis, &in contis, & in iagittis C fuis, & in lanceis glorian- tur,&neiciuntquia tu ipic es Deu|nofter,qui conteris Bella ab initio,&Dominus nomen eft tibi. 4 Erige brachium tuu ficut ab initio, & allide virtutem eoru in virtute tua· cadat virtus eorum in iracundia tua,qui promittunt fe violare fanda tua, & polluere tabernaculum nominis tui, & deficere gladio fuo cornu altarimii. 4 Fac Domine, 10 vt gladio proprio eius fu- perbia amputetur, capiatur laqueo oculorum fuo- rum in me, & percuties cu ex labiis charitatis meae. 4 Da mihi in animo con- 11 ftantiam,vc ccntemna illfij ^ & virtute,vteuertam ilium. 4 Erit enim hoc memo- 11 riale nomiiiis tui, cum manus foemin^ deiecerit eum. 4 Non enim in multitu- 13 dine eft virtus tuaDomine, neque in equorum viribus voluntas tua. Nec fuperbi» ab initio placuerut tibi,fed iof ΔΕΙΘ. \ > c rv yctf εποΐΥκτας τα αύζρτερρν 3 ’οΑίάνων (c btcivaft τάμετίτζα% γμ\ τλ τα επερχόμενχ ων πολέμους' κν- pjiog ονομά Gi * erv ρηίζόί αώτων τίιώ Ιχιω b $\μυάμ& Gv ·, (Ε κάταζοντ χ.ζβίτ®-’ αώτων b raf δνμώβν,εζον- K&jtojvG γ: βε£ηλώ(τα] τα cLytx Gv , μιΛνον] ν οκίυυωμα τ’ κάΙ&τΐΜνεως £ όνόματΟΟλ τ' $ό%γι; Gv,fc κα^ζα- λάν σι^ρω κεομς ^υυιχςη&ον Gv /Βλ/'ψ ον εϊς φπε^φιΜοίονν αώτών'ά- πόςκλ^ν τίιώ opylw Gv εις κεφαλάς αώτών. * ioe b χεί&ί μ% i χήομς x ο ιλενοΥίΟΙω κζμτ&'πάταζον iobfiav bi χπλεων άτίάτης μ% ετί αρχονίλ, (Ε ajpyov% 3τη §sqfit7tovk currd' 3-paSGv αώτών τ άώάςνμα b Θηλείας. *» fi b 7ϋ\Υΐ3Ή ν xey.T ( & Gv , Ί ι 0 Yiiwua^da Gv b Ιχνονσιν , άλλα Σπανών ει kv£Jl&', \ψ{ ελατίόνων si βοηθάς, άώτιλνπϊωρ ά^ενοιι^τωνμ- rtsyvaajj&iJid» ms7iagv\g } άτηλιτίο-μενών (τωτΥΐρ * vcu ναΙ, ο 3 έ ος $τίατρ^ς μ·6 φ] 3-εος χληζβνομίάςίσ-ζρήλ. * igWo^t τών 'άξμνών xcpi iyri?, κτίςα τών υπάτων , βασιλεύ πάτης 'λτίτεώς Gv , cru ii&'ctx.ovGv i hwsdg ϊ 4 LLOV. i χμι ioV T^yw μον (E άττάτΐω E 15 τξμ^μαχμι μωλωπά αώτοϊςβιφ τκς SiaQmg Gv , E οίκον nyiarvOpov Gv , E κορυφής οιων, E οίκον κοώΐμχε- αεως ψϋν Gv, ε£ονλάί<τανν% υκληρμ * κ$) koiyiGv c ·ΜιπαΛ>*Ρς εΒ-νοις Gv κμ{ 7τατνς tiuve ίμεως γμ\ κζμτοις, οτι GXK ϊην άλλ& ’β&εομΰασίζων ^ lUterpr.Graec. 117 3 4 Tu enim fecifitprior a illorum illa^ po/ienora^ prafentui , (gr Juperumientix cogitasii, (φ* adfuerut qua de- creuifin (φ dixerunt^Ecce ad- 4 fumtoi 4 Omnes enim <~via tua parata , (φ indicia tua in· j prouidetia. 4 Ecce enim Afiy- rij multiplicati funt in potentia fua 5 exaltati funt 'm equo φ ajcenfore ·,gloriati funt in brachio peditum; {j.)erauerunt in clypeo , φ arcu, φ funda·, φ non cognouerut quod tu es Dominus coterens bella·. Dominus nomen tibi, tu rumpe eoru fortitudine in Virtute ΐηα,φ confringe robur eorum in iracudia tua , deliberauerunt enim profanare fancia tua,polluere ta- bernaculu quietis nominis gloria tua , et deiicere ferro cornu altaris tui . refice in fuper bia 11 eoru. mitte ira tua in capita eoru. 4 Da in manu mea njidua quod cogit auirobur.per cute fer uu ex labiis deceptionis mea fu per principe, & principe fuper feruum(uufrange eoru celftu- 13 dine in manu foemina. 4 3 f>n enim in multitudine robur tuu neq-potetia tua in fortibus,fed humiliu es Dominus ,φ minorum es adiutor, defenfor impotentium , defer antium protector , f>e carentium faluatori Vtiq ■ vtique,Deus patris meij φ Deus hareditatisffrael. 4 Dominator caloru et terra, creator aquarum,rex 'vniuerja creatura tua, tu exaudi depre- 1 5 catione meam. 4 Et da rverbtl· meu ,φ deceptione,et vulnus, φ cicatricem eis,qui adtierfus tcflamenturn tuum,& domum . fmitificatam tuam, φ verti-* Cem Sion, & domum pojfejfio- nisfilioru tuorum, decreuerunt dura, φ faffuper omne gentt tuam, & omnem potentiam φ fortitudine, quMia non efiahuS defenfor gentis Jfrael, nifi tUi 14 ’φνονςί'τρμ^λ, είμη tfv. humilium & ir&nfuetorum fempertibi placuit deprecatio. ‘4 Deus caelorum * creator aquarun^ & Dominus totius creaturae, exaudi memiferam deprecantem, & de tua mifeficordia praefumenteitii 15 Memento Dneteftameti tui,& da verbu in ore meo^ & in corde meo confiliu corrobota,vt domus tua in ian&iHcatione permaneat, di omnes gentes agnoicant quiatuesDeus,& non eft alius praeter te/ * - L 4 9 ιι$ Interpr. Grasc. C A P. X. TJ T faElum efi ut cejfauit i ^ clamare ad Deum Ifrael, et cofummamt omnia verba hac, furrexit de ruina, . *Et vocauit ancillam fuam, *■ & defcendit in domum,m qua morabatur in ea in diebus fab - batorum, & m fefliuitatibus ; fuis : & euoluit cilicium quo induta erat, & exuit fe uefii- mentis uidmtatis fux. 4 Et lamt os aqua, et Vnxit i Vnguentopingui, & difcrimi- nauit crines, capitis fui, & im- pofuit mitram fuper ipfum, & induta efi uefiimentis iocun- ditatis fute, in quibus ornabatur in diebus Vita viri fui Ma najje. * Et affumpfit fandalia in 4 pedibus fuis φ induit brachiorum ornamenta , ftfi dex-. trariola, e>* anulos , & inaures , & omne ornamentum fuum. * Et ornata efi valde in de- 5 ceptionem oculorum utrorum quicunque vidijfent eam. * Et dedit ancilla fuaafco - 6 pam uini & r v a * old; & p e ~ ram impleuit farina & pala- tha,&panibus. mundis:&du plicauit omnia Vafafua, & im pofuit in ea., * Et exierunt fmul ad for- 7 tam duitatis Betulu ζωής 4 $ d/bHqyg αυτγις μΜίαοτη' *(c Ιλα- ζε (τουνδάλια ug cHr πόδας αυτής' (ζ dir χλά'ώας <£ τά\}/£λ- λιάβ cdr $αχ}νλί , ας,)£Ίά ενώτια, (ίφό§'ρμ εις aitaTmv οφβάλ- μψά/Λξάν oQi dJj ϊδωαιν cwrlw. 6 * yfij είωκε τΓι cifipa ουυτης άο%ο- 7 τυτίνΙω οίνον (£ καμ^άκΐω ελαία,(ζ πήξοαι ΙτύάρωτΌΜ αλφίτων (£ γταλα- ϋνς αψών xaS-aydv · περμίί- ττλωτε τζάρτα τά asfda εαντης, νφ ετνι^ΡΛ^ ίν ουύτίί. : 7 * j@t) (Ιΐϊζγιλβονόμοβάίπιτγιντινλγιν τ’ ιήλεως £ε%νλάα, έ Sqyv εφεςά- τας hi αντί) οζζιααν (z cfis ττξετ^ντε- ραςτ* 7 (όλεως χα£&ν &χομμιν. g * ως $ε εΐϋον αντίαν, (ζ Ιω ηΤλοιω- pSfov ν, (®£$(τω70ν αντης, έ τΐώ ςο- λίω με^ε^ληκμαλί αντης, 9 * εΒ-ανματολί 3άτΐτύκά}λααν- ί· (άττιτίΌλν (τφόϊιζρί’ <ζεΙποναυτίί,ο βεος ο βεοςίάν τϊατερων ημψδωη σε εις χάομν έ τελαωσαα τά ζ$ί!η$Αίματά Gv εις γαν&ίαμα ijdv ισζμίίλ, (c ύψωμα Ιερουσαλήμ' (z 1 ο σοΜ τά Β-εά. * (ζειττε casCS ς αντάς, (Στάζατε φνοίζαί μοι τήν7ίυλγ\ν ά 7 τόλεως, <£ εζελ^μα» εις τελάωσιν τάν λάχων ων ελαλήσαϊε μετεμοά · (£ συνετα^ΟΜ %ίς νεανίσκοις αάοίζαί αν τ« καβότι ελάλησε' έ iicoimm ατως. κ CAP. X. i pAdum eft autem cum A ·*· ceiTaiTet clamare ad Do- , minum 5 furrexit de loco in quo iacuerat proftrata ad Dominum. 1 4 Vocauitq; abram fuam, & deicendens in domum Tuam^abilulit a fe cilicium, & exuit ie Pertimentis viduitatis fuf» 3 4 Et lauit corpus fuum, & vnxit ie myrto optimo, & difcriminauit crine capitis fui, & impofuit mitram fuper caput fuum,&induit fe vertimentis iocunditatis 4 fuae. 4 Induitque fandalia pedibus fuis } auumpfitque dextraliola & lilia, & inaures , & anulos, & omnibus ornamentis fuis ornauit ie. j 4 Cui etia Dns cotulit iple- dorem,quoniam omnis ifta compoiitio non ex J.ibidi- ne,fed ex virtute pendebat; 6 ideo Dominus hanc in illam pulchritudinpm am- pliauit, vt incomparabili decore omnium oculis appareret. tf 4 Impofuit itaque abrge fuse aicopam vini , & vas olei, & polentam , &lapa- tcs, & panes, & caieum /& profeda eft. 7 4 Cumque veniifent ad portis duitatis, inuenerut cxpedante Oziam, & pref- byteros citri tatis. s 4 Qui ciim vidiifent ea, rtupentes mirati iunt nimis pulchritudinem eius. 9 s Nihil tamen interrogantes ea, dimiierunt tran- iire,dicentes, Deus patrum noftroru det tibi gratiam, &omneconfiliu tui cordis iua virtute corroboret, & glorietur fuper te Hieruia- .dem, & fit nomen tuum in numero fandorum & iu- ftorum. o 4 Et dixerunt hi qui illic erat omnes vna voce, Fiat, fiat. v II» Tranflat.B.Hierohy. c aP. x* 4 Iudith vero oransDmn, tranfiuit per portas ipia & abraeius. 4 Fa&ueftaute ** cum deicenderet montem circa ortu^iiei, occurrerunt ei exploratores Aiiyrioru, &tenuerunt eam,dicentes, Vnde venis,aut quo vadis? 4 Quae reipo^it,Filia fum Hebrseoru 5 ideo ego fugi a C facie coru,quoniam futuru agnoui quod dentur vobis in dep^dationem, pro eo quod contemnetes vos noluerunt tradere icipfos, vt inuenirent mifericordiam in cofpedu veftro. 4 Hac 14 de cauia cogitaui rnecu,dicens, Vada ad faciem principis Holofern is , vt indicem illi iecreta illorum", & oftenda illi quo aditu poi- fitobtinere eos, ita vt non cadat vir vnus de exercitu eius. *Jj£cum audiilent vi- 'i ri illi verba eius,confidera- bant faciem eius, & erat in oculis eorum ftupor, quoniam pulchritudinem eius mirabantur nimis. ^ Et di- 1,5 Xerunt ad eam, Conferuafti anima tuam ,eo quod tale reperifticonfilimvtdeicen- deres ad dominu noftrum. ' 4 Hoc aute fcias, quoniam 1 cum ffceteris in conipe&uE) eius, bene tibi faciet,& eris gratiisima in corde eius. 4 DuxeruntqueilIaad ta- 18 bernaculu Holofernis,nudantes eam. 4 Cumque in- ** traifetante faciem eiu-s, fta- tim captus eft in fuis oculis Holofernes. 4 Dixeruntq ^ 10 ad eum fatellites eius,Quis cotemnatpo^ulu Hebraeo- , ru, qui ta decoras mulieres habet,vtnopro his merito^ pugnarecotra eosdebeam 9 ? 13 ΙΟΤΔΕΙΦ. * Xaj c ’ΙξήΧϋεν ioviitSr αυτή xgj w :I παίάίΰκη οάυτήςμετ αυτής' άπεοκό- τίώον q αυτίυυ (fi) di 'άρες £ πόχεως, εωςά κατε&Άνόρφ,χμι εως «Λϋλ- θε τναυχάνα.' v$j\ GfxsTi εθεωρηπαν COJtIw' (£ 09 72s! CWXdvi ίΐζ άάθάαν. i χμ) σαυίωτγχτεν αυτή προφυλακή τάν άοευζίων , (c τνυυε- χάζον^ αυτίυυ, χμ) επχξωτηταν ouu- τΐυυ, τίνων zi ngui πόθον ζρ%ψ, * (£. είπε,^ιίάτηξ ειμι των εζραίων, χμ) ψτκ.ω )χ 7 ΐό ΧνζβΤωπον αυ- i άν, οτι μεΙΧονσι iiio&aj νμΐν εις κάίάβρωμα. f κάγω ερ^ομα^ εις μ ν c®(f νωπόν οΧοφεξνχ Ιάξγις-ξμτή- ! γονάιυυάμεως 3 $άπαφάΧαα\ ρήμα^ί άΧηθάα,ς' (c άεί<ζω <ωζβ τωπον άυτά οάον καθ’Ιέυπορ&)£εζ)£ κνζ /Jjcrei πάτης ί άξενης' χμ) » Λα- φωνήπα τάν d /ά^ξάν άιττάπάρζ μία ,η $ πνεύμα ζωής. *ως$ w κχαταν® ι 5 d /άάξες τάρόμα%ι αυτής, κατανάη- τον ί° τδφτωπον αυτής,χομ lu> εναντίον cwTth ϊάτανμασία τά κάχχα, <τφά όομ . * χςμ ύπον (Ώζβς αυτίυυ, <τί- 1 c ( τωκας τΐ/υ ·φνχ 1 υύ Qv απώτατα καΚμζΙύυαα[ εις επζρτωπον κύριον Υίμψ. * χα) vSv <®ζβ(ίελθε SJn, τίυυ 1 7 exIwlw άσιά,χμι άφ’ ήμ^ΐεω^ίμ- ψονσ-ίσ-εεως c^aldQvci trs εις τάς χάζμς αυτά- ld /ο $ ςηςεναντίον cw- μη φοζηθης’τη καρόία. Qv , α’Μα djod^HXov τα ρήματά Qv , (Ε &) Gi ποιίπότ <£ \π εΧεξαν άΐζ αότάν άίό- όρμς εχατν,χμι παρεζώξαν αυτή (c τή ά£ρα αυτής. * χμ) ήγαγον ου- i g τίυυ 3%ι τΐιυ οκΐυυΐυ οΧοφερνα * (c I- 'ffjiti) σιωόξβμή ον 7ΐά<τη τή παρεμ- ζοΧη 3 ά)εζογι3ν γο εις τα ωϋαυωμαάμ ή πα^ντία αυτής' (c εΧθόντες εκν- kXsvuu αυτίΰ. ’ ως είςήκα ’εζω τ' ι? υκίυυής οΧοφψ'ό , ίως (οτ&τηφιΧΜ ωπάπεζ), αυτής * χα\ εθανμαζον 3τη τά καΧΧοι αυτής , ^ εθανμαζον (άί- ψνς Ιτρμήχ. * χμι ειπεν ε$ας& ι®ζ$ς τν 7fihtfiov άΐΜ,τίς xafy- 10 φρ^νήτα $Χαοό%ντονβς εχοι εν εαντά γυναίκας %ιαότας·, οτι a κα- X 3 V εςινχόατοΧάπ\όΰ% 3%άντάν άίόόρμ εναζοιά φεθενϊες iiwYiQvQ καΟί- ΏφίΓαα%πατην την yhJo' (c άΐζήχθον (j] (Ζ&μκαθ&άάονίεςοΧοφερνη £ παίτες οΐ 3-εζμπονΊες αυτά, χμί} ειτήγαγον άυτίιυ εις τ!ύϋ oxtwlw » rvnum , qui dimijfi poterunt decipere omnem terrm . (eff exierunt qui dormiebint apud Holofertfim , φ omnes famuli eius , φ introduxerunt eam in tabernaculum . 1 1 Interpr. GraeCi 119 4 Et exiuit Judith ipft & ancilla eius cum ea. feculaban-* tur autem eam uiri duitatis , qmufque defeendit montem,et quoujque pertranftmt vallem. 6* non amplius Viderunt eam. & abierut in valle in reBum. 1 4 Et obnuunt ei uigiha Af fyriorum , & tenuerunt eam, & interrogauerut eam , Quo- } rum es &. adorauit eum. is* eleuauermt eam [erui eius. c a v. xi· TT dixit adeam Holofernes , 1 ^ Confide mulier pe paueasin corde tuo·,quoniam ego non nocui homini, qui elegit feruire Nahuchodonofor regi vmuerfic terra. * Et nunc populus tuus 1 qui habitat montana,fi nonco - temjpfijfent me, non eleuaffem lanceam met fuper eos ,fedipfi fibi fecerunt hac. * Et nunc dic * mihi cuius caufafugifli ab eis,et rpenifi ad nos. avenis enim ad [hitem ■ confide., in nocle hac yiues et m rehquu. no enim efi qui iniuria afficiat te ,Jed bene tibi faciet ficutfit [eruis domini met Nahuchodonofor regis. * Et dixit adeufudith,Ac- A cipe rverbafamulktua, is* loquatur ancilla tua ante faciem tui. is* no annuntiabo mendacium domino meo m notie hac. φ f fecutusfueris nserba an- cilia tumnem domu eius. * Aufmimus enim fit- 6 plentia tua,et tndufinas anima tua, is* annutiatu efi Vniuerfa terra,tu filus bonus m omni regno, is* poiens in fiientia,et mirabilis in exercitu belli. ΙΌΤΔΕΙΘ. it Xcfjj !w όλοφίρΜζ ddciTrCLVOpLi- v& cfim τ* κλίνης ciirrf oP id κωνώ- πίω,ό Iw c /k πΌρφν^μς ^νοΊά, (E (r/yLctpfiySixfc ?\izrm πολντελάν κα^υφατφρον ' fc dvnyfeihav dmS πεζά αυτής * di οΙξγιλΒ-εν είς T (Ζτζβ- G%bjutov,<£ λαμπάδες Νξίνραΐ <ωξ$ά- y vtfctf sbird’ ως δ[ ήλθε κοίτα cwo- • νωπόν cwrd ίάδείθ ψ) τύν ^ε^μπόν- tw - ίαυ%ας hicmecB figfnv.. i 1 έ νυν λίγε μοι τίν&ίνεκα απί- δ'ζμς a?r ouoT&ivfic ήλθες ι®ζβς νμας· ΥΐΜς ycifi εις (τωτνρΜ, fra/patr cx τχ i νυκτι tcwtyi ζρσ'οκ^ύς f λοιπον. d yafi ekv ος dilzvcra <τε , αλΚ fij Qi ποίΥκτα καθα γίνετα] %ίς ή\[λοις κυρίου μα vafi^yplovoGp %ό βχοι- 4 λίως.^ είπε (®£βς αύτν ixfr ύθβεζομ τάρήμα^β ^ Gvfi λαλνκτά- τω )ί παιδίσκη Gv $ c®0 colens no 51 e fg) die Deum cali. & nunc manebo apud te,domine mi-, (j* exibit ancilla tua φ mele in naal* lem,(df orabo ad Deum.& annunciabit mihi quando fecerunt peccata eorum, φ veniens referam*tibi . exibis cu omni exercitu tuo, & no efl qui refifiat tibi ex eis, et adduco, te per mediu 'Judaa,quou[q·, venias ante Hierufate ,.. %t'2p CA> 7$ (jWUzffsl Qu YirAifClpLQV τ ct ρήμαζα cm£ , οτι 77i^/i77oin(fmG cwfv oi άραξες ^mAioftmh^eiAsP αύτοϊς ττά/πα oVa ί^/Αά,ΑητίΡ cw- τς cffxf Gi' υΐωρ . 4 \^ 6 h^crcm% εΒιζοίλθίΡ % 1 ς 11 whjuimp ajhfp, (c πά/ϊ& οτα. Λ ct&cwGlgo Ε'ίος b %>Ίςνόμοις af- μη φαγ£ρ , (hiypmcvu ^cntmn- o-c/q · (c 7cf άπα^χοίς cri%v (ς τας ζ&χάτας οίρχ (c 2λαί%, α Ιφν- λαζαΜ άγ&σνωίες %1ς kpidoi %ϊζ 7 ΐα. ρεςηκοσιρνν Ιϊξ^υαταλημάπίραώΐΑ ? ίπζβνωπχ ‘(sci ftsoci nam , zsy^m- OiP Ιζαυραλύύ^ΟΑ ,ΘΡ d^2 70U^Xipftv mQhw άφαντοι xcfwa 7M λαοί!· j φ άπεςάλκαηρ ί\ς kp^vcL- λήμφι (c oi vu- %1ς τίαυ αφίτιρ ffffi f γίρουο-Ιας' (c \Gp) 2 @ς d/JayfaAn αυζης ^ rfoin- Gvtn , $oDnGp7al Gi ύςοΑ2%ρορ b) % ημίξΟ-ΟΛίαρη. 4 οβερ 2 γύϋ ή $ονλη Gv 3%iypotiίγ > ς&ήμ 2 ζμς fvdsop^ii άομρο& xgujpSp μνϊά Gi xvo /2 μ%,(ς. oI^sAAjCk) ” Gvptfpvxfx εις rnp φαί- qpiyici, (c <ο&<Γ&όζομαΛ <πτζβς tp Beop. yjj άώαφεΑπ μοιττότί Ιτ7οίη- dcMToi άμουρτίμαίΟί coito!*· ψ/ 2A$o&(ra ca^amolcrodGr xfj οζε- λώτη ozw πότη huvaact Gv , (2 ®nc £$ίρ oc όώτιςήιτηταί Gi cWT/fp' } 0 t) aiit)cT£ cfia μ^ντ 1 ΐον$αίας, 2 ως Tot! ίλύϋρ cbirspafL kp^vToAn/o. « * \ *J «31 Interpr. Grsec. & ponamfedcm tuam in me- dio em, & ages eos ficut oues quibus non efl paHor. φ* non latrabit canis lingua fua coram te. 4 Jjjhtonia mihi hac diffa 14 funtper prouidentiam meam 3 & annunciata funtmihi, & miffit Jum nunciare tibi. 4 Et placuerunt verba eius coram Holoferne, & coram om mbus pueris eius. & mirati funt in fapientia eius , & di- xerunt , * Non efi talis mulier ii fum 16 mo njfque ad fummum terra in pulchritudine faciei 3 & pru dentia verborum. 4 Et dixit ad eam Holofer- 1 nes , Bene fecit Deus qui mift te ante populum Vt ejfet m manibus nofiris fortitudo } tn aute contemnetibus dominu meum , perditio. & nuncsvenufia es tu in afeSlu tuo , ct* bona infermombus tuis, quod fife- ceris ficut locuta es , Deus tuus ent mihi Deus , (efi tu in domo regis Nabuchodonofor fedebis , & eris nominata m nmiuerfa terra. cap. X i i. ~p r iufiit introducere ei ubi τ repofiti erant thefauri eius. & iufiit menjamparari ei e cibariis fuis y & vinofiuo ad bibendum. 4 Et dixit fudithy * Non manducabo ex eis 3 Vt non fiat fcandalum , fedde iis qua fecuta funt me fiet expenfa. 4 Et dixit ad eam Holofer- 3 nes , St autem defecerint qua funt tecumyVndepoterimus tibi dare fimilia eorum ? no enim efinobifcum de genere tuo. 4 Et dixit fi udi th ad eum 3 Vi- 4 uit anima tua 3 domine mi quoniam non expendet ancilla tua qua funt mecum , donec faciat Dominus in manu nea qua de- creuit. 4 Et induxerut illam * ferui Holofrnif k tabernaculum , & dormiuit vfq ; ad mediam no fit e furrpxit ad ma tutina cufiodiam . 4 Et mift ad 6 Holoferneydices ' fubeat ia dominus meus dimittere ancillam tuam ad orationem exire. ΙΟΤΔΕΙΘ, I 1 vfij\ 3 -wtai fiy όίφρβΡ Gv cai μέτω αυτής , m αζβις αυτός ως οίς Ofic ίςι τίοιμίυυ * ό γρύζα κνωρ τη γλωοτ^ mrcfi άπέροΜτί Gv. 14 'ότιμοι^ύταεΚαΧήΰηκ!} γνωτίν μου (ο ouvny [έλη μοι , (£ άπί- ι j ςάλΐυν dmfifhcx). Gi . * κ) ηρετοον οι Tfiyoi αυτής qawtw ολοφέρρό, κ, ε- pcufhop τζάώτωΡ ί^ρ ύεζμπορτωρ cknd' (£ ίΟαυματα» fidn τη ΰφί α αυτής 3 (£. 1 * εΊπορ, * goc ζη ^ηα,ντη yjpn απ' α- κρό εωςακρ^ν£γηςο»κΆλλ& cwo~ τωπον xfi mwiΊς Τ^ίοις (θό · οτι sdo rtoimriq καύαελΰί- λητας, ο Βτεός Gv εςαχ μοι Β·εός 3 (c ο-υ cv οίχού ζασιλέως pa^^opoGp m- ετη ορομαςη motui τΐυυ ylw. ιβ . i * Kai όκελάχτερ shfctyayeip cw- tIw 0 hffidfc τα ^γαρωμοΕΙβί cwrd- xguj mu έταζε κα^ςρω^ΐυυομ cwrr ^73 Ttiip οψοποΐΥΐματωρ curtd %aj ofpx curfij 7neip. x * )(μΐ miP i φάγωμα\ 3 ζ . dmSp Ιρα μγ\ 'ffnfj crxcW^Asv, a> 7 \ C4i tcJp iiMAvdriKQTW μοιχοξνγια- S-YiQiTcy. 1 *)$} είπε (ωζ)ς αυτ!υυολοφερρρ)ς 3 εάυ$ ίοικίπν} τα opfia μ§ G3, ττά^ον εζοφρ Gi $oSpuj ομοια οίντάρ. ύ ycvp εςι με§ Υίμψνκ 'βμοις Gv. 4 * ngui ειπερ ΙΜ 3- ιωζβς αυτρ 3 ffi i) f/vyf Gv κύριέμχ 3 οτι άδαπά/υή- m μ ΰόλ « Gv τα οηα μετ' έμο3 } εως άυποΐΥκτΥ) κύριος όν ^πριμό ά ε^ό- λάίτα^. s 1 (c Yiyayop αυτίυυ οί ^ερμπορτες άλοφέρρχ εις τμρ oxlwlw· χμι νπρωτε μέ%ξΐ μετόπης της Ρνκτς , οώέςη c (®ζβς τηρ έωδιρηρ φνλακήρ. *(£ άπέ- ςβλε ανζβς ολοφέρρΙυυ Tdyv^ayfih %ζάτω <5ν) ο κύριός μν εατομ τν,ρ όό- λϊυυ Gv Μ οΙζελΒ-ω. I } I 6 v D ι τ Μ. Tranflat. B.Hierony. Et habebis omnem populum Iirael ficut oues quibus non efl: paftor, & nori latrabit vel vnus canis co- tra te, quoniam haec mihi diAa fiunt per prou id etiam 14 Dei. 4 Et quoniam iratus efl: illis Deus,hazc ipfia mifla fium nunciare tibi. 4 Pla- cueruntautem omnia verba haec coram Holoferne, & coram pueris eius,& mirabantur ad fiapientia eius, & dicebant alter ad alteru, 4 Non efl: talis mulier fiuper terram in aipe6lu, in pulchritudine, & in fienfiu 17 verborum. 4 Et dixit ad illam Holofernes,Bene fecit Deus, qui mifit te ante· populum, vt des illum tu in manibus noftris : & quo- nia bona efl: promiflio tua, ■ fi fecerit mihi hoc Deus tuus, erit & Deus meus, & tu in domo Nabuchodo- noior magna eris,& nomen tuum nominabitur in vni- O / · uerfia terra. c a p. x i r. t^pVnc iufiit eam introire A vbi repofiti erant thefauri eius, & iufiit illic manere eam, & E cofl:ituitquid daretur illi de couiuio fiuo. x 4 CuireiponditIudith,'& dixit, Nunc no potero ma- ducare ex his , quse mihi prxcipis tribui, ne veniae fiupra me offenfio ; ex his aute qu$ mihi detuli, man- j ducabo. 4 Cui Holofer- nes ait, Si defecerint tibi iiWquae tecu detulifti,quid 4 faciemus tibi? 4 Et dixit Iudith., Viuit anima tua, dne meus,quonia no expe- det omnia ha:c ancilla tua, donec faciat Deus in manu j mea hsec quse cogitaui. 4 Ec induxerutilla ferui eius in 'cabernaculu quo prsecepe- «rat. 4 Et petiit du introiret, B vt daretur ei copia nodle & ante lucem egrediendi foras ad orationem,& deprecandi Dominum. t Tranflat. B. H ierony. cap. j * Et praecepit cubicula- 7 riis fuiSjVt ficut placerer illi, exiret & introiret ad ado randum Deum fuum per triduum^ *£t exibat nocftibus in s vallem Bethulias, & baptizabat fe in fonte aquae. s Et vt aicendebat, ora- 9 bat ad Dominum Deum Ifrael ,vt dirigeret viam e- ius ad liberationem populi fui. - s Et introiens muda ma-^ .nebat in tabernaculo, viq· dum acciperet efcam fuam inveiperum. *Et fadtum eft quarto die 11 Holofernes fecit coena fer* uisfuis, & dixit ad Vagao eunuchum, Vade,&fuade Hebraeam illam, vt fponte conferciat habitare me- cum. *Fcedum eft enim apud Aflyrios, fi foemina irrideat virum agendo,vt immunis abeotranieat. ' * Tunc introiuit Vagao 13 adludith,&dixit:Non vereatur bona puella introire ad dominum meu, vt ho- nbrificetur ante facie eius, & manducet cum eo, & bibat vinum in io.cundkate. . *CuiIudith reipondit: 14 Ορις ego fum, vt contradicam domino meo? 4 Omne quod erit ante ij oculos eius bonum &opti mum faciam. *Quicquid autem illi i& placuerit, hoc mihi erit o- ptimum omnibus diebus vitae meae. *Et fuirexit,&ornauit^ fe veftimeto fuo^ & ingref- ia ftetit ante faciem eius. xrrrr. Ιοτδειθ. X 1 χμ> iTifc-fv) ις%Ίςσω- 7 μαζφνλ&ξίμη όίαχώλνέΐν αυυτίω · (ς παρψΜνον ζν τη παρεμβολή η- μίζμς τζόϊς. 4 (Ιζεπόράόετ xfi β ΥϋΥ^ϊα ύς rw φάξμ)3α βί%νλ$υα./ί Ιβαπ\11ε% ϋτη ? πηγής vdarFfi cv τίί παρεμβολή: 4 (ο ως άμιβη, ? sU&u ν$χυ&:ν Β-εοόίΰ’ζμήλ,χατάο- ύνναι jltjj όόον αυτής ας ανασηματαίν μώ^Ίλαοιϊ αυτής. ■ * (e οίςπορώο- 1 ° fjfyun Xafrapfi^tfpSfJlSfJC# QM ΤΗ σκπ- νή μίχν-ς « (®ζβ<τΙαιίγκ&% χ ήν τςο~ φήν αυτής ας ε σπόρον. *&·$$& cv τη η μόρα τη τετάρτ η, 11 εποίησνν όλοφόρνηςπο%ν cum? μόνοις , xcq sbc όκάλεσον ας τμ χλήαη nifrcia τώ ,σχγις %βς χράαις’ (ς είπε βαγ det rJ άίνουχω, ος ήν εφε-, ςηχως 3%)πά/ότων τ&ν άν&,πείΟν ίπ- πορ&)3τάς τίνυ yjvouxa τϊώ εβραιαν ■ ηεςι (ω^α GifisS Ihirdv σ&ζβς ή μας (c φαγειν<ζπιαν μεν ημψ. Ίόαγ)**· αιχ^βν τύ ανζβσωπω ήμψ,ει yiwcu- yja %ιαΰτην7ίαργβφρ νχ ομιλήσουν Ίξςαντπ οτι adlo μή αύτΐω τη ήμερα ^cuth, ως μία Ανίατηρ vlv\\dv οίατύξ/Α τϊαρίφίχα- mv ον οίχω ναζουχο0ονό3ρ. * (£ em <®ζρς ανννιΜβ,&τίς αμ) μ Ιγω ό/ότί^οόσα ψ! χυ&ωμου^ 4 077 τΐά?ό ο ίςομ & %ϊςόφΟαλμοΐς μ curti? 'άξέςον crnthcracia ποιήσω* 4 (b ίςα\ μοι %ντ ας αίαλλίαμα 16 ίως ήμίξας θανάτου μου. 4 (c dvoa- 17 ςασα ίαοσμήΟη τύ Ιματισμέ (ο Ίίά /j τι τ$ κόσμω τά FtwctiYm ‘(£ 7ipo η όύλη cujF, (£ ίςρωσζν αυτή χα- IcdoJlt όλοφόβνχ χαμαί τα χωόια d ίλα^^μβαίωΟυ ας την χαΰνμζ- ςμνήν όίαίίαν αυτής ας τ ίόϊίαν χα?&- χ.λινοφμίαυίπ’ αύτύν' χου ίλ^οότα ά/όίπζσνν hvh\0i ' Interpr.Graec. 133 *Et iujjit Holofernes Catel- us % m prohiberent esmi.(t? fflanft m caftrti diebus tribus. s Et exibat per noBem in mallem Betulua 3 & baptizabatur in fonte aqua in cafm. *Bt vt afeendebat , orabat Hominum Deum lJrael 3 Vt dirigeret miam eius ad exaltationem fhorum populi fui. *Et 'introiens munda manebat in tabernaculo , mfque dum tuhjfet efcam fuam ad Veneram. It * 6 t faElum eflin die quarto, fecit Holofernes conuiuium feruis futs foliis , & non moca- uit ad multationem quenquam eorum , qui ad vfus ; & dixit OBagoc eunucho , qui erat prsz- feBas fuper omnia quee eius y Suade iam madem mulierem Hebraam , qua efi apud te 3 mt meniat ad nos, & manducet } e> bibat nobifum. 11 4 Ecce enimfoedum confe- ffiui nofro 3 β feminam talem dimiferimus , non communicari tes cum ea . quod nifieam attraxerimus , irridebit nos. 13 * 6 t exiit Bagoas a facie Holo fer n is , £?·> introiuit ad eam , €> dixit: Negrauetur ancilla bona hac , Venies ad dominum meum 3 honorificari ante faciem eius, '(efi bibere nobifum ad iocunditatem vinum , & fieri in die hac,vt vn a filia filiorum Afiyriorum , qua afiiterunt in domo Nabuchodonofor. 14 Et dixit ad eumfudith: Et qua fum ego , t contradicam 1 j domino meo\ s Quoniam omne quod erit in oculis eius placitum,feflinans faciam. 1 6*Et erit mihi hoc ad exuitatio- nem vfq- y ad diem mortis mea. 17 Et Jurgetis ornata efi a/e·* fiimento , fir omni ornatu mu» Hebri. & introiuit ancilla eius, e> firauit ei ante Holofernem in terra,pelles quas acceperat a Bagoa ad quotidianum rvftm vita fiia 3 vt manducaret reclinata fuper eas. ingreffa ac w cubuit Judith. U i:i I 134· Interpr. Graec. 4 Et obfiupmt cor Holofer- 18j nii in ea, & concuffafuit anima eius,(ifi erat cupidus valde coeundi cum ea. (efi obferuabat tempus njt deciperet eam , ex qua die <~vidit eam. t Et dixit ad eam Holofer- 1 9 neSj Bibe iam, fis nobifcum in iocunditate. * Et dixit fiudith , Bibam 10 i.im domine , quoniam magni ficatum efi viuere meum m me hodie prae omnibus diebus generationis mete. 4 Et accipiens manducauit 11 (efi bibit coram ipfo 3 qua para- ner at ancilla eius. 4 Et iocundus fa filus efi Ho- *■- lofernes in ea, (gfi bibit vinum multum nimis 3 quantum no biberat nunquam in die Vna ex quo natusfuit. CAP. XIII. autem Veff erafafila efi 3 1 fefiinauerut ferui eius di- uertere . (efi Bagoas coclufit tabernaculum eius foris 3 (gfi dt- mfit afiates a facie domini fui. (efi abierunt ad cubilia fua. 4 Erant enim omnes fatiga -* ti 3 (puia diufafiium fuit conui- uium.rdifiia efi aute fudit h fola in tabernaculo. 4 Et Holo- 1 fernes procumbens fuper lefilu fuum; erat enim perfufum ipfi vinum . * Et dixit fiudith 4 ancillae fiuae 3 nutflaret extra cubiculum eius t (gfi obferuaret exitum eius ficui quotidie, fie exituram enim dixit ad oratio - nem fiuam. (pfi ^Bagoae locuta efi iuxt a verba haec, (efi abierunt omnes a facie ipfius 3 & nemo reli filus efi in cubiculo a paruo vfque ad magnum. i Et flans ludit h fuper le filii s illius,dixit in corde fluo: * Domine Dem r vniuerfie 6 potentiae , reffice in hora hac ad opera manuum metru ad exaltationem Hierufialem. quoniam nuc tempus ad adtuuandu haere ditat em tuam 3 (efi adfaciendum flttdia mea/n fraSiionem inimicorum quiinfurrexerunt nobis. o I ΟΤΔΕΙΘ. ] s * ψ) ζΐζίςη n 'xarplla ολοφε pvx Id αυτή fi h ταλώΰη ή nv κατεπί^υμος (rtpobey, fi ovyfmbdcq μετ’ αυτής' (c ετήρα fi άπατη (faj cujtIw , άφ’ ής ήμέζμς ειδον cw- τϊώ. 5 * rfij είπε ατ^ςαχηΐυυολοφίρνης, π te b' ii ifcy ffijnfijvib. με& ήμάν εις φ’- φρβάαόΐω. ο * ifcq ειπεν iov$ άθ 3 πίωμομ $ η χυ- &ε,οτι εμεγαλυυυΰη τζίωμονον εμο) τήμερβν πάταςτάςήμί- ζμ,ς^φίμέσ-εωςμ'α. %ι * rfijf λα&χϋτα ίφαγε j£ 'ime κα- τενα /h curti μ. ή^ίμαοϊν ή $ύλη αχ>- t d. $οφζάΐ/3τ ολοφψηςεπ’αυτή, £ eme ν οίνον πολνν <τφο$ζμ oQv ύχ ε- me πωποτε ον ήμεραμια,άφ’ i efifl- VnSv. ιγ. j 3 οφία Ifipe^ficmibacrcva oi Φ(Γλο/ cunfi djjaAvetv * xfij βαγωας ouueySAcitji rlsd oyJjjjIw cwidl^ev 3 (£ απίλν<τ€ ctns 7ίαρβςάτας coi cw^p- (τωπον fi κυρίου duri· (£ άπω%ον% ei; ' τάςχοίταςαντάν. ,, t * wcw yj md/jre; χεχοπωμβμοι Λα 7 =Sdmfi\Uov ysfovevctj τν πότον' \%zre λάφδν p ιονδαθμόνη cvtyj tndm. ? ολοφίρνης αωζβπίπίωχύός Sm την κλίνΐω duri' lw γ) πί&χξ%υμί- νοςώΜ$οοιν&. t \ Ί" » V 'Λ ~ ^ Α » <ί 4 itmevmm τη ο ουλή ουυτης , ςή»θ} Ιζω %§χοιτάν& > αυτής 3 κ, &η- τηράν τΐυυ e%o$ ον αυτής χαΟάπερ χα- ΰημίροΛί · Αζελ&ό (jo% εφη Sm ΊΙυυ m&crbhpfljj αυτής' (ί τά ζαγωα ελάλητε xfi τα ρήμα%ι ^τα· rfib άπήλΒ-ον πάστες οχ πρβτωπου ουυ- τής,ΐφίΜςχατελεί<φ& ον τά χοι- τώνι 'doro μικροί} εως μεγάλου. $ * yfif ςα<ία iovbdQcfifii τήν χλίνίω durii 3 άπον ον τη χαρδία αυτής, ( * χΰ&ε ο fi -εος πάτης διυυάμεως οΒιβλεφονον τη ωραταυτη ςβπίτά έργα τάν %etpdv μου ας ύψωμα Ιε- ρβυταλήμ. οτι νιω χαι^ς άυ τιλα- βε&ομ τής χλ ηρρνομίας (ρν, (c ποιή- oU) τα έΒίτηδενματά μου ας Τραύμα εχθξάν οι επανετηταχ ήμϊν. ν D ι τ η. Tianflat. B.irlierony.‘ * Cor autem Holofernis concuiTum eft , erat enim ardens in concupifcentia eius. 19 4 Et dixit ad e^m Holo- fernes, Bibe nunc , & ac- cubein iocunditate, quoniam inuenidi gratiam coram me. ^ to * Etdixitludith,Bibam domine, quoniam magni-i ficata eft anima mea hodie prae omnibus diebus meis. 4 Et accepit & manducauit & bibit coram ipfo, ea quae parauerat illi ancilla eius. 1 4 Etiocundus fa&useft Holofernes ad eam, bibit- que vinum multum nimis, quantum nunquam biberat in vita fua. o CAP. XIII, yT autem iero fa&ueft, A feftinaueruntierui illius adhofpitia fua. & conclu- fit Vagao oftia cubiculi 3 & abiit; t 4 Erant aute omnes fatigati a vino. 3 4 Porro Holofernes ia- cebarin ledo, nimia ebrietate iopitus. 4 4 Dixitque Iudith puellae fuae, vt ftaret foris ante cubiculum , & obfer- uaret. j 4 Stetitque Iudith ante ledum, orans cum lachry- mis & labiorum motu in filentio, dicens, s 4 Confirma me Dominq Deuslfrael,& reipicein hac hora ad opera manuu mea- ru, vt,ficut promififti,Hie- ‘fuialem ciuitate tuam erigas^ hoc quod credens per te poife fieri cogitaui, perficiam. Tranilat. fe.HieVony. c a p. x 4 Et cum ha:cdixiilt:t,ac- 7 ceilit ad columnam quas e- rat ad caput le&uli eius, &: pugionem eius qui in ea ligatus pen 9 debat, exoluit. 4 Cumque euaginaifet s illu, apprehedit comam capitis eius,& ait, * Confirma 9 me Dne Deig.in hac hora: & percufsit bis'in ccruicem eius,& abfcidit caput eius·, & abifulit conopceum eius a columnis, & euoluit corpus eius truncum. 3 Etpoif 10 pufillum exiuit, & tradidit caput Holofernis ancillae fuse, &: iufiit vt mitteret illud in peram fuam. s Et u exierunt dux iecundu con- fuetudinem Euam, quafiad Oratione; &tranfiemntca~ ftra ; gyrantes vallem, venerunt ad portam duitatis. s f^dixit Iudith a lon- n ge cuifodibus murorum, P Aperite portas, quonia no- bifcumeilDeus, qui fecit virtutem in Ilrael. 4 Etfa-13 dum elicum audineiltviri voce eius, vocauerunt pref· byteros ciuitatis. 4 Etoc-i 4 curreruni ad eam omnes a minimo vique ad maximu, quoniam fperauerunt eam iam non effe venturam; * Et accendentes lunjina- 0 ria,congyrauerut circa eam vniuerli; illa autem alcen- dens in cminentiorem locum, iufiit fieri filentium. i * Cumque omnes tacuifi ί« fent,dixit iudith, * Laudate Dominu Deu 17 noftrum, q ( ifi non deleruit fperantes in fe, &in me ancillam fuam adimpleuitmi fericordiam fuam, quam promifit domui Ifrael , & interfecit in manu meaho- ftem populi fui in hac no- # * 4 Et proferens de pera 18 caput Holofernis, oilendic illis, dicens, IVDITH. ΙΙ Γ · I or Δ EI Θ. * C τά κανόνι f κλί- ? ης οςίυύ(8τζβς κεφαλίω όλοφέρνοΰ,. καβάλε τν άκινάκίω άπ amdli εγ- γίταετατή κλίνη ε/ό)οάζα%κόμης ■fi κεφαλής ώπύ, ^ είπε, » * κρμταίωτον με κυο/ε όΒεός ον ? τη ήμερα ταυ τη "/μι εποίκιζαν εις τν τράχηλον aurd ό)ς αν τη Ιγυ'ίαύά, (ο άφάλε τΐυυκεφαλάχ) curtd άπ curftf, /μ) άπεκνλκχ ? νάμα άυΐέ Ίπό f ςρωμνης, /μ\ άφάλε r κωνωπιον Ίπό τάν μόλων. * χμ) μεί’ολίγον εζήλ,Βε, ιμ) πα- ι = ξίόωκε τη αβρα. αυτήςτίω κεφαλίν ό/\$φέρνου 3 /μ\ cv έβαλαν αύτίω είς την πηφμν τάν βρωματων αυτής. * χμ} εζήλβον ai Si)o άμα /f' τν χ ι βκτμόν comSv c 'Jm tIw πμτ^υγίιύ· (ο άιελβοόίίουι ιίυυ παρμβολίηυ, άκυ- κλωοΊΜ τΐυό φάομ^α ίαείνΐυυ , χίμι c ®ζβ(τανέβη(Γουν Ί°ορ&βε%υλ'όα, ^ ηλΒον α&ζβς τάς ιίυλας αυτής. * (c είπαν ίχόββμακροΒαν %ίς φν- 1* λάοτουεην cJm τάν πυλών , ανοίγατε, φυοίζατε 0η rlw 7 τυλίιιτ μεβ' ήμων ο Βεός ό βεός ήμων ποιήτομ ίτι i^tw ον ιο-^μήλ^ κράτ& κ$ τωνέχβρων, καθά ψ) σήμερον ετίοίηϊε. i Κ#) ως ήκονταν φϊμόάάξες 13 τής πόλεως αυτής τΐώ φωνϊ/όυ αυτής } έαποΰόαταν τοό καταβήνα\ είςτίυυ Ήυλίυυ ά πόλεως αυτών' ngy τανεκά- λετων ciu' πρζτβυτέρουςτ*πόλεως. 1 * )(αι (ίουεάξαμον πά/υτες Ίππο μι- 1 4 κρο(ϊεως μεγάλου , οτι οζον lw αυτοίς τ ελΒαν αυτίυό· κμ) ήνοιζαν την ΊίυλΙυ) νμ\ υπε0ε^μ% αυτάς. i νμ) άάγαντες π(ϊρ άς φαυσιν, πε- 1 ί (μεκυκλωτοΆ αύτα,ς. * ή όε άπε (®ζ)ς aucRr φωνή μεγάλη' * αΐνάτε τν Βεόν οάνάτε · οάνάτε 17 τνΒεόν' οτι gw άπίςητε τέλε^γ curfti Ίποτόόόοίκουίτξμήλ , άλλ ε- Βραυτε ctB ΐχΒρόμ ήμάν όιά χμ- ρβς μου ον Τ% νυκΊι ταντη. i ncjjj (®ζβελο<ό<τα τίυυ κεφαλίω 18 α% τΒς πήζμ,ςίά,αζε, χμί{είπαναν- τοίς' Interpr. Grxc. 13 r aperuerant portam , (ff fufeeperunt eas. s 3 Et accendentes ignem a.d flammam , circundederuht eas. 4 fila aut e dixit ad eos uoce magna , *|7 4 Laudate EDeum,laudate 3 laudate DeUm,quoniam nona- mouit miflkicprdixm fuam d domoffraelfed confregit hofes noflros per manum ineam in noffie hac. 4 Et proferas caput de pera, oflendit , 0* dixit eis i M 1 1 3 14 *; ·* 16 1 8 1 3 <ί Interpr. Graac. i Ecce caput Holofernis prin- ΪΌΤΔΕΙΘ £ ?! cipis militia Aflynoru, (djr ecce cmoposum in quo recumbebat in ebrietatibus fuis:(ef percuf jit illum Dominus in manu fce- mma. *Et viuit Dominus 3 qui i0 cufiadiuit me in ‘via mea qua ambulaui-y quonia decepit eum facies mea m perditionem eius, (fr no fecit peccatum mecu m pollutionem (ef cofufionem.(ef obfupuit omnis populus nimis. % Et inclinantes adorauerunt 11 Deum . * Et dixerunt vna-n nimiter : Benedicius es Deus nofter, qui ad nihilum redegtfii in die hodierna inimicos populi tui. i Et dixit ei Ozias: Bene-1 3 dicla tu es filia a Deo exceljo , pra omnibus mulieribus qua fuper terram, s *Et benedicius n, Dominus D eusyqui creauit ocios (fr terram, qui direxit te in Vulnus capitis principis inimicorum nofirorum. quia non recedet fj>es tua a corde hominu , qui memores fuerint r virtutis Dei vfq- } in feculum. e> faciat tibi hac Deus in exaltationem fempiiernam, τη oM μ% « Ιπορ&οΟίυο,οπ ητίάτη- crw cwfv ί° (®ζβ(τ(ύπΜ μκάςοίπω- 7 \cm axnfj 3 k. onc εποίησεν αμάρτημα. μεϊ εμοΰ άς μίασμα, χαι οάγΰ- vlw (ς βζίςγ) παςο λαός σφόίρμ. * yfjj κν^ρΟΆτες (Ζτζβσεχν νήσον» νΐ Bid. • * (£ άπον ομο%υμα$όν, άολογητς ? 'λ ' t ορρ I ί ? 1 Λ 1 ■> ™ C ει ο ϊσεος ημψ ο εςονοενωσας ν»·τηη- μερα τη σήμε^ν dftr ιχθροις ? λαοί) Gv. i χβι άπεν αυτηοζίας,&λογητη σν ει θνγατερ τά Βες!) τά v\j/ifo)c^f πασας τας ίινυαιχας τας Sdn f γης. * (c άολογηρ$ρ>& xv&i(& J ο 3 εος ος εκτισε ciir ύρμνός (ς τίνυ γΐώ,ος χα- τώ%νεσε ειςσςαυμα κεφαλής αρ- %on© J tyfydv Υΐμψ' οτι ςχχ, ϊκτοςή- αε) ή ελπίς Gv fae χαρίίας df^pd- Tim μνημονώοντων i^uv Βεοιϊ εως α».ων(&”$: ποίησα) Gi αυτοί ο 3 -εος είς ν\ J /ος αίωνιορ £οΒησκε^αΕταάσε b» aya^digpf/fd m φλ εφάσω τηςψν- γης Gv dia tIw %πάνσ>σν f βρους η- yfjfcilf επεζηλΟες τά πΐιίματι ήμψ επ ποράούεΐσα bdrtiov S Bsof ημ{ι!. *(£ ειπον παςο λαός^01% fpoi%>. ι¥ * Και ειτίΟΑ αζζβς cwGeny iovcieiO, ακούσατε fn μχ οίίελφοί'χμ) λαίοόν- τεςτίνυ κεφαλίω^ντίνυ, C principis militice Ailyrioru * Et ecce conopccum illius, in quo recubebat in ebrietate fua, vbi & per manum foeminie percuisit illu Dominus Deus nofter. Viuit autem ipie Dominus , quoniam cuftodi- uit me angelds eius,& hinc euntem , & ibi commorantem, & inde hucreuerten- tem ; & non permifit me Dominus ancillam iuam coinquinari;ied fine,pollutione peccati reuocauit me vobis gaudentem in viatoria fua,in euafione mea, in liberatione veftra. 11 4 Confitemini illi omnes, quoniam bonus, quoniam in feculum mifericor- diaeius. 11 s Vniuerfi autem adora- tes Dominum, dixerunt ad eam,Benedixit te Dominus in virtute fua’, quia per te ad nihilum redegit inimicos noitros. Porro Ozias princeps, *3 populi Ifrael dixit ad eam, Benedida es tu filia a Domino Deo excello,prge omnibus mulieribus fuperter- *4ram. 4 Benedidus Dns qui creauit c^lum & terra, qui te direxit in vulnera capitis principis inimicorum noitrorum,quia hodie nomen tuum ita magnifica- uit, vt non recedat laus tua de ore hominum, qui me- D mores fuerint virtutis Dni lt in aeternum, pro quibus no pepercifii animae tuae propter anguitias & tribulationem generis tui, ied fubuenifti ruinae ante con^ fpedum Dei noftri. 15 Et dixit omnis populus,Fiat,fiat, xs Porro Aehior vocatus Vcinit. 6e dixit ei Iudith, Deus Ifrael,cui tu teflimonium dedifti,quod vlcifcatur ie de inimicis fuis,ipfe caput omnid incredulorum j^cidit in hac node in manu mea. 17 Et vt probes quia ita eit,ecce caput Holofernis quiin contemptu fuperb^fuaeDeum Ifraelcontempfit,& tibi interitum minabatur,dicens: is Cura captus fuerit pqpulus Ifrael, gladio perforari praecipiam latera tua. Videns autem Aehior caput Holofernis, tnguftiatus prae pauore, cecidit in faciem iuam fuper terram,«& aefluauit anima eius. 30 Poitea vero quam refumpto fpiritu recreatus eft, procidit ad pedes eius,& adorauit eam,& dixit; 31 Benedida tu a Deo tuo in omni tabernaculo Iacob, quoniam in omni gente, quae audierit no* men tuum, magnificabitur fuper te Deus Ifrael. 0 , 1 CAP. XI III. * AJlxit autem Iudith ad omnem populum, Audite mc fratres. s ( ( \ ) Tranflat.B.Hierony. cap. xiii t. ΪΟΤΔΕΙΘ. * κρεμάσατε cwrlw Sm f επάλ- %εως W τάγοις κμ) mm μ όΐαφανση o opS-plG/ ng) οΐζέλ^η ο Τιλιος 3 τη rlw γ 1 ω } ουνα,λγιψζοϊ£ εκα τάσκάίη τά πολεμικοί νμψ^ xg) όΐζελ&όσετα] πάς ctvvip ίγνων ε'ζ,ω τ" πόλεως · χά) δώσετε ’&ξγνγον επ cw- Gtir ως κα%ίβοάνορτες etg τ πεδίονάς την «&£$(φυλακήν φών άοσχρ , xgj ου ΚΰώόμβΥΐσε£Γ€. * <£ Φοαλαβόντες ύΖι τας %mo~ 3 7ύΊας οώτών/ζορφβνται εις τάς πα- ρεμβολάς αυτών 3 rgq εγε/ρύσι c^ir σξμτηγόυς της δωυαμεως άοτάξ" * yg) δρμμνντομ Sdh την σκίλάιά 4 όλοφερνα 3 yg) άγ djpnGvaiv αυτόν, (c ώάφίπεσάφμί S 7 T αύά^σ φόζ (&/£ φ$ό- . § ovTcq )κτο (ύόττ'ό νιμψ. * yg) 3 έπακολ^Β-νίΟοάΙεςυμάς (£ πφότες (φ) κα%ικοδντες πάώ oyiov ίσ-ραηλ,χαΐα- ςξωσατεαύά χτ ον ταϊς όδόις αυτών. *πρό $ £ποιησαι ταότα, καλέσάΐε * μοι άγιώρ τν άμμανίτην, ϊναίδών ε~ πιίνώ τν νκφαυλίσαντα. τν ohov /V- ραηλ <& αυτν ας M&w ‘ίστοςάλουν- I Ία εις ήμας'όί νκάλεσαυν τν άγιώρ εκ £οίχ'ό όζια’ώς ο ήλθε β είδε Ίην κεφα λην ολοφερνχ ον γαρι ουνδρός ενός εν τη ο/κκλησμ λαοδ, \ιτ£τ£ν Φπ) σωπον,ιμ) δΙξελυ 3 -η τπν&όμά' άυιΦ. ώς 3 αάέλαβον αυτν,απζβσ έπεσε %\ς 7 roQlv Jai«0 , ygjj (®ζ$σεκνυυησε·τώ στ/^σώπω άυτώ yg) απον,&λογημε- νη συ ον πουντί σκίωώματι ίώδα (ς ον 7 γμ>τ ι εβνπ . οιτινες αζχσαντεςτ όνομά ζυ τΛζμ^νβηαή * (£ νυυυ ΰώάΐ- - <φξβσιυυον οι» τη πόλα αυτών" Ιόών ό\} ο άχιωρ πφέτα 'όσα έποίησενό $εος ισζμηλ,εΒίσευσε τά ^τίώ σφόόζμ, να) πε&ετεμε% την σάρκα τμ? άκρββυςίας cwr£\ (ί πρζρσετ&η άς τν οίκον ίσ,ζμηλ ϊως της ημί- ζμς τ αυτής. * ηνικα § όρβρ^ φόέβη, οκρεμασοΆ την κεφαλήν όλο- φέρνου m τ άγους. Kj d /άλαβεπας d/Jwp τάρπλα άσι^-,ψ) εΙζηλΟον Jtp c τσάρον SJn, ΐάς ά/οαβάσ\ς %όορους . rttel nafjue in diem hanc. 7 Cum autem diluculum afcendit,fusfenderunt fit omnis wir arma fua , exierunt in circulum ad afcenfus montis . IVDITH. '· 7 Interpr.Grrec. 13? i i Siif endite illudfiper fi- naculum muri nofiri ·. & erit quum illuxerit diluculum , (ff exierit fol fuper terram , recipietis vnufquifqi arma bellica ueftra , (&γ exibit omnis * nunc nunciamihi $ qua fecifii in dkbus ifiis. Et annunciauit ei fiudith m medio ^populi omnia qua fecerat 3 a qua die exiuit 3 rvfquequo locuta e fi eis . Vt autem cejfauit loqui , Voce magna egultauit populus t (fi/ dederunt*vocem iocundam in ciuitate fuVidens autem aAcbior omnia qua fecit Deus ffrael 3 credidit Deo naalde 3 (fi/ circuctdit carnempraputij fui 3 (fi/ appofitus efiad domum ffi caput Holofernis de nJuro , (fi/ aece - M 3 « * * »3$ Interpr. Graic. * Λί frlij Afyrxmtm Vt vi~ z derunt eos , mifrunt ad duces fuos. 4 fili autem ^venerunt ad 9 duces & tribunosad om m nem principem fuum. 4 Et venerunt ad tabernd-io culum Holofernis ,& dixerunt ei qui erat fuper omnia eius: * Excita iam dominum m- frum, quoniam aufl funt ferui def edere fuper nos ad bellum, Vt difr er danturin finem. * Et ingrejfus eBH ago as, et pulfamt aula tabernaculi; fit fricabatur enim dormire ipfum cum fuditb. 4 Vt autem ne- 13 mo audiuit, aperiens introiuit in cubiculum , φ inuenit eum fuper flratum proieBum mortuum , φ caput eius abbtum erat ab eo: & exclamduit voce magna cum fletu & gemitu, et clamore validofcidit vefii- menta fitd. 4 €t wgrejfus e fi in taberna -1 4 ' culum mbi erat fudith diuer- tens ,φ non inuenit eam ; φ exilijt ad populum clama- uit gPrmaricati funi frm: fecit confufonem vna mulier He brutorum in domum regis Na- buchodonofor , quoniam ecce Holofernes in terra, & caput eius non efim ipfo. 4 Cum autem audijfent hac 1 s Verba principes virtutis Afjy - r torum, fiderunt fatim vefii- menta Jua, turbata efl anima eorum valde. *EtfaBus ef eorum clamor 16 φ vociferatio magna nimis in medio cafrorum. CAP. XV. ' p T cum audijfent qui in tabernaculis erant 3 obfiupue- runt fuper faciqpt , φ cecidit fuper eos timor φ tremor. I or δειθ. i v d it H. Tranflat. B.Hierony» * ® 0 οίατύρ ως ειδον αυτχς, ι s * Quod videntes expio ro it IZ »3 14 1 J Ii ύίε'πζμ\1/αν m (fnr nhiySpov; οωτφ. ύλβον Sdn c^ix τζμτγγύς yg) χιλιφ'χους ιφ) dJm πούντα. wp- Xovfg cwrdv. * ιφ ποορεφόον^ Sfn rlw ολοφέξνον, ιφ εϊπονφοντι c$i ττάρτων iiv curti. εγαξβν 6n fv χυ&ον Υμψ,οτι ΙτλμΥταΛ (?) δούλοι Kcdyccuvetv εφ’ ημάς άς πόλεμον, ’ίνα εζολούρενύά- <πνείςτξλ&’. * ιφ είτΥλΒε βαγωας,& expwre τΐυυ ουύλΐώ f wlwwxzzrzvoci yo m- ϊώδ&ν cwrv (Jf ιονδάΟ. * ώς$ νδάς χζτήχονη φαςάλας «{Γ»λ3·ορ εις rv xoirdva' £ ώραν cw~ vvcffn f χετλωνίδος ερριμ^ον n- χφν, <£ μ χεφαλη ώυτά άφήργ% ώπ curti ' ιφ εβόγ<τε φωνή μ,εγάλΥ μζ κλαυθμού (£ ςαναγμού, βοής i%y- φις, νφ διίρρηζζ τά Iματια curti'. * χφ mYihScv άς tIw ctxIujIuj ύ l/ju ιονδάϋ xctfiAvovtrctfgcfji ύχ άύραν CLVtIw * ιφ \ ^Z7rYi cu πόλας cu αν tn ό’ρ^νη χφ πζ^ιη c/jt05*Tnm πο}λο% λάφυρων , bJj fi 7 tf\boc πολύ σφό$ζμ. * χα] ίωακαμ ο kpSjg ο μίγας , (£ ι ο μ γζζβυσία τ£ν φίν ισομνιλ (§) κα~ %ιχο$ν]ζς ανίζζον£αλνμ ηλΟον § Οζ- μζλι^σομ τα dyaSdd ζποίησζνο %ζος φ Ιμ^μ,Υιλ^φ 'S heiv ίοΆαβ χμ) λαλτισομ μ,ζτ θύτης ziplwhtj. * ως q ζισηλΒ-ον άντϊώ , 11 Τιμήσουν ουηΐιύομοβνμα^όν fi. ζιπον (®φς οωτίω’ * συ ύψωμα ίζζβυ- 11 σαλήμ, (fu γαυρίαμα μζγα § Υίλμύκαυ’χημα μζΐα £ jfiovgnuffi οτι Ιποίησαςβοφτα πάντα αν yzifi (gv ΙποΐΥΐσας dyaS-d μ§ ισξμηλ , ^ AjMxwrM ίπαύτάς ο 3-ζός- άίλογη- [jSpnyimafy/tTsf παν'&χζμτοζ/,κν ρίω ί!ς τν cudva fflw. <.? Interpr. GrsfeCi *39 ί * Et non fuit hemo manens ante faciem amplius proximi ftn.jed dijfuf unanimiterfu~ gerunt ad omnem Viam campi e> montanorum : in omnem terminum fjrael·, qui annuntiarent fuper eis qua cofmnmata fmt,& vt omnes dijfunderetur fuper ini~ micos in interitum eorum. Vt autem audierunt filij 'jfrael, o- mnes vnanimiter ceciderunt Juper eos a.fque ad Chobe : fi- mihter autem (dfi qui ex Hie- rufalem aduenerunt , & ex o- mmbus montanis ymnunciaue- runt enim eu qua fada fuerant caftris inimicor'ii juorumi 8 4 Et qui in Galaad (fiy qui in Gahlaa , diffpauerunt eos plaga magna·,t aut e introierunt ad eam, benedixerunt ea 'Unanimiter, dixerunt ad 1 1 ea: *Tu ex rotatio Hierufalem , tu gloria magna ffrael,tu honorificentia rmgm generis nofiri, quia fecifii hac omnia in marm tua : fecifii bona cum ffrael, complacuit fuper eos Deus·, benedicis fis ab ignipotenti Domino in aternum tempus, M 4 I 1 Λ «4® Interpr. Cnee. 4 Et dixit omnis populas: Fiat., h *Et expoliauit populus ca- u βτα per dies triginta. 4 Et dederunt fudith uber- 15 mculum Holofernis ,(fiy omma argentaria,& le&ulos,(gfi flateras, e> omnia fupellettdia e- ius. Et accipiensipfa,impofuit fuper mulam fuam , φ coiun- xit currus fuos , φ accumula - uit ea fuper illos. 4 Et concurrit omnis mulier 1« ffiael ad r videndum eam : θ' benedixerunt eam, φ fecerut ei chorum ex eis. et accepit thyr fos m manibus fuis, φ dedit & mulieribus qmcum βα.φ coronauerunt ohua ipfam , φ eam qua cum ipfa, φ proceffit ante omnem populum m chorea ducens omnes mulieres, (^r fi- quebatur omnis rvir ffiael armatus , cum coronis e> hymnis in ore eorum. cap.xvi. coepit cantarefudith con- 1 fejflonem hanc in omni ff- rael, θ' omnis populus cantabat canticum hoc -φ dixit fudit h :fncipite Deo meo in tympanis . * Modulamini ei 1 pfalmos φ laudem , exaltate, φ inuocate nomen eius. 4 Quoniam^Deusconterens 3 bella,quoniam in caflris in me- 4 dio populi eripuit me de manu 'perfequentium me. 4 Venit eAJfur ex montibus ab aquilone, naenit in miliaribus exercitus fui,quorum multitudo eorum obturauit torren tes,& equitatus eorum cooperuit colles. 4 Dixit fi incenfurum fines « meos, φ iuuenes meos occifu- rum in gladio, φ laBantes po-f fiturum in paut,netum, φ infantes meos daturu m prada, φ virgines measpradaturu. 4 Et Dominum omnipotens ' quaffauit eos in manu foemina. *No enim cecidit potens a iu - 5 uenibus,neq } filij titanum per- cujfirunt eum, neq ; excelfi gi- gantes impofuerunt fi illi ,fid fudith filia Metari in ffectefa- 1 ciei [m dijfiluit eum . ΙΟΤΔΕΙΘ. * refi άπε πας ο λαός, fipofsr 4 }φ ελαφνρηϊον ο λα^ς τϊιη πα- ρεμζολίωεφ’ ήμέζμς T&axovfgt. 4 yfij εΐωχαυν τη ίαδάθ tIw uxhubju ολοφίρνον (£ πάΜ&. τα dpyjpfuara (c τάς χλίνας (c τα ολχια έ irdffigfd axL ιάτμα& autref' (Ε λαβχτα αυτή, επεδηχαν Sdti την ήμίονον αώτης · xgjj ’εζάκΤε τας άμάζαςαντ 1 , (E ετωξώ- (TCAiouuld επ amfiv. ί ' 4 ygj[ σιωπάμε πάτα yiwn Ιτ- ζμ'γιλ f iiehi cwtIuj, yfif SsA^ynTaj cwtIj/j, Xj εποίητολί αότη yyoqfiv οΐζ cw. idv' (i ελαβε VupGv; b fitk yepaiv ουίτγις, ycfii ε$ωχε f ταίς yoicafi fiak μεΐ οώτή ζ'(£. εςεφαάωταλί tIjj ελαίαν αντη (c τη μετ ouut' fi (Όζβήλθεν εμ- 7ϊΜτς $Aaofib ·%οξίί& ή- yapSfiyi πατάν τάν yjvar/Jv' d ηκο- λύΟα7ίας d/onp iQqptnA ονωπΆίτμί- ν&,μζ ςίφο^ων ycfi ύμνων b τά ςό- ματι αώτων. / ι?. χ J Καί άζηρνΟΜ ixieidllw οΐζομο- Asyncnv touutIw b πάάτι Ιτρμηλ, έ πας ο λαός υπζριφωνα tIjju cv.vtmv fgx> 1 tIjjj' (£ άπονα izbeid, * cl^ctpyils τά Ιτίάμ'ό b τυμπά\άοις^οαρμότα^& dmd f /αλμους ψ) αίνον, ι)ψο(Ιτ£ ιφι cfifamMtr&drz f ονομα αυτά- 3 * οτι άθεος οαυτξίζων πολίμοίζ,οτι 4 άς παρεμβολάς b μίτω λανοίξά- λζν με QM χμβζ τάν χαταάΐωχόνΊων $ με' 4 άοτ'όρ οΐζ ορίων βωρρα,ηλθοΑ) b μν&άσι δαυάμεως cLnfi' , ών T7ti\n3r& > αάτωνεφξμζε ^αμαρραις,κμι ή 'ίππ& οώτάν εχά- 6 λυφε βχνοις. 4 άπ<24> εμ πρήτβντά ο^μάμ'ά, έ νεουνίσχοις μ% wiAwv b ρομφαία, (£ τα. ΰνλάζον^ 3-γιταν ας s$aωπά, ‘ αϊλά ίον$ S θνίάτηρμερα&, b χαλ- λα (®ζβόωπον cwd πωρελυτεν αυτν. i ν d ιτ η. Tranilat. B.Hicrony. π s Et dixit omnis populus: Fiat,fiat* 14 *Per d ies autem triginta vix colle&a funtfpolia AF iyriorum a populo Ifrael. 15 4 Porro autem vniuer- ia quie Holofe°rnis peculiaria fuiiTe probata fune , dederunt Iudith in auro & argeto,& veftib 9 , & gemis, & omni fupelle&ili, & tradita funt omnia illi a populo. ' Et omnes populi gaudebant cum mulieribus, & virginibus, & iuuenibus in organis & citharis. i 6 CAP. XVI. 1 r J - '^ nccantau ^ t: canticum \ hoc Domino Iudith,di i cens: s Incipite Domino in tympanis, cantate Domi no in cymbalis, modulamini illi pialmum nouum: exultate &'inuocate nomen 3 eius. *Dominusconteretis bella , Dominus nomen eil illi. c 4 *Quipofuitcailraiuain medio populi fui, vt eriperet nos de manu omnium inimicorum noftroium. 5 4 VenitAiTurex montibus ab Aquilone in multitudine fortitudinis fuse. Cuius multitudo obturauit torretes, & equi eorum cooperuerunt valles. « 4 Dixit fe incenfurum fi' nes meos ,& iuuenes meos occifurum gladio, infantes meos dare in praeda, & virgines in captiuitatem. 7 4 Dominus afutem omnipotens nocuit eum ,& tradidit eum in manu foemi- nae,& confudit eum. s Non enim cecidit potens B„eorum a iuuenibus,nec filij titan percuiferunteum,nec excelfi gig^ntes impofuerunt fe illi ,fied Iudith filia Merari in ipeeie faciei fuas diifoluiteum. Tranilat. B. blierony. c A t>. ivii *£xuitcnimfe veilimento 9 v iduitatis,& induit fe vefti meto j^titiae in exultatione filioru Iirael. s Vnxitfacie 1 fua vngengo, colligauit cin ■cinnos fuos mitra ad deci- pienduillu. s Sandaliaeius n rapiierutoculos eius: pulchritudo eius^aptiua fecit anima eius, amputauitpu- gioneceruiceei 9 . 4 Horrue- >1 rut Perfecoftantiaeius, & Mediaudaciaeius. 4 Tuncij vlulauerutcaftraAiiyrioru, quadoapparuerut humiles mei areicetes in fiti. 4 Filij 14 puellarii copunxerutfeos,& iicut pueros fugientes occi derutcos.perierutin pr^lio a facie Dni Dei mei. 4 Hvm 15 v num caremus Dno,hymnu nouu catemus Deo noftro: *Adonai Dnc, magn 9 estu &'prseclarus in virtute, & C que funerare nemopoteib 4 Tibi ieruiat omnis creatu 17 ra tua; quia dixifti, & fa&a funtjmilifti ipiritu tuumj& creata funt· & no efi: qui re iiftat voci tuae. 4 Montesais fundamentis mouebuntur cum aquis^ petrae ficut cera liqueicent ante facie tuam. 4 Qui aute timet te, magni 19 crijnt apud te per omnia. 5 Υς genti infurgenti fuper 10 i 1 Ι 0 ΤΔΕΙΘ. * ζζζόΰ(τα.% γό ςοϊύιν χ^Αχτζως αυτής ζις ύψος Αν πονύντωνΙσραήλ·. f «λε/ψα'δ τ (®ξβ(τύΐπον αυτής b 1 ο μν^μο-μ^Α \lmaZa τας τξίχας cw- ΤΥΐς b μίτξα,,χμι ζλα&ζ ςολΙΑ λινΙΑ άςά,πάτΐυϋ άυΑ. * τ ιτάΜ^άλιον cwt 1 ηρτηχ·<Γζν οφθαλμόν άυΑ , tgjj τ κάλλ(& ουπνις ηχμαλωτώβνψν- yhjj άυΑΑάλθζν ο άκινοίκης τν τςά- •χηλόν duuA. ’ * ζφ&ζαν Αρατμ τ!Α τολμάν αυτής· νψ μηόοι f 3 ~αρδ'& αυτής ί^ρμχθη(ταν. * ττζ η?Α-η λαίζ&ν © ^,Μίνοίμουβ: z&ondav © άωζνοόντζς μα^ϊπΙογιΰης-Μ, ύψωσαν tIsjj φωνίω d -ΜΪν,ψ) άοετςαπη- σαν. i ‘<\o\ χοζμοΊων zctlezsvlnoOv au- τύς, (ίωςπΑόας αυ^μολύίΐων ζτί- τξΟύϋΥ,ον ctufi&y · άπωλον% cm τταορμ- τάζζως κνψί S-sotT μα. * ύμνγκτω Α μ κνρίω ύμνον καινόν. i Α^μζ μίίας zi (b 1 ί ζν^οζος, θαυμαςός b ιχνίΑ φόνΑρ ζλη%ς. i Gi όνλ&νσάτω τίατα η κΐίσις ι η Gvfiri ζιτίας £ z fijj όθικίαν · άτάςαλας τ ττνζ&μΑ da (£ ωκοόόμηοτζβ- ακ ζην ος di^TiqnQf) τη φωνή Gv^clpn ψ qm frz- μζλίων oiwvfratn (ταλ&οθγιΏν^,πί- τςανι ο )xm ,π^βαωτία Gv ως Μξ)ς Ίμ- 'AGv). j c Vn ο %Ίς φοζαφροις ατζ <τυ άίίλαΊ<Φ(τεϊς αϋτοΐς } οτί μ ut^jt^Gi τία <τα %υ<τία ζις οτμίω ζνω^ίας , (£ Ιλά- χςονπάμ ςζομ> ζις ολοκάυίωμα da· ο $ φο£άμ$μ & τν Αρμόν μζγας C bibliothecas Hebraeorum fluduiflis intrare, & Interpretum certamina comproba/lis, tenentes Ellher Hebraicum librum, per lingula verba- noflram tranflationem afpicite· vtpofsitis agnofeere, me nihil etiam augmentaife addendo , fed fideli teftimonio fimpliciter, ficut in Hebraeo habetur, hifloriam Hebraicam Latinae linguae tradidifie. Nec affe&amus laudes hominum, nec vituperationes expauefei- mus · Deo enim placere curantes, minas hominum penitus non timemus 5 quoniam Deus diffipat offa eorum,qui hominibus placere defiderant: &C fecundum Apoftolum, Qui eiufmodi funt, ferui Chrifli efte non poffunt. Rurfiim in libro Efther alphabetu ex minio vfque ad Teth literam fecimus diuerfis in locis, volentes fcilicet Septuaginta Interpretum ordinem per hoc infinuare ftudiofo ledtori. Nos enim, iuxta morem Hebraicum,ordinem profeqtii etiam in Septuaginta editione maluimus. r ^gggrr BBBBSB t f a t Λ 9 ΐ m * 1 a a % 7 N 1 1 » Η+ >4 NtfH ’Ώ’3 ’Π’ j * ■· : - -: -"· <·' · tfiin^n iiha^Vsn vinwm j r-DHD π&σι an Wi m# ]T · ; 1+ ·■ ·>' : ■·· ; - 1·: 3 Tf *nnd?o K^SgterHiOTK “V?S Γπή^ρ rn·^]; idSqS ipiW rW3* nten czrajnsn *iai ona ,ζ ?’η insin vt? >·· T i „·, 1-J :-- -··■ J - T ->·· · τ λ τ : v i·· : : ai’ ^Sph ntpi; rbkn a’?-;n 1 rimosi* . a wmn ayrr ~W? jr r r ; ■lyi 13“’V3n3 T ΡΡ2Ί3Η1Π 5 *?ΐ/ f|ppi 3πτ ‘maa w Hipin £|ca hhy-by ! ΓΎΊΓίΟΙ 331 OT1~ DH3 i133tt ••r : t-1 i·· τ 'I* J- ; |· a’wa’SsD a^surtt ’Ss3 hip^m·* ί?^ΏΠΤ33Ίηΐ370?”1 ) v jv - j- : . ^ - 1 '··; 'τόίΐηΐρ» 'jg-» 30 iKj’Kjraitiifrn 5 : ©»NVC?» KpXTS fffipjfb 1ΓΡ3 IvSp anw rtnra nnw naVan >nsn qj 5 T . «j · · · · ‘it ; t r j · ·· ■ j' i* } mwnK^aSTfKniiSan n>§ "IDKJWS *|Sprr3) 31333 ’ρ3ψπα1·’3 * nnt N4nj3Ni Kms ϊ^?13ίπ nots pra 1 ? ’3£Γ ~ΠΝ α’ΠΎΜΠ Π’6 η0Π 'ηρζϋ D3131 :Γ ! |- £ $ Τ η e r. Tranilat. B k Hierony* LIBER EST Η ER. CAPVT I. N diebus AiTueri, qui re-* gnauic ab India viqj A- ^thiopiam, fuperccntu vi- ginti feptem prouincias, * Quando iedit in iolio * regni fui,Su-(a ciuicas re- 3 gni eiusexordiufuit. ^Tertio igitur anno imperij fui fecerat gradeconuiuiu eundis principibus,& pueris fuis;fortifsimisPer- faru & Medoru inclytis & praefedis Pro- 4 uinciaru coram ie; *Vtoftenderetdiui- tias glorias regni fui, ac magnitudine atqj iadantiam potentias fuas,multo tempore, centum videlicet & odoginta diebus, j Cumq; impleretur dies conuiuij,inui- tauit omne populum qui inuentus ertin Sufis a maximo vfq. adminimu·; Sciuisic fepte diebus conuiuiu praeparari' in vertibulo horti & nemoris, quod regio cukut i &rnanu confitu erat. s Et pendebant ex omni parte tentoria aerei coloris 3 & car- bartni ac hyacinthini, fuftentatafunibus ubyfsinis atq* purpureis,qui eburneis circu lis inferti erant., & colunis marmoreis fui ciebatur. Leduli quoq^ aurei & argentei, fuper pauimentum fmaragdina, & pario ilratuIapide diipofiti erat, quod mira va- rrietate pidura decorabat. *Bibebatr aut quiinuitati erat aureis poculis, & aliis atque aliis vafis cibi inferebantur , Vinum quoq; vt magnificetia regis dignum erat, 8 abudans,&priecipuu ponebatur. · .*Nec . eratqui noletescogeret ad bibedu, ied fi- cut rex rtatuerat,pra:ponens menfis fingu los de principibus fu is, vt fumeret vnufi- Vqiiiiq; quod vellet. *'Vafthi quoq. regina fecit c5uiuiu foeminaru in palatio,vbi rex ο A (Puerus manere confueucrat. *Itaq; die ieptimo cu rex eflet hilarior, & pofi nimia potionem incaluiiiet mero,precepitMau- man, & Bazatha, & Arbona, & Bagatha, : wiwk ij^sn & AbgatlT^,& Zarath,& Charchas,feptem eunuchis,qui in confpedu eius miniftrabant. ___ . _ 9 κ Dii-in ρ:κη χϊοΐ'ο 1 ! jobs ynrai pnipyi nsp ϋιηι s^yp iy iNnjn ja φρι ιοΐτιψηχ sin ΦηιψΠί? ’ΡΤ’Ρ Π1Π1 αψ,ρο ngy ππιρ 1 ?^ κη^3 5 i tnnm;tyv}z π πηιήρ >pnp hy anpS ηι^ηκ tq^p sya na n! pn 1 ? unxi 4 5 >πτεπ£Π 7 ηι ρηψι pVpN nohs^y ^pan panni ρ^ρηρρκ πρι ons ipteix innpynntannpn hpV hpb tohp nny ^sr* sifraio ipi» moWni 5 i ppn iprni nsp ptoap ppn nniphp qipn «api nni^bo ηρ’.κηηρ nyn pa \ηιη ιρη» ιρηΰ nn 6 t x^joh π nsna «naa nnnn ppi’ xyyv &yy] nyi κ,ηη jpV «nannn pprcp ιηρηψΝη tspy ρηιηι ρρηρι ρρηηιρρηιρρρρ pnpnp iHy jp^sn qppn phaban nVa pSi κτι^ηκη ppssp Nhpni pTppp Npn oan'» 3 *paipsnini pnpnpippbppnp ’υψρηψ qppi na anpn ypann^y inno n.pnhpn scpny ρπη» a'nis c^nbp 1 ? inyipV ,? nnnpn χηψ lini innas snpp«opi «prn o«pn pnni»py ?xh nppi 7 : nirn mm pnh j.opppnvpo paiaxi npypVnnipbyDTPinapjiwpnNnSp^y αφο oya i? mn« «pia anapnpbn^ N*nippi 8 ·, «ρ'ηρη «nmpvap nsyoui «pnn 10 ι ϊίηι^ΠΝ qion pa^p nn« «ni^Sp n^pn ηηψρ nnay «nsSo ippi 71 « 9 npanpa mynn κφα ^ nanppapyipn «onnnn «yppj ορηρρητ «napsi «nap «aipnn snpa {pinob np« j?P «nona «pVpn npb ηρψ n? < ΦΐηίΦηκ / Interp. ex Grasc. lxx. esther, ESTHER. * CAPVT I. T facium efl in diebus Artaxerxis , hic zAxtaxerxes ab fndia centum nngmti feptem prouinciis imperauit. * fn autem iftis diebus 3 quando jedit in folio rexzAr- taxerxes in Sufs duitate 3 4 fn tertio anno regnante ipfo 3 conuiuium fecit amicis (fly reliquis gentibus Perfar um (fly Medorum inclytis , & principibus fatra- parum. 4 Etpoflhac poftqukm oftendit eis diuitias regni fui & gloriam Ut it ia fu£ in diebus centum ociogmta: 4 Quando autem impleti funt dies nuptiarum j fecit rex conuiuium gentibus inuentis in duitate' m diebus fex 3 in aula domus regis , 4 Ornata byjfnis & carpafnis extenfs fu- per funiculis byjfnis '&· purpureis in taxilis aureis (fly argenteis , in columnis pariis & lapideis. LeSiuli aurei et argentei fuper pammento fmaragdmi lapidis , & pinini pari] lapidis , (fly firatus diaphani‘varie floribus ornati: 4 Pocula aurea & argentea , r vinum multum & fuaue , quodipfe rex bibebat. * aAt potus hic non fecundum propofltam legem fuit. Sic autem r voluit rex ·. & praecepit diFjenfatoribus facere ^voluntatem eius & hominum. 4 Et Afli regina fecit Conuiuium mulieribus in regiis , Abagatha 3 & Zethar 3 & Chara- bas jeptem eunuchis regis zArtaxerxis 3 E 2 Θ Η P. μθίρμήνΑισις o. K TtJ ΖΓΟΛβ · E Σ Θ Η P. Κ£φ\ Ct. A I %βς ημζομις 'dffaflffip-' o 'dm τηςινόΐκης smfv ciKOffisfld. ^ωρων ακρότηταν. * cv ^fgMaig ήμί^ιςοτε cvs- Brqyvl^n βα£ιλ£ς 'iffirct ζίρζης a) αν τά τ&τω lm βαοιλ&όοντ©^ cwffifloypjj \ποιη~ cri % φί?\9ΐς ngy %ig λ$ιποϊςίΒνί<η , i(cy τΊς περσων μήό'ων ονό’όζοις 3 ψ ) ffiig cfpyycsi τζίν QctT^cymv. * Wi $ μ$ P oufsigffiv πλρντν της βα£ιλά&ς cunf xgjj τίυυ ό[όίζοιν της άόφξβσιυίΐής duri effit ημεζμς imflv oyfonKovflg,. ! * ots is m€7i^yip'fyi * χ&κΜ’μημβμη βυατινοις vy} κονρπ&σίνοις τε%ιιβροις effit ^οινίοις βυοτίνοις πορφυ&ς effit κνζοις ygvGlg HSM^fyyjgcflg·, effit ςΰτ^ις παρίνοις uffij λάΜίς.κλΙνα] ygvQcu ιφ 'Xqyvecfieffit λώος-ραο&ν < τμ&ζμγδι&υ λ/- 9·«^/ mfm yyji 3 xcfl ςρωμνα). ποιχίλως $ιΙω$ΐ(ΓΐΔρΰυΐ' ον cwfg ο βα,σιλάας mvai. i 8 * ο q πό%% gSit « κ$ (Gr&mpfyjov νόμον ούτως ο ηϋίλΥκτοΑ) όβα,αλάός, %ϊς οικονόμοις ποιητή f πίλημα. άσϊ£^ r idv d/j Βρακών. KOTYiZActygvca ψ) 'bgyjpfl: oiv& πόλις vg) ήόις, * χωι οίς\ ii βατίλιοτα Ikoiws πό%ν ffigytwcu^iv C4> ffiig βΰκπλάοις, οττ» ό βαοΊλώ'ς 'Χξ%ιζξρζης. * αν $ τη ημίρφτη Ι^όόμη ηόίως flpopfp&o βοκη- λάάςμπζ τα άμαχοί βα.ζα.Οΰί,κ, ya/pfcava, β&γαΒτοί 3 χμΐ a&cLyctB-citi ζηΒαρ 3 (c ycLPCffla.g ffiigffidsiv^oig flf βασιλέας ^ξ^όρζα. ΙΟ a CHALDAICAE PARATPHRASIS TRANSLATIO JN VOLVMEN ESTHER, B. A. MONTANO INTERPRETE. CAP. I. E T fuit in diebus Ahhafueros, ipfe fuit Ahhafueros qui imperauitab Hendia & vfque ad occidentem Chus^centum & viginti & feptem regionibus. In diebus illis quando qusiiuitrex Ahhafueros federefuper ioliu regni iui quod er |tin Sulan metropoli. 5 Anno tertio regni fui fecit conuiuium omnibus magnatibus fuis & ieruis fuis, exercitibus Parazz & Mad'ai,antefignanis & magiftris qui prafedi erant regionibus,comedentes & bibentes & gaudentes ante illum. 4 E t oftendic ^s opulentiam gloriae regni fui, & magnitudinem roboris regni fui diebus i*ultis,centum & oftoginta diebus. s Et cum finirentufllies illi conuiuij, fecit rex omni populo qui inuentus e&in Suian metropoli, a magnovique ad paruum, conuiuium ieptem dierum in atrio horti interioris, qui erat regis· ^ 4 fuerunt extenfa|aul®abyifi coloris albi, vtiaphiri&hyacinthi,apprehenia funibus iericeis tin6Iis,^t purpura;pendentia a fibulis rotundis argenteisjftrata ihper marmora rubra, viridia,coruicantia,fubtilia & candida, quaecollocauit fiiper leiios aceruorum qui extenti erant fuper ftrata auri boni & argenti loricati variegati, ftrati cryftallis, marmoribus & filorum perplexionibus, qua: munitionibus maris magni afferuntur, & funes figurati cingebant ea circumquaque. 7 Jjtiuifit propinare eis in vafis aureis,&vala a vafis mutabantur,& bibebant vinum dignum quod biberetur a rege, iuxta regite manus liberaiitatem. 8 Et potatio iuxta affuetam confuetudinem corporis, & nemo erat qui cogeret: nam fic pofuerat decretum rex fuper omnem qui prafedtus erat curator domus fui, vt faceret iuxta voluntatem fingulorum. 9 Etiam Vafthi regina fecit conuiuium feminarum in domo regia in loeoeu·· biculi domus dormitionis regis Ahhafueros. i 10 Die ieptimo cum iucundatum eflet cor regis vino, dixit Mehuman,.Bizcha,^dharbona, Bigtha, Abagtha, Zethar, & Charchazz ieptem magnatibus qui miniltrabant ante faciem regis Ahhafiieros. % ^ - N 14-6 Ν "ΤΠδ^ nnaa riVan naS naSan 'irtirm κηπ 1 ? * ■ *>3 π^ 3 ’"πχ bnf moayn niikin? m 37 B ίΝί’ΠΠΚ3ΒΓ"Ι3ΐΰ φήΐ—\ ττρ kftb ·>ηρ\ ρ-οτοπ ]kort\ * > Ίγιοπι ikn η^φπ η^>η_α\ρηοπ τ_3 "iw 5 ia r—rwa h?ip‘’3Q’nj;n ’jn> DOpnS^Ssn nD^ * ί {ΠΙΠΤΙ ^Φ Φ®.η tf>4hn vS‘K3n|?ro * η*ή hdi ona 1 ήκρ wiv pao Njiria ona ί γοΦώι ηηψη φήη -*6 wk 1 Sy wi nsVss ni^y^no rra 4 * 5 i D^pnpn T3 tOTTlOTK “|7ΏΠ ΊΟ^ΟΤΙΚ HiTO Φ y_ Φ αη&πι ^Sprn \ϊφ $ριρ ιο^Λ * 'Φ3-Φι;’3 r—oSan innmnijttin^San rwio-Saa ύ&κ ο’ό^ΓτΦΰΦ^ι bntsm ^ · · τ ; ν *”β * * jt τ - J * τ — Ιϊ 13 Η 14 ί *^iTOn^“|7pr-i J 5 ipnV ο* torrVSj; nsVsn^pi μ?Ρ3 Ί0& OT.OTK “^ΕΓΊ Chp^p ]Hp’yp ]πφρρ : r^rr^Vi vjaS riaSan wrriN NunS τ |Τ : ^ τ ; (τ ! - - ι· i - V · ^ : τ^κπηνοΊδ nw rninD^n γππ ώί’πι 4 ·*« τ τ ;j- V “ *” ί nanSan nw^aSnaSan lamNiiOT »- ; | ν Λϊ - -·■·*· 15 τ 5 - - 5 η ··· ·· τ via^afiiaVa-niiTS^aitJ^Sa^-^-OK 4 ■» «an-tiSwnniajr ^Vinarona »iman3»i v *.· «·: a -; - ^ : i - ■*· -| T j·· ■»· : v **■ · ; rjVan |0» rob n%(1^ ^Van >ja ? ’ή'^ι inaaanaiannnanS irraba^aa n wt?k T?an nana iotji. 8 *» T · V “.- 1 ··»·*· T ♦ · * ^'SifaSnpi.un» c=i’i£?3n-73i K>ri nav? 0 : jtjjj-iinSruaS e s r h e r. TranflatB.Hieronymi. * Vt introducerent reginam Vafthi coram rege, poiito fuper caput eius diade- C mate,vt oftenderet cundtis populis & prin cipibus eius pulchritudinem : erat enim pulchra valde. * Qu^ renuitj&ad regis imperiu quod per eunuchos mandauerat venire contem pfit. Vnde iratus rex, & nimio furore fuc- ijceniiis, s Interrogauit lapientes,qui ex more regio iemper ei aderant,& illorum fa ciebat eunda confilio, icientium leges ac iura maiorum. * Erant autem primi & proximi,Char- fena,& Zethar, & Admatha,& Thariis,& Mares, & Mariana, & Mamucha, ieptem duces Perfarum atque Medorum qui videbant faciem regis, & primi poft eum relidere foliti erant: 4 Cui lententia? Vafthi reginaliibiace- ret,qu8E Alfueri regis imperium, quod per eunuchos mandauerat,facere noluilfet. 1 6 4 Refponditque Mamucha , audient^ rege atque principibus: Non lolumregem laslit regina Vafthi, led & omnes populos &principes qui funt in eundis provinciis regis Aflueri. 17 4 Egredieturenim lei mo reginie ad om D nes mulieres, vt contemnant viros fuos, & dicant:Rex Afluerusiufsitvt regina Va fthiintraret ad eum, & illa noluit: s 4 Atq; hoc exemplo omnes principum . coniuges Perfarum atque Medorum par- uipendent imperia maritorum. vndere- gis iufta eft indignatio, i ? 4 Si tibi placet,egrediatur edidum a fa cie tua, & feribatur iuxta Wem Perfarum i u atque Medorum,quam proteriri illicitum eft, vt nequaquam vitra Vafthi ingrediatur ad regem j led regnum illius altera qu? melior eft illa accipiat. 4 Ethocdnomne quod latifsimumeft prouinciarum tuarum diuulgetur imperium: & eundas vxores tam maioru quam minorum,deferant maritis fuis honorem. czjunn : buniiMi nysti styifiW ηί κ»35*ιϊ?ι χ^οηρ 1 ? πντιιν 1 ? κηώη Vy κζη^οι «V 1 ??? s?^P ’ηφ'ι η» 11 κφν, ηο«ι 15 5Π3 ηηηη ηηρηι κηπ 1 ? αφο τ.ηι «jasn ΐ’η η nsVoi nnua bygb »rwJi NnaSn nanpi 11 wnprn ^ isinniN ynn a^n □^nsVHpnp nnpSnsnn^n swyi Nip^nV pppn ioVo »s« n» im >xpns ttynui jaiop ωςηο ono ®>enn ηηψ ρ'ηρηρψρ^κι n»nA in nSy nii ninirinx αφα ηο’ρ ni niqy «Vq ju -i 'npi Np?Vpa trgyifito np snnita 15 i xygbg ’ρηρρτ ηκο-ιρ ^npy^3 NoannnnSy οηχ ’ηψι isnaVo nrno nnnVa αφο ah sisnnani xaVptrip pion no^i 16 : Νηρ-ιητ ρ'ηη’Μηρ ρη’ηηρ,ρηηρ abfmh xwi % hy νπ φο euans pis» 17 i ciniitins αφα soha Span sruai πρκ pinn pirt notu iS in^y χηφα >ηψ7 η» ηακ xsVp κρψρρ ana nrnan euy srin Sia» ipi ccaVoraanan hgh paa asypS paSomi ^naSp naaya oaps n» rippa npap pnnajV aayp^sapi 'spns-i κ*7ΐ.»ίηοι ’Npns nana aronn noapip αψφο mu aais p)’s? nseJ; αφο aappx 19 i mi paqm np’pa tnaiD 1 ? ! mo ttystiri nnryanS χφα jn> nniaSpi αφα aap »rraifSiyn sSa Krn»u «τη Sian» i K*j'yt a?i KaqoS pnpoViaa pjn» hg p ana fpi N>»a saa ans n^niaVp tea aayn αφα rry# oans ypncisi 10 >4 Interp. ex Grac. lxx. esther. 4 Vt introducerent reginam ad eum s mti- regnare faceret ipfam 3 & circumponeret ei diadema , φ monjlraret eam cunUisprincipibus & gentibus pulchritudinem eius, quia pulchra erat? 4 Et non obediuit ci Αβι regina mt meni- i i ret cum Eunuchis, Et contrfiatus εβ rex & iratus εβ: m 4 €t dixit amicis fuis : Secundum hac locu -13 ta εβΑβι . facite ergo circa hoc legem (df indicium. | 4 Et accejfit ad eum Car fena, & Sethar, φ" zAdmatha 3 ftf Tbarfis } & fleres , & Marfena , et CMcmuchanfiptem principes Per- farum e> Medorum,qui prope regem primi af- fidentes regi, fp) nunciauerunt ei 4 Secundum leges , nat oportet facere ιΑβι 1 s regina, quia non fecit qua d rege mandata fuerant per Sunuchos. 4 6 t dixit Memuchan ad regem e> ad principes: Non regem Jolum 'lafit Αβι regina, jed & omnesggincipes & duces regis . 4 Et enim narrauit eis merba regina, & n quod contradixit regi. Sicut ergo contradixit regi eArtaxerxi; 1 ·* 4 Sic hodie regna reliqua principumPerfa-n rum &> Medorum 3 cum audierint ea qua regi diSla funt ab ea 3 audebunt fimiliter inhonorare viros fuos. J 4 Si ergo midetur regi 3 praecipiat ediSlum 1 9 regium, & fcrib aturiuxta leges Medorum νύ%Μ' χβ ίλυπγιΰν ο βαοϊλάβ χβι opyi&x' * χβ άπί %ίς φιλ$ις cuud , xf %αυ1β ελάλχατον άςτ ποιητατε οιυυ (άββ %ν%υ νομοί/ χβ κ&οιν. 44 Χ€ I ζ 4 Et audiatur lex quae d rege 3 quamcunque 10 fecerit in regno fuo. Et fic omnes mulieres deferent honorem miris fuis 3 d paupere mfque ad dmtem. * χβ qm άυτ^χοορσ-^ά,χβ w\$ch pj χβ άό- μα&ά,χβ 3-αφαίς,χβ μερες, χβ μορςονβ ιβμζμου- επ\ά αβχοντες περνων, χβ μχόων @ ί'ββ ^ βοά- λεως @ πς$ΰΐ (β^χαΰχββοι τάβασιλά * χβά%\ίγ- γαλα/ιι dmfi r j * Xp dir νόμου; ως όά ποιχςνρ άς\τχ βαοΊλίαςχ, οτί G bc hrowi ^ βουηλίως coao^cL^oJKg. Λα ψΐν Ssvov^piv. * χβ) etVcM» ο μίμουχάμ (Οξβς τν βαοΊλία χβ) ι®ξβς G?ir οβ^οίβις, ύ τν βαοιλίο. μόνον ϊΐόίκητοΜ άςι η βο- ζτιλιοτα, αΜα χβαπΜ&ζ dvr αβχονΤβς >βι άητνγ'όμέ- νοίζ'&ΰ βαοΊλίως, i? * χβίγ) cw%ig %t ρήμοάβτηςβ&Γι- λίοονς 3 χβι ως d/umirt τύ βοσιλά. ως οιιυ φ)τ<Η 7 Γί ιβ βαοΊλά '^βίβΐζίρίζη, * ούτως ςόμερον αΐτυεμννίόες eu Τ^ιτΐοα τάν >^oV τωντίερτων ψά μτ,όων dxovQctQcy ίβτβ βαοιλβ 7\νχ- χζβ 0 Μ^γ\ςβ§Κμγίβυΐϊΐν ομοίως άτ\μά(βμ\ cRr ctv- tyctg cbjcedv . > * ei oiw 0\om τά βοτιλά,ίοτ&οχβίζ,ότω βχ/τιλτ/άν, χβ /j γφφύτω kJ dvr νόμου; μίό'ων χβι 7ίζρ<των, χβ μγι ’ άλλως ρ^χτά^ϊω ,μχ ό\ζ άτελ^ίτω ϊτι χ βαοίλιοτα. (®ζ)ς αννν, χβι τΙιμ βαοΊλάοΆ αώτχς όότω ό βοςιλόός γ \yVeuxi χράτ^νι ουότης. * χβι άχου&χτω ό νόμ(& ό \sm βούλίως , ον djj 7 τοιχ d τχ βοςιλθίο curtf. χβ 'ότως rtooog ο), yiwcazzg izfeuS-YiGvcri τιμίχυ %ίς ddd #β<τιν εαυτών )mo ^ωχούϊως πόντιον. ιδ 1 9 10 ■® CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. Λ " Vt adducerent Vafthi reginam ante regem cum corona regia fuper caput eius, vt oftenderet gentibus & magnatibus pulchritudinem eius, nam pulchra vifu erat. 11 Et renuit regina Vafthi intrare ex mandato didi regis quod erat in manu magnatum: & indignatus eft rex valde, & furor eius ferbuit in eo. Et dixit rex fapientibus qui fapiebant in cognitione temporum: talis erat confuetu- do vt referretur verbum regis ante fapientem & cognofcentem legem & indicium. 14 Er ij funt qui proximi erant il|;&haxfunt nomina eorum, Charfena, Sethar, Adroatha, Tharfis.Merezz, Mazzenna, Memuchan, feptem magnates Parzzamrum ScMada-orum, videntes faciem regis; qui fedebant in gradu anteriori qui erat in folio regni. ‘ r iuxtalegem quid eftet faciendum regin^ Vafthi,quandoquidem non fecit di&um regis Ahhafuems quod mandauerat de%a in manu magnatum. H Et dixit Memuchan ante u^ern & magnates: Non aduerfus re^em tantum rebellauit regina Vafthi, fed aduerfus magnates & aduerfus omnes gentes qua: funt in omnibus regionibus quibus imperat rex Ahhafueros. ‘ 7 Nam exibit verbtim regina ad omnes mulieres, vt fubfannent maritos fuos in oculis fuis, dum dicet vnaquaique cum focia fua, nempe quidem regem dixiffe, vt adduceretur Vafthi regina ante fe, & non mgrefTa eft. 18 Et hodie dicent dominse Parzzeorum & Madteortim, v t faciant viris fuis quemadmodum acceperant rem quam fecit Vafthi regina: Si confulent vt faciant fic omnibus magnatibus regis, Sc quis pongrit ferre abundantem deriium hunc & irritationem? . ’ 19 Si rem placuetit, exeat verbum decreti regij ex ipfius au&oruate, & feribatur in decreto Parzzzorum & Madatoaum, nec irritum fiat hoc decretum, vt non intret Vafthi ante regem , fed regnum illius det rex focis eius, qua: pulchrior eft quam ilia. 30 Et audietur verbum decreti regis quod fecerit in omni ditione fua, quia magna eft: &pofthac omnes mulieres tribuent honorem maritis fuis tum magno tum & paruo. 7 ^ !» N % \ • 14^ ■Ίη&^ ijTantpjgiD» 1 ^,r|?Dn»yj?3i3nnae»»i ! *■ ipomann . 1 r , J · · -^^0Γ-ιηΐ3Ηη-^-7κ’αηδοπ ι ?^·’ , ι * - v i v v - ·* * : τ v · t j wSa Din ajr‘bxi rrinaa runai nana : ispy ji0a wpnrvM nvnS non ψι rnSistn anain 7ήκ * r*w nnvy-immvnvvm^ vrmm ί Γί^1Π1Η~7^Κ ■^Vab W|3?’ vrrwa ^7an-nja riotin * : ηκηο maio mVina nnw |·.· : - / i : ' T : imaSp mjnp-Vpa 6n;pa -(Sprnpsn 5 -Sk nKiprniiD rhwz-nyrbTmwip') οηρ Κ3Π Οηί^Π ΓΡ3~ 7K ΓΊΤ3Π JW J ]Π’Ρ.70Γ) pmi CZW3j7 7?fc/ *φοπ nnn •Aorn^on wjn n^m s ί }3 vyn *]7ΏΠ 0’tf3 737Π 3ϋ’Π ψψϊ ’377D Wl rm>3n 7UW3 ΓΡΠ ΗΊΓΡ Ρ’Κ * ί *τ · - |j- ; v “*· * ; ·*· * WD* W’|?"}3 ^Ών~] 2 .Ίψ ~]2 nh^nn^NnSan-oyo^TDnSamw* 3 * t ; ; T «»·.· “ ; t - · *— t j · t ; t i ,· -; 7207313*1 mfrynwK minn 1 ? 0 πτοόι; 770 v >v i »3ΠΤΓΊ37ηοκ κ*π ποιπ-ηκϊοκ ’m 4* - ·· : ·.· <· x - -: r i ** · : - mino rnioi n^rrna^ miomDmK rhvx : rrA b >3770 nnpS no&o hemoni j- ; v i’ : : * * T ,T > 1 > ^3ρΠ31 1ΓΠ71 Ί|7ρΠ 737 VWt}2 77’] * * np^m on ιΆκ rnran rcwAi* ni37 nrwj naiff »:n T-Sr^ ^bn rva-VNi’ τιτον* j anettn esthep. Tranilat.B.Hieronvmi. n * Placuit confilium cius regi & principibus, fecitqueiuxta confiliumMamucha^. ii * Et mifit epiEolas advniuerfas pro- uincias regni i'ui,vtqufque gens audire & legere poterat diueriis linguis & Ii teris,eC- feviros principes ac maiores in domibus iuis 3 & hoc per cudos populos diuulgari. CAP. II. i J-Jls itaque geftis, pollquara regis AiTue- A ri indignatio deferbuerat, recordatus eft Vafthi quae feciilet, vel qu? pafla eflet. i * Dixeruntque pueri regis acminiilri eius: Querantur regi puellse virgines ac fpecioii. 3 3 Et mittantur qui confiderent perv- niuerfas prouincias, puellas fpeeioias & virgines,& adducant eas ad ciuitatem Su- ian,& tradant eas in domum foeminarunj fub manu Egaei eunuchi, qui eft praepofi- tus & cuftos mulierum regiarum , & accipiant mundum muliebrem, &caeteraad vfus necelTaria. 4 3 Et quaecunque interomnes oculis regis placuerit^pfa regnet pro Vafthi. Pla- cuitiermo regi, & ita vt fuggefter^t, iui- fit fieri. j 3 Eratvir Iudaeusin Sufis ciuitate, vocabulo Mardoch^us, filius Iair,fihjSemci, lilij Cis, de ftirpe Iemini; i 3 Qui tranflatus fuerat de Hieruialem tempore quolechoniaregem Iuda Nabu- chodonoior rex Babylonis tranftulerat: 7 * Qui fuit nutritius filias fratris lui E- diflae, qua; altero nomine vocabatur E- fther i & vtrumqueparentem amiieratip.ul B chra nimis & decora facie, mortuifquc pa tre eius ac matre,Mardochaeus fibieam adoptauit in filiam. ^ s 3 Cumquepercrebruiftcc regis imperium, & iuxta mandatum illius muft^ pul chraevirgines adducerentur Suian , & E- gsco traderentur eunucho, Eftherquo* que inter casteras puellas ei tradita eft ? vt ieruaretuiin numero fami narum. 4 ’K*$ tij. □ uin ishs h?h n^npty? jn^nni nWi 11 i picon «mnM χφα i?yi ^;3Ίηΐ·ι. αφο eno Νενηεηίιφι 11 \φΗ tHi oQiinab nV ,τπμκ Vy 15700 teipt? Va Vjpoa soyi Koy ηι*η nvauin anppa rfoo* qVaV t®So n>i 'Γΐψχηϊ lilo 1 ? · ηψ *α)ο7 iiuan <)ipn Ό p Wrt s^oans ina 1 a uvpySVooai i ii’n pisui inVina jo’Sy pya’ taha ’oAy nosi 1 1 snVy iymn nn naayi jon n tqtfti η^νίίΐ^^ιφι^ιΐ’η ny&o xnVina c^np^iyha pr pttiaan psnpo^ nmiahp tota υοη. 5 NniaVpioopVSiyn sahp oipiaicnn snq’\yi + 1 ρπηψρ inoo an^inoVvann xypi ipi sa^o an wn »3onp »7ppp η’ρφι srirva ppitfa mn n>py by nn^ oijj^ypi s*ypn 153 1 s on nayi saVp οηρ. soans ηοψι ’ηψι χφο ηυο’ oy n^pien scpiha oy oWn jo isni^a 6 1 ppiaan myp jonsnaa na ’ypip na nn?’ na onnp ηη’βψ xnp^hyij^DNi scas oms; nans na nnps snn npnp npaip njn?. 7 1 Vaxt νφο nipnaiaj iSasn. nnmn oansypiTCJNTaniqi 8 innanhnpnininwaa^nnpnn^apjnpsicviniasnipniTya^iHnn^iciirn npaunn txybvs>)g n^aVn^yrrsi spaisanoosnnaTsi un tV c 1 Jguifuerat captiuus ex Hierufalem 3 quam captiuauit E{abuchodonozj>r rex Babylonis. * St erat huic puella nutrita filia fratris patrisfui , φ nomen ei Efiher. ctim autem tranf- migrajjent eius parentes 3 erudiuit eam fibi in •uxorem. φ erat puella pplchra fpecie. * Et quando auditum efi regis imperium 3 congregata fiunt multa puella in Sufian duitate fub manu Agai. et duEta fuit Efiher ad Gai cu- fiodem mulierum. II * W YipsQav ο 7 όίβαβλ&ι , xfrj τοϊς afi- ZovQ. xfrj imixQw ο βατιλίΐς xaSa iAoLhriQcv o μεμουχα'. * vfrjj άπεςπλ vsm Tcaffro rlw βαατιλΗ&υ ζμν 3 xfr r\w hi^iv dmSv i dva\ φόζον aufrsic, & Pfrig oixmgcumdv. 11 1 * Κάί μεΡΑ ctfir yfiyov; %υ%ίς , C 4 t 07 tbiωο<τα. k λάλητε rfri ως κατεχ^νόν ouurlw. * * χόμ drcov ® ό\,ιαχονοι %όβάσιλίώς, ζητνιΒ-γιτόύ rd βάσιλα χοζμαια οίφ^ο^μ χαλά. rd άίόα. j * yfrj κα%ις·γΐΰΉ ο βασιλάος χωμαηχας ον πα^αις %Αζ χωρρμς τνιζ βασιλάας ckrrd , xfrj χοομσια 7iwpBcvixd χαλά rd d0\^et dg Gdcrotv rlw ττόλιν dg τν yiwmxma , xfrjj cdfipahSwcdefw rd άύνονχω %>ό βαοιλίως rd φύλαχι rdv yiwcuxw, xguf $oSyit&) (τμί'ρ^ μα xgufn femYi SbfjJtKcacL. 4 * xfrj ή yiWYi η άμ'&ξίαγι rd βαυιλκ,βασιλ&ατα dtk t) afri. xcf) ripetre rd βασιλϋτπζβγμα , yfrj hTotnQyl ονΐως. s * xgq φυΒρΰύπ & lui iovd\ i ou(& J ei/ GvGig rn πόλαβ 'όνομά dmfi μαρόοχοϋ®’ ο ιάθίξβν w (ΑμΑ%όχι- (Tcuov C4C φνλΐις βοΆΐάμίν e * ος lw αΐ^μάλωτ©* cJ% Ιίρβϋ[αΑγ\μ , lw γχ- μάλέότάι(έ ναβουχο§\,ονόζ\ΐξ ο βαβλάϊξ βαβν- λων®*. $ 7 * χομ w &ντω talg 3ρίπτγι Svycirng αό\^Κφοό 'na.rpfg aurd 3 χα) όνομα-, ουύύ scrB -ίίξ . ei > J[$rd μζ- %ΑΑ(&μ\ ουυτΥΐς g^lt yovetg , ίτταίό^ώ^ cwtlw scwrd eig yu/ouxcL,. xfrjjlw τ xo^frfijov xaT^v rd * * xgtjOTS bxov&n τ ^>ό βασιλίως (οζβϊ&χμ 1 *· C v ~ vYixdtxrcw π οΜα xopc/ma dg GScruv rlw πόλιν \sm Xfrpc/L ayail. xgej ηχΟη ζ&νξ (W&g yaifiv φυλαχα rdv yiwaixdv. 9 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO , *' Et placuit verbum apud regem & magnates, &fecitrex iuxta verbum Memuchan. ” Et mifit epiftolas /criptas & obfigna- tas anulo fuo ad omnes regiones regis, ad lingulas regiones iuxta icripturam characteris earum,& ad gentes Ungulas iuxta locutionem linguae earum, vt omnis homo dominaretur vxori fua:,obligans eam vt loqueretur lingua viri,& iuxta fermonerii populi fui. c a p. 11. ® P Oft hsc cum quieuillet vehementia indignationis regis Ahhafueros, ccepit recordari Vafthi, & quod fecerat, 3&juod decretum fuerat aduerfus eam. 1 Et dixerunt adolefcentes regis miniftri eius: Quaerantur regi adolelcentulas virgines pulehfae afpeCtu. * Et inftituat rex in omnibus regioi^bus regni fui curatores, & congregent omnem adoli^fc^tulam virginem pulchram vifu in Sufan metropoli,in tiomu mulierum, vbi praepoUtus eft Hege magifter regius cultos mulierum,& decernatur vr det vn- guentum vnCtionis earum. 4 Et puella qux placuerit regi, intrabit ad poflldendum regnum pro Vafthi. & placuit verbum regi, &fe£it fic. 5 Vir pius & orans ante Deum fuum pro populo fuo, erat in Sulan metropoli ,& nomen eius vocabatur Mardochi filius Iair, filij Simghi, filij Chis, viri qui fuerat de tribu Bimamin· ‘ Qui iera t in captiuitatcmex Ierufalem cum captiuitate quie abduCta eft cum Iechomah rcgelehudah, quem abduxit Nebuchudnefzar rex Babel. 7 Nutriuerat autem Hadafla, ipfa eft Efther, fil&m patrui fui; quoniam non erat illi pater aut mater : &r puella erat p^chra afpedu & pulchra vifu; & quo tempore mortui fuerant pater eius & mater eius, fufeeperar illam Mardochi in domo fua, & vocabat eam filiam. * Er fuiteum auditum elfet verbum praeconis regis & decretum eins,&cum congregarentur puellae muli» in Sulan metropoli, in manum Hcgai· fublata Efther vi, indu&a eft in dpmum regis in manum Hegai cuftodis feminarum. N i ί Ν ^?·· ■5 Λ Μ© 2 ΊΠΟΝ VrranvjaV idn kmi rnjpn ηφηι * IotHki fb nrh rrntio-nw ιτρηαητικ ma^viSann^isnS-nnS ηνκηπ ntii/an τ ‘· - ·· - » ·· Λ · - ·'- · 1 τ ·· Γ ' ··. : τ - : - : czwsn π’3 31D? rrmwnNt I τ - i- » : * «» - ν : >3nmSia-n^n£rn&nnDK rmrrtfS * r Λ -r ; - ν ; * τ “ ν ··;·.· ·*· ->· · I : T3m6 nbyrm? οηα “Π’37^Π >327 1?πηρ brp Dlh 01^331 4 ί na nwniDinriDK obvmhvb awsn Iτ cv τ ·“ ~ ·· ; ν j : ν - - τ *··*· — 'KinV γτ^ι ΓΊΊ^ηήρΙπηι 4 caw η>Ρ3π γτ? 3 π 1 ? ηνπ Vpo wtiotk ϊτΐπη nwirvpna >αη&6ο> p’2Enrnw • τ τ; <χ · j ήν J’· j ■'*· ; ι ; ; · |/·· ί* ν «*τ ’Ρ'ηοηηι o>eot3 6>εππ r-wi ion prca * nncttn -iritfn -riwVs ήκ iSsn J 7& hns mpn nfoi 41 » — V A ·· I V AV ~ V -iT x π 7piDi nfc3 wnaim 4 no» "pan ono ui»j?p t - *7k inpmn rcm»i ’3 η'70π- ι ?κΐυ;κΐ3η-κ'7 owSan j o?3 nN-jpj) “|7ρπ Π3 bi-ra iVS’n>3^“ri3 ijnp«-nn £>3Π3ΐ 4 h?p3 &*S smS ni 1 ? rrnpj? 7^ •Λοττοηο^π 7D^> ιϊ?κ-π^ cd« b τπ 1 v U - · : J- ·* ■>- -Ύ -s V ·** · ;■·»■» 'b?3 >yi/3 jn r~W3 ίαον >πηι ώ*·0φπ igp ;nw A IV ips-V» £mwnx ■φαρ-ΐκτήοκπι^ηι ~rued D3D sriiTKin n»e?yn επ'π3ΐ - ; · A*· ·· v J i* * -;x v J - -xdmo^^n-ba ·ιηο«·ηδ<^ΏΠ3πκη 4 τ · - · T - τ · , ·· ί V . V 1 ·.“ - - i V - his^o-iro D^n mVinsn^soviaViDmjn : wi nn.n nibm ntintra E S Τ Η E R. * , Tranflat.B.Hieronymi. Quae placuit ei 3 & inuenit gratiam in confpe&uilliuS. Et praecepit eunucho vt acceleraret mundu muliebre, & traderet ei partes fuas,& ieptem puellas ipeciofiEi- mas de domo regis, & ta ipiam quam pe- 10 diflequas eius ornaret atq;excoleret. 4 Qu? noluit indicare ei populu & patriam fua. Mardochaeus enim pceperat ei, vc de hac it re omnino reticeret: 4 Qui deambulabat quotidie ante veftibulu domus in quae- led^ virgines feruabacur, cura ages ialutis 11 Efther, & fcire volens qd ei accideret. *Cu aute veniiTet tepus fingularup ordinem puellaru vt intrarent ad rege,expletis om nibus qu^ ad cultu muliebre pertinebant, mefis duodecimus vertebatur,ita dutaxat vt fex melibus oleo vngeretur myrrhino, & aliis fex quibuida pigmetis & aromatibus vteretur^IngredieteE^ ad regem,q.c- i? C quid poltulaiTent ad ornatu ptines accipie bant,& vt eis placuerat copofit^,de triclinio Eaeininarum ad regis cubiculutranfi- - bant. 4 Et quse intrauerat velpere, egrediebatur mane, atque inde in lecundasaedes deducebantur,quaefub manu Salagazi eu , nuchi eram,qui concubinis regis pr^fide- bat: nec habebat poteftatem ad regem vitra redeundi , nili voluidetrex, & eam venire iufsiliet ex nole. 4 EuoIuto aute tepore per ordine, inilabataies qua Efther filia Abiahil fratrisMardoch^i, quafibiadop- tauerat in filia,deberet intrare ad rege.qu$ non quςfiuit muliebre cultu, ied qu^cuq ; voluit Eg^us eunuch 9 cuftos virginu,haec ei ad ornatu dedit. Erat em formo^ valde & icredibili pulchritudine oim oculis gra e tiola & amabilis videbatur. 4 Duda eft itaque ad cubiculu rdgis Aflueri menfe decimo, q vocabatur Thebeth, leptimoanno i7regnieius: 4 Etadamauiteam rexplufqua omnes mulieres, habuitq· gratiam & mi- fericordiam coram eo fuper omnes mulie- res:& pofuit diadema regni in capite eius, fecitque eam regnarein loco Vafthi. □mn Sg S WW»· » iliiTjii FiiiTirfBKa BSgBaE^ pnninno »ρι »γφό piaans?ttrrai»rnntoj j jnnrirrpuflranwi^^^ mhxbiyxmAjjxm >ηι»ι^ηηρονψι^Γριηπι 'n” &)ο QlijVyoi N ws r T,™·'·· -· J &,^g«SfT apbo ηή mnn n 1 ?p.ini Νΐιαηήο 1 m njiSoi nii tawt ni»S nan xm nnb vL 1 ^ n! N 5*?o «73 »jtgaia»Oi 1 5 1 Interp. ex Grac. Ixx. esther. 4 Et placuit ei puella , et inuenit gratiam co- 9 ram eo . fefhnauit dare et unguentum & * partem } & feptem puellas defignatas ei de domo regis , e> v/%r φ* ad 'veiferdm regreditur in domum mulierum fecundam } ubi Gai Eunuchus regis cuflos mulierum i φ·* non amplius ingreditur ad regem, nifiuocaretur 13 M nomine. n 4 Cum autem adimpleretur tempus Efber filia tAbichail fratris patris Mardochai, ut intraret ad regeme nihil fpreuit eorum qua man- dauit ei Eunuchus cufios mulierum. Erat enim Efiher inueniensgratiam apud omnes uiden- 1 i teseam , 16 4 Et introiuit Efiher qf oArtaxerxen regem decimo menfe, qui efi Tebethf eptimo an?io regni eius i 4 Et adamauit rex Efiher, inuenitgra- 17 tiam ultra omnes uirgtnes. ftfi impofuit ei diadema muliebre i t ^ Ε5ΘΗΡ, μΰίρμ-ήίΆσιςτων ο ’ ' * tytj ηρέσόν MmS. τ κοςμαιον, yfjj dJpe%ciyLP bdmt) cemd. ψ) εασώσε frotwcy αύτη t σμίγμα ngy tIw με- a, Kciq επίακοξμσια 'ύτπ$'ε$ eiyijFpa αύτη cm βασιλιά. \ρ^ησα% cwtyi καλώς yfq fgdq αξζμις θύτης ci> τύ yiwtumpi. * H&1 V7rs$ ηζον έ&ηξ θύτης ovfslnv itet t a. ο yap μαρ^ο^οα^ νατάλαϋ) θύτη μη d/jay- 10 11 η * KaTf εκάςίυυ $ ημέξμν (ώ&εποίτβ ο μα/ρ$ο%άί& τίιύ αύλίω τ\αύ Fuucmeiajv, οΒισκοπων τί \ £ϊηξ συ μ ~ . -I tS* 1 1Λ0Μ ηρρο ·φφπ egh * pin^y Ηαηφ nnjni -ιηρκ r —mpa nx l’ ' -'· . 1 IS mTanxipa YIV - J- : - - - -n^paa^^aTOina^r-iiVina^nai * ι-φαι •wxa nprnxi hrnVia rnja nnox pg * n&i? iriDN tono “iaxa -ηχι 'ana n>Vy mt i ιηκ n»a nrvrnma I · iy : + : jt :|t ·|γ -:|- ήνρ rjSarnpjca a»* oriai oiin ea»aja 4 f)brn naa?a ^Vbn >Dno-»w «nrii jn:a • ϊήιψηκ ·φρ i» nW? tejan j—laSan nnDxS is»i onnS naan ιπτί * i ottb wariSaS τηοκ nagm |T : : ■* ;·· ; I V jv - t i· ; V ·.· j - 3 ή 3 ρ.ν|; _ 7 ^οη* 3 ^ΐ 7 ηη^ 9 ^?·!Πϊίρ 3 ’ΐ ·*>' '** ! -iSan >jsS awi naa naea I v IV - i·· ; · V T - i * ;t ; « 3 u & i2.a. pmvi>nx aSari Via rtbxn onain nnx * ,i . - -· J V v " ** ' V ·· t J· T ; - J- - 'ΠΚ bte^nnKtw·*! xrnan-p ρτηκ j irwnpK an^n-SaSito litoa α» 5 ? 73 ^ 7 ΡΓΠ 5 ?ϊ? 3 · 7 ί?Ν^ 73 Π H 3 jr?ai * ίφ φ-πόι ·φρη iVnjv ]a->a |βγΦ opnrrai : r*nnj 0 ^» tiVi jra» wna^Sana^a^fN^aoHayiSaii'! * > r'^annwahij 7 ?i]/ rtrix j?na θη^Χ 1 »ϋΧ^ΐαΐίΐθνν^Χ 07 ΒΧ:ΡΠ >1 * λ·.· ·· v - ** ·* i 7 Γ j ·#> λ · t « ♦ ·— . i · T 3 tT*a ’ΒΤΙΒ H 37 TTOJM ΠΊΧΤ : nin> Niimsfx canV Γ i > v iv t φ rninn^ai j? 7 a>iri 7 afN-ojanx 7 »i * .· r-ian jan jQ?a>i esther. T ranilat.B.Hieronymi. *Etiufsitconuiuium prsparariperma- [Dignificum cudis principibus & (eruis fuis, & proconiundione &: nuptiis Efther. & dedit requie vniuerfis prouinciis, ac dona largitus eft iuxta magnificentia^ princi- 9 palem. * Cumque & fecundo quererentur virgines & congregarentur, Mar- dochazus manebat ad ianuam regis: 10 * Necdum prodiderat t^efter patriam & populum Tuum, iuxta mandatum eius. Quicquid enim ille praecipiebat, obierua- bat Hefter; & ita eunda faciebat,vt eo.te- lnU . pore folita erat, quo eam paruulam nu- iz triebat. *£o igitur tempore quo Mar- dochaeus ad regis ianuam morabatur,irati funtBagathan &Thares duo Eunuchi regis, qui ianitores erant, & in primo pa- Jatij limine refidebant . volueruntque in- furgere in regem & occidere eum. 4 QuodMardochaeum non latuit. fia- timque nunciauit regin^ Efther, & illa regi ex nomine Mardochaei, qui ad ie re de- 15 tulerat. *Quaefitum eft &inuentum, & appenfus eft vterque eorum in patibulo. Mandatumque eft hiftoriis, & annalibus traditum coram rege. c a p. i i r. i pOft h<£c rex AiTuerus exaltauitAman fi- A lium Amadathi,qui erat deftirpeAgag j &pofnii folium eius fuper omnes prin- * cipes quos habebat. : * Cundique ierui Regis qui in foribus palatij verfabantur, fledebant genua, & adorabant Aman. Sic enim praeceperat eis imperator, folus Mar dochaeus non fledebat genu,'neque ado- } rabat eum. * Cui dixerunt pueri regis qui ad fores palatij refidebant: Cur pr^ter ese- + teros non obferuas mandatu regis?*Cum- que hoc crebrius dreeret, & ille nollet audire, nunciauerunt Aman,icire cupientes Vtrum perfeueraret in iententia . dixerat j enim eis fe efle Iudasum. * Quod cum audiflet Aman , & experimentoprobaflet B quod Mardochseusnofibiflederetgenu, nec fe adoraret, iratus eft valde. Inf. esd. L L' LL D1nn ma^soiBPsnn^^inno^TioSssSnip-ioSsjrina-iKsSoiiaynoKi ?’ " 1 , Interp. ex Grac. Ixx. e s t h e r. E 2 Θ Η P. τ m o' 153 * Et fecit rex conuiuium omnibus Amicis i % fuis potefiatibus in diebusfeptem, & exal -* tauit nuptias Ffiher ; &remijfonem fecit bis qui fib regno fuo. φ 4 At Mardochaeus infermebat in aula; * 9 * ! * At Efiher non demonfirduit patriam fiiafn: 10 fic enim mandauerat ei Mardochaeus, non 4 obediuit eis. St nunciaueruntiAman EMardo- chaetm regis dici is contradicentem, flfi n uncia- O - uit eis Mardochaeus quoniam judaeus efi. « 4 Et cognofcens Aman quod, non adorat eum j Mardochaeus, iratus efi valde* 18 * rcfi ΙποίγκτοΛ) b ζασιλ^ς πο&ν neten %Ίς φίλ^ις cw- cfixji-etfjLttnv ημίξμς %%\ά s vfijf wfaert Giiryciuou; ί£τήξ, >$} aepeoiv Inotners %Ίς \bm tLuj βασιλέαν aurd. 1 9 *o0 ISeqtprih ca> iv τη αυλή. zo * n scrB -γΐξ ου% tIu/ nareJ^cL·, θύτης , όντως γαρ ολ'ίτάλα%> αντη pLcv?t$\ J o' / ycu( 5 y, φοζίί- &cy rv itsov, noietv ^ άδζβςάγμα^ cknfi χαϋως huu μ&τ cLuE . αυτής; ii * >(cfi @ bvo SJto^oi βασιλίως q) ΈρμιΟωμαΤδφνλαχίς , οτι cw&n%dn rcy ϊζη&υώ 'SmxTelvct^ τν βασιλία . ii * yfiji ΙΛλωθ» μα/ρ$\β%<ΰάω b Tfiy^y, χμ) htrrifJLmc» cwtv τη Ιάήξίφίουότη οηιεφάΜίτίτύβ&ΟιΤκΗ^ της οΒιβονλης. 2,3 * ο 0 βασιλάος yfeteri cRr k 'ο &’ινονχοις,ηομ Εκμμα- eretv ciltv; . yfij \πίεζαν ο βασιλάος m%Lyqcf:fcy άς μνημό(Γνυυονον τυ\ βασιλική ζιζλιοΒ-ήκη\ζ 3 \ξτης&ί~ ρόιας μαφ$ο%ααου cai Ιγχωμίω. γι * * Μ Α&^ν^Ι$\<ωζα<Γνροβασιλώς^^ζίξζηςά·- μαν τν άμ aiaW evicuov,·^ vfi/aercA! cwtp, j@t) ί^ςω- ‘felcctOpi ττα/άτων των φίλων ομ$, ι * χαι π d /ότίς ®νιτη ονολη cwo^emjujoujj dmfijU- τως y) ο βασιλώςποιησΐμ. ο 0 μαφίοχαίος ον car^TCMuM cum f. 3 * xyij Ιλάληταν (fi) qm τη αυλή βασιλίως μαφ>~ δοχςάω, μαηδοχ cue τι α^μκονας ff \hm βασιλίως λί,γόφραι 4 * καθ'* ΙκαςΙιυ ημίςμ,ν ιλάλ^υω cumfi , (c ουρά νζτή- xoVtrcA) ου%Ίς .. iqfif vzrskbt^cMi vzd άμαλί μα^ομοαον %ϊς βασιλίως τΑγοις ωηΐ&οτόμ$μον, ηομ \ssrik^QA> cw- %> 1 ς μοφ$ο%οαος } οτι ΙονΡαίο'ς \ ςιν. ί * οΗηγρουςάμωα οτι ού (®&σκνυυ£ cwifl μαγ^ο- ^cu &, 1 %υμω$η 0 φ^&' 9 χμΐ strS-ng ου μετάλλαζε tIjj οίγωγίω (ϊ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. , ” Et fecit rex conuiuium magnum omnibus magnatibus fuis & feruis fuis, quod vocauerunt Conuiuium Ezzther. Et vacationetti remidionis tributi regionibus fecit,&deditei donum &partem iuxtaamplitudinem manus regis. ls> Et cum congregarentur puella; vice fecunda, Mardechai fedebat in porta regis. Non indicauefat Ezzther natale fuum & populum iuum,ficutpra:ceperat illi Mardechai. di£him quippe Mardechai fecerat Ezzther,ficutiobferuau^at cum educaretur a^· pnd illum. 11 In diebus illis Mardechai fedentein portaregis, conuenerunt & indignati funt Bigthan & Tneres duomagiftrire- gij ex cnftodibus palatij, & dixerunt, vt propinarent venenum, & vt mitterent manum in regem Ahhafueros. “ Et audita eft res a Mardechai, & indicauit Ezzther regina;.^ dixit Ezzther regi«x nomine Mardechai. 13 Et inueftigata eft res^fjl: inuenta eft vera.· & fuipenfi funt ambo illi fuper lignose icriptum eft in libris monimen torum qui leguntur ante regem. e c ap. 111. P Oft ha-c magnificaait rex Ahhafueros Haman filium Hamdatha, qui erat ex profapia Agag filij Ghamalek, & prspofuit eum magiftrum fuper omnia, & ftatuit fedem eius fuper omnes magnates qui cum eo erant. 1 Et omnes ferui regis qui erant m porta regis, incuruabant fe,& adorabant ipfum Haman: pjim ficprarceperatdeco rex. at Mardochai non incuruabatfe, nec adorabat eum. 3 Et dixerunt ferui regis qui erant in porta palatij regis, ad Mardechai: Quare tu pnetergrederis mandatum regis? * Et fuit loquentibus illis ad eum per fingulos dies, cum non attenderet illis, indicauerunt Haman, vt viderent num firma effient veiy % ba Mardechai: nam indicauerat illis quod ipfie effiet Iudams. 3 Et vidit Haman quod Mardechai non ineuruaret ie,neque adoraret eum; & repletus eft Haman contra Mardechai furore· ^ 9 > 1 4 $4· i ηηΰκ mm3 rnSwranT riWSwjnnn * ~γίχ tothS ]άπ ajrmxiS wiotx γτρ^ώ"^ wx □mn’rr l ?3 v·· : --c j : - T ; <··.-; r . - T : ’D"hd ni/ |T ; :T □ wrnjjyn ]D’3 ttnrrxin \\mii ^inn * bim Niin niaS’?n ρητ^ηχ η W? miyy -zDwtf virb unrrai ovb ava pn osS iTiKanrrf-iirnTO |t -; v J ντ τ inx~ay φττγ^πχ ^SpS ρπ nox-n 1 * rjniDSp rnianpV^ apyn nnaai ™a nannSan >nrnxiar^3anw orpmi y*· ·· I ·.· V - «·■ τ V 5 τ » · ·· " I’' : : arari? r-ntcrps φφ] cani 1 !/ rnronDnatiSanaiaiiJ^an-SrDK * < nasSpn ’ϋΡΗ’/^νιρϋκ ηρρτρρ cn’S?x nhan'urbx Niun? 1 v ,., v I' T S jan? nin’)i7;bi?ainp3BTiin * 11 Sxpn n^-ym-bjn snsnfo αν nw runa-Sy nj?x mnsn^xi ^an-^smwnx Π3Π33Π?Ηρι mna 0^*1 bi; nv-bmninu) aiiu irnmx ibm roa iwbn ayrayi T ; · ·· ; " *J | V n. τν cfe νόμον %δ βασιλέως αβ^μκονουσι, yf)i ον συμφέρει τάβασιλά eacraj αήτιζ * » ει Α βασιλά,δογματιτάτω^κτολέσΰυΐ ουντις „ χάγω διαγρρψω είς τ γαζοφνλάκιον %>δβασιλέας 'dgyj^J.ov τάλω% μύ&α. 10 * Hg) ό βάσιλβός τν δακτύλιον, ίδω- kqjv εαςχέαζ^ς τΑΑμφν Οφζ^γί(τα\ x$ ραμμένα xf τΑν Ιουδαίων^ ιι * xgji άποΜόβασιλώς id άμ3/ό,τ{βμΧξ'ρν&ονί- yt, 72 J q ίΟτναρβω ώς τέλ^ς* * ψΙ νκλΥΐΒνχτήν φ Υζμμματέίς^δβασιλέωςμνι- νιττξούτω τη ϊ%/ο%αιδ\,θΛΐάτη , xf\ \yocp^,w (ος Ιττέ%- ζοΑ αμάίό % ςξρίπγοΊς %Ίς ασρχονσι κατά πασάβ ydpg.v Orn ινδικές 'έως τΥΐς οάδιοπιας %άς ίχατνάχοσι^ m τάχάζμις, %ϊςτι wpyovcji τάν έΐδνων τΐω dmSv λέζιν διά '£ξ&ίζέρζου %>δ βασιλέως. 1 j * vgj\ άπεςάλη διά βιζλ^ξμφων εις τΐω Χξ^έρ·* ζου βασιλείαν, άφαυνίσΐμ τ τάν Ιουδαίων αν ημέρα μιαμίωός δ\ ) ωδνκ&, ος Ιςιν άδ^ονρ ψ) δίοσρττά^εμ 'izrapyofst, dmSv, , CHALDAICAE PARAPHRASIS fRAN S LAtI O * ‘ Et fuit ludus ante illum extendere manum adoccidendum Mardechai tantumj namque indicauerant ipfi genrem Mardechai : St qusfiuit Haman perdere omnes Iehudios qui erant in omni regno Ahhafueros 4 gentem Mardechai. 7 In menfe primo, ipfe eft menfis Nifan, anno duodecimo regni Ahhafueros, iecit phura, id eft, fortem, de die in diem, & de menfe in meniem duodecimum, ipieeft menfis Adar. £ 8 Et dixit Haman regi Ahhafueros: Eft gens vnadifperfa & extenfainter gentes ,&pars ex illis habitant in omnibus regionibus regni tui: & decreta legis eorum diuerfa lunt ab omni gente, & decreta iudiciorum regis illi non obferuant. regi autem njjlla vtilitas eft ex illis: & quod commodum erit ei in illis fi relinquat eos fuper facienAerrac? ’ Si regi placuerit, fcribatur vt^erdantur; & decem millia talentorum argenti appendfm fuper manus cudentium monetam, vt inducantur in domum thefaurorum regis. 10 Et amouit rex annulum fuum de manu fua, & dedit silum Haman filio Hamdatha, qui erat'ex proiapia Agag oppreflori Iudteoru. " Etdixit rex ad 5Saman: Argentum datur tibi, & gens tradita eft in manum tuam, vt facias ex ea ficut placuerit tibi. “ Et vocati funt feribs regis menfe primo tertia decima die illius,& feriptum eft iuxta omnia quae praeceperat Haman ad principes regis,& ad magnates genus regionum fingularum in c^araiterefcripturar earum, degentibus lingulis iuxta locutionem linguae fuse: in nomine regis Ahhafueros (criptum, & expofitum & obfignatuni figillo regis. e ,J Et vt mitterentur epiftolae in manu curforum ad omnes regiones regis, vt deftruerent, & perderent omnes lehudatos a iuue- ne vfque ad fenem, infantes & mulieres die vna, die tertia decima menfis duodecimi, qui eft menfis Adar j & Ipolia eorum diriperent. ·» 1 ) ι 5 δ 1ΓΙΒΝ njHDI Π 3 ΠΡ '733 ΓΠ |ΓΙ 3 Π 7 3 Π 3 Π {33713 * >1 : πτπ οι» 1 ? annj; Γηφ'αψατήφ *bi Π3Π3 mni -iSbn Ί3ΐ3 b»aim ίνϊ» α'ήπ * ·ι ιτ : · ;■■■- : I ·.· ·.■ - ■'-:·■ ■ : * : τ ’ τ τ mh^S ΐ3^> .jam ^bam p-rvan jwa j-natMreWTOT T j τ 1 V- J· T ; 7 jnp*i n£j« Tite-Sa-rix £?t ’ίτιαι » rppa t««Bi»i τθκι p» ®aVi ihmt - in »3710 : r-noi njtni npj^ pf?i*n»fcn -SstroS |»tt >5 ^Tarnsjp »M , ?7gKi3»i v iv - -y- 1^0Π-Ί37ΤΪ?Κ blpa !73’7Q1 rUHO-7331 * 73DC1 »331 DIXI 0»71Π» Ι ? , 7Π3 ^3K P»Jd 1ΓΠ1 Λ - ; · i· ; » : · : “ T .■··' ' " T: !a’377ysnaxipi? rdn»3»i π’όηοηποκ Γττϊια η3»κΐ3ίή s t -*· — x v · x : v* ; v χ χ — ewpSnSo»^ πτρίϋ ixa nsSan VnSnpni ! h> 3 p tiVl vSjffl W TDnSl όχοτικ t#k rf>on »j»ipp ιήπ7 7πρκ iNi-ipni * ,—irna njnl ’377a _ Vi? lnism ntoaS 7»Di?n : nrnp- 1 ?])] 7ffiK7’j?n airn-Ss otiq-Sk Tinniri : nWrwE» aaS mna 1 jiki impnwSa m «ana lS-un * j- -r t j»· j Λχ|χ -*·.· χ e* - : : χ j v - - ijban •nssrbs. 'τ$φ iorpn nciti c\Din : Dias 1 ? α»>τιπ>3 r : - : 1 · : - JJW3 {pr7OT>i i Ι7ΓΓ3Π3 pjpiirnKi * 1 nV xarbi ■WT*’* meennV $ ϊ^ότορϊύ ϊ?ρ37ι ifopin 1 ? iSan-Sx xibS n»^ misVi 1 : npe^vja^a ! »3778 »737 ΠΝΊΓΪΟΝ 1 ? 73»17ΓΊι7Ν3Ί * |T ; : T /■· ; · I" ■· : V : - - \ Λτ -; l T- * 6 Inf.8 esther, Tranflat.B.Hieronymi. 14 * Summa autem epiftolarum hasc fuit, * vt omnes prouincias icirent, & pararent fe ad prasdidam diem. 15 *Feftinabantcurforesquimifsi erant, regis imperium explere. Statimque in Su- 4 fis pependit edidum, rege & Aman celebrante conuiuium, & eundis ludiis, qui in vrbeerantjflentibus. cap. IIII. o 1 0 V * c{im audiiI ' et Mardochasus, fcidit A ^^veftimenta fua,& indutus eft facco, ipargens cinerem capiti, & in platea medias ciuitatis voce magna clamabat,often- dens amaritudinem animi fui: * * Et hoc eiulatu vfque ad fores pa- latij gradiens. non enim erat licitum indutum facco aulam regis intrare. } * In omnibus quoque prouinciis, oppidis ac locis,ad quae crudele regis dogma peruenerat, piandus ingens erat apud Iu dasos,.ieiunium, vlulatus, & fletus^acco B & cinere multis pro foratu vtentibus. 4 * Ingteilas autem funt puellas Efther, & eunuchi, nunciaueruntque ei. Quod audiens confternata eft, & vefteijr· mifit, vt ablato facco indueret eam; quam accipere noluit. s s Aqcitoque Athach eunucho,quem rex minifoum ei dederat, praecepit vt iret ad Mardochaeum, & diiceret ab eo cur hoc faceret. 6 * Egrefluique Athach iuit ad Mardochaeum,& inuenit eum liantem in platea ciuitatis ante ofoum palatij. 7 * Quiindicauit ei omnia quas acciderant, quomodo Aman promififlet vt in theiauros regis pro. Iudasorum nece inferretur argentum. * * Exemplar quoque edidi quod pendebat in Sufis,dedit ei,vt reginas oftende- retj & moneret eam vt intraret ad regem, ‘ C & deprecaretur eum pro populo fuo. * Regreifus Athach , nunciauit Efther omnia quae Mardochasus dixerat. rann · ί pnn nov 1 ! p pnunoV sjooy SdS acfiiJD Ssn isnqu ts^rnna nnoh xmton 1+ nin prhuh Nnnpi Npon ’ηψρ 1 ? pponin ipni spVpi 3n»ns snqip K3*?on Koanfip pinnpp·? ρΛοηη 15 jn’ orioi 1 0 T : iihziym Sppi isnpp p&nrrvjn Sy ntpi hv ρφι ipyntin S? n> uinhipt^pWp^tpVsyqnhSyip^pffovjTniVDnNKa^mNnnihgnyKnsit 1 mxy nnnpp >4531 jxisppi Nrn33i NpixutairvV 1 x 33 sSps mg san.nqnji nghg npn 3nx NpV?> bppi 5 1 pvn t-rcJis 1 ? wo) η“|3ψι κηη 1 ? ngghg nyiyitisi nS ικηπι nhj 33]nnpsp inp’by jSyi 4 : psup nSy οψηο njn snp»pi pte? tpmbi KniDa Sp pi rtp inpV 0330 Sy ivb nippi qnnh 3nps n3pi 5 ·, hpp nuSiyp n»pt» ni nyoSi otio n 1 ^gbgh 1 toWn D3i?Vi «01(21 nxnob OllpniV ttyn )“jnrt pmi 6 i nh π33Φ3 ; ιψο*? Vpp ab np bvi »33 sin n P33U3 ρηπ’ iyVpnph jon 3 on; π ρτρ ppVisi3ipy qoppoprmipnhiqp «Sn ppoSy noiyp bg rv ογιο rfonni 7 n’ nsini?? 1 ? n»S an» pnpvjfuj 1 ? npposp sn3\p 3ns »3 «p;p»3 nn s 1 pnprnin 1 ? »N3m» pJ3 saSp ιψ noby pspoi j $\> «Aman epulabantur, turbabatur autem ci- uitas. ΕΣΘΗΡ, μβίρμήνΑσίζ o'. CAP. IIII* 9 f * T έ Mardochaus cognofcens quod confum- i •Limatum fuerat ,fidit ueftimenta fua, & indutm eft Jacco, & coniferfusfuit cinere . et faliens per plateam duitatis, clamabat uoce magna·. Tollitur gens qm nihil iniufle egit. 4 St.uenit lu filus mag - nusfudais, O * * * 4 * faecum & cinerem ftrauerant fbi . 4 Et ingrefafunt ancilla φ eunuchi regi- 4 na, O* annunciauerunt ei. & turbata fuit cum audmit quodfafilumfuerat ·. φ mifit ornare Myrdochaum, & auferre eius faecum, ille autem nonperjuafus ef. 4 At Eflher uocauit zAthach eunuchum j fmm qui aflabat ei; 4 Etmift ut fciret ipfak Mardochao rem 6 diligenter. 4 At Mardochaus indicauit ei quodfafilum 7 fuerat, & promijfonem quam promift Aman regi in thefaurum talentorum decem millia, ut perderetjudaos: , 4 St exemplar quod in Sufs expoftum ut 8 perderent eos,dedit ei ut indicaret Efiher. gj* dixit ei', ut praciperet ei ingredienti petere a rege, & deprecari eum pro populo, memor dierum humilitatis tua, vt nutritafuiflim manu mea : quia tAman fecundus a rege locutus ef contranos in mortem: inuoca Dominum, et loquere regi pro nobis; libera nos a morte. 4 fngrejfus auteAthach, locutus fuit Efher omnia verba hac. IJ 1 57 * 3 α»τίγξμφα. τάν <$£ιςολων χωξμν^ (®£$(τζτάγ\ ποιαν ζτίμοις eivcoj άς τίυυ ημί~ ζ%,ν%βτΙω. * ζωιΆ% ο τ πξόίί^Ά vcf βς GSm, ο $ βαοιλ^ς vgj άμ$ kfogfor&ts j η πόλις. y. 1 * Ο ό[ί μαρόοχαί(&’ cUtyvov; f (πνηζλ^νφμον 3 όιίρρηζζ^ί ιμάτια cwti, yga MvQc& QctKW^m- τζπά(\& cmobov xgjj bwmlMcLq Λα της πλατ βίας της πόλζως, z£oct φωνή μεγάλν , cuperctj μηό\}ν η- όΐΜχ,άς. * * ιφόλΒα» ιως ης πνλνς βαηλίως jgj ίςη. ού γ^> ίω duuf cJ%ov άπλϋόϊν dq τίου ουολίυό Qdxxov ’ίχοντι xcfcmolov. ι * &ί> ποιο* χωρά. ον γομμμα^ι, xgpivyii )(gt) χοπζτς (c πονθος μιία % iovfrcuoiq,^ σΐίκ- χον xfi σποόόν ϊς ρωτούν ζουυτϊς. + * yg) οΙο-Υίλ^ον ou όίζζμι vgq @) άΐνοιϊχοι ης βα<τι - λΐΰτης,χμ) αό^αλοΛί αΑτη. xf Hfpdxdn οίκου (T oloo. τ γζίονός,ιφ άπζςαλζ q-oXiaoujfv μοηό'οχαίον,ιφ άφζλί- (&otf curd fv (jimov. ό $ ebe ζπεί&η. 's * « ο ί&Υΐξ (®ζβ(Γ£χ.αλίσ'(χ!(3 &3οίχ νν άϊνοΰχον μύ* όςι xa/pwfmacwvf s * xf οίπζςβλζ μα^τόίν cwtyi μοιρόογαίον ταχζίζξς. 7 * ο q μα/ρό’οχαί^’ ύπζόα^οΜ dmf ν γεγονός (c rlw IrfarfzAeiciv Ιω επχγίζίλα.^ άμαν ιά ζοκηλαας τίώ (λ- ζοΛ^λά/ότωΨμυξβόν, Ίνα ΊχπΰλζαΎι ά v ιονό οάοίζ. s * xg) τΜτίίζμφον ί° αν Gv Giq νκ,τ&αν νπ\ρ £)κπο- λία% cwf υς, ζόωχ,Μ cbonf τμ ζ^τν,ξ. vg) άποΜ cw- vd, α>Τ£ίλΰία% CW ΤΜ «(ΓδλθΌϋίΠΐ CZ^pCtTYifai^ fv βΰί* ΰΊλζα, xgi άΐζιωϊεμ ouufv «£& ^όλαοό μνη&ασα. ήμ&- ρων^πό,νω&ως Gv, ωςίτξΰίφης hv χα&μον, όίόπάμα» ό όώτζρ&ιων τάζοκηλεί, ζλάλησζ κα3·’ nfff άς Sdjjct- %ν, Sfaxcthicrcq τ>ν χΰ&ον, xgj λάλνβν ιά βαοΊλα πζ- ζ} » μψ. xgq pdtrouf ίιμόίς qm %·α»ά%ν. 9 * άσ-ζλΰων j ό ά,^άχ, ΙλάληοΌ» ζ&νξ πα»^ς dir λ&γοΐζ%ΰ%υς. y CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. j 14 Ediftutn feripti erat, vt daretur decretum in quamlibet regionem publicum omnibus gentibus, vteflent parati ad diem illam. ' s Curfores exierunt feftini in verbo regis ,&decretum datum eft in Sufan metropoli: & rex&Hamanfedebant ad bibendum vinum. & ciuitasSufaneratcoar&ata. cap. i ii i. £ T Mardechai cognouit omnia qutc a£ta erant: & fcidit Mardechai veftimentafua,& induit pro vefte iaccum fupe^carnem fuam,& po- fuit cinerem fuper caput fuum,& exiuit in mediu vrbis, & clamauit clamotc magno, & plorauit in amaritudine animte voce dolentis. 1 Et venit vfque ad palatium regis, quia non erat facultas cuiquam intrare portam palatiorum regis, cum indutus eijet vefte facci. ’ Et in qualibet regione & loco quo verbum decreti regto & decreti iudicij pertigit, plan&us magnus erat Iehudftis, & ieiunium, & ploratus & fletus: veftimentum fac^i & cinis fuit politus fuper multos. 4 Et introierunt puellae Ezzther & magiftri eius, & annunciaruntei: & conturbata eft regina vald£. & mifipveftimenta ad induendum Mardechai, & ad remouendum faecum eius ab eo; & non accepit. O ’ Et vocauit Ezzther Hathach,& prarcepitei fuper Mardechai,vtcognofccret quacnam eflet hax vox ploratus quo plorabat, & quam ob rem non accepiilet veftimenta quae miierat ei. * Et exiuit Hathach vt alloqueretur Mardechai ad plateam vrbis quae erat ante palatia regis. 7 Et expofuit illi Mardechai qu? acciderant fibi, eo quod non adoraffet Haman:& copiam argenti decem millia talentorum quae dixerat Haman fe appenfurum fuper manus thefaurariorum , qui pr?pofiti erant fuper domum thefaurorum regis, propter Iehudaeos vt perderet eos. * Et decretum feripturae decreti quod datum erat in Sufan ad;perdendum eos, dedit illi.vt oftenderet ipfi Ezzther,& vt narraret ei quod cxcogitaflet Haman impius contra gentem Iehudaeorum: & vt mandaret ei vt intraret ad regem ad pia-, candum cum,& ad quaerendam mifcricordiam pro gente fua. ’ Et intrauit Hathach, & narrauit Ezzther verba Mardechai> i O »» ... o Μι» ιηοκ : ♦3 T)d j ?k m’ni ηηίτ? ιηρκ ίονλί * - b’inv TjSan mina ayirpan HajrSa * > -bx TparrVN-Kia; ton nmi, cw _l ?a i©k Π’ ρπ 1 ? im.nnN κίρ’-ίΛ iw Jvaasn τχπη απτή tranuminSan iV-u» w Twa na 1 ? i τ τ — >· : - ·.· I V <■··*· 1 * I · "·Ί" i— π Λάτ7Κ n4,idS ^n&ripa vb tffcn rrm 4 ... j ,.... ~ v - ■*■ * -» ; · " ■ " :r 7 · JCDiO^IW I >■ ; innotinanrnx^nnaSmw 1 |·· . v y, ; . - «r; · T ; - ’anrr-S k uwk-Vk a»OT7 >anna naK»i 4 - : - />■· :■; ·.· ■>' τ : v -r : : T v · - ! a^nw^ap f?arrn’a aSon? ^bm ΓηηΓΊκτηΓηΐϊ3’ϋ’ηηηϋηΠΓΓΕ3Κ’3 4 η·· ’ * fixi ηήκ caipaa camn’ 1 ? niaj?» nnsm : " 1 " T ’ ' ! ” ' ”’ Γ Τ Γ ~ ' yii’ ιριπ^η^^ηΉΐ I r-roSpS P3iiD^K3’tfnSinDbnatffn * {T ; · t v >· *r ; v*· ; v v J ~ r^a ammi DmTivSaTix Diia 4 nvhv iotitSki feNirSio ’SinD*isn • Τ V C : ; · - : ; f - ί - τ -- ; γ^ν si3N pai |apiy x ’ΐτΐί«] as"D3 οιή Π7’7 : ’Γφκ »nnax n wai γρο -nS nu?K ^San i%‘ PtrmrWK ^ba vvh otio nay»v 4 13 M 1 5 1 6 »7 j in dk Γ ; v r1 e maVo ιηοκ pa^ro wbm nva r >nn 4 : . .. ; ... r , · - , ■ * - — rva Π 33 rvo» aan psrrr-va i»na iointi rraara^n a^i’ j?nrh ·φοπ ϊ γίήπ nnanai r-vbVan •,r --/·.·- , ; - - hipy n? 7 sn ηηο^'η^ ^San m^na ’πη 4 ’-π^ΊήοΛηΙρη dwi wya jn n^t^nyna amiriDK aipmfi^a wk antr i»> 3 i^n ,· ;- e s τ h e r. Tranilac.B.Hieronymi· 4 Quae refpondic ei, & iuisit vt diceret Mardochaeo. 4 Omnes ferui regis &cun&<£ quieTub ditione eius funt norunt prouinciae, quod iiue virfiue mulier non vocatus, interius atrium regis intraucrit, abfque vlla cunctatione ftatim interficietur, niii forte rex auream virgam ad eum tetenderit pro fig- no clementiae,atque ita poisit viuere.Ego igiturquomodo ad regem intrarepotero Dqu^ triginta iam diebus non fum vocata ad eum? 1 1 4 Quod cum audiflet Mardochaeus^rur- 13 fum mandauitEfther, 4 dicens:Ne putes quod animam tuam tantum libere^ quia in domo regis es,fed praeeundis Iudteis. 14 4 Si enim nunc fiiueris,per aliam occa- fionem liberabuntur Iud^i: tu & domus patris tui peribitis. Et quis nouit vtrum idcirco ad regnum veneris, vtin tali tempore parareris? rj ^urfum^EftherhaecMardoch^overba mandauit: re 4 Vade & congrega omnes ludios quos in Sufis repereris, & orate pro me, Non comedetis & non bibetis tribus diebus & tribus nodibus, & ego cum ancillis meis fimiliter ieiunabo ; & tunc ingrediar ad regem contra legem faciens non vocata, tra denfque me morti & periculo. >7 4 luit itaque Mardochaeus,& fecit omnia quae Efther praeceperat. cap. v. 1 D Te aut ^ ter ^° i n ^ uta Eftber rcgali- A bus veftimentis, & ftetit in atrio domus regite quod erat interius contra bafi- Jicam regis: at ille fedebat iuperfolium iuum in confiftorfopalatijcontraoftium domus. i ‘Cumque vidiffet Edher reginam flantem, placuit oculis eius, & extendit contra eam virgam auteam quam tenebat ma nu . quae accedens ofculata eftfummita- tem virgae eius: CDinn Sifonni nd^p.tVo^I' nipo ^npp^nenn^u nptip^qnsiasnqi 1 ? ‘nyiWsnnspnjSaHpjrij ppsi l * · »ino^:»o^snpgqqoV ιδηηι 11 UWr^ipipn^anif^pfonnpnsKWWmiNpnTi K 3 TV 3 'j?nusn ptwJo ns q?*ik 14 t ’N*jirr Vsp *i>n» NpSp nop »5^533 ?pv;nn *inpx nh sansV ?ρ·ηρ JT! 3 'p t & 3’30 I» «113111 κ'πη hy pi 3 in γηηηκ ma^poai nat?! no$ IP cy>p\ fic^nWtinn sin wwi jttiwa inan^Ni 'κτιη’ Vp m owa Vu« 16 j oriq m*7 κρηκ 1 ? ρηρκ rnaw 15 : srnoSp 1 ? ns κ -irt KD 3 »ni sana nSt iobarvh biyi* Iplnnipipp αινχ 'no^yi spy jsjoo>pi «nVn prr^n sS? pVp’n sfooy nnDxini^ynipanVpaipynayioTipmp^ ^ ‘ ^'πρΐχρρητρίηι £ , ’ n ’ *’ · ” ’ ! ·' 3 p'. njrt ϊ< 3 ι Ώΐ MsVpmpVppSpngiispVo nmqNnppanppi«nipSo mib pnpsntripSntem^n»01*3njni 1 poryi «nqin 8m|? sns^p nnp^ n: ^9 sm ό mni 1 1 yqn Vpp 1 ?? NnioVp maa ,τιτΐ^ρ »oqs by „ r , · N^ann^na mn^i ΝρτρηρρηηρΝ nppf?i nn>aopa πΐηρ κρπη aoan nnnpN 1 ? toho wvitn Ε2ΘΗΡ- Interp. ex Grac. ίχχ. esther. 3 Dixit autem Efiher ad Atbaeh : Vade ad r o Mardochaum 3 > fMiftf/hdji tjj rm a 9 II. * Et dic, quod gentes omnes regni cognofcut 3 quod omnis homo aut mulier qui tngrejjus fuerit adregeto in aulam interiorem non vocatus 3 non efl ei [alus. nifi cui extenderit rex auream •virgam, hic fatuabitur. ego non fum σπ>λέ3ζ μζ όίη. ΐ7 * yfiji βαόίσας μαηόοχαϊ(&, έποίηΟνν οσα bvem- λα& αυτ^έ^τήξι / S· ί * W C4) τη ημέρα, τη τ&τη c MvtraG ή ζΕτγΐξ βασιλικοΊς,ΐίμι 'έςη αν ανλη & οίκον βασιλέως τη ίΤωΙέ- ρα όΙξοΑίοΜτίαςτ 1 βασιλικής £ βασιλέας. ό $ βασιλάός νκά^Α ον Sqjv® της &ajj£ βασιλέας ον τύ οϊκω τ4βα σιλικύό S^qav άρτιας της %ΰρμς%όοίκον. . * ως j θίό ον ό βασιλάος έ£τηξ. tIjjj βατίλιοταν Ιςα- {filpbju ον τη οωλη, dlpe q χαορ ca> όφ^αλμοίς cimf, (c c /κτσινας ό βαυιλώς τη ScAnq tIw ράζό^ον τΐα)χξνσίω τΐυυ νν τη χμώ cburd, (£ οωζρση^οΑ) η ζόϋήξ, inj/ct- rr r. v ~ t '/>(i 9 (9 της ακζμς της patoov. i 6 , CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 10 Et dixit Ezzthcr ad Hathach, vt iret & alloqueretur Mardechai, & pnecepit illi fuper negocium Mardechai. " Omnes autem ferui regis & populi qui habitant in regionibus regis,fciunt, quod omnis vir aut fosmina qui mtrauerit ad regem iri atrium interius qui non fuerit vocatus, vna eft fententia iudicij eius vt moriatur 5 praeter eum cui tetenderit rex iceptrum aureum, vt viuat; & ego non vocata fum vt intrarem ad regem,iam tempore triginta dierum. 11 Etnarraueriint Mardochai verbaEzzther. ‘ ! Et dixit Mardechai vt refponderetur Ezzther: Ne arbitrere in anima tua quod euades in domo regis vnica eiromnibus Iehudaeis. 14 Nam fi tacendo tacueris in tempore hoc, dilatatio & euafio exiftet Iehudafis ex loco alio: tu & familia domus patrum tuorum peribi- tis propter hanc culpam. & quis eftiapiens qui fentan ad tempus hoc tu contigeris ad regnum? Et dixit Ezzther vtrefponderiwur Mardechai. 16 Vade congregato omnes Iehud^os qui inuenti fuerint in Sufith, Scieiunatemecum: ne comedatis di ne bibatis tribus diebus node & die;& etiam ego & puellae meaeieiunabo fimiliter,&pofthaecintra- bo ad regem: quanquam non iuxta morem: & erit quomodocunque peream, peream. 17 Et contriftatus eft Mardechai, & tranfiuir, fecitque iuxta omnia qua: praceperat ei Ezzther. n c a p. v. manu fua, & acceifit Ezzther & attigit manu fua, & apprehendit caput fceptri O 'v \ύ'ό ' - η nnbtt e s τ η e r. Tranflat.B.Hieronymi. “ΠΏΐ Π37οη ιηοκ j?~nn γ?ϋη γη ίον*ι * » : ij? γιώ^ηπ Ntii; a» ^an-VOKTJiDKiDKij! * < -ίϊ?κ rnpppr-rVi αΐ’π jam r^ari :iS’n>w I · ■>· τ ~ηχ r-rfDvb ρπτ-ικ Ϊ7πα -h6n 7βκί * > 'iMH nnron'7K tom‘T?8ntan nriwt 737 . ·.· i·.· : · - v V τ τ · | ·.· ‘i - st- Λ·· : v i ; ιηοκ mnro ; v t* : r "no ]”n πηψρη ίαρϊΟ γ?ϋη ιηκη * ινφοπ >sn-nj?-;ncip-nm pnuiparnWna^rmnDKwm * ^Son-Vo^l/pnjppa ]wmvO-cD& * *m’ wpa-m nit^ySi ^Swn^nnSaiD . τ Λ · τ |,τ- v I -: r : · - -·· : v " ” 7 ΠΏΊ Dii/ 7 W}}$ “BtfK Πη^ρΠ‘ 7 ^ ] 0 Π 1 1 | 70 Π Π 7 αΠΊ 373 Π^|;^ πίκ·ρνΛ nipi iw «irin oTnjpn^-n ljn 6 i tD$-xb} "|San 7^3 φιρ-η^ιρπ j non όιίο -S j/ aSa-n mn ίΐκ nh rronirv:r 7 K κιπηρη ps&rvn 4 HWNrrrriKi vgnfc ftiilVM 371 1Τό’ί,Η133'Π« ?0Π QnVnSD’! ·· j *r - ; 1 ; τ / : v I *▼ *r 4 Λ ▼ ant^rS); ite? ηκι'^ώπ 171? iv^~b ^ 1 S ΪΙ Drpinjn |V - J·· ; - ; r—iaSan7 j7DN πκήγγν 1 ?ηχ jan naxn * ** »3 r -φ^Γ^κ nrrf an- 7 t 5 ^an-aj/ —C2V π^-κπρ osinaV-aji *niN-C 3 N ! -|Van ΠΝ 7 >:n 7 'm nji-bsa^nwwJ^nrVai * v *;· v τ ; λ· iv yv ·· v ▼ · J "Ι^ρπ ir ^3 n°^v πιπ’π 'yng-m i s Dixitq^. ad eam rex: Quid vis Efther R regina? qu? eft petitio tua? etiam ii dimidiam partem regni petieris,dabitur tibi. 4 * At illa refpondit:Si regi placet,obfc- cro vt venias ad me hodie &Atiiantecum adconuiuium quodparaui. o s s Statimque rex,Vocate,inquit,cito A- man,vt Efther obediat voluntati, venerut itaque rex &Aman adconuiuium quod eis regina parauerat. 6 s Dixitque ei rex poftquam vinum biberat abundanter: Quid petis vt detur ti- bi?& pro qua repoftulas? etiam ii dimidia partem regni mei petieris,impetrabis. 7 * Cui refpondit Efther: Petitio mea & preces funtiftae: s 4 Si inueni in conipedtu regisgratiam, & fi regi placet vt det mihi quod poftulo, & meam i mpleat petitionem^veniat rex & C Aman ad conuiuium quod paraui eis, & > cras aperiam regi voluntatem meam. 9 4 Egreftus eft itaque illo die Aman I^tus & alacer, cumquevidiftetMardprhasum fedentem ante fores palatij, & non iolum non aifurrexiftetfibi, fed nec motum quidem de loco feisionis fuae, indignatus eft: valde: 10 s Et difsimulata ira reuerfhs in domum fuam conuocauit ad fe amicos fuos, & Zares v xorefn fu a m,. n 4 Etexpofuit illis magnitudinem diui- tiarumfuarum, filiorumque turbam : & quanta eum gloria fuper omnes principes Sc feruos fuos rex eleuaftet. 1 z 4 Et poft haec ait. Regina quoque Efther nullum alium vocauit ad couiuium cum rege praeter me , apud quam etiam cras 13 cum rege pranfurus fum. 4 & cum h§c omnia habeam , nihil mc habere puto, quandiu videro Mardochaeura Iudteum fedentem ante fores regias. cDuin : qA^rynu nyq-niya nen &?nsVn“lnoa jhm qnxno rfnnst 5 j nb niayq wnyob jn joni szba his?» hy ps *ιηοκ nqqtsi 4 > : "inoN mayq Nnr^jo 1 ? \gn\ αφο inpx D.ins nnayo 1 ? ipnh vms « 3*70 ίομ 5 i inynni amba rmbp iy qiniya nni κη 3 *?ρ “inpN qmVsui np iqpni χ’ηφρρ “inp^b xpSp poni 6 * r _ ’ ’ prnyp^n^nqoKnnpNnpnNi 7 j ssVp nPra Nipy ‘inp , 7 i pnV ngy^q K ?^P W’ Όΐνρ n! npypSi ’Ay ipp Αρρκι nsp nnq nSi cup kSi χφρ ynnp o.iqp ni jon νιοίρι saVm.ni nn sonn καΐ’ρ αφρ ηήρ ιρη ρρη 3 txnnqonqp i nnrnts' nhiV· ^anpb Nppi nnnS V^yijpn Ti*irsi 1 ° ^ : N^p iipy] NPpqanSp nSy ηρρπ nn κφα ftnj ipnVnifnap mtiupi nqnyn> pn pnV ^ynipsq ) 1 i ιφο oy τ&ψφ ηηΛ ipip nno jqyV qm w jnW mpyn αςφα nnpN nhyan tub oqa jon no$. 14 ^ i sshpq \ ηφρ yqna an’ πν’τιγρ oipp m nn sas*! ny Vpp inA ’pna nn’V tn hpi 13 Iriterp.cxGraec.lix. e sther. * St dixit rex: Quidvis Efther ? Φ qua. j tua efi petitio i <-vfque ad dimidium regni mei » erit tibi. * Dixif autem Efther \ Dies mea inftgnis 4 hodie efi. fi igitur placet regi, f veniat rex et tAman ad conuiuium quod faciam hodie. * Et dixit rex: Solicitate tAman njt facia- i mus verbum Efther. et venerunt ambo adcon- uitiium quod fecit Efther. * fn autem conuiuio dixit rex ad Efther : « Quid eft tibi regina Efther? et erunt tibi quacunque petieris. 4 St dixit i Petitio mea & poftulatio mea^ 7 * Siinueni gratiam in conPjpeUu regis , V Λ \ 6 ζ 1 ΙΠΟΚ viriw iiiWtfli iSiB&ttn 5 v r t ? 1 r T; \ ' r v . "ricini “QD 7 IBiOfmi ΠΒΚ Οψρπ Π 33 qprVW* im<=>v *»■ r % '*m ; yi /π jjjnyaVwnap^n i ΐρκη^ρπ rwnrn ν^ιππ nSSn 4 vn?]a’.ajn >131 ΓΤίΓΠΤΠ IgpTIN K’3nS :^snyaSc3’fri"p3 Nwm-rSg > 3 iiaTiniW 3 ifpwyai* r^ps sjon naro “f?pn ’ρηρρ^ pini : etwiik “iSp τ rbpb ^ιιφώτφ ig> n^rnp^Sdnnp^v 4 W rwyyxh vrniyo iSbn njn nia$i πτ -Sjr nynS δά pm isro >n iSan ia&n 4 ■: mi 4 π^ππ^άτη’η j iS isrp iby jormjfl ^an njmia^n 4 j ί NiianSamoNin ■ J T » V U* - > “ Φ >&3 ni&yV-na φύπ iS is&i innn 4 . < γδιτ ’sS inSn jan iatf>Thp>3 van “f?prn w ; >3aainv ιρ τ > r~wyb φϋπ γρη f?an i w ^prrW jan iogn 4 7 i:rroS iw irraSa w>3>' 4 : npn * i -|t r.-.-i .:- ■< : ' T |I T |· ΊΠ3 ]f)? 1“J7DH V72 331 1$H DIDI ^7ΒΠ nwtfisr-voSa I ·· ' ; ■ ^San n#a p>&nr'S? DiDfni νφη jiriji * > iSan i$ κ c^aman 1V IV - ,·.■-: · T ·· ' ; · : · : : - - yyrn 3ini3 biDrr-7j/ inopini ηρ>3 yan rsn iSamm tf^nw-riaa νίΦ ικιρι τ l v ιν - r·· -: · τ J · τ - ^ τί τ τ · ^ :Ι τ : :ηρ;η e s τ η e r, Tranilat.B.Hieronymf. 14 j' 4 4 Reiponderuntque edZaresvxorcius c _ & C2eteri amici : Iube parari cxcelfam trabem,habentem altitudinis quinquaginta cubitos,& dic mane regi vt appendatur fu pereamMardochasus. &fie ibis cum rege laetus adconuiuium. Placuitque ei conii- liurn^ &iufsit excelfam pr^parari crucem. GAP. vi. 1 ^Odem illam duxit rexinfomnem, iuf A fitque iibi afferri hiftorias, & annales priorum temporum. Qu^ cum illopra- fente legerentur, 1 4 Ventum eftadillurn locum vbi feri- ?«?.»> Ini. ii.» ptum erat, quomodo nunciaffetMardo- cha;us iniidias Bagathan & Thares eunu- chorumjiegem Mfferum iugularecupie- tium. 3 4 Quod cum audiffetrex,ait:Quid pro hac fidejhonoris ac proemij Alardocha^us B coniecutus eft ? Dixerunteiierui illius ac miniffii.-Nihil omnino mercedis accepit. 4 4 Statimqucrex ; Quis eft,inquit,in a- trio?Aman quippe interius atrium domus regias intrauerac, vt fuggcreretreip & iu- beret Mardochaeum affigi patibulo quod ei fu erat prseparatu m. 5 4 Refponderunt pueri: Aman ftatin a- trio.DiSitque rex: ingrediatur. ^ 4 Cumque effetingreffus, ait illi: Quid debet fieri viro, quem rex honorare defi- derat? Cogitans autem in corde fuo Ama, &repurans quod nnilum alium rex nifi fe vellet honorare; 7 4 Re/pondic -. Homo quem rex hono-; rare cupit, * 4 Debet indui veftibus regiis,&imponi fu per equum qiii de fella regis eft,& accipere regium diadema iuper capu t fuum i 9 4 Et primus de regiis principibus ac tyrannis teneat equum eius · & perplateam ciuitatisincedens clamet &dicat: Sic honorabitur quemcunquc voluerit rerhor norare. □τηη ' Viy 1? ina ini 'rty n: M5V0V qos* ροκ ρψοη <ρρτ ρκ nayinaqa Sai niams tua? nS nao»? 14 1 isD^najjnonDnijsoanaTfiOinnn^sjFnDpn^VtaSoOiij. t wnytpnt? *φο ni xy svvix) iyaa γ^νήρ ή?3ο szho naa nq tcani jqaa Vy otio nnq κηηρ? ama nanciri 1 1 cjipn αιιό npyaayntc κ 1 ? KaVn miHy nosa. prby oiapb sniam «api aaynwmp χφο apsi 5 j nV jpn '?aao ni aiVyob χφώ an»pV sppa«a^nnpaa xnrh Vy joni xnaaa o^pa t?aaa |p χφο apm 4 ' ■ aajb KaaiJnKb nn no tisHn nhapsq jpn k sn:o_ 6 : SyiNaSpapNrNnaaa nsp jpn an nm*7 χφο ηοκι f -.t, : op ami NappayaVsaSpmx’ ipSapsi ηφζ ipn a\cni.aap>a >a>: «aboa tnapmmy^maajKabpnibjpnapNi 7 1 ntna ^rnabpa xbty anm\a χφο n^y aaap MCiorsaSp ni na wa^a wiaaN unaS oyp 8 qhy n^aaannapm »ax f sa^pqisaaani p^DaoDN i^aSp»aaao kttjoVan?r?p yn»i v ‘ 1 na^p ^ax NaVoa «aa.] 1 ? nnyn’paa uoap po^pn tmapa πνπρρ ί ΊίίΟΗ πρ_ππα ]tnh “|%ri ίο^ι * >ϊίπ’π >χηΛ faTnpjn rrm npKpmDrrnisii WN* Si3D ΤΠ SflJT*?K φϋΓΊ TO 3 WH ί Π13Ί ■r ; | - -filari wpii-nwtfaWni* jgnnpn 1 na?viaS inp?iTjn aimninamnOTia • . . ^ AT . . r xo X I ||t r ^ y ▼ U< t JV r 1 -VNfpl^Oni ^pn TStp-ViJ ryflO 2ψ*} 1 iWViamVaNirva I >**;- v*· t ·* -Van^van^DbViiT^^ Εη&ώρηέοη 4 t (.·· » -; j * : ; · ·.·<·.·: l t t ·· - : - jnia os iri w iym voan 1 1 ? ιιώκί imp tm ~ιό vjsS Winftnn niMi ^τίΒαπννπ i -r t ; « ; · * · 1 - v -:;·*· · : - : wa 1 ? Sianbisu-ia 17 bmn , v , .· ijpjn ipan ’ρηοι iaj? anaia c=nu? 1 ~ipk i—msfan-^birnx Ni^bViVnan nnoxi —iito I» 13 M *inpK"C3I? ΠΒ1Ϊ am >an Κ3Ί * < t- : 1 —aSan fifltf 03 ’ 3 f Π 01’3 03 “ΙΓίρκν l^ail ΊΟίΡΐ * -nai ■£> ]Π3Πΐ npSan -ιηρχ -j^w-na j>in : iPj/nii—np'?an»siriK^ni»j33 jn ijitahj-os? Totini roSan nnox }i/rn * te» -h ]njn 3ia ^San^ji-osi “|7an yyyj iwpa3»ain’jViw3 13^1 Tnm rwrb wi m iram 1 - : -'M' *· ·· “ = :-:·«· m >2 winn inatM ninw7ioH3pi^i W ίϊπ .n?ai \V f 4 » asTHER. Tranflat.B.Hieronymi. * Dixitque ei rex: Feftina , &fumpta ftola & equo fac vt locutus es Mardoch^o Iudieo, qui iedet ante fores palatij. Cauc ne quicquam de his qua: locutus es, praetermittas. ( l t *Tulit itaque Aman ftolam & equum, indutumque Mardochaeum in platea ci> uitatis , & impolitum equo, praecedebat atque clamabat ; Hoc honore condignus eftj quemcumquc rex voluerit honorare. 3 Reuerfufquc cft Mardochaeus ad ia- nuam palatij , & Aman feftinauic ire in domum fuam, lugens & operto capite: 1 * Narrauitque Zares vxori lua: & amicis omnia quae eueniifentfibi.Cui rdpon derunt lapientes quos habebat in conii- lio, & vxor eius: Si de lemiue Iudasorum cft Mardochacus ante quem cadere coepi- fti,no poteris ei refiftcrc, fed cades incon- fpedtueius. ' 1 Adhuc illis loquentibus, venerunt eunuchi regis,& cito eum ad conuiuium, quod regina parauerat, pergere compulerunt. cap. vir. 1 yNtrauit itaque rex & Aman, vt biberet IA -*-cum regina. 1 * Dixitque ei rex etiam lecundo dic poftquam vino incaluerat: Qjjae cft petitio tua Efther,vt detur tibi? &:quid vis fieriictiam fi dimidiam partem regni mei petieris, impetrabis. i * Ad quem illa recondit; Si inueni gratiam in oculis tuis, o Rex, & fi placet, do- namihi animam meam pro qua rogo, 6c populum meum proquoobiecro. 4 * Traditi enim fumusego&populus meus vtcontcramur,iugulcmur,& pereamus. atque vtinam in leruos&famulas venderemur,cflet tolerabile malum,& ge mens tacerem . nunc autem hoftis nofter eft, cuius crudelitas redundat in regem. 14 Dinn oyio yjpn Nh soVpi χηώρ anpi nsiin’ οχ\α) i? tfher\ no? ndid n!i : nop im \οφ nsSo ίονι niipi? n? nntoTjj κηρι Nnipi nsn^a otio rv υφκχχρΊϋ nn ; cjoS nj jpn opai 11 ’ j n^p· rioTn o*nb ^nn ^snip ps nnmti npon nh rtpyn s h? nj 'lorri VdS nnps tnb jpn ’νητκι l) ' ^ : “inos mqy*| NOttjpS jpn ni i ' i sroSp “inpN oy sopn οψρ 1 ? iprii ispSp Vsyi 1 snoho nwhfiiy Tniyp npi ^ anwi sroSp *ιηρκ ^nSsip np »yon κρι^ ^ικίπον 1 ? ksVo *ιρκι 1 ipa? ρίιψ ib hi vnn rsp αφο οη^ρκΐ ιφο qpip ppnq ηηρψκ ps mpsi sroVp Ίηρκ np’ns;i } ' ’ ’ npynnr hvp.ch η$φΦ η»? m\ 4 ·* ’TO? nt \g »py ιρ*ηί» nwp -ι kt '\a ' : : ’ J νφατ\ NjpjTs? snni ppip sp;j7oV rr»S αήκ ηρρψ 10°^ Π^ 1 ? ^{κΐηΐκ^ 1} Ihterp. ex Grxc. lxx. esther. * Dixit autem rex Amam Bene locutas es: ficfacMardocbxo ludxo fermenti in atrio ; & ? «f praetermittatur a te verbum quod locutas es. i *Tulit atgtem Aman fiolam $fi equum, ei or- namt Mardochxum, 0* impofuit eum fuper e- quum,et proce fit per plateam duitatis, et praedicabat dicens : Sic erit omni homini quem rex r vult honorar 4 . * %euerfas e fi autem Mardochxus in atria·, i ,0· tAman reuerfas fuit ad propria, lugens in capite. * Etnarrauit Aman qux contigerant ei Zo- fara vxori fuα£τα\, οτί ϋεος ζων μετ cknd. 14 * ίτί ϋυπάν λαλ^αυτων,α^μγίνονΊαι (5) ι^νζχοι Sb- cmS2 οντες fv ώμων 3fh fv πό%ν ον η&ίμαατολί ε&ηξ. C * Τ’» ΕιτηλΒε β ο βασιλέας xfjj αμουν ονμπιείν τη βα- σιλίοτη. i ι * είπε β ο ζα<ηλ£ς τη ί&ηξ τη $ άντερα, ήμερα & τύ πότω , τίεςίν ε&ήξ βασίλιοτα,χμι τί f αίτημά &. xguf Tif αξίωμά Gv ; xcy εςεμ Gi εως ήμιΰις τής βα(βι - λείας μου. r * χμχ TxmKy.iydfa είπον, η ά^ν χά&νο#ώπιον%$ βασιλίως, ΰο^ήτω ή ψυχίπώ αίτημα τί μχ, χ^όλαός μου τώ άξιώματί μου’ ^ * iflgadnyfyj εγώ τε χομ ο λαός μου εις άπώλ{ων χομ άΐονρπαγίυυ χάχ όον λείαν, ημείς τε xcffgl τέκνα ήμψ εις πάίόας χμχ πουώίοκας ,χμχ πωρήκοντας 3 ον γ) αξι& ό Λαβολ®-’ τής ουολής βασ\ λεως. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. ’* Et dixit rex ad Haman: Feftina accipe veftimentuni & equum , ficut locutus es, & facito fic Mardechai Ichudxo 4ui Cedet ia porta palatiorum icgis: ne fubtrahas quicquam ex omnibus qua; locutus es. 11 Et accepit Haman veftimenturn& equum, & induit Mardechai, & equitare feCitillum in platea ciuitatis ;&clamauitanteillum: Sic fit viro cuius honorem rex cupit. 12 Etrediit Mardechai ad portam palatiorum reg->s,&Aman turbatus eft& iuitindomumfuam,lugens&innolutuscapitefuo. Etnarrauit Haman Zerei%xon fus & omnibus necclTariis iiiis omnia qu$ acciderant fibi. & dixerunt illi fapientes eius & Zeres vxor eius; Si ex femine Iudxorum efj Mardechai ante que ccepifti cadere, non poteris malefacere ei, fed cadendo cades ajjte illum. .. r * _ Hadtenus illi loquebamur cu® illo, & principes regis peruenerunt, & feilinauerunt vt introducerent Haman in conUiuium quod 'fecerat Ezzthcr. , t · CAP. vi Ii E Tintroiuit rex & Haman ad bibendum vinum cum Ezzthcr regina. Et dixit rex ad Ezzther etiam die fecunda in conuiuio vini: Qua: efl petitio tua Ezzther regina: & dabitur tibi. & quae poftulatio tua ? vfque ad dimidium regni, & g et , J Et refpondit Ezzther regina,& dixit: Si inueni gratiam coram te rex, & fi regi gratum eft, deturftiihi euafio animse me* de manu odientis me in petitionem meam, & liberatio populi mei de manu audtoris inimicitiae meae in poftufationefri meam. 4 Quia venditi fumus gratis ego & populus meus domus Ifrael ad internitionem , ad occifionem & ad perditionem: &fiin feruos & in ancillas venditi edemus,tacerem, verum non eft afflidori vtilitas aut cun&atio in detrimento regis. ( a 66 Π -iDDtt inpNiS latfnmiwnNi ιοχΐ * laVi^DUM* κιή ππκι r-iTNin »o naSan t · «*■*■: v -; -*v ·· ; v j -'**'**:- - qamtffjn i— ιτπ jnn jan ai^i is ιγοκ ibnjti * Λ** ~ IT T |jr x : J- ·< " i V V -> “ ; r-iaiani ^San aaVo nyaa $ni j>»n rwatt? 'mora njvjSam s irma wsr * 1 ?# p jPaSiaj; |gm jrvan i—jaa fixo njnnv^x mnSa -’3 i —iki »a naSan j„ .· \t T|T , I X Ux X ■«·· ; ) v v - -· · 1?0n*aa*? Β’όηρητηιπκπϊΒΐήιοίη * -nai ii£?K >ana? jan nc?jriiPK rprrron aa im uwm nagjDn riga aoj/^San-^aip ;vV^inSn"]SarnaRn groS jgrr \m yyrrby {ώ.τγ^κ iSnn 4 irnaa^aSanrnam T\-r X | V U' " n tjidnS ©ΐίίψπκ “fian jra κιππ ava * K 3 ότοι β’ηιπμ iis jan iva-nx naSan : nV -κιπ na mas rmrra iSan as 1 * ? ,X I j t t·· ; ·.· ■’■'·· · I V V - · janangi;n iw ιγηπβτίκ ^arnpn * r~va "Vy ήτίο-πκ ηποκ o^m o-raS rurrn j‘· - >- j * ■·■ r· .'·.· vix- λτ ; j x ; ιχ : ·|- \ , !I - aaVVani^pnuaiiainniipK rpim » jan Hgrjw; T 3 j?nS Vrjjinnrn pni vSai : amn^n-Si? apn ipn iriapna ήκι uaxn i- f j·: —: r esthef, Tranilat.B.Hierouymi. 5 i R.eipondenfquerexAiruerus J aic;Quis jeftifte ,&cuius potentix, vthxcaudeat facere? 6 * Dixitque Efther: Hoitis & inimicus nofterpefsimiisifte eftAman . Quod ille audiens, ilico obilupuit, vultum regis ac reginse ferre non fuftinens. 7 * Rex autem iratus furrexit, & de loco conuiuiiincrauitin hortu arboribus con- litum. Aman quoque furrexit, vt rogarec Eftherregina pro animafua·* intellexite- nimaregeiibi paratum malum. s 4 Qui cum reuerfus eifet de horto ne- C moribus coniito, &intraiiet conuiuij locum,reperit Aman iuper lcdlum corruiffe in quo iacebat Efther. & ait .- Etiam regina vult opprimere me piente in domo mea. Necdum verbum de ore regis exierat, & ftatim operuerunt faciem eius. 9 4 Dixitque Arbonavnus de eunuchis qui ftabac tn minifterio regis*. En lignum quod parauerat Mardochaeo qui locutus eft pro rege, ftac in domo Aman , habens altitudinis quinquaginta cubitos.Cui di- xitrex: Appendite eum in eo. ° 4 Sufpenfus eft itaque Aman in patibulo quod parauerat Mardocb^o.& regis ira quieuit. cAP. '-III. i j^Ie illo dedit rex AftuerusEfther regi- A nre domum Aman adueriarij ludiorum: & Mardochius ingreifus eft ante facie regis. confefla eft enim ei Efther quod eifet patruus fuus. i 4 Tulftque rex anulum quem ab Amari recipi iuiferat, & tradidit Mardochseo. Efther autem conftituit Mardoch^um fu- per domum fuam. 3 4 Nec his contenta, procidit ad pedes regis, fleuijtque ,& locuta ad eum orauit vt malitiam Aman Agagitae, & machinationes eius pefsimas quas excogitauerat contra ludios, iuberet initas fieri. cainn Π’Λη hoVdn π isfinoi Mnaji sin i’Tsai p. sin io χφρ *ioni 5 i sn^oi »5*7? □ΐβ iq joni jnri wajon Naai Vyai «naa nnp» n*iq«i 6 t p'T3nayoV επη» »τη a ^ 1 ηηο»ο »ητ’η πψω hy yano 1 ? ap joni nsia smaVVi»! ν^οπί nn^n? ai? toSoi 7 nno»!tririiSy pn:joni snom n'57 n»y »n::p nmnna an »?^oi 8 i »5*70 niho »n\pu 'nty ηώ^ηιρκ »is»i ϊ<φα Qi&pl?^ »n’aa nui» jn n? snaSn ay nauo 1 ? rn S» \dt\ »n» x 1 ? sattiipa »n nosi ndVo nipi snSy xanj tiaSDp^fcia^hhonn^onia^Sjorqnn.tiD^KnNaSoDnpNpananjDinisDiannnaw 9 i »nnavsnr)»iDn*i r niVnnnaSi; »3*79 no»i pia» puion rpon iona »nna »o»p r naan^N »3*791 snnni oanoS ιώπνο’Ρ Sy yon n? laVvi 10 ■' η ’ ^ ' 19 nrip^ n^niin an» »3*79 aipVy ’ρηηοι i»*tin’ pya jgnn »pn n; »93*79 nnp »*7 uiniuin» »3*79109 »inn soiqi 1 nflDi»i i ' ί 19η*! iira:* 7 y ρηρι \y\ 79TIDn»nnp»nmpi' 5 TV$*? 1901 ? κ ?*? 9 V 1 ,- ‘· in*7»in \ p»amy u y 3u?n »7 n’991 n:u:» Dinj 19*1 jon nuin n» dmib n»S n&»9i naafli nnni 11*7^1 Dij? n*7£m »5*79 a*}i? nVmi ino» Sup.].«. Interp. ex Gric. Ixx. e s t h e r. 4 Dixit autem rex : Ghtts hic qui aufrn efl j facere rem hanc? » 4 Dixit autem Eflher: Homo inimicus eA- 6 man prauus ifle. eAman vero turbatus efl a rege & regina. 4 At rex furrexit a conuiuio in hortum :at 7 eAman rogaba%& petebat reginam s uidebat enim fe in malis exiflentem. 4 %euerfus efl autem rex de horto’. eAman 8 tyero corrueratfuper leUium 3 rogans reginam i Dixit autem rexifltaque et mulierem opprimit in domo mea ? Aman vero audiens erubuit facie. 4 Dixit autem Charbona unus de Eunu- 6 chis i ifleautem cognouerat illud lignum cum vidi f et ^crucis in domo eAman 3 quando Vocauerat eumadcoenarn regum: de illo interrogans , cognouit ab uno puerorum quod parabatur „ et dixit ad regem: Ecce& lignum parauit Aman eMardochao , qui locutus fuit de rege . & ere- Slum efl in domo Aman cubitorum quinquaginta. Dixiyiutem rex: Appendatur in eo . 4 Et fuflenfus efl Aman fuper lignum quod 1 parauit Mardochao, et tunc ceffauit re$ ab ira. f* CAP. VIIR γΤ in illo die donauit rex Artaxerxes Eflher quacunque erant eAman calumniatori 3 & Mardocham vocatus efl a rege, oflenderat enim Eflher quodpropinquus erat fibi. 4 Tulit autem rex anulum, quem abflulerat ab eAman 3 & dedit Mardochao. 6t conflituit Eflher TMardochaum fuper omnia qua eAmam 4 Et addens locuta fuit ad regem , & eeci- 3 ditadpedes eius 3 orauit irritam facere eAman malitiam 3 & qua fecit fludais. Ε2ΘΗΡ. μΰίρμ&Ασις 0'. t 5 a7rs 3 ο βασιλείς, τις ος g τλμ’ηΓέ, πΰιήσα i ^9 TtpflSttOL ’ * άπζ $ ε&ήξ,ΦυΒρωπος ϊχβ&ς αμάν ο πονη^ςσώπ. άμάμ β )m> £βαοιλεως 6 f βασιλίοσης. ? * ο β βασιλ\ις οΐζανεςη ο π U συμποσίου ύς τν κή~ πον. ό β αμφυπαπνκάλσι κ, ήτ&ίζ> t!w βασίλιοσαν ico- C\ y ο 1 * * y ξμ γ) εουυτν cv κακοίς ovfo. 8 επεσρε^ε β ο βασιλείς ομ κήπου, αμφυ β Ιτκ- πίωκβ Μ τΐιυ κλίρίυυ afm tIw βασίλιοσφυ. ώπε dfls ο βασιλείς, ωςε xcy τίω yjmm βιάζη hn τη οικία, μ£> αμφυ f άκΜο'ας^ίΤΡμτηι τά σ&ζβσωπω. 9 * άπε 3 χονρζωνα άς τύν ευρουχων, ουτ&3 \yvm\ %ύ%τζύλ^νιδωρ ^TcwqjtUbvTYi οικία%ά αμφυ ,οτε νκάλα cwfv <Μι fp τάν βασιλέων ccfoi %ϋ- %υ 7ϊυ%όφμος 3 Ιγνω ττ^ρ hog tuv πα.'Τόων τκοΦ^οκάοα.* ζόφμορ. y^ufci πζ (®&ς νν βαυιλίαβον ψ) ζότ^ρ ή%ί- μα,τοΜ άμφν μαφ§οχαίω τά λαλγισφυτι c Mi @ci ζν?\5νοη^ιματζμαη $ο%αίω. jqh τη bdmprw ο βασιλεύς )χμ 5υμο& fi. c * Κοκ w αυτή τή ήμερα. &&)pwa% ο βασιλείς Χξ- ^.ζερζγις τή εώ%ξ οτα \ζπήρχνρ αμφυ td Αίαζόλω , νςμ μανρόοχαι(& (®θ<Γ 0 Μλή 6 γ> cflfa ffl βασιλέας, υπε^βζε Ο 5 Λ t '( > ' Τ\ > <Ν γ> go-^n^ οτι c mmodj αυτή. ι * Ιλα£ε β ο βασιλείς τν frct κτΰλιον ον άφάλε% α- μφ) j >(ομ βασικέ τάμαρ^ο^αιω . ygj\ κατεςησ&ν ετ^ήξ ματρίο-χαίον 3πι πάντων των άμωΐ. ι * Hcq cGs&trSwa ελάληη πτζβς τν βασιλέα , ngji ύ&ζβο-επεσοΛ) ffln (flfls πάΙαςφστΑ yfi ηζία αφελών την αμφυ κακιφυ , ycf όσα εποίησε %ίς ιουδαίοις. ϊ CHALDAICAE PARAPHRASI δ tRANSLATIO. » ’ Et dixit rex Ahhafueros, & dixit ad Ezzther reginam: Quifnam ille eft, & in quonam loco vir audax & iceleftus & coniurator, qui confilium iniuit in corde fuo vc faceret fic; 1 Et dixit Ezzther: Vir anguftiator & autior inimicitia eft Haman malus hic. & Aman ftupefa&us eft a facie regis ®inat. 7 Etrexfurrexitinindignatione 9 fuaexconuiuiovi- ni, & abiit in hortum interiorem.& Haman furrexit vt quaereret pro anima fua vitam ab Ezzther regina; viderat enim^uod inuentiim erat contra fe malum a rege. s Et rex reucrfus eft inferuorefuo ab horto interiori in domijm conuiuij vini, & Haman incuruatuseratfuper gradum in quo Ezzther fedebat:& obftupuit rex,& dixit;Ecce iti veritate non venit Haman mfi vt cubctcum regina, me etiam domi manente: verbum prodieratex ore regi?,&facies Hamanopertte fuereconftifione. ® ’ Et dixit Hharbona vnus ex magnatibus ante regem: Ecce lignum quod parauerat Haman adfnipendendum Mardechai, qui locutus fuerat bonum propter regem, eredii eft in domo Haman,8uius altitudo eft quinquaginta cubitorum. Er «dixit rex; Ite iufpcndite ipiiim fuper illud. 1 J Et fuipenderunt Haman fuper lignum qnod parauerat Mardechai. & indignatio tegis quieuit. CAP,· VIII. I N die illa tradidit rex Ahhafueros Ezzther regini^domum Haman afflidtoris Iehudarorum , & Mardechai ituroiuit ai»te regem: namq; indicauerat illi Ezzther quis eftet is hbi. 1 Etabftulitrexanulum fuum quem detraxerat ab Haman, & dedit ilfim Mardechai. & pofuit Ezzther Mardechai magiftrum & exadorem fuper facultates Haman. 1 Et addidit Ezzther & locuta eft ante regem,& cecidit ante pedes eius, & plorauir,& clamauit,& fupplicauit ei,vt refcinderet malum Haman quifueratex profapia Agag,&: commentum , e^us quod excogitauerat contra Iehudteos. ^ « π IflDN i 65 · esther. Tranilat.B.Hieronymi· opniarijrira·)» ηκηήοχ^ΒποϊΛρ * ■ nSanaaSiByrrniipx • V |V - 1" : * ‘ "s - I" · · }Π ’nxso'C3Ki jiD"|SarrSiroK laxni * wya u*s n3iuif?an ·>φ iairnOT νφ -p ;an Π3ψπρ cansorrrix yyn? an?» α’ίηΓΡιτηχ 33ίό arm -wx *jaxn xrnan : ^an r-iUHa-Saa ιϊ?κ — rots nyia 'jvn-iVSdix r-\?3»x 'i 1 ]Ί3Ν3 > JVKTf»IX Γ“Ι33>Χ1 ’ΡΤΓΊΝ: KSB’ : iSia !—laSarrnnpxSinwni^iriSBnnBxn 4 ■wpx 1 ? >nru $irn>a nin »τιπ»π ψτφι minina vrnbcnpx ^yryrrSyiSninxi |* : - IT ■· v —. <- !·■■*· - J -r D©303’3’J?3 31B3 QHin»iT7j; 13Π3 00X1 4 —i'i’x 3fi3--»3 aVan mpD3 ianm aSan ·.· ·<· : i· I v «v ~ ~-t~ ~ · ι ; · . I ·. · j>x i 7 an ny arn cznrfui ^an-na&a ariaa ippna Νί’ΠιΤ'Γ— iya ”|7an“’psp ia cantpyi rroiWp fi'P tfpn-Kirt w »Wn Vxi αΠΙΠ^ΧΌΤ)? mS-nipX-VpB 3Π3»1 '-©xr-iiinan nm fiinanraaapaipnxn jpTP nina nxnn ontpyi y_3 v wa-ayi mna < α’ίιπ’π-^άι w6? oyioyi naros rumpi ! 0312^31 C33n33 r i · : ^ T ■ · ry3D3 nr\m viwm j>m bvi ara-n 4 g 3Ί CD’D1D3 α’2ΠΠ T3 QH3D Π S W ^ΏΠ rnhm 4 : οόοίπ m D’iintbn«ntoin » | - -r ... -· |· τ -j τ v ; ·■»■::-: ■** v v-r iay^i^nipnVi^m^^paiffxoninm^an oy Smba-nx "rixTi iirh rwrb bipaa^y : riaS u\hm owy\ zp oriK onyn π^παι it «.T τ ; A* T,; o* τ - · ; 1 4 5 At ille ex more fceptrum aureum pre- I ^tendit manu, quo lignum clementixmo- ftrabatur. Iliaque confurgens ftetitante j eum, 4 & aic.*Si placet regi,& fi inueni gra- B tiam in oculis eius,& deprecatio mea non ei videtur efle contraria,obiecro vt nouis epiftolis veteres Aman literxinfidiatoris & hoftis Iudxorum,quibus eos in cundlis regis prouinciis perire prxeeperat, corri- c gantur. 4 Quomodo enim potero fufti- nere necem &interfe<5tione populi mei? 7 ‘Relponditque rex AfluerusEfther reginae &Mardochxoludxo:Domum Ama conceisi Efther reginae,& ipfum iulsi affi- grcruci, quia aufus eit manum mittere in sludxos. 4 Scribite ergo Iudaeis,-ficui 1 vobis placet,ex regis nomine,fignantes li- C teras anulo meo . Haec enim confuetudo s« P .?.* erat,vt epiftolis quae ex regis nomine mittebantur^ illius anulo lignatae erant,nemo auderet contradicere. -> 4 Accitiique icribis & librariis regis, e- rat autem tempus tertij menfisquiappella tur Siban,vicefima & tertia illius die,(criptae iiint epiftolx,vt Mardochaeus voluerat, ad ludxos &ad principes procurato- reique &iudices,qui centum vigintilepte ΪUί ’ , ’' , prouinciis ab India vique jEthiopiam p- fideban^prouinciae^tque prouincix, populo & populo iuxta linguas & literas iuas, & Iudxis prout legere poterant & audire. 10 4 Iplaequeepiftolx qux ex regis nomine mittebantur, anulo illius obfignatx funt, &miflx per veredarios, quiper omnes prouincias difeurrentes,veteres literas nouis n unciis prxuenirent, 11 4 Quibus imperauitrex,vt conueni- rcntludxos per lingulas ciuitates ,& in vnum prxeiperent congregari, vt ftarent pro animabus luis, & omnes inimicos luos cum coniugibus ac liberis, & vni- uerfis domibus interficerent atque delerent. caum njiDigporn nnattJK ρκι nstp’ hv ps npia«i 5 i κφα ο·ιρ ; ηορι Ίηοκ nfijyirw snnii κταη η» “ιηρ^ χφα ο>φΐΝΐ + aax οιη’.ρη sn*jon ng ιοητι^ι n^os pajri nnp 1 ? anpp 1 ? spyp nsVo ιρρι ωκ κηροί x^fja opp spans ρρητ κηηνηρ^ιί’κ 1^3’κι ’py η: κηψ'ρη »οηο*η snaioS ριρ’κ αηκ 6 tKpVp oVs Vpp η “73 η» κρρίκ 1 ? anpi ιρη η'ρκη κη^ριηρκ^ηιψηκκρ^ρηρκι 7 t ’ηη 1 ?’ ηρυ; ρηρτπ n’VP 'ρηρ’τι κηρικρ npiyy ibnpi KpSop κηο’ρ mop ip wirnpaa mnp ρηκι 8 ι ’κ-τιίτρ γττ pap Kp'p Vy ioSnp pn^ ιηρηκι 9 ! υρ’Ρ. aw κ 1 ? KpVop snpitsO npiyp onnppi KpVpp KPp^b oiop Ρ’ηρηρη κρρ'3 οηκ spVpp pppprn, ρρΛηρηρρκ robi ρκτιη’ ηι 1 ? ο*ιηρ ιρ£π Spp 3’η3κι : n'p pdi» snSm pptoyp jvp η*ν sin nsn»Vn κηρ’ρ κ>πη vtyjyi >sny) Nny) κηρρρ οψΓΰ KpSpi npSs ^pVsypoi ppipyi hnoV oi3 pyi spp ιρρ ^ρ*79 Sy p^bpx pmpp lopppni npiypnnnp-n οηιψηκ kp^ot « ηο’αηιορ ρπρι IO \ pn^y^oppi' ρ'ηρη’ραψηρ psrnnjnjVirpj^yyooa ,r t ppp*! obiony κψρρ ipppi ppiD >pnn pjitsnnp κτρ ppp>s n 1 ?©·» NpVpn «npiisip Kpy niVn Sp n 2 Kipixb ni χνίφΦ κηρι teinp Spp π ι>κηιη4 syOspSp pfin 11 * ! nspyS pnVpin ppPi pVippnpippiyop / <*o ( Interp. exG rtc.I xx. Esther. ! * Extendit autem rex Efiher '-virgam au- \ rem , & fiurrexit Efiher α >t aftaret regi. * *Etdixit Efiher: Simideturtibi & inue- 5 ni gratiam 3 mittatur mt reuertantur liter a mififiaah Aman } qua[criptafuerant adperdendum fi udaos quifiunt in regno tuo. % 4 Gyfiomodo enim potero ?videre afifltEiio - « nem populi mei? & quomodo potero fialuariin perditione patria mea? ' | I 4 Bt dixit rex ad Efiher: Si omnia bona A - ' man dedi φ donaui tibi , (efi illum fiuffiendi in ligno , quia manus intulit fiudais. quid amplius quaris? 4 Scribite & Vos ex nomine meo <-vt 'vide- s turnjobis, &*fiigillate anulo meo. quacunque enim fer ibunt ur rege iubente 3 fignata fiunt anulo meo, non efi eis contradicere. & * Vocati fiunt autem ficriba in primo menfie, qui efi Nifian , tertia & yicefiima J eiufidem anni. et[cripta fiunt fiudvfr quacunque iufiit procuratoribus & principibus fiatraparuni 3 ab fin- dia njfique ad JEthiopiam 3 centum nngmtifiep- tem fiatrapis per regionem & regionem fecundum eorum locutionem. ** Scripta fiunt autemper regem , & figiUa- I0 tafiunt anulo eius. Et mifierunt Uteros per n/e- redarios, · 4 Sicut pracepit eis nat niterentur legibus t x fiuis in omni duitate fiuuarentque illos y mt niterentur inimicis fiuis & oppofitis eis , njt moluififient, E Σ Θ HP. μθίρμίινίυσις tcJV ο, % 4 * cJ^ei hp£ ο βααηλώς το g&hp tIw ροίζδον τίώ pfivdw, [ξηγίξ^η s&rip 7rapggjxhai id βχ<η·° λα. , * Χμΐ il7tdM ε&ήρ , ύ $0M Gl Hcq Τίεμφ- %γιτω Ί&ΐΰϊζβίφΙώοί] τάγζμ,μμα.^ τα άπες&λφρα. 'Vm άμ<Μ >, τα γρμφοΜμ ϊχτολέοίημ <$yr ίου<$\μί<ώς οϊ emv b) τη β αηλάχ Gu. * 7 idg γαρ fiiwYiGputy iddti τϊω χάχωσιν KotoS μ.*, ngtjjTtek (fituunG^aj (τω^ΙΕιμ b) τη αΛαύλάο.της ΚΑΤζ$& μουγ *%cm ii7rw d β&σιλ$]ς(ωζβς\οϊήρ , st ηά/οτα. τοίν- 7favp%ofigi (ίμ[ο ί$ωχ& ίχα^όψΐω Gi , ligtj ουυτν wpzpLctcrct fiBd ζνλου firi τ&ς%[ζμζ ζπΐυυζγχον %>ϊς hifteuotg· τί 27? SMjpiaq·^ 1 . * xfijj ημάς qm do ματς μα ως t$\,om υμίν, xfif <τφξμγ(οΆτε τά ([αχτυλίω μχ ‘ ο<τα γαρ ^ βχοϊλζως αΒιτάζοΜ/τ^ xgiii (τφ^μρι^ ιά [ο.χτνλίω μ* } efoc %ςιν ουυτοΐς ά/ϋτζιπαν. * &κλή&ιαΜ q (?) γρμμμούβς ίν τ4 ττξάτω μΐυυί, ας 1<η νίτώυ τη Tgirn jyy ehchh τ$ ώπύίτοΐζ' tfgy sygejL φη %ϊς iw^cttoig oirct bizmKctd %Ί,ς οιχοΆμοις, Sfe αρχουσι idvcr Ατόμων fid id$ ΰ I? Μ ί< 17 ©Π 1 ϊίΠ> 4 η 7 αΠί~\ΐ 3 Η 0 - 7331 Π^ΰ 1’3 * ■'·· : - ~ ' ···-· " 1 ' : τ ; ^ nis tnn-fcnn itfjro w virn itty nwtTpi j τ -; v i t T τ ** .* V t : 4 r T ^ .· nyiffl runa-Ssa rnfrarr? * avVaHiny ο’ηιπ’η m*n?i o’»j;n'S?S ’iSs ^π’Μίο’ήπ * lairyxaapsnSnin 1333 α*3ΐπτι oVnaoiKS’ α’Ϊ3Γ'©π??Ρ :(— η>3Π rewa rurammaSan jt · - |y- j v*r ; · ;r - j } ϊ av ^ rreiSa vqba φΰη \ιφα m·» *ρτΐ3ΐ * fq ηηριτι r-frra ant r-rp;i 7im r-iSan ! ηπρεη rbrrs jfw 7’ym ^ριηκι ! τρ*ι i wi i—ttwi rrm nn*n animS * oipa τ;η n’y jl ??3i r-unpi π3ΗΚΓ7:ηι 4 pwpinnop jpia'innn rjSprrrc^ i^Ni ηκπ ’aj?aa’33i3io cavi niwacanirpS | v τ τ <·· * 5 - ·· · - : 4 ·*; iv : · * i - \ an’Sj; omrpmna bsr >a nnrvno IV ..·£; t . J. . - r j- r . "-:j~ : U Ιϋ'ΙΓΓ'ΝίΊΠ 177Π Tttf C3W31 * V *· V τ τ ... . ^prn?! jj»3n τΐ?κ ii οι» τ©# n&wa τίχ έό?ΐτπ»η *3*κ rasnre οι’3 nwynS 1ΠΤΙ carrmmioTf» aw inhijiorm ofrj obyb ■'■·■■■- : οπ>ωβα παη * |v ·» ; i ; τ r-Tunp-Aaa tsfyijQ OHiniaiSnpj» * anm >e?p303 τ ri?© 1 ? ©lawriNi aVan -7J/ arrisi 7S3~>3 anaaa 7nir-x7©>Ni icraj/n-Sa I* Γ riiiani orianw rop niinan nsrbai * i ηπιπ^τηκο ^tMoiiSaS η»κ iWran ψρι ' :On* l ?y’333B-3naS33-’3 rVsp ·£3 πιι?β©ι -pan n*aa briaSinrp» . • ! Vl3317^13*3330e?*i*ηρφ 4 Ν»ο^ Va? ithaVa tia* ip Dij? p 'aiani 1 f t κγι 3Ί>3 jejiuia a n*nx «naui ndSot No^naa pinn pVnap ψ§|ΐ snmsninjninpsim’ 1 ? 1nudi noiu. Ν*ηψο * D jtrpaai ^3 ιηψηι NaaTyns , 7 njn rnrai «aVo o;na amn na ppn anAna tjn n*v> sin p nanpnnai 1 'jspuitsV mjvips : an)o ο*?ρ “733 prrnp? >sim’ mxnx 1 i pn^ptna \m w-iifi» pioTOHpasnpKipna vbmh ικ~ιη^ upSp rjanan bi 3 5 sjooj? Sa ^ρηηηώ SpD tms pn^^a-ap tiS im p : nnp*3 trv> s pnnhv κηηΰ ans pjiaas^ psnin» n» pnn^y japo anbq) κητή»ν myi paqpnj , / . onanijp) )j$ όίίω αηκ »»aVs ^aa p§a nynippi NaWn»aa»aT]oaatH*)N * "" 12 In terp.ex Ghec. Ixx. esth£k .7 *'Jn die <-vna in omni regno Artaxerxis, tertiadecima duodecimi menfis qui e fi Adar. s At exemplaria apponantur n/ifibiliter in n omni regno, paratique fint omnesfudai in hanc diem ad debellandum fuos hofies. *fpfi quidem igitur equites exierunt fiesli- 14 nantes ad ea a rege dicia erant perficiendum 5 appofitum fuit autem praeceptum & in Sufis. * At Mardochaus exijt ornatus regio orna- 1 j tu (fi/ coronam habens auream 3 & diadema byjfinum purpureum: ^videntes autem qui in Sufis, gauifi fiunt. 4 Atfudatis fuit lumen & Ut it ia, 4 Ter duitatem & regionem ■, njbicMque pofitumfuit exemplar: gaudium (fi/ Ut it ia luditis, commium & fefiiuitas: & multi gentilium circuncidehantur (fi/ iudaizabant propter metum fudaorum. E 2 Θ H Pi μΒίρμήνίυσις τΑν ο. iit / cy ήμερα μια b πάτγι ή βασιλεία ^μζερξον^ τμ T^aKcubemrn %ά ύ^ωύεχάτον μίωος ofii/wdfiafi. ι ι >4 >7 C A Ρ. IX, enim duodecimo menfe tertiadecima 1 men fis qui efi Adar, aderant liter a qua fieri-. pta fuerant a rege. 4 St in ea die perierunt qui opppfiti erant 1 fudais, nullus enim infurrexit timens eos. • 4 Nam principes Satraparum, ftfi tyranni, 1 & regij fcnba honorabant fudeeos, quoniam timor Mardoch&i incubuerat fuper eos. 4 Contingit enim pr&ceptum regis nomina- * tum fuijje in omni regno. ταύ\εό/ηιγρμφα wT&i&mw οφθαλμοφανές b Tracrw τ« βασιλεία- ετοίμους τε είνομ πφάτας oB* iabcdou; εις tcwtIuj Μ ήμεξον πολεμήσομ umfip cdr \ζ/ζνΜτίοΐζ. * © (jSfiotwtTntw οίξήλθορ mfilomq Tctxbm^S βασιλέας λεγάμενα Λτελϋν οΐξετεθη d\,s vc®pf~ ϊς άε Ιόά'αίοις φοίς qfij Αφροσύνη, . »7 * x$ πόλιν χμ) γωρμνράά/) οΐξετεθν τϊ^εμα,γα- ρμ xgjf Αοφροοτωη %Ίς ίνδαίοις, mdw ρμ) ώ’φροσαύν’ (ς πολλοί ταρ εθρώ_7ΐεζ/.ετεμορ%ρμ] ιχΜίζον ύιατν φο- βον ταν Ιουδαίων. θ'. *Εν γό ύ]μ^εχάτ(ρ μΐυυ] τ« ryumaifomn] μίωος ος εςιν abcif, παηίω τα γρμμμα^μ ταγρμ- φεν^μπ^%ύ ζασιλίως. * pfijb αυτή rw ήμερα άπώλον% © αάτικειμαιοί %ϊς ιχδοάοις- yaf φάτεςτι φο&ύμερ& αυτάς, * © άρχοντες riv /arqytTidvyfijj © τύραννοι, ψ) © βα(τιλικο) γραμματείς ετίμων άν Ιάύαίός, οτι ά φόζ(ϋγμαράοχαί'ό επίκει&ΰώτοϊς. * βτζβίτεπε/ζ γαρ τ (®ζβξαγμα βασιλέας ορο- μαοθίωοι b πάτΐ) τμ βασίλεια. ’ CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. » " Die vna in ortmibus regionibus regis Ahhafueros, decima tertia die ttienfis duodecimbiprc cft menfis Adar. Edi&um feripturs erat, vc daretut decretum in qualibet regione publicatum omnibus gentibus, vt fint lehudaci parati in die illa ad vindicandum ie de au- itoribus inimicitiarum fuarum. ‘ 4 Curfores afcenfores celerum equorum & mulorum, exierunt ^ftinantes & accele- rantes ad verbum regis: & decretum datum eft in Sufan metropoli. Et Mardechai exiit aconfpefltu regis in t»fte regia hyacinthini & candida,& monili aureo magno,& cum amiftu byfsi & purpura: bonae; ciuitas autem Sufan exultabat & Letabatur. 15 lehudteis fuit lux & ktitia, & gaudium cordis ik gloria. " Et in qualibet regione, & in quacunquJiJciuitate Si loco.quo verbum regis & decretum iudicij eiussyeruenit,ktitia Ik gaudium cordis erat Iehuda:is;conUiuium & dies bonus: &$hulti cx gentibus terra: profelyti fiebant, quia ceciderat timor Iehudteorum fuger cos. I N duodecimo autem menfium, ipfe eft menfis Adar,decima tettia die eius, qUa perucnit verbum regis , & decretum iudicij eius, ad exequendum in die qua cogitauerat audores inimicitiarum Iehudteorum poteftatem exercere in eos: & oppofitum fuit, quia potefta^ tem exercuerunt Iehudxiipfi in odientes fe. ' Congregati funtlehudtei in ciuitatibusfuis,inbmnih»is regionibus rei cis Ahhafueros, vt extenderent manum ad occidendum omrtes quasentes malum eorum. Si homo non ftetit in facieeort^n; nam cecide-i rat terror eorum fuper omnes gentes, J Et omnes magnates regionum, principes & hipparchi, adores munerum regiorum, proficiebant fuper fe lehudoos principes ;quia ceciderat terror Mardechai fuper eos. 4 Nam magifter erat Mardechai in domo regis, & fami eius peruagabatur per omnes regiones j etenim vir Mardechai ibat & multiplicabatur. , * ESTHER.’ * * ' ^ I *7 0 13 -nflDM est ii e r. . Tranilat. B. Hieroriy* 31151 snrrroa ehote-Vas btirvn <φ»ι 4 » ! C 3 J 1 TI 3 C 3 TX:© 31 i?J?n Π 3 Κ 1 ϊ?απι 3 «ιπηιπ>πυ·ιπϊ— i 3 ’ 3 n;W 3 i * ‘ > i—iKi Ninucna ’πκι * iwmra’ J·· :i 'ΓΙ - ·Ί Γ ί 1 r-)Nl fl_ Ί' ; · >·· : l I ‘ : ! jvjmnx 1 πκι k ,l hk 1 mi «mia tini * * νηκ ; Γπκι >όηκ ( ηκι «rurans ηκι 4 * ,- .-· J" .1 - ·-; -· ·Ί <*· ·| ! Ninri i nm r|Tj- * 20 α>τιπ?π ijg ΜίνιφΓηι ;pn ps ir^ : ητ-ηκ inS© «S nmi inn * l J τ ) rcw? E 3 » 3 nrjn napa Nta νιππ ova 4 nSan >aaS m* 3 n < Jv I·- - ■'··:· ' T · - Γπ» 3 Π^ΐΜΓά 7 ΡΠ'τγιμο -pbniom 4 nytty ηκι νά πίκα ran ι^κι βηιπ’π' ' unn ιαι wg ,*— ιρ φρπ nonp ηκρ ]0 γγ»μ it^ciitujun^ga-nffl $ jru»i -tzuinj’ aiD^SarrSji-Ds ηηρκηρίίπ } 4 αι*π rna iwj>S jewa ira tr-nrpS ηπρ i rprrSg iSij» ipn ->33 trpy ηκι jpTis rnjrpni p mnpyrfy ^ornoKA 4 ί iSn jama r~r\vv ηκι ejtjaoa o*npn$. rcfjg»i * wVtfiinwiinnnTiN virhbvy r-ijnnx : ατ-ηκ in 1 ?© ab παήτ^’κ ηικο |Tf V l : !▼ » T · - A* V ·· ^Sarn manna wx αήιπ’π ηκρι 4 ■ ji-im carrafKp Μη a^arVj? ibgi «fefjpa inW tb nminStf trjntfi nran ofriura •m virb -wy ww-oi> 3 4 : αττικ ^ * Λ Τ ·.··*: \T *r j* i | : Γ* nropDov im mvyi ύ ΐ w πιπ-κα πΐϊι j\· · · l j t ; v t t ; « ; - ; ' “ ‘ :nnDii/i M 5 4 Itaque percuiTerunt Iudaei inimicos .duos plaga magna,& occiderunt eos, red^ dentes eis quod iibi parauerant facere. 6 4 In tantum vt etiam in Sufis quingentos viros interficerent ; 7 4 Extra decem filios Aman Agag ux fio ilis Iudseorum . Quorum ifta funt nomina; Parfandatha & Delphon, & Eiphata. s * EtPhorata& Adalia,& Aridatha. ? 4 Et Ephermeftha, Arifai, & Aridai, & Vaifatha. 10 4 Quos cum occidiflentjpraedas de fub- ilantijs eorum agere noluerunt. 11 4 Statimquenumerus eorumquiocei- fi erant in Sufis, ad regem relatus eft. ii 4 Qui dixit reginae,In vrbe Sufis interfecerunt Iudaci quingentos viros, & alios decem filios Aman. Quantam putas eos exercere caedem in vniuerfis prouincijs? Quid vitra poilulas, & quid visvtfieri Ciubeam? i j 4 Cui illa reipondit,Si regi placet,detur poteilas Iudaeis, vtficut fecerunt hodie in Sufis,fic & cras faciatj & decem filij Aman in patibulis fuipendantur. 14 4 Praecepitque rex vt ita fieret. Statimque in Sufis pependit edidum, & decem filij Aman fufpenfi funt. 15 4 Congregatis ludatis quartadecima die menfis Adar ,interfedlifunt in Sufis trecenti viri,nec eorum ab illis direpta iiib- flantia efl. 1 6 4 Sed & per omnes prouincias quae ditioni regis fubiacebat, pro animabus fuis iletcrunt Iudaei , interfedis hoilibus ac periecutoribus fuis, in tantum vt feptua- ginta quinque milia occiforum implerentur , & nullus de fubilantijs eorum quic- quam contingeret. 1 7 4 Dies.autem tertiusdecimus menfis Adar vnus apud omnes interfedionis fuit,&: quartadecima die cadere defierunt. □um 6 ' pTipiy^lTn^^nnnyi nVopi nVop nrm rs7inn'no·) y nn 9 i nu mi snnifi nu 8 i nnpfiVtnn nu 7 t pqm nsp vian naini • pnn’ni wmxrh n^QB Λορ ’bnmn κητρη iajon7naa ’ηιφν 10 t ^nrinnn-is?nn»pn>? πμ anatoni» iVpp α'τφρ nntp^ 1 ? xzbn idn:i 11 ! κ&ώ Qipp^pp ndid il i inyn’ i ipaiy Ytnynnpi qA anwi.qin^ej npi nay no afja ’?Vf ηκηψκΐ ipnq a mqtoj? τη pqaa ηκρ eipn πρϊνϊ pijpw ipriq ’i'J3 'ftypy np rin nqra npypV π ρκτρη» 1 ? nnn qt? iirn anm» iwS\ tsabp Sy pj* ηηρκ ηρηκτ 15 ! iiAx jam Opiny nu fcwa njh npnr na'n'ns;tpnii KTatynx 1 ? xiha insti 14 t hv 5 ρ'ΓΡΤ. n» nS ns*H? 3 i pqai nso nfin ifio jpi rn» 1 ? npy yaqs oi»a qus \owi h psqin’ ittfjajsi 1 J pijfis suipm pyaqi prrwtoaiVppi prvnxvSyap ttiiq ιη?ψί?ι prv^aa nnisqpxi^apnN ssbp oSap η ρκηιη’ 1 6 7 s pnn» hi kS ntjTyai i fctnnisiriwocaii n^nayci ninn-js "itjynbn sapa 17 * I I Interp-exCraec. ht. Es τη er. * Et 'm Sit fis duitate, occiderunt Judai vi- / ros quingentos. * Et Pbarfandatba , Belphon , φ η eAfibatba. Φ * Et Dhondatha, e37" Adalta, (fig Aridatba. & * Et Pharmafiha, Arifai, Aridai,& 9 ^ai^atba. ' * * * Et decem filios Aman Amadatbu Bugai Io inimici fudaorum , φ non diripuerunt in eadem die. * Traditus, efl autem numerus regi eorum 11 qui perierant in Sufis. E 2 0 Η P. $}ίρμτινίύσις t&Ty q. 1 7 1 $ * ng\ cv GvQi ς Τη πόλα άπέκτεινΜ φ ivJaioi dfi- l°C/LC; π&ί&ΧΟϊίοΐζ, 7 * rv τί φαρ<τοΐΛ$α()α }@ej f ελφων j@)d > ^ φοζμϊοάά^α^αλία,^. XgrfaQct. * K£i φόρμα tyrai, <£ "Χξώάΐ, & ζαϊζαβα. Ii * Dixit autem rex ad Efiherffnt er fecerunt Judxiin Sufis j τι Oiw αζίοϊςξτΐ, * i * rfiji tm sfrnp id βατιλέί, ίοΒ-ητω Ιου^αίοις χξη&αι ωταντως τΐυυ cwytov ,ως η dv &κα.φ*£ αμάν, κρίμά(ται. + *j©£f έτ&φψαι ο βασιλώς £τως fyidrcu , W ®|δ- θπκ? c?ir κδαίοις νός πολαος τα <γα') μα%α idv ι]ώ άμάν κρξμώίοα. * xfij (fiu>Y>x$v(rcto φ ixScthi cv GvGig τη ποτά.* pimuhyuLTo ά$άρ 3 yfi\ amUrcam άϋζμς τβίακο- crUgfi. ifiv δΐΥΐρπατφ. 16 *(§)0 λο/Το! itSf Mctim tdv b> τη βασιλεία giwy}%- ϊαυ&ίς sfiovSoiw, nfii odmcuQ(SM% fxmidv πολέμων. ι 7 * άπωΚϊΦΜ yo cwfdv μύ&α$άς h,iia AiW th TyMW&iMX H'(scia&tp fL\jfw ΑϊΥΐρπα£ουι> · vfiq miwtwtrajfid th norctpiiMcufemTn %ti dwfi μΐωός 1 HgijnyovcwTluj ημέράν ά/Μπαυσίως μζτα,^αρμςψ} Αφροσύνης. ϊ CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. # »e t Bcrcuflcrunt Ichudsi omnes audores inimicitiarum fuarum, percuffione oecifionis gladij, St occiCioais ,8^ perditidnis ani» marum, & fecerunt in ofores fuos iuxta voluntatem fuam. ^EunSufan metropoliocaderuntlehu^i&perdidenmc marum, 7 £ p ar f anc jatha, Sc Dalphon, & Afpatha. Et Poratha, & Adalia, & Aridacha. quingenos " ^ Arifai) & Addai> & Va iefatha. ‘° Decem filios Hamati filij Hamadatha oppreiToris Icbndato- • i . ·.’ ,j„_ nnnriitpndemnt manus fuas. “ In die illa venu numerus vnterfeaorum in Sufan merum, occi erun .m p a 11 Et dixit rex ad Ezzther reginam: In Sufan metropoli occiderunt Iehudati, perdiderunt quin* So^TrosTdecem filios Hamati, emi remandant. Et in retquis regionibus regis quid fecerunt;' & qu* eft petitio^a, & detur tibia- & qme eft poftulatio tua adhuc & fiet. , J' D «^ autem Ezzther, Srreg. placet,detur poteflasettam cras Icfau- d«is in Sufan faciendi iuxta decretum hodiernum, & decem filij Haman erigantur in ligno. Γ dix i tfcx vtfceret fic, & datum eft decretum iud.cij in Sufan, & decem filios Haman fafpendenmr. 11 Et conereeati funt Ichudsi qui erant in Sqfan , etiam dic decima quarta menfis Adar . & occiderunt m Sufan trecentos viros: fed ad pnedam non extenderunt manus fuas. ’ - Et reliqui Iebudiotum qui erant inregionibus # egis congregati fiint & fulcierunt animas fuas, & inuetterunt requiem ab auftonbus inimrcuiarum fuarum, & occiderunt de mimuisjuis fcptuagm» oninoue millia: ad pnedam vero non extenderunt manus fuas. q ■? Die decimatertia menfis Adar fadta fuit oceifio, St quieuctunt qnattadccmia eiufdem,& fecerunt cum diem conm».j& lsnn^ E S T Η E R. I V » τ γ .<τ·.. r '· ·- “ · Ώ’Η>1·^Π1 * ΓΊΰΤ\$Ζ\ 121*^1/ f-r ,τ ;-·;'■ τ *τ : rnnntcn mw αν ιηκ η*# ιη V |.τ . ·; . Jv *; /· / · i ■ j *r : i 8 -;r i? *rm tnm *w nj;3iK ai’ nx' ow ninsn ©»κ nuo-riWai 3ia aw nn©ai rana© . ^_τ -* i ; · vi ·* Σ iv { ' ,T · * r—iWn annan-na ’inan siasn * _ ■ H©SJ α’ΎΐΠ’ΓΤ"73“^?^'!Ζ3Η2βη7??Η, a>aifn ·φρπ rruna— 1 7 aa' ; ' ■' "· ■ ·..:. it3>ptir)fji rhjn-iii: ai’ n» cpfcvnivaV&n»?j?a?pV s -Vaaia ~my ra©arrm> nsci aiswanS a©p. τ ; ή »τ *V /·-·-; i·· ; ’ v J .·\ ,λ ' Λ v ; nrii n w |tt ; U τ άίΤ3?κη απιπ’π ana ιπΗ©κ D’p’3 s ^asai mna© 1 ? m>a ori 1 ? nana a©x ©aiam ··■ l " " τ ; · : J - · V, -r 5 : V j- -· . v · mna©'!nri©B’p^ ams»—ai©in ala ai’? nin 1 ?·©»» rnao rriWai L T - *^· ·♦ J _ -* · ·*■-«;» DHin’n^3p1 s ί arvSK OTIO 2ητΐψ& OHi?vrt~V| κί}ΐ0Π"|3]ΏΠ’3·, 4 Si^ir^^finT-c^iiKVaHin^n-^-aOT': V 'j /· · l A*** i “* · <· l ~ — J- rr l DWjs· I' ( £ynj βϊ^ΐίίβ •j·· : λ i i H f r : - Ui \τ 3 ΐίέή astbn-iaFaa^faanys 1 ? iasprn 1 Ag DHimrrVj; 3©π-“η©κ minniria©™ i wn-Sp lro-rnn iriKiSm i©sin α©-% inis n^sn a’a;S asnp^a-Vg * -πέη reijn r-rasn HarVa-Sg ]iH?g man : can^N p>an rtai naaAp an O , fesTHE Trarifkt. B.. Hieranyf ‘ C^ucra conuicucrunt e fle folcmncii^vt ih Uo orani tempore deinceps vacarent epu- T s lisjgaiidio^atijj^onuiuijs...,·* Ai hi .qui in vrbe SuGsciedem exercuerant terciodeci- mo&quartodecimo die ciurdem menfis in caede verfati funt^quintodccimo aut die, i percutere deflerunt. * Et idcirco eundem . diem coniiitucruntibjemnem epularum.. atq 5 laetitiae. Bli vero Iud^i qtji in oppidis _ non muratis ac villis morabantur', quar-*' tumdecimum diem menfis Ad.ar couiuio- rum & gaudij dectenerunt, ita vt exultent . in eo, & mittant fibi mutuo partes epulat i io rum St ciborum. 4 Scripfiticaq; Mardo- chaeus omnia ha:c ,.St literis comprehenia mifit ad Iudccs qui in omnibus regis pro- uincijs morabantur, tam in vicino pofitis ; ’ ii quam procul. 4 Vt quartadecima St qufii- ^tamdecima diem mefls Adar pro feiHsfir- ^ iciperent, St reuertente iemper anno ίο- · »i lemni celebrarent honore. 5 Quiain ipfls ' diebus ie viti furit Iudxi de inimicis fuisf' St ludus atque triftitia in hilaritate, gaur diumq^ couerfi funr.eflenrqj dies ifti epularum atqj IetitiGE, St mitteret fibiinuicem ' ciborum partes,8tpauperibus munuicula' ij-largirentur. 4 Suiceperunrq ; Iud^iin fole- mnem ritum eunda quae co tepore facere coeperant, St quae Mardochaeus literis fa‘- 1 4 cieda madauerat. 4 Aman enim filius Ama dathifiirpis Agag^hoibs St aduerfarius Ia deorum cogitauit contra eos malu , vt occideret illos atque deleret, St mifitPliur quod nofira lingua vertitur in Sorte. 4 Et poilea ingiefla dl: Efiher ad regejobiecras vt conatus eius literis regis irriti fierent,Se'·' malu quod contra Iudeoscogitaiierat,re-* uerteretur in caput pius. Deniq- St ipfum 6 St filios eius affixerunt cruci, 4 Atq; ex illo tempore dies ifti appellati funt Phurim,idi: eft/ortiu,e-o q?Pfiur,id cft,io.rs invrna mif fafuerit.Et eunda q gcfta funr, epiftol^ddv eft,libri huius volumine coti netu r, qi^q*, fuftinuerut,· # ■ · i ppnrvi pan.pn ^η.ι^η« t&fio ^aa π p^nin’ naa Sa niS pppa ηηψι \>h$n ^pans n! onno ana? 10 ! nnanV ,1 κζπΰτ *75a Π 3 oi> nnpnx ntpa-jN ot> n» pnav-nnoV ρη’ίν *9’*t n*3’B ·κ?ί13ί?.· 11 ·: nayoV t?ao Ν^ίή, k^d? «otano pnfi qpnnn Npn»a? pn^ann pNn?n? pna ?nan ipia pasn s?pi>a 11 Din?. τητ«ηηαπ’ηηα'Γ»^ a 4 jnn^^ofioapaiihin^nVv^n» ρκ*ηη) pn^apn^y^j?! i} - ϊφο oijnnnp?? rhs 1J · ttifinaisSiinnyiap 1 ? ν?π « nifispn?pnnnain 1 ?pNim»Vsapn ρΝ’ηιη? Vap»va ’ ' > 1 ' J i sp’p *?y O^a nn «τηι pa^i tv$A by Γκγηή] oi)o) nayo 1 ? auinn n vni»a η’ρρτ a?n? κφρ nV np^ Ninfiup »03psi κρο ’fii> popana t?nu)a Nfit» ipi pnpj;a pjra κηιη nw Vy N-n?s pWn N»ai^ np ja paa * 6 pyv? nnpk? ΐργηο 1 ? NipiJpna τη^ηία ja paa p^p nj^sj ygjapV iiq rtn? ρΐ?τ, jm^nnV^n^? n?a sny VaV s nnVntoDiKrpn?» r ' 9 j * l · »lr ; - i iwii:ii J: jjgstojLi i ϋ i - » ' ί·*1 ft p m i rg 1 * * tnter.p. ex Gnrc.lxx .'est h Ei. - 4 At fudai in Sufis duitate conuenenint , is (fi quartadecima cefiauerunt: egerunt autem ,» φ qumtamdecimam cum gaudio φ Ltitia. i? 4 Propter hoc. igitur fudai differfi in omni regione extranea i agunt quartamdecima Adar diem bonam cum Ltitia, mittentes partes quilibet proximo : qui vero habitant m metropolibus , (fi quintam decimam diem, Adar in la- titia ducunt, mittentes partes proximis. 4 Scripfit autem Mardochaus 'verba hac in *o libro, φ mifitfudais, qui erant in Artaxerxis regno ijs qui prope φ ijs qui longe. E 2 Θ Η P. · ’ββϊρμήηυως ddi o. i 7 $ i ϋ f (t) di bdcm b GvGiq τη mAei (nwfifindav > xfij • τη τζοτονρέΰχ&ιοζχάτη aMtTCcwrdjufr nyoy d\g yfij τΐω 7rmsxdifoxehlw$%Ai$fc^@ αμαδαΟοΰο μακρών ΙπολίμΜ οωτύς, · * χα^ωςί^τ’^ήφ^μα }(fi χληρον dfimtTcq owTvg. 2 j * rfi dg urnABs οωζβς τν ζααιλέα is χίγων κρεμά-* crctffip μομΰ'οχύΐϊον .ora. i g Ιπεχάρηβϊν hrd^cL\ d% hwjddwjdjj cil ήμέρμι cwrai φχ&μ dld cfir κληροις · οτι τη άιαλέχτω αώτύν xaXoSvTctf φύ&μ, did cfid Xsyoig τΜς'ο^ΐςολης τουυτης · ψ), ο$& πί 7 τόν§αΰ·ιρ $1 cwtIw, flora. uMsigififiifitggji \qmi. ϊ CHALD'AIC£ PARAPHRASIS TRANSLATIO. « Er Iehudxiqui eraiit ia Su&n,coiigrcgati funt decima tertii eiufderii, & qnahadecima, & qiiieaei untquinradecima citis ,&feX ccrunt eum diem conuiuij &: laecitiar. ' s ldcitco Iehud.ti villici qui habitant in ciuitahbijs villarum, faciunt die quartadecimi menfis Adar, laetitiam & conuiuium, & diem bonum, & mittunt dona vnufquifque proximo fuo. , 10 Scripiit autem Mardechai omnia verba hsc j mifitque lireras ad vnnmquemque lehudibfum , qui eran^in regionibus regi^ Ahhafueri, tam propinquorum quam remotofum. 11 Statuendo eis decretum legis, vt celebrarent diem decimamquartam menfis Adar, 5 c diem decimamquiritameiufdemfingulisanniL i: In diebus litis tempore quo q%e.uerunt Iehudn ab auftoribus inimicitiarum tuarum,& ^aenfe qui conuerfnseftf-is adoloreinlstitiam, &de luduindiem bonum , ? vllacerentin eisdiesi conuiuij.&ktitiae, &vt mitterent munera quifque proximo fuOj& dona pauperibus. lJ .Et fufeeperunt lehudsi fupei le omnia, qua: inemperant facere, & quod fcripferat Mardechai pro eis. · M Hamanenim filius Hartiadathai de profapia Aoaghortislehud?ortitft excogitauerat contra IehudatDs, vc perderet eos, proiecerdtquePhura, id efi, fortem , vt conturbaret atque dfc iperdereteos.· IS Et cum irij^iefla flutet Ezzther coram rege, dixit ei rex, Coouertntur cogitatio eius mala quarti machinatus efi facere ipfi Mardechai , & Iehudsis in capui ciris: & fufpenderunt illum & filios eius fuper lignum. a ' 2i Ideo vocauerunt dies ifiosPuraia nomine fortis: ptoptereaobferuant tempus fingulis annis quo diunlgeniAlies miraculi,& verba voluminis huius, vt audiatur ab omnibus populis domus Ifiael, fciantque : & cur viderentur dies lfti Puraia confiitui, eo quod · Rufium fuiilct in eis miraculum ipfi Mardechai, & Ezzther: & vtfcirentfaUuemi qux.eueriic eis^ . F 4 v » t 74 Λ 'MK^hynmn^api«fj> * *· awy πςφ.τώ$> R t nbij>7s;D$an--^3’?pi "Vaa DJBOI Π=»Π33 ι Ι*?ΝΠ 0*0»Π >3ίΠΊΚ T ; AT - ; * i iT T ; · ·.*··▼ · τ - . JPWirOT JT «T J ντ τ ■nrbaa a»t&iai dhsu nSsri cawn * * -|>jn Π3Η0Ι ΠΡΊΟ ΠΠ3Ε?Β1 ΠΠΘψ i? nii opirrn rpna rtijp ab nban onian >όη : ajnra{po» - KVoT3n S»n’3Nt“n3 r-DTan τηρκ nroni * > i—rarnx *|$rVn* »7Γ·π*π owi :rnwnr~i&«nonsn f ·· - l - V \ - j? 3 s>-Sx απιπ-’π-ν?- 1 ?^ dh 20 nW?i * n3T©nwnx rra^a rwna πκβι -piw /·· ; · λ·· ; - *i i : “ *· i T ' * · ·'' · :rnDtfmw I *’ ···: v i * czin^oprnSxnOHsn’p^n«CD?.p7 * npSnn ίαμο nirvn ^TOorr^ ofpiw? niDivnnpi ojnr^l oj??rW ιρ’ρτ^ρι mnpijTi m^n onart ’τπηί’ρπήοκ npaai ‘ i 7 EstHEiR. Tranfiat.B. Hierony. * Sufceperunt Iudxi fuper ie sflemen 5 i HfiDS 3*031 vi·· - it ; · ; tp yiNjrSg οώ 1 «πκ ·φρη atp, 5 i * J C3»n »N1 r - · ·· rnpnsn^iaiinTiaii^iJnr-iiPJia-Vpi * > rVj? αύιηρ orrifiSn rjSan iVj? *νρκ φηο i Dnai na »a l 7B7 a»a»n H3T nao 'A fijum, & fuper eundos qui religioni eo rum voluerunt copulari, vt nulli liceat duos hos dies abfque folemnitate tranli- gere quos icriptura teilatur, & cetera expetunt tempora annis fibiiugiter fucce* 18 dentibus. *Ifti funt dies quos nulla vn- quam delebit obliuio , & per lingulas generationes eundae in toto orbe prouinciae celebrabut, nec effc vlla ciuitas in qua dies Phurim,id ei^lbrtium./iori oblenientur a Iudaeis, & ab eorum r^genie quae his ce- i? remonijs obligata elt. s Scripieruntque Ellher regina filia Abiahil, & Mardo- chaeus ludaeus etiam iecudam epillolam, vt omni iludio dies illa folemnis fancire- j°tur in poilerum. *Et miferunt ad omnes Iudaeos qui in centum viginti leptem prouincijs regis AiTucri verlabantur , vt haberem pacem & fulcipcrent veritatem: 51. *Obferuantes dies fortium, &fuotem pore cum gaudio celebrarent,ficutconili- tucrant Mardochaeus & Efther. Et illi ob- feruanda fulceperunt a ie , & a lemine fuoieiuniaatq_5 clamores & fortium dies. 3» *Etomnia quae libri huius,qui vocatur Eflher, hiiloria continentur, cap. :r e x vero Affucrus omnem terram & ' eundas maris infqlas fecit tributarias. 1 4 Cuius fortitudo & imperium, & dignitas atque fublimitas qua exaltauit Mar dochamm,{criptafuntin libris Medorum 3 atque Perfarum. s Et quomodo Mardochaeus Iudaici generis fecundus a rege Affuero fuerit, & magnus apud Iudaeos,& acceptabilis plebi fratrum fuorum, quaerens bona populo fuo, & loquens ea quae ad pacem feminis fui pertinerent. Ghijt habetur in Hebraeo plena fide expreffi: h r veru prmotauimus . ~ : ~ Dinn ~ ~ ’ pn nin^pn^PIi? m 1 ?] pmVu piipinoT ptnin Sa uSjji pnua \mnhv iVapi io’p 17 i tNjnip? Nnei iirvaopt pn»an 3 jfnsn »nst* *7gnto*n*aistnnn'syVi κογο D in?. ts^neip prtarayn^iKjqpnpnV^po^^nnK pWn sjp pj lS i prt»aan ΓΧ’Ρψΐ ρη'ΠΡΤί ’ίτρπ^ iao piay» «V p^n snio snppi n rnp Spp pni*n saVai ttfjp anm 1 6 31 : siipn tnn «nSuq *73 miiNiin? »?ti ot *7;ma«inn*ia xnaSp ηηρχ nnnpi 1? iinifl ’ρρ η» κο’ρ 1 ? 31 i Νηυο’ηι ; cdw 'papa e?nie;n^ ma^o igVs ypici inipyi n§tf? pijfiin» Sp pptps -mA 5Q prtya iyi pnmaj by nopw. snpVp^inpKi π^τιη* gpno prpAy loginpog pnntty lora^apSsjj i sjpaflH snVio ’ηρηΰηκ »?γιρ i» 751 κηιώ g^pa tojpps “inp? ^9 i 1 pnptVxi m*ois »ojns p-prn pnnncb it» ■ * /> ' PNppin 3 N*ip φώ ipgt» »rqnfi *iap Sy panps sbn adia ngpi ογιο mop uin»in nmpiin ngpn miy b ?\ 1 &

·· ; Ihterp.exGr^c. ίχχ. e$thlr 4 * Et fufceferunt fudai fu fer feipfos i & iy fu ferfemen fuum , & fuper appofitos fnfer eos }9 neque quidem j diter notentur . E 2 Θ Η P. μύίρμγινίνσίς v o, i;5 ^7 * rfij <®&σΜχον% (§ h&duoi \ maridl 4 Et njim fuam & fortitudinem dmitiasq- y 1 2 3 cr gloriam regni fui : ecce feripta fitnt in libro Perfarum (fir Mitiorum in memoriam. * Ε'γρμψε J[s ό βασιλείς fifm τΐυυ βασιλείαν $ τ$ γης rcy της θαλάσσης. * neu tIjj i% taxerxe 3 & magnus erat in regno , φ- honoratus afudais } fir amatus narrauit educationem omni genti fune. j *ο,η μαρδοχαΊ(& διεδε/ε^ τν βασιλέα ζίρζίω · ημι^εγας luubv τη βασιλεία 3 jfijf fo$o%a hic eftfirael, qui clamauerut ad Deum 3 φ faluati funt 3 et faluauit Dominus populum fuum 3 & liberauit Dominus nos ab omnibus malis ifiis s φ fecit Deus figria & portenta magna 3 que non fatia fuerant intergentesi propter hoc fecit fortes duas , nanam populo Dei 3 (efvnarn cUnElis gentibus, (gf nJenerunt duee fortes ifia m horam (ef' tempus (ef diem audicij coram Deo m omnibus get ibus < φ recordatus efi Deus populi fui 3 & luftificauit hareditate fuam. 4 Et erunt eis dies le , ifii in menfe Adar 3 quartade - cima eiufdem menfis, cu coetu (gf gaudio & Utitia in con- fpeffiu Det fecundum generationemin sternum in populo fuo. c a p. x r. A Nno quarto , regnante 1 **■ ■*““Ptolemao et Cleopatra , attulit Doftheus 3 qui dice*· bat effe fecerdos & Leuites , et Ptolemaus filius eius pro- 0 pofita epifiola phurim, quam dixerut effe & interpretatu fuiffe Eyfimachum Ptolemai qui in Hier ufalej Annofecu- * do 3 regnante Artaxerxe magnopvna Nifmfiomniu "vidit EUardocbaus filius lari , filij S ernei filij Cifei,ex tribu Be- iamin fornofudaus 3 habitas in Sufis duitate 3 homo ma- gnusgminifier exifiens in aula regis . ΠΘΗΡ. 4 * xf.\ shs gLarfeo(ycuog 3 afife £ 'ErztfzffiXdZaha. * j * z t um£rlw y) TizfijL Zd Ενυπνίχ, a zidov πζςμ teyav τάτων · Edi γα πα/ρηλ^ον d% ouhdv 7^y b * « μιχρμ Tivyn z ffezZ πο%μός 3 ycfi Iw φάς 3 (c ηλι& 3 (c vdap πολύ · sErrip ζςιν ο πόσιμός Jjju ζγάμη- ctcmi ο βαοιλθΕς (c ζποίητζ βατι- 7 λιοταν. * φ dfiz duo ζς zyd ζιμι ίφ άμάάί 8 * τά q s6i/t) τά ShdwcvyffXgi ^rcAgcroj V ορομα izdp ivdutav. 9 * r Q ζβρ(§Ρ f Ιμον «τν sw 0 ίτζμγιλ (j) ζογκτύν/πς <ωζβς fv Οζον (c (τώ^τζς 3 ;(c4 t7mz Mgi&Tv Actop ajjTdfi zppv 7 ct% χ,ύζ/,ος ημοίς ί% πό /sTM τΑν καζώ τύτών^ ιφ I- ποί wzv ο Εζος τα τημαα (£ τά τζ- tgcffici τά μεγάλα, ά ύ yzyotw iv c (siq ίΒ-ρζΰΐ * dia %ϋτο ζποΐΫίο'ζ χλή- ρομ dvo 3 ha τά λαά f Ezof (c ha πάσι Τοϊς zhzw (c ηλύορ οί duo χλη- ρρι ντοι ζ\ς ώραν (£ ααιρβρ , (£ νμι- pajp xqfdzoeqQypdmov 6 zod Εν 7mot %Ίς l^vzui * <£ ζμΡΥΐ&η ο βζος £ AaoJ cLfidy ά sdixcuoxfe τΐώκληρβνομιονρ 10 emd. }(ptf zi&pj αντοις at ημζ- pctj cwTctj Εν μίυυι ctdccp τη τζοτα- ρζςχΜ$\&άτΥ\ durJ μΐ/ιιός , (rtuuay&ynq (£ %ctqaq 3 nfi ddcppj- σάίης Ενάπιορ £ Ezcdyfi fpzdfii ζ\ς tp oudpa Εν τύ λαά ctcud. ta. t # Ε’τοις τζτομνύ £ασιλΧορΊ(& πίολζματά (e χλζοπάτρμς , ζιτηνζ- yxz <$οτίύεΰ'ς ος ζφη sipcy ίζράος yf\ λώιτης , xf ιιίολζμάίος ο ψς corti τϊιη (Gx^xetpfef h/j ζ)ττίς-ο?,Ιιυ τύρ <ρ·6&μ 3 luu ζφα7φ ζινομ ygf ζρμη- pzvxzvctj λντιμαγμιρ 7ί\ολζμοώί τρ ·. h' Ιζρ'άταλήμ. * ’ζτομ dsSUppv <ηλέτορ%ς ‘Χξ%ίζζρ'<ζν Zf μζγά?\^ τη μια%$ ριτά /j ΕννπηοΡ zih μα/ρ- Ιογω.μο ιάρβυ Ζϋ τζμζΐ £χι- (Tcups Εκ φυλής βζριαμίρ,ά/όΕρωπος b&dcuoq οιχάρ Εν 7'ό0ις τη πόγλα, df ( Eponw® J μ^ας , bzpc/.i ίώτηςωρ Εν τη cw?\n Zd βατιλζως. fes τ η e r. Tranilat. B. Hieronyi 4 4 Dixitque Mafciochasus: A j Deo fa&a funt ifta. 4 Recordatus fum fomnij quod videram j haec eadem iignifican- tiSjOec eorum quicquam irri- t tum fuit. 4 Paruulus fons qui C creuitin fluuium, & in lucem Solemque conuferfus efl;, & in aquas plurimas redundauit* Eilher cft, quam rex accepit vxorem , & voluit eile regina. 7 4 Duo autem dracones; ego *Ium,&Aman. 4 Gentes qu§ conuenerant; hi funt quico- nati funt delere nome Iudaeo- 9 rum. * Gens aute mea Ifraei eft 3 quae clamauit ad Dnm,& faluumfecit populu fuum:li- berauitque nos ab omnibus malis,& fecit figna arque portenta inter gentes,& duas fortes eife praecepit,vnam populi D e i 3 &c al tera c u nitar u gentiu. venitque vtraque fors in ita- tutu ex illo iam tepore coram D Deo vniueriisgentibus, & recordatus eft Dominus populi fui , ac miiertus haereditatis i» fuse. 4 Et obievuabuntur dies ifti in menfe Adar , quartade- cima & quintadecima die eiuf dem menfis, cu omniftudio, & gaudio in vnum coetu populi congregati in eundas deinceps generationes populi I fi acL CA?. xi. 1 A Nno quarto,regnantibus A -^"A-Pmlemaeo & Cleopatra 3 attulerunt Doiitheus,quiie facerdotem,&: Leuitici generis „ ferebat , & Ptolemaeus filius eius hanc epiftolam Phurim 3 quam dixerunt interpretatum eife Lyfimachum Ptolemaei filium in Ierufalem. Hoc quoq i primipiu erat in editione vulgata 3 quod nec mHebrao y nec apud vdu fertur interpretum. 1 4 Anno fecundo regnate Artaxerxe maximo , prima die menfis Nifan , vidit fomnium Mardochaeus filius Iaheri, filij Semei, filij Cis,de tribu Ben- iamin,bomo Iudqus,qui habi tabat in vrbe Sufis,vir magn 9 3 & inter primos aulae regiae. Traniiat.B.Hicrony. e s f ιΐ e ii. v 4 Erat autem de eo numero 3 eaptiuorum quos tranftulcrat Nabuchodoiiofor rex Babylo C nis de Hierufalem cum Ie- choniarege Iuda > & hoc eius fomnium ruit. "Apparuerunt voces & tu- 4 multus, tonitrua & terraemo- tus, & conttybatio fuper terram} & ecce duo dracones raa gni paratique contra fe in proelium. 4 Ad quorum clamore cun j dx concitate funt nationes, vt pugnarent contra gentem iuilorum. 4 Fuitque dies illa tenebra- '«>' rum ,& difcriminis, tribulationis & anguillae, & intreris formido fuper terram. D 4 Conturbataq;eft gensiti 7 florum timentium mala fua, & praeparata ad mortem. 1 4 Clamaueruntq; ad Deu: 8 & illis vociferantibus fons paruus creuitin fluuium maximum , &c in aquas plurimas redundauit. 4 Lux & Sol ortu^qil, Sc hu * miles exaltati funt, & deuora- uerunt inclytos. 4 Quod cum vidifletMar- 10 dochaeus&: fur rexi flet de ftra- ) tu, cogitabat quid Deus facere vellet ; £c fixum habebat in animo, fcire cupiens quid fi- gnificaret fomnium. fe 2ΘΗΡ. Sup.a.d. k6,t CAP. Xtl. jyjOrabatur autem eo tempore in aula regis cu I}a-A gatha & Thara eunuchis regis,qui ianitores erant palatij. 4 Cumq; intellexifletcogi- * tationes eorum, & curas diligentius peruidiflet , didicit quod conarentur in rege Artaxerxe manus mittere, &nu- ciauit fuper eo regi. 4 Qui de vtroque habita 3 quaeilione,cQnfcflbs iuilit d$- ci ad mortem. 4 Rex autem quod geflum 4 erat, icripfitin ccmmentarijs. Sed & Mardochscus rei merao riam literis tradidit. i Ito q 04 ' fi αιχμαλύύΰτί&ζ ής ? ιΐ’^μαλ&ίτώοϊ} vct&d^ofopoGp 0 ξ Λ σιλόος βαζ-ολ^ν©' df k ρχϊαλημ k^opix ixfraiag' (£ 'fpclro dutid v bpv7ivm. * j@t) ιού φωνή 3-ορνζχ ζρορΊαι (c 4 σεισμός (c Sfin fi γης, <£ IS a Svo S' ρμζοντεςμεγάλοι έτοιμοι (ΏζοϊϊΚ^ορ άμφότεροι πζλζίαν’ (c Ιψρετ cvmSv φωνή μεγάλη. * Hctf τη φωνή cwtoSp ή%ιμά.Ετη s ζτΛο Wp(Sy εις πόλεμον } ωςε πόλε-* μή crai Simia ν\$ν&, Htpjiov ημξζμ σκοτδις (c γνο- t φύ,Ζτλιψις (c σενο·χωρμζ 5 κάκωυις •λ τάομχ&μίγ&ς cffiifiyfa. * κομ ϊταρμχΰη πά/ο Uv&fri- 7 miov ψο£ύμενοι τα scivrdv xam } (Ε ήτοιμ,α&ησονρ 'λπολεΕται. * (Ε Νόησαν τν ύεόν* ϊχτν j t fi Ποής zjordv, ε fifiTs adwei bΜλη $ γα£α%ά β ύάρρα τ&ν Svo άορύ^αν ζαυιλίας τάν φν~ λαοτορταρ τίωοωλΙίΑ * ηκαπί τε cu/reSt λογιύμ&ς, % <ί τάς μέριμνας οωτάν ' » λ «/ 'ir >γ < σε , f {gjf εμαννί) οτι s ^ιμα(Ησι τας χ&ζμς Sfa&cOwv αοτώζίρζη τύ βαοιλόί, ){df \%τεόαζ$ τά βασιλα περ}ουυτά’. * κα/ d^wracrsr όβασιλόός c^tr 3 Svo &ίνύ%£ς dujd, (Ε ομολογήσω/* ΐεςάι wy%dn ο βαύιλ&ός ciar 4 λΦιύςΊύτοις εις μνημόσννον'&μωρ δοχαϊος ε Γράψε π^ρ) τώ λφγων. Interp. Grate. 17 f 3 4 Erat autem excaptim- tA*e quam capttuauit Ifaby ■cbo dono for rex Babylonis de Hierufalem cu 'fcchoma rege judaea^ hoc eius fomnium. 4 4 Et ecce nxox tumultus^ tonitrua & terrxmotiu conturbatio fuper terram: ei ecce duo dracones magni parati procejferunt ytriq.pra* ) liari: φ» faEia efi eorum vox magna. j 4 Et voce eorum parata efi omnis gens ad proelium , Vt expugnarent iufiorugentem. c 4 Et ecce dies tenebrarum φ caliginis , tribulatio φ anguflia, ajfhffio e> turbatio magna fuper terram. 7 4 Et conturbata efi omnis gens iufia timentes fua mala, & praparati funt perire. 8 * Et clamamrmt ad Deum·, ab autem clamore eorum,faBum efi ficut a partio fonte fluuhis magnus 3 aqua multa. \ 9 4 St lux Sol ortus efi t & humiles exaltati funt , et deuorauerunt inclytos. :0 % Et cum furrexiffet Mar dochaus qui vidit fomnium hoc, & quid Deus deliberat facere , habuit in fomnium hoc in corde, & in omni ver bo voluit cognofcere hoc vfq s ad noElem. CAP. XII. Έ τ quieuit Mardocham , a inaulacumGahatha 0 r Tharra duobus eunuchis re* gis cufiodientibus aulam. 1 4 Audiuitque eorum cogitat ion es curas eorufer litatus efi, & didicit quodpa rant manm inijeere Arta - xerxi regif& demonfirauii regi de eis. T ^ 3 4 Et qmfmii rex duos eunuchos fuos, & confiten- tes appenfi funt. r 4 Et fcripfit rex fermones hos in comentarijs , & Mar docheem fcripfit de'verbis. ) 17^ Interp. Gratf» 4 Et praecepit rex Mardo- 5 chaeum deferuire in aula , & dedit ei dona propter boc. 4 Et erat zAman Amada- « tku TSugazus inclytus coram rege , & quafiuit affligere Jdlardocbaum (efi populum eius,propter duos eunuchos regis, at epifiole efi exemplar hoc. C A P» XIII. n Ex magnus Artaxerxes , 1 *^his qui ab fndia άάοΜίω- (rctSrcuti tJjjj 7 (o^ 0 iI^lw Vlg πουην ad^pc07(oig upludw. ) *7ώ^οφ{)όΗ μχ idv ϋ'νμζ'ό- λων TrcSg dfs dyfim %dno Sdn ιά- pctgfi ΰωφροοτωη τίωρ ήμΊν Ιι&πςι- \pag , vyji cv τη Si/oia οίπαζαλ- λάχηρ χ. βίζαία ηήςει Ikvtfefety- 3 (c ί άντερων r rdv CctorXeidi/ yi&g chtivwzy$f&’ άμάν , d- π$β<ζεν νιμϊν α> Tvctvcug fefig dfi rlw οίχχιβμΐω φνλα /.g άνοίμεμίχ- deu δυόμενη λαόν \να , %dg νόμοις αντιύεζν ς 7tav iSrvogyci τετοόν βανιλίων τταζοχπίμττο vfg.gl\luv ε- xdg διαταγματα,(ότζβς τμη κατατείνει τΐω νφ Yifidfi χατάα^ν- vofAflw αμίμπίως (fiui^ylav. 4 * δΜληφότες owd ως τ°δε νέθνος μονωτα%νο^ av\A7(afifii(tiyn7(ouvTi διακακτς ανθρωκω χείμενον,διαΓω- ybJj νόμων ζενίζόόαν πα ξμ 1λ%·,<τ- Gv ^ δνννοοδν %Ίς ήμετερβίς 7 r$ay μαυι^α^ύ^ςάτε νυνΊελόν χαχά 3 E s τ Η e R.Tranilat.B.Hieionyi 5 5 Prscepitque ei rex , vc in a*...* aula palatij moraretur 3 datis ei pro delatione muneribus. 4 Aman vero filius Amada- thi Bugqus erat glorioilllimus coram rege, & voluit nocere Mardocharo & populo eius pro duobus eunuchis regis, qui fuerant intef fedi. Hucufque prooemium. Quae fe- quuntur in eo loco pofita erant, <~ubi fcriptum efi in Volumine 3 Et diripuerut bona velfubftan- tias eorum, quae in fola vulgata editione reperimus. Epiftolae aute hoc exemplar fuit. c a p. x r 11. /-R E , X maximus Artaxerxes, sus.u, A ab India vique Aithiopia, centum viginti feptem pro- uinciarum,principibus & ducibus., qui eius imperio fubie- 1 6Η funt,falutem. 4 Cum plurimis gentibus imperarem 3 & vniuerfum orbem mes ditioni (ubiugaifem ; volui nequaquam abuti potentiae ma- gnitudine/ed clementia&le- • nitategiAernarefubiedfoSjVt abfque vlio terrore vitam fi- lentio tranfigeteSjOptatacun- 0fis mortalibus pace frueren- J tur. 4 Quaerente autem me a confiliariis meis, quomodo poilethoc impleri: vnusqui fapientia &, fide eaeteros prae- cellebat;& erat poft regem fecundus, Aman nomine, indicauit mihi in toto orbe terrarum populum eiTe difperfum, ’ . quinouis vteretur legibus,& cotra omnium gentium con- fuetudinem faciens,regu iuiTa contemneret, & vniuerfarum concordiam nationu fua di£ 4 fenfione violaret. 4 Quod ® cum didiciilemus , videntes vnam getem rebellem aduer- fus omne hominum genus, perueriis vti legibus, noflrifqj itjiiionibus contraire, & turbare fubie&arum nobis pro- uinciarum pacem atque concordiam- iufsimus vt quoicu- que Aman,qui omnibus pro- uinciis prxpoiituseft,&fecii- ♦ * Tranilat.&.Hierony.c ap. x i i i. dus a rege, & quem patris lo- ' co colimus monftrau entheum coniumbus ac liberis delean- p tur ab inimicis fuis.NulluP C que eorujn miiereatur quar- tadecima dje duodecimi men- fis Adar anniprselentis,vt ne- farij homines vno die ad inferos deicr,ndentes, reddant imperio noftro pacem quam turbauerant. Hucufque exemplar epifiola. G)ua fequuntur poft eum locum ficripta reperi , ubi legitur , Pergenfque Mardocheeus fecit omnia, quae ei mandaue- ratEfther. Nec tamen habetur in Hebraico , & apud nullum penitus feruntur interpretum. 4 Mardochaeus autem de- i precatus eft Dominum,, memor omnium operum eius,&: dixit, Domine Domine rex omnipotens; in ditione enim tua eunda funtpofita, &non eilqui poiTit tuae relidere voluntati, fi decreueris ialuare Ifrael. ^ * Tu feciili caelum & ter- * ram, & quicquid caeli ambitu D, continetur.' 4 Dominus omnium es, 7 nec eft qui refiftat maieftati tuae. 4 Cunda nodi & icis, quia 8 non pro fuperbia ^contumelia, & aliqua gloriae cupiditate fecerim hoc , vt non adorare Aman fuperbifiimuj Jibeterenim pro falute Ifrael,» etiam vedigia pedum eius deoiculari paratus eflem; ied timui ne honorem Dei mei transferrem ad hominem , & ne quenquam adorarem, excepto Deo meo. *Etnuc Domine rex Deus ? Abraam miierere populi tui, quia volunt nos inimici no- dri perdere, & haereditateln tuam delere. 3 s hie delpicias partem tuam 10 quam redemifti de AEgypto. E ST H ER. E i e κ i>. yfij τ μη tIw β ctuiXem dr- ς&ϊτά&ς τνγχά /hr <οζ$ς[ζτ&χα.- ju 9 p> οιιυ dRr (fyi.ucwJoiMpxg νμϊν cv '&? γεγρμμφροις \}m άμά /j τζταγφμν Sdn τάν πς&γμάτων ){cf ftdjTspjv iz/yg πά/ότας σΰυ γτναιζΙ<£. τίκροις^λζ^ΰμο- λ^ρρίζας τάν ίχ 9 ρο!ν%ας μαχαί- ζμι; d/Jdj παΛτς oix%rv (c φβ^ς 3 τη τεοταμοχωδίκάτη $ d^odkxci- %υμΙΐ)ος cibctp ‘SJ 0Μςά%ς ϊτοις· 07θύζ φ 7ίά.λομ Kf pJv άΐιτμανείς ον ημέξ&μιόίβ ιαίωςζΙςτνά^Ιωχα- τελ^όντες , ίΐς νν μετίπείτα χρόνον djTafrn (c άτάζοιχα. 7 ϊαρίχω- <ην ημψ ^ιατίλομ τά πςάγ- μα^ί * χο) ΙΜθ» χνρίον 3 μνημονάίων ί πούντα rdi ϊργα xvfite ’ xauf Xv&i χυ&έ βΰίαλάος τταν'&χζμ- τωρ , οτι ον ο ζχΰ-ία Gv 7r4ostf, t(gt) ehe ssw o dxjjih^y G 10 V τά τίλειν dz ddtrctj fiv ’κτζμνλ. ‘ οτι tfv Ιποίητας τν dpptvbv yguj e tlwylw, %gbi πάμ S -αυμαζόμονον ον τηυπάρμνόν. * χμ\χν&&ί\ πά/ίτοόν f hiv ος ό/ΰτίτάζίταΰ Qi 7zJ χνρίω. * (fu πάντα, γ,νωοτιας , ad o$cig* XVyLi , OTl G8X OV V^pti^isOf \2ίΓΖ- ργ}φανία. 3 χ$ξον φιλοίΐοζίο S7foin(fct ?μηϊ®&σκίΐυείννν\ζζΓζργ)~ φανόν άμά/ί βότί dJ^oxoiw φιλείν 7 ίίλμαβμ πο$ dv duri c®&g (rmn- pjloa Ιτρμήλ 3 αΜ’ Iwoiwci ‘SJro, ΐνα. μη S-d $όξαν dvfydrfx νω ΰόζ,ης dsoJ 1 ,^ ύ czs&cMWYitfid ύ$ονα TfhbjJGvxVy.t , vrtWCd cwfov υπζξηφαΜία., * vh xv&t b Bsbg b βασίλβός, ? (petfcui Aaoci Gv , οτι αΒιβλί- 7tmv ημίν ύς χαβ&φίορμν , $ h τζ~ 3 τύμη<τΜ Μ d ζ χης χλη^νομία/ν Gv. * μη'νπ£^ί^^ τΐω μζ&$\,& ίο G% lui ιτζαντύ Ιχντξωΰω οκ γης αΙγνπ\ον< Interp. Graiie. ii i ut non regnum confan - twn confequeretur: praeopimus igitur eos qui fignif- cantur uobis in [criptis ab vAman prapofto m rebus ei fecundo a nobis , omnes cum mulieribus & filiis perdi radicitus inimicorugladiis fine omni mifericordia (gfi parcitate, quartadecima duodecimi menfisAdarprafentis anni : "vt qui olim & nunc inimici in die vna uiolenter m infernum defendentes , inpo > fterum tempus quietas & tranquillas prabeant nobis perfecie res. * Et deprecatus e fi Dominum , memor omnium operti Domini: φ» dixit 3 Domine Domine rex omnipotes, quia in pote fate tua cunffa fiunt , & non efi qui refifiat tibi cum uolueris tu Jalmreff- rael. e 4 fhiia tu fecifii colum ei terram , ftfi omne mirabile in fub calo. 7 4 Et Dominus es omnium , e> non efi qui refifiat tibi Domino . i * Tu omnia nofii , tu ficis Domine 3 quia non in contumelia neque m fuperbia , neque iri gloria cupiditate feci hoc,ut non adorarem fuper- bum Amdn 3 quia coplacebam deofculari uefiigta pedum eius adfalutemjfrael·. fedfe ci hoc 3 ut non ponerem gloriam hominis fitper gloriam Dei : non adorabo quenquam prater te Domine s 4 (fi/ non faciam hoc in fuper- bia. m f * Et nunc Domine Deui rex,par ce populo tuo 3 quia re- (fiiciunt no$ in perditionem 3 &> defiider^auerunt perdere eam qua a prmeipio , haredi- tatem tuam. 4 Ne defricias pariem tua 3 quam tibi redemifii de terra JEgypti. « - e ) ) ιίλ Interp. Gi&c. 4 Exaudi deprecationem 11 mem : & propitius εβο forti tax ,φ conmrte hiciu no- (irum m gaudium, vt viuen- tes laudemus tuum nomen Domine , φ' ne perdas os laudantium te Domine. 4 Et omnis ffrael clama- 12 uerunt ex fortitudine fua 3 quoniam mors eorum in oculis eorum. CAP. XI III. p T Efiber regina confu - 1 git ad Dominum, in agone mortis comprehenfa. 4 Et depones ve flesgloriafua,in- 4 duta efi indumentis anguflia luEUts . φ pro fuperbk ' vnguentis , cinere & fierco- re impleuit caput fuum , φ corpus fuum humiliauit valde. φ omnem locum exul- tationisfua impleuit laceratis crinibus fuis. 4 Et deprecabatur Domi - 3 mmDeumffrael 3 & dixit: 4 Domine mi , rex nofler 4 tu esfilus, adiuua me folita- riam, non habentem ad- iutorem ni fi te, quoniam periculum meum tn manu mea. 4 Ego audiui H natimtate f mea in tribu familia mea s quod tu Domine tuhfii Ifrael de omnibus gentibus, & patres nofiros de omnibus maioribus fuis in hareditatem fimpiternam, & fecifli ek qua locutus es. 4 Et nunc peccauimus in 5 | conff eSiu tuo, cn tradidifH | nos m manus mimicis no- flris , eo quod glorificauimus deos e oris, iufius es Domine. * €t nunc non ek fufficit in amaritudine firuitutk no- firafed pofuifii manus eorum fuper manus idolorum fluor u, nat extolleret Germinationem ork tui , φβ deleret ha- re ditat em tu£n,& obturarent os laudatium teex- tingueret gloria domus tua, φ altark tui,et aperiret os gentium ad virtutes fultorum, & magnificaretur rex carnalk in fempiternum. X 1 E i Θ Ρί P. ' hrciaovQi/ £ hwed; μου, xaj iXci&nl· τύ κλήρω Gv;^ φψον v hulfi ek evcoym, Ϊρλ ΐάρ- τες vujw^ijje ^ννορομα χν&ί, j@} μη αφαυρίτης ςόμα αίροιιύτωρ eri κν&ε. * ημ) 7 ιοίς ύκ.ίκζμζονρ βζίχό®’ αύτύρβτι 04 υα,τ©-' αύ- τύν d οφΒ-αλμοϊς αύτύρ. Λ'· * Καί s£rnp μ βα.τιλιοτα ml- rzcpvjfj Sm τρ κν&ορφ drpdn Θα. νοίτου κατ&λημμ$(Μ. * φ) αφελορ^όη τα ιματια Της $όίζης αύτης φεΙνΤα% i μάτια ςι - νογοφας £ πονΟοις * ά. άβτΐ τύρ ν- . περήφανων ηϋ'υτματων , cmfoh (c κοπ&ών bnewXncre τΐιυ κεφαλί/ύ αύτης, (c Τ σύμα. αύτης Ifipteipco- Τετφόΰζβ,’ (£ 7 Γύ\οτα νπο ν άγαλ- λιάμα.τ& αύτης ϊττλητζ. ςτρεύΐύρ τ&χύν αύτης . 4 yfif ξ$£το κυρίά iderj Ιτρμηλ (c £ίττε* 4 4 κύζ/,ί μ"6 ό β>αοϋ\£ος nufifi <τυ et μόρφ,βοηΟντόν μοι τημάνη^. s μη ίχΦη ζοηύορ si μη c ή , άτί Μί- ρος μοι /tv μου. 5 * lymnaop οΛί ’βρϊτίάςμΗζν φυ λ η πατ&ας μχ, οτιτυ κυ&ύίλα- ζες τρ ΐΤζμηλ h rtdGmpldp \hdp, ρφ&ΊΤ πατεξρμςημββοΜπάϊϊίΜ τύρ χΰζβγόρωρ αύτύρ ειςκληρβρο- μ m οάωιονφ Ιτοιητας αύ%Ίς oW β ίλάληταζ. * ) ρ$ρ ημαβ&μερ νρωπΜ Gvfi. ΐΓαρί$α)χοίς η μας ek χύρμς %Ίς ύφτφίς ημβ[ύ, ώ ε^ο^άταμίΡ g?tt ύεχς αύτώ, $ΐ- 7 kcu(& ei xvgjLe. i ycfJj p& ^ 'urna dnereui ύΐ) τηχζμϊμύ Ηλείας h- μ^,αΜ’ edn /.ας τας χύΐζμς αύτύρ Sdn ταςχείζμςΊύρ eiddxw αύτύρ, βζαρα,ι ο&κτμορ ςόματς Gv G ct- φ<ύυιΤα\ χληζβΡομΦ Gv , Ιμ- φξμζαι ςόμα, aipowrm raeien tem diem , nili in te Domine DeusAbraam. 4 Deus Tortis 11 fu per omnes , exaudi vocem eorum qui nulla aliam Tpem habenq & libera nos de manu iniquorum , & erue me a timore meo. Hac quoque addita reperi in editione <■vulgata . CAP. XV. "J^T mandauit ei, haud dubium, quin Efther Mar- dochceuS jVt ingrederetur ad regem, & rogaret pro populo Tuo & pro patria Tua. *Mem 0 - rare,inquit,dierum humilitatis tux , quomodo nutrita fis E 2 Θ H I>. * μή 7tcLqu\cSg 'AVPjii, τ mm~ a G^ig μη χσι 3 μή xotfg- yzh&Tmw ον τη τΑασια ήμψμλ- λάςρέφορ tIjj βχλίω dmd'p επ’ οωτχς · τρ i\j άρζάμερορ εφ’ ημάς ποίζμβχγμάτιβν· *μρή&ϊηΐΛ χΰ&ε γνω^τηΐλ ίν και- ? ράΒλίφεως ήμψ] rcy εμέ Βτομσν- νρο βασιλεύ τάρ εΟνάρ χμι πψτης οβχΥιζ Sfaxqcp. τάρβός ?fiyoP ώίξνύ- μορ εις τ ςόμα. μχ νρωπιορ λε- e qpt&Jc μετάΒες rhuu xcvp$m οω- εις μ^ς πολέμους ημάς εις (τεωτέλείΜ) άυυτύ τάρομορο- όυυΰτωρ amfi\ * ημάς ά\.έ pSdctj b) Gv, (£ ι° βοή&κτορ. μοι tw μόρη, ncfi μη \~ , %β<τη. ετεζβΡ βοηΒ-ορ ειμή erg · χ,ύ- &ε τΐά/ότων yp&m έχν,ς. * χμι οϋας οτι ι1 ά/οόμωρ , %ιμ βδελνοτόμαί κοίτΐω άχε&τμήτωρ (£ 7ίΰνΡΊ°ς άίλοτ^ίου· erv ο$ας τίω d/sdyxlw μχ, οτι Qi- λυοτομΜ τσημάορ της νπερνφα- ρίας μχ ο Ιςιρ της χίφαλης μχ αν ήμξροας οπ\α.<τίας μχ , βδελντ- 6 μαί οωτύύς ράκος χ&^μμίωίωρ, i\gjj ού φοροϊ cwt αν ήμίξ^ς ητυ- χίας μχ , xcf) efa Ιφα*$ρ ή £χλη 6 υ τζμπίζαν άμό /j , ^ eh &ό~ ζατα (τυμποσιορ βασιλέας , « 4 ^ I ηορ οιρορ (mop$dp 3 (£®nt άϊφρβίρθη ή idAtf Gv άφ’ ημέζμ,ς μί&£ολης μχ μίχξΐ riwfip. * 7 thbjL> cBt G\ 'xvqjLid Βίος ά- 11 ζξμ,άμ.ο Βεος ιχυαρ $ητΐά/)τας, elsaxovGp φαρης άτΓηλτησ-φμαρ, (α pticrcM ημάς ά% χ<Ιζβς τάν 7ίορηρώο- Ι&μωρ, (£ ράσαί μεί%& φόζου μου. ιε. * Κα) I fpndn ον τη ήμερα τή i τ&τη ως h τοωσατο (σσζβσ^χο- μ§μη , ο^ε\ντα^ τα Ιμάτια 7TC ν$οΐζ } χμι πε&εβάλε% άβςαρ ου,ψις. V W Interpr.GrcEc. χΗ s 4 Ne tradas. Domine (ce- ptrum tuum bis qui no funt 3 (cfr ne derideant in caju no- firo 3 fed comer te confdiuni eorum fuper eos : at qui vn- ccepit fuper nos difperde. 9 4 elemento Domine , notum te fac in tempore tribu- lationis ηοβηζ 3 ff) da mihi fiduciam rex gentium (efi o- mnis principatus domina- tor 3 tribuefermonem compo- fitum in ore meo in confieSiu leonis 3 & transfer cor illius in odium oppugnantis nos in perditionem eius (efi eorum qui confentiunt ei. o 4 Nos autem libera in ma nu tua , & adiuua me fo - litariam , £5* non habentem alium admtorem nifite } Do- mme 3 omniu fcientiam habes . r *Et nofii quod oderim gloriam iniquorum 3 ffi dete - fier cubile incircuncifiorum & omnis alienigenae . tu ficis necejfitatem meam , quod abominer fignum Juperbiae mea quod efl fuper caput meum in diebus ofientatto - nis mea ; detefier illud quafi pannum menflruorum , φ* non portem illud in diebus filentij mei 3 (fiy non comederit ancilla tua in menfa α A- mati , non magmficaue - rim conuiuium regis , neque biberim asinum libaminum s & non latata fit ancilla tua a die tranfiationis mea nsf- que nunc. 11 4 Verum in te Domine Deus Abraam , Deus fortis , fuper omnes , exaudi naocem de er antiumlibera noS de manu malignantium , & libera mea timore meo. cjfp. xv. ~p T faSiugn efi in die tertia wt ceffiuit orans 3 de- pofuit veflimenta lufilus & induta efi gloria fua. in manu mea, quia Aman fecundus arege locutus eft contra nos in mortem,& tu inu0c2Dominu,& loquere regi pro nobis,& libera nos de morte. Nec non & ifla quafubdita funt in editione vulgatareperu 3 Die autem rertio depoTuit veftimenta ornatus Tui, & circundata eft gloria fiia. ESTHER. ) > r Interpr. Gree. 4 EtfaEiafilendens, cim 4 inuocajfet omnium [penatorem (efi fluatore, afjumpfit duas famula*'. 0 quidemfu per a/nam innitebatur,quafi delicata·,at altera fequebatur leuans indumentum eius. έ Etipfa rubefaEla yigo- 5 re pulchritudinis fu a: , 0 'vultus eius hilaris quafi a- piabilis i at cor eius ar Elatum pro timore. & St ingreffa omnesportas, 6 fietit coram rege , 0 ipfe [- debat faper filium regni fui, (gfa omnemftolam falendoris fui indutus er at i totus in auro 0 lapidibuspreciofis,(dfi erat terribilis nimis . * Et eleuans [aciem fuam 7 incenfam gloria, in acie furoris conffexit, 0 corruit regina , 0 mutauit colorem futi in dijfoluticne, 0 reclmauit fe fuper caput ancilla: procedentis. * Et conuertit Deus fpE s ritum regis in manjuetudi- nem: & feflinans exiliuit de folio, & affumpft eam in "vinis fuis donec rediret, 0 * con flabatur eam njerbis pacificis: 0 dixit ei 3 Quid efi Efibert ego frater tuus ^confide , non morieris, quoniam comune praeceptum nofirum efi. 4 aAccede, 0 * tollens au- 9 ream "virgam , impofuit fuper collum eius. * Et amplexatus efi eam l ° 0 dixit,Loquere mihi, o 4 6 t dixit ei, Vidi te do- 11 mine quafi angelum 'Deiffi Q turbatum efi cor meum pro timore gloria tuo. * Quoniam mirabilis es **■ domine, 0 facies tua gratiarum plena. K * Cum auffm loqueretur n ipfit , corruit pro dijfolutione fua. 4 Et rex turbabatur 3 0 14 omnis famulatus eius conflabatur eam· Ϊ.ΪΘΗΡ. 4 * Hot-i cffanCpoam fafk- χαλεσαφρη τν πιάτων sfafilw ·λ σ-ωΐηζμ,,παρελαζε τάς δνο ά£ρας’ yfarn jt/3/j μια. εττηρήδε% ,ώςτςο- φερ&ιοφμη, η $ ετεςμ, ετπιχολύ^α χχφίζχ[α τίιυ ένδυση 1 αυτής. ι j * χμ] αυτή spv3picS(rct α,χμη χά?λοις αυτής fa f asxfacmov cw- d ιλαράν ως εατζβσ'φ^ίς,ήδε χα/ρδία αυτής άπεςενωφρη ‘dkf %δ φάζ*. s * (c eitrehboSQci τζάτας τοίς Ου- * ρμς,χατεςη ονώαζιον %δ βασιλεως’ yfajf αυτς QAictdtfa) fidn %δθρόνον τ' βασιλείας aud‘ yy πάφβυ ςολίυ £ αΜιφονείας cu /τύ ονεδεδί ixf όλος dia pfvQd χφ\ λ&ων πολυτελών, (c hu φοζξξβς (τφόδρμ. 7 * xfa cfpaq r ίοζβ&ωφν dunt πεπυρωφρονδό^η, ον αχμη 5νμο3 εβλεφε * yfa επε(τον η βανίλιοτα γφ μετεζαλε τ ^μα αυτής ον οκλύζτεί, (£ χατεχνφεν Sdh ταυ χε- φαλϊυϋ τγις ΰβρμς της (Θ&πο- ρ^οφρης. * * yc , ή μετε&αλον ο Ετίος τ 7ived- μα ζασιλίως εις πξ^οτη^’ ^ άγωνιά(τας, αΆεπήΰη&ν 'deno %ό 3 -qjvou , yfa άμελαζον αυτίυυ ffan τας ά[χάλας άσηίμέ%&ς a χα- τεςη , yfaq σταρεχάλα αυτϊυυ Τ^γοις ειρίωιχοίς' ?(otj είττεν οώτη,τί ες\ν εΕτήρ ■ εγώ ο αδελφός Qu , 3-aqcrei ώμη dhntitfasnq ,'ότι χοινόν τ<πζβ- ςαγμα YitJ[[S ες%. 9 4 εαιζβ(Γελύε 3 (c αρας τϊώ ρευστήν ράβδον, επέΟηχεν fida τντζβ , χρλ3ν αυτής. * Hgjf ηαττά(τα% αΰτΐιυ (£ ύπ ον, λαλητόν μοι. * xgj[ είττεν αυιώό, ειδορ <τε κν&ε ως ayfehsv $εοδ, i@j ετα^μ.^δη η χοηρδία μουΈσώ f φοζ-ό d δόζης da. * δτι Εαυμαςός ει χυ&ε , ψ} r <& 0 (τωπόν Qv •χα/ριτων μεςόν. i j * ον ρ)τύ διάλεγε^ αυτίω 9 ε- ττεύεν dfao υχλόνεως αυτής. | * xfa δ βασιλ&ός Ψ&ομσζεΙ* έ παοτα ή 3s ζμ 7 ίάαοίυτύ πα^ε^αλει^ αυτίιυ. ΙΟ I I e s τ Η e r. Tranilat.B. Hieroiiy^ 4 4 Cumqj regio fulgeret habitu , & inuocaifet omniu re> €torem & faluatoremDeum, aiTumpfit duas famulas, & fuper vnam quidem inniteba-· tur quafi prae delicijs & nimia teneritudine corpus fu um ferre non fuitinensi altera autem famularum iequebatur dominam,defluentia in humum indumenta fuftentans. 5 4 Ipla autem rofeo colore vultum perfuia , & gratis ac nitentibus oculis triftem celabat animum, dc nimio timore contra&um. 6 3 Ingrefla igitur eunda per ordinem oftia , iletit contra regem vbi relidebat fuper Colium regni fui > indutus vefli- busregijs auroque fulgens & preciofis lapidibus, eratque terribilis afpedu. 7 4 Cumque eleuaflet faciem & ardentibus oculis furorem pedoris indicaflet regina corruit, & in pallorem colore mutato, laflum fuper ancillulam reclinauit caput. 8 4 Conuertitque Deus ipi- ' ritum regis in manfuetudine* & fefiinus ac metuens exiliuit de folio, & fuftentans eam vinis fuis, donec rediret ad ic s his verbis blandiebatunQuid habes Efther ? Ego fum frater tuus, noli metuere, non morieris; no enim pro te, ied pro omnibus h^clex coftitutaeft» 9 4 Accede igitur & tange fce 10 ptrum. 4 Cumque illa reticeret, tu lit auream virgam, & pofuit fuper collum eius, & oiculatus eileam, & ait, Cur mihi non loqueris? “ s Qme refpondit, Vidi te domine quafi angelum Der, & conturbatum eft cor meum prae timore gloriae tuae. 1* 4 Valde enim mirabilis es c?ne, & facies tua plena efl: 'i gratiaru. 4 Cumq;loqueretur, rurfus corruit, & pene exani- 14 mata eft. 4 Rex autem turbabatur, & omnes miniftri eius coniolabantuream. I Tranflat.B.Hieroriy. cap.xvi. cap. xvi. J^Ex magnus Artaxerxes ab t India vfque ALthiopiam, A ccnru vigfnti ieptem prouin- ciarum dudibus ac principibus qui noftrse iufsioni obe- diunt, faluteni dicit. * Multi bonitate princi- * pum & honore qui in eos coi latus eft, abufi funt in fuper- biam, & non folum fubiedoS regibus nituntur opprimere, fed datam fibi gloriam non fe rentes,inipios qui dederunt* moliuntur infidias. * Nec contenti funt gratias i non agere beneficijs, & huma nitatis infe iura violare,fed Dei quoque cun£ta cernentis arbitrantur fe poife fugere ieii tentiam. *Etin tantum veiankepro' 4 ruperunt, vt eos qui credita fibi officia diligenter obier- uant, & eunda agunt vt om - nium laude digni fint * mendaciorum criniculis conentur fu bu er tere, dum arifes princi' pum fimplices ex iua riatuta alios asftim antes, calida fraude decipiunt. * QUajres & ex veteribus i probatur hiftorijs , & .ex his quas geruntur quotidie, quomodo malis quorundam iug^· geftionibus regum fiudiade- prauentur. B *Vnde prouidendum cft* paci omnium prouinciarum., f * Nec putare debetis fi di- 7 ueriaiubeamus eX animino- ftri venire leuitate * ied pro qualitate & necefsitate temporum, vt rii publicas poisit vtilitas ferre fententiam. * Et vt manifeilius quod 8 dicimusintelligatis: Amari filius Amadathi & animo & gete Macedo alienufq; a Pediarum fanguine * & pietatem noilram fua crudelitate commaculans, peregrinus a nobis fufeeptus efi, & tantam inie expertus humanitate,vt pater ESTHER. £ 2 Θ Η Γ*. .GEce: i$j 4 ΒοκπλΛ μεγας αρϊ&ζερζης t (sigikm της ινόικΥΐς εως της ctidto- πιας εκατν ίΐκοσιεπία. ΰ’α.Τζμποϋς χωρών αρχουσι (c % ίς τά ημετερμ φ^νοόσι,χαίραν. 4 πολλοί τη πλάςη τών άόεργε- ± Μαντών χζηςότηΐλ 7ΐυκνότερον %- μωφροι , μώζον εφ^νητοον, νμ} ύ μόνον c$ir ήμϊν ζη^ΰαι κακοποιών $ τν τε κόρον ύ ό^ιιυάμννοι φεραν, tyy τϊς Μυτών άιεργεταις (Μιχειροότι μηχανή, * <2. τΐυυ 30χα&ςίουι Η μόνον) cm τών άό^ρώπων φόταναίροόνης, αλλά jfgoj %ίς τών άππ^μγά^ων κόμπ'οϊς επαρ^οώτες , %ώτάπάμ- τα κα.%π\άόον\(§λ άά^τεοό τΐώμι - Οπόνηρον \zm λαμ^φόονσιν νκφ&ό- ζξ£ται όίκίυυ. ' πολλάκις κμ) πολλάς τών 4 Ιπ όζουτίαι ς τεταγφρων ιών π- ϊΑ)3-ζάτώ χπύΐμν φίλων τά πξάγμοφ, α$ομμυ%ία μίσχους αιμάτων ά^ώων tatafatkQatfi- ξμ&αλί σνμφοςμϊς άώηκεςοις, τώ της κάκοηύώάςψ&ίόα (^αλογ,ολ- μώ (Ζ^μλογιταφμων t tJw τών αΒϊΚΡμ%υυύτων άκεζμιον άόγνω- μότάΰϊω. 4 ΰύοπών JV's i^s&v ύ %βό^>ν νκ i τών παλαιόίίρωνώς π'λξίόώκαμαν ις-οζ/,ών , οτα ϊς) πόόαςνμάς , νκζη&δντας φνοτίως (ΓΐυυΙϊτίλϊτ- φρα , τη τών ά/όαζίως όιωαςώόν- των ΆοιμότηΙλ.' \χμι <®ζ 9 (τίχαν ιις τά μϊτά & ίμΜμ,ώς'ύ τΐυυ βατιλώαν άτάζμ- γον%ϊςπά<Γΐν όλ&ρώποις μίτ ύ- ρΐάης τίαρίζ,όμ^α * *χζώμξνο( τέ μεταζολάΐς,τά § i \2m τίω όφιν ερχόμενα όίακ^ινον^ τες άάμετ ώΒΐβκεςίξμς άπουντή- (\ως. *φς 'β άμάμ άμαό α^οό z μακεόών, ταίς αληΟώαίς άλλώ- τξΐ&τών περτών αίματ^λ j έ πο\ν ch εςηκως ώ ημετίζμς φβηςό- τη%ς,γμ\ ζθ4)ω$άς ήμΊν,ίτυχνι) ης ίχομεν ασς}ς 7ίΛ ’^νος φιλανθρω- C Α Ρ. XVI. Κ Ε magnus Artaxtr- xes bis qui abjndia vf· que ad Aethiopiam centum nnginti feptem Satrapis regionum principes funt^et his quinoflrafapmnty «valere. 1 s ZWulti plurima eorum qui benefaciunt bonitate fre quentius honorati jnagis fu~ perbierunt j & non folum fubie&os nobis qmrunt affli gere , (efr vbertatem non potentes ferre * (ff in fuos be- nefaciores conantur machinari . i * Etgratitudmem non β lum ab hominibus auferentes fed tnexperientia bonorum elationibus eleuath eius qui omnia cernit femper ^Dei ‘odiofam arbitrantur fu gere pojfe fententiam* 4 *Sa:pt autem & multos ex his qui inpotefiatibus co- fituti funt y qui crediti funi gubernare amicorum resfo - latium participes fanguine innocentum confiituens , induit calamitatibus immedicabilibus 3 prduitatis menda - cio fraude decipientium , eo- rum qui dominanturfmpli- cembeneuolentiam. i 4 (onfiderah autem licet non tantum ex «veteribusj lot tradidimus , hiforijs } quie funi prope «vos quarentes inique confummata^ eoruqui indigne dominantur pefe: e * Et attendere ad ea que fofl hac , ita ma diffofitione. 4 Bene ergo facite non * 1 notent es his qua ab eAman Amadathu mijja fuerunt literis . * r Propterea quod hic qui 11 hac operatus efi 3 ante Sufia- rumportas appenfus efi cum omni familia , dignum eo qui omnium dominator Deo velociter reddent e eiiudicium.' * At exemplar epifiola 1 1 huius praponentes m omni loco 3 cu libertate dimittatis fudaos notifuis legibus , adiuuetis eos ; 4 not eos qui in 1 4 tempus tribulationis impo- fiti erant eis , 'vlcifcantur tertiadecima duodecimi men fis sAdar eadem die: hanc enim omniu dominator Deus pro perditione eleUi generis fecit eis gaudbm. fc 2 Θ Η P. πια# , ως τζ ayopdjsdfy Υιμο^πατίξβ. ynjj twotniw^j.cvoy fizd πάντων 3 fi J[^JTzqpv ζα- oihmd 3popa ιωξάτωπορ \ιατζ- λέΡ · eh cvsymg d\} rlw \zrspn- φάχίαχ/επζτή^'&οτζτής ’Χξχής ?ί- pwaj ήμας nfif %d πν^ματς. 9 * fiv re niiSTsqjjV ύωτήζΐμ xcf d\id πάντων άΐζργίτίηυ μομοο- %-cuov, xcf. tIw αμζμπίορ τής βασιλέας χοιρωνορ s£rnp , mu παχτι τά %ντω v ζΒτνέ 3 πολυπτάχοις μζ- 3~ό$ωρ παξ>μλογ,<τμοίς αΙτΥκτάμζ - ν(§Ρ ζ\ς απωλέαχ · ha γο τζίρ rqf- τίων %ΰτων mdn λαβών ήμάςζρή- μοίζ, rlw τάρ περτάρ ο^κζμτησιν ζιςό&μαχζΜρας μζ^τάζομ. ‘ ο * ημάς dfs cfKr usi %d r&ura·* λιτη&χ παρμΜϊρμχς ζις άφα- ρκτμορ ια^Μοΐζ, ώ&σκομον ύ κα- χύργοις Ιρ%ς 3 dimtorctfsig fi 7ΐολι- τώοβροίζ νόμοις , ορ%ίς dfz %d vfofov μζγίς'ό tfdn&Szod 3 %d χατώύΐίήορτ^ ϊιμΊρ τζ έ %Ίς ιωζβ γόροις ϊιυψ ύώ βασιλέαν & τη» ! χαλλίςη thaSim. 11 * καλιάς οιιΰ 7ΐΌΐέτζ μη <®ζ$ς ρ^Υιΰαμζροι %ϊς \ Jm αμά/ο άμα- daftod ^τιοςαλέσι γρμμμασί' ιχ * dici v cwfpfv fgfira cJ%sp- ’ρανάμζρον , fgdg Gvtcov 7 W- λαις havpd£rctj cnw τη πανοιχία 3 tIm>, xofdcfizm %d τίό/οτα fffa, χομ- %ϋυυτ(& Srzod Πάταγους 'Nmddp%g amfi χ&σιρ. i? *v dfs d /οτίγξβΐφον της Λ- ςολης τουυτη; νχΰνπζς qm k-mti fi - πω , παρξηόίας \dp citr Ιου- \ ι^αίονς ρβήνα&ομ %ϊς, ζαυτώ ρό- μοις. ΐ4 f (rujuzmftvetp cdroig’ όπως άν cx xcupf Βλίψζως ffk QzpSfxg cufimg , άμανωρτα) τη T&uxcuh- χάτη %d ^ωδζκάτον μΐυυος ddafp τη αυτή ήμερα.' %ιχ>τίάυ γ) ο π4ο- fa $ιααςάίωρ Β-ζος d/jfi ολζΒ -q/ag υχλζχ&& ffioig ζποίηΰΌχ afjdig ζνφζβάάόίω. £ s τ tt e E..Tranilat.B.Hierony 4 noiler vocaretur, & adora" retur ab omnibus poft regem iecundus. qui in tantum arrogantiae tumorem iublatus eilj vt regno pri- uare nos niteretur, Se ipi- ricu. · 9 4 Nam Mardochaeum* cuius fide & beneficiis vi- uimus, & confortem regni lioitri Efther cu omni gente fua j nouis quibuidam atque inauditis machinis expetiuit in mortem r hoc cogitans vt illis interfedtis iniidiaretur noftras foliuu- dini, & regnum Perfarum transferret in Macedonas. 10 4 Nos autem a peffimo mortalium ludios neci de- ftinatos, in nulla penitus culpa reperimus/ed e contrario iuftis vtentes legibus , Se filios AltiEimi Se Maximi iemperqutviuen- tis Dei, cuius beneficio Se patribus noftris Se vobis regnum eft traditum } Se vi^ que HT/diecuftoditur. 11 4 Vnde eas literas quas fub nomine noftro ille direxerat, fciatis eife irritas. 11 4 Pro quo icelere ante portas huius vrbis, id eft, Sufis, 8 e ipie qui machinatus eft, Se omnis cognatio eius r pedet in patibulis no nobis, fed Deo reddente ei quod meruit. 4 Hoc autem edidum quod nunc mittimus, in cunilis vrbibus proponatur , vt liceat ludiis vti legibus fuis. J + 4 Qmbur debetis eile adminiculo , vt eos qui fs ad necem eorum paraue- rat, pofsint interficere tertiadecima die men iis duo- j decimi,qui vocatur Adar. hanc enim diem Deus om- nipotes moeroris & ludus eis vertit in gaudium. Tranflat. B. Hierony. cap.xvi* * Vnde & vos inter ceteros 15 feftosdies hanc habetote dic, & celebrate eurri cuomnilse^ titia: vt& in pofterum cogno- icantur, omnes qui fideliter Perfis obddiunt, dignam pro fide reciperfe mercedem j qui aute infidiantur regno eorum, perire pro fcelere. 4 Omnis 1 « aute prouincia & duitas,qu£ noluerit folemnitatis huius efle particeps, gladio & igne pereat; &ficdeleatur,vtnon iolum hominibus, fed etiam inuia beiliis fit in fempiter- fc 2 <3 Η P. * j(9:) ύμβς oui 1 b % Ίς Inmv -15 'fAtHg ίόρτάϊς cBitrquov ή μίξα» μζ watfm βόωγίας aXeri· όπως viw )(cy fif (rflntfii ήμΊν vfij\ % SjvooSoi πίρνοας , %>ig J\,g ήμΊν ϊπι&ονλώονσι, μνγιμόοΊΐνον τής άπωλά&ς. * παυτά. 7 ϊόλΐ 4 w ^(τννολόρ ΐήτις xf fySrcL 1 s μη πνιητηβόξμίΑ χμ) ττυ&χοβμνα.- μίΊ οργής · (c ά μόνον d/o~ 3 “ρωτΐοις οίβ&τ (&, άλλοι xfij dv- eJw Kgi) ητανοίς ug rv wiMfa X^jvov ίχδιςός τί mltcc$ciQyiCQ. num, pro exemplo contemptus & inobedientiae. ΤΗΛ02 Ε2ΘΗΡ. FINIS LIBRI ESTHER, interp.Grasc. tSf 1$ 4 Et mos ergo in infigni- bus vefiris feftiuitatibns in - fignem diem cum omni lati- tu ducite: mt & nuc et pofi hac[alus nobis & beneuolis ‘Terfis i his mero qui nobis infidiantur , memoriale per - * s ditionisi 4 Omnis aute cluit as mei regio omnino qua iuxta hac non fecerit , lancea &* igni confumetUr cum ira t ftfi non folum hominibus inuia * fed &· befiijs φ *,volatilibus in omne tempus inimicijfi * maque confiituetur, • 3 ) Ex REGIS CATHOLICI MANDATO ^BenrfiBm zArias ^Montanus D> *Th· recenfuti probanti* 0 * 3 \ 9 » 9 « 3 9 rt ) ■> > 9 ” P R Ο L Ο G V S PilMvS IN IOB* SECVNDVM TRANSLATIONEM L X X. O g o r per fingiilds fcriptura diuiiiie libros aduerfarioru reipon- dere maledidis,qui interpretationi meam, repreheniiono- Septuaginta interpretum criminantur:quaii non Si apud Gracos Aquila* Symmachus Sc Theodotion, vel verbum e verbo,vel fenfum e fen- fu, vel ex vtroque commixtum, Si media temperatu genus tranfla- tionis expreiferint: Si omnia veteris mftrumenti volumina Orige- nes obelis afterifcisque diffinxerit, quos vel additos,vel de Theodo- tione fumptos,tranilationi antiqua inferuit,probails defuiife quod, additum eft. Difcant igitur obtredatores mei recipere in toto,quod inpartibus fufceperut* aut interpretationem meam cum aiterifcis fuis radere* Neque enim fieri poteifivt quos plii* ra intermifiife fuiceperint,non eofdem etiam in quibitfda erraife fateantur,pracipue in Iob:. cui fi ea qua fub afterifcis addita funt, fubtraxeris, pars maxima detruncabitur, Sc hoc dun- taxat apud Gracos* Caterum apud Latinos,ante eam cranii a tion e m, quam fub afterifcis Si obelis nuper edidimus, feptingenti ferme aut odingenti verfus defurit,vt decurtatus Si laceratus, corrofusque liber foeditate fui publice legentibus prabeat * Hac autem tranflatio nullum de veteribus fequitur interpretem, ied ex ipfo Hebraico, Arabicoque fermone, S£ interdum Syro, nunc verba, nunc fenfus, nunc fimui vttunquerefonabit. Obliquus enim etiam apud Hebraos totus liber fertur Si lubricus,Si quod Graci Rhetores vocant ■nryfyi^dum qui aliud loquitur,aliud agit: vt fi velis anguillam Vel murenulam ftridis tenere manibus, quanto fortius preifens, tanto citius elabituf. Memini me ob intelligditiam. huius voluminis,Lyddaum quendam praceptore, qui apud Hebraos primus haberi putabatur, n5 paruis redemiife nimimis-cuius dodrina an aliquid profecerim, nefcio. hoc vnum fcio,non potuiifeme interpretari, nifi quod ante intellexeram * A ptincipjo itaque voluminis,vfque afi verba Iob,apud Hebraos profa oratio eft. Porro a verbis Iob,in quibus ait: Pereat dies in qua natus fum,St nox in qua didum eft, Conceptus eft homo: vfque ad eum locum,-vbi ante finem voluminis fcriptu eft: Idcirco ipfe me reprehendo* Si ago poenitentiam in fauilla Si cinere: hexametri verfus funt,dadlylo,fpondaoq> currentes: Se propter lingua: idioma,crebro recipientes Se alios pedes, ηό earundemfyllabarum,fed eorundem temporii* Interdii quoque rhythmus ipfe dulcis Si tinnulus fertur numeris pedum folutis· quod metrici magis,quam fimplex ledor, intelligunt,. A fupradido autem verfu,vfque ad fine libri* paruum comma quod remanet,profa oratione contexitur. Quod fi cui videtur incredulu* metra fcilicet eifeapud Hebraos, Siirt morem noftri Flacci, Gracique Pindari* Si Alcei, SC Sappho,vel Pfalterium,vel Lamentationes Ieremias, vel omnia ferme Scripturarum cantica comprehendi·, legat Philonem,Iofephum,Origenem,Caefarienfem Eufebium, Si eoru tefti- monio, me verum dicere, comprobabit,. Audiant quapropter canes mei, idcirco me in hoc volumine laborafie, non vt interpretationem antiquam reprehenderem,, fed vt ea qua: iru illa aut obfcura funt, aut omiifa, aut certe fcriptorum vitio deprauata, manifeftioranoftra interpretatione fierent,, qui Si Hebraum fermonem ex parte didicimus, &c in Latino pene ab ipfis cunabulis inter Grammaticos Si Rhetores Si Philofophos detriti fumus. Quod fi apucgGracos p 0 ft Septuaginta editionem, iam. Chrifti Euangelio corufcante, Iu- dxus Aquil^, Si Symmachus ac Theodotion Iudaizantes h.eretici funt' recepti, qui multa. myfteria Saluatoris fubdola interpretatione celarunt, Si tamen in δξαζτλοίς· habentur apud Ecclefias, Si explanantur ab ecclefiafticis viris: quanto magis ego Chriftianus, Si de parentibus Chriftianis natus, Si Vexillum, crucis in fronte portans (cuius ftudium. fuit omifia repetere, deprauata Corrigere, Si facramenta, Ecclefiie puro Si fideli aperire fermone) v& a fgftidiofis, vel a malignis ledoribus non debeo reprobari ? Habeant qui volunt veteres ««M» M kUWfl/t', veteres libros, vel in membranis purpureis auro argentosi!e deicriptos, vel vnciaiibus ( vcj vulgo aiunt,) lireris, onera magis exarata., quam codices: dummodo mihi, meisque permittant, pauperes habere fcedulas, non_. tam pulchros codices quam emendatos. Vtra- que autem editio, 6c Septuaginta mxta Graecos, &C mea iuxta Hebraeos, in Latinum., med labore trtfnfiata eft. Eligat vnufquifquequod vult,, &fludi *ium me magis quam, male» uolum, prObeL. PROLOGVS secvndvs in i ob, SECVNDVM HEBRAICVM. I ffcellam iunco texerem,aut palmarumfolia complicarem , vtinfpi* dor e vult m mei comederempanem,gr ventris opus folicita menteper - traBarem, nullus morderet, nemo reprehenderet· Nunc auterru quia iuxta fententiam Saluatoris volo operari cibum qui non perit, Qj* antiquam diuinorum voluminum viamfentibus virgultifque purgare, error mihi geminus infigitur: correBor vitiorum ,falfarius vocor , & errores non auf?rre,fedfer er e· ‘Tanta ett enim vetufMis confuetudo, vt etiam confeffaplerifque vitia placeawL·: dum magis pulchros habere volunt codices , quam emendatos· Quapropter o fratres dileBifimi, vnicumnobilitatis humilitatis exemplar, pro flabello, calathis, for te Ilis cp munufculis monachorum^,firit alia h&c & ma*fura donafufcipite, ac beatum lob,qui adhuc apud Latinos iacebat infercore, & vermibusfcatebat errorum,integrum immaculatumquegaudete· Quomodo enimpofiprobationem atque viBoriam dnplicia fimtei vniuerfa reddita,ita ego in lingua noBra (vt audaBer loquar) feci eum habere qm amiferat· fgitur vos vmmquemque leBoremfolitaprsfatione commoneo,^ in princiflis librorum eadem femper anne B ens,rogo, vt vbicunque femperpr&cedentes virgulas videritis, fciatis ea qmfubieBa funt, in Lfebraicis voluminibus non haberi. Torro vbi feli a imagoprafulferit ,ex Ffebuo infermone noilro addityfunt. Necnon & illa qm haberi videbantur θ' ita corrupta erant-., vt fenfiim legentibus tollerent ^, orantibus vobis magno labore correxi, magis vtile quid ex odio meo Ecclefiis Chnili venturum ratus, quam ex alioru negotio* ARG VlMEN TVM IN LIBRVM IOB. N terra quidem habitafle Iob Vfitidi, in finibus Idumae & Arabiae fertur, δί erat ei ante nomen Iobab. Et accepit v^corem ArabiiTam , δ£ genuit filium,quem vocauit Ennon. Erat autem ipfe filius quidem Za- reth, de Efau filiis filius, de matre vero Bofia, ita^vt fit quintus ab Abra- ham. Et hi funt reges qui regnauerunt in Edom,in qua δ€ ipie regnauio Sed primus in earegnauit Balach filius Beor,5£ nomen eiufdem duitatis Denaba,. Pofi: hunc autem Barich. Pofi: eum Iobab, qui vocatur Iob. Pofi: Iob autem Hufian* qui erat dux ex Themanorum regione. Et pofi: illum regnauit Adariilius Bedath* qui excidit Madiam in campo Moab · δί nomen ciuitatis eius Auith. ι«)ο κ avN Si W 3i*ts pfnf? «Π!*? *\m nnsiinn wwn 1 rrrn sjnaTDiffrfeKKTn e=M3 mnv 1 ? nVi * 1 · T >T : ■ < · ;τ " . i ΓΠ133 lCWl I τ i τ ; »^?ten»iw ΐχέ-»Λκη&3ρ inapa »η»ι * rmxo tt?oninp3 - nosmxD tpom o»^pa Vna χίπη u»xn »nn ixa Π33 rnnjn ηϋιηχ ■ ·■ 'J* ▼ * · “" Λ » " Λ’ Γ · · · nritf o wy\ ναι laSm s : aip-m-Sao 4 οπνί* nx ρφφ ΐκτρι tfrrai w tf»x m»3 ! πϋΠΒί,’ηιη'Λ ‘jaxS ai»x nS?i?i nntfon >b; Wprt »a >rm * i bSanspa niVs? nj?j?ni npia owni Ο'ίπρ'ΐ C3’riVx 13331 >i3 1ΧΒΠ >^W 31’X 3DN4 O ! ΠΟΌ’ΓΓ^Β 3VX iWP 1333 033*73 . , j· T - τ t · ; - τ ·;▼ Λ -r T ; · ^ a^nnS o»hWn yn ι&φι αί’π ’πη 4 * — ■■■■■·'■ ! DD 1Π3 \mr\-Dl Κΐ3·η ΠΙ.Τ Ι»π ]j?»i Xan ]»xo jomEx πιπ’ 1 iax»i * ■> ... ,: na ·)*?πηπρι fixs oifo aax»i nirr ίιχ -*? j? "φ nptpn ]terH?x Hin* 30x»i »·. .«. 3ϊ?’ΐ nn cnx fiXa ino? px js al»x nas? " unoToicirrfrxxa*· xt ainn3BX»inin’-nis: ]wn]^i s : a’n*7X ai»x igai uvp—ijni lajnnatprax- injpoi na33 i » t > npya 3>apa i'?~aw J ?3 ' ’ :y3X3fja -ox lS*31£?X'S33 J?3't 713’ Xrn*7E? 031X1 5 IO I X i o b. Tranilat B. H ' LIBER IOB. CAP. I. I r erat in terra Hus nomine Iob. Et erat vir ille fimplex & redus, ac timens Deum, & recedens ω·*·» * «^ 2 ,b a malo. 4 Natique funt ei feptem filij ,& tres ΕΙίς. j 4 Et fuit poileiEo eius/eptem millia ouium ,& tria millia camelorum , quingenta quoque iuga boum, & quingentae afinae,ac familia multa nimis.Eratque vir ille magnus inter omnes Orientales. 4 4 Et ibant filij eius, & faciebant con- uiuia per domosjvnufquifquein die fuo. Et mittentes vocabant tres forores luas vc comederent & biberent cum eis. S-. 4 Cumq; in orbemtranfiifentdiescon- uiuij,mittebat ad eos Iobj&iandificabat illos,confurgeniq; diluculo offerebat ho- locaufta per iingulos. Dicebat enim, Ne forte peccauerint filij mei, 8έ benedixerint Deo in cordibus fuis. Sic faciebat Iob cudis diebus. 6 4 Quadam autem die cum veniifent filij Dei vtafsiileret coram Domino,affuit inter eos etiam Sathan. 7 4 Cui dixit Dominus,Vnde venisiQjji reipoiidens, ait, Circuiui terram, & per- ambulauieam. 8 4 Dixitque Dominus ad eum: Nun- quid confideraiti 'ieruu meum Iob quod non fit ei fimilis in terra, homo fimplex & redus ac timens Deum & recedens a malo? ? 4 Cui refpondens Sathan , ait: Nun- quid fruftra Iob timet Deum? r ° 4 Nonne tu vallaiff eum ac domum eius vniuerfamque fubftantiam eius per circuitum ? Operibus.manuum eiiis.ber nedixifti, & poffeisioeius creuit in ferra? 4 Sed extede paululum manum tuam, & tange eunda quae poisidet, nifi in faciem benedixerittibi. □uin M T^rb U1i?i.rnb^ noi» na?nos»n«Jo rtyiMim 4 J Nn^rigoaba jo ‘rny νϊπιι κ^ιίηηι irin*? »ao v ^riV<»' finta ion ijWiioo mni dnptsi pjppii at’R ηιψι R’pung iop pnipo n? mni 5 t pnoy WoSi 'yygh pmnnk t ν’οί'ι ba ai»s layijna pnaSn mom sVi oa lan qiro at’N aos an» 130 »30ψ*7 m noNi 7 »«»oapppgbiinon RJtpip nnS »ηχι w» aapopo 1 ? xoxhg »n»p inxi »aqsan ai’ njni nniai pb ns ai·’» nay *?yqaV »nn.uia.*ip£i» »»*ig»i 8 ·. na hvfhi »ya»a »» αιρ. soioii; agm ’ηχ n» v jg ’ iyi i»i aap ig ΤΊφ a’Vi>aa: xyn» baa v : ’’’ aap ip ai’» Sna i^g s?n agsi ’’’ aap. wgip a’nsi 9 i »ya»a U5’fi3 nDOpi nana ’n\ naiy ann aiing nbn, b? Vyi nn’a uia» bnai nVna naa» na» sVn 10 t p» nbn bgg pusi qT n?a orni» aaai 11 I Interp. exGrxc. Ixx. I Ο B. i o fi. ί n b. μύΐρμτϊ&ναις v k i 91 P% C A P V T I. 1 Orno quidam fuit in terra 1 Vs 3 fob nomen ei 3 (efi erat homo ille "Verax , immaculatus njirfifimplex & reSius, & timens Deum ,abfimens ab omni mala re * 4 Fueumt amem ei filij feptem,(dfi filia tres. * *Etfuerut pecora eius oues fepte mille,came- ? lorum tria millia juga boum quingenta, (dj afi- nafoemina quapafiebantur quingenta, & famulatus multus nimis, opera magna erant eiin terra, & erat homo ille magnus eorum qui a Solis ortu » i Conuementes autem filij eius 4 adinuicem, faciebant conuiuium 'vnufquifque fua die, ajjumentes fimul & tres forores fu as, na comederent biberent cum eis. * Et cum confupmati effent dies conuiuij , 5 mittebat Job 0 / purificabat eos, confingens diluculo, (ffi offerenspro eis facnficia fecundum numerum eorum■ dicebat enimfob: Ne quando peccauerint & benedixerint Deum in corde fuo filij mei. 4 Sic igitur faciebat fob cunilis 6 diebus eorpm·, fuit ficut dies hac, (efi ecce Veneruntfilij Dei vt affifierent coram Domino i & diabolus rvenit in medio eorum. * Et dixit Dominus diabolo, Vnde "venis ? 7 P * 3 £n rejf ondens diabolus-Domino, dixit , Ί?οβ- quam circuiui terram & deambulaui eam qua fub calo e fi, adfum. 4 Et dixit ei Dominus , 8 Cofiderafti igitur mente tua contra feruum meu fob ? quoniam non eft ei fimilis ex bis qui funt in terra,homo fine defeilu, ir fimplex & re- &us,et timens Deu,continens ab omni mala re ? s T{efpondit autem Diabolus, & dixit co- CJ ram Domino , Vpmqippd frufira fob timet Deum ? s Nonne tu circumUallafii exteriora eius ( 0 / 10 interiora domus eius,& omnium qua funt ei in circuitu} operibus manuum eitts bcnedixifii,& pecora eius multa fecifii in terra. s Sed mitte 11 manum tuam,& tange omnia qua habet,nifim faciem tuam benedixerit tibi. ΙΩΒ. Χζφ. ct. N θρωτίος tjc bjj ον yn ύς ιώζ ο ιό μα αιπώ,γμ\ bw ο φυθρωπος cAiav(fiy αληθινός αμωμ& <&6ήρ απλούς χμ) ώθύς (c φ οζύμεν(& τν θεόν, άπεχόμεν(& fikfi παντς Ttovnppd 7ίρμγμα.τ(§ } . * * εφρον% q cUnxfi ψι ε/ίΐά,χμ} θυγατέρες Τζάς. j * xfijf lw tclxtIwyi cxjjtS (αγμζα%>. εφαηγίλια, χαμηλοί τ&*μλΐΰύ,ζά Sfn fbodv7tvKgM(j\a, <£ονοιθτηλααι νομάδες πεώίμχόαιαι, (E vzrnpma πο/λή σφίώρμ. ,.χμ) έργαμεγοίλα lw dmfi Siti της γης gtfij bai άβθρωπ& 4 bmv@r μεψας τών άφ ήλιον άώατολών. * <τνμττο- ρώόμενοι f φ ψι eurtb <ωζ)ς άλλήλοις έποίονυν πότον ίχαςος τϊώ iavfisd ήμερον (τ'υμπα.ρμλαμζά0οντες άμα (Ε τας Τξας ά^ελφάς carrcfiv 3 εθτίαν χμ) πίναν μ.ετ 5 cwrJv. i έ ως dfi vzw&ts?i s&ncmv al ήμίρομ $τίόν<ί, άπίϊελλνν ιωβ j@j νκαΟαμιζεν αιοτάς άΜςάμεν(& %- · 7τξωί, ψματ7ζρ<τφερωρπερ}·αυτάν ^ν!τίαςχ^ τν 0?ιΟ- μοναυτάν ’ελεγε ,μήποτε ήματρ%ν ^Sshfyn- e crctv θεόν Sdn χαρΜας cuuidv (fi) ψίμου. * χτως oiw εποία 7 ίά(τοις τας ήμερες αντάν >ί εφμε% ως ή ήμε~ ρμ CWTYI, (C $%ηλ(ΐον (fi) ψ] ·χθτεοί) πα.ρμςΊιυαν\ 04>ω- rnovf κυρίου fi ο £ιά£ολ& ήλθε ον μετω αυτών. 7 * χμ\ εϊτΐεν ο χυρμ & τώ ώιαζόλω, πόθεν παρμ yeyo* νας 5 <£ )χπού.£$α<; ο διάβολ®’ τά κυφω εϊπεν,πε&ελ- Οών rb/j ylw (Ε εμ^εριίζατΥΧΓϋίς tIuj υπύρανον παψιμι. * * ggui ε'ιπεν cwifi ο χυξμ^λΜρμτεγες oiw τη dimota: $θερβποντς μου 5 οτι οςχ εςν ώπώομοιΦ" iiv Sdh τής γης, όυθρωπ& άμεμπί&,φυήρ άπλοφ (c .&)θυς ψα φοβύμεν& τν θτεον,απεγόμένος )m> πα^τς v wovnqjS 7τξάγμοίτ(& > ·, *άπεχρίθη $ ό ^ια^ολ^ χμ} εΐ7τεν svcifib χυφου,μή d ώρεφ)\ω& φΆάτομ τν θ-εόν > ο f ύφι (τί> ττι&εφρμώί,α.ς τοί εζω duri χμ\ τα. ετω τής οιχίας cunS, (c πάντων τών οντων dmfi χνχλω τα έργα, τώνχαρών ctwdhv?fiyn, &ai(, Nun- quid «ratis rimet lob coram'Domino? 10 Nonne tu protexifti eum & homines domus eius, & omnia qui habet per circuitum? operibus manuum eius benedixifti,& pofieifio eius crcuitin terra; Verumtamen extende riufic manum tuam, & noce omnibus qus poffidet, nifi coram te oraucrit; ® ) i— - 13 14 1 5 « avii ΓΊΐίΤ Ίφ&Η * j6f n i^nrpj nWirVa: pnrpniS irrin^a i» dwi b^m* vito rim ανπ >nn V·- ■'· : · : * T ; τ τ Λ-ο:- Πΐ33ΠεΖ3Π’ΠΚΓΊ'Μ νπ ij^n ipm ni nr-b& ^d 4 * annr'^ m^h mn^m ηιέηπ -φ id 11 αη^πΉΚΐ οήρηι i<2V Vani* j *Λ inrh mS m~p^ noSaw mn hVfflDWKmno^sanjininpnviij ; 5 » ab$trn anj|?i pisa tyani n^rrp : ^TSnS na*? ’ 2 nrpn nuSaKi Jjt j* - ; i* — ί ·)*“:!“ st : x · τ CZJHM ΊΏ^Ι N43 ΓΊΓΙΊΐΠΟ P"l$ "TlJ/* a^mn-"Si/ «an ο^κί πΛϊ/ ,! o? noSa κι mmaS ran an^rrr-^i οιπρ-η ϊ^Τ3Π7Η37^"ΡΊ nnr (^□wibSpk inn "linsn “Dgo 1 πνώ rftna ιτη nam 4 . * iroon □η^πΛ *?a-n n4n nas panna λ x— \ · t ; — - j·— · - - -> · - : “ : : nV 7^nS hdS ^κ-ρη p-ibSdni -ns nn pj/p-nx jnp?i hmapn * > '. nwn πηκ Va»i wtfi | T : · - ▼ : v- -» · - a CTjn- >prs tpap \—ir cnj? natip * nin’ a© >n> no 1 ? nwi tfu mir naib swk it ; r* Ί' : | Att ix - I - x jx ; χχ -* x τη:τ-ί6ι 31 »k i^arr-N 1 ? r-ttir-Saa * |y- x ; Λ · -*x x i x ; : a>d?vb i—iSan i o b. Ifranflat. fe.Hierony. ii 4 Dixit ergo Dominus ad Sarhan,Ecce * vniucrfaqua: habet in manu tua funt; tl- Ctum in eum ne extendas manum tuam. i EgreiTu ique eft Sathan a facie Domini: 13 * Cum autem quadam diedilij & filice eius comederent, & biberent vinum in domo fratris fui primogeniti: μ 4 Nuncius venit ad Iob qui diceretj Boues arabant & afinaepafcebantur iuxta eos. 15 4 Et irruerunt Sabaei, tuleruntque omnia, & pueros percuiferunt gladio;& eua- fiegoiolusvt nunciarem tibi. 4 Cumque adhuc ille loqueretur,venit alter, & dixit. Ignis Dei cecidi te caelo, & tadtas oues' pueioique confumpiit, & effugi ego folus vt nunciarem tibi. 1 7 4 Sed& adhuc illo Ioquete, venit alius, & dixit, Chaldaei fecerunt tres turmas, dc inuaferunc camelos, & tulerunt eos, nec D non & pueros percuiferunt gladio, & ego fugi folus vt nunciarem tibi. tS 4 Adhuc loquebatur ille,&ecce alius intrauit, & dixit, Filijs tuis & filiabus ve- icentibus & bibentibus vinum in domo fratris fui primogeniti: 13» 4 Ri]pente ventus vehemens irruit a regione deierti, & concuflit quatuor angulos domus^· quae corruens opprefiit liberos tuos,& mortui funtj & effugi ego folus vt nunciarem tibi. zo 4 TuncfiirrexitIob, &fciditvefl:imen- ta fua;& tonfo capite corruens in terram, adorauit, z 1 * Et dixit, Nudus egrelfus fum de vtc- ro matris meae, & 'nudus reuertar illuc. Dominus dedit,Dominus abftulit,fit nomen Domini benedidum. J1 4 In omnibus his non peccauit Iob,neque ftultu quid contra Deum locutus eft. □nin O r z «rapa® ’hinn« »oi» nim 13 iw αιρ \a N3t3p pitfi pnnh ^ a:®'Tn sb nniV itnV *yra nSn bp an x:mb w Ίηκι i jmn.pphy py*! ]]m) Ctl Πί*?0 Nrnm noa\ 21 % m 1 ? νπν iiiyf 14 t iiiaa pniiis ΐηηρηά.νύκ nnp 7 qb nwnS ni ninS.naprwj^i 3ini s o^S Aoj? nn pinali ifipn. 'sttbarvbh yxp nVpai i * ryirh* nnH pampai N^ya nTpiisi amv ip n\pj »> Dip jp ^τιρνιρκι νγκ n.i ^pp nt pp ay 1 6 iSpp nnqi3“ipii wbax SylopspNi ppftpis αφη ipp>xip3 Ίρκι νπν pii 'bboo π np Vy 17 ’ ' ’ >, rfimm 1 ? iqh nsin 1 ? ninVa ws qis: nanrntf si apna aanaS t saaapninsnbaapnpn^ipVasqnpaiqpaapisisnNtHihHppinnaay lS ' i qV nsinh nmVa sas nanw>« woi *7y ipai snnq nm syaasapapi saaan nppn iqns snaq ssyi an\ 1 ? : i3pi syqjs Sy rrpnrv aspi nS^yp n^yni 19 5 ?£o »«1 noti sri; appnpiatannjn. sio»p snqiap nh jpn ains^iopyi tpsq spnap nppp i^toqy iosi n» caqp ; snpp Ha Ttn s^iam an ah sa 1 Vpa Z I 1 9 ζο XI iriterp. ex Grxc. Ixx. r8 k * Tunc dixit Dominus Diabolo: Ecce omnia u ίϊ quacunque funt et, do in manu tua. fi d eum ne * tetigeris. & egrejfus efl Diabolus a Domino. * Et fuitjtcut dies hac, filij Iob (efr filia eius i \ bibebant nfmum in domofratris fui fenioris: i * Et ecce nuncius ‘-venit ad 'fob (ffi dixit er. , i fuga boum arabant i etfoemina afina paficeban - tur adharentehis\ s Et irruit Saba & captitias duxerunt eas, \ & pueros interfecerunt in gladiis: faluatus au tem ego filus naeni annuntiarem tibi. * Adhuc hoc loquente nienit alius , & dixit 16 adfobifgnis a Deo cecidit de calo, e> combuf- fitoues, & paftores confumpfitfimiliter: et fal uatusego filus veni *fn his omnibus qua acciderunt ei, nihilpec cauit Iob labiis coram Domino non dedit fiultitiam Deoi ΙΩΒ. μβίρμ wd /σις ο. % 93 * vre άπον κν&&-Α ΰϊαξόλω, Ibov 7 t< 0 g ocra \ς\ν οωΑ,$ί$ωμι b tm Gv\dThd cund μγι ctfiw. (c ΫίλΒαν b Αΐ<ζ£ολ& xvfiov. i j * xgji Isju ως μ ήμίξα αυτή , uoi ίω£ ygj cu %vya- τερες cwtfmm oivop cjh tm οικία. %>b α^ελφο^ασΑρ ZiS Ιτξζτζυτίρβΰ' . 14 . * nfijf hkw dyy€h& nhk τνζβς ίωζ xdi άποΜ outmfi j fd ζάάγη tAp fiow « pj rgict, ygi) cu Β-ήλεια] mi s Ζόοχορ* % g^opS/jcq curtrfv' . 15 ^ επεπετε Qct^ci xfij τάχμά,λύύτώ^λ) cwrctg, (c cixr mlbctg m ίκτωοΜ cm μα,^ΰάξβ,ις'τω^ς § ϊίωμό- pogvK3ov%$d7rcLy[eiKcuGii *ίτι%υ%β KctT^tiv&gfiRSw Wspjg ^ άπ€(φ£$ςΐ'Χ, 7ΐυξ J^-goci ίπϊτνί) cm %$ oup^vof xg) χατίκαυνί fd (WO^cifcii xgjj dir ποιφρας χατίφαΡφ ομοίως , xgjf QtoSag \yd> μον(& yhdov £Gi. . * ϊτί %υ%υ 7 \ 0 .hsbp%g ηλΕαν stspog cffi^h^g vg) άπέ i acui 7 ας κάμεις ^νχμαΛωτω^αυ αυτα,ς , xg « TCctdag mxjfivm b μαχαλάς, $ Ιίωμο ygj «λ$-οί/ ^cf ct7Kty[eiEcd Gi . * Ιτι %ή%ν λα.’Κ$ιυυτ&, αλλ& dyyzX&ipyt- rctj Xsyteip ίΑ Ιωβ, Άρ ijSp Qov Άρ SvyctTSpaP iinbprcop xgn mmw atfpfi ίΑ ά^φΚφά am$p τΑττςετ * 1 * * ζυτ ίρω, i9 * c ΙζαάφΡΥΐς άβίμ^ yibycng S7r«A3-Cv cm vng έρημον^ xgjj Yt'fct%> tAp ηοτΰίρωρ ywwTYig olxiag, xgjj ίπεταρ n oixict cBi ίΑ 7fcubici Gv, xgjf WeX&JTYicrcM * Itrmlu) j sfd μόρ& xgj ί)λ§-ορ % cJ* ctTfayfeiXcu Gi. io * ούτως άυαςας ιωβ d[isppv |g fd ίμοίτΐα ”nnSa’!iWnu3 topinwi 4 -Vj? aswi? asrn ΐ«ρη--Ε33Νΐ3?ΐϊ“ iin’ :nfl' r J jB^n jgh si an n ja *κ ]ώί?π nirv ~oan 4 iraipnnnai iwb nM’Vnirr;ii&{ η3Γ^3^ΐ39ί?ΠΪ^ΓΡΚ rrjn» τοκ*ΐ * nt wcan 0’N nsi3 inaa rti b άνκ yrppniuiaro p»jtna «lyiina wpif?» ! !=33Π lySaS 13 Γ · > ■■ - ·■ ‘ 'Vai iijnyf nlsna>i»i nirrriN ]tx’n μτ>ι * TO3 _l ?i«11BVrSKpi3TS!3-nWaSlSS 4 Ati ■: s » i - ·.· >-: i ;t -t - i. . T Π313»3Β3'7Κ X7 - lZ 3X ▼»Γ·· ; t : Iut v / 1f 3ΓΠΝ*|Χ ^ΤΒυπ^Π-^ΝΠΙΠ’ΙΒϋ’Ι ‘ παν i : 3i»ims ipr-nri» msa $iE>n kv»i 4 ! ι-ιρπρ.ΐβ] iSj-itisa yi;»TO3 '*|iri 3 3 tp> Nam 13 Tgcrrb enij i^~np*i 4 ! 13ΚΠ , . 13ηηΓ~1Τ7ΜΠΡΤηκΤ3Ί3Π»78Ί0^»1 4 . ·. — J T j - - ·· “ J ♦ v ·* V — -nso α’ί??Νπ ηκο^ρι 3ΐΐ3π-πκα| 3 i»Ni niuit-nS j—tta—*?33 baps ib inn i >r ▼ * ■*■ j Λ··| - ; *» χΐ"·*· j vnatera JT τ ; . fttftn ninrrVs ηκ ai»x 'gyrxnp ιρρψ’ΐ 4 »30*nn 12 ’Sk tijpaa uwt ixin i» 1 ?? nxan νϊϊΛτίιτ npimnbyrnffisi ’ήΐϋπιηΡΒΐ : laraSnS-ia 1 ? 20 I I f : t r GAP. II. 'v p^Adum eft autem cum quadam die ve- A niflent filij Dei, & flarent coram Domino,veniflet quoque, Sathan inter eos,& *»?·■ flaret in confpedu eius,, · ΰ( » 4 Vt diceret Dominus ad Sathan ; Vn- de venis? Qui reipodens ait· Circuiui terram^ perambulaui eam. j 4 Et dixit Dominus ad Sarhan : Nun- quid cofiderafti ieruum meum Iob, quod non fit ei fimilis in terra, vir fimplex Sc rectus, ac timens Deum, & recedens a malo, & adhuc retinens innocentiam ? Tu autem commouifti me aduerfus eum, vtaf- fligerem eum fruftra. 4 4 Cui reipondens Sathan ait: Pellem jp B pelle, & cuda quae habet homo dabit pro anima fua: j 4 Alioquin mitte manum tuam, & tange os eius & carnem,& tunc videbis quod in faciem benedicat tibi. e 4 Dixit ergo Dominus ad Sathan:Ecce in manu tua eft: veruntamen animam illius ierua. 7 4 EgreiTus igitur Sathan a facif Domini, percufsit Iob vicere pefsimoaplanta pedis vfque ad verticem eius, s 4 Qui tefta faniern radebat, fedens in C fterquilinio. v 9 4 Dixit autem illi vxor fua:Adhuctup- manes in (implicitate tua ? Benedic Deo, & morere. 4 Qui ait ad illam : Quafi vna de fluitis mulieribus locuta es. Si bona fuicepi- mus de manu Dei, mala quare non fufti- neamus?In omnibus his non peccauitlob labiis fuis. t , 4 Igitur audientes tres amici Iob omne D malum quod accidiflet ei,veneruntfin-, · guli de loco fuo, Eliphaz Themanites, & Baldad Suites, & Sophar Naamathites. condixerant enim vt paritervenientcsvi- fitarenteum &confolarentur. 10 II mam n N 3 H 3 Dipph prtipxpa K3t?p Ίΐη) NpN! w Qip buna mpph KjaNSp »no msi synap ρΐ3ψ οι» n 33 D1' nini 1 a i Π3 ; oa naiy? paapS sjnaa miigho apsi ni wop insns jap >n sJotoS w» imi 1 \ m jo nyi w enp ;b *?nn i^nni abiti »ppjn syiN? nnpa nb oix nay hy_ qah Npwft ηψΡκ «qppV unosi 5 ^D'iK*t5N , nop ; s , 3?tj*3Pi?i'«D , jp i KatDp3>nNi 4 : japnn.^ySp 1 ?rnnpipsnnai ηηιη^ψητρίτια tunnyi &·>! : ^qpip ipas:? nS nippaS npT-*? “IT. n PP P -1 ?niP 1 : nujmSioaniDaiiria“i3 l 7'» K3rj»tfa aw ni snoiQlpiP xypp pppi 7 i itdj nitjflj n» mnSqT3*Bpp sin snsappS «; “insi 6 i xppip yyoa anjsini na sPpnpnsV^na nV appi * i nnpio iyi nVrinpnq |p snn ^Vpp π n& κυ&ου. i * Ηφΐ fmov b κϋρ& id ^ιοίζόλω , πό^ον of εργηϊ ψτι zmcj) b ό\ Λ ιάζολ& wwvrtov κυάμου, ι^ιαπο- pbUS-dg t\w xzf ουςμνον jgkf ίμσ3&παΐήσάς τίυυ συμ w&rscr%e? ciw id ϋίξμποντι μου ledo ·, 'cm ebc £fi κατ cabfv idv επί της γης, ά/ο^ρω π ©^ ακακ©- 7 , άλη&ιός,αμεμπ\ος> %'εοσεζής,άπεγόρ 3 ρ&}χ?ά πουνβς κακοβ, hi fi ϊγ€- Ycju\ ακακίας, συ § ύπας%&, ύζηνργον%ώπύέίακανης )κπιλί Q%\. 4 * fmEa&dv β ο Λαβολ©" «Vs id κυ&ίω, Ιίρμα ύ- π\ξ Ηρμο&ς 3 ygjj τίάΆ. 'όσα \%rcvj>%i cdtym® xzrty της ψυγης άωίίόώσα’ i * ου μίιν § αΜα Ί>ζτος{?^ν fan χμρβ. ζυ νομ a-^oUf τώνόςων dtndnfjj 7 dp Qctq>KW a*Jt £ 3 ύμη άς ί®ζβ£απόν QidjEsywei. e * «Vs ο ό κΰζβ& idv , Ιλιφαζό^τοιαμόμων βαοιλ&ός, βαλόαό ό βαυγαίων τυ^μ.νι & 3 βωφοορό μινοάων βα- σιλ&ίς. κα) πουρ?$ρΰν% χΰξ$ς ουονν όμο^ϋμαόόν %α>- ξ>μκαλζσαΐ[ κςμ Μΐ(ηίίψα#% avfv. Ο ' CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 1 * CAP. II. E T fuit dies iudicij magni dies temiifioniscle]iftoriim ) &venerunt cateruse angelorum vt ftarent in iudicio cdraiii Dcimino, & vehit etiam Sathanas in medio eorum, vt daret in iudicio coram Domino. * Et dixit Dominiis ad Sathanap: Vnde venis? & re- fpondir Sathanas Domino,& dixit: Adifcurrcndoin terram vt inquirerem operafiliorum hominum, & ab ambulsgdo in ea. J EtdixitDominusadSathanan.-Nunquidpofuidicortuumadferuum meum Iob? quia non ed ei firailis in^erra populorum; vit perfedus & redus, timens a facie Domini, & recedens a malo : & adhuc ipfe retinet perfe&ionem fuam , & comm6uidi verbum meum aduerfus eum vt affligeret eum frudra^ 4 Et iefpo&dit Sathanas coram Domino & ait: Membrum pro iticmbro,& Omnia qua: habet filius hominis,tradet pro anima fua. 5 Veruntamen extende nunc plagam manus tuae,& tange os eiiis & animam eius, fi non in confpedu verbi tui irritabit te. ‘ Et dixit Dominus ad Sathanan: Ecce ipfe traditus ed in manu tua: veruntamen animam illius ferua. 7 Et egrellus ed Sathaqas a facie Domini, & percudit Iob fcabie paifima a planta pedis eius vfque ad verticem e j as> 8 Et tulit fibi tedamvtfcalperetiecutn ea: & ipfe fedebat in medio cineris. ' J Et dixic ei vxoreiuS:Adbut tu retines fimplicitatem tuam? benedic verbo Domini, & morere. Et dixit ei: Sicut loquitur vna de mulieribus qu^ operantur ignominiam in domo patris fui, fic tu loqueris, tantummodo bonum recipiemus a facie Domini, & malum rioh fuiciptfemus? In omnibus his nou peccauitlob labiis fuis. " Et audierunt tres focij Iob omne malum idud quod venerat fuper eum ,& venerunt v- nufquifque de loco fuo, Eliphaz qui erat de Theman, & Baldad qui erat de Sua, & Sophar qui erat de Naama, & coni uniti funt fimul vt venirent &moucrent capita fua fuper eum, &confolarentur eum* ’ » R x i 4 χ: 4 13 a ii'*'* 1ΠΤ3Π fciSi pirna arn^nx iNitw lag ιρρΕξΊ ϋ’Κ tnp?ii337 aVip ikot : nawn arraxvSji ’ :r ’.' ,v ··■»■·“ niS»7n^3Eii D»ptnp3f pii? ϊηκ na^?i ! l’xa 3Χ3Π VtJ-»? ifcl >3737 y?K 73'τρκΐ, 3 : ιρί’-ηχ^ρηιπΊ'ΠΚ ai^nnBp-nnx * !"ΙίΜί»131*Κ$3 5 : -m r-rin ηόκ rM?m 13 iVik 01 » 73n> * Vj-r T -» - T *p ; ή vjt · 1 “ -» byaa rrbtt insh-rSx rnsn >n> «irin ai»n * ininavtyyaiirwn l T t : jT r r - : ,—i33y vSirpwn maSn -i&n in^w» s : oijnncpin^?’ rm ♦p»3 tp^k Vak ιππρ> ihnrj n*?»Vn * « Ι^3»·^Κα’Π7’Τ3003 ι·ρ ~ :13 run KiarrVx naSavv νιππγΜπ ran * ? ^ -itt· i*r — λ ; - ^ · .· “ K·· · I qnpV^^cuH^jinaipnniiinpp»» » ΠΚ7’"^Κ1]»ΝηΐΝ*77ρ>13Ρ3’3?13ί3ψΠ’ 5 ’ nn]y-'3^3Jf3 ’ i 'ityoSajhriDn >jt53 >nS"i nao ab »3 : jniti 5 ! TD3B mati ama t& naV *^|T, ; v : · - ί ·** τ | v ιν · A T v j? *· J * <τ i pm »d czs^nam^a^aianp jmo : ό mi» 'tk >£OT» diptoi >f03w nnjna : inS Π137Π ο’ώπ nss n?j?»i araVa-oy . |*r J t τ; V - 1 vat ·· ^ J · τ ttDD ΟΓΡΓΠ DwSoDn DH 1 ? 3ΓΠ OntCTOy 4 J vjt -.·.· ·· τ κ· : - : - a;* τ j τ τ · tv · «* a^yai—r nx siS naa Ssms* * )t ·:; 4 ·.· i v j I -*i ·.■-■" ; * i o b. Tranilat.B.Hieronymi. II * IO * i I * n * 1} * 14 1 i 16 ηικ inb^anmyo^iniiSnncDWiCD^ 4 *? - | *· -i·.' - 7X ; V A ^ ‘ T ;i JT rm'3bipiiOT^*i.m^an»D^nm * ** j·· }j : ■*■ j λτ - j* * - -i j νΐικα »*^δπ iajn sv Snai ?bp 4 |T ··. j· ; -r ·.· . ; A J·»* t;i| j |t Cumq; eleuaiTent procul oculos fuos, °non cognouerunt eum . & exclamantes plorauerunt, fcifsifque veftibus fparferut puluerem fupercaputiuum in caslum. ■» . 1 3 4 Et /ederunt cum eo in terra^pte diebus & feptem no£tibus,&nemo loqueba - turei verbum, videbant enim dolorem e£ fe vehementem. CAP. III. α i poft h^c aperuit lobos Tuum^ maledi- A xit diei fux; 4 Et locutus eft: 4 Pereatdies> z in qua natus fum,& nox in qua didu eft: 3 Conceptus eft homo. 4 Diesillavertatur in 4 tenebras. n5 requirat eum Deus defuper* 5 & non illuftretur lumine. 4 Ob/cureteum tenebrs & vmbra mortis,occupet eum ca- 6 ligo,& inuoluatur amaritudine. 4 Nodem illam cenebrofus turbo poisideat.Non co putetur in diebus anni, nec numeretur in 7 menfibus. 4 Sit nox illa folitaria,nec laude s digna. 4 Maledicanteiqui maledicutdiei, ? qui parati funt fu/citare leuiathan.*Obte- B nebrenturftellas caligine eius, expedetlu ccm &i non videat, nec ortum Turgetis au- 10 ΓΟΓς. 4 Quia non cbnclu/itofti^ventris quiportauit mc; necabftulitmalaabocu ii lis meis. 4 Quare non in vulaa mortuus fum?egr.eiTusex vtero non ftatim perij? 11 4 Qiiate exceptusgenibusfeur ladatus ijvberibus? 4 Nunc enim dormiens fi- C letem, & /omno meo requie/cerem μ 4 Cum regibus & confulibus terrae,qui ij aedificant fibifolitudines: 4 Aut cum principibus qui pofsident aurum,&re- plent domos iiias argento» 1 6 4 Aut ficut abortiuum abiconditum non rubiifterem,vel qui concepti non vi- 17 derunt lucem. 4 Ibi impijceiTaue- runt a tumultu, & ibi requieuerunt feisi is robore: 4 Et quondam vindi pariter fine molcftia, non audierunt vocem D exadoris. 4 Paruus & magnus ibi funt, & feruus I? liber a domino fuo. nzainn i tsuoifi mh si.^y ρρΐΐι n^yp n? “ia;. iyrpi taai pnSp.ions?! mw iiorntJs ηϊ iipn 11 . s arjnS $yq y\ ons icq ηκ nny Vjoopi pni» nyaip njtik Sy noy IJ . ‘ ^0OTs^narvfi;t5s?nKoin3in» 5 ηο«ηΐ»κ aiai 1 j 1 a κιτϊο »Vioi sgwtyin* piae» 5 ι κηρ'πηψ yipn «Vi tA»y*?o nhSn ruyrirv xb xSap. sn* snnn sgp 4 j n* 7 s»iri;, ιψη κηψΊ pato ppi» Qy in i n’ nS sSap 6 i κητ» nnp γη nn’ pnyn> saay ’Γ.Λρ ηψη pnnnynNp nano 1 ? ppiaoisi tsraiynii ptptqb π πγ potoV 8 i np Siyn n*7 «ιηη κΜ νπ 7 : Siy’ »ntp*7*| >nns inx ab οηκ 10 i Knwnj? nia^np »on» nSi wa nSi κηιηΛ pnp' np*pa ^ ΰρο ρτρηγ 6 i pnp»hs «jMnnvwnj^sj^np 11 ; Tpnto npa: id spns io mos' npnnqo ab np 1 ? 11 {^yiPKVpynppiNpna^-ipjn*? '‘Jpn^rnxpV^nnsynKipynNp^nDy I+ pSniaq^nDonqntysinpyinttnitinDm 13 i pj^nm isnnnai ntn? pon »ha γη ’nsn tcjSn n»h y^ton shaj γηικ 1 * i κρ»ρ ρη’ρηιρ $οαη pnV ηητι sjanan oy τχ 15 nV vSp NjtiTjo »γρχ xnra 18 i κηητκρ pn^n 'narratori ιγρ^η pnu’ jnni nana un ipp9 xnavn npyn ψψι jpn 17 ; apy» 13 : ηχηιαχ *?p xnn ’ργ iypp s nnn on;p »; nnpip t nemo illorum locutus eft ad eum r verbum . didebant enim plagamgrauem exiflentem & magnam Valde. CAP. III. Ip T ροβ hoc aperuit fiob os fuum,et maledixit i diei fuo, dicens i * ‘Tereat dies in qua natus fum, & nox in qua dixerunt · } Ecce mafculus. * Nox illa fit tenebra , φ non requirat eam Dominus defuper 3 neque <-ueniat in eam lumen. * Capiant autem eam tenebra & <~umbra mortis: juperueniat in eam caligo, φ- turbetur dies illa 3 4 & nox illa, auferant eam tenebra. Non fit inter dies anni 3 neque numeretur inter dies menfium. * Sed nox illa fit dolor , e>* non veniat fiuper eam latitia neque gaudium. * Sed maledicat ei qui maledicit diei illi qui futuri fiunt fufcitare lebiathan. 1 Obtenebrentur fella nocUsillws & non s maneant^ & in illuminationem non veniant. ϋ* non videat luciferum orientem: 4 Quia non conclufit ofiiauentrismatris s tnea 3 abflulitenim laborem ab oculis meis. * Quare enim in naentre non mortuus fum·, * ° ex vtero auteegrejfus jurn,& nonftatim pervfi. 4 Quare autem obuiauerunt mihi genua) cur autem njberafuxi? 4 Ufirnc vtique dormiens flerem,fomnians autem quiejcarem 4 cum regibus confiliariis ter^a, qui gloriabantur in gladiis·^ *Aut cum principibus 3 quorum multum aurum , qui impleuerunt domus fuas argento: 4 Aut fiicut abortiuum exiens de matrice ma i j tris,aut ficut infantes qui non viderunt lucem. * fi Hic impij fedauerunt furore ira: illic quie - i e ueruntdefejficorpore: * 4 ZJnanimiter autem 17 vincli non audierunt vocem exaSloris. - 4 Paruus φ magnus illic efi, & jeruus non t s timens dominum fuum. I I Ii 13 14 Π I Ω B, μθίρμή'ώπςτων 0 197 - cwrit 7 r 0 ppe$ci>Gfoc brsyvtMfto . ΟΌΛίτες φωνή μ,ίγα,λγι εκλουυφάλΐ ρήζουντες εκαςος τΐω £- av%d ςΌλίιυ^ κοί^παοτάφροι ylw·, ^cupoKadnoav ca>rcfi επ\ά ημερμς επ\ά poxfag; oudeig dmJp Ιλα- λϊκτε W €ί 7 ΓΜ>, tdii ΟψΓΟΡ. ι * ή νυζ οκώηάη οκό^ς, xcy μη ΰάαζητήσΌυι ojjtIuu ο κν& βΡ ανωΒ-ον, μη fi ΙλΒ-οι άς οωτίω φίρ[(&. 4 * qmTkXoi q ambi) σκότ@Ρ σκιά ^ταλ>ά%ν 3 Ιπίκ- Θοί W cwrbo γιιόφ&. χμι ^ζμχβτάη η ήμερα, ’νκώη, j ιφ ή ρν<ζ cMwn 3 aKCpiyMi& cwtIw φμη ίλϋοι \π σώτην &1φξβ(ίΐωη μη $ χαφμοη. 7 * αΝ,ά xafig.pufivafis οωτίω ο Kc^pd^og-rbs) ημί~ ομρ νκάνίω (§) μελ?^ρτες diiyeipiv τν λεζιαΒουν.. 8 f (Μοταύάη fi/fi αςξμ της ρυχ,τς νκάνης ygj μν ύπ- μωομ,κ$) &ς φύύτκτμορ μη ελ$οι. }φ μη Βοι εωτφόξβΡ <χχατεΧ7^ν%μ 9 * οτι a σιιυεχλβσ-ε πνλας ίάςροςμήτραςμχ,άπήλ- λα<ζε γ> πόρορ)χνο οφϋαλμψ μον. ο * <ϊιατίγ) ca> κοιλία, ehc ετελ^>ησα 3 qm ya^pfig dfi οίξηλϋον, χομ qqc Ν>!Ης άτΐοολ^μίω··) ι * Ινατίο mnmrTdfi μοι yovafy , ινάτι ο μας^ς εϋή- 1 λα(Γα· * piw d/j χοιμηΟάς ncroyacrafjsrmtxag fi wie- 3 τίΰυύΟάμΙω *μ$ βασιλεωρ βονλώτάρ yng,oi.s[au - 14 3πι %ίφβπν, - *νμζ "Χξ^όντωρ, m πόλις ο pgv- <τός, di εηλησ'Μ cfcb οίκους bm&p Χξγο&ον, 1 5 μ ωσυεξ ϊκτξωμα ίκπορ&ιόρβμορ ίκ μήτρμς μη- τρβς, η ω αυεξ vnmoi di c foc eidop φως. * cAtei ώτεζας Mcwffd/s $υμον opyng, οκά ά/οεποω- 1 7 (fd/fis κατάκοποι τύ Οωματί' *ομο^υμαδον fi 0 hitiffioi ebc ηκονοΐΜ φωι/άιιφορρΤ'^ου. s * μικρβς κμ\ μείας οκά infi. ^ερμτίωρ ύ ΰεΰοικως fip κύ&ον ciwfi. 1 6 Π CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO· , 11 Ecleuauerunt oculos fuos a longe,& non cognouerunc eum. &leuauerunt vocem fuam & fleuerunt,&fcideruntvnufquifque pallium fuum,&afperferuntpulueremiiiper capitafuavetfus cadum. Etfederuntcumeoin terra(eptem diebus & feptem no- CAP. 11 b’ dibus, & nemo loquebatur ei verbum, quia videbant quod crefcebat dolor vehementer. P Ofthrec aperuit Iob os fuum,&maledixit diei fuo. ‘Et cecinit Iob & ait: 3 Pereat dies in qua natus fum^c nox, qua dixit quis, Creatus eft vir. 4 Dies illa fit tenebrofamon requirat eam Deus defuper, neque luftretur matutina luce. φ * Coinquinent eam tenebra,& vmbra mortis; babitent in ea nubes;& conturbenteam quafi amaritudo diei. ‘ Nodem illam occupent tenebra; ne computetur in diebus folennibns anni; in numero Kalendarum menfilm non veniat. 7 In node illa fit tribulatio,non veiiat cantus in ea. 8 Maledicant ei qui maledicunt dieftltioms, qui parati funt, cum fufeitantur, tollere lamentationem fuam. 8 Obfcurentuc ftella: nodis caligine eius,expedet lucem & non adfit,neque videat furgentem auroram. Quoniam non conclufit portas maxillarum mearum,que furi?oftia ventris: nec abfeondit laborem ab oculis meis. “ Quare non a vulua mortuus fum. i '& quando egreifus fum de ventre,defeci’ " Quare prauenerunt me genu!;& quare vbera.vt fugerem; 13 Iam enim cubarem & requiefcerem:dormirem,tunc quies eilet mihi, M Cum regibus & confiliariis terra,qui aedificant fibi folitudines: 13 Aut cum principibus quibus eft aurum, qui implent curias fuas argento. “ Aut ficut abortiuum quodabfeonditum eft in ventre,non fubfifterem,vel ficut paruulr qui obn viderunt lucem. * 7 Ibi impij qui egerunt poenitentiam,ceflauerunt a tumultu gehenn?,& ibi quieuerunt dilcipuli quorum virtus laborauit ni lege. " Simul vindi in gymnafiis quieueruntmon audierunt paruuli in domo magiftri vocem dodoris. ” Iacob qui vocatus eft paruus, & Abraham qui vocatus eft vetus,ibi funt,& Ifaac feruus Domini,qui egrelliis eft liber ab alligatione a facie Domini dominatorDfui. ® . R 3 o Μ 16 i 4 J 6 7 8 * 9 Ϊ0 ιπηκ 11 ii 1 17 * 18 ί * «5 ί pm stt/Mna^D^miiNiVD^^nDS 8 » !a»3iDoaDin7Sn’ii3:'iiima t 7o*3non 8 *> r : * · ·. : ; — av ·· : ·.·« - nDpifc«a> W>Stfo>nwn s 11 vir : i · - ■ . .. .· » - ·■· j· : πια nm 70*1 mnoa όίτίφχ 7337 8 j -; - - -* v: I vi·*·- tat ; · : - v v v :v :*niiiW trabum Ν3Π *nraN >orb »3aV*3 8 j -r “J - · - - j ; · - Λ τ τ ; — *· J -Λ -»·· } · · i >j? &α* *ji73* iiyxvyriKfvmnanna *3 8 s m «37 vttfflg-nb' v*rrfti? ih 8 7 :7Bm*iB*nni3*S&f$'!i , 8 ! Vsn» *a 1^03 nifjn rwSn 737 nwrt 8 ^ · I · · : * ; - av ; · » jv ·· ▼ **■ · -: : ρτπηη«ηο»7»ι on me* rnn 8 : mjnb οατ 3 ΐ tjta 8 Arum n* 7 j? j?3n iAnvpjK « 5 η *ηί® *? 8 ; tjurn tini qnij?ri τφθ3 ηιιχτίΛπ 8 ! 17Π33 0*717’ ΠΒ’Κί 73X *»3 ΝΊΠ *B Ν3'731 8 ,τ ; · V. τ ; 88 { AT τ }*·* J C τ τ ; : irrop* bw *$nn m Wrt >jvni itf *a * H3Xiff 8 ! Ί'?3’13ΚΓη7Β1Π3Χ’Π1 1 7Νηθ*ί*30 ^— j ; » j — - i·· a·· — ·* v: w- ; · · 73i\‘U7 t ? 8 nyro 0*7*33 aw Sto 1 333’ 737 **?Κ1 8 ! Π73Π* Ν’3*ί ’331 inuAuO at- ·.. · -τ -r - ·· : i |τ τ : · · τ j·· : | va*· · : · nS? nWTno crasyM *: vud tw npro 1 3 rnjrvi’ 3 K 7 f 37 na 8 ! αφχ&ί naTiriVaw 7B0i7 tjSn* ’33"*?Β5Π3 8 ,: 7*Π3£ ’nHKJ?371 Π31ΒΠ 1ΠΚ7Β7*3Χ*ΙΟΤ70Ρ» 8 ! ’7ΐ£?3 mptP T ·· ; - * - 1* ^ -i * r T : ! JR3WK 71D1 ΠΒΒ7 *3*J? 733*7 ; naa im^ iroyp-aN piy? nte wn * : nSnn aw iokSbsi i*bn* nS 1*7373 in j-r τ : τ J· -r τ -r ; - ; | A ’ “i - J -r «r -j - ^ |j.. D1K3T Q11D’ 131/3 im 1ΏΠ'’Π3 W C]N* : iPJ1'*327 :i73K*n73 l 7o»i£ia‘S3ain3*3u/V7p3o 8 *« :r7B3n3NSnni&*'o3D7n’7D3-^ l 7n 8 *■ |V ; -r . «I ; T A-r JT * · j- · · lusintelligit J iniEternu.pibunt.ii :t Q > ui aure reliqui fuennrjaufcrenturex eis,morietur &no in iapietia. Efl ouin κπ^ρπ ρ,η ρ'ιηι 11 11 s IIP 1 ? Ίηι toim ^hh ηώ 10 iniiypDnpany ^ i nnViDox nhSk sinpo nniTuS-i ixnqnp p^N ba 1} ’ ! κίτνιηρ n>? pn3p> dtin pin> N^tuapn^tp^ipniSipK 1 ? 16 \ 'h ’n\’nnSni ηρτ nnwnn 1 ?'! smSi diis 1S \ wSri;* ■>p'>p VivP 'nmin T J κη*)ΐΰ?ρ Vy suq nnsi s’Vpr» Nirrton nn»3 s*7i : pn Νητρη annitoc η?ηψ ^1. ιρηκι nirv] woasn 5 '° t^ips^MNapypSin^nuinqniHsppiNpaffeiiOjSyn 1 ijp*n jott^pSs; rrnsn 1 τ »nSrw>ni *ίθή wn π?»*»» 5 + jsnpjsn snpHrn iwri py»ao pnra ψ-\η ϊ«ι nam annpis'3 's?n νίπ jp ιπ3 ipis 7 j qnn-iN* ηια^ψι qnpp qpap qnSn^ sSn Λ ' t NnVnanw qp; *ppn NjayrpiinpWKn^ipOp 9 5 » 1 ^ 03 iioSn\P» roy» 1 ? »nVpi i|?tp nay wyaicn κ*ι·ι wpni npp»n 8 mnpntdpyn xybh iwarni^ ιΐη’ώιοη? sjais ϊ'ρρηο staS Wn οηκ Sj?i ^npiitoy ηιώκ 10 : ppftii?» πτη ii ’Ρ! 1 ? 11 «in*iTs IP κ’Ρ'ρρίρ pjpi snoi n»Vip ipirt’ NnvpsS Vnpi VNypi r ;n 11 . ^13 ispV ρψΊδηρ ijyiy tiniVt 14 ·, um np Vy xpfp ώφ id s,w? κηιιρ jpi s^vJnm 13 1 nap ^pntn nyp ms npVxi q’3np in^ns Djnp ip. 1 .’J?y i^p 1 ?^Qi npm yniop-px tsiSi mpi 16 : N^iySy «pni^pipy> iy ^pn/i x ** ; niVi_ ηηκν lyiBi Ν'Π’ηηι iiD^pai γο” aS s«pj mDyp m 18 np^t ot i-myi jp ακι ιρ-ΐ!> «nS^p ϋ: idd ΐψρχη Ίρκηηρ^ 17 tygtis pyaiD n^pnnpnpKinnpVsnijyp 20 1 κ^ητ o*tjj pabst iinp’pi«nnp K^iiyi η s*o nqn |?3 ιπ?1 ^Ψ1 V? 19 i^ynW» s tfpnpna t ή] pmo^ ]iri 3 p T>yp pnV nhidt n^ip 11 : pinn oiyS *o -7^ pnV»vip 1 o b. Tranilat.B.Hierony mi. o *Qiiare miiero data e(llux,& vita his qui tf in amaritudine aisefunt ? *Quiexpeitant morte,& no venit,quafi efFodictes theiau- 11 ru: i Gaudetq;vehemecercum inuencrinc 1} fepulchru. s Virocuiusabicondita clivia, l} &circundedit eum Deustenebris.^Antcq 14 comedo fufpiro 3 & quali inudates aqu^ fic rj rugitus meus! *Quia timor que timebam 15 euenit mihi,& quod verebar accidit. s N6 %i nedilsimulaui. 5 noneiilui? nonnequieui? & venit fuper me indignatio, cap. iiii. i J^Efpddes auteEliphazThemanires di- t xit: 4 Si coe.pim 9 loq tibi, forfita mole- ile accipies.fed coceptu fermone tenere qs j poterit?*Ecce docuilii multos,& man 9 lal- 4 fas roborafti:* Vacillates cofirmauerut fer mones tui,&genua tremetiaconforralii. i *Nucaute venit fup te plaga,& defeciiii ; i tetigit te &coturbat 9 cs.‘Vbiclitimor tu 9 , B fortitudo tua,&patietiatua,&pfediovia- 7ru tuaru?*Recordare obfecro te,quis vnc£ innoces periit/autquadoredi deleti Eunt? s *Quin poti 9 vidi eos quiopatur iniquita- ? te,& feminat dolores,& metut eos,‘flante Deo periiTe,&ipiiitu irgeiuseilecofiaptos. o ‘Rugitus leonis & vox 1 εξης,& detes catu I loru leonum cotiitifunt^Tigrispiitebqj C no haberet pdam,& catuli leonis diisipati II funt. s Forrbad mediituefl verbii abfeon ditu,& quafi furtiue fulcepit auris mea ve ij nasfufurrij ei 9 .‘in horrore vifionis nodur 14 nae qh iolet io por occupare hoies, ‘Pauor tenuit me &. tremor,& oia olfa mea pterri j 1 i ta funt. *Et cu fpus me pr^lete traliret,in- |i« horruerutpilicarnisme^. s Stetic quidacu Inf ·' D ius no agnolceba vultu,imago cora oculis 1 7 meis,& voce quafi aur$ lenis audiui. 4 Nu- qdhomo Dei coparatione iultificabitur, «aut faftore fuo purior erit vir. ?4 Ecce q fer- uiutei 116 fut Habiles,& 1 angelis fuis repit 9 prauitate. s Quato magis hi qui habitat do mos luteas,qui terrenum habetfundame- otum,confumeturvelutatinea! s De mane vique ad vefperafuccidentur,& quia nui- ΙΩΒ. ]$2ρμήν<&οΐζτων ο 1 99 «7 / io Ίν&ΤΪ V) ό'ίό dj I 4 5 Τί Interp. ex Graec. Ιχχ. ι ο β. * Quare enim data cfl his qui funt in amarim - ioj dim lux?vita autem qua funt in doloribus ani - mabus? *Qui de fiderant mortem , φ* »o» i χ quigntur effodient es quafithefauros* Gaudet es n autem fuerunt fi repererint: mors viro requies ; * Cuius via tbfcodita efi 3 coclufit enim Deus co- tra eum*Ante enim cibos meosfuifirium venit mihi 3 et fundetur quafiaqua rugitus : i Timor e- * 5 nim 3 que cogita^i 3 venit mihi:et que timuera,oc currit mihi.*Neqypace egi 3 tieq.filui 3 neq- 3 quie- ui 3 venit autem mihi indignatio, c A p.i 11 ij l^Eifondens autemElipha ζ. Themanitesdicit : *St coeperimus loqui adte 3 moleβe acci- pies?vimaute <■verborum tuoru quis feret? * Si enim tuadmonuifiimultos 3 et manus debilesco- folatus es 3 *Languetefque erexifli nserbis 3 geni- bufq; impotentibus fiducia circupofuifi:* Nunc aut e venit fuperte dolor et tetigit te 3 tu autem accelerafi. *Nuqmdno timor tuus eft in finiti- tia 3 et ffes tua et malitia asine tuae? * Recordare igitur 3 quis exifles mudus periit , aut quado veraces radicitus perierunt ? *Queadmodum vidi 8 arites abfur da , qui autefemmauerunt eafiolo- resmetit fibt. *a praecepto Dnipeributiab aute fpiritu ira eius delebiitur. * Rugitus leonis 3 vox , aute leaenae 3 fupcrbiaaute draconti ex tmEta eft. * 3 \ 4 yrffitcoleo periit 3 eo quod no haberet praeda : catuli leonu defecerunt adinuice:* Ad me autem diciii eft abfcoditein furto.vtr uno fufctpiet mea auris indecetta ab eo? *ln horrore ab vifione mea χ 3 noliurna incides timorfuper hotes. * Horror au m tem mihi occurrit & tremor 3 et ajalde mea ojfa concuffit : *Et fpiritus in facie mea irruit 3 hor- * 5 ruerunt autem mei pili & carnes ; *Surrexi χ « non cognout · r vidi 3 & non erat forma ante Oculos meos 3 fedauram e> r vocem audiui. * Quid enim ? Jiunqmd mundus erit mortalis coram Domino ? aut ab operrkft fuis inculpabilis vir? *Si contra pueros fuos non credit 3 contra au - χ s tem angelos fups obliquum quid excogitauiti *Eos autem qui habitant domos luteas 3 ex qui- χ ? bus ftft ipfi ex eodem luto fumus 3 percu[jit eos tinea in modum: *EJamane r vfqueadwefpe- 10 ram non amplius funt : eo quod noti potuerunt | | itivov αΜ(5ΐς,απωλ9ν'(5 γ> μη s^v cw (sig {gtym. ΐρβ fe adimar eperierunt. 1 χ * zAbfiultt reliquum eorum in eis, perierunt eo quod rton habuerunt eis fdpientiami 1 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO· ” “Quare datur fatigato lux,& vita his qui amaro funt animo? “ Qui expe&arit mortem & non venitj& ferutantur eam magis quam theiauros abfcondicos. “ Qui ktabantur in exuiratione,modo letantur cum inuenerintdomum lepulchri. *’ OmneS hieamaritudines funt viro cuius via abfeondita eft, & obumbrauit Deus apud eum. 24 Quoniam ante prandium meum gemitus raeus*7enitfluunt vclut aqua: rugitus mei. 21 Q_uia timor quem timebam venit nuhi;& qiiod formidabamjeuenit mihi. 2< Nonrie difllmSiatii & nonne quieui, quoniam nunciatum eft mihi de bobus & afinis?&nonne dormiui quoniam nunciatiim eft milii de incendio ornum??: none quieui qhari- do nunciatum eft mihi de camelis?& venit indignatio quonia^ nunciatum eft mihi de morte filiorum? cap.^1i i i: E T refpodit Eliphaz gerat de Thensa & dixit:*Nuquid ^pter tetatione rei que ad tepuenitj deficis;& retinere verba quis potcrit^Ecce caftigabas multos & manus infirmam roborabas. 4 Et corruete in peccatu fuieitabat verba tua,& genualabetia in delidtiim cofortabas; ’ N uc eni venit ad te & ^efeciftinetigit te & turbat 5 cs. 'N6ne timor tu 5 erat expeditatid tua:(pes tua & pfeifcio viani tuaru? T Reco'rdare ntine quis eft lpfe iuft 9 ficut Abrahaqui perierit,& vbi re® ficut Iftac & Iacob deleti /untf Queadmodii vidi giiatiori§diluui|,operatesiniquira- te & facietes labore retributione accipiet abeo. S A verbo Dei peribut, & a turbine naris eiuScofumetur, 20 Rugitus Eiau* qui copam’ eft * * o - — Γ J ϊ -..« - " —../1 ..../t fit* fir ·4ι·ιΐΛ/·ΐηβΐ< /iai< /ΆΓΛήΊΐΜΐ·· ίιιιΡ I ie*ag Q 1^ον% z κ&&τυ%ώσι> 3 &’4/ύο&ς o kl^gi ddmccLOmi' biog d- 7 Γ€κρυ£γ) 3 σΜ)ζχλ(<πγ$οθ£οςχοίτ cojrd. "fi ^ cri- τψ μου ςον&ίμος nm μοιβ. γοΒ-ήϊζτα.] ά>ς vfrcifgt βρυ- χήμαβμ' * φόβος γο ο» Ιφρββλ^α. ηλΒί μοι^μι ον 'ύ\ί- α όοίκβν awjlwvntri μοιβχτε eiplwdxra μίτε «ιτο^Λσα,«- τί άώζπωυ(τοίμΙαο 3 ηΧ^ί U μοι οργή. _ ΐ * Ίττολαζων $ ίλιφάζ ό Οαιμ ανίτης λεβ/άληψομέΟα i λαλΫιϊα] (Πτζ}ς οτί, χ,οτηόίσΉςβ^ϋν β ρημάτων Gv τις ύ- murifd γ) συ c νπβίτ'ασΛς ποϊλνς (<ί %αρας άαϊίιώς m pzzdRifcLgfci&cvwTCLg Μ cJ^d/jsgntrctg ρήμΛσί,'ρόνασι ς cd&izdnmg, * vutiri q Sda erg ττό- < νος (ρ ιίψαν Gv 3 gv β 2σ&ύ$Ά&α.ς.*ϊτότίρβνκ% ο φόζ^ Gv sfiv cv άφρβσίάη (c η ελπίς Gvfc.fi χαχίά f όόύ(ϊ Gvj 7 *μνή^ητί'όν fiig μ %α$αφόςάπωλ€%, η πότε άλη&νοιο- β λ9 ρ&ζοι dttfthsvGf Y.aft όν τςό-ττον άό'ον 'Χξοτςιωνϊ&ς foi afs 7 icJi 3 (fi) β σΧηίφντί'ς όόυυύάς Θε&χην icai·» » ( Gig.*'dTio (φζβςάΐμά&ς kvpjm β m&s- b μα%ς οργής durif άφάΜ&γ>6κ); * ς-όνος λεον^ς,φωνη β λεοάνης,γουυξβα.μα β $ζμκόντων ϊσ-βί&η; * μυξμη- κολίων ωλί^ (ddffi, 'i> μη Ιχμν ϋηρμν. σκύμνοι λεόντων ί ελιπον ά?ληλ$ίξ' * άτξβς ίμε β ελαλήδη λοοβζμίως νν κλ$π δ. πότίξβν « : Π^ε) μα f ούς Καίσιά παρ’ curd) 0Μ7ΰ\ή%ρ άπ οςάματς μα νυκτερινά <ΜίπίπΙων φό- ΐ4 βοςεπ' άύδρωποις*φ^ίκη ii μοι συ&Ιυύτηότε χμ/ τξβμος 1 5 χμιμεϊαλωςμα fgt osdawsttwvftfc πνεύμα 7τξό- πωπόνμχ επήλθανβεφ&ζφν is μου τ&χες ζουρκες' χ«* d/u εςίυυ fc esbe επείνων , «io ν fc eho lw μορφή παζβ όφ- ΐ7 S -αλμψ μα,άλΚ η οωρμν %μι φωνΙα)ηχουον;*τίΓαρΐ μη χαθαρβς εςου\ βζβ?ς ύναντίον $ xvgjLov ^ « )><πό τάνέργων i s duri άμεμπϊος άύήξ·*ά df πολύων αυτιού τΐΐς&ιει 3 xf β ι ? ά)ίελων ckrrd σκολιον τι επονοη(τε . * efir β xd&ixoiw- fgtg οικίας πηλίνας,όΐξ ων xcfi axfQi ομ %ύ οω%ύ πηλχ εσ’- ιο φρ , επακτόν cwcHir σήτς τρβπον, * dm πξοιίδον εως εσωεζμς efo ετι fid^pfi τ μη ύϊιύα<χ% οωςξν εαυ- i χ fslg βοη^ηΓααάπωλ9ν%βΟόνε^ηρε τ \sm λσιαμα cw- τάνονΜϋ(βΐς 3 απω7^ν(9 aiftpai? μηε-, " ' ' 1 1 XI . * > U CV nus fuper filios hoim : "Timor accidit mihi & tremor, Si multitudine mebroru meoru pauere I flamattepeftas carne mea. "“Aftititquida cui’afpeiflu no agnofceba.-fimilitudoeratin cofpedlu oculoru meoru iuiurratione,& quaii vocem multoruaudieba. ‘ 7 Clamauit &dixit:Nuquidpoteftfili ! ’hoIs Dcic0parationeiuftificari,autfadore fuomiidioreritvir? u Eceefeiruis fuis prophetis non credit,& in angelis fuis ponit occafionem. 15 Quantam agis impi) qui habitant in iepuJchris luti,quorum fundamenta funt in puluerc conterentur coram vermei ‘°De mane vfqucad Viperam perculti iuntxeb quod non imponit eis terminumjin atternu peribut. “ Nonne quia non eft eis iuftitia,ablatum eft auxilium cotum,moriemur & non in fapientia/ R 4 n avi* ioB. Tranflat.B.Hieronymi. : ruan d wpp ’ρ~τκ*ι wn Nr&op * : ηωρΓΊ’οη nriai vea-xyv W? >5 1 ιοκηδίπυηιρκνΐίη^ανηκ’Γΐ’κη’ίΝ * ! b*sa pxi nyiti wqnyi jn?»o ru iprrv * wnj?>-n>Ko-bi«i Vix» atfi tv$f> :bay nasnib nimai m-iapa tairtib '>3 p- τ -1- ; * τ τ ·· |Vft T -t T ·· J ·* ·· J '* ;epyinrH^yMnbp 'τφ ι α%κι * D’t’X □'Π^Χ^Νΐ'ίΚ^ΧΐίΤΙίί ’2X CjSlN 1 : »mm i ‘Ti- tO I 1 II nsDprK-Tj; mi!<7?3ipn|'xim?ij rwy * arSj/cya nbsrmx ’Μ -Sjnua ra * : msin : jw> «it? οήτρι oftob trW arib * orpnf iw^n-i6i onang ni3i?m iaa » : r-win imnaaa^najnsuioa^aDOsma 1 ? 8 <> T jT ; · J* f ; · V-;- at ; τ ; j« -r j·· tcDnnxiwvmnbfyziTm-ra ^oav * ** * jt x; τ - ' : - : l v a ; ^ : ηι»3Κ ρτπ Tai C3n’aaannaj;ipn * ■> t n»a rxrsp nrbi/i r-npnb*n vim * ■· ηύ loioi * "* «. ·» i — *“ f% vj j·*· · vn j·· i’ ** <·· * : cxarrVx ! Π3’31Π 1T1 vna» ΪΏΓΤΊ 3’K3’ ΚΊΠ »3 * : jn^sjw-xS 'j;3^3i^'V!nnsOT3 * isnnHOrmnSosimaonnasjna * VJ τ ·· J· τ τ ; · · vAt · J] : τ *V τ ;v \ Ν1!Τ ’3 TOD ΝΤΓΓίόΐ Κ3ΠΠ BltCO 4 I τ j* · /t ; λ·* τ ·· j τ ^ j ; : Nmrbx ηχή nviaipntwi»ssbiwb * i—ntpri rmi qrina nmn w-oy »3 5 »1 nb-nabiwi Ip* + : : ▼ CAP. V. ■yOca ergo fi eft qui tibirefpondeat,& A v ad aliquem fandorum conuertere. * 4 Vereftultum interficit iracundias- 8c j paruulum occiditinuidia. * Ego vidi ftultum firma radice,& maledixi pulchri- 4tudinieiusftatim. 4 Longe fient filij eius a falute, & conterentur in porta, 6c j non erit qui eruat. 4 Cuius meflem B famelicus comedet,& ipfum rapiet armatus, & bibent linentes diuitias eius. c 4 Nihil in terra fine cauia fit, & de hu- 7 mo non egredietur dolor. 4 Homo naici- turad laborem, & auis ad volatum, s 4 Quamobrem ego deprecabor Deum, ? & Deum ponam eloquium meum ? 4 Qui facit magna & inicrutabilia, & mirabilia ioabfquenumero. 4 Quidatpluuiafuper faciem terrae, & irrigat aquis vniueria. 4 Qui ponit humiles in iublime,&moe- rentes erigit iofpitace. 4 Quidifsipat cogitationes malignorum, ne poisint im- Cplere manus eorum quod cceperant. i i 4 Qui apprehendit fapientes in aftutia eorum, & confilium prauorumdifiipat. i 4 4 " I % 13 to 1 1 IX i r x, Cor. J.b. *S ιζ * Per diem incurrent tenebras,& quali in node fic palpabunt in meridie. 4 Porro laluum faciet egenum agladio oris eofum, & de manu violenti paupere. 4 Et eritegeno fpes^iniquitasautecon- 17 trahet os (uum. 4 Beatus homo qui corripitur a Deo. Increpatione ergo Domini s ne reprobes; 4 Quia ipie vulnerat & medetur; percutit,& manus eius fanabunt. 4 In fex tribulationibus liberabit te, 6c D in feptima non tangette malum. 4 In fame eruet te de morte, & in bello de manu gladij. 4 A flagello lingua? abicondetis, & non timebis calamitatem cum venerit. 4 In vailitate & fame ridebis,&: beilias terrae non formidabis. *Sed cum lapidibus regionum padum tuum,& befti^ terrae pacificae erunt tibi.. 19 10 II 11 □mn M3t? 3 1 ·. '?snn ^ rr^in jn? r n nrii sal sqn oh ο|Γ«Π ^ sjpbso na? rpnniip 4 ! nano napSi κ»0Τ£ί »^οη apri satsy jp pfii s^iton 6 t prvpaapran maga.’ sau. nspa ppio^rii pVp» yp? nnyn ia " s ixaa jp jsbsiaristwgloaa 8 φθ?ο» Npaw?’pnppain?nssnnts? *φώ tiaaptam 7 ' t rwh 'aa* φ snpiNjai k»o aaripi Vsaiwa sjris »ss* 7 y sano ann 10 1 pap n»Vi ay ppnai p?uipiq^j:£i!pnpynuesa 1 ^ \ pppaanusnofsnanppbypinsap>jvpwnmaW i 9 l pnan »κ3πρ ban jp bnan xbi «jppy n;a appn oyba? iioria «pfpa 11 j sa*)n nbnpp.p p^pya saapai snio jp -jpas 1 «aioa aai^nsat.^'Q*oymas 13 tbnansVxyasninbVnpaaiy ηηψοαι ^runsapapts^ipnObarri “ s^aa ‘ ' j 8*13nrn) pVnpv/wpaai qo«pKbjinp Interp. ex Grxc, Ixx. ro B. CAP. V. "y Oea autem fi qui fiam te audiet 3 aut fi ali- i' quem Angelorumfandiorum <* videbis: ·* Et enim ftultum interficit tracundiafiece- % ptum auten% occidit inuidia. 4 Ego auiejn Vidi fiultos radices lacientes 3 et j maledixi pulchritudini eorum fatim. * Longe fiant filij eorum a falute 3 & conte- 4 rentur inporti&minoru, (gfi non erit qui eruat', 4 Qua enim illi meffueruntfiamef:ens come- j det, if>fiautem ab armatis tollentur. abforbea- j tureorum fortitudo. 4 SHm enim egredie- c tur de terra labor , neque de montibus germinabit dolor. 4 Sed homo nafeitur labori 3 pulli autem A- quilarum fublimia njolant. 4 Veruntamen autem et ego deprecabor Do - s minum fDommum autem omnium dnm inuoca - bo: * Quifacit magna 0* inuefiigabilia 3 gtorio- 9 faque φ* mirabilia quorum non efl numerus . 4 Qui datpluuiam fuper terram 3 qui mittit 10 aquam fuper eam qua fub calo. 4 Qui facit 1 i humiles m fublime 3 & perditos erigit, 4 Qui dijfipat confilia callidorum 3 & non fa *» cientmav>w eorum veritatem. 4 Qui appre - 1 3 hendttfapientes in prudentia , confilium Autem peruerforum abftulit. 4 Per diem occurrent 14 eis tenebra 3 af in meridie palpent quafijn noSle. 4 Pereant autemi^bello^ impotens autem egrediatur de manu potentis, 4 Sit autempau - 16 peri spes 3 iniufli autem os obturetur. 4 'Eeatus autem homo quem corripuit c Domi- 1 7 nus : increpatione aut e omnipotentis ne renuas. *fpfeenim dolere facit , Q 74 rurfus reftituit - 3 18 penuffit 3 & manus eius fanauerunt. 4 Sexies de neceffitatibus te eruet 3 in autem 1? fiptima non tanget te malum. *Jn fame eruet te He morte , in bello autem 10 de manu ferri foluet te. 4 A flagello Imgua te abfeondet 3 & non timebis a malis‘venientibus. * 4 Iniufioset iniquos deridebis 3 ab autem be- n fiiisferis non timebis. - * E e βία enim fera pacifica erunt tibi . 1 3 ΙΩΒ. , μβΐρμήνΑ/σις των ο X ο ι £. II ι * }ίπικάλε(μμ β ei% Gi χζπακονπετα^βηά%.να dy- ι χελων άχίων o\pf 4 /μ yd άφρονα obveupa opyr, 3 πε^ανη^όον β Vcwvfisi ζη?,(&. j f έΓω β εωρμκα άφρονας ρίζας βάλλ$ν%ις ^ κα- 4 τηρμσάμΐω τίυο&ό·πςεπίίάμ cirnfv (Β^αρ-ξημα^πόρρω ( 5 ) ψ) dmSvdato (βωτη&κς,/ομ<Ε?ητ&£))(βορτα\ fJmSrCqcjuq η πόνων, /cfi ebe εςομ ό εζ ) ααρβύφμ(&. j * dys όαάνόι sbsyuftw ,πανών φάϊίβ 3 ουΰ%\ β ,ητζβς ενόπλων GgUnGpTcy. οκσιφωνι^τάη ccmJv ή \χυς' s * ούγομη όΙζελΒ-η ομ της γης κόπος 3 ονβ όΐζ όρεωνα- 7 ναζλάςή rti πόρος. . * αλλά αν^ρώπ^ ·$μνάτομ κοπώ, 8 νεοποί β diidvfd νψηλά πε^ρζ). Λ * ον μίω f αλλα ' refj lyd όεφήΟμομ kv&ov 3 kvpjlop β r riv πάντων όεαττό- 9 τΙμ SdnKaiiQp-oup *τν ποι,οιυυζα μέίαλά ψ) άυζζι- γρίαςα οζάτε νμΐ όΐζαίσια ων efoc ίςιν Χξβμός. ο 1 ,τρ Μόρ%ί ΰετρ c ’Βί τΐυυ ylw ffimHxT^pfc/L νό'ωξ i- 17 Γί τΐυ w’ ούξμνόν . * τρ ποιουύϋΡα %παρ'άς άς ν\Ιος 3 ι κμ\ ΊπΐολωΤ-βΡας Scipfbqypfa. , * όίαοκξόάζορ^ βούλας παΡϊίρΓωρ, <£%μη ποιόκτωσιρ οά χάρες 3 ρωπΟΟΡ όρ ηλεχζοΜ ο κυ&& 3 νον- ϋετημά β ποΆ^κομτρος μη απανοάρου. * ουντς γο dλyavπoιά rdj πάλιν ΊκτοκαΕίςησίΡ, ε- πϋαπε χομ οά χβρες cund iatfcw%. * εζάκις όΐζ αναγκών πε οΙζελεΊτομ^ ον βτάζ£όόμω ού μη a\jyn%ii Gv κακόν. * ον λιμά pvtrflgd <τε ολι 3 ον πολεμώ β ο% χύρ}ς οιόήρβυ λύπα <τε. f 'dm μάςιγ & χλωοτής (τε κρι»ψ«,(£ άμη φοζηθήπη κακών ερχορβρων. 4 άόίκων κμι ανόμων καβμρελάτη , dm β Sn?Jmci- χφων ον φοζη^ήϋη. , 4 Ρτηρες γο aygjLOi dplw^iGvcri Gr Μ i 8 1 9 10 I ii CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. CAP. V. V Oea nunc fi efl: qui tibi refpondeat,& ad aliquem ex fanetis refpice. 2 Quia ftultum interficiet ira Dfii,& infipientem occidet inuklia infanis. 5 Ego vidi ftultum plantatum,& maledixi habitaculo eius repente. 4 Longe fint filij cius a falute iri fecglo venturo, & conterantur in portis gehenna: in die iudicij magni & non fit qui eripiat. 5 Cuius meilem famelici comeden t, & armar^armis bellicis tollent eum,& diripient pradones fubftantiam eius. Quoniam non egrediturde puluere iniquitas,& de terra non oritur l^bor. 7 Filius enim hominis ad laborandu in lege creatus eft,& filius dtemonu in altum volat. 8 Veruntamen ego quauado&rinam a fortiflimo,& ad Deu po- na eloquium merim. 5 Qui facit magya quorum noneft finis^Sc mirabilia donec non fit numerus. ‘° Qui dat pluuiamliiper faciem terne Ifrael,& mittit aquas fuper facie prouincia· populoru." Vt ponat humiles fame in fublime,& denigrari inopia confortentur iaiute. “ Qm irritas fecit cogitationeg^Egy ptiorum,qui callide cogitauerut,vt male faceret Iftael,& non eft operata manu s eorum confiliu fapienti? fu a. “Qui coprchenditfapioitesPharaonis in fapientia^eoru.&confilmaftrologorufuoriiperuerforu reddidit fuper eos. ’ 4 Per die incurrebant tenebris 3 & ficut in no die palpabant in meridie. Et redemit populti fuum ab occifione oris eorii,& de manu regis fortispopuiu paupere. ■* £t fuit pauperi fpes,& confiliiiimpij obturauit os fuum. 17 Ecce beatus eft Abraham,vir quem corripiebat Deus: & twlirael difciplinam omnipotentis ne abiicias. 18 Quoniam ipfe adducit plagam,&adfert medicinam;percutit,& manus eius fanant. ,s In fex'tribulationibus liberabit te,& in feptima non accedet ad te malum. l Tn fame TEgypti redemit te a morte,& in bello Am.alec de occifionegladij. 11 In nocumento linmut Balaam abfeonderis inter populos,& non timebis a vaftitate Madianitarum cum venerit. “ In vafti tate Siqn & in fame deferti ridebis,& acaftris Og qui comparatus eft beftiae terr$,non timebis. 11 Quoniam cum tabulis lapideis qui dati funt ii?agro*eft pa- dtum tuum.· & Canaim” qui comparati fUnt beftiis agri, inierunt pacem tecum. 9 ibi 1 31^ ικοπη tibmi mpm iShk diS^'^ 3 njm < fixn at^3 rpxmi qjnt 3ν»3 ijjpn * i inj?3WHJniSjjanajr^xnSaa xan 4 ngxi n|^a^rvi>n'j3.ni3-jpnnxrn3n * i njnn * naxpavxijw * nnnxu?’a>3tXo3 ’ίιιπν wa — jt ; · ■ J- ; · · τ - ; *· : " : ij?S naT p-Sj? t» o»p! Sino nrij? »3 4 wirnwonan-wxnapntfnfrpa * Λ . jt T v. —;t jy ν ' - - *»· · *·■«, : 'JcnjrniSij! ’nu’3 1 Ϊ© ™ QKNtrpSff ΝΪΤ|Γρή3?Π ‘ : i 1 ?» 1 ??-Vi? CDjrtS-^taKnSa-^aoSanSa^n 1 :Γ~ηρΡπτη3 !>anV’rar~ian»ttfa3j?iaVi“i3xp 1 : niSx ?n* ’ήρηί Tbxv xi3n:n’->a 1 !’3I?S3’11Tnn>aX33’lrtl7X Sxn * * Γ* : * ■*· j ·· - *h” ; - · - v:i -·· ; Viam x 1 ? rfa na rrPoxi ’ήΒπίτυ? ’πηι * A { *" ^ ▼ * ;v -TT ; - - · τςτ y · ; ^ :mpnax>mraxV>3 :’ΡΜρ7ΧΧ·'3ρρί— IQlSjTX >3 ’ΠΤΠΒ 4 ίϊηΠ3Ηϋ3-0Χ*Π30»331«Ρί3-0Κ * « ι r J* T ; 'A* J» ▼ —; — J · j^aartiian^ttnninmipxciiKn * • |V · ! · T · _ ; *> t; ·.· I - : iw> hp mnn ion ιπιηα onS * i j- — : ·; v*t .. jt — η-όρ D’Vmp’3ioSra-ia3n33'nx 4 : ibp-abvj rr 1D>%| rnjraa on-jpn * i Caaippapypianainayjiair^—ij;? » : njxn irtrn iVi?> tam mmx wa$> 4 I* : ■> - ‘ - ■· :■': ι — ·ι : in? rip -«afr jOr?n καη nin^ ityan * ; nan-n finintarim^a itf 3 * Γ ·· ·· - T T JT A T t · / j Nmn ηήπ ison 7 ojwi nnjpa * |T ' - - -; J tc * V J· v; T^t 14 1} 16 17 i£ 11 II IJ M 1 J Ii 17 i» 1? 10 i o b. Tranilat.B.Hieronyiiii. l 4 ‘Et fcies φ pace habeat tabernaculii tuu, ί & vifitans ipecie tua no peccabis. *Et icics quonia multiplex erit femen tuum ,&£- genies tua quafi heiba terrae. ‘Ingredieris in abundantia iepulchrum, ficui t infertur 17 aeeruus tritici in tempore fuo. ^ ‘Ecce hoc vt inueftigauimus ita eft j quod auditum mentepertrada. cap. vi. 1 J^Efpond esautelobdixit·: * Vtinaap- 1 pederetur peccata mea quibus ira mc- A rui, & calamitas quam patior in ftatera! i ‘Quafi arena maris h$c grauior appareret. vnde& verba mea dolore funt plena: + ‘Qjiia fagitt^ Dm in me funt,quaru indignatio ebibit fpiritu meu, & terrores Dei J militat cotra me. * Nuquid rugiet onager cu habuerit herba, aut mugiet bos cuatc tf pfepe plenu fteterit ? ‘Aut poterit comedi infulfum quod no eft fale coditu/ autpo- teft aliquis guftare, quod guftatum affert 7 morte. 5 ‘Qu? pri’ nolebat tagere aia mea, s nunc ρις anguftia cibi mei funt.*Quis dec B vt veniat petitio mea,& quod expedo tri 9 buat mihi Deus!‘Et qui coepit ipfe mc co 10 terat,foluat manu fua,& fuccida|: me. ‘Et h^c mihi fit coiolatio vt affliges me dolore,no parcat ; neccotradicafermonib , ian- 11 di. ‘Qii? eft em fortitudo mea vt fuftinea ? i x aut quis finis me 9 vt patieter aga?‘Nec for C titudo lapidu forritudo mea,nec caro mea 13 £nea eft.‘Ecce non eft auxiliu mihi in me, & neceffarij quoq; mei receflerunt a me. 14 ‘Qui tollit ab amico fuo mifericordia, ri- i j moreDni derelinquit. ‘Fratres mei pterie runt me,ficut torres q rapti trafit in coual lib 9 .‘Qui timet pruina, irruet fup eosnix. ‘Teporequo fuerit difsipatipibut,&vt inis caluerit foluetur de loco fuo.‘Inuolut$ fut femit^ greffuu eoru,abulabut in vacpu & i9 pibut.‘Cofiderate femitas Thema,itinera xo Saba,& expedate pauliiper. ‘Cofuii funt, quia fperaui. venerunt quoq ; vfq j ad me, xi & pudore cooperti funt. ‘Nunc veniftis, & modo videntes plagam meam timetis: li n ou-in i NVpni Kapv ^5 ’J3i ^pa p^ap on^ pijni * 5 t pnn «S n»a nnp ipini n>a isitioa abp ans y*tim 14 i^yimsi : nn’Vap.^nppnnn’w^siDaNiisn 17 t rmy:? kiohj ptpp^n isnnup mo^n^yn 16 IV? ιρ’Π! IP ΐπρ anx 3 : &qns Nnnpn^i ^npuiinNi uri Spn? ‘ipno o^o 1 i npsi 1 i nhysinonppv··?^ 5 »»V ρτιο» οιρ ι?*ι teniyia mW ίνηψ pnpn^n ηψ ’TV? Q’* 1 ? 4 η»η*7η^« »So i tgfoViiyxpjpaIta 1 ??? ps sn-Vb n^p 6 i nnpaps Vy N*ym nn» dk ntjqi I 5 DQpi NnVx ΐ'ινχ 9 s siiSg an» nat» irhw »n»pi an» \g 8 : wiypS χηπ “]>η pa^nnp ραπ nam anppV nanp 7 »V0 n P 1T 5 'Hp ^n»pp vh Q-ns : on kSi K’ynpn * 7 y sn»n*ia yia§i »npinan si ^nni 10 ; »»n» nnyn nn» in» »n» Nnppni »a y»p n»Vi ( oo 13 i sdms onp »apa dn »*7»n ispasT ίΑ».η γη ρκ 11 i npm κ ans 'pio ntn γγκ οηχ t p*iap ttj rna »*=ιν© ηυρρορ τί.ι:ρ ina 15 ι ριρψ» njn nSnai N*ipn rnanp yjpT 14 pjo nrrpnx I? vortnx nnri-ip npjns laganis πητ πψρ xwpm ni ppn 17 \ sa*»n V>np» pn»!?s? Nnpsp ρη»ηψι 14 19 ϊ pi3inu. sp l 7 , 7 ppVp pnnnifx ’ριρ’Ν pSpS^niSiop 18 i prinos? i jirfyrp spp ρη'όη ρηηρ k*t 3 pnnn |pa an« 11 ·, lapspsi ,ρλιηκ pnniyoawniinK nnv inina 1 ^ Ini). ·. μβίρμήνώσΐζ ο. 103 Interp. ex Gra?c. Ixx. iob. Ιώβ. Toftea fcies quod pacifica erit tua domus. *4 14 afizyi/cotfYi oTteiplttiSotrei ($υ ο oixog . ycu < f '(T l /"* A 3 \ C / * , f \ (/ v tj toqguoTYi(c/t, m (c ου μη α,ι,ιονρτηΰΎι . οτζ7τόλί> φ· <Τ7ί//Λ s & ηοή peccabis. , , · « fcj 1 V V ^ - I * '» -j · ··-·!* r r WV · r ,/ w " *f O» Smmmpmm tmUmfmmt **,.. | ^ hit, mvyiiyi.i tu* pv>uv>1· t^nniisi nwnut ht>rh/l Ann I n , 1 n ^ , -· λ 5 / ' i/ 5 . (ec) ελώιχη 3 αν ταφώ ωστεξσΊ&ς ω^ιμ(& *·7 at genimina tua erunt tanquiomnisher.ba agri. *fngr e deeris autem infipulchrumficut tri- ^ ticum maturupnn tempore mejfis , aut ficut a- ceruus arent ad tempus comportatus. * Ecce hacfic inuefiigauimus: hac funt qua audiuimus. tu autem cognofce tibifi quidfecifii. cap.vi. ~^ 6 fi>ondens autem Job 3 dicit: i * Vtinam quidem quifiiam appendens ap i penderet meam iram y at dolores meos tolleret m fiatera unanimiter. 4 €t iam arena marina 3 grauior ertt ·. in hoc Verba mea conculcata fiunt. 1 Sagitta enim omnipotentis in corpore meo 4 fiunt 3 quarum indignatio ipfiarum ebibit meum fiangumem\cum wcceperim loqui, pungunt me. 4 Quidenim? nonne fiuftrd rudet afinus agre- 5 fiisfied cibos quarens? fi autem rumpet Vocem bos in prafiepi habens eficam'dSi comedetur « panis fine fiale ? fi autem & eHguflus in verbis nj anisi* INonpotefienim mea qmeficere anima. 7 foetorem enim video cibaria mea ficut odore leonis. *ZJ tina enim det &ei mei. * Qua enim mea fortfudo 3 qubdfiufiinebotaut quodmeutepus,quod tolerat mea αία? * EI i quid i fortitudo lapidu fortitudo mea ? aut carnes mea fiint aneri*Nuquidno in ipfio cofidil auxilii au 13 te ame receffit:*negauit memifiericordiafpecu latio aute Dni deffexit me. * Non ajfexerut me 1 5 fiatres mei ficut torres deficies ,aut ficut fiucius praterierut me.*Qui me verebatur ,nuc irrue- 1 « runt inme ficut nix autjplu concretum. * Que- 17 adrnodi lique facium calore exifiente y no cognitu efivbi erat: *Sic et ego derelictus fium ab 01- 18 bm.pcrq aute et exui faSius fium.*Videte vias 19 Themanoru 3 fiemitasSabaoru qui definciut:*et coio fufione debebit, qui in ciuitatib 9 etpecuniis cofi derut.*Cateru aute et Vos venifiis adme immi- n ferabiliter. itaq i videt es meum vulnus timete. IO 11 Hy xcuqjv Βε&ζόρβμος,γι & κατεξΒυμωηΛ άλων& xaY 7 aqctv ουχχομι^άκτα, * id a ίτως οΙζι^νιάσ'αμοΑί. %aS(g. Ιςιν ά άχπΜ&βρ . συ cfi) yvddi trzcund^n \- πξαζας. ς. i * Υπολαζων q Ιίόζ λ ψα, * « yctp τις Ιςων fwQii 1 μου τΙμ ι opyhfi , τάς $ cdtwac μου afajj αν ζν^ω ομο- 3 Υυμα^ον. * (c dn άμμου cdfgxAictc βαρντίζμ ’ϊςομ, Sdn %υτω Pfi ρήμαζα μ,ου xoLTS7Ca.TYidticrd/j. 4 * βίλη γ) %>dhcxjvod αν id (βμαη μ « ϊςίν, m ο θιί- μος cwrfi/ οΜπίια μου f αίμα , οτό/ο οφζωμουι λαλάν 5 y.CAificri μ-ί' * τίΓονρ 5 μη dlaxcaing ονος ά- ye/‘&\ άλ?\ nficfi fifig. ζπ'ΐϊονό ri $ ygjj ρηζα φοΜβοΰς «(Μ φάτνης 'ίχων Ίβ βρωμαΥα^ * d βρωΒ -ws^) afi%g dbh άλός.^ ei j yfii L· ystyact άν ρήμαα κανοΤ^ ‘ 7 * ου dtwctj yctfi μου 7 rcw(ra&% ή -fiuyfi . βρωμον yi> 8 opdfigi cfhcL μ,ου ωσζηξ οτμίιυ λίοΐ /fig. * eiyo doln (c sAS-vi μου ή αΐπκης,νμι rbri &\7ridct μ\& dm όχ.υβ,ι®'. » * ^ξζάφμος ο χυ&ος τξίύΰ'άΐω, άς τίΤ^ς fi μη μι α- ι°νελίτω. * άη Ιίμουτ^λις τάφ& 3 εφ’ης 3τη τ«- yfim ή λ?Υμ!ιυ, Ιπ αυτής ον μη φάσωμομ. ουγΐϊψό U- οτάμΐωρήμα.% 0 άίγ,α 3-goci μου. * τίςΐαυρμ'όη ι^μ, ότι υπομένω-,η τις μα όχξάνος,οτι drifyYlgiu.K ή * μη \<νυς λίθων ή ί%νς μχ·Υΐ cu νάρκες μ% eitr) χάλι 3 xeof. * η βφ,επ dmS επεποί^αν^ βοηΒαα fi άπ ’εμά 14 άπεςη, * άιτάτΐαν με ελε&’,αΒκηίογΐη fi κυάμου ύ- 7ΐερ$ε με. 1 ου owcpcretd ον με (φ) oίdελφoί μκ ω- ατσεξ χαμααροις Υχλάπων, η ωσζτεξ χβμα 7 ηψ)λθονμε. * οίτινες με £ιηνλαζοιω%>, tui SdmtiT^mafi μου 17 ωαπεξ χωνη xpu^aXEsgwiTmym. * xahdgfigmg Μρ- ι s μης fifiopSfinijGbi ΙπεγνωΟη οπού lw * * ντως (ς lyia χατελάφθίω fim, 7ΐάντων. άπωΤ^μϊω fi yg·; εζοιχος ε- ^{υόμΙιν.' 'βετε οίους θααμανων,άτ^μπύς οταζων oidio- ρωντες^χομ αίχνωΐω οφΊλήΟυοιν,© fifin πόλεαι y^ypi- μαυι πεποιθότες. * άτονρ ^ f νμάςεπε£ητε μοι άμελε- ημόνας· ωςε id όντες τ εμον^ουυμα φο£ί%τε ■ 11 1 ί >S 1 ί 19 10 Ϊ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. * Μ Et fcies quoniam pax erit in tabernaculo domus dodtrina: tux,&praeparabis habitaculum domus fanftuarij tui, & non nocebis. 35 Et fcies quia multi funtfilij tui , & filii filiorum tuorum quafi herba agri. 30 Ingredierisinperfe&ioncannoramtuoruminienio In domum fepulturae^au tollitur aceruus tritici m tempore fuo. 17 Ecce hocfcrutati fumus.&itaeftirufcipe illud: & Rifcitotibi. cap. vi. E T refponditlob & dixit: 1 Vtinam appendendo appenderetur ira mea; & conturbatio mea in ftatera leuarentuiSfimul. 5 Quoniam nunc arena maris grauior edet: ideo verba mea deficiunt. 4 Quoniam iagittae omnipotentis in me funt,quarum venenum bibit fpiritus meus* turbationes qu$ funt a facie Dei,ordinantur contra me Nunquid poteft clamare onager fuper herbam,aut miniet bos fuper pabulum fuum. ? 6 Nunquid comedi pott$ pulmentii abfq, fale, aut eft guftus in albumine oui & albugine vitelli? 7 Qua: renuit tangere aia mea,iplareputatafuntquafiinfirmitasptandiomeo. 8 Quisdetvt veniat petitio mea, & expedarionem meamdetDeus. 5 EtDeusqui cepit & pauperem me f^cit,(oluar manum fuam;& diuitem me faciat. 10 Et ha?c erit coniolatio mea,& exultabo cum venerit tremor fuper impios,&non parcet,qiiia non celaui verba (andti.Qua: eft enim fortitudo mea vt expedem 3 & quis eft finis meus cur protraham animam meam? ‘Nunquid ficut fortitudo petrarum eft fortitudo mea,aut caro mea eft robuftaficutss? "Nunquid non eft auxilium in me,& Lapientia expulfa eft a me? M Qui prohibet a viro amico fuo mifericordiam, timorem omnipotentis derclinquir. 15 Fratres mei diripue^· runt ficut alueus torrentis,ficut egreftio riuorum torrentium quipertranfeunt. 15 Qui denigrati funt propter frigus,contra eos prseua- lebit nix. ‘ 7 Talis fuit generatio diluuij, in tepore quo peccauerunt diflipati funt,confumpti funt in furore fuo,&incaluerunt de loco fuo. 12 Pro eo quod dilTipatierunt greftus viarum fuarum;afcetidunt in vanum & peribunt. Is> Confiderauerunt femitas Thema,itinera Za- margadicxpedaueruntfibi. ‘ v Confufi funt quia fperaucrunt in idolis fuii, venerunt vfque illuc,& erubuerunt. “ Quoniam nunc fuiftis quafi non eiletisjvldiftis interitum, & timuiftis. > 't \ ( 164 - ) avw : hw mm CDDrisDrSwn wo^an 4 » -.- , -: · v ’ »· " ; 1 , ‘ P 3 *nana^nj;TDny"i’D^D 7 Qi * ^ • I : · -»* * τ v- * AT - · · * i “ : ’S wan irwtiDi ιοηπκ *ικι tnin 4 μ l · j· τ · · τ - α· - : — -»·—:■"· * !D 3 an 3 inn' 3 rnanic/’“nDNisnarnn * . f |7 · -j·· - ι · - v a ·· : · t : : · :©κΐ 3 ηοκΓη'ί , 7 ί»ϊίπηΒ’ , ?οπ 3 ΐΠ 7 Π * *< jt j·* : · — : a ; - j· · j- . - laai/n-S^iiarvi^^nQW?!;^ 4 * 7 ""αχεΖ 33 ’ώ~ 7 ^Π ’ 3 “W 9 17 \Wl HT®! tam I-- tna^piyiiy nSij; ^ 7 JrS&* fcom? 4 ra>-"fc6 όΓτ _ ηκ nViy wSa—^n 4 5 j · τ · · · at ; - ; * · ίΓΊΪΙΠ t 4 j vdj *vatp ’p’ai pN">Sj; $i?nS NartfSrt 4 * i ήψ| rnp* Tara las/a fS-^pSbj; niSSi Njgr>iTv >S >fiSnan $ 27 it'iipiaip^’np’ni 0 Jstvna 3 ^"£Z 3 i« 4 t ci^rHpDH.irnya^i t DKanirin nw ns w:n ποί ntn 4 j” T .- ·* -p ;· AT T -* : T H -** τ ; <- τ tmpnoa^afen m-^mVp 4 i siiSfiisoS »3’ji 3Τ0ΐη6 »n mr>3 iS * :*^i» 3 ^»a»j; >&*")}>£’ 3 !tt>rrfc 6 * : n^yttfV Vi&b731»t? rta * :iaipaiii?»i»3’ * vrmss rrrnx, ’£r--f£’ns< ab >jk—cdj * !’ϊ 733703 ΠΠ>ί 7 Ν r : - *- .· T · T ηα#α’ 7 ΐ?ο>ί 7 ίΡ 3 Ρ 3 η-οκ> 3 ίΜ 3 >η 1 ■ |T . · j- T I· T 'Ia·* * · t; t-; !>33173 »Π>Ϊ ?3 Kt 7 ’ >!£nj/ ’ίΟΓΠίΙ >J 1 iaK ‘>3 * j* T ; · · · ; Jt · A' S ^ ·-**· “ί - ί * : " T l IO II : wipn ni^nhpi winm 4 *♦ ppiDV^prnia^Mpinpiiani 4 IJ i o b. Tranilat.B.Hieronymi· 1 4 Nunquid dixi: Afferte mihi,& de fuilan- »?‘tia veilra donate mihi: 4 Vel liberate mede manu hollis,& de manu robuiloru eruitfc i4me? 4 Docete me,& ego tacebo :& fi qd for i j te ignoraui,inilruite me. 4 Qua^ detraxi- ilis iermonib 9 veritatis, cu e v.dbis nullus x 6 fit qui poisit arguere me? 4 Ad increpadu m tame eloquia concinnatis, & in vetu verba profertis. 4 Sup pupillu irruitis,& fub- 18 uertere nitimini amicu veilru. 4 Verunta- mequod coepiftis explete. Pr$bete aurem, i? videte an mentiar. 4 Reipondeteobfecro abiq;Cotentione,& loquentes id quod iu- softueiliudicate. 4 Et non inuenictis inlin- guamea iniquitatem 5 nec in faucibusmeis ttultitiaperfonabit. cap. vi i. Jy^llitia eil vita hois fuper terram, & fi- ^ cut dies mercenarij dies eius. 4 Sicut A ieruus defiderat vmbra, & ficut mercena- i riuspftolaturfine operis fui: 4 Sic&ego ha bui menfes vacuos,& nodes laborioias e- 4 numeraui mihi. 4 Si dormiero,dica quado confurga,& rurfum expedabo vefpera,& f replebor dolorib 9 viq; ad tenebras."^Induta eil caro mea putredine & iordik 9 puJue- 6 ris,cutis mea aru it & contrada eil. 4 Dies M ' 9 ' e ' mei veloci 9 trafierut q a texente tela fucci 7ditur,8icofumpti funtabfq^vllafpe^Me- meto qa vet 9 eil vita|jiea,& no reuertetur 8 oculus meus vt videat bona: 4 Nec aipicict me viius hois.Oculi tui in me,& ηδ fubfi- 9 ila. 4 Sicut cofumitur nubes & ptrafit,fic q 10 deicedit ad inferos no aicedet: 4 Nec reuer tetur vitra in domufuapeq^cognoiceteu 11 amplius Ioc 9 eius. 4 Quapropter & egeno parca ori meo: loquar in tribulatione ipi- ritus mei,confabulabor cum amaritudine n aiae mea?. 4 Nunquid mare ego fiam aut ce- i j tus,quia cireudediili me carcere? 4 Si dixe- . ro:CoiolabiturmeIedulus meus, &relc- 14 uabor loqties mecum in ilratu meo; terrebis me per fomnia,&per vifiones horro- t j re concuties. 4 Quamobrem elegitfufpcn- dium anima mea, & mortem offa mea. EDinn nifts 14 15 i ^nhiiop nniri pD^ppMi ri mn npos’ umipa sn “ ifjo3s3p5*ri*itt^K 16 , : p^p NippS ‘ΐψρ'ι npi pi:nn php pan np 15 i rippsMnriw npi pinins; p ihpnps pntt) p*6i 18 i pqan hv ιΛψρηι ριψρ hy raq 17 i «ros» >\p iVnpt? NhppSi ρρψη pnist ι p. 3 n\jsh*inidytqsy^i 1 30 :nnmixsrimnmniNyeh’nn nS mn 19 i 30 Ki»Kp»cnjPi yn" 1 ' t inviiv )^>nsSn 1 * # i -notii nppiti px 4 »ri nuiq iny'Vi n^hi jacn prrv ^ naonnijt Π3»ϊΐ 3 t πηοο ρητοί sVio ariy pponsi cp"i οψρ spayi κηψ'Χρχι »γαβ ntpa 5 i snsinijui p;y *φ smip rviTJ nypiPT ητυτ tmps »ηο»κ avy >nj npn k 1 ? 8 ! atp ’ρηο 1 ? ainn tsh 'm κηπ “]'n nn^ 7 : tnjip nriip ipppi >np rprup yn \pSrijP 'pi> 6 ijrnonttTb? κ|μπΡ!^ 31031n l«*! 10 *PP! κθ*? ,3 Ρ 'Φ, η ΡΠ P.nop»n 9 :»it»knS na»p 3 qp»yt^prn ipmnKqiDTKWyapoSi^nnN^^xnDri 11 t '^3 inoa ηήρκ npya Vtok »ρώ yjBK ^ sjn nn 1 ? 11 irnmmri gn*i 3 ni * + * ι ^ψοη'ρ^ηηιορ^ιυΐοη^ηηΐίοκ οηκ 13 t tfwo >apn οηκ nysrpa pintfsirtjnp?p$sw • ' ** _ _____ .. ..w * · . *. ϊ ί ’ I* i ’ona tfPD το κητη nSiu NDiaui mnoi 15 iriterp. cx Grac. lxx. i o b; ΙΏΒ. μβίρμήνώπς 'tfy! o. zojr i guidcnim? amquiddquidvojfojluU-iVii ' τ(!ϊφ$ίίΰ/&ίηΐΓα$$ι^ΰμ$ΐ%!®’ΒΒΐτ ni.Mtirvotifinuudmcege* *Vtfrl->i ! i, uetiimedemmictJidutdemAnupotenttimlt- '..KMWe&dpi. ‘Sd-vt^L·^ mania <-veraci$ < verba i noh enim daiobisforti- λααλί^ 7<3 ρημα@ί,ου γ-τ^υμψίχ^'α^μαχ' ^ tudimempetofSHecpue increpatio vefiraverbis ES 16 ■ ^ΜΝεγχ&ύμίβρι/ιμ&ΐΓίμξτταίΧΓύ·* WQyitH mef dabit .nequeenim <~uefirum fermonever- l ? ρ^ϊφ^εγμά ρημα^>ς ανεζομα^' ,, * 7τκ1υυίπεπ’ορ* φανώ οΒίπ'τΜετε,ανάτλε^ίε 3 flm φιλώ υι/ψ. * Piwi 3 άτβλεψας άςΜζ$τωπα νμψ ύ ψάί(ρμαι° χαΒίζΤατε δη κα\ μη «h άδικον, ygy πάϊαν τά δίχαάω 3 ο ϋνυερχε£ϊε. * ον γα/ρ εςιν αν γλωοτη μου άδικον, η ουχι ο λονρυγζ μου μελετά(\νΰε(ηρ· , ., ^. ζ, ’ ; * Τίόήξβν ούγ\ παξβίΤΥι&όν εςιν ο βί& ανΒρωππ h ΐι της γης-, * νμ\ ωσπζξ μί&ίού οώΰημε&νοδ b ζωη ουυ- Ιη ferant} * Νψ quod in pupillum irruitis, in- ΐη fultatis autem in amicum ^veftrum. * Sh(unc *8 autem infpiciens in facies yefiras non mentiar: * Sedete iam & non fit miuflum] e> rurfus ±9 inflo conuenite: * Non enim eft in lingua mea 3 0 iniuftitia 3 aut nob guttur meum meditatur m- tettettmi* cap. vi i. Ip^Vnquidnon locus tentationis eftuiiaho- 1 minis fuper terram ? * Et(icut mercenarij ± diarij vita eius ? aut ficut feruus timens dnm fuum, & quipmparauit ymbrarn ? aut ficut mercenarius expeEians mercedemfuamfSic et 3 ego expeffaui menfes njacuos,noctes autem dolorum data mihi funt. * Si dormierim, dico, 4 Quado dies}vt autefurrexerim,rurfus, 6)uado ruefperalplenus autem fum doloribus a vefpera mfq^adtyane. i Mifcetur autem meum corpus 5 in putredine 'vermiu-J.iquefacio aute glebas terra d fame radens* Et vita mea efi leuior loque - 6 la^eriit autem in r uanafpe. * Memento igitur 7 quia rventus mea wita^ non amplius reuer- tetur oculus meus ad r videndum bonth * No cir 1 cumfpiciet oculus ίσπίζμς ϊως 7τςωί. s * (pvps) $ί μου τ τωμα αν οκωλήκωρ, τηκώ 6 $ βωλακας γΰς )κτο ιχω&ς ζνωρ. * ο $ βίος μα Ις\ρ ελαφ{βτερβς λαλιάς, ϊκτόλωλε j αν κάνη ΙλττίΛ. 7 * μρή&ηπνρο'η7ΐρζ$μάμαύζωγι ) ψιο$%ϊτι1 7 ΐ·ΰώ£*’ λ^κτίτίμ ο οφθαλμός μου $άρ άγα 3 οΡ. β *«ί^βλδψΓ) οφθαλμός ορωντς με' (f) οφθαλμοί 9 Ου αν εμοί fi φίράτι άμί, * ωσ&ίξ ρεφ (^'λ-ποκαθατρ- θαν ad aoptvof \df> γο αν 3 ρωπ&’ Kafgfn άς οίδΐυυ, qoc, 1 ο ετί ϋ ’μη ανα&ι, *ύ $ μη <Μιγρω cwfp ετι ο νπος currd, 1 i.oiftf ον μη <Μιςρεφη ετι εις vp Idlop ohop. * arwp ουρ ov3 εγω φείΟμαα ^ ςόμάτι μου , λαλήοτω αν ανάγκη ωρ % J 7tv£j ματς μου, ανόιζω ττικ&α φυχης μου £νωεχο- ϊι ι$μ&. * πότε^ρθάλαοτάειμίΜζμκωρρτικαΙε- 13 %Εζας επ εμέ φυλακίω^ * άπα οτι ^ακαλετ{ μϊ b κλίνη μ'ά,ό/οοΜύ $ <®($ςεμαυτρ hfia λόγϋρ τη κοίτη μου. * νκφο£άςμε ανυπνίοιςι >$} αν ορμμααι με Kctfgi- 7 th ήοΐιπς. *άτίαΤλ,οάάς 'dm πνά-όμανς μου tIw ψυχήν μου, dedi 3 Βφυα^υΡμ οςά^μου. » CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANS LATI Ο. · 11 Nunquid vere dixiiDate tiiihi J & de fublbtntits veftris munera date pro me. ” Et liberate me de nrtanu hoiiis,& de manti robufto- rum redimite me. 14 Docete me,&: ego taceboj&fi errauijintelligere facite me. M Quam fuaues funt termones re&orum/Sequi aptus efli cx vobis ad corripiendum, corripiat. J ‘ Nunquid ad corripiendum verbis vos cogitatis; & tenebras comparatis verba defperata. ? * 7 Iram fuper pupillum mififtis, & cogitatis contra amicum veftrum. 28 .Nuncatitem incipite contemplamini me; Scvidete an mentior coram vobis. 11 Conuettimininunc,ne fit iniquitas j & conucrtimini adhuc vtiuilificermeb.’· ** Nunquid eft iniquitas io lingua mea, aut guttur meum non intelligit tutnultusl cap. vii. ^ :ut mercena- ’ Si cubui, tu ^ , ■ 4 - ■ - t caro mea' vermibus & gleba puluens: pellis mea contremuirjSe tabefafta eft. Dies mei velociores funt radio textoris,& fuccifi funt abique fpe. 7 Recordare quia ficut ventus eft vita meanto reuertetur oculus meus vt videat bona. 8 Neq; aipiciat me Oculus videntis me: otuli tui iri verbum meuj&non fiibfiftam. y Ecce ficut ceftat fumus & defici tyfic qui defeendit ad fepulcru.hon aicendet. 10 Non reuertetur amplius iri domuiti fiia,neq;cognofcet eum amplius locus eius." Veruntamen ego rion prohibebo Os ineu.doquar in tribulatione fpiritus meitmedi- tabor in amaritudine animae meae. “Nunquid vt /Egyptij qui condenati funt vt fubmergerentur in mari rubro,codenatus fum ego:aut ficut Pharao qui fuffocatus eft in medio ei\quoniac6ftituis fuper me cuftodia? 22 Si enim dixi:COfolabitur meledtus meusjfuftinejtic $;ba mea dom’ ftrati mei: ,4 Terruifti me infomniis,& per vifioes coturbas me. ‘'Elegit fuffocatione aia meaj& morte magis q fuftetatione meipfius; ·» > I !©« Π 3 VN i^San^aiSBaSrn ιτηχ oSyVxS wxts * » |τ v v jv · · v · j~ ~: λ·.· ; v -»*■ , i · ; ** ·»·ι :-pS vVk η’ΦΠΌΐυ^υη »3 ϊ^υχ-πη ! Π33Π3ΓΙ C3’#n? C3Hj?3? ttnf)0?n * 17 18 Ϊ >300 ΠνψηΦ HDD * vjnot? noS Dikn ip ^hyzx np >n«on 4 j xmh ’^η’πκι *Λ jnaoV | τ — ; j-^· »,·,· : V ■*· |λ τ “ it ί · i nnjr’3 ’3ϊί? _ ηκη’3ϊ?η·! W9 Ntwvx 1 ? τκη 5 : wm 33 W ιφ • |V ·· ; · j- ς - · ; λτ ; v -*▼"> v π nD^viiiOTTi^a^ii 8 , : ^in-ox-raa ηηι π^χ· 1 ?^ }x _ ay * :pi5rrn$”WT3Xio0^nn$’Wi * : a^ST3 anW»i ήηκΒπη’Μ-οχ * : pnnn >ie>-Vxi SicVx -ιπψη πγιχόχ * ea-jaHtpSjTjp nnipannxTim^rox * : ηρ -ts i—n? : nx 9 ^*i|iinr»A Tgso^n»^ irrn ·*· :C3ifl3XTpnV731Dirilpn Tll» X3W'»3 8 ινΊ^ί i3>o> /% >o jna «bi 13Π3Κ 7iorr>3 s i«w α 3 ?οΐ 37 no«’ mi^an^or 4 j ' τ · * ; * 1 i J fct I 5 > i on-hi 3Πχ-Π3ΐ£ί’ nsa x^a xEfernxi’ π 8 •jt · ; jt v : · λτ · ; vi *.·:·'·: '. ©a»» n^sn-^a naSi tiop» xS laxa uli? 8 jt · -i* τ τ 1 ·· ; · ; |ή | τ · J · :i -»V ;aaXfiwnnpmSxinatrSanimxia 8 ■ :inmD&^t/rraI 7 p 3 Dipn^K s : oip;«Siii ρ$τ Ίψρ_ abiWTbii ψψ 4 :^ninp:inn^i^i;i mp -φ «in 3bi 4 i ΠΤΓΡ CD03K IV3133D> VV1V TT 1 ^ 4 y: ·.·; *· J* T t·· λ*γ * j _/τ τ r ~λ ~ ί^π’χη xSia^naiiapaa 33j;V?rox 8 : mas' anx asyai laaa terte» χιπιπ 8 jt ; · y - τ τ ·· a : -· J ; i 1 v iob. Taiiilat.B.Hieronymi. i« 4 De(paui.nequaquavlt:ra iaviuam. Parce i 7 mihi,nihileniiuntdiesmeii 4 Qi]ideil: ho inoquia magnificas eu, aut quid apponis isergaeum cortuu? 4 Vifitas eumdiluciilo, 1 9 & rubito^basillum^Vrqueqtio ηδ parcis mihi^nec dimittis mevtglutkin ialiuatn mea.^Peccaui.-quidfiacia ribfio cuftos hominum? 4 Quare me pofiuifii cotrariu tibi* ii &fiailus ium mihimetipfi grauis ? 4 Cur non tollis peccatum meum, & quare non aufers iniquitatem meam ? Ecce nunc in puluere dormiamj&fi mane me qu^fieris, non fubiifiam. cap. vi i i. i J^EfpondensauteBaldad Suites,dixit: i 4 Viquequo loqueris talia,& ipus mul } tiplexfermonis oris tui? 4 NuqdDeus fup- plantat iudiciu,aut omnipotens fubuercit 4 quod iuftu eft? 4 Etia ii filij tuipeccauerut 5 ei,& dimifit eos in manu iniqtatisfu?, s tu tn fi diluculooofurrexeris ad Deu,& oipo 6 tente fueris depcatus: 4 Si mudus & redus incederis, ftatim euigilabit ad te, & paca- 7tureddethabitaculu iuftitiaetu?: 4 lntatu B vtfi priora tua fuerint parua,&nouifsima s tua multiplicetur nimis. s Interr^ga enim generatione priilina,& diligerer inucftiga s patru memoria. 4 Heil:crni quippe fumus, & ignoramus,quoniaficut vmbra dies no 10 ftri funt fup terra.*Ipfi docebut te: loque- turtibi,&de cordefuo proferent eloquia. ii s Nunquid virere potelf icirpus abfq i hu- 11 more,aut crefcere caredu fine aqua? 4 Cu adhuc fit in fiore nec carpatur manu,ante π oes herbas areicit: 4 Sicviseoium quiobli- uiicuntur Deii: & fpes hypocrita: peribit. 14 4 no ei placebit vecordia fua,&ficut telaa- i j ranearu fiducia eius. 4 Inniteturfup domu D iuam,& non ftabiti^fffcieteam,&n6 con- i 6 furget.*Humedus videtur antequam veniat foj ,& in horto fuo germen eius egre- 17 odietur. 4 ,Superaceruum petrarum radices eius deniabunturz&inter lapides com 18 morabitur. 4 Siabibrbueriteum de loco fuo, negabit eum, & dicet: Non noui te. 11 11 13 14 13 i6 18 19 19 Hasc eil enim laetitia viae eius, vt rurfum de terra alij germinentur. caunn 'K-n^nrwprn 18 ι ιφ rmh ηψη π,^η oms 4 ^3 17 t > 01 » noV diis qo pD9 ms ifyh sVnjpni 16 VM® 1 ? noD ^ I 3 j?$ nn ran 10 19 t Menpn Nnyeib >J3’yani dpidn ixqiiyV pia 011:4 iipy n: loyni nno piopn kS jn npi 11 : bioob inuni ~fi Osi KJn D^y* 5 qpsnpONaiNsynph^^prinpmij; 1 1 notnniciipiTiSaamNi 1 n : %n n;oj nibi rhx oipibri oipp ps’ ox 5 ! pnnio ins:i icnp fjrt “jvp on 4 t Np/urbphppiiy ioiiK 8 ' 1 sin 1 ? tuo» ^di. tjjt »nn. 7 : ms» dWi qiy laan^ jns dii» v»ini i»*}? on ^ 0 ' ·» ’ίν K* 7 ioij'q oi^-snj kSi wnas 'hon^o ριΐκ 9 ipnnniwtDisvipVfUDinhniji^iiV κ*7 ηηι»ώ3 twmpx r 1 i xhp ^piy ww wpi? «Va sqoia η^ι ιψρχη 11 '»pSp pps> phiHpi qV pipn qnoh* 1 natftn noVri lapi hs »oios' pian 13 \ \oa»» N 3 py Va mpi \£>»Sn« Gi^Mmnoi t£ to^.ixhina^pwaip^SnnpVy^pnDp 15 1 .iJxHn Nn^ioo>aq»niniapnitn»i 14 ^Vnaa^opininKpmpy^px 18 \ K-yas »apwin ^hy, 17 :pisn nnipaniJinsSyrKppdroin tpahahqiinKiiypiriraniinKiriKn 19 ' sqnmvaq peu s. Pfal - f \ 16 I 7 Iriterp. ex Gncc. Ixx. i 5 B. * Non enim in feculum viuavt patiensfim. recede a mefinanis enim mea vita. *6)uidenim ? efi homo qma magnificafii eum? aut quia apponis mentem m eum? *Aut Fpeculationem eius fa 1 » cies vfque^d mane 3 & in requiem eum iudica- bis?*ZJfqu'equo non finis me neq. dimittis xvfi-19 que quo deglutiam falmammeam in dolore? * Si 10 egopeccaui 3 quid poffum tibi facere qmjcismen tem hominum Φ quare pofuiBi me contrarium tuum 3 fium autem m te onus?*6t cur non feafii 1 1 iniquitatis meae obliuionem , & purificationem peccati mei} nue autem in terram reuertar^nane [urgens autem non amplius jum. c a p. v 11 L ~^£[)ondens autem BaldadSauchites dicit: * Vfquequo loqueris h renunciabunt 3 et ex corde educet verba}* Nunquid viret fiirpus abjque aqua}aut e- rigetur pratum fine potu * adhuc exifiens in ra- ri dice et no demejfum fuerit} ante quam bibat omnis herba non arefiet} *Sic igitur erunt r vltima 1 5 omnium qui obliuifcuntur Domini. Spes enim impijperibit: *fnhabitabilis enim eius erit domus. ficut tela araneiaupm eius eueniet tabernaculum dSifulciuent domum [uam 3 noflabit: 15 apprehendente autc ip[o 3 non permanebit·. *Hu- midusenim efi fub Sole. &· de fterqutliniofuo ramus eius egredietur: * Super aceruu petrarum 1 7 dormit.m aut e medio fiheu viuet\*Siaut abfbr bueritjocus metietur eu.Novidiftitalia·. * 6 βη 19 fubuerfio ipij talis.ex aut terra aliugerminabit. f 5 > \ j rf ου γ>ίΐςη°ν atma 1 ! I 1 3 4 J 6 14 I 6 ί,ΩΒ. /ίθιμμάνόίιιπζ rm o' 207 ζήΰμονι ϊνα μάχρρ5ϋμήο > ώ.)κτο- ( 17 ςα άπ εμού,χΜος ywp μου ο βί&. * τι γαφ Ιςιν 4υ- Βρωπος οτι εμεΓάλυωας ouofrfn οτι (ΟΒ^τέγας A mi Τις 1 8 CWTV-J * Μ ορΒμζων q efoc ίτι ιιμί. ή. * Ίπολαζων $ βα.λ$α<$\> ο [αν^ίης Tsyf * μίρ^ι τίν& λΰίλΥΐΰ-βς^νΊ&,τηι&δμα.πολύφημον £ ς-όματς * μη ο κύριος oihx.wti xg/W· η ο fa τζωί{μ ποιήσας f Ιίχω,ον^ # si ® ψί Gv ημαρ&ν ομμ- τίον cwtd ,άπίςειλοΜ α> ygipj, Ανομίας amfiv. * ον j opQe/tre τωζρς χυμόν tvm%xoJJq^ Isofyoq. * si χαβαροςά xcf άληδινάς, δεητεως ϊ/ΐαχουνίζμί Gv' ΝΜχαύ(αςΥι<τΗ Π Gi οίαίβν ύιχΜοτινυης. 7 * ϊςομ oiujffi φμ 7Γξω[μ Gv ολίία } ffi [ Gv s ciuvdvfa. smpdTnGv γ) [fisdv ττξώτΐω - * S^i-gvia- 9 Gv q rf fp(fy πατέρων. * χδιζο) yap 1 (τφρ 3 χφ Csx οίίαφρ · oxid ήμλρίςιν ο βί(& ύπιπνπαιίά βοτΑνη νχι ζηξμν^ή^τομ. * ουτως%ίνΊΛ Ιςα^μΙγα^πΜ- των των ζΒίλΑνβΑνοφρων%ύχυμό. ελπίς γέάΟί£ούς 14 )χπολΗτα\’ * άοίχη^ςγο dari Ιςομο ο\χ(&. &;ά~ ζμμνη j dxiti s bm^mp) ή cxlwn. 1 5 1 idv -νζτεράοΎι τΐυυ oixtcuv αιπύ*υμη ςημ&ίαύ (gfiQX 1 6 φρου ο amd, ου μη βζΰομώτ * υγρός yafi \&ν ύ- - ποηλίου. xcficAt [απμας dmfi άράύαμν& currf cJ%s- 17 λόΰτε[" * fiffii CuuuaFctiyujj' λίβων χοιμαται.νν ifs ι s μέοΌύ γαλίχωνζίνομ)' *ο χαΐμπίηβτποςβ/ώ- 1 9 ιαϋτη[Μ $ γης αΤλον άναζλαςήτ^ 10 11 II ΐ 3 * CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. r , ‘‘ Abicci;nequaquam in fempiternum viuam: dimitte me,quoniam nihil funt dies mei. ' 7 Quid eil filius hominis quia magni- -ficas eum,& quia ponisad eum cor tuum? 18 Et vifitas eum diluculo, & fubito probas illum. 15 Vfqueqtiorion parces mihi, nec dimittes me, donec deglutiam faliuam meam. ? 80 Peccaui; quid iaciam tibi cuftos filiorum hominisquare gpfuifti me in contrarium tibi, & fadtus fum mihimetipfi in onusi’ 81 Et quare non dimittis tranfgreffionem meam, & transfers iniquitatem meam, quoniaai nunc in pulueredormiam, & quaeres me,&non ero. * cap. vi i i. ^ E T refpondit Bildad qui erat de Suah,& ait: 8 Vfquequo loqueris talia:& ficut ventus magnus erum verba oris tui? 1 Nunquid DeuS fubuertetiudicium.aut omnipotens corrumpet iuftitiam.^ 4 Si filij tui-peccauerunt coram eo, & dimifit eos in Iofbm tranigreifionis Εις: 'St tu mane Deu moratione pra:ueneri$,&adomnipotenteoraueris. 6 Si mUnduS dkreduses tu,mk enim confortabitur fuper te, & pacificabit pulchritudinem militia? tuae. 7 Et erit principium tuum paruum,& nouiflimum tuum multiplicabitur nimis. 8 Interroga enim nunc generationem priorem,& attende inquifirioni patrum eorurri . 9 Quoniam ab heri fumus nos,& nefcimus,quia ficut vmbra funt dies noftri fuper terram. 10 Nonne ipfi docebunt te,& dicent tibi,&de corde fuo proferent fermones? "Nunquid poteftcrefcere icirpus abfq; ctEno,aut crefcere careftum abfque aqua / 1 18 Dum eil in culmine fuo, non euellitur,& ante omne fenum arefeet, ,J Sic (emica: omnium qui ignorant Deum,& (pes delatoris peribit. Quoniam auferetur fpes eius,& ficut domus aranete fiduciaeiUs. ' s Innititur fuper domum fuam & non ftabiqconfortabiturin ea,&non permanebit. Viridis eil antequim oriatur fol, &in horto fuo germen eius egredietur. ‘ 7 Super aceruum radices eius condenfantur:domum lapidum implicabit. ‘ 9 Siabforbuerit eumdelocofuo,& mentitus fuerit ci dicens: Non vidi te: i;, Ecce hoc ipfum eil gaudium via: eius, Side puluere alio gertniuabunt. » ’ » S ^ » > 1 &'0$ S n * ii d nrK ! ο»|;·!Ρ'Ί!3 piini&iViofrDKb’ xSSx _ ]n * * : njrnn ψίΐδίρή rpa piro n^api? ! i33’x □ψΰΐ ^nxin^a^wpS.^Nia? » naxpiwpn * k$ α J? |W'nffl £-»3 »fl??,OJDK • fjVx-aa ηπκ napi?! *6 tgy anS γέπ>τ?£ i^m»^nppiT^?n3f®ii33?ain * < : isxa ο33π iPK o »■m» n> ijnioyinpipap pKwnan ! Dnn’ 0*3313 1JD1 ΓΠΓ iV >-· IO 11 ii 1} 4 " .15 * 16 * ilflDDpK ! 1*7patCiiSl φπ’ί ΠΝ3Κ *6l ’Sj?33J?’.in * —r—to v^x -ηΦ-’ο iswp» m ijnn^n * : i—wjjn i arn n$inni£nnnnl 2 ip’tfr& 0 niSx» ηΪ3ρή3·1ΓΠΠ3Κ·|33$ϊΚ’33Κ->3ί]« * * i mhx η$ΰφ fq%* tb inpnsrox ngK ! fyppjK*-’? ‘ppKX ab ’335?’3 'ΓΚΐρΌΧ ία3Π’ρν3Π3·1Πν3ίΐϊ?»ηΤΙ?ϋ3·3ϊϋΚ * >7 jcainnpp^ptp^P^nnawnpip»-^ 4 ■ jpTlii^aDas/aV-DKinjnpa^o^O^ * ■» : > 3 ippj?n »^c 3 jp» 3 g»«n»’fipTOfox s *« :vn dkdk wn3 ίηκ -nb axon* ·■ |-r - - ; v ή · ; /- ·· · τι -» τ win yyH\ αη >rnpK ]ybv_ ν*’γγγίπκ 4 » i r-iSaa : $hi Ώψιηοώ Dxna n*o* αϊ^~οκ s u V : · - i· ·· '- - i C* i ■ J · T 1 i o b. Tranfiat.B.Hieronymi. o 4 Deus nOjpiiciet fimplicem, nec porriget manum malignis, 4 donec impleatur rifu ii os tuum,& labia tua iubilo. 4 Qjdi oderut te, induetur confufione,& tabernaculum impiorum nonfubfiftet. cap. ix. i ~p Treipodes Iob ait: 4 Vere icioq? ita fit: a & quod no iuftificetur homo cbparat 9 ? Deo.^Si voluerit cotendere cum eo, no po 4 terit reipodere ei vnu millo. 4 Sapies corde eft, & fortis robore. quis refiftit ei, j pace habuit? *Qui traftulit motes, & ne- 6 fciut hi quos fubuertit in furore fuo.*Qui commouetterradelocofuo, & columnae 7 eius cocutiuntur . 4 Quipcipit SoIi,& non oritur,&ftellasclauditquafifubfignaculo. s s Qui extendit caelos iolus, & graditur fup ? fludus maris. s Qui facit ardurum δίοποι o na & hyadas,& interiora auftri . 4 Qui facit magna & incomprehefibilia,&: mirabilia, n quoru no eft numerus. *Si venerit ad me, B n5 videbo eum:ii abierit,non intelligam. ii 4 Si repente interroget, quis refpodebit ei? r 3 vel qs dicere poteft,cur ita facis? 4 Deus cu ius irae nemo reiiftere poteft, & fub quo i 4 curuatur qui portantorbe. 4 Quaiptusergo eccu. fum ego vt reipondea ei ? & loquar verbis ij meiscueo? 4 Quietiafi habueroquippiam iuftum ? n5 reipodebo, fed meum iudicem ii deprecabor. 4 Et cum inuocante me exau- dierit,non credo quod audierit voce mea. 17 *In turbine enim conteret me,&multi- i«plicabit vulnera mea,etia fine cauia. *Non concedit requiefeere ipiritum meum, & i? implet me amaritudinibus. *Si fortitudo C quaeritur, robuftiisimus eft. ii aequitas iu- dicij,nemo audet pro mc teftimoniumdi- 10 cere. * Si iuftificare me voluero,os meum condemnabit me. iiTrihoceritem oftende- 11 ro,prauum me coprobabit. *Etiam fi fim- plex fuero,hoc iplu ignorabit anima mea, ii & taedebit me vitae meae.*Vnum eft quod locutus fum, & innocentem & impium 13 ipfeconfumit . 4 Si flagellat occidat iemel, & non de poenis innocentium rideat. nzjinn IO puinVqwtn 11 1 js*n^.q'n Npma κ^οητρ 11 i pwap «^jpi'n» xh) pn*y th rhx κη i nVs d'v uij ngoan no? n?n tnn^ ngi» s©\i>pao^ 1 npi?ni^a»nm 1 ο ρηιη’ ι 7 , ν. , Ψ"Π^3ψΡ , ι pnipiNoSapSprn * t α^ΐΰΝΐ ιρ no 5 ? D’3n 4 : φκ \a Nin npnni’ «S nay px 5 ^nopisi xhi nvvph 7 : ΓΡ^ΐηρ Νπηιορι nnnsp moi. 6 i nu“iq pJDpni nV] κηιοο j KDiTj “rapa ntha Sra noto ynisi ssnorai sSm w aayi 9 ! κρ.^ιρη nn hy hrani niin^a 1 ? «rap nnpi 8 i oyya Qinni uiax qinni an 11 i n\ gans s*n qiSpn : nnj ranst nSi iby *iaj?» κη 11 : pra n»*n iy ιψ»η£ΐ qra n^a.ay pnan aaya ; 1 ° γη Va 14 : xyapary?nppa tspniis pnn nninn nua a»n» nS anba 13 : aay ηκ np nS no« ip naaw \m spSyp !’Vi? ηψ Ύ dipn rp’s aw/mnp 16 : 'nusai fpS a^nts pxp 15 , i npy ra;p 2 “inax roaw ons: nSihSok 19 J i Knnp^ayaipiDiatjimiiNanKS^pauiiNS 18 ! pp iTOimaSn upisi ray ρ~ρΐρ κηρη rain “iy*i 17 sVkjs 11 t mi^pSppiwsio^ip^^ainpparaam γα 10 nSyanpnp wnVpsismisn0’Sy ! :ρψρ Nin a’?ni nap^ ja pan 'bain anb^a san 11 «’ίΡΡ’ήηκ " ’ iqpTpN3rpppnpaaq>3panraim*]aDK tf I Interp. ex Grxc. Ixx. i o b. * 9 {am 'Dominus non proijciet innocentem, omne autem donum impij non accipiet. 4 Veracium autem os implebit rfu, at Ubia eorum confefftone. 4 At inimici eorum induen- t i tur confufione,habitaculum aut e impij non erit. | CAP. IX.· , ffiEsfondens autemfob dicit'. i *jfn <~u erit at e fcio quod ita eft. quomodo e- i mm erit iuflus mortalis apud Dominum ? 4 Si enim Voluerit iudican ei,non audiet ei, 3 ne contradicat ad Vnum naerbum eius ex mille. 4 Sapiens enim eft mente, fortis que et mag~ 4 nus. quis durus faffus coram eo e> pacem habuit} 4 Qui inueterat montes & non fiunt, 5 qui fubuertit eos furore:* Qm concutit qua 6 Jub calo a fundamentis ,at columna eius quatiuntur * Qui dicit Soli non oriturfuper au 7 tem aftra fignaculum ponit. *Qui extendit ca- s lumfilus, & qui deambulat ftcut fuperpaui- mentum Juper mare.* Qui facit Tleiada he- 9 ferum (fft Ar biurum & recejfus tAuftri: 4 Qui facit magna inueftigabilia, glorio- 1° faque & mirabilia, quorum non eft numerus. 4 Sitranfgreffusfuerit me, non videam; & 1! fipraterifirit me,neque ftcnoui. * Si difiefferit , 11 quis reducet: aut quis dicet ei, Quid feciftii 4 Deus cmus inflexibilis ira, ab ipfo autem 1 3 curuata funtcete qua fub calo. 4 fi autem m me audierit, difcernit qjerba mea. 4 Si enim iuflusfuero, non exaudiet me i iu- 1 5 dicium eius deprecabor. 4 Si autem njoca- 16 uero et audierit, non credo quodexaudiuit me: 4 Ne caligine me conterat,multas aute meas contritionesfecit in vanum. 4 Non finit 18 enim me re (jurare, repleuit autem me amaritudine'. 4 Quoniam enimfortitudinepraftat. quis igitur iudicio eius coptrariabitur? 4 Si autem enim fuero iuftiss, os meum im - 10 pium erit: *Si autem fuero irreprehenfibilis, 1 prauus euadam.Si enim impius fui,non noui a- rima, nift quod ablata eft d me ante. 4 Quapropter dixi: Magnum & potentem λ confitmit furor: 4 Quoniam mali in morte 13 indecenti,fed iufti deridentur i 19 l O 2.1 I £13. μΰίρμΙν.Άσις των ο zo 9 * ό fi χυ&οςουμή 'άποποιήνηβτνάχαχον . tdjvbfi bdqjvctti-z&obg ουΒίζζβ. . * άλη&νωνβ ςομα\μτϋ\ή- irei ■γξλωτ&’, β γάλή ombv <$ζομολ9ρήαως. * ® 0 Midi/ babjQyJ ai^iujliv Jiofigt ctrtGoSg gL· Sfctj. B' , ϊπόλαζωνβ^ Ίωζ λζία* * 1%' αλ'ήΒαας oiba, 1 οτιίτως Ιςι. πως γ> ’ίςομ bixcuog βρβτς <®fa χυ&ω·, * Λ η..7\.. - .Of.c.u .. . ^ώμή xzraxvft cw~ χ im Tilfia μή wtcxjvo αχτζβς oBa T^yov duid' ίη γιλίων. 4 * (θφος ya/p Ιςι bimota, XPtfifiyUoq rs rff μί·ρας . τις οχληράς zvd/jmp cwd χμι eiplui&jQcv; 5 * ο παλαιών opn ngy ebc oilam,^ χα%ίς-μφωραιί& 6 opyl· * ο (τείωίτΐυυ fzr οϋζμνον qm Ssul ζλίων, ® 7 5 ςΰλ9Ϊ αυτής Qaxfofj. ; : * ο λίγων id ήλίω χ, qcx. οΝατίλλα, nf $ ας ρω» xaffifcpq^yifa. * * ο %.νί$ας η°ν ούριΜίον μόι (§Η, χμι cQtiKaidv ως \π ί 9 ί^οί'φοίζ 3τη ϋαλάοτϊΐς. .. * ο ποιων 7ΐλαά8α <& sam- 10 ζβ'ν ^^ξχ^ρρν ,Η^^μϊίίανό%υ’ * όποιων μι ι άλα Xcsbf ΟΛζζιχνίαςα cbbotzcinycy ζζαίαια,ων ebc. s ςιν ‘bgif 11 μος. * em vzrzpQ με , οΰμη ϊ£ω, χμιϊά /j πονρίλ- 1 ι^τημε ovb’ ως ϊγνων. . * g m άπαλλάζ,ν,τίς Αςρί- ψΗ) w τις ipei Μΐψ τι ίποινι(^ας; π * ο Β-ζος ον αλιαποςρίπ(& ή dpyb, bzr dvid βί%άμ- φ$ν(β<Μ) ΧΥπΐΐ %ΐύπ ούζμνίν. , , , * im fi μου \^ταχού(Γγ[), biaxedm%t ρψ.α^'μ^ α i j * m τζ γο$ίκαι& ω, οα ehfaxovQzjcu μου, £%&- i s μα%ς cwtd ^Υΐζμα^. * Im β χαλίσω xfq \zzrcf χοΰ^,ού 7ης ^ω οτι ^αχΥιΧοίμου, ΐ7 μγ> γνόφω μζ ομτ^υι i πολλά J\,g μου & Qtw~ 1 * τ^μμαΡά πίποίηχζ biaxcQig. * eh ία Γαρ'με 4υα- 1 9 πνζ$&,ανίπλνσ-ε $ί μζ τηχ&ας· ^ * οτι βίρ ^ iyfii χζμτά. τις oujj χ&ματι ajurddm_wfi); ί© i im β γοω fiKcudfy, f ςόμαμουά<τζζγ\(\ι’ a * im β ω αμζμπίος, σχολιος Χπνζη(ρμομ. άτζ γ$ η- (Τί^ο'α,οίχ. olb α τη ότι αφή ρητοί μα ό ζωή· a * bio άπον, μι^/Μγαα, b νυυαςίυυ ϊκτολυζι υι οργή' ΐ3 * οτι φαήτ^ι ίν Bimam, οζαιτίω, αλλά blxouoi χα- ^ζλωντομ. · * CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO· *° Ecce Dfcus non proiiciet pcrfcdum, neque confortabit manum malignantium. “ Donec impicat os tuum rifu,& labia tuaiubi- latione. Inimici tui induentur tonfufione, & tabernaculum impiorum non fubfiftet. cap . ix . E Trefpondit Iob & dixit: 1 Vere vtiq; fcio quia ita eft,& quomodo niftificabitut filius hominis cum Deo? J Si valuerit contendere cum eo.non refpondebir ei vnum de mille. ^ Sapiens corde eft & fortis robore: quis arguiteum,& pacem habuit s Qui transfert re- ’ Qui fecit ariturum.oriona &^iyadasi& cubicula (yderum,cohftdllationem planetarum in latere Auftrali. 40 Qui racit magnalia ita vt non fit finis; & mirabilia ita vt non fu numerus. 11 Ecce tranfibir fuper me, & non videbo eum; & abibit,nec intelligam illum. " Ecce anferet homine^u a fcculo , & quis erit qui reducat illum? quis dicet ei: Quid tU facis? Deus non auertit iram fuam ab impiisdub eO curuanturlortes qui auxiliantur in multitudine. 14 Quanto minus ego refpondebo ei,& eligam verba mea cum eo? 15 Qui fi iuftifitatus fuero,non refpdndebo.-ad iudiccm meum orabo. 16 Si voca uero, & relponderit mihi, non crecjgm quod auicul- tauerit vocem meam. ' 7 Vfque ad filum capilli conterit me,& multiplicat plagas meas gratis. 18 Non permittit me attraherefpiriturn meum, quia fariar me amaritudinibus. ’’ Quantum ad fortitudinem,robuftiifimuseft; & fi ad iudicium,quis teftificabitur pro me? 10 Si iuftificatus fuero,os meum condemnabit me; perfe&us ego furn, & diffipat me. “ Perfedus ego fum,nefcio animam meami abiicio vitam meam. “ Vna menfuraeftmihiiideo dixi,Perfettum & peccatorem ipfe confumit. ?* Si ihfurore dctkiitfiibitb, quando rabeicetit innocentes ridebit. * S 3 ♦ » 1 » ί,ιο rnpa? P 7 »»oa^‘^sjn?TTanjnj·^ * JNtfmD13Xfc6"CI3N I · -> " l ΐΠ3«9«5ΤΚ?1ΙΤΤί fjpjp ^Ρ,’Ρ’Ι * : ( ?3N'» I 7j/©iB’W33 ruxrrMsrojnaVn * V | " “J τ V V · A. ** J ‘ T * ' sna’?ai«ya ΓΠψκ w nnmx natrox * i yj33n x 1 ?->a ’ίψτ »ri3SjrS3 ’fii?! ‘ ijwxSannfnaSiwnxniix * *|T · .VJV V -r >T A T ;v J' *»* : >aa 133 , fil3Trvi_37jtf" , 93 ’m’ninrrDX 5 ! imbt/ unimi > 3*73011 nrao ix 4 r : * · -: · ·· ■·*·· J : ■ - -n ! D2^D3 ΤΙΓΡ N13J ’3iDD 4 j -Γ ; · - T : — i T avv: V · -I τ J· n:^^”Sj;iTn^nOiDW3'^^S 4 J.. . - T i·· T - A· **· ·· ·· J :>3ni?3n-VxinaxiiD3© >*?j;aiD> 1 IHD);’33K |3-xS-’gi3N1*XK7ini31N * IV πίιιχ >π>© ^rniyx 4 ! >©93103 ~b$ ypTin icti * : aanrrnn -^η*|3ϊ»ι» w«n gFwgrr^qSaiorj ». !nyaina’j?Bnr-WB ' ;|T r !rixin©l3xnixi3i3xi7i©3’3>3;n 4 j·.· J · v: κ : · · |at j-r τ j·· ·· - η33’Ρ’3ψή13·ΐ?ΌΧφρ,’ϊ?*3Χ’α’3Π 4 : prnp >morV7i ψφ_ wprn? 4 i.Vso ;ji’o ρκι v»tk x*r>3 :p?T*?g 4 : yjtarn 3>iri in* yi&jwJO-sfj? ηη* 4 ! »33’c?fns^'VNV3.n'W ; 7Qn3-’3xri3; 4 iax^prmiaMv^rinaVraxVn 4 :>333©n D’i’31 rnasjni >3©’3*?ri imi nj; 4 r—lia© tjmpgi >;joim)>»? ιρπ^α^π 4 : ’πη *J 16' *7 18 19 3°. 3i 3i 33 34 34 11 II 10 b. TranflatB.Hieronymii i 4 ‘Terra data eft in manus impij, vultum iu 0 dicum eius o.pit. Quod fi no ille eft, quis »j ergo eft? 4 Dies mei velociores fuerutcur- e fore.fugerunt & no viderunt bonu. ‘Par- trafierutquafinaues poma portares, ficut 7 aquilavolas ad eica.‘Cum dixero,Nequaq i ita loquar,cornuto facie meam, & dolore s torqueor. 4 Verebar oiaopa mea,(cies cp no is parceres delinqueti. 4 Si aut&& fic impius 30 fum,quare fruftra laboraui? ‘Silotusfuc- ro quafi aquis niuis,&fulferint velut mu- 51 diisim<£ manus me%‘came iordibus intinges me,& abominabuntur me veftimenta 31 mea. ‘Neq ; enim viroq fimilis mei eft re- ipodebo,nec qui mecuin iudicio ex asquo 3 3 poisit audiri. ‘Non eft qui vtrunq^ valeat arguere,&ponere manum fuam in ambo- 34 bus. 4 Auferat a me virgam fuam , &pauor 35 eius non meterreat.‘Loquar,&non timebo eu. nec enim poiTum metuens reipon- dere. cap. x. I 'J^Aidet anima meam vitse meas, dimitta A aduerfum meeloquium meum, loquar i in amaritudineaias meas. ‘Dica Diio:Noli me codemnare.Indica mihi,cur rpe ita iu- 3 dices? 4 Nunqd bonum tibi videtur fi ca- Iumnieris me,&opprimas me op 9 manuii tuarum,&: confilium impiorumadiuues? 4 i Nunquid oculi carnei tibifunt?aut ficut 5 videt homo, &tu videbis?‘Nuquid ficut dies hominis dies tui,& anni tui ficut hu- 6 mana funttempora, 4 vtquasrasiniquita- B tem meam , & peccatum meum fcruteris? 7 ‘Et icias quia nihil impium fecerim, cum fit nemo qui de manu tua poisit eruere. * ‘Manus tuae fecerunt me, & plafmauerut Pfil.ui me totum in circuitu,& fic repente prasci- 9 pitas me.‘Mementoquasfo quod ficut lu tum feceris me,& in putuere reduces me. 10 * Nonne ficut lac mulfifti me, & ficut ca- II feum me coagulafti? 4 Pelle & carnibus C veftiftime; oisibus& neruis compegifti i me.‘Vita & mifericordiamtribuifti mihi, &vifitatio tua cuftodiuit ipiritum meum. oiann onvtNiriyhiD inTn’rV^i? 15 : κιη ja οτ nS 'em νπιη o-ipp rnpopN Kyis l+ »τίΐρ3ψκήρ^|ηκ*ϊθ’Νρκ 17 i sienaopon κΐίρ’ΜηαΐΓΐφ»;^ 30 19 t ηΐ’ ’3rp sS m>; nyp. pnSs nhnn l * sh 3 3 1 snnpViyj nnj a'ns 'ost rua i? nV nn^ } 1 \ »pnD3 w ρρηιοι ο;ψορη ηιψη ρι?η 31 : π» xSnsa ηόητ Κ3« κ3η n* 7 rfr in hSm 3 · 5 . »n:ny^n vh nnhnnrnnpn rhyo n,y: 3 4 1 xpnn Vy ππ;.ηφ» ppap sia w ' ■ ' t ΠΓΟ j ia wri noStoo irris 1 t wrm^jnjanN 1 naianaapNqhs^-naap^yn 4 i nyi»'N Njy^nnDSqhyi pnin Dn^c Di^on om qoip ppnn 3 sh oi3N 7 J ys*? 1 ? mpph ψηη ons; 6 i xnaa »pn poip pis q»»pi» hjj nn »ot*a xn 5 j »pnn cq t^syirjnqaywno^nD-nNpip^N 9 .· nn’NncyVppimnnn Nqn3 'nn^ypnniji-qiT 8 \ ixDqTion^iinnx ’* ’ ; sfiMl Kioqjai »n» nrnbx fctqtoai κρΦφ 11 piv Nptpqp paauq»ni >n» «rgoo NiiVna 0 on>inp POnnqDjqyjaqPByriiagtnpmMO li 21 t Interp. exGrac. Ixx. toB. i Traditi funt enim in manus imptj, r vultus 14 iudicum eius operit .fi autem non ipfe 3 quis e fi? » 4 oAt vita mea e fi velocior cur [ore ■fuge -15 rwnt 3 ft) non 'viderunt: 4 Si 0 * e fi naui - xs bus vefiigium via, aut aquila volantis quaerentis ejcami * Si enim dixero fibliuijcar 17; loquens } cum inclinauero 'vultugemam. '^Quatior omnibus membris ;nom enim quod 18 non mjontem me fines. 4 Pofiquam autem 1 9 [um impius 3 ad quid fiufira laboro ? 4 Si enim 3 0 laueroniue 3 0 * mundaueromanibus puris , 4 Abunde in forde me intinxifii, abominata } 1 efi autem me vefiis. enim es h mo fi- 3 2 cut ego 3 cui contraiudicabor vt eamus --unanimiter m iudicium . fiquidem efiet mediator no- fier , 4 Et redarguens (oy audiens m medio } 3 vtriufque, 4 auferat ame Virgam 3 dt timor eius 34 non me circumagat: C> 4 Et non timebo ,fed loquar . non enim fic } 5 confcius[um. cap. x. J Ab orans anima mea 3 gemens dimittam inme 1 verba mea. loquar amaritudine anima prefi- [us 3 4 Et dicam ad Dominum : Ne me impium x ejfie docear. 0 * cur me ita iudicafii? 4 Nunquid bonum tibifi calumniatusfue- 3 ro 3 quoniam negafti opera manuum tuarum 3 confilio autem impiorum attendifli ? 4 Nunquidficut mortalis videt /vides? aut 4 ficut -videt homo 3 as[kies? 4 Nunquid -vita tua humana efi 3 aut anni j tui viri? 4 Quoniam quafiuifii iniquitates 6 meas , 0- peccata mea inuefiigafii? 4 Nofii enim quod non impie egi. fed quis 7 efi qui ex manibus tuis eruitur ? s 3 Iamts tuaplafimauerunt me & fecerunt 8 me: ροβ hac tran[mutam mepercujfifli. 4 Memento quod lutum me pla[mafii, in autem terram me rurfius conuertis. 4 Nonne t o ficut lac me mulfifti , coagulafii autem me ficut cafeum? 4 Pelle 0* carne me»vefiifh,ojfi- bus autem 0 > neniis confiuifii. 4 Vitam au-t1 tem 0 * mifericcrdiampofuiiliapud me 3 at con- fideratio tua cufiodiuit meumfinntum. ί Ω. B. [ΡύίβμγηΆσις των ο μ ^ ‘ cytisi optoj fi άςχρομς άτζζ$ς 3 y.oj.- τάρ αυτγις [υυυχαλυττίβ. d q μη οώτς,τίς Ifiv- *·λ* ;? /li/fiv L 4 „ Z* . 15 0 3 βι&μου\ςιν ΙΧαφξμτζρας δρμμζως.άπϋξμ- tifocrtu · 1 d jyy ίςι vcwtriv ίχν&Μ, w 17 ctz%i 7ti%[fpov ζν/ζύρ^ς βοζμν. * zai tz fi « 7 T 6 J, c -JmhYiQ^cu λαλά, σνΓχυφάς τπεΓ (Οΰ^τωτίω ςοΜΰίίζω. jis * [οίομομ 7tcm %ίς μζλζοι , oli a fi qji qqc dBmp j 1 ? μ z scurfei * faetin § it μι dtrdoY \ς 3 άς τί %>$% μάτην 0 Υ-οτηω·^ f id/o fi Ότΰ?\9ν[ωμΰί] ^α^ι,γμ 'itMxcL^afioo- 31 μεμ^ρα *' ίχφως&ν ρύπο) μ£ e£a- ψας, lQi 7 \v^cL% U μζγιςολή. ■ 31 * ov ycfjp d di) Βρω 7r(^ mi ϊμί, ω Μτιύ&νο<$μΰμ ϊ- ρα ίλΒωιβμ ομοΒνμαδίνβς χ^σιν. ϋ yz Iwo μζαιτος «- 3 3 fiffi , f lifiyyosp 3 γομ διακόνων ό/οαμίζν d μφο- 34 τζρων, * απαλλαζάτω d% Ιμού tIuj pdtiovfi rj 3 -j φόζ& durfi μγι μέ ςήξάτβ' * m ον μη φοζήΠ 5, . / » ς\ . ου ys ούτως σιωζ7Γΐταμΰμ. / t. 1 f Κ άμνων τμ μου, ςώων &ίαφ»σ& ζπίμουυ- ργ\μα[&, μου. λαλνί <τω τηγ&α. ,ο~ , J τ -Ορων m, feoy λγ] i) ατζ'οων <®ξβ(τζ%ρζς·. 4 1 h ωωτζρ β^τς ό pfi. χαΒοζμς·^ ri χ&Βωςορμ. -ΛυΒρω* 5 7Γ©"’ βλέψν]· * η ο βί(& ζυοάΒρωπινός ζην, ri[fi ζτη 6 ΰυ dfii ο[ς·^ * οτι μ ζζγπν\(μς τας d /οομίοις μου } γμ\ τας αμαρτίας μου οίξι^νίατοίς. 7 οιδας 'ρονρ οτι σ<χ γιτίζητα. άλλα τις ζςίν om yi- ρων [ου ο ^οαρβΰφρ^Ρ- s * cu γμρζς ο"* Z7tKa.[m μζ xcfi hoinm μζ,μζ %ύ~ % μϋ&ζαλων μζ \τΐω.τα.ς. j * μνγκΟγίίχ, οτι 7ΓίήΤ[νμζ Ζ7ύ\0.(τα.ςμς <$[$ ylw μζ πά- λιν'&τοςρζφβς. ιο * γ) ου% ωαζτζξ yctKct μζ Υΐμζλζας 3 ζτυρω<τα.ςΜ μζ ί- [α τυρού; * $ζρμα. κρζοίς μζ bm [^ 3 οςίοις is yfif νώροϊς σζιυέραμψας. * ζωίιυ Q xc,q ϊλζ& ζΒον πωρ ζμοτ ii j (Μκκοπν ι τα έφνλοίζζ μουτ %νζύμα. # 1 I I X Φ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO· * 14 Terra tradita eft in manu impijja facie iudicum eius operit iuftitiam. fi non eft hic, quis eft’ 15 Dies mei velociores funt vmbraauis volantis; fugerunt,non viderunt bonum. ■“Tranfierunccum nauibusonuftis optimis fru&ibus,ficut aquila qute volat ad cibum. 17 Si dixero,Obfiuifcar fermonum meorum,dimittam iram meam & confortabor: 28 Timuiomnes tribulationes rneasmouiqubdnoniuftificabisme. 18 Ego meipfum condemno: quare fruftralaboror 30 Si lotu ; | fuero in aquis niuis, & mundauero fapone manus meas: 31 T une in fouca intinges me,& abominabuntur me veftimenta mea. e» 12 Non eft enim filius hominis fimilis mei vt refpondeam ei:5c ingrediamur fimul in iudicio. 33 Non eft inter nos arguens qui ponat manum fuam fuper nos ambos. 34 Auferat a me plagam fuam, iSctirSor eius non me terreat. " Loquar,& non timebe/^nm 3 neque emm fic ego fam apud me. cap. x. E Xcifa eft anima mea in vita mea. dimittam aduerfus me eloquium meum: loquar in amaritudine anima: mea:. 1 Dicam Deo: Nc condemnes me: iriclica mihi quare contendis mecum. ? 3 Nunquid re&um eft coram te fi calumnieris, & proficias laborem manus ηκε,& confilium impiorum llluftres. 4 Nunquid (finr tibi oculi ficut carnali homini :aut ficut videt filius hotninis, vides? 5 Nunquid ficu t dies filij hominis funt dies rui? aut anni tui funt ficut dies viri? ‘ Vt quiras iniquitatem meamj&»peccatum meum requiras? 7 In fcientia enim tua non condemnabor,& nullus eft qui de manu tua eruat. 8 Manus tua:formaueruncme, defecerunt me fimul in circuitu,& difperdis me. ’ Memento nunc quod ficut lotum feceris me, & in puluerem reduces me. Nonne ficut lac depurafti me,& ficut cafeum coagulafti me? “ Pelle & carne veftifti me, & olfibus & neruis compegifti me, “ Vitam & mifericordiam fecifti mecum, & memoria tua cuftodiuit fpiritum meum. * S 4 o r· 5 $ i ^p&n^n? mv rbx\ * : gpn vh tfigai-griwi wgn-ox * Wih w&ifo ' J W : PT^ * iyyn 8 m y]hpj 2 V * »3 ^annrmni vnisn S wanraM 4 |. j-r - ; · τ ; -Λ- ; --<- - Ϊ i ■ tl Πίδ'^π »TOp !p?P| ϊΐηΐήΜ '3’jj? ϊΠΙΤξΐ * :*3j?Si3i”i ; >jnm6 w yiis οπκϊπ omn nnSi * • j·· ; · ’ I · s- ; - ·· V *Λ'*' ·* V v **i *.»+ : : VaixnapS roaa n*nx 'rprrxV -iws * rniSaxi οββγύϊ/* Vin» *d* βι;β-&6π 5 τ j· ; - ; · v ■ >* ; at-j - j- τ X- ; -; ; dj/d l T * ',ηφ?\ ippnfgf 1 ?» 3WN KTT^K D“1D3 * ηήιρ 'nn^B fwt * i^ax-iaapsm Si* ! iasi’1 viajm TEfc ;{/>i« ipis* tijfisp ϊΰψ-ο$} ruy* ib οητρτπ 1 ■ raJpppiwjyVniwniTDinp^aa 1 i η*3*®3 *n*’n Tif'npV ^ηοκηι * : -jos? i*ga© nnannan jtiSk jrr *b ofotn * rrom 1 ? o?S|3'»3 nopn nioSyn *φ-*Β*ι » i j/p φιί ns* *-*3 .τι] ^rn^an^gOKSiyanfri^.Tfjnn » : ... , ; ! SiSpjl ijnrrnD Swa npoj? VyarrriB d*de?* nai * idD^^iiannirnispKDnanK * ί ΐ53ψ; ’gi S>npn ngon cjSnvm* * : pttivNSi ^^γικτ^ηα j;t Kvpa * jlWoiKiniTinM^aiaJt^w *■ |·· τ * τ v V m >- : A·· » · ΎΚ 4» * OK * ioB· Tranflat.B.Hieronymi. 15 j 1 3 *Licet hasc celes in corde tuo, tamen icio *j, 16 J7i 18 19 II 11 τ j · —: I I »3 h quia vniuerforu memineris.*Si peccauiSc ad horapepcifti mihi,curab iniqtatemea mnudu mseife no pateris? s Ecfi impi ? fue iO,vaemihi eft;& ii iuft 9 ,n5 leuabo caput, e iaturatus afflidione& mifenav^Et jppter D fupbia quafile^na capies me,reuerluique 17 mirabiliter me crucias. s Xnftauras teftes tuos c5tra me,&: multiplica?,ira tua aduer i s furn me,& ρ(£ης militat in me. s Quare de vulua eduxifti me, qui vtina cofumpt 9 ef- 5 fem ne oculus me videret.*Fuiflem quafi no eflem devtero tranilatus ad tumulum. o*Nunquid n5 paucitas dieru meoru finietur breui?dimitte ergo me,vt planga pail- •I1 iilii dolore meu, s antequa vada,& no re- uertar ad terra tenebroiam & opta mortis i.icaligine. ,4 Terra miferi^ & tenebrarum,v- bi vmbra mortis & nullus ordo, fed iem- piternus horror inhabitat, cap. χ i. i j^Efpodensautem SopharNaamathites * dixit·· s Nuquidqui multa loquitur n5 audiet, aut vir vcrbofusmitificabitur? 3 *Tibi ibli tacebunt homines:&cu ceteros 4irriievis, ϊ nullo cofutaberis. * Djxiftierii; Puruscft fermo meus, & mundusium in j cofpe&u tuo. s Atq;viinaDeus loqueretur π·» •j η?ψη ’ΐψ 'py? ayf»s na^n nh^ nsffia ntiasn 7 1 qmnyp nbx qh utus mas jnrNnpani NSpoa οηκ annam f nca 1 sjq* ^p a*n* £v'n*npi nnn^a yat^n “i’n: 9 jyi’pKnp^\ppsp*pynNnnii- i 6 1 7 νάμα) dppti χζφαλίω, πλγιρης y) ατιμίας άμΐ * άγρ^όομομ γ) ωοοσζξ λζωρ άς Q(payh/J . πα 7 \ΐρ dfz μζίμζαλων $(νωςμζολζχ.ας , , * Ζ 7 ί<Μ>α%Μν(ζωρ’ζπ ζμζ tIw zfic/Ldip μου. οργή $μζγοίλη μοι ζ^ξΥκτω ,ζπήία- γζς $ ζπ ζμζ πκ&τη&α Ζ I ! ιροίτί oiw QM κοιλίας μζ οΐξίιίαίζς ){ομ eho άπζ^α^ ρορ, οφθαλμός Π μζ (fine dh' * xcfi ωαπζξ ebe ωρζ- '^μόμΐυυ··) Ίιατί γο νκ ΐαςρ^ςμς μργιμα eho dmhdynp^ i ί) Gbc όλίί& ζςιρ ό %qjp& W βίου μου · zolctqp μζ d/i)d,WJj(jCiof μιχρβΡ, ... * ’άΰζβμζπορ&>%Ιυυα\ oHov ά/Μςρζ'φω, βς γΐυυ ον.οτ\ώη ψ) γροφζομρ' XI f dς ylw σχό%μ οάωρίου , ου <$fot ζη φζγ[&, ουβ ά^βν ζΜ β(>β WP. id. * Ϊ 7 Γ ολαζώρ$ βωφνρο μΐρού(&λζγ&, , * ο : (β τΐοϊΚαΝζΙωρ m^KovQzf ,νχομό SjAahsi 1 οίζτομ (hixouOdy eheuj * <& 7 \ 9 γιιμ 3 ρ& ^υρητς yjpcu- κος οΚιγό&ί(§Ρ. μη πόλις b> ρήμασι γίρου, ·οΰ ya/p ζςιρ ο όΜμποχξ/,ρόμβράςΏι. , 1 μη γο λζγζοτιχαλαρόςά- μι %ίς ζργοις , χμ) αμζμπί& εναντίον cktrf. * άλλα. Λως ολ ο myfdy AdAm{ (ζνος (τί-,χομ ονροίζα γρίλΥΐ durd μφ SS* , * dfid apayfzAd (pi )h0ppr{& (ρφΐας,οτι £ΐ7ΐλοί)ς ζςεμ τ& nf τζ, χομ ττζ yv&xrn, οτια~ <ζΐά C 01 οίπζ&ή&ζβ κυρίου m Υΐμαρτηχαςί * μ ΐ%ρ®> κυβου άοργκτ{ς, μ ας fid ζρρο^μ αφιχου d ζ- ποίγ\τθΜ ο πΜ%χζβτΰύξ· ) * υψηλρς ο ουομ,ρος,χμι η πδΐΥκτας·, βd^υτzζμ $ τιέ ν bi ah ου, τίοί^ας. * η μα.χ^τζ^ μζτρρν γνις, νάορρις $αλάοτχς ; * ζαν Q χα^,ςρζφη fid παρΦμ, τις ζρβ ώπώ,τί ζποίντ ι 1 C^i * εώνς yj oiicM Ipyd αρόμωρ, Ihm 3 α&πα. ου π cupod/zrag 11 * αρ 3 ρωπ& j άλλως Srpptfwuildj λ3γοις.ζραγ>ς $ '■βρΡΥιτς γχ/)ΜΥΛς'ρ.(ϊα ο ρω ζρημίτν. t) * d ^ συ' xabovpdv ζίλου τίω χαρδίονί) £ρυ, υ πΐιάζας 3 γάζμς (® 0 ς Οίότρ. Λ 3 CHALDAICAE PARAPHK.ASIS TRANSLATIO. » η Et h:ec abfcondifti in corde tuo:noui queid liate fint apud te. 11 Si peccauii feruafti me: & ab iniquitate mea non mundabis me? ‘ 5 Si peccaui, perditio mihi a die iudicij magni:& fi iuftus fuero, non leuabo caput meum propter impios, fedfatiabor opprobrio, & videbo afflidionem meam; 16 Leua autem manum tuam,ficut leo venaberis me-& conuerfus iudicabis me. 17 Ihnq^ias teftes tuos con- trame,Sc multiplicas iram tuam mecum.-mutantur plagae & militant apud me. 18 Quare enim deviilua eduxifti rtief^xpiraflem, &oculus non videret me. 15 Fuiflem quafi non eilemjperinde aefi de vtero ad fepulturam addudus fuifiem. 20 Nonne veloce® lunt dies mei & dc- ficientes’at pone mihi fpacium ; &me recolligam paululum. 21 Antequam vadam & nOn reuertar ad terram tenebrofam & vmbra mortis: 12 Terram cuius vaper eit ficut caj^go vmbrarum mortis ?nec funt ordines vt habitent in ea filij hominum, fed te^brefeit in occur- fum ficut caligo. cap. xt. ... E T refpondit Sophar eje Naama,& dixit: 2 Nunquid illi qui multa loquitur non refpondeturf& anfilius hominis habens labia, mitificabitur’ ’ Mendaciahua viros tacere faciunt.&irridesinecefl: qui pudore te afficiat. 4 Etdixifti: Munda eftdodrinamea,& mundus fum in oculis tuis. s Veruntame quis dabit vt Deus loquatur, & aperiat labia fua tibi ! 6 Annunciaret enim tibi fecreta iapierig.qdonia in duplum eft fapientia eius: &; fcito quod reum ageret te Deus ob tuam iniquitatem. 7 Nunquid ihueftigationem Dei inueni*s:aut vique ad fines omnipotentis reperies? 8 In altitudine caeli quid tu facies; in lege qua: profundior eft inferno, quid tu fcies? ’ Cuius menfura longior eft terra,& latior mari. 10 Si tranfierit & clauferit cados nubibus, & congregauerit exercitus ·, quis auerret eum; “ Quoniam ipie nouit viros falfitatis, & quomodo videre poteft iniquitatem vt hon intelligat.? 12 Et virdifertus fapientiof fiet in corde fuo, & pullus onagri ficut filius hominis in diebus nafeitur. Si tu direxeris cor tuum,& extenderis ad eum in oratione manus tuas: ( ® j O > 2.14 3 > arx f > * 1 S $ 16 * 17 S 18 * 1? 1 C q’Snk3 ^0-*7Ki inpnnn ητ*3 * ■< :,—iSiy :κτη nSi psri jy»ni oit» tpj§Kgfl ttpa : ·ητη vdj/ α’αα rn©n bav nntr’3 | · · j j > · ; Λ τ i · ·* T “*■ τ “Λ · : i—i»nrnp33 nsjjii ·Λπ wp» onnsai ; 33M vxab marfi mpn v~o rrttni j aonrps^rn mna r ni mam j· “ IJV T 1 · : A· - f J·· : T ; - τ;ι εαηίαηαΝουαίΓΊ^αήεζ^^Ία^ι 4 av ; * j— t ▼ 1 t *y : · · t · t·· ·· ; i^rnsaanprsi •i T "I" t -Ί : · : 3> naN;|Ui;’N^A * JPnD3nrn0n03DjHCBrD11K^030N 4 }T ; t J -r V x ■ : ir V - j· » ; "ΓΊΝ 1 D 3 D > 3 JN W *6 D 3 iD 3 ' 3 dS >S~D 3 4 v : a·.· · -*· t -»·· v ; ▼ *· <■ - imSjsnaa^N^p pinttf mvp hiSnS κηρ γρπν wjrh ρήψ 4 :οαηρπ? \ br\ njrinS fii mmtyh m rsb 4 ^n wannSrnriMi anmS 4 a·· .. j. ; * . ·. - κ · : j : · *«■ «t : .· ΠΤηηΐ^ΝΝηΠΤ^Ν * 1 ? j*r ; - j v: v ·· «v -: ^ owri fflnijii ninro xrbm czbm 4 ·- T * I > i Ό av ; -» ·· ; -»T - : τ · : "φ-ηη j η·’Π ’Π Λ nson rim n&A rro in It ■*■ j·· ; l ; > ; - | · *mav ; 1 ?jt t — j· * inwnran? ηιιτ-τ o rtarSssinni&O | «r ; Jx *r · - J' v A·· τ J ·*-*»· | «i : ^n-im-Ss mii nrSa m wn I* - ; x ς a t ■*■ v■ j *·* **· :t -»·.♦ : iVayD» bsk^ni jrQiipVoiwnsiSfi : nrofi d»o» tiso Π33Π anws l" r · -· ■*■ t ··· > : »' ; T >· i r-m^ ηααπ ιαι; |χ ; νχ *· ή» : ♦* : nna^ nS*i γλτ nSi Dinn’ ?n -|.. T· J : · - i ; ■ in 1 J : -:-iij·· Π ν |t : -4-; ·· : - · at *: - -» : - !<·· Tj; ιαι; >·· f at · : ΪΓ "m. s s 5 10 11 11 »3 14 M 13 TO 1 |V ; - I o b. Tranflat.B.Hleronymi. m 4 Si iniquitate qua: eil in manu tuaabftu- Ieris a te, & no maieiitin tabernaculo tuo 15 iniuftitia· 4 tunc leuare poteris faciem tua D abfq ; macula ; & eris ftabilis, & no tiwne- ;i« bis^Miieri^quoq^.obliuiiceris^&quaii a- Uu ^ aquarum qua:pterieruntrecordaberis: 4 Ec j quafimeridian 9 fulgor cofurgetdbiad ve- ! fpera.& cum te coiumptum putaueris,o- 'i 8 rieris vtlucifer: 4 Et habebif fiducia^po- j iita tibifpe,&defoifusfecurusdormies. |i? 4 Requielees 3 & non erit qui te exterreat.&: io deprecabuntur faciem tua plurimi. 4 Ocu- li autem impiorum deficient, & effugium peribit ab eis 5 & ipes illorum abominatio animae. cap. xii. i j^Efpodes aute Iob,dixit- ,4 £rgo vos eftis i iolihoies 3 &vobifcu morietur fapietia? 3 4 Et mihi eftcor ficut vobis,nec inferior ve itri fum.Quis eni haec qu$ noftis ignorat? 4 4 Qui deridetur ab amico fuoficut ego, inuocabit Deu, & exaudiet eu. deridetur j enimiufti fimplicitas: 4 Lapas cotem pta a- pud cogitationes diuitu parataad temp ? tfffatutu . 4 Abundant tabernacula praedonii & audader^uocant Deum, cut^ ipie de- 7 derit omnia in manus eoru. 4 Nimiruin- terrogaiumenta, & docebunt te. & vola- 8 tilia caeli,& indicabunt tibi. 4 Loquere ter- B rae, & refpodebit tibi, & narrabunt piices ? maris. 4 Quis ignorat φ omnia hςc manus 10 Dnifecerit? 4 Incuiusmanuanimaomnis viuentis,& fpiritus vniuerfe carnis hois. 11 4 None auris verba diiudicat,& fauces co- nmedentis iaporem ? 4 r Inantiquis eitfa- pientia, &in multQ tempore prudentia, x 3 4 Apud ipfum efi fapientia & fortitudo,& ipie habet confilium & intelligentiam. 14 4 Sideilruxerit, n^moeftqui^dificet: fi incluierit hominem, nullus efl;qui ape- i j riat. 4 Si continuerit aquas, omnia fic- C cabuntur·: fiemiierit eas, fubuertent ter- isram. 4 Apudipfum eft fortitudo & ia- . . . r *■ . ... Apo.j.l. plentia, ipie nouit & decipientem,& eum qui decipitur. o aum i hmn sSiano pap \inni mn xVa qsK «τρ'ρτη ais ls s shiy qeaeipa nein nSi npna q*ra apip ρκ 14 «api: qin «hapa Njeiayai χηψ\Χ)η φηι : qquw Dip’ ippi» anppi 17 i aaan naya uo^n w jpn myA ηκ οτίκ 16 ΧΙν'ψνννΛ 10 VKUpqs^inn^nooan^iyanni I? :irnnVaatuniNnaiapia{pnnnatpn’NmaxYmapni 18 :>inn t ’ π eim map ρηηρρι pnap iam sniai^i ρχ’ηφ» nhsh >ipi>ns nnanS sain 4 i phs npai nA|p oyi pa^Pi-ns ttiia sV pnniai sah AnnS 5 t snoan ^ion paayi hsyptp’ oa 6 s sepi 'pnsinV pap i Αψ snapinp jpa s^ynuih i’pa i siis 5 t spAw nsarh q»ni nn» i»iAy in»s*| rtyis nhs oippuipi t^jyitai i»p pippn’ ixnnh ρίψι ’sasiai ’seiayi : piiiah p^ppn’ prpeaypp |Aitiq qhpyntDiq^ahnisyishSHpis 8 iqSiinq χιρψι sflfyiqaifiVin>yapiaW dim 7 in^asnnpnhs lApseiss^ 11 iiapiaa^aismiiiniSai^pennai 10 isqniayipisipinDnsphsVapyiisSip 5 ismma i Ninevai sahp ηΑπ niiipp snpan npy 15 i simippii naiei snpan ^ippa 11 i nh cyp> sSa^p sanioi jnan i^isapasnnpip 3 n l iippai ; v^npis’paii'n''.sp 15 i nnsn^shisniiapa^^hyiappea^.shnipsn 14 { * ί'Αψρι Αψ nSn. snoani ; sryiy naa 16 ( Interp. ex Grxc. Ιχχ, i ο b. * Si iniquum quidefl in manibus tuis, pro- r 4 cui fac illud 5 iniuflitia autem 'tn habitaculo tuo ® J %onhabitet. s Skenimiflendebittuafa- ij' cies ficut aqua pura. exues autem for dem , φ* j non timebis^. * Et laboris obhuifieris tan- 1 s quam nrnddrrq quaprxteriit, & non timebis. j * At oratio tua jicut lucifer -,de autem me- r 7 ridie orietur tibi <-vita. * Confidenfijue eris ,quoniam : efi tibi [pes: de 1 s autem cogitatione & cura apparebit tibi pax: * %equiefces enim, (ef non erit qui bellum 1 9 moueat in te.tranf nutati autem multi te deprecabuntur: * Salus autem eos relinquet i nam 10 fes eorum perditio , oculi autem impiorum tabefient. CAP. XI ί. ~PfifE[J)ondensautem Job dicit x * Ergo^vos 1 efiis homines , aut ■vobificum morietur fia- χ pientia? *Et mihi quidem cor ficut vobis eft: 3 * Inflas enim^vir Qt* integer faSlus efi in fiubfumationem-. * In tempus enimflatutum j paratus fuerat cadere ab alio: i Domufique eius & defirui ab iniquis · Veruntamen nullus confidat prauus exi flens innocentem futurum , qui pro- uocant Dominum . quomodo non & firutatio eorum enti s Sedmterrogaquadrupedafi tibi dicant-put volatilia cAifitibi renuncient . * Jparra autem terree, fi tibi dixerit,et ex- s ponent tibipifcesmar/s^ * jjhiis non nouit 0 m omnibus his, quod manus Domini fecit had i Si non in manu eius anima omnium viuen - 10 tium, & fpintus omnis hominis. *nAuris quidem 'verba dific er nit,guttur autem cibosguflat: *fln multo tempore fapientiapn autem multa pot entia·,ipfi con- 1 3 filium &· intelleilus. * Si deflruxerii, quis aedificabit 2 , fi clauferit 1 4 contra homines, quis aperiet 2 s Siprohibuerit aquam, Jiccabitterrdm .fi autem immifint, perdidit eam fubuertens. * cApud ipfumpotentia & fortitudo, ipfi 1 «| fcientia (fir intelleilus: I t 11 ϊίί B. μβψΑνώοιζ ifyj 0. it 5 • 14 * ii άνομον v εοιν b> χερσί Qv , 7 τορρω tcowQv cui fi, clhyJa q ov hcLttn Qv μη οωλι&ήτω. i '5 * όντως ·β άνειλάμφα Qv fi <®ξ$σωτΙον ωαζτεξ νόωξ xaBufiv. cAtftvtrn q ρύπον, yfif ον μη φοζηΒήο'η. i « 4 (£ fiv κόπον ϋτηλήση ωσπεξ χϋμα πονρελΒον, ψ) ύ 17 φοζηΒάση·. 4 ή q άοχή Qv ωσχηξ εωσφόρος, ο% $με- ι s σημ&&ίας άνατελα Qi ζωή. 4 πεποιύάς τε ίση, ο η εςί Qi ελπίς-, qal $ με&μνης xgjj φρβντίόος ώοεφοονατοά 1 9 Qi etpluifr 4 ήουχάσας fi>, yctjj (shc Sfcy o πόλεμοί σε . μεΟΑσ.λλΡφιοοι j πολλοί Qv hnS-nGvj * 10 f Qmnfijx $ ctvibir }χ 7 ίολάφ~{ . μ γ) ελπ'ις cum)v απώλεια, οφϋαλμο] q άτεζων QixnGvj. ιβ . i 4 Ύπολαζων j ιω<ο λίγα, 4 ύτα υμείς ες\ αν^ω- ι ποί,ή μώ’ύμψτελάοτήσει Q^iot·^ 4 κάμο) ijfij xafiici Kafi υμα,ς εςι’ 4 όίκααος γ) άφήξ (c α.μεμπ\ος sfiprfiyi αςγλ&όα.τμΛ, 4 ας γρβνον γϊΑαχτν ή%ίμα.ςο πεσαν fim ciMx, 4 οίκοις τε curti ύΜπορ$·ά<χ% \sm άνομων. ονμίωόε άλκίίμη^ας πεποιϋετω πονηρός ωνάϋω& ϊσε^ρ, oQi πα^οργίζασι fiv χυ&ον. πως ονχι (c %αΐζ chniv εςα\ > , 4 άλλάερω^ν τετξβ.πο^ ct εάν Qi απωσιν,ή πετεινοί %Pr ovqptpofi εάν Qi άνοίγίείλωσιν. 4 οκΜγησεμ $ γη, ϊ<ή' Qi φρμάη, (c cJ^ny nGvfitiQt 'φιχφνεςτής^α.λά.ΰτης. 4 τις qqc ίγνω ca ποιοι %υ%ις ,οτι γΟιξ κνρβον εποίη- σε Ot^Tctj α μή c 4 > fia fi. cimi' ή \fivfin πάντων iiv ζωντων (c πνεύμα ποΜ/Ί°ςάνθρωπον. 4 ονς φρ ycJtfi ρήμαίΟι d\jaxfim, λαρνγζ σΐτα ydjiTcvj , 4 ον πολλάγρβίω Qφίct > bi j πολλάβίω ΟΉιςήμη· 4 παφ mfi Ορφια ψβ άμΰα,μις, ωπάβουλή Hgr) ζμνεοις; 4 εάν χά^ζαλη, τίς οικοάομήσ <1 j εάν κλείση $ ofi- Βρωπων, τίς ά/οοίζα·^ 4 ZW κωλνοη fi νΐωρ, ζηρμνει τίώ ylw. Ϊμ q επά- 1 6 φη άτίωλεσοΆ ouv tIw xcficrsp ίφοίς. 4 παρ cimi κζάΑός ' 3 ( 9 ?) \ σ χ}Α, carri ϋπίςήμη ncrjjQwzm' y CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO; » .· η.· l nn a^-,mfi,rito-neaue habitet in tabernaculo tuo iniquitas. (Timcemm leuabis vultum tuunl M Sl inic l ultas eft m ‘| & timebis.^ “ Quoniam tu labotis obliuifceris, & quaft aquarii quae praeterierunt recor- abfqi macula ; &eris purgatus a eo ρ , r cor n US cuuml quod abit in glebam; & obfcuriras tenebrarum quafi lux ma- **U. , " e·*-™ 1 » ί'ΤΤΓ r^Z,X/Z4f«pXS&ftcaruri OTm i«: »ErcAteAno* [itq „i —**· Ε ί“Χ':ΐ^Τ"ί”·£ ihSiS^.&iibcr.aop^Wta.ds.&fp es eorum mcEf§r animae, cap. xii. deprecabuntur faciem tuam plurinn. C0C ^ ’ inseftisfoai,&vobifeum deficit fapientia. J Vefuntamen eft 'gjihi cor ficut vo- XjTrefponditlob V aoud auemnonfuntiicutifta? 4 Derifio amico eius fum,qui inuocat Deum & refpondetei;& jQbis. non futn ego differens a vob. P q \ ^ im p iis , q aid cogitationibus fecurus eft,ptiEparans fe ad tempus ftatutum. ^^VltoMSlifpforiideLt.n.abetnLlisfuisZdeLtdiiipto.ibus.Amontemtem&Moabitxquimoianrarconfidenter, Fili| Ifmahel qui prol^rc aeg fuper quem adduxit Deus plagas manu fua. Veruntamen interroga tradentur in manu ’ itnpioi^tn qui Jtf^°* * 5utloqu«tc terr* ,& docebft te;& narrabunt tibi pifces maris, nunc iumcnta,&docebunt te, & aues c*i, 'nmc a i ^ .. i„ cuius manu anima eft omnis viuentis, &ipiritus omnis carnis 5 Quis neicit omnia hxc,quoniam verbum D omini kc,t noci „ am cft f ientia , & in \ 0Dgxais dierum prudentia. viri. “ Nonne auris verba probat,&paatumpi g ^ u Eccedeftruet,&nonaedificabitur;concludethonii- j* Apud eum eftformudo & fapientia, ipfe habet errantem & decipientem, r 1 5 > at 6 : SVin' csujsin SSip crroi/i’ tSid * r 5 > % ; AT ■** ~ ; f 1 ** i manas τιϊκ τοκη πη 3 Β’ 3 ?οηοιο * |V ·· : T ; ·· i ·.·:-- *·· · -■■·>■: J : φθ* ΟΒΠ'ΧΙ TTHP 0ΒΠ3 η’71Β * »^»O 9 pt ( O 80 ia» 3 DKiS 秣τ »59 * i ?—isn ca>j?»3K nnpn d’3hj-Sk na igw 5 imoSsniKSNsn^n^pmpaj/nVja » ! carun οίΛ m® βι3νί οίΛ xuct * . i"* ~ . . · “ l . - : ' irimE^flWfj|*rrqy 3 7 tdd * 17 18 I? 11 11 *3 M i o b. Tranflat.B.Hieronyrni. !i 7 ‘Adducit cofiliarios in ftultu fine,& iudi- ! TQyseagmliiK-t^ ^ - w ^a» s a» : nS «m ais niw an,· nn&n Vann * ! C330 ’3JK Ss3'nS ’3K1B 'TOT 03TO73 * j·,· · w t v·· 'ftr — · · J" T V · * T JC ί Γ3ΠΚ S»-*?# Π31Π1 737K 'TJtSn ’ JK oSlK * » |t ; v «»·· v - κ·* : a” —: - v · -n *** :CD3 l ?3 l ?SK’N3'npiff-’ l 73b0ninoui quacunque 4 e> 1 'vos fcitis, & non imprudentior fum τι ηοτον ελεγ- ξΊ ύμας. ei j χςμ κρνφΰ βσζβτωκα Ζουμάρετε' ι 4 πότε^ν oypfi h §)να auri (ττρβ&Υκτει ύμας j φόβ(& ι β Ttafi dxtfd oBmc εετειτ εμύμΊν' * )κτοζγισ·Τ) β νμψ* τ αίεωζραμα \Qv CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. .7 n u i ducit confiliarios in catenis, & principes ad infamam redigit. 18 Catenam regum diiToIuit,& accingit balteo lumbos eorum. ” ducit principes incatenat 0 s,& fortes diffipat. Aufert ventarem labiorum vera C mm,&eloquium fenrjm tollit · fundit defpedionem fuper principes.,i& fortitudinem regum infirmare facu. Qui reuelat profunda de tenebr,s,& produc.t inlucemvmbras mortis. - Multiplicat populos, &d,fperdit eos; extendens retegentibus,&cap.t eos. Au % ens fip.entiam cor- dis primum populorum terr 2 ,& errare facit eos in vacuum vbi non^eft via. ^ ^ Palpant tenebras & non lucem, & errare facit eos quali Sca om nia h*c vidit oculus meus:»idiuit auris mea,& intellexit fibi. ‘ Secundum fcientiam veftram noni etiam ego, nec differo ego L· [vobis. · Veruntamen ad omnipotentem loquar :& difputate cum Deo volo. Et vos vuq ; eftis coaceruantes mettdacm;quafi medici idoli fic eftis omnes vos. 4 Quis det vt tacentes taccatis,& fit vobis in filpientiami Audire nunc corrcftionem meam,& contentionem labiorum meorum aufcultate. ^Nunquid coram Deoloquemini mendacium,&ad eum loquemini dolosi Nuquid faciem eiusacc,pietis umo Deo contendetis^ 5 Nontie reitum effet quod fcrutaretur vos?an quemadmodum irridetur filius hominis,irrdetis verbu eius? " Co P ripiedo corripiet vos,fi in abfcondito facie eius accipitis. " Nonne ciim eleuatus fiien t fuper folm mdicq,terror e.us conturba, bit vo$°& timor eius irruet fuper vos? " Memoria veftra comparata eft ciner,: apud lutum funrdorfa veftra. facete a me & loquar; Snfeat fuper me quicquidVueric. ^ Quare tollam carnem meam dentibus meis , & animam meam ponam qua fi m fuperficie manuu m "aruS Ecce fiocciderit me, coram forabo: veruntamen vias meas coram eo arguam. Attamen ipfe eft mihi m filute, quo, mam non ingredietur coram eo delator. 17 Audite Sc fufcipite verba mea, & conucntionem meam in auribus vcftris. avK IQB. T _ ■»3!S“’3 ’nyi’ qara >np/ sa-mat» * » / 1 i t; v : jnjxyiinnx nrijns nas? ant^n^a 5 ' ώ aaaa w nap wrrha α>!φ-ψ * · STTTONt I·· T ■· :»jnyan-Sii ηιρα>κ·ί pnin >7^*? * ” »rtM3Pii »jwa nixam rwii? h nas 4 *> ! ’ΰππ :3»iNV?3'fnnin’nDn^3a‘naS * ; φΊηϋ3’/ώ'ρ;ηχι fnj/n nJ?j?n * : ^jnuispj#nini ηφο aharna ~bl ? tjrthiK-Vg awni ’^νιό? a?m * «ngnnn ^yyicntf rwnVaKuaanba^apaiKim * τ ' ! iSvjatpio»# ·βρ ?Φ* mVaix : iioir ‘nb'rnan Sa*i ta> psa aa©B3K’an»nx'i rjnpar-irVf)^ *. ij 4 2.6 * 17 4 t 5 18 » nnxx^^aaamnatrrna * ,τ ... - .· -r · -ΤΙ I-- · 101 ~\n$ νψΊξΓΊΖΌΏ W αφίΠ'Πίί * i nhjptfSim;# 5 W tsps ithHi; Vim vSyo rw 4 J «»♦ T ; Vi· - ΛΤ : v ; -»T T ·· J·· ; q»Srj* myi rrgr-ca^ i— ιιρη $7 tn ’3 * : ‘nnn ab inpjvi j ijm rniansj/si iaw fjga ρρ,ΓΟκ 4 ; jior 1D3 t» j? nt?gi ηιψ_ o’p nna 4 * jwaiKj/iyv^nnrionaji * J : - ,T - r s ax ·.·:·.·- tj ■.—.·: j j^anannnnJio^DDO-i 4 ?^ 4 n| |·· t; “t ; v Tranflat.B.Hieronymi. |i* 4 Si fuero iudicatus,fcio quod iuftusin- jft>ueniar. 4 Quis eft quiiudicetur mecu? ve- ( ioniat. quare tacens confumor? 4 Duo tan- Dtum ne facias mihi,& tunc a facie tua non μ.ι 4 .< ii abicondar. 4 Manum tuam longe fac a me, ii & formido tua non me terreat.·* Voca me, , & ego refpondebo tibi . aut certe loquar, i 3 & tu reiponde mihi. 4 Quantas habeo iniquitates & peccata, fcelera ( Aiea &delida «.meaoAendemihi. 4 Cur faciem tuam ab- lcondis,&arbitraris me inimicum tuum? ij 4 Contra folium quod vento rapitur ofte- dis potentiam tuam,&ftipulam ficca per- 6 lequeris. 4 Scribis enim contra me amaritudines , & confumere me vis peccans a- r/dolefcetiaemeae. *Pofuiftiin neruopedem meum, & obferuafti omnes femitas meas: & veftigia pedum meorum conlideralti. L 8 4 Quiquau putredo confumendus fum, & quad veftimentum quod comeditur a tinea. cap. xim. i |_^Omo natus de muliere , breui viuens i tepore, repletur multis miieriis: 4 Qui quali flos egreditur ■& conteritur,& fugit velut vmbra,& nunquam in eodem flatu 3 permanet. 4 Et dignum ducis fuper hu- iufcemodi aperire oculos tuos, & addu- 4 cereeum tecuminiudicium? 4 Qjais poteft facere mundum de immundo conceptum j femine? none tu qui lolus es? 4 Breues dies hominis iiint,numerus melium eius apud B re eft.Conftituifli terminos eius,qui prar- 6 teriri non poterfit . 4 Recede paululum ab eo,vt quielcat donec optata veniant,& li- 7 cutmercenarij dies eius. 4 Lignum habet fpem;li pritcifum fuerit, rurfum virelcit,& 8 rami eius pullulans, 4 Silenueritin terra radix eius, & in putuere emortuus fuerit 9 truncus illius,*ad odorem aqu^ germina·’· bit,& faciet comam qnafi cum primum o plantatum eft. 4 Homo vero cum mortuus fuerit,& nudatus atque confumptus, vbi ii qua:foeft? 4 Quomodoii recedant aqu£ de mari,&: fluuius vacuefadus arelcat; caiam 19 18 10 pisons nna ^HKinjo 19 inis sas ons nyT. san. nnqo pi? sn im^nmVios^sqanwsJsinpm 11 «wn^s^FiVirnpniR^PIT. 11 noas isS^otpip qipipn sQ3on l *‘ 1 φ ψ soaihynh pHon ιη.ιοψ no 1 ? 14 i m’yiis υη^οι nno paimjuy Λ nos x 3 »cn.DHspnS ; 31 ? η.ψηι 17 :rni^ipnny υ^ηηιηι snqno'hymnpnons lS j unisSunn^nn n» pihyilnb 5 !Dip’shi sSid γη piJsrn γη 1 ! sinyaipi ρηι'^η snnK J ;nvina 1 jiSpx 5 ' jnhpiavinnnsinnnhs pfiS^spmnaasriDsi^Jtnnomio 4 tqny sjnnhyn^:’ynnpQ ons 7 j ιτηί'α Niutj? rrioiD Vsp.n. ny nnnp pioan nao pioa 6 i *iay»s’?.! maj? nn^n qga un*}: pap »101» panp mn» ί naw fiyov ζποιήτω, χφ %d%y \π<Λΐ£α.ς eitreXS-eii/ cvdmov 0ου qm κ&μοιπ. 4 * τις γ) καθαρός heu fe' ρυπα.· } ctM’^ lem ψ) μίά ήμζρμ ό βί& cani Φτη £ γής. i * 'Χξβμη&ι ο μίωζς cund cdfop Qoi\ άς ζφχ ^ 17 ι% ύαη \ 27 ΓΖ. ί ν ·/ me terreat. r Pofea njocabis 3 ego autem tibi obediam: aut loqueris , ego autem tibi dabo refjoonfum. % * G)uotfuntpeccata & ini- x 3 quitates merci doce me quae funt. * Cur a me abfeonderis ? putafli autem me i+ contrarium tibi ; s Aut tanquam folium quod i j mouetur k vento vereberis 3 aut fient feno quod '■ *\ fertur afiiritu, contrapofitus es milii: * Quoniam fcripfifli contra me mala. cir- cumpo[uifii autem mihi itiuentutispeccata i 4 Pofmfii aute meum pedem in impedimen- ί to 3 obferuafti autem mea omnia opera ; in autem radices pedum meorum njenifli: 4 Quod meterafeit ficut wter 3 autficut Ve- fiimentum quod comeditur a tinea. C AP. XI III. J^fOrtalis enim natus de muliere breuis mi- ^ia & repletus ira:. 4 nAutficut flos qui floruit decidit, aufugit . autem njelut mmbra 3 (fly non fietit: 4 C(on e>* huius rationem fecifli 3 (tfl hunc i 1 fecifii ingredi coram te in iudicio. 4 Quis enim mundus r erit k firde ? fet% nullus 3 4 fi rvnus dies ita eius in terra. 4 Ciumerabiles autem menfes eius apud te. i in tempus pofmfii, & non tranjgrediatur. , 4 flecedeabeo quiefeat, & Utificabit 6 7 vitam ficut mercenarius. \ Eft enim arbori Spes : fi enim pracifa fue- i rit, adhuc pullulabit , & ramus eius non deficiet. 4 Si enim fenuerit, in terra radix eius. 8 * in autem petra mortua fuerit, truncus eius *ab odore aquτγ\σ μ, r ςελζγχ^ curti. . * 'fcMOQ -μγις ΰ$'ατ < &’ άνφγκτει. itornet $ Βενκτμον ωπϋζξ νεοφυών. άνΥΐξ ά\) τζλ&υτΥΐβμς ωχετ, πεδίων dfz βζβτς ebt 5 ' » / ετί εςι. * 7^ αηάχυίζετΜ Φάΐ^αοτα, πόσιμός\ζ ζρη- μω$αςΦζγ)ζμν 3 ν. Λ i £ie ia arti ·■ xS n w taSa-ij? οιρΗΛι aattf : CDpypmivi Κ 7 ΐΐϊ'Ρ’ t|SR aianj? avnprt aten 'jiarpa '#i?’p· * :>:ra]ropirSrT\0T) ‘ii^ivn wajwVa rvrvn naa manas* 1 ppannt^tia ; jjraji ηη» ftpyvb 3;» >a3Ki tnjan * twseir^pTtiefri^.iiSDnrwnrana * : » 3 irWVstanvjn»aTftS 3 Dnn. * j- : · ~ λ * i * - : · ·*· ^ i naipap pnpnisi Via^aiannDmsi * γψ-ΊΗί n*jvs©tjtMyno*b lpnttfEvaass * ;masnuiiasmpm -p ;j τ vs v ^ v; e-| : · : : mnVipm vas naro fann nwVinspnn 5 : vh va^sSi viysri jrv s*Vi vaanaa’ * i bzxnvby ■fensfrO’ vbyinv™ 4 jt ·.·: v vt·» : -j «t { · jt r t τ ;i ,?;·'" id i nasp.’ja’fin ·| A\* |jm ‘ ita»onpssVav πη -fl?! π$!όφοζΐ *, iD3i*ii>S)* α^οΐ tiao’sVnananain * |T T· J ··)«:· j + T ;l --.·· i^s-aaVnnnyynamnsnnsnnris-cis 1 : cavor® ρϋ’ηώΐτι'ΐ’Β ! i"|3-iai;>^»pSipias-sVi^’a^’©T. * i nSSin ruma asVi i^in oas ?w*snn * s T . |-p ' tj V 5 ·■_ ; *·* x * ft\) - * ~*5 iraaan^spaamj/praniSsaipan* : ίνίίπ uajr s*Vi rari na sVi njnrno * \ j . X } J· T ·· · - ft T J· X - JT - : "jaj? psS -άτί Ss mpiruri 300 ajran * : ^y ponrrra τφ U|?rng * : |»Vp ^spns^im^nnV^K anwr» s jnpsai^pis^ainaTnanas-nn * iob. . Tranflat.B.Hieronymi. ti 13 14 15 16 17 18 19 io u 1 l 17 Sic homo cu dormierit no refurget.do- ♦, necatteratur.caelu noeuigilabit, neccofur 13 get de fomno fuo· 4 Quis mihi hoc tribuat vt in inferno q>tegas me, &c abfcondas me donec ptraieat furor tuus,& coftituasmi- 4 hi tepusin quo recorderis mei.> : 4 Putaine ^-» 3 · mortuus homoruriu viuet. ? Cudis diebus I, ’ f ' 3? ‘ c q.busnucmilito i expe 6 to donec veniat im 5 mutatio mea. 4 Vocabis me,£t ego rndebo tibijOperi manuu tuaru porriges dextera. 6 4 Tu quidem greifusmeosdinumeraili^ied parce peccatis meis. *Signaftiquafi in iac- culo delicffca mea^ied curafti iniqtate mea. 8 s M 6 s cades defluit,& iaxu trasfertur de Iq 9 co fuo. s Lapides excauataqug,&alluuione paulati terra cofumitur_. & hoies ergo fimi o liter pdes? 4 Roborafti eu paululu vtin p- petuu trafiret: immutabis facie eius, & e- 11 mittes eum. 4 Siue nobiles fuerint filij eius ii fiue ignobiles,non intelliget. 4 Attamen ca roeius dum viuet dolebit, & anima illius fuperfemetipfo lugebit. cap. xv. i J^Eipodes aute EliphazThemanitesdi- 1 xit: 4 Nuqd iapiesrndebitquafiin ven tu loques, & iplebit ardore ftomachu fu u ? 3 4 Arguisverbis eu qui no efl: aqualis tibi,& 4 loqueris quod tibi no expedit. 4 Quatu in te efteuacuafti timore,&abftulifl:ipcesco j raDeo. s Docuiteminiquitastuaostuu, < & imitaris lingua bIaiphematiu. 4 C 5 dena bi tteostuu, & no ego, & labia tua rhde- 7 bunt tibi . 4 Nuquid primus homo tu na- »tus es,&ante oes colles formatus? *Nun- B quid confilium Dei audifti, & inferior te 9 erit eius lapientia? 4 Quid nofti quodjg- noremusiquidintelligisquodnelciamus? 4 Et fenes & antiqui lunt in nobis multo vetuftiores quam pleres tui. 4 Nunquid grande efl: vc eonfoletur te Deus ? led ver- i ba tua praua hoc prohibent. 4 Quid te eleuat coy tuum, & quafi magna cogi- 3 tansj attonitos habes oculos? 4 Quid tumet contra Deum ipiritus tuus, vt proferas de ore tuo huiufcemodi iermones? Qhid efl: homo vt immaculatus fit, & vt iuftus appareat natus de muliere? sup.M>. XI 13 IO 11 II j—jDin mapnmirrip? 13 ! pn^en.pyno nSi Nvyitijn pii7n> xh sqotp n’ t 7‘jip mp» kSi 'Sn iq\ Soa mn. iDssri tnaa nio> ρκ 14 i >V npn qm mnn iy »jrippn s Dn ipSy “iiojn n 1 ? ^cn’rny’os jns οηκ 16 \ q-ps’ naiy 1 ? q 1 ? kjni tap ann 15 ; pn 19 i nqns topHnpp ιΐ’φι *Κ)»> Vpa mo oqm 18 ; wiyVyinnrnnnp^jqDqnppp 11 ! njqT^ni nqropVp pnpSrnsoSyS njpSpn i0 t uniam dj*d napi Nyqxq m i Kfiqiaj? op Nipspp niy πφωι Pns n?iy κίϊϋ onnD». si iy nqto^oqa 11 j pn 1 ? pani i snn.qm >iqn spyii mia snyi am’ νοόπι 1 ! ipsi rom roi aman 1 X Μ Interp. ex Grazc* Ixx. i o b. 4 Homo autem poflquam dormierit, non re- ί » farget,quoufque colum non con futurn fit,et non »' excitabuntur de fomno fuo. * Vtinam enim in χ \ infiyrm mefermffes,abficondiJfes autem me donec eejfafiet tum furor , φ* conflit um mihi teprn in quo meniopam mei facias. *Si enim mortuus fuerit homoflnuet pofiquam coflummauent dies vitafux.expeSiabo quoufque rurfitsfid.*Poflek χ 5 mocabis, egoatyem tibi obediam j at opera manuum tuarum ne repellas. 4 Numeratti autem i« meafiudia , & nonpraeteriit te aliquidpeccatorum meorum* Signdfli autem meas iniquitates t 7 m marfiupio,adnotafii aut efi quid inuitm tranf greffm fum. *Et veruntamen mons cadens de- 18 cidet,& petrafenefiet de loco fluo,* Lapides ca-1 9 muerunt aqua , & demerferunt aqua fupina cumuli terra. e>* expeffationem hominis perdi- difti. *Expulifli eum in finem,& abiuit. impo- io fiutti ei faciem & emififii*dMultis autem exi- ί χ fientibm filiis eius , non fiouit ; fique pauci fuerint ,non fcit.* Sed carnes eim doluerunt, ata-n nima eiusplorauit. cap. xv. Jj *JB(fondensautemEliphazThemanitesdicit; χ *Nunquidfapiens reffonfium dabit intelle- * Sim fpiritm, & impleuit labore njentris,* Ar- 3 guenstn verbis quibm non oportet, in fermoni- bus quibm nulla vtilitas.*Non & tu expultfii 4 timorem, confummafii autem njerba talia cora Domino ? 4 Rem es njerbis oris tui, non difcre- j uifii njerba potentumf* Redarguat te tuum os, c & non egoat labia tua tefiimonium dent contra te. * Quid enim nunquidprimm hominum 7 natm est aut ante colles induilus est * Ordinem 8 Domini audifii·, in autem te memt fapientiat * Quid enim nofti quod non nouimm ? aut quid intelligens quodnon nos? *Et fenex an- χο tiqum innobis, gradior patre tuo diebm.*?au- 11 ca qua peccafii merberaim es/valdeJupra modum locutmes. * Quidaufium eB cortuumtaut quid tulerunt oculi tuit 4 Quoniam iram rupifli 13 coram Domino. protulifti autem ex, ore njerba talia. * Quis enim exifiens homo, quoniam e -14 rit trreprehenfibtlis? aut nat futurm iufim natm de mulieret ΙΩΒ. μθίρμίιγώιηςτων o 221 11 djj3p&7r(Sy f κοιμη3-&ς4μή d/bafin, εως άυούομ- ροςύμη σνρρμφη,^^η fi^vwi^rnGifj οΐζντηιχ t wufv, 1 5 et yho(pzh 9 V b α$γι μ,’ εφνλα^ας,εηρνφας εως d/j 7icu)fflfigu Qv T, opFoflc ταζη μοι yqflpop b ω μνάα/ν χ4 Ttoiwofid/j yJ ‘λττ'Φάρη άυ'^ρωττος σνυτελε- ποποίο$Αηώ5μη<ίας Ιεμχ^β <$πιτ,$$ΰ- μα^μ,ψί ά μη 7ί:μελ$-η <τε «qV τ$ν αμα/ρτιωρ μου. * ε^φράγισας U μχ τάς Μομίας b βαλοΛτίω,επε ιτηφρω j ei τι amplicvp&lw. * * * 4 vfiq Ttihfl ο^ς.πίπίον δΐάπ 2 o-«roq,(e π ετςα 7tcL7\uj.'Awf) cjk £ τπν, αυτής. * λιύοις ελε<Μ)(Μ vf ctfgiyfiq KctTUAvcrcs) ufaflct υ%\ιά χ^ωμα%ς f γης. xfj χχχομονίυυ Μ^ράπχ dm7\ita.g. 10 'amgajjfiveig τεΤ^ς qgij dyffis. επέςηιτχς djjtflV 11 (®ζ$(ίωπον ψ) οΐξαπές-ζίλας. f noRhm 3 τύν cmd.cbc oiior \aJ>' τε ολίγοι f{ υωΡ ) , ebc c $m~ “ ςατα\. * ct /λ’ n cu (fctpxig dmdnhynQav, ή q ψκ- χη ώπύεπϋϊΰηνν}. ij χ 6 17 I 8 IS 7 ιε. i * T πολα&ων $ ελιφοίζο $■αιμανίτης λεγα, I * 7τάτεξβΡ 6φος 'άπόχ&Μ ί m{ οτωίτεως πνέομαι %ς, ncy ανετιλνχτε πόρο» ΐας^ς, 4 ελεγχων b ρήμααιν 4 οίς ονΤΑγοις οΐς bqV οφελ&, * ου χμ) συ άπε- π ornus φάζον£μυετε.λ έ<τω q ρημάδι %ιααί(μ ανοΛτίορ £ s wym ; * c d ρήμα.οι ςόμα,τς Gv,d ίϊέχ&νας c ρήμα%*. ^αςων, * ελίγξαί (\ fcrov ςόμα., ^ μή είω, %ί q γμλη Gv καΐ^ιμομτν ρ ή QoxtM Gv 7 *τίγομή πζθύΙς>ς Mfyd κμ Iflpvndng · ? « dimv s επάίης 5 * συνάμα χν&χ αχήχοα.ς 3 άς ϊε (τε ά.φίχ.έ% 6 - 9 φία·^ 4 & π γϊο'βας, ο efaoibctpffi· ή, τίΟμνιάς,οούχι (£ χ ο ημείς-, * neu γε 7ΓξΖ(Γ&υτης ηαά γε ιΐαλαχος b ήμίν, βαρύτερες πατερβς Gv ήμερμις. 4 * ολίγα ωήμοσρ- τηηας μεμάςίγοοσαι, μείαλως νζτερζαλλόηύΰς λελοί- I I ληκας. 4 τ ν ετλμητοΛ ή nct/pfia Gv-, ή τί επΙιυείχ,Μ χ ) (§) οφθαλμοί Gv, *οτι %υμον ippn^agbajpTtoy £ην- &ου. οίξήγαίες $ ομ ςόματ& ρήμα% %ιοω^. χ 4 4 τίς γ) μ βρε?ςρτι εςοα αμεμνΤ&ι η ως εσόρι^ρ^ Sincu®* 'fpvnfgFwuaa^·, ^ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO* » n Et filius hominis dormit, & non confurgi t donec hon fint cadi: non euigilabunt impij,nec fuicitabuntur adorno fomhi fiii. ” Quis dabit vt in domo fepulturar celes me,&abfcondasmc donec auertatur furor tuUs, & ponas mihi ftatutuin vt recorderis mei? M Si moriatur vir impius ,nunquidpoteftviuere . ? propterca omnibus diebus militia: rnear expedtabo , donec vgniat immutatio vit^ mese. M Vocabis,& ego refpondebo tibiiopera manuum tuarum concupifces. “ Nunc enim greifus meos nurri|rafti,ne obierues fce- leramea. 17 Signarumeftin libro memorialium delidum meum, & accumulas fuper iniquitates meas. ‘ s Verinuamen mons cadens defluet; & petra transferetur de loco fuo. '* Lapides comminuunt aquae,& inundant fpontenafcentia pulueris terrae .-ficfpem fiiij hominis f icrdidifti. 10 Perficies eum in feculo, & abibit, immutans vultum eius,&: dimittes eum. 2 ' Habitant in gloria fihj eim, & neicit; tribuantur, & non attendit eis. Vcrunt3nen caro eius antequam claudatur feretrum fuper eum, dolebit: & anima eius fuper eum luget m domofepulturae. cap. xv. E T refpondit EliphazCrjui erat de Theman,& ait: ‘Nunquid iapiens poteft reipondere fentetiam quae fimilis fit vento,& implebit quafi vento vrete ventre fuu. 1 Qui arguit verbis,& nihil docet,& iermonibus in quibus no eft vtilitas/Attamen fi tu multiplicafles timore, & minuifles verbu coram Deo. 'Docebit enim te iniquitatem tuam os tuum.&eliges linguam fapientum.* Condemnabit te os tuum &ηό ego,& labia tua teftificabuntur contra te. 7 Nunquid cum primo homine citra patrem & matre genitus es,& ante colles creatus est ‘Nun- quid in fecreto Dei audifti,& extin&a eft tibi fapietia’ "Quid nofti quod nefciamus;quid intelligis quod no fit nobifeu; Veriitame canus & 15g?uus inter nos,& maior patre tuo diebus. "Nuquid paru tibi funt confolationes Dei. ? & verbu in quiete videtur efle apud te. 11 Quid docet te cogitatio tua,& quid annuunt oculi tui? ''Quod ducas ad Deum fpititum tuum,& proferas de ote tuo iermones· ‘ 4 Q%id eft filius hominis vt iuftificctur,a'it innocens fit natus de muliere? X - 3 Λ .f -2.4 i 16 »7 ia svn «r-irioibcrt ab vEHj» jrn * «» : wjn a»a 3 nnic?“©’t 3 {i>si * ·->- - kV · *T ; V i ; . k l -i inVlIi ! r ; “ ; r^spKi’ri»tn'nTV 7 -j;ow^nN 8 !£Πηΐ 3 Κ 0 ΤΐΠ 3 'ί 6 ΐη’ 3 »α» 03 ΠΤ 1 ΡΚ s |τ —. '· —.· j : »■· - j · τ —. v -j ! Q 3 W 3 Tt T 3 £K 7 I ΠΚΟ Π 3 ί 13 a l?? l °i*? * cawnaoDiVnnrioNiin penna»- 1 » s :^ 7 pSi? 2 i ’3 ! 13 X 13 ’ TW 01 *?Ε ?3 T 31 K 3 DHna-blp s ^j-qoanEf \>gw:~io 4 : 3 ΊΠ *tui> 1 T 3 pap? 'jnj orM? Niin rp * 10 b. Tranflat.B.Hierony mi * i* 4 Ecce inter fandos eius nemo immutabilis, & caeli non funtmun di in confpe- 16 du eius: 4 Quanto magis abominabilis & inutilis homo , qui bibit quali aqua ^iniquitatem? * Oftendam tibi,audi me ; 18 quod vidi narrabo tibi. ^Sapientes jC confitetur, δαιοη abicqnduntpatres Tuos. * 15 * £ 6 | * 17: 4 18 1? ΐ’ήν φα3 inaprui npisai iv innj»’ : nnnS ί 733Π’ ’7 KtVk 1 17’ WW nD3“’3 * JT - ; · - - V ; ΛΤ J·· V ■** j vw »aa *ajri imi vbn m : boroy no>s wn wm i> aa nor >3 V | τ ·· Jf · " t — — A i V { jt τ wt · · 1pS 13E?’'X7 Ε3’ΓΙ3 Π17Π33 0’7^ 1 ]3t£?’1 ia^Vnngnrncix fix 1 ? np^xSi iS’n c 3 ij 7 ’"xVi ypyi-tb ! : czsbia Γ73 nbp ΐΡρ.’ίΙΐηρίΙ’ΙΙΪίΠ'ΊΡ'ΊΙΒ’-χ*? * !1’2Π173710’1 f i V :imiarin’i7nxw"’3nj?n3if35ox’-7x * >« :π33Πί6ΐήθ3ί^ηπΐοΐ’-ί03 * »■ X|X - J x · : A- X · i :im3nii3'*i7^_>117D3ja|3Dpn’ » ii nntp^SnxnSpxsixinaVs.^nnnj;-’? s » rr-ianp^snoipaiiKlSiVajfn-io 8 J ? 4 Quibus lolis data eftterra, & non tranf- ϊ8 ' h°iuit alienus per eos. * Condis diebus fuis impius fupbit, & numerus annorum incertus eft tyrannidis eius. 11 4 Sonitus terroris lemper inauribus illius; &cum paxfit,ille lemper inftdias fu- 11 ipicatur. 4 Non cred it quod reuei ti pofsitde tenebris, circunfpedans vndique *3gladium. 4 Ciim lemouerit ad quaerendum panem,nouit quod paratus iit iri *+manu eius tenebrarum dies. 4 Terrebit eum tribulatio , Seanguftia vallabit eum ficut regem qui praeparatur ad proelium. m 4 Tetendit enim aduerfus Deum manu * ^ fuam,& contra omnipotentem roboratus i«eft. 4 Cucurrit aduerfus eum eredo collo, & pingui ceruice armatus eft. 17 4 Operuit faciem eius crafsitudo, & de lateribus eius aruina dependet ? · 18 4 Habitauitin ciuitatibusdelolatis, & in domibus defertis quae in cumulos fune 1 9 redada/. 4 Non ditabitur nec perle- uerabitfubftantiaeiiis, nec mittet in ter- ra radicem fuam. 4 Non recedet de tenebris, ramos eius arefaciet flamma, & auferetur fpiritu oris 31 eius. 4 Non credet fruftra errore decep- ptus, quod aliquo precio redimendus iit. 31 4 Antequam dies eius impleantur peri- 33 bir, & manus eius arelcet. 4 Laedetur quali vinea in printedlore botrus eius, Sc quali oliua proficiens florem fuum. 34 4 Congregatio enim hypocritas fterilis, & ignis deuorabit tabernacula eorum qui munera libenter accipiunt. 3 s 4 Concepit dolorem,& peperit iniqui- m - !> i tatem, & vterus eius praeparat dolos. 3° Pfalm ounn ρηηϊητπρην !·ωρ Γ κ ? , κ ', 8 ρηρ.^ κη . η π. Ν >, κ ·φ>^» 3κ η ' * «""»1«·» *»n*WiinnTn^n M «nw,mrm»>,r« ^ , 1 S 17 1 pnnnasn κητίόορ papa sbj pini ppisrri 11 i n»pnn pii »30 ‘isp q 4 ? nn« tsfiipn^^ipnKisi^pjpiDsnpisinisv^q^i^a 10 ' : pniJ ’3 ’JiHn nai; n)] svqts ηΐ’ηιηκ diod^i niuinppw nV 11 ‘ i m>n» spina snSy ima αώψ ψ.ηχ parti ia naasa DJma smriq Vp 1 ' pnirip ^ 5 ». ’ * ^aitin t=«' nqiannyo ops jrv. sin is pinh sin amo 15 1 sanna pSopS sin . . ··■ · --i i T : - ; » . .|Τ( iVinsasapnannrioinni 16 t naatv vy$ nj^ nn’nW? mntt 15 1 pMi^asnnrjrisVinsoqqS&qignn» ^ 48 iS^aii^satpinna^napiriiamiTssnDins t 17 PiDnnuin ...x.- *·· 1 prqp s^ns*7 nnoni sSi nnny ο’ρη’ sSi nnyni s*7 19 1 pnbiVnnynsinpnVpam». snnuidmiypsnpriiviujnappmis 1 ? 3-1 ' ' in^snnaansaymnyi^n^in^rtiamnioipqiriin^inyisS 30 nrionnnnas3£unmnn» 33 ssiaiaymn xb nmiyinnmapiSonnnmi 'shn 31 mjiniflmn .Π' 51 ? 7 Κ 0 ί 7 -? ..>»-.> 4 "’ w i s^a'J pano pnipna υιιρηι ηρψ pSHoni niyri p'rf rn 31 Interp. ex Grase. ίχχ. ϊό Si ί Ώ B. . /λβίρμϊΐΐ’όίιαιςτων o 223 4 Si in flanciis non credit , edum autem non mundum coram eo. 4 Sine autem abominatus e> impurus <~uir bibens iniuflitiam quafi potionem. * Renunciabo autem tibi, audi me, qu& non abfeonderunt patres eorum. *'jpfis autem jolis data efl terra, & non ve mt alienus in ecg. 4 Omnis njita impij in cura^anni autem numerabiles dati potenti. 4 At timor ipflus in auribus fuis cum Viflus fuerit tam in pace agere ,naeniet eius flibuerflo. 4 D^on credat auerflum effle a tenebris ,defli- natus e β enim iam in manus ferri: 4 Ordinatus efl autem in cibos %ΐζ. * 7 tag ο βί& drdoSg c v χΰ^ςρ^φπ. μ,η πίτώίτώ '^πος^φΐιυαή )κπο σκο%ις. evrs^i?C ) wcty eig χόα&,ς (πΙ«^ϋ* * xaflciTefciXTCXj β eig crfrci γ/φιν. oih β αν ίαυυτύ οτί μαία άς π)ωμα. ημίομ β oxorjvn * tufa* 5 -ppfliwa, dwa.fx.yi β ψβ $Αΐψις oudfv χαΐίζ^ ωαυίξ ςξμτνγος ττξωζς-β^ης πίπίων' ■ οτι vips χίίζμς ανουντίον κυρίου. cJaJb β παν^χζβί- %ξβς ifqptyyiAtdtrcJv. 16 s J\j ρμμζ b 's QJVdjoTioV ctisrflv^pei hsv lidypa vdfigi) d- cm$@ r> cw$ 17 077 ixctAvif/s τ ώ&ς-ωτϊον cmd αν τίατι cLjt$. ^ ΙποΐΥκη ccfct^uiov <ΜιΊων μηλιών. i» * aj)Ai£rfly) βπ0Αοΐζξργιμοις/κτίΑ3-οι β dixovgdoixvi- %ις.ά β caadvoi μ τίμα^ olAAsi )xmiGvfl i5 * otm μγι πλουτι^ΓΥΐ, ϋτεμ·η μώη ckrtdflgi ίπα/ρχρν- fgu ου μη βαλΜ ο® γ% ι nud /ά* . * ου β μη c /αφνγη τ οχό%ς, τν βΑαςον cwrfl μα.ρ$Α vetj dfli . 15 Ecce in fandis fuperioribus non credit, & angeli excelfi non funr mundi coram eo. ' 6 Quanto magis abominabilis & immundus filius hominis, qui bibit ficut aquam iniquitatem! * 7 Nunciabo tibii audi me, & quod vidi narrabo. “ Quod fapientes annunciaqerunt, & non negauerunt quae tradita funt a patribus eorum. " Quibus folis data eft terraj & non tranfiit alienus inter eos. 10 Omnibus diebus impij ipfe contaminatur, & numerus annorum abiconditus eft robuito, " Vox timorum in gehenna in auribus eius, quando habitabunt iufti in pace in vira aeterna, vaftitas veniet ei; ^ “ Non credet reuerti a tenebris, & paratus eft iis qui occidunt gladio. 4 15 Vagatur ipfe ad efcamvbi eft; icit quod parata eft in manu eius dies tenebrarum. H Conturbabunt eU:|i tribulatio & angnftia, circundabunt eum ficut regem c(ii ftat vt circunde- tur legionibus. 15 Quoaiam extendit in Deum manum ftiamj & contraorhniporentem roboratus eft. u Curret ad eum in fortitudine, m duritia vmbonisclypeorumipfiusi 17 Et operuit vultum fuum pinguedine fua, & fecit arumatriSiper ilia. 18 Et fecit tabernacula in Ciuitatibus defertis, vt habitaret in domibus quie erant inhabitabiles, & qu* parat® erant in aceruos. 19 Non ditabitur; neque permanebunt diuitis eius, neque extendetur in terram quicquam ex eis. J * Non recedet a tenebris; ramum eius arefaciet flamma & auferetur per fpiritum oris Dei. Non credet filius hominis qui in falfitate errat, quia falfa erit permutatio eius. Jl Abfque die fuo implebitur fepulchrum eius, & ramus eius non erit virefeens. ” Excutiet ficut vitis botrum fuam,&proficiet ficut oliua ramum fuum. i4 Quoniam turma delatoris in tribulatione, & ignis confumpfit tabernacula muneris. ” Qui cogitant laborem & loquuntur iniquitatem, & cogitationes ventris eorum prseparant dolos. « * T 4 ϊ> ςοβ. Tranflat.B.Hieronymi. s W. ίτ?Φΐ3ΐ»κ$?ι s v ; osta So$? ntfuo rni-h nW? ! r-pri »3 ^snafno is πη-ηαι? \φπ 1 ίίπη υ=αψ a? tfj nV rnjnx axf>&$ a?* 03»Vj? njPJSID^a? α3^Γ-173ΠΝ’#ώ {>!ΜίΤ(Β3 r J ; :Wn’_»nsf τρι »aia3 czmaNK» » r-i^nsi »3x3 ψη»-** 1 ? r-rjantrei? * :"iSn»»3a~i—ia : Wtom&tfn »3x?n nnyiK j. -r*^; -r T · -: -Λ·^ ; ·.· > T - I »333 »ΐίΠ3 )3Π^1Π!Π I#? »3t?Pj?r)l .. cnaW? i wa »Vj p 59 »3BBip»vspt? isx ‘ :»*?ν3»ι? |. ·· ΐπ> ”ώ 13Π r - Ι31Π3 απ»33 "by viya * f — — ftT τ · * · ▼ ; v ;ι V * · j- τ -;t : px^an» »7j? ! >3DT 0’5?ΕΠ *7Χ Sx »r)’3D’_ * »3?a?3?i »?nf| tnxi ’3ifi3»v’ri”n iSk» 1 * * IO II «i II 13 i4 IJ 16 *7 * 18 ΐ2ϊ?> Van» ii 1 ?» »ni»V»3 riW vin lao» *l j . · “* 0 ** 5*V j" i X “* “X vx ΗΠΤΙΟ hi333^j| f|»Vhr'3&-V{ip3»3ri3’ · : pfnijn ' 5 % ■'rnanptt» * : ΓτΦν^βΙ ’33-»:p ήΐ?τοπ »33 1 : r"i3! 'nSsm »333 carrxSSj; * jx — /· τ · ; ftx " ; «it x ”*V : ’Γίρι;?'? aipp »n»-^«i »a-t »D3jrSx fix :α»ρηΒ3»·ίπρίΗ3;ο»ηϊ»3Π3πηΓΐ^*θ3 5 ■* : »3»s; na*7i rrftx-Sx n?i wbn * >° j· ;t ; τ - ·.·: v a·»· ·· ·*- * ; nnpSonx-jpiniSii-Dj/nBsSrai»! * *> :-iSnK3iwxVm'x!vnxn3oani3E»->3 * » I I v; v j x · i f At v; v - iT j * ■* i * CAP. XVI. i J^Eipodens autem Iob,dixit:*Audiui fre t quenter talia: coiolatores onerofi om- 3 nes vos eftis.‘Nunqd habebunt fine v^r- ba vetofa? aut aliquid tibi moleftum efi fi 4 loquaris? ‘Potera & ego fimilia \?eftri loq. Atq; vtina eflfet aia veftra p aiamea: con- iblarer & ego vos fermonibus,&mouerem 5 caput meum fup vos.‘Robo/arem vosorc meo, & mouerem labia mea quafi parcens s vobis. * Sed quid agam ? Si locutus fuero, non quiefcit dolor meus-& fi tacuero,non 7 recedet a me. ‘ Nunc autem opprefsit me B dolor meus, in nihilu reda&i funtom- s nes artus mei. ‘Rugae meae tefiimoniu dicunt contra me, & fuicitatur falfiloquus aduerfus faciem meam cotradicens mihi. $ ‘Collegit furore fiium in me,&c6minans mihi infremuit contra medentibus fuis. Hoftis meus terribilibus oculis meintui- io tus eft.*Aperuerunt fup me ora fu a, & ex- Cpbrantes percuflerunt maxillam meam,ia iitiatifunt poenis meis: s CocIufitme Deus apud iniquum, & manibus impiorum me tradiditAEgo ille quonda opulentus repe tecotritus fum,tenuit ceruice meam, confregit me, &pofuitmefibi quafi in fignu. i } ‘Circundedit me lanceisfuis,coiiuulnera- uit lubos meos.no pepcit,&effudit in ter i4 ra viicera mea. ‘Confindit me vulnere fup ΐ ϊ vulnus,irruit in me quafi gigas. ‘Saccum cSfuifup cutem mea, & operui cinere caris nem mea. ‘Facies mea intumuit a fletu, & i ^ palpebrae meae caligauerunt. ‘Haec paflus Dfum abiq; iniquitatemanusmeae,cumha 18 bere mundas ad Deum pces. ‘Terra neo- perias fanguinemeum, neq;inueniatin te >9 locu latendi clamoHileus. ‘Ecce enim in caelo teftis meus,& cofiius me 9 in excelfis. 10 ‘Verbofi amici mei, ad Deu fiillat oculus ii meus. * Atq; vtina ficiudicaretur vircum Deo,quomodo judicatur filius hois cu coi 11 lega fuo.‘Ecceenim breues anni traieunt, &iemitam perquam noreuertarambulo. oiAin c 1? »n»nn noix Npu η'κπ ’ : panjp Nny»jp nyod 1 i ιοκ? npsi 1 103p'hi?pDVri&? ’ 5 _ s »φη ion pD»Sy tjsi whnn pyty »£ΐΛη pD\p£o.n»x pnnopi nm 1 ? 4 iVpDbDmwwnhw ΙΠ3 itnh 7 t Vr» »jo no yenp» xb px 4 l j »Vuj’y 'hv osy nnn »h noji nnn nnn 5 > isistSy»^^?» 1 ?^ tonoS D»pNi nin Ί'πο 1 ? onapai * i ^9-3^ &ΠΠ3 »nt;VinoNponnpnps»^yinnp Ie i amhih nVnnsi^pnyiin'.?n Iz i»n» γγψΊη »ί» S yiwn?nopiV nhSn» aj3pp» 11 ’ i Kiaa γη εηηγ. γρη »as Sy qipn naapiy. 14 i ma Kynsh rva\ Din» yupnn-i: Ay pnim 1J o ‘n^nToihiDnioinVyiNpoaiopTOiiitiOiSN: lS i »“ip»s?nW^i ovo »iSynto»nNptp *f s mSnp 1 ? ins m\ n 1 ?? »ο·?ν psnn n 1 ? syix 18 'i κόί ’ηΛχι n»a j»aion n»^ Vy 17 {'pynahTnSNQipnpn^^pns 10 : nonon »Sy ηίηρρτ »ηηπο π»νπ ρτπιη 1 ? I5> s hm mriN nSt 11 ■ i nnan oy γη n^oy ujj ia 11 Interp. ex Grac. Ixx. . . iob. CAP. XVI. fflfEspondens dutem Tob dicit: i Audiut 'talia multa 3 confolatores malorum i omnes. 4 6)uidenim nunquidordo efitier- } bis icwfat ηολλόί,ε^^μχληζρζς χάχων Ttad- srzg. *τίγ> μη τα,ζις \ς\ ρήμαη πν&όμα,%ςμ fi m- ρόνο%λΥΐο-{ βιοπ ΊχΜχ&ηβ 4 ' καίω m$·’ νμοίς λαλΐκίω , et ύπίκατ yzn ψν%η ν- μψ 1 d/JTt ύς ζμης, άτ cvdhp όμα\ ύμίν ρημάιη. & ί%ί- vntrct μ ζφ’ ύμψ mw' τίω χζφαλίω μου. 5 *«» $ lyif ον τά ςόμαπμ-έ, mmv 3 ·χ{λίωνά φά-> 6 βμα^. * \m $ λαλήνω,Θηο οίλγή<τω η° τζμΰμα.. ζαν § ngcf σιωπή(ίω 3 τίΙλατ%ν υ^ω^ήβμουι j 7 ‘ mvQ Μ,τώίοπόν μι π&ποίηχζ μωρβν Qzmwofgt , (£ «ζπζλάζζβ μου' * άςμνψυ&ον dfjzgn ον ζμο) Ϋψζόόόςμα,φιωζρσωπόνμα ρ * °Ρ7β& χ.α.τίζα?\ί μζ , Κρνζθ4> ίπ Ιμϊ άητοά'ο^&ςβίλη ττα^μνάν emovit Ιμοιϊπίπζΰάμ, α- £m οφ§α λ(Ε.(^Γ ίνηλαβό’. οζϋ srfwe μζ Sddfcf yovctfgi. * ομο^υμα&ον q καπά’ ιζμμον ζπζμοί. * 7tapUmz yaf μζ ο ζν&ί& άς χκζρς dftmv 3 3?η q dorz&cw spe /,ψζ μζ. * άρΐιοάόονβ:, chzm^atrB μζ . λάζων μ z f κόμικς Μπλε, χατζςησ-ζ μζ ωσπζξοιίοπόν. i 2 / f f f* t f ^ 1 j o wxhmcvv μζ mym βαλλ^ντζς άς νζφξβίςμν, ον φβορβμοι SZfiyzM άς ylw τίω ^ολίωμον. * κ&τζζαλάν μοι πίωμα. fiBrt πϊάμΰβλβζμμοίι 7τξ'6ς Ιμζ $\Α/αφμοι. * Qdzzov Ζξορψΰυν fidn βύρ<τη μον,τ $ Srojvog μα νν 10 II II 14 15 16 yn st * η yag -ηξ μα uvfx.zx.cwj }μο χλουυύμύ^βΒϊ $ βλε- φονροις μα<ΜΐάΒαΛΐά%υ. * αΜον ο αβν Ιυυ αν χζρΰίμα,βχη is μα mdcvpd. s * yn μη (Μικάλυψομ Ιφαίμα.π τ' βωρχ,όςμα, μη ^άίηττΓ^τηχζμν^ημόΰ. * acy vw idov b ovqjtvolg ομαρτυς μου. to * ο q στυοίςωξ μου ον ύ^ίςοις. αφίκοιτμού ή §\^ζηπς (®θς Μ&ον,ονωιπ β cmf ςάζ,οι μου ο οφθαλμός, i 1 * άη ο ζλζίχος cddft avd/jmi) wjpfia , (f ήωανέρωτου ι i ιά 7ΐληοΐον djut£. i h η $ ’^ξίθμηβό ηχαοιν,όόβ f η gsx s 7ίανα.ςζβίφήβμάί πορ£0ομαλ. 1 ( i? 19 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. CAP. XVI. E T refpondit Iob & ait.· 1 Audiui ficut harc multa: confolatores laboris vos omnes eftis. , J Nunquid habebimt finem verba veri- tofa, aut quid fuaue tibi erit quiatefpondes? 4 Attamen ego ficut vos loqdar: vtinameflet anima veftta prb|nima mea:componerem fuper vos Termones: mouerem fuper vos caput meum. 5 Roborarem vos ore meo,& motus labiorum m^eorum prohiberetur; * Si locutus fuero, non prohibebitur dolor meus: & fi ceilauero, quid decedet a me} 7 Attamen nunc laborye me facit: defolafti omnem turbam meam: 8 Et confregifti ceruicem meam, in teftem fuit, & fiifcitauit in teftimonium contra me mendacium meum in faciem meam. s Furore fuo confregit & obferfiauit mihi iilmicitiam. infremuit contra tile dentibus fuis : quafi nor^culam acuit oculos fuos contra me. Aperuerunt fuper riie os fuum in opprobrium, percuflerurtt maxillas meas ,fimul contra me repleti fiintira. " Tradidit me Deusfuperbis, & per manus impiorum conuellit me. 12 0pulentuseram,&comminuitme: & tenuit ceruicem meam,& confregit me, & pofuit me fibi in lcopum. ” Circundederunt me fagittte eius, fuccidit renes meos & non pepercit: effudit in terram fel meum. 14 Exarfit in me furore fuper furorem, cucurrit contra me ficutfortis. ” SaCcum confui fuper cutem meam.&afperfipulucre gloriam meam. “Facies mea obliterata eft fletu,& fuper palpebras meas vmbramortis. ‘ 7 Quonianon eft rapina in manibus meis,& oratio mea munda. ' 8 Terra ne operias languihem meum, neque fit locus clamori med. *’ Attameni nunc, annum eft in oelis teftis meus, & teftificans fuper me in excelfis? ‘“Paracliti meifocij mei, coram Deo ftillat oculus meus. - 21 Nunquid poteftfilius hominis arguere cum Deo jficut horno cum amico filo? 22 Qiya annorum numerus venit, & femitam per quam non reuertar,ambulabo. 9 J ■ iit 2*6 m t* v i:>Sa*n 3 j 3 i 3 £w»a»,rnbiTitn * annandi nay a»bn Λ-ακ * τ : ~ i a· t · *··.“*· -* * s ’?’ 5 ? : i?j?n». ’ 7 ’S κΐΓΠΒ'-ρ »33ny tu na»© * iaanb^dbjb^Bi^ssaay»:? * :i— ιΛ 3 ηΐΒ 3 » 3 »);ια'ί?ηη»ί!ρ?π *? 8 : rTnNa» 33 Vr» 3 niD’Bib©Bb:i:i’Sini * | v ; v , J ' τ * '· \ i A* * J ♦ * * ™ * * ίΐ : ab bs πϊί u»i;©j;3a nani 8 j-r \ «*■·· — v*" ·, · A* ·* — J— · — j·* — : rjpii* tgp-V? »p?i ntirb a»n©» id©» 8 : yciit S]'b’ οή’ηπρι ιτπ p»ns insi *ι 8 tvtsnstrtiVi tu ittsi i3i©n ab abi 8 VT ; V J AT ·* Ή JT ! T \ :| i asn a33 IT X JV *** : mS >©no ipro »rn'ai mu »a» 8 ! -i©n-»3£sa ano ntt ia»©» oi»P n?»P 8 1 V | - ; · ·'*’· A’ τ j ; T : -i ; »jnx* »nnan "(©nd ’n»3?iN© mpsOt? 8 ; ncrb »riinxim nntt » 3 tt' >nttnp nn©S 8 : r-mitf * >o ’ήιρηί ’mpn ia** nw * 1 ΓΊ m Ί 2 Γ 7 ^ ΙΓΤηΚ ΓΟΊΊΠ 1 XV m * n ’ • wn 11^3 * ίπνι win ]όώι n? 3 p po^ii rajapu /· 4 IO II 13 X 4 ii 1 6 ίΤΠ 3 I- - : iob. . Tranilat.B.Hieronymi. . CAP. XVII. t ^Piritus me 5 attenuabitur,dies mei bre- A uiabuntur,&lblum mihifupeftfepul·- i chrum. 4 Nopeccaui,&in amaritudinibus 3 moratur oculus meus. 4 Libera me,& pone me iuxtate,& cuius vis manus pugnet co 4 tra mei * Cor eoru logefeciftiadilciplina, j jppterea non exaltabuntur. 4 Pra:da polii— jB eeturlociis,& oculi filiorum,eius deliciet. 6 4 Pofuit me quali in prouefbium vulgi, & 7 exeplum fum coram eis. 4 Caligauit ad indignationem oculus meus, & mebramea s quali in nihilum reda&a funt. 4 Stupebunt iufti fup hoc, & innoces contra hypocrita 9 fufeitabitur. 4 Et tenebit iuftus via fua, &c o mundis manibus addet fortitudine. 4 Igi- C tur omnes vos couertimini & venite,& no 11 inueniam in vobis vllum lapientem. 4 Dies mei tranlierunt, cogitationes me^ difsipa- u tx fu ut* torquentes cor meum. s Nodem D verterutin diem, & rurfum poft tenebras 13 fpero luce· 4 Sifuflinuero,infernus domus mea eA, & in tenebris Araui le&ulu mcu. 14 4 Putredini dixi,- Pater meus es: mater mea 15 & foiOrmea,vermibus. 4 Vbi eftergo nunc prxftolatio mea,& patientiam meam quis j * cofiderat? 4 In profundilsimum infernum delcendent omnia mea . Putasne laltcm ibi erit requies mihi? cap. xviii. λ 1 R Ef P 5dcns autem ^dad Suites, dixit: 1 4 Vlquead quem finem verba iadabi- A tis? intelligite prius,& lic loquemur. 3 4 Quare reputati fumus vtiumenta, Sc 4 ibrduimus coram vobis? 4 Quid perdis anima tuam in furore tuo? Nunquid propter te derelinquetur terra, &transferen- s tur rupes de loco fuo? 4 Nonneluximpij extinguetur, nec ipferfdebit flamma ignis 6 eius? 4 Lux obtenebrefeet in tabernaculo il lius, & lucerna qux fuper eum eft,extin- 7 guetur. 4 Ardtabuntur greflus virtutis eius,& pr^cipitabit eum conlilium fuum. 8 4 Immifiteniminretepedesfuos,&in maculis eius am bulat. p /ΓψΗ HS ^D?niS^ 31^33 S 0 O 4 iiQipapTO ί wx yif ^ ni« 03 4 ’ ,T ! ' " " i ”·■ Ar: **” ·' ’ J ' T ί TO 121K TW 4 i τ ■*: t*· · : - : a ■»·*-·. - : -i : iVrnv nte&hyi vbr\i η^Ί 3 nbv ’3 4 nzjunn v 5 i n^n pnunim »py pnySnQ ish ps 1 1 i pitifrain snnn Sy χύϋώ 5 i pnnr Dinn n 1 ? tsjp»n bwa whSddo κηψκκ ons 4 s anp» sirt trtVy ρρηψ': 8 s pnHp ν·μο yn ninphpi >j»y mno η’ηρι 7 t »ηκ vih sjqpya phnob^nnyi 4 p'3? nsip,^ nVi inisn pmn pnSs oim 10 i sbnns 1 ? oii nnbs γ^η ιητη. 9 *i5pwsQN I} QivinD^jpppHpoanpninJpieiiispD^NM 11 : φ mih iVppriwS opyinny »pp 11 i trpn ! ja nap ’ρη 15 i »nnsn »dsj ’ηιρρ snnyiS 14 ; »_»ηφ n>n npsp.^ejn? »η»η «ηιηρ η» : ΠΨ Vy nns ps innn tcnniap? ο 1 ? optp 16 ‘liya^nwneir/nNinnn 3 1 noto nTOjpiTiSp^niii 1 Pin: ninh 5 1 rnnx ja phnp^ m»t?i nwqha syix Ρ’ρηιρη iy;pN nunp nuipj nyxpi 4 : ρ'ριρηορ wypo 1 nn^pnijpihqni nflpn nyms j^yp» 7 1 >ώο* nnSiopN nri®i ηρρφρρ quirt *wn 3 6 t .ttu γ; ρπρ shi »ptp» ψψχ ; bp» ΝΠ 1 .ΡΊΟ »ibyi isnixopPinpNiV ido 8 Interp. ex Grax. Ixx. i ο B.· CAP. XVII. 4 jpEra» fjiritu latus ; egeo autem fepulchro,& % non ajfequor. 4 Supplico laborans , & » quid faciam)furati funt autem meas facultates alieni. qius^efl bic; manu mea ligetur* 4 jQuonium cor eorum abfconderunt apru~ 4 dentia,propter hoc non exaltabis eos. 4 E arti nunctabit mala , oculi autem mei in 5 filiis contabuerant. i Pojuifll autem me fabulam m gentibus ,ri- 6 fis autem eis euaf. 4 Caeci faSiifunt enim ab ira oculi mei,obfef- 7 jus fum 'valde ab omnibus. 4 Stupor tenuit "veraces Juper his , iuflus au- 8 temfuperiniquumfufcitetur: *Teneatau - ? tem fidelis fuam Viam,mundus autem manibus recipiat audaciam. * Qrnnimo omnes niti -1 0 mini (gf njenite iam , non enim inuenio in ‘-vobis efi meus Is cius. 4 PMortem inuocaui patrem meum e fle, 1 4 matrem 5 utem meam ejfe & fororem putredinem. 4 ZJbi igitur mea eflfles,aut bona mea 15 rvidebo? 4 Aut mecum in infernum defcen -1 c dtazi? aut 'vnanmiter in fepulchrum defendemus? φ CAP. XVIII. ~^Eflondens autemTsaldad Sauchites dicit: 1 4 Vfquequo non ceffabis? maneat et ipf x, loquamur. *G)uarevt quadrupedes tacui- 3 mus coram te? 4 Interfecit te ira. quid e- 4 nin%ftu mortuus fueris, inhabitabilis qua fub calo? aut fubuertentur montes a fundamentis? 4 Et lumen impiorun^extinguetur ? & non s eueniet eorum flamma. 4 Lumen eis tenebra in tabernaculo, at lu- e cerna in eo extinguetur. 4 Venentur minimi facultates eius,erret au - 7 tem eius confilium. 4 fmmittatur autem pes eius in laqueo, in 8 rete muoluatur. „ t ί ίί B. μΰίρμίινώαις q. ζ. t ^ * 0λζχομα\7Π)&άματι φίρόρβμ&βεομα] β^φηζ, i χεμ ου τυγ^φϋω . * λίοτομα] χάμνων, τίποιή- C®‘, δκλεψαο & μ°ν c (d vzrap^ovfy αλλδτ&ιοί. τίς hfliv ; , αϋτ, τΗ σιω^ήτω-, i * ότι xapb m camdv \xpvfim 'dem φρρνήστεως,Ιϋιά f- 5 % ου μ m vfl/dxfrg αύ%υς. * ni //sgich αναγβλά m- κιας, όφ^αλμο) bi μου εφ’ψΐς ετάχ^ά/υ. 6 & (W-s θρύλημα ai ’ε^νεσι,ίελως β aiflslg ατί&ζην. 7 * Ttimpomm fi def οργής @ οφθαλμοί μου , tts- πολιορχημα] μείάλως itdflrw. 8 4 %ανμα ’ε^ον αληθινούς 3%ι%υ%ις, bucuog β flfdn 9 α^μνομω ετΡΜ/αςαίγ. 4 q τηςος τΐυυ \cw%^ oi oV, χοό-αρρς β οάαλάζοι SroupGg. ι ο 4 ον μην β αλλά τΐάΑτες epetfors xfi ί gcJW Μ ,ού fi 11 Cb&cntto αν ύμίν άλφίς. 4 ou ημίομι μου πΰψιλΒον αν βρομώ, Ιρζμγη β%ρ της χορείας μου. 11 4 wxjfl άςΥΐμίξμν edmutj φως-Ιγγις'^ m&awtpix 13 ο%ό%ίζ. * Idfl fi ύΰνμώω, ahg μου ο oh©*, αν β γνόφω ϊςραίί&ίμου ή ςρωμή. ΐ4 4 Srdfld&v ΖπϊχαλίΰΌίμΙυυ πατέρμ μου Μζμ,μητζ* ρμ U μου dvaj ycfl ά$ ελφίιυ (βαπ&Μΐ. ' is 4 7Γ%ύν μνίς)νη ζλπίςρ flf άίαΟάμουοφομομ·^ 4 h μετ εμούαςαό ι 1υυ χα^ίζήιτεβ · μ όμο3νμα$ονε- π) χωμοί&ς χα^ζγκτομε 3 α· - ι 4 Ίπολαζων β βαλ$ά<$\, ο Qajj^mg λεγ{, % 4 ( as^g/ τ/ρ©-’ ου 7tcw(rn- y Ά^ες, ϊνα ycy cwVi λα - ιλήΟωβρ. 4 ^ίατι ωαζτεξτετζμπο^αββζυιωπη- χαφρ bumov Qv- y 4 * ατε όργή.ν fi edu συ' dm^ctd^g.aoUrf^g h χρμνόν', i) κα^ς-^μφή(Ύβ opn bx ^εμελίων·^ j 4 xcy φως ατελών Αβε&Υΐα-ετα\ 5 yfif βχχ dvm$Yi(jTaj dmdv r> φλ3%. 6 4 r φως cwtsig σκοζς αν άίαίτΥΐ,ο βλυ^νφ 1 επ ctmfi 7 4 dvpSstrcucrd/j ελαγιςοι fd νχίνρχοιίζί cund. σφά- s λα\ β dtnfl h βουλή. 4 εμζλφάη β ο ητους cartd αν Ttayiih, αν δίκτυω ελι^άκ^ Ιέ > CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. * CAP. XVII. A Nima mea cortupta eft,dies mei fuccifi funtjicpulclira parentur mihi. Si non funt imiores mecumj& in cofnmutaiione eorum manet oculus meus. J Pone nunc fideiuiTorem me apud te;quis efl qui manum meam tangatj’ 4 Quoniam cor eSrum abfcondifti ab intelle6lu,proptereanon exaltabis eos. ' Quiaddiuidendumannunciatfociis, oculifiliorum eius confumcntua ‘ Et ftatuifti me in prouerbiain populis; & ’ab interiori gehenna ero. 7 Et ealigauit dfurore oculus meus, & vultus meus quafi vmbr^otus eft. s Tacebunr re£ti fuper hoc,& iuftus contra delatorem fe confortabit. 5 Ejapprehendet reftus viam fuam, Si mundus mAnibusad^et robur. 10 Ve- runtamen vmuerfi vosconuertimini, & venite nunc, & non inueniamm vobis lapientem. " Dies mei tranfierunt, cogitationes mete ceirauerunt in tabulis cordis mei. " Nodem ponent in diem,lucem propinquam auferunt a facie tenebrarum. “ Si ego fuftinuero,domus fepultune domus raqj eritiin tenebris fternam domum ftrati mei. ‘ 4 Foueam vocaui,pater meus es tu:mater mea & foror mea,vermi dixi. 15 Et vbi eft nunc fpes mea,& expedationem meam quis intuebitur. ? 16 Duo corpora in domum lepultur® delcendent,fi iimul fuperpulueremcommorabuntur. cap. xviii. E TrefponditBaldad,quieratdeSuach,&ait: 1 Vfquequo ponetis vices verbis? inteIligite,&pofthatcloquamur. ®* Quarereputati fumus ficut iumentum.-ablconditi fumus in confpedu veftro? 4 Qui tribulat animam fuam in ira fua,nunquid propter te derelinquetur terra,ne habitetur, & transferentur rupes de loco fuo. ? 1 Attamen lux impiorum extinguetur, & non iplendebitlcintilla ignis cius. 4 Lux obtenebrefeet in tabernaculo fuo,& lucerna eius propter eum extinguetur. 7 Artabuntur greflus fortitudinis eius^d proliciet eum confilium fuum. 8 Quia muralius eft in rete pedibus fuis,&fuper retiaculum deambulabit. i ) i izS 13 » 2 m !D»as vSj;ptn’n| 3 j 3 ^ 3 in^’ * iBwSjnmaSaifonriiaviaB» ivSaiVmsam nvfejinjjjoa’:® * silWwjTxiuteajrprT * i s _ ·· * j T . " : Λ J t !Γ“η 01133 Τί 3 ? 3 ί<’ηΐ 5 ;Η 3 ? 3 Κ' * V|T : ,-j- a ·>··- ~ ‘ iSa? ir-nircrn 1 Π 03 Β τ?γηκβ pt^a» IO I 1 13 14 ir—nr·*?# nii! ib-^aa T®?* 1 * imaa I - : T : mp Va’ ^aai «g» wif mnna * -ar-Sin 1 ? αϊ?-ίόι \HN-’3an3KTDi * ;pn nmyVanpnriOT-VNnixBinsin»» nHi:B 33 »iippK 11 Bj; 3133 ;t{ i 71 l '7 pate 4 ? * nytprnxoaaipi ο’ίππκ ibebibv-Sj; * :SsyT^SoipaniiSij; ma/tn? nf^rjKi ‘ 13’ nax;i3i : *Kji/’i * !a’^a 3 ’ 33 iN|ipi’E /?3 pjjh n^rg? * w&frnV ’?tD*Vgn D’P^s T»g ti? * pVronri i ’rai©brVn ’nx’rw caex-iixi * ,· τ ;»,·..· . A- x jt : tj 1 - : ί *nsnn ov moim *ΐ7’·ηη ό y o3dk-on * j· -r ; v -* 5 · / ; , *· : - ·*~ τ* ▼ : i η’ρπ »Sy litrcri »3pjp nfaps * : vspa ptoi?ri?x π$χ oiSipan ρν^κ jn * TK^K K *71 TTJ TOvt * : a’’£·’ i ’^ΙΓΊηρίηρϊίΒ’ΡδΠ ’Sj?BH133 * : »nipn $5 i?d»i ·ρο 3’3pps;iv * nnsaiSmumm finiri * r T ! - 1 · ( : J - - A - J - * - J " I J 16 17 IS IS zo i o b. Tranflat.B.Hieronymi. 9 ‘Tenebiturplantaillius laqueo,&ex- i'j ardefcet contraeum litis. ‘Abicondita eft ;C jn terra pedica eius,&decipula illius fuper 11 femitam. 4 Vndique terrebunt eum formi- u dines,& inuoluent pedes eius. * Attenuetur fame robur eius,& inedia inuadat co- 13 ftas illius. * Deuoret pulchritudinem cutis eius,& confumat brachia illius primo- 14 genita mors. * Auellaturd»? tabernaculo fuo fiducia eius, & calcet fuper eum quali ijrex interitus. 1 Habitent in tabernaculo illius iocij eius qui no eft, alpergatur 6 in tabernaculo eius lulphur. 4 Deorfum ra D dices eius liccentur, furfum autem attera- 17 tur mefsis eius. ‘Memoria illius pereat de terra, & non celebretur nomen cius in pia 1* teis. ^Expelleteumdelucein tenebras, & isde vrbe transferet eum. 4 Non e,rit femen eiusneq; progenies in populo fuo, nec vl- I o lae re 1 iq u iae i n r egio n i b u s ei u s, * I n d ie ei u s ftupebunt nouifsimi, & primos inuadet II horror. * Haecfuntergo tabernacula iniqui,& ifte locus eius qui ignorat Deum., C A P. XIX. 1 J^JEfpondens autem Iob, dixit: p 1 ‘Vfquequo affligitis animam meam, j & atteritis mefermonibus? 4 En decies con funditis me, & non erubelcitis opprimen 4 tes mc. 4 Nempe dr fi ignoraui, mecum 5 erit ignorantia mea· 4 At vos contra me erigimini, & arguitis me opprobriis meis. 4 ‘Saltem nunc intelligite quia Deus n 5 Squoiudicio afflixerit me, & flagellis filis 7 me cinxerit. 4 Ecce clamabo vim patiens, & nemo audiet, vociferabor,&non eif qui s iudicet. 4 Semitam meam circumfepfit, B & tranlire non polium,& in calle meo tenebras pofuit. 9 4 Spoliauit me gloria mea, & abftulit 10 coronam de capite meo. ‘Deftruxit mc vndique, 5 c pereo, & quali cuuliae arbori abftulit ipem meam. 4 Iratus eft contra mc furor eius, &flc mehabuit quafi hoftem fuum. Ai»c. ainn 11 1 abati nninisi a»^ κϊηκ? 10 1 KniirittVptfltiin » 9 I} inipt 5 ^BT 08 ^sinn«»asini> 3 >ii» 11 ’ niVriSpTfapi' nrjFiai ? ts 1 naminiftwnnnuar»! ' * 17 1 ^I^oo’^Iw|tf3!n»»»^Tc^jnV lS ΐηρ^ ηρί'Ήιοΰ 10 in5in’?3ntpnn ,l 7vnpy5N*i?n^ii l ?in l r fc i’ps , 7 19 t nana» Sprjpi^nVitnip ryfiin»' 1 * • j κ 0 * 7 κ nVyr sVi ιρι ιρκ pii 8V»iy.n»*iTtJo \h$ nnf 11 \ D» t pyi : toh^n pnrtan sV ’^ιώρρη pjoi ‘ltoy jji 5 t wSoz »tf£i3 popin »jto»n iy x nos» at»K a»nt*r 1 0V3«»rnt>jnuri 6 i nion^y pjppni pa^nruVy orapa 5 t ’ηΛφ η’ηη m ww κφφρ? oiai 4 : Λ iV^Sytiay^Khnppiionps 8 '5 ή^ι antri» sVt rfjitonViap^ sp 7 * i»nppKD»i3^wSpsiniTq ; *tttQ:»33» , j3i> ' 10 .. i 9 . i wiqiu?ri interp. ex Grcc. ΐχχ. i ob. * Veniant autem fupereum laquei i roborabit hi eum fitientes, 4 Abfconditus efl autem in terra funiculus eius, & decipula illius infe- m'm. *Jn circuitu perdant eum dolores,multi autem circum pedem eius * veniant in fame an- gufta, ruina autem ei praeparata e fi indecens. 4 Comedantur autem eius fami pedum,come dat autem eius pulchra mors, 4 Scindat ur^utem de tabernaculo eius finitas ^teneat autem eum necejjttas accitfatione regia. * Habitabit in habitaculo eius in nolle e- m, dijpergentur decentia eius in fulfure. * Deorfum radices eiusficcabuntur, φ fur- fum corruet mejfis eius , * Remoria eius pereat de terra , & erit nomen ei in faciem extraneo. 4 Expellat eum de luce in tenebras , ab orbe terrarum tranfiulerunt eum. 4 ϋ^οη erit notus in populo eius, neque fal- uatus in fubaclefii domus eius ♦ i Sed in rebus eius miuent atyfaper eUmge - muerunt '-ultimi,primos autem tenuit fiupor. 4 Ha funt domus iniufiorum , hic autem lo- j cusignorantium Dominum * c ap. x i x* J^JZfiondensfob dicit: 4 yfquequo affiillam facietis animam meam, & occidetis me fermonibus? 4 Cognofcite [olam quod Dominus fecit me fici loquimini contra me, »0» reueregies me incumbitis mihi i ^ SKempe iam in meritate ego erraui, apud me autem habitat error, locutum ejfe verbum quod non oportebat j at verba mea errant (p* non in tempore . 4 Sine autem, quoniam in me magnificamini, infultatit autem mihi opprobrio· 4 Cognofcite igituf quod Dominus efi qui turbauit^m unitionem autem eius in me exaltauit, 4 Scce rideo opprobrio, non loqua^· clamabo nequaquam iudicium : 4 in circuitu circumadificatus fumi & non tranfibo- } in facie mea tenebras po- fuit. 4 1 1 i ii 14 1 5 16 17 18 1 9 10 9 , ( - IO .* ελ^οκίΜβ επ ajjfrirayihg, wtft^peraW cwfiv * κίχρντΡι ctj β wrn γη ^omopcmi, nfif m irvMfripigcmiefm τ&ζωρ. . * Υυκλω MsfjHvfo cw’ti> oiitfuj, πύελοι β Ssf και i ϊα ewii; .. * Ιλ^οίσαυρ qm λιμοϋ ςοΜώ,ϋωμα β cumfi 13 η&ίμαςαυ] < 3 ζαίσιορ. * βρωΒείήσσυΐ) β emi κλωνεξ π<$ώρ,Μ.ϊ$£) &qcfiex.$r frico. - ' « * 'dzuwctrcoS-CAi αίρίζα] emi ζηζρίρ^ήβρ), 'i$j επά- 7 pioScm Μπει Teircy §-€&σ·μος emi. V μρημόσυρορ ώ /ti emdhsi^ C4t yiig, iy vnwp^ei όραμα dmS 3$η πξό- 18 trmop ανωτέρω. * d/riereic# cwtp cm φωτς άς σκό- τ(^, nefit s dm της οϊκουφριης μζτάκισαΛ aufp. * GWIsrfltf Μιγρως-ος c ρλαά 6 mi , ούββί^σμί- ρ& ον τη \ζ»τ’ώζμροραα\γ.Φ orni. * α’Μ’ον bigami ^ήβρ^'ίήρβΐ, Ιποασ^ίςαναζ^ΰ Ιγα%ϊ, 7 Γξθύ&ίς β ΰανμά. *£&ι mip oim c$imv\ G^f β ο 7 ύρμη are&p τρ μ&ορ. , . - ι * Ϊ 7 Γ 0 λαζωρΙο)ζλίγθΐ“ , , e , t * εως τιρ^ εΓκοπορ πόιήσ"ε.τέ τΐω μου, κ, Μ 3 Scupei Υε με λάγοις; ν * γρωτε μόρορ οη όκνφς εποίη- <τε με ovicog · κα^λαλβτε μου, efoc οάγμυό[βμο{μί \- 4 πίχα&ε U>ov * pcu $η επ άλη^άας είω επλανηΒίω, ποβεμο) β σιάλιζε) 7 tf\df)(fiy. λαλησα^ ρημαό U{, ffi β ρήματά μν 7fKd/)ara\ nfi ehe MmxejL \α βοη επ εμά με[αλιινε&Χε,νΐ)άλλε&ε $ε μοι ο- II i V ..\ Λ J . Γ - i peifrei. 7 ρωμα β Ρ γρώτε oiw οη ο κυ&ός εηρ ο^^ας,οχυ- * ίί’ά ΐελοό opeiL·^ nfi ου λαλή^ω,κεκομζομα^,ημι ούΰαμοΐβκ&μα' * * κύκλω σά&ωκούομημα] ,(Ε ον μη dk £ω, Μ <σαξ$~ 9 ermov μου σκό%ς ε%ε%). * thu β lotjm μου άπ εμ£ <$;ε$\)(Γζν, άφκλε 3s ςεφουρορ )κίο κεφαλής μου. ίο * Μσύαιτε Ιε μεκύκλω yfi ωγάμίω,ι$ζεκσζ/ε is ω- ■ ο&εξ frciidpop ϊΐω ε λπ$α μου. * $ανως i ε μοι οργή ϊ / S , ηγή£α% $ ε με ωσψεξ s^Spofi TRANSLATI Ο. ^ CHALDAICAE PARAPHRASIS . . , . ■ , » Tenebitur offendlculb laquei,priualebunt adaerfus curii cbnfodichtcs. " Ab{condnns cftin terrafbn 1 rulu S eius > &pedica 'niTuner femitara “ Per circuitum terrebunt eumtumultus.&difpeigent pedes eius. .·. Sitfameliaisinme- eius tuper lemitara. Druoretluceruainqus operit cutem e usiconfumatillioseiusan^lusmortisi, jg^r^aculo^ftwfpeseius,&d^e^cu^nvad^cgcmterrorum. .■ ^tecyyr^ntabernapulonoti buccidaturcte anernac p ' 5 Deorfum radices eius ficcabuntur, & furfum abfcmdeair tamus cius. .or^tSeranteum , 15 Non fitei filius nefyie filiusj in populdibo.hequeqmfelueturm tabernaculo iuo. Attamen Haec funt habitacula iniqui,^ & de orbet-- 10 Propter diem eius defoiabuntiir noiiilliriii, &ptimbs iniiadit tremor, hiceft locus eiui qui ignor^atDeum. c ap. xi x. E T refponditlob & dixit: 1 Vfqueqiio molefti eritis animae trica:,& conteretis tric fermonibus. ? 5 Iam decies confudiftis me,& non erubefeitis licet agnofcatls me. 4 Attamen vere fi ignoraui, mecum morabitur ignorantia mea. 5 Si in veritate contra me magnificamini, & arguitis mc opprobrio meo. ‘Scitote nunc quoniam Deus apprehendit mc, & rete eius cepit me. 7 Ecceclariiabo vim patiens j δε nemo eft qui refporideat: orabo,nec erit iudicium, 8 Semitam meam fepfit vt non tranfeam, & fuper itinera mea tenebrae pofuit. * Gloria mea me exuit, δε abftulic coronam capitis mei. ,0 Deftruxit me per circuitum, & abij: & abftulit qgafi lignum fpemmeami 11 Etinualuitcontra me furore fuo, δε putauitmequafihoftcmfuum.': “ * V 3 t '*3δ 3VN ι ο β. Tranilat.B.Hieronymi. IJ 14 Μ 18 19 3>ao urmDaTPbinWi vtnii^nn» * "· τ ‘* s '" - * - τ · ςτ p~ . \ i bbb ήπ» »5ηή ρτηπ »^d w* :’ΒΠ3ψ»Ρ.ΤΒ1’3ΐΊρΛηΠ ! ’Π”Πή33’33ϊ/ΠΠΊ^ ’ΓΊΠΒΚΙ ’ΓΡ3ηΐ 4 • i* τ ·; -r ·λ\ ; ; - jt · - : - :« ->■ ..<···>· : canaba hV-jjnm^aain^.^vniinpHbj;'? 8 ■* i am aaV >m >nmS rm »Wi 8 J. ; . ; . · - J A· i · £ TJ-T · l ! naiaia rtaipx nnoxo a ,l ?’i.y;o| 4 t 'aaaara aianx-nnHlD ’πβ-^ aiaj/n 4 I» : : ·.· · j -*t v ; a* ■<·· j t *t mj?3 ntiVantfj »o^ npa-i neraa} ’}ii?a 4 - • W i >a niB3 niW-T >a η n onx »μπ aan 4 nyaMxS naaaiVsaaa'jannnaS 4 r : · - : ·.·,;:· - -t | |T ·.; -.-■· -'lv······ · *·>· ·, I J : r· : - ‘ *■'··· ! jiasn? nisa ·φ rra?i 1 ^nrapa 4 *· s caip» ng$r'?i/ ρ-ιπκί »n >Sxa ’fi]rp axi 4 : niSs mroi ntpgaifitfnsj» nf τρκι 4 l^a irtO! iKI w Amnx l ax nM 4 i >pii3 ’ΓΡ73 na-ssBana^ibntbiiViinnannainBiin^ 4 ·.« I* T ; · τ τ V J : A 1 ▼ : · - ; i -*.· TPoSainnthynornaann-aflaOaSm 4 1 - i- ; vAf *·. τ *i · v v «· ; · v ▼ v - ί pW pjnn 3 Γ ίΊρ^νήΏ^ΠΊ^^η * j n ncnn Tiini tfo* j >Bgp j?S 4 : uw’ wso nrt ]/ow waSaiwD 4 » 1 *·-:- ;· τ · j· — ; a* ; v j· τ · ; n K-^DnKo^aanraarrvrMn 4 rnp «pn nnbtcn mipa π wi mn ό 4 Jj··* V" : * I Al*r v · T u -I- ; · s· II 11 13 *J i£ 17 JWn -r jn 4 Simul venerunt latroneseiuSj&fecerunt fibi viap me, & obiederunt in gyro taber p3 naculu meum . s Fratres meos longe fecit a G me,¬imei quafi alieni receiferutajme. 14 s Dereliquerut me^pinqui mei,& qui me rj nouerantobliti funt mei.inquilini dom 9 me^ & ancillas meas iicut alienuhabuerunt me,& quafi pegrinus fui in oculis eorum. 16 *Seruu meum vocaui, & nn'7’ns;n , 7i’rii3nN‘| 15 iwt£?JN^*})'nrnps?i>anpipps 14 :np 1%αφ Qip«.nt)’oipoq 18 liyoTiVruanijsnpnru^Vspna^mi 17 i nao »ofla »n» a»n* fc5*ri wj? zo ' j^« firjmnon^.npiiS|i>3cnpn*i 19 iw i φυ$ρη kV nVgno?nno^ i>an^np αηρ,ρκήπο om »·ιήηρηκ hy ιοι,η idui ir .nsT>W8i i J i ϊΠ 3^? 0*73^? sSna \a oioHip-i 14 i poitnnn j an» ϊρΛρ ρίζού όπ jw 1J ijiyi i) >ΰηκ njni ^ i mn »nnt? ntpaoi nt snjp odo naneq ina \n\ 16 : oip> 'hv. n3p*ns.|3 inapi a»j? »j?nd*t tzamNNannnipppaV^mi i na nads xrhp nppi nS ‘llpinp nn\ 4 18 Mmyann^aio^yi^nsViport i κ^πηο Nin iont?p piTipyijitn’^V:a jo Nannp pStppnja κηυηηρ Vy nbx ut na ... a 3 painiiijmyb-iapi ibpinpwyniViDO 1 i ηρκι nny; ipi iptx ηη-ιχι 1 t snyip *iy nibSn nnm Vapa my ψψι nyia o^' 5 t syas 'Vy aa untDNi s pryn n \o ny*n tnp 4 t yaam? Interp. ex Graec. Ixx. iob. * Simul autem em 'venerunt tentationes in »i' me·, 'viis meis ctrcundederunt me infidiatores. · *sA me autem fratres mei recejfierunt,cognoue- i-j i rum alienos plus quam me. Amici autem mei im mifiericordesfaSiifiunt, *^(eque adiunxerunt * 4 me proximi mei.et qui nouerunt meum nomen, obliti funt mei* Vicini domus, ancillaquemea, i alienus fui coram eis. *Seruum meum vocaui,et i non obediuit. cs autem meum deprecabatur: *Etfupplicabam vxori mea 3 aduocabam autem 17 adulans filios concubinarum mearum. *Ipfi au- 1 s tem in ficulum me auerfati fiunt: quando refiur- go,contra me loquuntur. * Abominati fiunt au- 1 9 tem me qui cognoueruntme ; quos autem ama neram,mfurrexerunt mihi. *fin pelle meapu -10 truerunt carnes me ce, at ojfia mea in dentibus habentur. * Mifiereminimei, mifieremini mei, χ 1 0 amici, manus enim Domini qua tetigit me e fi. * Cur autem me per [equimini ficut & Do- i* minuslde autem carnibus meis non fiaturamini. * Quis enim vtique det vt [cripta fint ver- * 3 ha mea 3 njtpofita fint autem ea in libro in fie- culum 3 *fin fiyloferreo & plumbeo 3 aut in pe- »4' txis inficulpta ejfie. * Scio ego quod aeternus efi * 5 qui [olueram e debet , fuper terram fiuficitare * pellem meam qua tolerat hac. aAb enim Domino hac mihi confieSia fiunt·, * Qta ego *1 mihi conficius fium 3 qua oculus meus yJ&- 3 'im δε πε- τζμις ε^λυφίωαμ. * ο\δα εγω οτι αέναος εςιν δ εκ- 6 λυβν με μελλων, 3πι γης άνας-ησομ * τ δέρμα μα ν φνατλχν %βδτα. χυ&6 [gaffgt μοι οτωετελε^η, * ά είω εμουυτά σιυυεπίςαμομ,α οφθαλμός μα εω- ρ>μκε,$. φο άλλ&ς,7ίώ/& δε μοι συωτετελεςομ bv κόλ- πω. * ά $ j@t} εράτε, τίεζβδμ3μ εναντίον αωίδ,^. ρίζουν λ[γου SjpviQffif b) wm}·, *9 * Αολαζήδητε %μι υμάς 'im οΒτκαλυμματ&,^υ- μδς yb cffl άνομους επελδδτετομ, ττεγνωζΤ), ποδ 10 XI Μ χ 7 χ8 εςιν arndv i υλη. Η. * ϊπολαζων $ ([ωφα/ρδμιναΐ^ λεγα, * ουχ6τως \%Γελάμζουνοναντεράν ουχι σαυίετε μάλΤ^ν, η εγω. * παιδείαν c ντροπής μου ακουΰμαι ,ι^7ΐνεδμανΗ. της Ομυενεως im^flgu μοτ * μη εγνως από %δ'ειι, άφ’ούετέ$η αν'3ρωπ& 3πιτηςγης·, * 4οφρβοταΰη γ) άτεζων ιίΙώμα οΐζαίοιον,χχ/ρμονη q νόμων άπωλαα. β 3 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. ■« “ Simul veneruntcontra me turmae eius,& ftrauerunt fuper me viam fuam, & caftrametati funtin circuitu tabernaculi mei. ,f Fratres meos longe fecit a mc,& noti vtique mei fa&i funt alieni a me. M CeiFauerunt propinqui mei, & noti mei obliti funt mei. ' S I nquilini domus mear & concubinae mete ficut alienum reputauerunt me: quafi filius populorum fui in confpe&u eorum. “ Seruum meum vocaui,& non refponditmihi, ore meo rogabam eum. ‘ 7 Spiritus meus alienus faftu.^pft vxori mete, & deprecabar filium vteri mei. “ Paruuli quoque defpiciebant verba mea ; confurgebam, & loquebantur de me, s "Abominati funt me omnes viri fecreti mei, & illi quos dilexijvcrfi funt in me. 10 Pelli meae & carni meae adhaefit os meum,gelidus fum tantum in pelle dentium meorum. *' Inferemini mei,auferemini mei vos amici mei, quia plaga a facie Dei tetigit me. “ Quare per- fequimini me ficut Deus, & de carne mea non faturamini? ‘‘ Quis tribuat hic vt feribantur iermones mei.-quis det vt fignenturin libro? 14 Stylo ferreo & plumbjlamina in aternum in petrafculpantur. 11 Et ego icio quia redemptor meus viuit,& poft htec redemptio eius confurget fuper me. u E t poftquam inflata fuerit pellis mea,erit hoc: & de carne mea videbo iterum Deum. ‘ 7 Quem ego vifurus fum mihi,& oculi mei videbunt,& non alius:confumpti funt renes mei in finu meo. 28 Quoniam dicitis: Quid perfequimur eum, & radice verbi inuenimus contra eum? x> Timete vobis a facie gladij; quia cum iraicitur Deus fuper iniquitates, immmit occidentes gladio, vtfeiatis quod iudex verus eft dominus iudicij. cap. xx. ' E T refpondit Sophar qui erat de Naama,& ait: 2 Idcirco cogitationes meae refpondent mihi, & quia fenfus meus in me eft. s Dodrinam verecundis meae audio, & quafi fpiraculum intelligentiae meae refpondet mihi. 4 Nonne hoc icis ab initio, i tempore quo pofitus eft homo fuper terram? s Quoniam gaudium impiorum finitur cito, & laetitia delatoris vfque ad momentiim, * V 2. '9 "J 3 J ‘*3* 31'** :g>3»3^Si4;i4niiK’tyowSnl?i!roi< * : ι»κ nati» vtin'nati» nsh bha 8 \- >: T »·■ “·'·· T *■' i nS>7|Vtngni’iint i ·οηρ3 α»3Π9 r-rwio ^gru vgoa lanb : W» 1*332 13Xf»1 5^73 ^»Π ... j.. . . . . «·,’ I · ; - — -«Λ »j- 10 Z1 JPTB9N ΊΠ Jt li ”oun*m*7 v 16 j piKpm mi ^ni-Hru rmSjn kt-Sk 4 17 -;j- j ; T ; >·· ; *·**;· •'i τη a· ·· ηπ^^ι^ίη^α^ιπτι/η^Ό 4 I" : ■ j : - ■» v- „· - j- τ ^ - ·( |· ;aSa»^iTiarDiJDaaiS^rvNSa * :ΐ31ϋ*7»Π,’"^]|-^1^3Κ^Τ7©·ρΧ 8 : axian Sag τ; 1 ?? iS as» ipso nifcriaa 8 puan iste rnrvD-nfr»» liaa s^riaS ’>n» 8 }··;-; ft - I J -,* t · * ' " · 5 f jioin^nio^j/ : r-rchfti fn^jjinaSniD Sro pra? rra> 4 inro? p*i 2 i πύα ϊ^η cjW * ^ ; an}** η$η& w inS^n v:i W? pnp ^n - Sg * ^ iiSni*:nn^in> I τ; Τ ; ·>· T -f* : b i—iBBippa ijij/ o»ap bv 8 *> : 13X ai»3 rvraiin»a Su» Vj» 8 >* | - j ; *r · A ·* i V H nSrai α’π 1 ?*» non αικ-ρ^π τητ 8 « ' t __ ; _. A . ,,· ·· * X -u — I V ·· : 7κα iiQK tj 17 * 9 , zo ZI zz *3 o i o b. Tranilat.B.Hieronymi. Si afcenderit viq; ad cadum fupbia eius, °7 & caput eius nubes tetigerit, 4 quafi fter r quiliniu in finepdetur:& q eum viderat, s dicet:Vbieft? 4 Velutibmniu auolansnon Binuenieturjtraniiet fieut vifio nodurna. 9 ‘Oculus qeum viderat no videbit,neque 10 vitra intuebitur eum locus fuus. ‘Filij ei 9 atterentur egeftate, & manus illius reddet i'ei dolorem fuum. ‘Offa eiu&implebuntur vitiis adoieicentiae eius, & cu eo in pulue- z re dormiet.‘Cum enim dulce fuerit in ore eius malu,abicondit illud fub lingua fua. 13 ‘Parcet illi & non derelinquet illud,& c$- 14 labit in gutture fuo. 4 Panis eius in vtero illius vertetur in fel afpidum intrinfecus. 4 Diuitias quasdeuorauiteuomet, & de 11 ventre illius extrahet eas Deus. 4 Caput afpidum fuget, & occidet eum lingua vi- perae. 4 Non videat riuulos fluminis torren * tis mellis &butyri. 4 Luet qu^ fecit omnia, C nec tamen eonfumetur. Iuxta multitudinem adinuetionumfuarufic & fuftinebit. ^‘Qu^onia confringens nudauit pauperes: zo domum rapuit,& non 9dificauit ea: 4 Nec eftfatiatus venter eius. & cum habuerit ii qux cocupierat,pofsidere no poterit. 4 No remanfit de cibo eius, & propterea nihil ii permanebit de bonis eius. 4 Cum iatiatus fueritardabitur; aefl:uabit J &omnis dolor Ecc ' 3 13 irruet fuper eum. 4 Vtina impleatur venter D eius,vt immittat in eum iram furoris fui, 14 & pluat fup illum bellum fuum. ‘Fugiet ij arma ferrea,& irruet in arcum ?reu: ‘Gladius dedudus 5 c egrediens de vagina fua, & fulgurans in amaritudine fua. Vadet & i & venientfuper eum horribiles: 4 Omnes tenebrae abfcoditaefuntinoccultis eius. De- uorabit eum ignis'qui non fuccenditur: 17 affligetur relidus in tabernaculo fuo. 4 Re uelabunt caeli iniquitatem eius, & terra is confurgetaduerfuseum. 4 Apertum erit germen domus illius, detrahetur in die fu 1 9 roris Dei. 4 Haec efl: pars hominis impij a Deo,& haereditas verborum eius aDeo. cuu-in 8 i κιη {«η pnp»5_ ηοη soSy 1 ? γη 7 ! iaa\ ηιϋηι nipr wnrp n’ pD) p« 6 j η“ΐρχ ijipn yahm nin.ppapoa pyTmn 10 i nins rwapn mn nSi ί]»ρτη nS nmppi 9 i ^ π^ηρφ» t^SinVyDmy r C t sn^pn»Bfi? ορρηρκ 11 11 npnppi nn» aSivoySpi ppp a 1J ! nnaa sannini -panno nyop nVpip 14 i runia y vo? npppq napa-vD» • xnnnaiaippipnpVsnsS 17 ιψ 1 ? naSppn pe» isp.pnn 16 : nSs: napnn’ j nn> sjp nSi djn κη '3 Νυρρρη sppy yjn 19 j ym» sSi nap ;.nanp’napn-ip nop sSi my'V. ^’no 18 j 11 i npnvj^Vnppuanpnpni^pvnn.ypsVans 10 niaypqi κηφρ nSy nmn npp ppp na »*w s npna haab sn» 15 · npn»n »yVa ; nt. Sa nap yn?p’ n»nxp ricpn na 11 j^Vn*? »niVy‘=,Hnn. nnnnpa Npnai sp»np pmi φν 15 : xpianai κηψρ_π^η^η NSnai tsanp pu_p pny» 14 : nappi nni njnpp tsnnp pnpna» 17 ) nearapa ai»©o nui» n»aa o|na ηυ n jppan wnvvvh y»po pmmVa 15 peppNiqi αηριρ κρφη uo ia pVm pi 19 : nua Qi»a paSajo napni ηηψρ nn»a ma’y 18 j nVpoip» «yas- °1ϋΤΡ ^>19*9 2-33 13 Interp. ex Graee. Ixx. iob. * Si aficenderint in calum eius dona, & fia- crificium em nubes attigerit', qitando enim videatur iam firmatum effe, * tunc in finem peribit ^at qui cognouerant eum, dicentfUbi efi\ 4 Sicut infomnium quodauolauit non inue - nietur^nuoiamt autemficut exit,& non addet non amplius aduertet eum locus fuus: 4 Filios eius perdant minore#, manus eius nurant dolores. 4 Ofifiaeius repleta fiunt adolefcentia eius,& cum eo in tumulo terra dormient. 4 Si dulcis fuerit in ore eius malitia,abficondet eamfiub lingua fiua. 4 Non parcet ei, non der elinquet eam. & congregabit eam in medio gutturis fui. *Et non poterit adiuuare eum. f el afpidis in nutero eius t 4 Diuitia iniufla congregata e- uomentur de domo eius ; extrahat eum angelus. 4 Furorem autem draconum fugat, occidat autem eum lingua fierpentis. 4 Non videat mulfionem pafiorum, neque paficua mellis e> butyri. 4 jna/ana φ·* mania labor auit. di- uitias de quibus non gufialnt. ficut caro ner- uofiaqtta non manditur, qua non bibitur. 4 fultorum enim impotentum domos fregit . tabernaculum autem rapuit, non ex- firuxit. 4 Non efi eiusfalus facultatibus, in defiderio fiuo nonfialuabitur. 4 Non fiunt reliquia cibis eius,propter hoc non florebunt eius bona. 4 Cum autem ‘-videatur iam fiaturatus efife,ar Flabitur·,omnis autem neceffitasfiuper eum r veniet. 4 Si modo impleiieHt poffieffio eorum qua fiunt ei a speculatore■. ΙΩΒ, (Ζΰίρμήνόΰσιςτων ο 18 19 - 13 14 ii 17 6 d/soJin ας agptvov curti δωζα,η β %υτία curti ‘r νζφων άφν[^.ο%ινγ)δοκηηδηίςγΐ^^ύΰα' * ττζβ’ς }bt όλπτού. © β άδότζς uvfiv zpyim πού ζςιν, 8 * ωαζτξξ biulmov ίκπ&&&> i μη ώρΜ, Ά β ωαπζξ 9 φόρμα. ννχίε&,νδν. * δφύαλμος παρζζλζφζβ i (®ζβ- &η<τα, qsx ζτι (Ρ/ζβσνοήσ{ avfiv ο νπ& curti. 10 * τχς ύβς curtioAzQuiPouv ητΊονζς,αί %etpsg curti πυξ- Qdjpcupcw άδανας. 11 * δςα duti ρώ νζδτη&ς dmi , ^ μη curti ιι 'Οδηχώμτα&ςκοιμηΟήρίφ 1 ίλϋκανθη b ςόματι drrti κακία, κρυφά αυτίνυ tIw ίλωοτοο curti. π i ύ φαρμ) avi, ncf < 3 #χ Ιίκα^,λθίφα cwtIw. (c συ- 14 νάξ( αντί//) cv μίρώ Isi λαρυγ<& curti. 1 ί@) ου μη δχκνη^η βοηδηΡομ diti. %ολη ασζτίδ& b> Wgi curti. 1 5 * π7^δ%ς αδίκως Qiwayoffpog c %ζζμζύγ\(Ύ) δΐζ oi- i « κίας curti δΙζζλκΰσΌΰ uuvv ayfetog. * %υμον β δζμ- κοπων3νλαταοΛ), j oujvi/ γλωοράδφίως. i? * μη ιδοιδίμελζιν νομαδών,μη βνομαςμίλι%ς ψ)( ι * βουτυξβυ. *, * ας κανα ψ) μά%αα 'vmrioure. 7 fhofi %ν δΐξ ού ού y&spZTcu. ωσηίξ ςξ).φν(& duLclmisc , ακα- ΐ9 ταπο%ς. *γιοΝ,ώνφαδ xj/arm οίκο ϊς IQhacre. δία/.- * 0 & 0 np7facre, )(cii cbc ϊςηροχ: *qqc ϊςίν curti ρωτη&α %ίς \rtraf%ovmv, b> ϋι^υμία curti οΰ CaSnPfou. 1 1 * ουκ ϊςιν χχσόλαμμα %ίς βρωμαδιν curti , δια %υ% 11 ebc ανόητα curtifigi afaSrd. , , * ofg.v β δοκη nih 7ts- 7 θ\ηρωδ% B-Ai^riarfi) , παν a δϊ mdykYj ht cuifiv htihSo- 1 3 QtTcu. * Η7ίως πληρωραα yapippt curti , Ιπάττοςά- 7\u>. ht cwtv %υμον opyng, νίφαι W cwfiv οδνυΰας. 14 * κμιούμη Qc/Srtbi^ipjg σιδήρου',τξάραΐΰωτν i- tj ιδ,ον yuhmov. * διζλ^οι δ\} δια ςόμα&ς curti £g- Asg, dppcp, β b) διαβοας curti. ώίη uw I* · — j* ; — t — ~ ; a·· — *; «*· **■ ; · *»*i nspn-iiS inirrcasii »rw emS uaxn ; ’πη . !f—is-VyTiawBOTvStnas * ir-wVanttttimvriSnaavfnaroin * , τ ~ .· T J j- τ . · ; ΛΤ ; . ; * j;- T · J : Swiaro? ippjhw a»g«njrna * eaiTSSioi ea?? csn’?? 1 ? |ia: ojrw * !an’3’i?V ! on»S« mSx xSi msa oi W orpna jv “ . ~ J v: v v·· -· ; —a*»* · ·* ▼ ·»·,· ·· x : baiynxSviinauVan Sj/p fciVnaj? rw S^ng-V OiinSn DniVl^.^SpinW» 3 33ij? bipS "iiapT cjna iks?», * : wit Sitw janai ογρβ* ama i^a» * 1 “ ·· «*;·*· v ; av - : ^ - -» - : j^iS tra-ri rum uaa no SxS πβχί * „ j J V T J - t- ·. ΛΪ · j ·· Ti j ; ! Ί 3 Ϊ 2 Π ;,x x rp ?>#ιγ~·ρτοϊ wiapp—>:p nr-no * : tryaaj cauteri nsw αηΐϋ ατη no ?n 4 jr3p.r"ijjrn caTNi3’Vj; xan ·ρπ» ca^err-unaa * ! laxa pVn> cacari : rnsio irna fagi' mi \φ pro wv : jnn vSx abut’ im vaaS-)ss’ rnSx snrnp» ’wnorjsiwji3*g«P!! * «, nssnwin naoairinK irvaa «arma >a ! |Τ I jt ft; ; * AT - u ·· ; j ; ·.· - V i BBtfDOi xim nsmob’ bi* x t 1 -ΛΤ v - ; ;.. ; - ;vWi jsxbv i^aiari cm?a ma» nt 4 Abac.i.a i o b. Tranilat.B.HieiOnymi. CAP. XXI. a j^Efpondens autem Iob^ dixit: xar j a i 4 Audite qu^ib iermones meos,6e agite ? poenitentiam. *Suftinete rne Vt egOjlo- quar,& poft mea 3 fi videbitur,verba ride- 3il 4 te.*Nunquidcontra hominem r ciiiputatio mea eft, vt merito non debeam cotriftari? s * Attendite me & obftupeicite,& fup- «ponite digitum ori veftro. *,Etego quando recordatus fuero pertimefco,& concu- 7titcarnem meam tremor. s Quare ergo impij viuunt, fubleuati funt confortatiq; Η «.τ» s diuitiis? * Semen eorum permanet coram eis, propinquorum turba & nepotum in 9 confpe&u eorum. *Domus eorum iecu- rae funt & pacatae^ & non eft virga Dei fu- i o per illos. 4 Bos eorum concepit,& non B abortiuitj vacca peperit, & non eft priua- 11 ta foetu fuo. * Egrediuntur quali greges paruuli eorum, & infantes eorum cx- iiultantlufibus.' 4 Tenent tympanum & citharam, & gaudent ad fonitum orga- 13 ni. 4 Ducunt in bonis diesfuos, &in pundoad infernum defcendunt. 14 4 Qui dixerunt Deo:Recede a nobis,& icientiam viarum tuarum nolumus. t j 4 Quis eft omnipotens vtferuiamusei? * & quid nobis prodeft fi orauerimus il- i^lum? 4 Veruntamen quia non iuntin manu eorum bonafua, tonfilium impiorum 17longe fit a me. 4 Quotiens lucerna im- ί».*« piorum extinguetur,&fupertienieteis in- C undatio, & dolores diuidet fiiroris fui. Iy| 'i s 4 Erunt ficutpalc^ an te faciem venti,& i? ficut fauilla quam turbo difpergit. 4 Deus * iS’ 4 19 feruabit filiis illius dolorem patris,& cum 10 reddiderit,tunc iciet. 4 Videbunt oculi eius interfectione fuam, & de furore om- 11 nipotentis bibet. 4 Quid enim ad eum pertinet de domo fua poft le ? &fi nume- urusmenfiuineius dimidietur. ‘Nunquid Deum docebitquifpiam, qui exeellos iu- 13 dicat? 4 Ifte moritur robuftus & ianus, diues & foelix. □inn ; 4 Sumentespfalterium & citharam 3 etgau~ n dent vocepfalmi . 4 Confummauerunt autem 13 in bonis antam fudm , in autem requte inferni dormierunt■. 4 Dicit autem Domino: Recede a me, ndas 1 4' tuas fcire non r volo: 4 Quid omnipotens , 1 s quoniam feruiemus ei ? & qua^vtihtas , quoniam obutabmus eti * fn manibus enim non fuerunt ei bona , opera autem impiorum no afficit. ’ 4 Veruntamen & impurum lu- * 7 cerna extinguetur ; fupbueniet autem eis fub- uerfio ; dolores autem eos habebunt a furore. % Srunt autem fient palea ante centum,aut 18 ficut puluis quem abfluht turbo· 4 Deficiant filios facultates eius, retribuet r » ad eum & cognofcet. Videant oculi eius fuam interfeCiionem, io | ab autem Domino non jaluetur: 4 Quomamvolnntas^ius in domo eius cum eo } & numeri menfium eius diuififiunt. 4 Dimqrnd non r Dominus efi qui docet in- telleclum φ fcientiam , ipfe autem [apientes dfcernet ? 4 fifie autem monetur mpo- *3 tmtiafiultitiafua, totus autem bene affeblus & abundans. ί tl B, , μύιρμήνάίσις των ο 2 3 5 κα.\ i 4 Τττ ολαζων q ίωζ λίγα' 1 ι * ώϋίϊούί άχ6ΰΌ.τί μα τι h λ$Γων/να. ημοι Ticifi u ( 3 αυτή) υι α^μκλησίζ. ' άζμτεμε,είώ 3 λαλνςω,άτ y m- ^γεΚουτετεμου. [τίγα/ρ· μη d/jSpmv μχ ή ελεγζις·, h fiiciTi ον %υμω 3 -γι Ώμομ] i f ύα^Κεφάηης άς εμε $ταημΑ <νετε , ΙΟ II ί ΐες Via σιαγονι. 4 εφυ 3 γίμνη&ω, zazrov$ctm i ^ ί^-ουσι ίεμου τόίς Ccfyxctg otuvovf, 7 4 blati άτε&είς lftomfl$ 7 tcthdUG 0 v) 3 % bi> 7 ΐλύτ& i * ό tmopjq cmdv x$ fiyvflju )> figi dfi τ met cmdv c9 οφΒ-αλμοϊς. 9 * @ ohoi t hmfiv &f>$rtivotH(n , φόζ(§μ $ ovC ά,μοΰ, μάτ' ξΐζ o κυρίου (sbc Inv \% aflsiq. * ή βοΰς cwmfv eh άμοτκνίτοΛ , thifddv 3 dmSv bi y ας fit, ίχου^α. yfl ebe ϊτφηλο#. 4 βρονσι 3 ωαΰεξ cdtovta, 3 πα^ία. cvj- 11 idv (ίζζ$σζϊόάζουιην·. * dwtAa^oWg; ψαλτ^οί» yc /νι yjbcifd/Ji vfijf άαφζμίνον^ φΜη φαλμοΐϊ. 13 * QwutTtAiauv 3 b> dfctB -οΊς ι°ρ βίον dmfvfQ 3 d/Jz- 7tx0(Ttlcihv CAtO^UYldYlQcMI. 14 4 λί yei '3 κυν&,ϊχηςΑ aV Ιμο&βοις Qv ei^edeuj ου 1 5 βουΤ^μομ. 4 tlixdvog, otj CovAdjQflIp dmfi j τίς ^iheiafoTiciTimTYiGflfi) dbsctf\ 1 & 4 cv χερσι γΐ gL· b/j dmtfi figi dfhftoi , έργα j οίτε^ων i? β^οίφοξβ. * ov flbu)3 άΐΚοί xfl οί(τεξων λυ%ν& i i * cwf 3 ΊχΜ^αλίΗτομ bi xeotrei αφζβ/τνυυης and\ t~ λ$ς 3 dlxaS m yflj tidww. 10 It CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO* '■3 J CAP. XXI. E T rcfpondit Iob,& dixit.· 1 Audite & fufeipite verbum meum, & fit hoc confolationes vefirs. * Suftmcte tne,& ego loquar, & poftquam locutus fuero,ridebis. 4 Ecce profe&o ego ad filium hominis fermonem mcum/a«a : & fi i ta eft, quare non anguftiabitur fpiritus meusi 5 Afpicite ad me,& tacete, & ponite manum fuper os. ‘ E- t fi ego recordatus fuero,conturbatus fum, & apprehendit carnem meam tremor. 7 Quat£ impij viuunt, confortati firnt valde,&po(Tcderunt diuitias? 8 Filij eorum praeparati funt coram cis, cum eis, & filij filiorum fuorum,videntibus illis, ’ In domibus eorum eft pax abfque timore, & non eft pla^ Dei fuper eos. “ Taurus eius ingAuidat, nec in irritum iaciunt femen j parit vacca eius,ne^facit abortiuum. " Mittunt ficut oues paruulos fuos,& pueri fui ftliunt. “ Portant tympana & citharas,&laetantur ad vocem organi. " Confumunt in bono dies fuos, & in momento ad /epui- chrum defeendunt. % M Et dicunt Deo: Recede a nobis, & fcire vias tuas nolumus. 15 Quid eft omnipotens vtferuia- mus ei, & quee ent vtilitas fi orauerimus verbum eius? “ Ecce non mifium eft in manum eorum bonum ipforunuconfilium impiorum longe eft a me. ‘ 7 Quoties lucerna impiorum extinguetur ,& veniet fuper cos interitus eoruip: fortes diuidet in furore fiio. 18 Erunt ficut palea ante ventum; & ficut ftipula quam tulit turbo . 13 Deus abfeondet filiis fuis tribulationem eius,& vltionem reddet ei,vticiat. ,0 Videbunt oculi Cius interitum fuum,&de ira omnipotentis bibet. “ Qu« eft enim voluntas eius in domo fua poft fe? & numerus menfium eius diuifus eft. “ Nunquid Deum poteft aliquis docere icientiam? §i ipfe cilos excelfos iudicat. ** Ifte morietur in fortitudine integritatis fua totus quietus & pacificus. „ V 4 33 3 VN *j ιί *7 18 ii iHiWvnwrim ibmxbnvyvv 4 11v ·. : «'χ : - - κ λ τ τ ·*;**■ τ · -a ; i—laiunViN nSi ma otm ma*rm * L- - - + ) : A' - v-*·.· : T \ ·:·. :an’?i? ffapn^Tiaawvi^pin» * nbaqn *Sy γϊιβιοϊ nynai^ija» niiatbQ 'Vnx rwi anrn»3 π»κ ηόκη *s * * * ; · ·/ «C ·« — · Λ* T ·· V*· *· ; S· : α w Γ T 5 *6 ηηηχί τπ nmj? arnfcw t«Si—i * ^ τ ; | vat .. ; v ; v ;t -» -: : nsjn nVnvmsyovSpTttwTNOvVaj 1 JT -*·*--; v ; AT | VJT ·· *H j ; *· ’d isti iaa~'?i? Ta*->D 4 > iiVoW’ i v - ; . i ! Ίρϊ?’ ©nrSyi Vsv nrapS xim * i*J rnwcnirSainnKi^itjiini^-ipno * naoapKvteTi oj^i 73Π^οπ:ηψΝΐ 4 33 nagnrSonmfiAwtiPi * ♦ 0 l&by 73D’“’3 Ί3*Π30’ StfSn * i* ; - J*·^· 1 v ; * · v*r l· ; · ,·· · - tanrpa ^$313 * ! ?- ίΒ310ρ3ίβ$ K13’ qn*3’ ijrUfVOn !^ni3ii?^j?7>Kin33^nj;3iiSn * • twsn D»stij? v$w pati ^ 'ftijnr»? * : anS yann 3jnoi n$wj tpg o^o-tiS * : na iti' oaa kiot rixmS ym ©*ki * ij^aTDO^nuftnapnnnWnuaSii * l*r ·. ; ΰ· i V ; IftT ·· X s J- · X : -l i tmriinna ^?π3ήο»π3 η’πΰ’» « ,· ipari c=3>q-nj/a^ nton k 1 ? ί^πίκ * 0*3313 W\ niOlDWnaJ mStn&n 4 '· «i· x 4 v* ; *λ τ x — * · v;i -; ZO ii o norr >3 r iob, Tranil at .B .Hierony m i. 4 Viiceraeius plenafunt adipe, &me- L dullis oiTa illius irrigatur.*Alius vero mo- I riturin amaritudine animae fuse abfq.,. vl- pi lis opibus: 4 Et tame fimul in puluere dpr- 17 mient,& vermes operient eos. ‘Certe no- D ui cogitationes veftras, & fentemias con- j .8 tra me iniquas. 4 Dicitis enimVbi eft domus principis , & vbi tabernacula impio- u rum? * Interrogate quemlijbet de viato- ribus, & haec eadem illum intelligere co- jognofcetis. 4 Quia in diem perditionis ieruaturmalus, & ad die furoris ducetur. 4 Quis arguet coram eo viam eius ? & quae fecit quis reddet illi? 4 Ipieadie- pulchra ducetur, & in congerie mortuorum vigilabit. ‘Dulcis fuit glareis Cocyti, &poftfe omnem hominem trahet, &an- }4 tefe innumerabiles. 4 Quomodo igitur coniolamini me fruftra,cum refponiio ve- ftra repugnare oftenfa iit veritati? c ap. xxri. r jj^Eipondens autem Eliphaz Themani- t tes dixit: 4 Nunquid Deo comparari poteft homo, etiam cum perfedfaefuerit jfcientiae? ‘QuidprodeftDeofiiuftus fueris^autquidei confers, fi immaculata 4 fuerit via tua? 4 N unquid timens arguet tc, & veniet tecum in iudicium? j 4 Et non propter malitiam tuam plurimam, & infinitas iniquitates tuas? s 4 Abilulifti enim pignus fratrum tuorum fine cauia,& nudos fpoliafti veilibus. 7 4 Aquam laifo non dedifti, & efurienti s fubtraxifti panem. 4 In fortitudine bra- B chij tui pofsidebas terram, & potentifsi- , mus obtinebas eam. 4 Viduas dimififti vacuas, & lacertos pupillorum commi- 10 nuifti. 4 Proptfetea circumdatus cs laqueis, & conturbat te formido fubita. 11 4 Et putabas te tenebras nonvifurum, & impetu aquarum inundantium nonop iipreifum iri. 4 An cogitas quod Deus excelfior caelo fit, & fu per ftellarum verticem fublimetur? i, >' ΏΜ1Π pMtofcttijyVsJiona 15 nVi snno moqni 15 : onss noiai κφη vhcw niia 14 jn pVcnn οηκ z 8 ':iiV^nniVyip judii ρ^η^ψηηηοφ pSj an t7 "* q^nrsnunni^ujiayjaniNnanoi’ 1 ?^^ } ° :pyiionipn xb pn'avppi.nypnVitij K^mn amnv. ! 5 J Π«ρ*7 κιπ>νϊ 51 i fpV qSw jo wm nnp« notp nn» \a 31 TT ‘ \ κρ 1 )υ 3 ρη;ρ 34 iwnabpnpnpi na * “n 0 s „ 0 , m 01 , fl >S 8 a m«, ■ — - E . / ' · ’ ” V Interp. ex Grxc, Ixx. i ο B. »4 1 6 4 4t vifcera eius plena adipe,medulla autem *4 eius effluet. s Altus autem moritur ab ama- ;»j ritudme anima fua, cum non comederit quip- pim bonum. 3 4 Simul autem in terra dor- *■« miuntjputredo autem eos operuit. 4 Itaquepout vos,quoniam audacia incum~ *7 bitis mihi. 4 Quoniam dicetis: Vbi efl domus z s 17 principis, 'rabi efl tegmen tabernaculorum impiorum ? ■» 4 Jnterrogate prater euntes z 9 ryiam, & flgna eorum non alienabitis. 4 Quoniam in diem perditionis fubleuatur 30 malus, in diem furoris eius ducetur. *Quis renunciabit in faciem eius viam 'eius ? 31 & ipfe fecit, quis retribuet ei ? 4 Et ipfe ad 3* fepulcbra duStus efl, (efl in aceruo 15 i 1 6 * )])pw ^?iftfiwp t=hvrrten * j tpjip? pvv ini ittpp-WK ♦ thuv bm^nOimn^Mh anpkn I» j— 1- : · - *" ‘ J ’ γ ^ i—»]jt»i rWlM Ε3ΓΡΠ3ΝΗΓη 5 ' ! iunnpm MaV^^^ina^a^HSwn’ * » ϋΡΝ^ΧΟΤΠ’ίΰΗ’ΡΙΠΜ^νοΚ * “ • nniD ani ojtp id# nt ppn 4 f11 } rjnnVa ingk s>tn niii vsp kj- np p-iV® pniri p-tsafi ιτΐϋ DprrtDX 4 *> irpbn&n : tsin a^ra T^ivim bpbvrvm ’ 1 J· τ ; ^ ; VA*r ~ * 5 : $ msjifl t|raj ;p$a ’W i-gm : tpaa ijiSk-Vk Kfjji Tic>3 ' jaWn^niJi^DWi^KTripri * »? : ηΐκ πμ tpSrrrSin ^ opn tos-iuni * i y©v D’3’j? ntn niinatf niiVsiwrps * jTasiaaa^Bavpa-^sa^B» 1 a :iax»13i%^n * : >m»i'Sj? rras ή’ w na □vrrDi * ! iroorny eiis int«p$ ’Γψτ inpa * irnirain^BN^iaaravjaSrrrw * I t j" - -; · AT ; 1 JT T ; JT ; ·.· %· : >SiBK’-na m’38i aaj?’ d>Vb njn\’ * : >a op’ νίγΗν xS hbj? an* raman * r >· ■*■ . > - . ‘ *· τ · , ·· Γ -' τ : : i? i>3K-^Sninsi im>ni iSnx trip ;n * I I i· ■<■ : *■·· " s » J ··■: V V l/i !<·· Su.2I.ll. S 14 i ij * 2i 18 4 9 3 ° i ο b. Tranilat.B.Hieronymi. 1 3 4 Et dicis: Quid cni nouitDe 9 ? & quaiip 1 > caligine iudicat. 4 Nubes latibulu eius.nec C noftra eofiderat, & circa cardines caeli pa- ϊ 5 bulat. 4 Nuquid femita feculoru cuitodire 6 cupisjquam calcauerunt viriiniqui? 4 Qui fublati funt an tep 9 fuu,& fluui 9 fubuertit r 7 Fundametu eom. 4 Qui dicebat Deb: Rece de a nobis: & qii nihil pofsic facete oipo- s tes aeftimabat eu ; 4 Cu ille impleflet domos eoru bonkquoru fentetia procul iita me. 9 4 Videbunt iufti & laetabuntur,& innoces ofubiannabiteos. 4 Nonneiucciiaeft erecSlio pm.»< eorum, & reliquias eoru deuorauitignisi ii *Acquieice igitur ei,& habeto pace,&per h^c habebis frud 9 optimos. 4 Suicipe exo- re illius legc,& pone iermones ei 9 in corde ij tuo. 4 Si reuerfus fueris ad oipotente,ediii- Dcaberis,&loge facies iniquitate a taberna- 14 culo tuo. 4 Dabit pro terra filice,& p filice i j torretes aureos. 4 Eritq- oipotens cotra ho ftes tuos,& argentum coaceruabitur tibi. 16 4 Tunc fup olpotente delitiis afflues,& ele 17 uabis ad Deum facie tuam. 4 Rogabis eu., is & exaudiet te-& vota tua reddes. * Decernes rem & veniet tibi, & in viis tuis iplen- isdebit lumen. *Quienim humiliatus fuerit,erit in gloria; &qui inclinauerit ocu- 5°los iuos,ipie ialuabitur. 4 Saluabitur innocens, faluabitur autem muditia manuum fuarum. cap. xxiii. i J^Eipodens aute Iob ait: 4 Nuc quoq ; in i amaritudine eil fermo meus, & manus plagas meg aggrauataeftfup gemitu meu. 3 4 Quis mihi tribuat vtcognofcam & inue niam illum, & veniam viq^ad iolium ei 9 ? 4*Ponam coram eo iudicium,& os meu re- s plebo increpationibus, 4 Vt fciam verba quas mihi re{pondeat,& intelliga quidlo- equatur mihi. 4 Nolo multa fortitudine co B tendat mecum,nec magnitudinis fugmo- 7 le me premat. 4 Proponat aequitatem contra me , & perueniet ad vi&oriamiudiciu s meum.', 4 Si ad Orientem iero, non apparet: fi ad Occidente,non intelligam eum. Quin jffjarnKn IJ : bns\ Ν’οφτ xnn qipni nS 14 i Nntaos SisVn*! jjt no ‘ΐο’η'ι 15 17 : piipu s*inq n’jni>a p'n siy nS n spSy \a hnzimi 16 : Ν*ιρψ «pSy j pn 1 ] qm*t» »tor> pimi pom. 19 ιορ ripni^y^q n?Vpi xmta pn»na Nini 18 : pnV πψ iay> nai npsppnsnpii 1V i Npo “jnVVy pnn aV^ni npy ϊΠ3 11 : njton nqqj pnnnioi mpp^p nS dn 10 na’p^nii)’pn .(laNiaySynuii 14 i prrin gnnn njp ny nnn p« 13 sqnn^ynnp^wiNnniN j n 1 ?^ tnptyptrvi pa^spn *7y pipn dhn 16 : qSn tcom qipn -qop pi ^spn ^3 η.ψ κηη 15 tv$itt N’Sna*r qiNpnNTnriN 3,9 j «ninj inn qnnns Vyj "fl Dtpq inni 18 : nSm qrpi qac noip :Sxn 17 t qn ,fc ? nnnaa qniDD ’n?t nn^i npji y>vy\ 3 0 : pnpn ssnnpp ηιφηι jniu. Tpyn' Π’3 nno iy τΓ<κ nati^Ni yus nqi \o 3 j >nmin by nppn ^nna np^p nnp Napi’ ninV 1 i nosi ai»s 3»ηκι 1 ipy^.N^niyjippNn 6 : ί 1 ? ί;;\ι np ρρηκι php yiSN 3 t Nni:jppp p£n ρτ η'αΐρ “πον 4 i n^npp ν*?ι N 3 *]ypV) ’nin^iV®N Nn^nS Np 8 \ pn np jg Kgbyb 3τ;ηψΝΐ npy ppni Nxnn ipn 7 t n Npan >w\ Nin ona nS I £1 Β. μβΐρμίιν/υσις ο\ 2,39 Interp. ex Grxc. Ιχχ. ι ο β. s Et dixtfli: Quid η ouitfortis, nunquidper r ] i } * ^ άτΐ&ςρτί fm o iffjqj?' rnififl yvefl '6 xgjLvcfy caliginem wdicabit? * Nubes Utibilium j 4 , 4 f ηφί 'dmxpvflm cwrfliy oqcgdrifil') > &ξβν um&mnvMimr, &■ ffmm ulipiram- | , s αςρκδ SuofiMjF). 'μη Ty&uamim φύλαξή,» iulat. 'NmqmdfmMmxurnmtfodui:, ■> · Jtwtxktoim auamcalcaueruntvtriimufu , Quicompre-'*] & \ ,rj / ^ Λ λ > ? ” - - - - [ 11 πν&μος c/mppstov @ Άζμ,ίΚίοι cwmv. i 7 , 1 @ Ag/omf wg/,@ J τίποΐΥκτα ημίν · « τίΙπά^τουι « ~ «■ , t«' .i i ' . t\ v i * Ο 14 ///Ι/Λ ηΜΙ/Ι ί/ΐνΛ/ΜΤ-ΛΙΛ· Λ/* λ Λ ΙΙίΓ^ττΑ μλ-/ - ■ funt immaturi} fumus fluensfundamenta eorum. ~ 'Dicentes, Dominus quid faciet no- i7 bis? aut quid inducet nobis omnipotens} 4 autejpn impleuit domos eorum bonis, 18 conflliumautem impiorum longe ab eoflViden-19 tes iufti riferunt, irreprehenflbilis autemfub- fannauit eos. 4 Nifi deflruSia efl fitbfiflentia »oj eorum t & reliquias eorum deuorat ignis ■* 4 £y?0 <*«???# durus.fi fuflinueris ,poflea fiu- Bus tuus erit in bonis. 4 Sufcipe de ore illius interpretationem , & recipe 'verba eius in cor- de tuo. 4 Si autem reuerfusfueris & humilia -1 3 ueris teipfum coram Domino , longe fecifli a tabernaculo tuo iniquitatem. * Sedebis fuper ag-t 4 gerem in petra, & ut petra torrentis Op hir . 4 Erit igitur tuus omnipotes adiutor ab ini- t5 micis , purum autem reddet te flcut argentum igne probatum. 4 Poflea cum audacia loqueris coram Dominorum reifexeris in edum hilariter. 4 Cum oraueris autem fu ad eum, ex- » 71 audiet te f dabit autem tibi reddere uota. 4 Reflituet autem tibi tabernaculum iuflitiee, 1», in autem ytis tuis erit lux. 4 Quoniam humi- d, hauitfeipfum,& dices,fuperbiuit, ^inclinatum oculis faluabit. 4 $aluabit innocentem, e> 3 ° faluus eflo in mundis manibus tuis. cap. xxiii. fffiJUflondens autem Iob ait: 4 Et tam noui 1 quod ex manu mea redargutio mea eft ,<& 1 manus eius grauis faSia efl fuper meum gemitu. 4 Quis igitur nouerit,quodinueniam illum,et 3 •veniam m terminum?*Dicam autem meum iu- 4 dicium, at os meum replebo redargutionibus · *Sciam autem ftnitatemj qua mihi dicet: flentia 3 autem,qua mihi renunciabit. s Et fi in multa for 6 titudine fuperueniet mihi,poflea in minis me V- teturdVeritasemm Q* redargutio ab eo ^ducat autem in finem meum iudicium: *Jn enim 8| prima ambulabo·, & non amplius fum: qua autem in nouifflmis, quid noui} It IX 8 Υΐμ,Ίν o 7rd/j%Kqfl.Tafy . λ ' ος q QMS7ikY\3 * ; οχ-ίόι mia^ 1333 ’Ss 3 π?πκ 13 W 3 * 'trittppnii ν£ ντι vrrW rni^P 4 5 vsrnDK Ί· ·· : · : tpp πηικ is> 9 Ji uw’ >οι Ιπια κιπι » navmaTninaviancn’^»^ » : uaa ipanpamSnsx vjsb p;Sj; * : Β^Π3Π’Τΐή uS-pnSxi 4 i^rrnra usBi^n-^aa^riDyati 1 ?·’? ·» 33 ^ViyTia^yuayj-^^TOjriia * ! VB’ 1ΪΠ j+ ▼ rt iijrvv bti' 3Tj? ΊΧψι liSna» i r-uaSsnw tein* una» trosm* non 4 |τ τ ; - a ; ; - A^ ,' * ·** S J "S JfJjjnjJg&^TTP 1)330 a>3»3KW» * sppS nnfp oSjraa ixy> nanpa jrjD |(j * : anyh anS'iS i—oij? iyginr^i TOp> rntya 4 s rripa mia γνι wb ’Sao wV» oin? 4 i 31Ϊ~1Ρ3Γ| Π0ΠΒ ’730113B3’ ΟΗΠΒΙΙΒ 4 f\;· v S - J· : ■ at ;· -*· χ v %· *i nVarvrjy-^iaipptyaiSu’ 4 ! 3Bj? iN‘i'3 oarn' ’Sa aSn any 4 r \ : jt · ·· : λ : J · : : ·* J ^ ! lKBy’VD33 0>3j5’ 1333Ϊ» DJTmrpa 4 ηι^ίκι© JiD^n-ranipKJi Ό’ηρ ύ$5 4 ! r—iSanQ’©’-^ |T ; · J' ▼ fciVll’333I3>3rfg? 3ΪΚ Η“1Β31’Π 'ΠΒΠ 4 .) *: Ατ τ i ->· · ^ ·· : |: ^ T4 ‘’ ivrawaiiipf j T . · : * : ▼ Η$?ί )1»3N1 *ΒΓ7ΕΙ|31 πίΐΐ Oip’ '31N? 4 .. !3333>Π> I I tl IO II i 9. i o b. Tranilat.B.Hieronynu i 9 *Si ad finifl:ram,quid agam ? non apphen - Q da eum. Si me vertaad dextera, ηδ videbo o illum* 4 Ipfe vero icit via mean^&^bauit me quaii auru quod p igne tranfit.*Vestigia eius fecutus eit pes meus,via ei’ cufto-7 diui,& non declinaui exea. 4 Anfiadatis Ia-^ biorum eius no receisi, &in flnu meoab- r 3 feodi verba oris eius. 4 Ipfe enim iolus eit, D & nemo auerterepoteit cogitatione eius: & anima eius quodcunq^voluit hoc fecit. 14 4 Cuq 5 expleuerit in me voluntate fua,&a- r j lia multa fimilia pilo funt ei. *Et idcirco a facie eius turbatus ium,& coiiderans eum 1 6 timore iollicitor. 4 Deus molliuit cor meu, 17 & omnipotes conturbauit me. 4 No enim perij jppter imminentes tenebras, nec faciem meam operuit caligo, c a p. x x i i i i. i omnipotente nofuntabicoditate- \ pora:quiautenouerunt eu, ignorant t dies illius. 4 Alii terminos traftulerunt,di- 3 ripueruntgreges &pauerunteos. 4 Afinu pupilloru abegerunt,& abftulerutpro pig 4 nore boue viduie. 4 Subuerterunt pauperu via,&oppflerunt pariter manfuetos terr^* s 4 Alij quaii onagri in deierto egrediuntur ad opus fuu,vigilantefqj ad pdam praspa- 6 rant panem liberis. 4 Agrum non iuum de- metunt,& vinea eius quem vioppreiferat, 7 vindemiant. *Nudos dimittunt holes in- B dumenta tollentes, quibus non eft operi- * mentu in frigoret 4 Quos imbres motium rigat,& no habentesvelamen amplexatur 9 lapides. 4 Vim fecerunt depdates pupillos, 'o & vulgum paupcm fpoliauerunt. 4 Nudis incedentibus abfq j vell:itu,& efurientibus tulerunt ipicas. 4 Inter aceruos eorum meridiati funt, qui calcatis torcularib 9 fitiut. 4 Deduitatibus fecerunt viros gemere: & anima vulneratorum clamauit, &Dcus 13 inultu abire non patitur. 4 Ipfi fuerunt rebelles lumini, nefcierunt vias eius,nec re- 14 uerfi funt per femitas eius. 4 Mane primo C coniurgit homicida, interficit egenum & pauperem,per nodem vero erit quaii fur. II IX cznnn ipfssio?«piis 10*1^ 'hi 10 i iim κ^κοιίη pi.30ia »οηκκ*?τ rn^o3wisx , itin? tJ 11 jnn^NVmipjmnnpK^iriinNnntnpNa 11 1‘οτρρ Npm4100 1 s 1 rwaj? WZQ pnpoSm .bhipi οηκ t4 1 nnayimaqnaamr ιοί t sVapiati · DTjatoi fiuiii dijjo nna^ κ*ί Q, i§ 17 i Φ 16 t mp 4rns) f Ώρκ ‘rpans Nppn 5 \ 1D3N trriy Kjpmp ‘ i 101» ppn vh η^ροΏπτι N|yjj? rciipps kS ^p np 1 13 (npm.Niarioa κηηρρ κρ t 1 «yisottpp ίΐο©ί« κιη?κηΐκρ \ύψ„ ^ j κ4ρ9κΐιηρί3ϊίρΐρΐ3ΐΐ»ρηη i pnp?) t?pi 3 i : pixn pn4l n 4 *i ^ 4 pn 4 6 : »hbh tonp n »4 PDtupi nn^jmipn pTvimya 5 ipsa ηηραη^ιαι \wawa «fnoi sn^pn 8 i Niip? nsiiin pn 4 n’ 4 ii smop n^inin^’ iSoly 7 “ , i Kiniypn 3 p 1*7103 pjooi moa is 4 n 'NSioiy 10 ι |Μ 3 ψρι t?yy 4 yi an’ nido ρορκ» 9 spina pS^p ppna κψ j κριρρ 11 : vnxtt jinngi ilyy spixpo ηψρ pi^y» ΐΐηηιψκ υ >3 Ί 1 ttfadmpttQittf 14 1 »iV»awa ϊ3η.>^κ s4 ] κο|τϊκ|ι nnpa rij p3».n i} ittgmn&sbnbtjft 1 snm sm s^^ai Kpiuqi N’jy 4 ωρ> Interp. ex GrTc. lxx. iqb. * Sinifira qui fecit ipfius non refiit icircii- 9' iaciet dextera ft) non 'Videbo. * E(ouit enim 1 1 tam «Λι οδόν μου,διζχ&νζ δζ 1 μ*· ωααςίξ rptfOriov^ * ο ξζλώζμαή $ αν δντάλμασιν wad, οδού; άυι£ ζφυλαζα^ ' iffil a μη αΧχλίνω Vm ανΤ&λμάτων ckn ου μη Ίΐατρίλ^ω, αν § χδλπω μου ζχρυψα fcf ρημάδι cumf. ■ r «0 w «iVi ex&tfW Ητως^τίς zfiv αντιπίπΙων .awaf} δ jt αότς ΥΐΜλητί ngq ζποίιχτέ' . * Μ %υ% ζπ οώτά* έασουδαχα. zcppjviufct auti i Sm %υ- Ttpftm (ΰοξβ’ϊόόπον cusd χοί&ωτά8α£ϊ&), xctrmowco it s 7ίΙοήΒ·ήβμα] 3ξ 3η ctmSvctf&g άς νζω- 6 τίζβίζ. * άγζβν . 7*0 δόζμς, ebo cmdv % sQi&tfar άδ ufjcffst δ z αμπελώνας ώτζ^ων οίμι£τ\ ^ dcnft άρΓοί- i γόμνοΐζ πολλδΐζ οΜοίμιβαν d/sSa i ματιών, άμφίασίν δζ ψυχής duroov, άφάτ^ν%. s * )x7to φακ,άδων δρζωνύγζμίνοντουί , affipfi γ μγ\ ζχμν oufisi; υχζπΐυα^πζτρμν (Ζ&ΛΖ&άλ§ν(δ. 9 * ηρπααΌν Ορφανό» Άπο μαςοδ, ακπζπωχδ^ί δζ ζτα- ι ο πάρωραν. * γαμνδις ig ακοίμκταν άδιχώς,πεινώντων δζ νν φωμον άφάτ^ν%: ii * αν ΰΧοτ{νοΐς αδ ίχως ανΐΐδξ^σαν, όδον δϊ δϊχαίαν cbc II ΥΐδεκταΛΤ * οι αχ πόλζως οϊχων ιδίων δΐζζζάτ^ν^. 13 ψνχη δζ νηπίων ζςανα^ζ μζγα' * ουυτς δζ δίατί%υ- των δίΒίΜοπΙίώ ου πζποίητα\. c Μ γης οντων amdv χομ Gbc ζπζγνώσαν, οδον δζ δίχαίοαιωΠς ςβμ ηδβ<ταν, ου δζ ά- 'Γξα7Γθΐζζω£ζπορ&ι·9η(Γαν· ) 14 * γνδυς δζ dmfv & ζρΓα , 7ί·α^ζδωχαν ctvcfir άς οχό^ς, xgjj νυχτς Ιτου) ωςχλΆς. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. * * Aquilonem tum fecerir,non videbo; quando vertetur ad Auftrum, non intuebbrillum. ,0 Quoniam manifefta eft coram eo via mea: probauit me;&quafi aurum egrediar. “ Semitam eius appreheridic pes meusjviam eius cuftodiui,necdecllnaui. 11 A prxcepto labiorum eius non recefli, a decreto meo abfcondi verba oris mei. Et ipie eft iolus,& ofbis auertet eum? & anima eius quod defiderauit hoc fecit. 14 Quoniam perficietfianinprincipioftatutummeum,&mulcafiu»iliafu.ntapudeurni ” Propterea afacie cius tiirbaboriintelligam,&timebo ab eo. “ Deus autem emolliuit cor irieum,^& omnipotens cori- turbauitme. ‘ 7 Qupniam non fum confumptus a facie tenebrarum, & a facie mea operuit caligo. ^ c^L p. xxi 111. Q Vare ab omnipotehte noh funt al^condita tempora,& qui fciunt illum non viderunt dies eius? 1 Terminos mutaueruntj diripue- runt gregem &paueruut; 5 Afintun pupillorum abigunt, & pignhrant bouem vidua:. 4 Auertunt pauperes a via: fimulabicon- duntur inopes terra-? ! Ecce ficut onagri in deferto,ficegreifi funt ad opera ftia mala,mane confurgentesad praedam,vnde depromitur ei cibus & pueris. ‘Inagrononfuo metunt, & vineam impiorum amputant. 7 N uclos faciunt pernodare abfque indumento, quibus non eft operimentum in frigore. 8 A fluxii montium madefacti funt,& non habentes habitaculum amplexati funt petram. 5 Rapiunt ab vbere pupillum,& pignus pauperum accipiunt. 10 Nudum fecerunt ambulare abfque operimento,& a famelicis tulerunt manipulum; “Interfeptafuaexprimuntoleum, torcularia c:alcauerunt,& domini eorum fidebant. “De ciuitate fili) hominum gemunt,&anima eorum qui funt occifi gladio, clamat:Nunquid poteft efle quod Deus non imponat eis peccatum? t} Ipfi fuerunt rebelle^Legi: non cognouerunt viam eius;nec habitaucrunt in feitiitis illius . 14 Ad luce confurget occifor,occidet egenu & paupere,& in notfte erit quafifuf. X i o ?ΰ νϊ /VokS ψι rnnp pgi 4 1 5 ! cw D^a ΊΠΟΙ |· v J· T V V i *-*6 laViafln ddi> £=>(0 τκι 4 « I ■>-' Γη1Π73Τ3’’3ΓΊ1Β^ϊΐΒ7Ίρ'3 WV»3 4 'i tr"VID72? V(T ; - fixa onpSn es^jrSg kbt τρ 4 :ε=3»!3η3·|·ίιΠ33Γί4ν ! ΊΚΒΠ VlKP ibv-WO lVu’ DfTDJ n»s 4 |τ τ -j : v v ·· j ;; · - ΓΊ 73 & r · ■· J · !’n^a7S7DS?»r»33’?3» »ai2Kt{7-aK'! 4 j· τ · ·* : j·· -r ; ·λ·· ·:-·'· "i -* I ID notfnwnrns w :vpiip? abp winainnsn ^ξ?οπ 4 : ΊΓΠΙΚ DIp^S >a _ Wl ΙΗπΛ 7£DD WH 4 OTKnV rOPTIBlSNOjmUK ΡΤΪ’ΤΙΒΊ 4 |T · j ; v : · - Λ·* ‘ J ·.·; J -I- ; · - isr-tfS nnrrbi^rw kSi rrr~7j/ jrn 4 ; vyjn jn^Sinaii^"|3inan.ttriJ^a^ * 13 η&Ψι 31 »k i® 4 . ♦ ijrKVjrht ri$win n3"«VS jnntjrnD * : njnin rfr rrani παηπ &6S rajp-no 4 ί “ρα πνγ ’Ώ'πομϊ^ο man ’α -m 4 «rfjv · λτ ; τ · - *: I Λ* ·■*■:-*- * ·» i ο S. Tranflat.B.Hieronymi· μ 4 Oculus adulteri obieruat caligine, dices: i No me videbit oculus, & operiet vultum ,i*fuum. 4 Perfoditin tenebris domos, ficut in die condixerant iibi, & ignorauerpnc i/lucem. 4 Si iubito apparuerit aurora,arbitrantur vmbram mortis, & ficiin tenebris i s quafi in luce ambulant. 4 Leuis efi: fuper fa ciem aquae: maledidlaiitparseius in terra, nec ambulet perviam vinearum. 4 Ad nimium calorem traniiet abaqiiis niuium, io & vfq ; ad inferos peccatum illius. 4 Qbli- D uiicatur eius mifericordia, dulcedo illius vermis. Non fit in record ation e, fed conii teratur ficut lignum infruduofumdPauic enim fterilem & quae non parit, & viduae ii bene non fecit. 4 Detraxit fortes in fortitu dinefua ; &cum fteterit, non credet vitae ij fuae. 4 Deditei Deus locum poenitentiae,& ille abutitur eo in fuperbia,oculi autem e- 14 ius funtin viis illius. 4 Eleuati funt ad modicum,& non fubfifi:ent,& humiliabutur ficut omnia,& auferentur· & ficut fummi- ij tates fpicarum conterentur. 4 Quod fi non eftita,quismepoteft arguere eifementitum, & ponere ante Deum verba mea? CAP. XXV. i J^Eipodens autem Baldad Suices,dixit: ^ 4 Poieftas & terror apud eum efi: qui fa- o cit concordiam in fublimibus fuis. 4 Nun- B quid eil numerus miiitu illius? 4 Et fuper 4 quem non furget lumen ilIius? 4 Nunquid C iuftificari poteil homo comparatus Deo, aut apparere mundus natus de muliere? s 4 Ecce luna etiam non iplendet,& ftell^ n5 ί fune mundae in confpe&u eiusr 4 quanto magis homo putredo, & filius hominis vermis? cap. xxvr. i J^Efpondens auterh Iob,dixit: 4 Cuius i adiutores, nunquid imbecillis?&lu- ftentas brachium eius qui non efi: fortis? j 4 Cui dedifticonfiliu? foriitan illi qui non habet lapiendam, & prudentiam tuam o- 4ftendiiH plurimam. 4 Quem docere volui- fti? nonne eum qui fecit fpiramentum? □131Π patinnp χαο'Ζ sarcina ptsn 16 i h']h : 'sha nvi’ niotpi n’ jacpn k 1 ? wnh Νίηυ*ι Kyyi * 5 NinSdp 18 . i νπιοί nSidt snugns πιοηψΝ diin sniontpnpn 1 ?»ni κ·ΐΰνκ*ιη3 ons 17 i isqiTiiiyTpnb s i3’nnN κΛη >q>p idjn snpin iinSi ν’Πχ 19 s not op’ n 1 ? syn.Kp pnny^ui νπίν >nn s’n 'ss Vy o^q 1 ? 11 i q’nngnni *(rn sh ain ιοοβπκ pappo «ornS ναϊΛρκ’ΐρκ 10 j ρπρηηΐκ T?^ , l 3C·’ 13 uin qini ρη’ρι pisp pnmq tsuqzn iSpSp ρη’ηη ijnanNi nnyn np Sp q’ni lDsqnNi "py? iii>pr 2,4 Π3 ^nHpipiyninNSn^n^no^pn.KinpsnoH isVpm l, ff i pSSion'. sihaitti IP^yipiPihpi^Diapnvsn 5 : nVl t^pno ’pyp χώψ npy iinihni ^jDh-s 1 npsiniuinqiiVa ητ^ι 1 nuipuiw«'/NnJip“ippafcnnpNp;pTiyNn 5 i Nnns nSs oynai 4 i nqm?mp' ; mV 13 pjmonnionTiDnaiiSTijnqnmpTiiJ.i^ip^Vp 6 ι ηΌίρηπρπχ n 1 ? njididi spopn^iqiisijpppn^pKO^rtp · i ipyiy^-iyi-ispKnpps^nn^pnyOnp r npNi3p«3wi 1 jqip nppj |pn Knpuiai pSp wn }p n >. 4 \ nyqm sijjjpS ittterp. cx GraSc. Ixx. t ΰ 8. *Et oculus adulteri obfiruauit tenebras di -ij cens:Non confiderabit me oculus i & operimen « tu vultus pojuit. * Perfodit in tenebris domos, 1 s mHrdiu flgillaueruntfiipfis, non cognouerunt lucem. s JjjhionidJimuleis in auroravmbra mor- t7 i is, quonCacognofcet tumultus vmbra mortis , , *Leuis efl fuper faciem aqua, malediBa fit pars r 8 eorum fuper terram, appareat autem planta eo- j rum in terra arida. Vlnam enim pupillorum ra- j puerunt,pofiell ad memoriam duBum efi eorum j peccatum^Sicut autem nebula roris non appa- i 9 rensfaBus efl·, 4 Reddantur autem ei qua fecit·, 10 conteratur autem omnis tntuflus ficut lignum immedicabile.* Sterili enim non bene fecit,et mu 11 lieris non mtfertus efi: 4 Furore autem Jub- 11 uertit impotentes \ cum fieterit igitur, non credat in fuam vitam} Debilitatus autem no fi e- t 5 ree fanum ejfe,fed cadet morbo* 4 Multis enim 1 +' nocuitfublimitas eius,marcuit autem ficut mal ua in ardore,aut ficut fiica a calamo sponte decidens. *Si autem non,quis efl qui dicit menda -1 j cia me dicere, & ponet in nihil verba mea} CAP* XXV. 'ffijc.ipondens autem Baldad Sauchites diti 1 *G)uid enim prooemium aUt timor ab eo qui 1 facit vniuerfium in altijfimo}*Non enim aliquis 3 putet quod efi dilatio pradonibus: fuper quos autem non veniet infidiatio ab eo ? 3 4 Quomodo enim erit iuflus homo coram Do^ 4 mino} aut quis mundaueritfi natus de muliere ? 4 Si luna ordinat, & non illuc et ·. fella au- j tem non munda coram eo. * Sine autem, homo putredo, φ* filius ho -* « minis vermis. , „ CAP. XXV h "J^Jlfiondens autem Iob dicit : 4 Cui appofitus es^ aut cui auxihatutuS es i nunquid non cui multa fortitudo , & cui brachium robuftnm efl? 4 Cui dediflt confihum ? nonne cui omnis fa- pientia? aut quem mfequeris? ηοηης cui maxima potentia? 4 Cui renunciafli verba? fptritus autem cuius efl egrejfus ex te? 1 s % i 6 17 ί Ά 8· t 0 * (c οφαλμος μοιχοί ζφϋλοίζζ uxofec λίίώρ,χ ασζβ- mtrct μζ οφθαλμός, ^ ΊκτοκρυζΙω ctff&tfmov ί$ζζ>. * os) σκότ i οικίας,ήμίζμς \<τφρμγ\παΛ scw- Τίζ,ΘΚ ζπίγνωσΌΛ φως. * οτι ομοΖυμαδ'ον αχ>%\ς %- 7τξωι οχ id 3αναζ>υ, ο η Shyomz) ^ξμχας οχιάς 5α - i s νά%υ. * ζλαφρβς Ιςιν fiJjn «δ&σ’ωπορ ν$α%ς, χαϊ^ομ- bm Υΐ μζ&ς awdv Sn γϊις,φυαφύυάη $ φν^ί ώποϊν Μ γΐ\ς <£γ)ζμ. άγχαλίδα γο ορφανών 'άρποίανλΐ, ατ ouie- ι» μνη<3η am$v μ αμαρτία, * ωσπζξ $ ομίχλη frcfiQu ο αφανής * IhzofoSeri 3 djjtd α ίπζμζον, azWT^eiYi 3 πας aJitc®' lora %υλω όώιάτω' * ψά^μν momi , ^ yiwouov eh Υΐλζητζ, * 5υμω j χατίςρεφζΜ c$ \Λα%ις,Μαςας %ίαρβ&, ά) μη τΛς&Μή.χ!/ τ' zcw%S ζωής. * μαλαχίας $ μγι ζΚτηζίτω ύγια&Ι/υαί, αΜα πζο-ατΰυ\ νότω. 1 πολΜίζ γ) νκάχωτί τ ύψωμα cwtfi , ϊμα/ρό/ό^ 3 ωασίξ μο,Τ^γο ολ χαόμα η, μ ωατζζ τάχυς 'dm χα- λάμνς α*π=ματ& 'ϊποπζΰων. * ά$ζ μίι, τις Ιςίν ο φάφμ & ψώ$η μί λίγαν/μ) Βίτα άς ού$-&) ρήμα}& μου-, t * "ίπολαζωνβαλ^α^ ο £ρυύχίτν\ς λίγα, ι * τί(ω&οίμιον υι φόζος παρ’ άυτύο ποιων τίω <τύμ παΟοΛ αν ύψίςω- 5 * μη γαρτιςχΜλάζοι οτι ϊςί παρίλχυσίς παξα&ίς* cJm τίνας q ebc ζπζλ&κτζτέμ παράστ£·, 4 * πως •f \ςα\ frixcu®* βξβτς οαμτι κυρίου j η τίς ά /j )xmxa$aeiCM ζοωτν fyvti τς γιωαίχος; j * ei (jTfljmCxjiTaora,)^ cwt άΒιφανοχα, αίς-ζμ 3 οΰ χαόα ρμ νϋΟΛίτίον ώπ$. « * ία U, όί^ωπος Οαπ&α, (ς φ; ώο^ρωπχ ωιωλαζ, χ?* ι * Ύπολαζων Ιωζ λίγα* t * τίη c®0mtp imo: qjrjj 13 T3 i i^sra rntefer 2 m tph * :^ 33 ΊΏΠΗ^ν’ϋ 5 ^ 0 Ί’ 0 Π 7 ί<-»Π 4 p ; - >- ·· — ; λ· ▼ : · ..t * ; ’3X3 rnStt nrn 'a »nay a *r)jr»"’? ‘ -ox awbi nW ’naty nnaarrcaN 8 « ; at ; — j- τ i t ;j*· - ; ♦ ί n w msir , | ▼ · : jv s 7 Φ j^^Tgca^c pnsx‘ON’Vri l 7’, 1 ?ri * !uaa’nann'ps fnir-xS i—ssnx xb ’Γπριππ »npasa * V- v:·.· ·>■ λ·.· i - ·> : · h-vl vi j· |v :,· : ,!’3»B>aa7 ! l ?wa>aappBi’3>kyiya3 i \ , T 8 iWM nV?XTO ”3 5!X3» »3 έ)3Π ΓΊίρη'ΠΒ »3 * : my v*?y xrarna Sx ya©’ inpjnrn 8 j ryrbsz trh& κηρ* ψπ nyi-hy^ 4 nnaa ih 'wnyymb$-y 2 dsjik rnlN 4 : iSannSan nrnaSi onnn 03^3 αηκ -jn 4 a>Sny nSrai Vx-oy 'y«ri οιχ-ρ^π n? 8 nnj?>H^a 11 13 i* t z IO XI Xl *3 1 aa. TranflatiB.Hieronymi. s *Eccegigantes gemunt fub aquis,& qui e· habitant cum eis. 4 Nudus eft infernus coram illo, & nullum eft operimentum per- 7 ditioni. 4 Qui extendit Aquilonem fuper C vacuum, & appendit terramfuper nihilu. 8 *Qui ligat aquas in nubibus fufs ,yt non 9 erupant pariter deorfum. 4 Qdi tenet vul- I tum folij fui,& expandit fuper illud nebu- !iolamfuam.*Terminum circumdedit aquis, jn vique dura finiantur lux &tenebr^. 4 Co- jD lumnxcseli contremifcurtt., &: pauentad nutum eius. 4 In fortitudineillius repente maria congregata funt, &„prudentia eius 13 percufsitfuperbum. s Spirituseius ornauit cados,& obdetricante manu eiuscdu&us i + eftcolubertortuofus. 4 Ecce haec ex parte di6ta iunt viarum eius^ cum vix paruam ftillam iermonis eius audierim us, quis poterit tonitruum magnitudinis illius intueri? CAP. XXVII. r ^Ddidit quoque Iob aflumens parabo- i lam fuam, & dixit: 4 Viuit Deus q ab- ftulit iudiciu meu,&olpotens qui ad ama 3 ritudine adduxit alam mea: 4 Quia donec fupeft halitus in me, & ipiritus Dei in na- 4 ribus meis/N 5 loquetur labia mea iniq- tate, nec lingua mea meditabitur meuda- j ciu. 4 Abfita me vtiuftos vos eiEeiudiccm. donec deficia, no recedam ab innocentia * mea. 4 Iuifificatione niea qua coepi tenere, no defera. Ncq; enim reprehendit me cor 7 meu in omni vita mea . 4 Sit vt impius ini- B micus meus,&aduet'faiius meus quaii ini- * quus. 4 Q < ιIς eft enim ipes hypocritae fi aua- rerapiat, 6 c non liberet Deus anima eius? 9 4 Nunquid Deus audiet clamore eius cum 10 venerit fu per eu anguftia? 4 Autpoteririn dipotete delegari &. inuocare Deum om- II ni tempore? 4 Docebo vos per martumDei C quae omnipotens habeat,nec abfeondam. 1 i 4 Eeee vos^omnes noftis, & quid fine caufa 13 vana loquimini? 4 Haec eft pars hominis impij apud Deum, & hereditas violentorum quam ab omnipotente fuicipienr. 0 caunn . j to-m τ\φ_ ΠΝ'ΰτη n^bi nVap 1 ? 6 i ρ'ηριηφρι ynVp pjsi jnari’ ριριρηαη nmiis: 5 t nwinij viaiit? «Virftqoo>nnnn 8 i nbijnpn jnpS nn;. nna nnnanxjti xmp iss‘np 3 mna 1} ia a pgni ip iin*ji3a nflfl*!] rop κηρρϊί Kirnn» 3 >jno^jK^imaiy οηΊκ * ι ιφψ.Ίήοκ n 3 ®n ηρκ nVgo*j? 1 npsinbnoWSaT^qmii?! I- irnaVijnyKiiVTjan^.^pipi^iNpK^Dii 5 :xSan ^ ίο ρκ ''ΐ'φ.χ «ηρφ'ηιδφι^Ηοο 4 *.n'np 3 rjS«*i ηραηκ 8 c^y^n^n^ynNpnnmqSy-is^naNiT 7 χ ·>οϋο »33*?*nrnn». ^ηπ3’Ρ9ψ«κ*πηέιρη»ηη3τ^ 6 :υρ px 10 x spj?y 'ty »ο’η 33 κζύκ yon^» nn^spnn^sn 9 ι nf ω κη|?κ ηηκ ‘ΐβψ·’! ροο uiiip» οηκ »!??0 nnpV> ρη’οηρήιρηϊ<Ν0 Γ1 «κ’ζπψ oyi snbNnsiMppDsniqHii’ 11 * ι tW* 7 ?? «Ofe ’*?;?’nxciby © ipnnn^nsp^ppTOpp^pnniynsnSNin^oNpmtijnap^nin I} j pVsrtn 245 4 Interp. ex Grasc- Ixx. iob,. 5 «j 7 \ I ! 8 ,) . I I0i i i I z *3 14 rigantes nutrientur ,fub aqua & vicinis eius ? 4 Nudus infernus coram illo , e(l circuitus perditioni. *^ui extendit "Boream in nihil 3 appendit terram fuper nihilum* ^ui ligat aquam in nubibus fuis,et non rupta efi nebula fub eo.*G)ui tenet Vultum folij, qui expandit fuper illud nebulam fuam. *Pra- ceptum circundedit in faciem aqua ,vfque ad confummation0i lucu cum tenebris . * Columna cali expanfe funt, & flupuerunt ab increpatione eius. * Fortitudine fedauit mare,fcientia autem ftrauit cete. 4 Clauflra autem cali timuerunt eum .pracepto autem eius interfecit draconem apdflatam. * Ecce ha partes via eius 3 et fuper humorem fermoms audiemus in eo \ <-vim autem tonitrus eius, quis nomt quando faciet ? C AP. XXVII. P^Dhuc autem addens Job dixit prooemio .* *Viuit Dominus quifc me mdicauit, & omnipotens qui amaram fecit meam anim am. 4 Si quidem adhuc halitu meo exifiente fji- r itus autem diuinus circum exiftens mihi in naribus. 4 Non loquentur labia meainiqua,ne- 4 que anima mea meditabitur iniufta. * Ne mihi 5 Jit iuftos vos oflendere,donec moriar·,non enim amouebo innocentiam meam. *Jufiitiaau- * tem attendens non tradam 3 non enim confotus · fum mihi quod illicita fecerim. 4 Veruntamen fint inimici mei. ficutfub- 7 uerfio impiorum, & ih me infnrgentes , ficut perditio iniquorum. 4 Et qua enim eftfpes 8 impio,quoniam continet ? confidens in Dominu mtnquidfaluus erit, * Aut deprecationem e- 9 tus ex audiet Dominus? aut cum 'Venerit ei ne- cejfitas, 4 nu habet aliquam fermonis audaciam * ° coram illo ? aut ficut cum imocaUerit ipfe exaudiet eum ? 4 Sed iam renuriciabo vobis π quid efi in manu Domini, qua funt apud omnipotentem, non mentiar. 4 Ecce iam omnes noft is, quod vana vanis iniicitis. , 4 Hac pars hominis impij aDomino,poffef- fio autem potentium fuperuetnet ab omnipoten - te fuper eos. iz 13 ΙΏΒ, μβίρμΰνώσιςτων β ί i 5 *μη Χούντες νόατ& ψ} 6 νάν Fetfp&iv άιπύ 3 * γυμνός aJbg ονωπιον cLrrfifi qqc ssi 7 cdca^oXcuov τη άπωλεία.. * οΜτάνών βορίαν επύόεν, 8 χρεμϊίζων ybuu SFh μηό'αχός. * όετμ&ίων υ$&>ξ αν νε- φίλΜζ άυΐ£, νψ, cbc leqfiyn νέφος Αζζοχάτω άυτΑ. 9 * ό χρμΆν (ζ&ζβ<τύύπορ Β-ρβνου, Αιπετάζων επ’ουότν ο νεφ<& jUCLT&, μίχ& (jWTZ7\(icLq φ&Τζ μζ ι * ςνλ$ι xgptvod επετά.^ηΰΌν b yfijj οΙξεςνκταΜ) Ατά της i οΒπιμγκτεως άυτϋ. 1 ιχχϋχοίτετίαυϋτε tIw θάλατ- ΐ 3 crd/J, Μίϊημη β εςρωτε f χητ&. * χλά^ζμ β ύζμ- vodhhixctmvcwfv . (ω^ςάΐματι JV? cknfi^rd/jchom 4 $ qfxop%t yxmscLjbj). * i$ov Faff μίρη oioci cunf,yfijj ffidn ικμάδα Tfiyou οίχουσ-όμεύα. cv dumi, iTodog q βζβΡ- της clt/rd, τις oiicup οπότε ποιητή ■ · . mv τι εςιν αν χείζ} χυύ^μ \<η (^μ7ίουι/%χρα^>ρι,'άψ^μα\. * icfov i[n πάοτες οϊόατεψτι χανά χανόις Μιζάλ- λετε. * αντη ή μερ)ς ανθρώπου ώτε^οίς Afafi χυ&ου, χτήμα, ^εόυυυαςων επελάο^ετομ α^μπάΛχρό^ρ^ 3 εποώτίζί. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO· , 1 Nunquid poffunc gigantcs qui contremifcunt regenerarijciim ipfi fint fub aquis & exefcitus eorum ? ‘ Publicus eft infernus coram co,& non eft operimentum domui perditionis. 7 Qui extendit Aquilonem fuper nihilum, fubleuat terram fuper aquas, nullo eam fufti- nente. 8 Qui ligat aquas pluuia? in nubibus fuis,&non rumpitur nubes lubfe. s Qui tenet caliginem folij fui,vt nem videant illum angeli : extendit illud ficut velum fuper nubes gloris fus. Decfeuit, & dixit, collocari firmamentum fuper facicgi aquarum, vfque ad finem luminis cum tenebris: il Columnae caeli commouentur & contremifcunt ab increpatione eius. “In virtute,foa diuifit mare, & iri prudentia fua percuffit fortem. ' J Iri fpiritu oris eius facies caeli lucida: funticreauit manus eius Leuiathan, qui comgaratus eft ferpenti mordenti. 14 Ecce hae funt fummitates viarum eius, &quo^expreflum eft exparte fermonis eius audiuimusabeo, «tonitru fortitudinis eius quis intelliget. ? · CAP. XXVII. "C T addidit Iob affumens parabolam fuam ,& ait: "Viuus eft Deus qui abftrilit regulam iudicij mei: & omnipotens ad amaritudinem ad- Xv duxit animam meam!®’ Quoniam adhuc totuS halitus eft in me, & fpiritus Dei eft in fiaribus meis. 4 Ndloquehtur labia mea mendacium,& lingua mea meditabitur dolum’ 5 Abfit a me vt iuftificem vos donec deficiam: non auferam perfe&ione meam d me. ‘Iuftificatio- nem meam apprehendam,& n6 dimittam eam:& πδ male cogitabit cor meu a diebus meis. 7 Sit ficut pecCatot inimicus1neus,& qui con- furgtt aduerfus me,ficut impius. 8 Quid enim expediat delator,quia congregat tnatumonam iniquitatis , qUando eradicat Deus animam eius’ ’ Nunquid clamorem eius audiet Deus, cum venerit fuper eum anguftia5 ,0 Nunquid in omriipotentedeledabitur, aut clamabit ad Deum in omni tempore’ 1 ‘ Docebo vos per prophetiam Dei,qu? apud omnipotentem non abicondam. ,: Ecce vos omnes vidiftis,& quare vana & inania loquimini’ ” H?c eft pars filij hominis peccatoris a Deo,&fors fortiu qui recipiunt ab omnipotere rctribulione fuam. 3 X J 3 O 16 J 7 ι8 19 11 *3 “Watcr? *6 mmoS vn itv-dk * = ii* J » + 5 V s V*T · JT T j ·$· · : anS Ni 1 ? vrnuaSfvii nas* mas vmw * ·, a τ : : - i *··|τ· -,-jt - τ · ! Π33311 hp ppi larDi ηΜ -isyf lavrox 5 ipW’j?3^D3ViaS?pHVlf’3’ * Π2:ηΐ9'νΠ3ρ3ίΐη>3ϊ?_ΐ;3Π33 , ! 133>til npSV3’J/C)pX; gSl 33f ’ -WJ? * : risio 1Π333 rbiH nirta β>ββ irron * |t J" T : ·»· : - AT- · - -V J4· * - : tjipaa irnjwn. ψη anp iroj$>* : ma* ΠΠ 3 ii»a‘jw xSi vSji aWi * it : · - > T T ’ * : “ - s· ^ ^ 1-·· ; -; . iiaipppv7^p'3^nia»a3ia»?i/patt?» * Π3 npt* 3JI!*? Qipai i«iBt]raSe ^»3 * ipneiiropi^p^irjyifljaVpa, * |3K npin.snnrn^pn-VsVi-nyhVaipTp. * srnaSsnVasi VIT ; - ; v J mVjr^acaTOiyjmiriaDim^nina * ny3ttn3xa :|2Π3 rTijnni anS-Ntr f-waa p& * ■: u/Nriaa jiSan? ri335?in*33Ki’3p-aipa * i n»K^inSwkSiB»pjnyi63>jii * : brw vSy niy-ab ytyo^a inamT * < eanft tcntra-iari it rbv i^aVra » j * τ V ) ? - τ at τ · τ - -v : ujp nntn -ijM-Vai j?j ?3 anit» mea * iniNKS’naSrnlipannima oaa * I · ■» ■*■ t -i- i »*· · -> » : · ; ·ι if—l3’3BipDfli*N1t8Sfafir»KBnB3nm * jo^nn«vari*6i rgriy mx vy r -tib * 14 16 ii 11 1 3 i o b. Tranflat.B.Hieronymi. * Si multiplicati fuerint iilij eius,in gla dio erunt, & nepotes eius non faturabun- i j cur pane. ‘Qui reliqui fuerint ex eo,fepe- lientur in interitu viduae illius non pio rabut. ‘Si comportauerit quafi terram argentum j&ficut lutum p rae para u erit ve- i7ilimenta: * Praeparabit quidem,ied iuftus D veftietur illis,&argentum innocens diui- »det.‘iEdificauit ficut tinea domum fuam, 9 & ficut cuftos fecit vmbraculum. ‘Diues ?«·<»· cum dormierit, nihil fecum auferet, ape- 10 riet oculos fuos, & nihil imreniet. ‘Apprehendet eum quafi aqua inopia, no6te i i opprimet eum tempeftas. * Tollet eum ventus vrens & auferet,& velut turbo ra- 11 piet eum de loco fuo. ‘Emittet fuper eum &non parcet, de manu eius fugiens fu- 13 giet. * Stringetfuper eum manus fuas,& fibilabit fuper illum intuens locum eius, c a p. xxv III. : H Abct argetum venarum fuarum prin- V cipia, & auro locus eft in quo confla- i tur. ‘Ferrum de terra tollitur,& lapis fo- i lutus calore in aes vertitur. * Tempus po- firittenebris,&vniueriorum finem ipie confiderat. Lapidem quoque caliginis & 4 vmbrae mortis. * Diuidit torrens a populo peregrinante,eos quos oblitus eft pes e- s gentis hominis &inuios. ‘Terra de qua oriebatur panis, in loco fuo igni fubucrfa i eft. * Locus iapphiri lapideseius, & gle- 7 bas illius aurum. ‘ Semitam ignora- uit auis, nec intuitus eft oculus vulturis, g ‘Noncalcauerunteamfilij inftitorum, nec pertranfiuit per eam leaena. 9 ‘ Ad filicem extendit manum fuam/ub- 10 uercit a radicibus montes. * In petris ri- uos excidit, & omne preciofum vidit ocu- ii luscius. * Profunda quoque fluuiorum ferutatus eft,& abicondita produxit in Iu ncern* ‘ Sapientia vero vbi inuenitur? j Sequis eft locus inrelligentiae? * Neicit mi!t homo precium eius, necinueniturin terra fuauiterviuentium. □um , r3!in , 1n Sa-isi ρ·ι>3ρρ'π 1 . N3ni03 η'ηρψη IJ pyato»shnaaompStpp3bionpap> ρκ 14 ' ’»ahapsat κη» t*ipn» 17 κΐ^'ηίΐ^ρκ '* i s7»t 10 J^rnwSinps uijsp’. sh yrig 19 t n»# noi najri NnS^oat TirvV " 3 *'»pi“>V··P-V? π, Τΐ^ pibion 11 in^Npna^rSiwiKDnprjfiMW ιΓ ' *' 'f ! * ’ ’ na r innnxjoiiHyp^n. 5 4 . *P^oo»50*lV Wa** ί7' 7 ϋ Ci f 9 "'V ."T » * ' ·· t'-i - * ί τ T-- t - * *· ·* V-: - j » j " VrTV m '\ . . - · in^nnnsnp^VDiynnq^n^ IO ι pnnpiypqan ητΏ’ψτκ 9 t kw )^ ininSi ρηΝη na ‘ ικηρ’ήΐηΝ'ΐπ^η|η5ηψη{!>;η^ηΝηρ3ηι ; 11 i Ni;rgsni^rnxDnnoinrsnnamVto 1 ‘ mr Interp. ex Grac. Ixx. i o b. * Si autem multi fuerint fili] eius,in occifio- i4j nem erunt fi aute rutri euaferint,mendicabunt. «: 4 At fuperfiites eius morte morientur, nn -i j; duag autem eorum nemo miferabitur. j *Si congregauerit ficut terram argentum,ficut i «j autem lutuM prxparauerit aurum: 4 Hac om- i7 nia iufli mendicabunt , at pecunias eius veraces habebunt : *Euafit autem domus eius 18 ficut tinea, & ficut tela aranea. 4 Diues dormiet & non addet: oculos fiuos t 9 aperuit, & non efl. * Occurrerunt ei ficui aqua dolores j noffe 10 autem abflulit eum caligo. 4 Tollet eum njentus <-vrens abibit 3^1 ^ventilabit eum de loco fuo. 4 Et inijciet fiuper eum & non parcet. de 1 manu eius fuga fugiet . *Pulfabit fiper eum manus fiuosexfibi- 13 labit eum de loco fuo. CAP. XXVIII. enim argento locus v. 4 * ά- μ8μοι οδοί) fixmm m βρβτΑν. ϊ * yn cJ% αυτής ζΐζελ&οτζτομ odfisg , flm κάτω αυτής e Ιςζμφϊ] «cr« 7ίϋξ. f τπ& (flawtpflqyv @ xfioi αυτής, ψ! x^apguGiw αυτής τβλ£&. 7 * obe ζγνω αυτίά 7τετωόν. ^ ον παρε^λεφοΑ) αυ~ τίύυ οφΒαλμος γοττός. s * <3Μ Ζ7ΐάτΥΐσαΛ< αντίυυ φΐ αλαζόνων, ύ 7 ίοφΐλΒ·ο» \π 9 ου fl λέων. i οι άχρβτμω ζζετονε doti, xcc- τες-ρεψε q qm ριζών op«. * Βΐνας β ττοΐ&μψερρνζε, τίάυ β τιμιον άδε μ% ό οφθαλμός. * βάθη β ποί(Αμψ c^Jsmflvfl/cv, εδαζοιι β dtnfl δυάαμιν άς φως. it * ή β Gfipia πόθονάόρεθη^ποι^ρβνπ&εςιΑ ΑΒι- 3 ςήμης j .* Φίοιδεβ^βΑςόδόναντ 1 ,ύβμήάόρέθή cv αΛ>$ρω7Γ0ΐς. , 9 11 11 »3 Ιι ίζ ΙΟ II 5 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO· 0 14 Si multiplicati fuerint filij eius,his qui occidunt gladio eruntj&filij filiorom fuorum non faturabuntur pane. , ’’ QuicuS- fetint exeo,inpefi:efepelicntur,^c vidu^ cius non plorabunt· '* Si cohgiegailerit quafi puluerem argentum,&quafi lutum praepa- raucritvcftimcnta; Prxparauitenim.fediuftusveftietur ; &argehtum innocensdiuidet. ”Aedificauiti?cut tinea domimi iuam.&ficutvmbraculum quod fecitcuftos pomorum. *’ Diues dormiet,& non colligetur: oculos fuos apctaet,& non fubfiftet, 10 Apprehendet eum quafi aqua tumultus.· node transferet eum tcmpeftas. 11 Tollet eutn ventus Vrer.%, & abibit: &ficut nubo rapiet eum deloco fuoi “ Etproiicie£iupcr eum, & non parcende manu eiusfugiens fugiet; 13 %udetfupereum manibusj&fibilabitfupereumdelocofuo. l9 iap. xivmi. H Abct enim argentum venam ex qtfl producitur ; & locus auro eft in quo confletur. * Ferrum dc terra tollitur, & lapis fufionc vertitur in chalybem. 3 Finem pofuit tenebris & omnium fines ipfe ferutatur .· lapides fortes, vnde exeunt tenebra: & vmbrte mortis. 4 Diuifit torrentem a Itfco culto m riuulos qui obliuiurii traditi funt, ne per eos tranfeat pes:eleuatifunt,a filiis hominu tranflati funt. 3 Terra de qua egrediebatur cibus ; &fub ea efl: gehenna,cuius nixfrigida couuertiturin fimilitudinem ignis. ‘ Etparadifus voluptatis eftlocus, cuius lapides funt faphiri, & pulucres atitei furit ei; 7 Semitam arboris vita: nulla fciuitauis : necmtuitus eft eam oculus vulturis. * Nonambulaueruntineafilij leontiriii tiecdcclmaiiitadeamlestia. * Ad filicem extendit manum fuam, fubuertit aradice montes. 10 In petris excidit flumina, & Omne preciofum Videt oculus eius. " De imbribus accingit flumina, & de feneftra occulta producit lumen. “ Sapientia alitem vbi inuenietur i & vbi eft locus prudentiatf 9 ‘ 3 Ncfcit homo excellentiam eius, & non inuenitur in terra fuperborum qui peccant in vita fua. X 4 L 9 t 1 •7 i <ί $ 3VN ! H8J? ?’X H3K ΒΊ Κ».Τ»3 \h 10« 01ΠΠ * ηρ| bpyi n 6 i s γπ^ίπγπ ιι:ρ |η>"Κ7 s ; nrwio n> 3 bi ηρ> ο wnTsix arm nSon 4 I» -: j|t**· - ι : λ* ν J v ; **■ ·. η J nrmam t— ι*3πη arit ?—03 ·ιιρ--&6 J ! ta-’V3 . J I' ηό3ή -rera “dp Ni? ie?» 33 i mat^tn » τ ; T \ ·;λ· Α 4 ·τ· i» · T ;ι ^ τ : o»J’3sa τιπό Ε3Π33 TO--niaa timpnb » τ v^.' ; i · τ v ; - “i :r- ύοηχ 1 ? I '· · : ί r~wi Dipn ni >ki &mn vm rmim 4 innnwown yiVDvn-izwyn πεπβΗΐ * j nywvynv wmirwi rai jrn**. * : naipp-J - ikj;t wriinjn ρρπο’π'ίΝ 1 -Va γίπ 0 a»3? γΐβφΎ -vBfh N«!j-»g * :npi*awn irtiaa |3ii on?i VpM nr/j niwS * s mVip vyfo ητή ρπ idbS 1 ! mpn-Dii ΓϋΌΠ maon nxm » | T J T -. - : τ · v: at; -J- -r .1 -T φ^η^Τ]Γί ΏΊΚΤΊϋ&χ 4 jr-u^yno D3 : “lafcW wp ΠΝψ 3i»K t)p*i * !>3ρθ©’ΠΐνΝ’0’3Βίρ;>ΠΤ3»ΜηρΒ * ! Tjffifn -|Vn riix 1 ? wm ’Sj; i-a/i^na * »snn >£3>a π ni^io * * ! ΗίΡ’ηΊ3’3Ι? * -»i*?a hbj/ pis> ii£i r-iarn g^n ^ 7 »? * }» 3 S 31Π33 nnp;»^ nj/gi wsa * 1 |ajp i ’3wa Ιέ 17 18 1 9 10 II i? 15 ιέ 17 i8 (4 IOB. i Tranflat.B.Hieronymi. Abyflus dicit,Non eft in me; & mare ‘rs loquitur,Non eftmecum. 4 Non dabi- 1 Jl !C tur aurum obrizum pro ea, nec appendetur argentum in commutatione eius. tt is 4 Non conferetur tinctis Indias coloribus , nec lapidi fardonico preiiofiisimo, S:1 17 vel faphiro. 4 Non adaequabitur ei aurum vel vitrum,nec commutabuntur pro I s ea vafa auri: 4 Excelfa &ejninentia non commemorabuntur com paratione eius, trahitur autemfapientia de occultis. 19 4 Non adaequabitur ei topazius de M- thiopia,ttectin&uraemundiisimsecompo io nentur. 4 Vnde ergo lapientia venit? & quis eft locus intelligentiae? II 4 Abicondita eft ab oculis omnium vi- uentium, volucres quoque caeli latet. 4 Perditio & mors dixerunt: Auribus ,D noftris audiuimusfamam eius. 1 i * Deus intelligit viam eius, & ipfe no- t4uitlocum illius. 4 Ipfe enim fines mun- diintuetur, & omnia quae fub caelo funt, ijrefpicit. 4 Qui fecit ventis pondus,& itaquas appendit in menfura. 4 Qjuando ponebat pluuiis legem, & viam procellis 7fbnantibus: 4 Tunc vidit illam & enarra- suit,&pr?parauit,& inueftigauit. ,4 & dixit homini:Ecce timor Domini ipfe eft iapie- tia, & recedere a malo intelligentia. CAP. XXIX. 1 ^Ddiditquoque Iob affumens parabo- 1 lam fuam,& dixit: 4 Quis mihi tribuat vt iim iuxta menies priftinos, fecun^ dum diesquibus Deus cuftodiebat me. j 4 Quandofplendebatlucernaeiusfu- per caput meum, & ad lumen eiusambu- 4 laba in tenebris. 4 Sicutfuiin diebusado- lefcentiae me$, quando fecretd Deus erat s in tabernaculomeo. 4 Quando eratomni- potes mecu, & in circuitu meo pueri mei. 6 4 Quando lauabam pedes meos butyro, & 7 petra fundebat mihi riuos olei. 4 Quando . procedebam ad portam duitatis, & in pia tea parabant cathedram mihh S.ip. 7 .a. Pfal, π Pro.]» □inn «irtart sS 16 nan^ii Spry. sSi κηίΛη pjp ani. anw nH 1 j i >py m*? nas? s?pu s? 1 ? nas? κριηη 14 N*7p"nin>niVaVn:)D 18 : ppnnis? ^s?p s?ann n^Syi nV 17 ΐΝΐίηΦίη’ρπ^ηηρηώϊιχίρηιΑϋίρ i6 »ah on s pVoaa?so^ n*| κηρ» sV 19 ' !pVinpjaNno 3 n*|s?n;jin 3 n> .Sinto' 1 ? 11 1 11 »Krui»3nrjK'pjsri'| Bn3toferrtnn(ino'.sio« ψβΐ 14 t nnm w Qian.Htifi. noli» njjSk 13 {«nyiotowyppwyptoan i^SpprtonnnuuDSqVnpi^pNnDpSmnpypn lS ispritopaippNiiWontSpppNmnVnaypV * J i »pn» ciij’? t? 80951? 8’h Ή snVii^ κή stoa naS notii 18 i npj tostos mn^i njppt? ids^jd oy myntoNi ,τοη . .toa ttinwa T J * iihynintonniirt^* 1 ? 5 ·i»?i»no3»«riVtin8»pi<3 pspii?to 1 t -lotnn^r^oSai·»»q»pisi 1 niinniminyp^iitonp^pninpnsmy? * i»»top^8nV^nnjpp^onn»pi^wirn.8p3 4 {^tonSi^nnimV^n ’’ ‘,!.V *" ^ intopiSioipyqVnjipipajijn^otoaipnpKjitopa 6 pp^ywa panio ppnt? t?nnp nhy isynn’pspa 7 Interp. ex Grxc. Ixx. iob. * tAbyfifus dixit j Non efl in me. & mare i+ dixit Pion e fi mecitm i * Ofm dabit toti- iy clufum aurum pro ea 3 & non appendetur ar- j genium commutatio eius). *6t non compor-1d tabitur auro Ophir in onyche preciofo & fap- i phiro. 4 S%oti adaequabit uY ei aurum. &*fiublmia non commemorabun ■ »8 tur 3 trahe fifpientiam fuper intima. 4 Non adaequabitur ei topazium JEthiopiae\ auro puronon comportabitur. *eAtfapientia amdeinuenta e fi 2 , qualis aute locus efl mtelleSius 2 * Latuit omnem bo - χ minem, & k ‘volatilibus caeli ab [condita eft, t n 19 xo' 1 ΙΩΒ. μ£ίρμηνάί/<ης των o 4 f άζνο5-(& «ττον, <3h Ιπν b> εμοι · xgj ^ άλα. oret ebc hi μετ’εμοιί. 4 ού bmei σνγκλβιτμον &/W αυτής $ ncjq d fctlHQtTodj 'bgyvy.ov ό/υταΝ,αρμα αυτής. Mtfijj d συμ^αταχ^ήτε)ρβνατίω ωφάξ , b> owyt τι~ ττφάρω. * β&ίί(τω$Υΐσ-?)οωτη pgvrioi/ Η, υαλ$ς' )@j τάΐλαίμα cw$ οκ&όη ρ^υτοί. i 8 * μετεω^μ i[cq yaietg d μνη^τήτετομ, rcfl ελκυΰν G ~ φίφυ (ζρεξ&ε&ώΐμίζι. '9 * csbc IfflS ncrsj αυτή %πάζιον οά^ιοπίας ^μαίω m - i 6 *7μίω $ταςω d υυμζαςα-μφ-ήιτε}. 4 ή n Gcplct πό^νν £pidv· ποϊ& β τπ& \ς\ τ' συνί- '«,(7*' uutauui/ifj uua aujcunuiia cji. μ t ' , . ,Α \ , \ „ „ Terditio & mors dixerunt : Audiamus it! 1 11 } λελα^ε7ΐάυμ,*<Μ>3ρωπ ov , ygj)xm 7tsmvm & ' ‘ ’ dqyvou ίκρυξη. * ήάmλeιa}igJό3■ viam incon - i6 cufiione fzfl dqyjov mouv Ιφοζβ' β$ως ci> rs oi ςα$-μόν 3 ΰ%- 14 I e* K. i Λ ? / τς rs μί Tpfl ors iwoiwcv. ii * Gm /f de/ ν\&3τμητί , xfljj odov bt τινάρμαπ φωνής, * Άτι ddcA cwtIw ■ cJ%iiyY>Gct&ocbrliv , ί%ιμά[ας S^tyyuxsrbi'. 1 s * άπί.ο (Μ^ρωτίω 3 $d m UtiOtriCact \ς\ ζφία,ν q άτά~ yyd% }xm Kdmv tfliv 3%ιςγ\μΥι. 1 * E^lt ο αατζρ^Γας ιωζ άπί ίζ$ (®ζβοιμίώ 3 ι * τις dfl) μ&ϊΐη ffl μΐυυα ϊμαδζβ&νύ ήμερων,ων μί ο $εος Ιφυλα^ν·^ s * ως οτί wyi ο cmd ύπ\ξ κεφαλήςμ%;οτί id φωτι curid ζπορώόμίω b> οκότ\. 4 4 ότε ή μίαν b> ήμεξρμς νεότητς μουντέ ο κυ&ος Sh~ ΰχοπίω broiei% οίκ'ό μ%. j * ότε iyJjJO νλω^ίς λίοον } κύκλω μου ® TtcCilig μου. 5 * οτε εχεον'τ μου ou oJ' οι βουτυρω , %/ί q opi) μα lyfloy- %yckhcLKTi. e 4 οτε ο ζεποράαόμΙ/Μ opfryiog bv πόλωνα § πλατάαις ετι5ετ° μου ό δίφζρς. Μ AbyiTus dixit: Non eft apud me: & mare dixit, Non eftmccum. ‘ s Non dabitur aurum conflatum pro ea, nec appendetur argentum m commutatione eius. 14 Non permutabitur pro tin&iscolonbus Opliir,ftec lapidibus beryllis preciofis & fiphiipi ” Non adaquabitur ei auium & fpeculum,nec permutabuntur pro' ea vafadbrizi. '“Smaragdi & gemmgnon cq|nmemorabuntur, & attraftio iapientiae mehot eft margaritis. ' 9 Non adaequabitur ei margarita preciofa qua: venit de /£thiopia:mundis coloribus non conferetur. 2 ’ Sapientia autem vnde venit? & quis eft locus intelligentuei’ 11 Et ce!ataeftab oculisomi?isviuentis,&abaui- buscteliabfconditaeft. 11 Domus perditionis & angelus mortis dixerunt, quafldo data eft Ifrael, auditu noftro audiuimus famam eius, 2! Deus intelligit viam cius, & ipfe iciuit locum etus. φ 24 Quoniam ipfe fines terrie intuetur, 8c fub omnibuSfcietis videt. *' Vt faciat vento ponduS, & aqua>pra>paret in menfura. 2 ‘ Dum facit pluuise legem, & iter fulguribus qu» currunt cum fonitu. 17 Tunc vidit illam, & narrauit eam, cum angelis in principio prsparauitearii, & etiam inueftigamt eam. 18 Et dixit filiis hominum: Ecce timor Domini eft fapentia;&recedere a malo,eft intelligentia. cap. xxix. , ; ■ E T addidit Iob aftumens parabolam fuaim,&ait: * Quis ordinaret me ficut in menfibus antiquis, fient indigus quibus DeuS cuftodiebatme. ! Quando fplendere faciebat lucernam fuam fiuper caput meum,ad lumen eius ambulabam in tenebris. 4 Sicut eram in diebus adolefcentis mete, tempore quo fecreto erat Deus in tabernaculo meo. 5 Dum erat verbum omnipotentis in auxilium meum in circuitu in diebus adolefcentiae mex. ‘ Quando lauabam greifus meos butyro, & petra fluebat mihi riuisblei. 7 Quando egrediebar ad portam duitatis,in platea parabam federn meam. φ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. ' V 3 0 h am 2.50 1 ο b. Tranflat.B.Hieronymi. : op>^ iD’in t|*i a^rnij anty » ! npai oanS oiwSi ixspb DH»arVip * i> 3 TpriinninrinwNninj?Dii/^i{ >3 * ': iST 8 rt 6 ic 3 tf|n'®^i?WoWiP 9 * : «ηκ ruaSx aVi κάπ hy 73 ix .7373 » * ||·· ; — -JT t ; — V*· : ή t j- t ·· V j · ; nasipp ίΐ’κί^’ρηρ wco 1 ??! ’Γΐψ 37 ρΐϊ * ‘ i >ακ ito§S a^yiiTij/?* ! irnpni* ’TOir^ 3710 W»6 ’33X3X ‘ i {np yStfx v|pni b^y nurViio rrwxi 1 • D>p» HTIxVllOI J713X ’3pT3I/ 13X1 : n»sp 3 pV» Vpi oo^Sx mna ψψ 10 11 II 13 14 IJ 16 3 1 7 * 1* * 1 9 ! - t ·τ · · · |- ; a* * jt t- · :’ΠΧΚΐρ 1 7 ΐάτίΐ 1 7 ΠηΐΙ?ΡϊΤ ’'7 * « pn^piipniD^piia^xVnpinnx 1 ·= jripTpSriKaDfrarSipppiSq;.! * *>. ab »33 7ixi 13 ’pxi xSan^NipntpNi 1 m : pS>a» 71133 ·Αθ 31 ΐ 3 »Χ 1 1 PX 73 WX 10377 ' 7 Π 3 Χ * *> :απ 3 »α»'? 3 Χ 7 ϊ?Χ 3 ,.. - . j . vv -J - b . .} • 7 ©x αφ ’3pp D’7’i;s ’^ιρπ© nrijn * : ’3XS ^Vsoj? nwb onisx ’ποχα |· r‘ ; " · * t at 4 ; t : nba 73x φρ 'b mb ditt lirm * nxw m&rwt o’j? 7 i>n τφϊ ]Μ 3 ΐ ipna 1 : nxtwn !▼ : Ea»am vhtn rwtr-hy nba ea»ai®n * :opn? : 3333 in^s/ 1 Ρ*Τ» 1 ®Γ£Ρ 1 .ΠΡ * 8 4 Videbant me iuuenes & abfcondebatur, ./> & lenes aflurgentes flabant. *Principes cef B fabant loqui, & digitum fuperponebant i o ori i'uo. 4 Vocem fuam cohibebant ducps, &linguaeorum gutturi fuo adhaerebat, i» 4 Auris audiens beatificabat me^;& oculus Ii* videns teftimoniu reddebat mihi: * Eocp l liberaflem pauperem vociferantem,& pu- ‘ 3 pillu cui non eflet adiutor. 4 Benedidio pe C rituri luper me veniebar, & cor vidu? con violatus fum. * Iuftitiaindutusfum,& ve- ftiui me ficut veftimento,&diadematc iu- i j dicio meo.*Ocul 9 fui caeco,& pes claudo. i« *Patereram pauperum, & cauiam quam nefciebam, diligentifsimeinuefligabam. 17 ^Conterebam molas iniqui, & de detibus i * illius auferebam praedam. 4 Dicebamque: In nidulo meo moriar,& ficut palma mul r ? tiplicabo dies. 4 Radix mea aperta eftfecus D aquas, & ros morabitur in mefsione mea. 10 4 Gloriamea lemper innouabitur, & arcus ii me’ in manu mea inftaurabitur. 4 Qui me audiebant,expedabant fententiam,& in- 14 tenti tacebant ad confilium meum. 4 Verbis meis addere nihil audebant,& fup il- 13 los ftillabat eloquii! meum. 4 Expedabant me ficut pluuia,& os fuu aperiebant quali 14 ad imbrem ferotinum. 4 Si quando rideba ad eos, non credebant, & lux vultus mei i j no cadebat in terra. 'Si voluifle ire ad eos, fedebam primus. cumque iederem quali rexcircuftante exercitu,eram tamen mce- rentiumconfolator. cap. xxx. i JsJ^ nc autem derident me iuniores tem A . pore,quorum no dignabar patres po- 1 nere cu canibus gregis mei. 4 Quoruvirtus manuum mihi erat pro nihilo, & vita ipla 1 putabantur indigni^Egeftate & fame fte- riles,qui rodebant in folitudinelquallcn- 4 tes calamitate &c miferia. 4 Et mandebant herbas & arborum cortices, & radix iuni- j perorum erat cibus eorum. 4 Qui de con- uallibusifta rapientes, cum lingula repe- riflent, ad ea cum clamore currebant. cuuin 10 i pTiQ^Vpieji tnw kHdi 9 : ιηρ χ’ο’ίρρι iiduni siniSy in> ion * aine» dvin 11 tty m.nosi nonn Λ atp mox nyottf njiik diik 11 ι ηρηηκ pnuntoV pnjtp^i isnimcn mdh NniDi 14 1 ΝπρηψΓΐ iVy K-jasji.snDia 13 {nV^yDN^ann nl3ni 17 ·. wipspflN njrr nVi n*i jn) mnp sns 16 t njs xnun 1 ? ‘w-noi is^op 1 ? ’n\in pjiy 1 s »on ^01 nin9npiy I? :N*pi ’ijdn NSn?!nynios] 18 jnsnywpn»13501 1 h$hp_D »313 p3n»iiV’papfl*in3 11 i 'rphph ιρηψιΐ3ητκιΛηρ m ί1 :n^NinSntpnin^piiaanipnp’ 10 {»ivnanq> •linpSpi papo» sVi prfntops qim 14 t ixejipVpSinns pnoffj ^pnwi mib snops ppqisi 13 _ 5 »n Sa ipcin prvSgi : onjD ρ*73^ΐϊ03 γη nVh 3 q>n ηψκι sjnnq'n pn^n? nniisnpnnnis nnnx i} ” ip^snpiKSiafi ιΓ V »V npV ρ'ππΗ. sVn nn 1 ? Λ : my ηφ j NnVs ny nsytfV pnnnas ηρηηι. γαή »3o ppiynn 'Sy paruo jyyi 1 t κςηΰϊΠ’ Knitf.ins κψοη ? qiap sjisr y^tsn twyitph ppqy ριη ί 1 ?] κ ^3 ν3χ*7ιν3ι s/iona 3 iqi3nain ριτΛίΡ s pnnHy pu^a ppnna xmhw p 3 ; jinnnn pn^qnp^yi nSdio >3py qSn i^nin p^Vrn 4 ISI Interp. ex Grxc. Ιχχ. i o b. 5 Videntes me tmenes abfconf funt , fines 8 autem omnes fiet erunt. *Adultiautemcejfaue- runt loquentes, digitum imponentes fuper os. *At qui audierunt ,b eat um dixerunt me, ftfi j° lingua eorum gutturi fuo adhxfit. * Quoniam * ί auris audiuk ,& beatum dixit me; oculus au te •■videns me detlinauit. * Liberaui enim pauperem de manu potentis ; & pupillo, cui non erat adiutor,auxiliatus fum. * TSenedtSBopereuntis i j fuper me veniat, osaute vidua mihi benedixit. HuBitiam indutias fum,vefiitus fum antem iu - 14 dicium ficut diploidem. * Oculus fui caecorum j 15 pes autem claudorum: *Ego fui pater impoten- r c tum, caufam autem quam non fciebam inuefti- gaui* fontriui autem molas iniquorum, de au- 17 tem mediis dentibus eorum praedam euulfi. 6 Dixi autem: JEtas mea finef et ficut truncus 1 % palma,multum tempus rumam. * Radix mea a- 19 perta efl in aqua, (fix ros morabitur in mefione mea.*Gloria mea noua mecum, et arcus meus in manu eius ambulabit. * Quime audierunt atten debant,tacuerunt autem in meo confilio.* Super n autem meum ^verbum non addiderunt,Uti autem erant quando illis loquebar* Sicut terra fi- 2.5 tiensfiufcipiens imbrem ,fic iftimeum fiermone. * Sinfiram ad eos,non crediderant 3 lux *4 <■vultus mei nem cadebat. * Elegi ρβρ·ή fv vzvv , ούτως ύ%ι τίνυ ζμίω λαλιό /j. 2 ·4 * \ dfi γελατω «ΰζβς cwdbvr ου μη τητ&οτωπχομ φως i s μ-ό ebe άττίπιπίαν. * οζελζ^οίμΐω odop cimSv, xcq QMCtdiTCt ομγων, ycy ΚΑτζονίνόοχμν ωτά βασιλέας αν μονοζωνοις. ον τρόπον πα^ωύς τία/ρζ%άλ§ :w . λ'. 1 * Μία*) β κατεγίλατό/ϋμκ ζλάγιςοι, mo vzk%L· με αν μέρα, ων cJ^ovdavoiw πατερμς dmSvfig ύχ ηγη- σταμίυυ ώεμ άίζίχς κυνων idv εφψνομάδων. - ί. * καί γε ί^ις γ^ρων dutdv Ινατίμοιψπ cwcbir chtd- ι λε% ονυυτίλαα' * αν avddct yguj λιμωαγον^, φ φέγοντες cuddppv ίχφ\ς σταογίω xcy %ύ\<ν,πωΰαν. 4 * (φ (Ζ&αχ,λωντες αλιμα 3$η nyoiwv, , οϊννες αλι- μα hfj ajjtdvfifi νίτα. 5 1 οίτιμοιβ ycy πεφαυλκτφροι avhdg ττά/οτς dfabd, ygj di ρίζας ζΰλων \ματων%> fm λιμοί) μεϊάλ^ν h ΐουνε- ςητάμ μοι Υ.λίπβ. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. ' Videbant mc liiucnes & abfeondebantur: &c Cenes Turgebant & erigebant fe. * PnncipesceiTabantIoqui 3 &manum ponebant ori fuo. 10 * Vocem fuam abfeondebant dilces, &linguaeorumadharrebat palato Tuo._ “ Quia auris audiens dicebat me beatum, & oculus videns teftimonium reddebat mihi. " Quia liberabam pauperem deprecantem·, &,yupillum cui non eratadiutor. “ Benedi&ie perituri ad me veniebat, &cor viduae implebam laude. 14 & Iuftitiam indutus fum,&veftiuit mejricutpallio&tiaraiudiciomeo. ‘ s Oculus eram caeco, & deambulatio pedum claudo eram. “Pa^rfui pauperum,& litem quam nefeiebam fetutabar. ‘ 7 * Ec conterebam .molas iniqui, &de dentibus eitis proliciebam praedam. 18 Et dixi: Cum fortitudine mea in nido meo deficiam; & ficur arena multiplica^*» dies. a Radix mea aperta erat ad fontes aqii^rum, & ros morabatur in mefle mea. 10 Gloritjmeainnouabaturapud me, & arcus meus irt manu mea permutabatur. 21 Audiebantme & expedtabanr, & tacebant ad confilium metim. “ Poft verbum meum non iterabant, & eis placebat eloquium meutn. 2i Et expedabant me Scut pluuiam, & ficut hortulani qui os fuum aperiunt ad imbrem ferotinum. 24 Ridebam ad eos &non credebant,& vultum faciei meae non intuebantur, 2i Eligebam viam eorum,& fedebam in capite eorum ficut (ponfus,&habitabam ficutrex in exercitu, & ficut ille qui lugentes confolatur. cap. xxx. ® ’ Vnc autem derident me iuniores me diebus, quotum patres abieci vt ponerem eos cum canibus cuftodientibus oues meas. * Verunramen virtus manuum fuarum pro nihilo erat mihi: fuper eos periit fenium. * In egeftate & fame fine filiis fuerunt fugientes impij in terram defertam & tenebrofam in vefpere,in locum calamitatis & miferiae. 4 Qui euellunt viticaspro herbis in cibum fuum, & radices iuniperorum cibus eorum. 5 Ex improuiio eiiciebanc, vociferabantur fuper eos quafi fuper latronem. 9 N' <3 . 1 I ■ s i zvn i o b. Tranf!at.B.Hierotiymi. »3 nnsD^nnnnmpnjOwr? J ! ρικρηα ifai os?'» 1 ?? » 33 - 1 » 733 ’Μ i : nW?on‘? »πκι »n»»n aruu: rw * : p-i «pirto »isai» 30 ipm » 3 »y rj 5 nn^asa^pnvajpinnsnnr’? * ■» fyb&ivkv »£?n laipf rmre j»p»-Sj; 1 *· : ατκΓΊΐτηκ (T ·· > : τ : iaS -ify ti? •b·']!' »ninS >m’iu wru * - η^Μίππι^ΓΊπηνηκ’ΟΓηντΜ * ■« |T ; - : · *r - *▼ v; V -*‘ r T I v-*v · 3jai O?"!·? nn|tfnr» nin 1 ?? >'$ T|ann * *>' ! >ni:p·’ r-rnj; ~»a» auns*» ’ips 3 ipfrn ’V ^ 1 nijjn, * ■ i»iy ipps^^^pTjn^jraiprasjin^ 1 ? * ■? ! >rnx> »™ra »aa »»i3S ϋ anp? rp -373 * ■ : nasi naj/a Vi/ami itirb »nh ‘ V (·· τ JT τ v ··-;·.·**· v A — * J ~ i »p poprn »maj; »3jpn n» 7 K jnipg t»MP&nan».£B^3»STpi^r@!Til ‘ *' ίπ^ή’ώΒρν^ιηπη- 1 ?^’^? * »* uria i P 3 i »j 3 »w~i na »njn»— »3 ' ,**· *A·· 0 e V* | T * * ·"**"(. :ni / 3 / τ ; : pp φ i1»srDK ‘it »?StA ·$ * »cisi nasi? Qi^.—uypS »n»33 kSok * . ; - J* ;fr * «IS· * ' * r '* J 19 IO * J I '«**>£ 3*1 Hi6' nSn»N 1 ΪΠ N3*1 »n»1P 31U »3 * ΙΨ ~ * ^-.Ί—.Ί+ - '*'· ^ ^ - - : 7 fij^ pjj;»a»» 3 ai| 3 iBTNSiifii 7 i>j/B * j-jwk Vnpa *nppnan tiSa »ιε6π ijp 5 : r-uu» nmb ni ounS »n»»n nx s 1 6 i 7 , j .8 <;*In defertis habitabat torrentiu, & in ca- ^7 uernis terras vel fup glarea.*Qui inter hu- iulcemodi Fetabantur,& efle fub lentibus s delitias coputabant. *Filij ilultorum & ig B nobilium, & in terra penitus no parentes. 9 * Nunc in eorum canticu verfusdum, & fa t © £tus fum eis in jpuerbiu^AboIninatur me & 15 ge fugiunt a me, & facie mea cbipue- xi re non verentur. * Pharetra enim fua aperuit & afflixit me, & frenum poiuit in os ii meum. *Ad dexteram orientis calamitatis meae ilico furrexerunt, pedes meos liibuer teruiit, oppreiferunt quali flu&ibus iemi- 13 tis fuis.*Diisipauemt itinera mea,infidia- ti fuiit mihi & pualuerunt,&non fuit qui 4 ferret auxiliu. *Qu.afi rupto muro & apta ianuairruerutfup me, &ad meas miierias 1 j deuoluti fiint. *Redadlus fum in nihilum. Abilulitquaii ventus deiideriu meum, δί 1 6 velut nubes ptrafiit falus mea.*Nunc aute Cin memetipfo marceicit ala mea, &poisi- 17 det me dies afflidionis.Node os meu pfo ratur doloribus,& q^mecomedut, no dor t s miunt.*In multitudine eorum coiumitur veilimentu meu,quaf capitio tunic^fuc- 19 cinxerunt me.*C6paratus fum luto,& af· 10 iimilatus fum fauillae & cineri. *Clamo ad te,& non exaudies mejfto,& reipicis me. ir ‘iVIutatus es mihi in crudelem, & in duri- it tia manus tuae aduefiaris mihi. * Eleuafti me, & quali fuper ventum ponens clifilii 13 me va!ide.*Scio quia morti trades me,vbi 14 coftituta ell domus omniviuenti.*Verun- D tamen rion ad confumptionem eorum e- mittis manum tuam.-& ii corruerint, ipfe ij faluabis. * Flebaquondam fup eo qui af- lli&userat, & compatiebatur anima mea 11 pauperi. * Expe&amim bona,& venerunt mihi mala : praelfolabar lucem, & erupe·· 17 runt tenebr^.*Interiora mea efferbuerunt ablque vlla requie, praeuenerunt me dies i8affli£tionis. * Moerens incedebaiinefuro- 19 re, confurgens, in turba clamabam. *Fra- ter fui draconum,& locius llruthionum. caunn 8 t r*v?nnn nmn ppna wa 7 ! ttnypn 10 jso^B^nnniinunpnno^nai 9 ΐΝ^?ρρ£ 3 ρηψ»ρίρίΗη ipTippn^npi^viejnpiniuj iS^.paip» jino? Nsxn? , 11 inpsinnpjonooiivmiiwi Npienip diini 11 ‘ijsnriti 1 ’ fpSa^no s^iri ninn ]\m sdi ^ n’tp)s ijippa 14 i pnb ‘ryp*? n’Si pmo in? r 5 ppspsno >εηί ‘tvhty 17 f snigy »ot» «anni ’ψρ; nt^oso ty 16 i >Jp*i9 inua*i ssyrD »rrawi ^ ' 'iDapibpyp^npnmisyiDVwTOps! 19 :ijani»nin?3:^’niDDuinSti» 18 ιρρηψ kV innpypivap ix t *)τ niDi^n H nsnasS 11 119fianninnpw wyn sSi“jio ’y ρκ 10 ίίΰϋήη ps nnnn am» »ρηΛ nS nna 14 .· »m *ιφ : jdto snniap A ιιηη κπισι nyi> ovin 15 1 «rwisra oypani κ^ητπΛή^ΐκι «nmniap 10ons 16 jKp^rjVnpay κρι> »noatsVps lj 1 pnAy ' 1 Knvpy’pii’nnoHpNKOTipnpn 3 nAnnnim'yp 17 pyaxNSnpanDpNdoeinAipnVitiDaiti 18 0 xnx iJ Interp. cx Graec. Ixx, iob. * Quorum domus eorum erant foramina pe- e trarum. 4 fn medio benefonantium clama- bunt, quifub[armentis agrefiibus viuebant. * Stultorum filij & ignobilium nomen, & 8 gloria cxtmcia λ terra. 4 Nunc autem citha - 9 raegofum hrUm, & meprouerbium habent. 4 Abominati funt autem me recedentes ion- 1° ge, ab autem facie mea non abfimuerunt finitu. 1 Cum apemfet enim pharetram fuam af- 11 fltxit me, φ fenum faciei mea. emifit. 4 tAd dextram germinis infurrexerunt, pe- 1 1 des eius extendit, & r viam fecit in me femitas perditionis eorum . 4 oAttrita funt [emita 1 3 mea.,exuit enim meam folam ,fagittis fuis laculatus ef me. 4 ZJfus efi autem mevt vult, 1 4 in doloribus compaSlus fum. * Tfeuertuntur 1 j autem mei dolores, abiit mea (fies quaf ventus, (gfi ficut nebulaJaltus mea. *Et nunc in meefic fundetur anima mea,habent autem me dies dolorum. 4 No ii e autem offa mea combufla funt, r 7 at nerui mei dijfolutifunt. 4 fn multafortitu-1 8 dine apprehendit meumveftimentum, ficut cir- cumorale tunica mea circundederunt me: 4 Reputafti autem me ficut lutum fn t errans & cinere gnea pars. 4 Clamaui autem ad te, non audis me ,fieterunt et confideraueruntme. 4 fnfultafii autem mihi crudeliter,manu potenti me merberafii. 0 4 Ordina fti autem mihi in doloribus, eie- cifti me a falute. 4 Nom enim quod mors me conteret, domus *3 enim omni mortali terra. 4 Vtmam enim pojfem meipfum capere, aut deprecatus ftltem alium, & faciet mihi hoc. 4 figo autem fuper omni impotente fleui ,ge -15 muiautem noidens hominem in neceffitatibus. 4 Ego expecians bon^ecce occurrerunt mihi magis dies malorum. 4 Venter meus efferbuit e> non tacebit, preeuenerunt medies paupertatis. 4 Gemens ambulo fine furore, fieti autem in congregatione clamans. 4 Frater fui Sirenum, amicus autem firu- thionum. ΙΩΒ. μβίρμννώσις ο". 2-53 * ? ών (fi) oiitoi cwioSvYKftw τξωγλομ πζτζων. 7 * ώυαμζΟαρ ά^ων βογβρτομ, oi \fm φρυγΜία α- *γ&α * άφρόρωρψ)ψ)άτιμων ορομα κλί^ eor£ear{J§fiov )κτο γης' 5 * Ρ’μι j κιΒ-άρμίίω άμι cimfiv , jy) Ιμ\ 3ρυλημα ζ~ ίο χουυιρ. \^ζλυίβ^% h μζ )χ7ίος<^τζςμακζμ,ν* ) 0 μου ch \φά<τάμ% ττΐυζλ^ρ. * άυοίζας β φομίτζμν axnff ακάκωτί μζ,κ$\ %αλι- pdp%d(mcytrmx μου οΐξαττζς-αλαν. 4 Sm h ζιων βλαςο^ ζτΜζφχίαΛ,τρό^ας cunfi ο %ζτ{~ pov, (c ω$όποιηοταν ζπ ζμζ τ^ουςάτζωλάας twtdv. ‘ άζζ TefcWTOM τ&£οι μου , S^zhcrz Γαρ μου τΐυυ ςο~ λί /jf βζλζσιν Gurtf κατηκόρτκτζ με. * & (*** ώς βοΰλζτομ, αν οΐιώαίς πζφυρμμ. * οΒιςρζφορ) Ss μν> cu okwctj, ωχζτ μ% ή ζλπις ω- ω7ίξ7η>ί$μα., ^} αοωίξ νέφ&η (jdm&cL μου. * itff) viw \τϊ ϊμζ αηγν^Υκτί) η ψυχή μου, ίγονσι Η μί ημΛζμι οΰυυυων. * ρυχτι οςα μα rnFtUcw- TCUjfiff $ vs^pjl μου htiCKiKvfg.i. « * c# 7 roM» i Ιπί7\ά.ζίν μ* f ςολης, ωσπίξ τ πί Λ ξ/ςόμιορ γ. τϋ,ρός μ% s^op μν * nynm bz μζ 'κίοο ττηλω, ανγη<£ αποδωμχ η μζ&ς. 4 χί>ί( 9 μία q «νζας Λ jfffj cu άκοΰεις μζ, ϊςη 7ΐ cLdwcim ζκλουυσα, ζς-ΟΆαζα fz ιϋωρ fedpy. αν όώάίκοας. ι s 4 ζγω Ζ 7 ίζχωρ άΐα^οίς, ifodovplwTntfd/j μοι μόίλΤ^ν ημζρομ κακών. 1 ΐ7 4 μ κοιλία μου c)%z(zViffl*wnip * >» in^aSip^iainnMSaxS w * s* ,. I -ι * τ \» *· * ·· " ;i J ' · Nt7 — *?ϊί pianti nai >ma mna *- J V > T AT ”ί· ; · J- T 31 • I i D»anaa πώ rfrnai Sj/aa hiS« pSn 'nai * : ηκ naii -prxSn * ηΐϋο»’ ί ιιη?'73ΐ»3·ηηκ·\’Νΐη*Κ7Π * hSinnmD-S^^nmxi^-DpnDSn-Dx * j· ; - jt · · - - v- - ; at · * ; m τ :’nan pi5p’3itiaa aSpf’ * « φ nVn a»j/ ηπκι ΐ|·ηπ »ag >%k nap ok * ! caixa D3T »3331 I i *jt - * ; • νύηϊ?’ Sax» -mi πιτηκ 5 « |Τ 3 J~ Τ v: ·.· ; *·· -'·· ~ ; τ ; ; νι ’ίΠ πη^ι ι—ν&φί ’37 r-insrcaK * ! ’Π3Ί8 . · : |Τ τ :|>ΐηκ pina» η» 7 inwyi* ρπν ? ρ?ί» * :a»S»Sapj;Pnina!Ki!7'’3 * insiap-baai Satfn jtiap® kw»? 1 lETlWl i" τ ; Ii x 7 19 Pro.S.b. Inf. J4-C i^jayoxo »jibni nai? ϋ2ψο dnbk-dk na ipap?i oipr»? mai * « ! 133»ΐ/ϊ< πηκοηηρώίΒηΐιΐ^’^^Μ-^π * ·> rnaaSs »3>pi ea'j>i farjg ibd^ok * ! mVas : nasa otn» VaN-iiVi naV 'nabaxi» T|« · ^ τ ^ — τ J A' ” J «j·· « i narm »bk jMpi ato »$rjj »ίίιββ >a * ■« mDapKicnap^SaaiaiNmNiN-aii! * i p»axS :aann»’&aawan» t ?naia73 tfS-os * >▼ τ ' a ioB. Tranilat.B.Hieronymi· )o 4 Xlutis mea denigrata eilfuper me, & o- ofla mea aruerunt prae caumate. } i * Veriaeft in ludum cithara mea,& organum meum in vocem flentium. 0 CAP. xxxj. i pEpigifoedus cum oculis mei$i vt ne co- j· gitarem quidem de virgine. *Qijame- nim partem haberet in me Deus deiuper, &hxreditatem omnipOten^dc excelfis? i *Nunquid non perditio eil iniquo,&alie- +natio operantibus iniuftitiam? * Nonne ipie cbnfiderat vias meaSj& eundos grci^- j fus meos dinumerat? * Si ambulaui in vanitate, &feftinauitin dolo pes meus: e 4 Appendat me in ftatera iufta, & iciat /Deusnmplicitatem meam. *Sideclinauit grefliismeusde via, Sc fi iecutus efl: oculus meus cor meum, & ii in manibus meis s adhxfit macula: * Seram,& alius comedat , & progenies mea eradicetur. 9 4 Si deceptum efl: cor meum fuper mu - B lierCi & fi ad oftium amici mei infidiatus i°fum, * Scortum alterius iit vxor mea, & 11 fuper illam incuruentur alij. *Hoc enim 11 nefas efl: & iniquitas maxima: 4 Ignis vf- que ad perditionem deuorans, & omnia 13 eradicans gehimina. 4 Sicontempfi L uc.*, fubire iudicium cum feruo meo & ancilla *' mea, cum difceptarentaduerfum me. 14 4 Quid enim faciam cum furrexerit ad iudicandum Deus ? & cum quacfierit,quid i j reipondebo illi? 4 Nunquid non in vtero fecit me qui & illum operatus eft,&for- iima,uitmeirt vulua vnus? 4 Si negauiquod volebant pauperibus, & oculos viduas ex- 1 7 pedare feci. 4 Si comedi buccellam meam folus, & non comeditpupillusexea: 18 * Quia ab infantia mea creuit mecum miferatio j & de vtero matris mexegrefla 19 eft mecum. s Si defpexi praetereuntem,eo quod non habuerit indumentum, & abf- to que operimento pauperem. 4 Si non benedixerunt mihi latera eius, &de velleribus ouium mearum calefa&useft. □irin t n.^D χΗζφ niqi 3ϊ : qnnnSyp on^i όφο 30 j sonm 0TC70 i*rc? rupiiNi i χΗφα spV» ή am ao p^n npi 1 j «rfona Vy Vsnps npi rnw dii? 1 *7ynntnp^nyft?hrtpN 5 t rup’ iom sin ίΛη 4 ι nny 1 ? κηηηι κ^πη 1 ? Niyx 3 vrnign 1 ?inii κηηΐκ \a ninp«i^xnp« 1 :y-in Νηηψαη ’D|’Vpni * pSansnunt { 5 8 tsVianoyip 11 ινίηεΐΐηηρκιηη^τ^ηοηκ 11 \ p3*iin piopn^.«nSyi inm oy ιπαψη IO Ί^ρ’πηφ.κηνΝΟϊρΗ?^^^ ,+ ^IPP^Dfln^mNip^nnnwmpns^i.npnqpK 13 j M7Q*)« »yyi Sjaaoo roax spWip ρκ 16 t iri K«yoa spn» tpnsi np> »Jiay spnaa sVn 13 jnaawna wan >gn*» «pnapi uyrjps 'nvSuni. 18 s .^onn^DN «Si ntnSa ippSi snVio 17 t 1 j n^pin n^i sniop n^ao ibioay ipn« pis: 19 \ sninna i ϊηηψι ηρΝΤ nw jppixnn'nnaa a N*? ρκ 10 i 50 Interp. ex Grasc. Ixx. iob. * Cutis mea obtenebrata efl ualde , at ofla mea prce ardore. * Euafit in luBum mea cithara 3 atpfalmus mem in fletum mtbi. CAP. XXXI. jp QEdus fofui oculis meis , ^ non intelligam fuper'virginem. 4 Et quid dimfit Deus dejuper, hareditas fufficientis ex altiffimis? 4 ΖΛε perditio iniquo 3 et abalienatio facientibus iniquitatem. 4 Nonne ipfe ‘Videbit viam meam , & omnesgrejfus meos enumerabit? 1 Si autem fui ambulans cum [curris , fi autem e> feftinauit pes meus in dolum. 4 Appenfus fum enim in flater a iufla fciuit autem Dominus iniuflitiam meam. 4 Si declinamt pes mpus de via. fi autem oculum flcutum efl cor meum , fi autem & manibus meis tetigi dona. 4 Seram igitur , alij comedant 3 eradicatus autem fim fuper terram. 4 Si autem fecutum efl cor meum mulierem 'viri alterius, fi & infidiator fui ad oflia eius. 4 Placeat igitur & vxor mea alij , at 1 paruuli mei humilientur. 4 Furor enim irce irretentibilis,contaminare eviri njxoyqem. 4 Ignis enim efl comburens in omnibus mem bris. cui vtique fupertienerit a radicibus perdidit. 4 Si autem vile habui indicium > [erui mei aut ancilL· ^difleptantibus illis ad- uerfum me. 4 Quid enim faciam cum in- quifitionem mei faciet Dominus ? fi autem & ifieculationem 3 quod rejfonfum faciam? 4 Nunquidnon Vt & egofaffiusfitm in r v- tero 3 φ- illifaBi [unt? * impotentes autem n>fu quemcunque habuerunt non fiuftrati[unt 3 idua autem oculum non tabefeci. [fi autem & buccellam meam comedi folus } & non pupillum participem feci ex ea. 4 Quoniam ab adoleflentia 18 mea enutriuivt pater , & de vt ero matris deduxi. 4 Si autem & deifiexi nudum pereun -1 ? tem, Q* non vefliui: 4 Impotentes autem 1.0 fi non benedixerunt mihi ; ab autem tonfura agnorum meorum calefaBi[unt humeri eorum. I ii E. οσις των ο -55 II It 15 »4 *J, i6\ 17 30 * η° δέρμα μν ϊοχότω[μι μεγάλως, fd d\j όςα μου 3 1 fm χαυματ© > . * απε^η eig 7 ϊοα>% μό η κιΟοί- tqc/t 3 ο β ψαλμός μ% βς κλαυυ$μόν εμο'ι. λα!., t * Aiafrvixlw ε^έμΐω %ϊς δφΒαλμοΊς μου, χμι % συ- i nm 3τη τϊαρΕοΰυω. * νομτίεμέ&σοΜ ο Οζος απά~ yo&w, nflji χλνίζβνομία Uftjofi 3ξ ύψίςωνί i * ovcu απώλεια id άδιχω %gi{ άτΐαλλ^τςίωσις %>Ίς ττοι- 4 οϋσιν c ιάομίάμ. * oufi cwfc oxj/zf) οδδν μ% 3 ncfi Ttdfl- flgt [μ διάσημο!!» μχ [ξα^μήτει^ 5 * « j) Υΐμίω πζπορ<£)μ$[(& μ$ yiXsictior ei <$\) ifflj Ισττον^ακοα ο ποις μ'ό άς Ιότ^ν. e * ϊςα.μα\ γ) cai ζνγωάΐκαίω, eih ’β ο kv^jl©^ rho ci- 7 μου. * ά Αζέκ.?ανθΑ)όποίζ μ,ον ομ της od o'S' ei β rflji τάόφΒτΑλμώ Z7nMoX9’jdy(rc4> ή χαρΜαμου, ei β Κμΐ [&Λς %ζρσ·ίμου ήψάμΐω ΰώξΟόν. s * σπάζμιμι οίζμ xfljf α,λΤ^ι φάγοκηΜ ), αρ&ζ©Ε β $ΟΟί^ΖίΑ» 0^2 $ * αβ cJ%*)xatevdv(ro4) μ χορεία μου yuvoux) cwtyog hzqjv, ei ngy syxa 3 sT© J Iflpo-flu) ara ;’73ΊΝ i6 ttiNra TN >S'n 7Π3’>3 |T J ... » A" W·· *“ ··{, —J— · ’ίποΝί anaSi ^oa am veero* * »< • ;j» τ v v — ; a* i * jt τ · ; j- · : >nD3a Γ - : · ! *ΤΠΚ»ΟΎ±ή:31 >7*Π3·η3 Π0ΡΚ13Ν * 23 j’ T JT ; v · - · : Λ· ·· J- · - : vt · S li $ 11 * 13 : iSin ΊΡ’πήη^π’ ήίιν πνίκ-όκ ||" <»| τ*τ - «·τ; A·· *»* J· v JV iv paSnwnvaSinDana 9 ! 4 wro~->3 ’S>73 tw Niirr-CDa 4 niteo -r · ->3 ^rnivrirn ’N3^n T33 πη^Ν-ακ. 4 19 »7 18 j jn ifi«D r, ·”■ ·· : ia’33 nSta bxvb >an siunS >ηη:τίόι * >° j ; - JT r ; 1 ; · A* · J - · · J- τ : Tiwaa :n’"»a 'Snx ’ηαηοκ ίό--ακ s »· τ ; . \s·* « · a· ▼; ■*· — ; : ·**> -» jyatwiA j T : · -* ιηηδκπηίΑ’ήΗυρ’-κ^ηπη s »* : rftj/ > 3 rn jipp 7 ο τ*α wd 3 "Ok 4 *3 ^Π>ΓΊΐΠ3^0-η3*ΐΓΊ37ϊΐαΠΤ17ί;^’3 * 34 * Λ·· · ; j -r i · T - ) ς T \ v; v *· mnaNis^ScDi^ - |T ^ v T napi >Mg> πϋ ηη ]π »7 νφ' ’Τ']^ ’? ! J 1 : nncnti aria u*upsi wNiw^i »oa v~by ab~ax s » {v ; . v av τ v · ; *i — ■* · pSmipy n337pKT5ilD313T3IKHI»naDD s 37 i n>33’ ΠΌ7Π inn ρ^τη wmx ηγο« s *» i—vSto e?£ui cioa-^a »η*?3κ nna-ax * » T T ; V w : I v at · ; ·;-*·▼ r v ΡΠΠ3Π . . ,T . iaiirwK3naiw _ nnnimnt!j?»'nannnn * ■>« - A x ; *r vt ; « - . - · V *r · - !31’ΜΠ37 I · 1" : · ii * Si leuauifuper pupillum manum mea } o etiam cum viderem me in porca fuperio- urem, 4 Humerus meus a iundturafua cadat, & brachium meum cum fuis cTsi- 13 bus confringatur. 4 Semperenim quafi tumentes fu per me fludhis timui Deum, & pondus eius ferre non potui. 2.4 4 Siputauiautumroburmeum,&ob- ij rizo dixi fiducia mea. * Si Jactatus fum fu per multis diuitiis m eis ,& quia plurima lireperit manus mea. 4 Si vidi iblcm cum fulgeret, & lunam incedentem clare. : 17 4 £tletatum efl: in abicondito cor meu, & oiculatusfum manum meam ore meo. 1* 4 Quae eft iniquitas maxima,& negatio z? contra Deum altifsimum. 4 Si gauifus ;D fum ad ruinam eius qui me oderat, & ex- } ultaui quod inueniifet eum malum. 30 4 Non enim dedi ad peccandum guttur meum, vt expeterem maledicens animam 31 eius. 4 Si non dixerunt viri tabernaculi mei: Qu.is det de carnibus eius vt iatu- 3iremur? 4 Forisnonmanfitpcrcgri- nus, oftium meum viatori patuit. 33 4 Si abicondi quafi homo peccatum meum , &c celaui in finu meo iniquitatem 34 meam. 4 Siexpauiad multitudinem nimiam, &deipedio propinquorum terruit me , &non magis tacui, nec egreifus fumoftium. , 3j . s Quis mihi tribuat auditorem? vtde- fiderium meum audiat omnipotens,& librum icribatipie quiiudicat. 3« 4 Vt in humero meo portem illum, & circundeim illum quafi coronam mihi. 57 4 Per fingulos gradus meos pronuncia- bo illum, & quafi principi offeram eum. 38 4 Si aduerfum me terra mea clamat, & cum i pia fulci eius deflent. 35> 4 Sifrudus eius comedi abfque pecunia, & animam agricolarum eius afflixi; 40 4 Pro frumento oriatur mihi tribulus, & pro hordeo ipina. Finita funt verba Iob. Diam t nnnn nap \a ’ jjnqsi Stsn ηηρψ \a 11 5 υχηη nnp annVy ’ηηψ γχ 24 1 ’ντ’ρ NUpna ’ηρκ nns n; : DpiVy nons ptj 11 5 laiDN kS nnbnqpi Nnbs npn mh nbn : αηκ 15 jqippimuKnnpnn^omnnnpsnpnNp^ 16 ' PTnppiDsyjpaps?’nnyNapDn6i^pNpi< IS * s νΗϊΛο nhVn napis cms wns inip wn itnb 1 * s msh n» npupi sio?©a aaiwj 17 jntrjii^snpioaWpVuniDipnp^nparijtsSi }o .nana^sipniynspisu^jpiKianannspN 19 j nnnp NOpasb isqiu nS spiyia 31 j ypiuj n *7 natp \g itp’ jp υρώρ wix nos x 1 ? ps Jr ! ijnip »ppya ypppV n;.io Dixa n’?n ps 5 s * ioSyo pis« vh} npnpi>33ian» snppa i^pai snuai «juiaqpns onx 3 < t iV frfo rwxips naiaTDN^naby nV p» 3 j nan u>as anai κβρρι m» nay 'ipi unan κη pp Vap» »Vy niuqp ?* < paa Nn^obn Ninai biapn iynx iby ps 3 8 ! nim* κ Jiais napi η.^ιηκ w-ps jyp 37 innsNNniniNujpJiqppsbpnbpNnbmptit 39 * at’N ipans id’ 1 ??: 'ppn tfrnyip qbnn^p pps’ Ν’ρ^η 4 * ι6 Iiiterp. ex GnecJxx. iob. 5 Sileuaui pupillo manum 3 confidens quo- t nam multa mihiauxtliatioadeft. * Recedat igitur humerus meus d iunBura , at fyracbium meum d cubito meo confringatur. 4 Timor enim Domini continuit me , & d captione edis non feram . * Si ordm'aui aurum fortitudinem meam 3 fi autem & in lapide preciofofiduciam habui: 4 Si autem laetatus furft multis dmitiis mihi ex iftentibus; β autem in innumerabilibus pofui manum meam. * Aut non njideo quidem filem lucentem deficientem 3 lunam autem deficientem'. non enim in eis efi. 4 Etfi deceptum eft latenter cor meum ; fi au i 7 tem & manum meam imponens m ore meo of- culatus fum, 4 Et hoc mihi igitur iniquitas maxima computetur , quonid mentitus fum coram Domino altijfimo. 4 Si autem gaudens faSlus fum ruina inimicorum meorum. 4 Et dixit cor meum euge , audiat igitur auris mea malediSlionem meam. Diuuiger autem igitur d populo meo male affe Eius. 4 Si autem & fiepe dixerunt ancilla me *« 0 6 οΒιχ&ρης ε^όμΐω fimeta εχθρών μχ. 3 ο * xfreincv Υΐ χονρόία μχ ΑΊγε, άχουται οίζμ r ους μχ | τίω χατωραΆ μου. %υ?^ά1.υ $αομ λαοόμχ χα 3 1 xovyfij (&· * ei $ afri πολλάχις et7fov cdkpfr.xcuval μχ,τίς cd> όωη ήμίν idv cfjjpxm curtfi εμτΰ\Υ\ΕϊΙαινχ λ 'm μουρ^ηςοβ οντ^Ρ' 3 1 * εΐζω ο ebe ηυλιζε% μ q 3υρμ μου 7 Γμτ) Ιλ- 3 3 3rovn Ιωίωχζ). * ei β(£άμονρτων dxovtrm έκρυψα rlu) d μονρτίΜ μου’ 3 4 * xfr όΐεςρρίη Ιυυ πολυοχλίΜ 7ΐλΥΐ3-οΐζββόμν όΐζα- yopfjtraj c mmov dmfiv . eij yfr elauct άόυυΰα%ν όΐζελ- 3·άν tIus Βυ^μν μου χόλπω χάνω. 3 5 * τις 0fim αχουονΦμ. μου. γψομ όβε χυ&ου ά μη εόε- S^oixav ; 3 4 *συψζμφίω $ Ιυυ αχόν χατά wffr επ ωμοις αν ττε- ςέφΜον<ώεγίνωοχον. >7 * χομ ei μγι ρΐόζα,ς cwrhuu άπεόωχα, ofijcd λάζων 7 ict- ρμχξεωφβλε'ζυ. μ * ei επ εμοι ποτέ ή γη εςαναζον ,« § xgq ® αυλα- χεςαυτ 1 εχλοληταν όμοΒυμαό'όν. i 9 * et ο ψ) τίω ιχυω ουάτης εφαίον μόν®' Μ&>%μης· ei $ (Β ψυχϊιυ κυάμου ? γης Βκλαζων ελυπνκία' 4 ο * αντί 7τυρβ d οίρμ όόζέλΟοι μοι χνιόΜ,φντι β χμΟης ζά- %ς. xcfi εποω<τα.η° ιωζ ρήμασιν. 1 9 3 ° 3 1 3 1 33 34 35 μ 37 3 * 3 ? 40 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO· *’ Si leuauifuper pupillum manum meam,cumvidereminportaauxiliummeum. 12 Humerus meus a icapulaiua cadat, & brachium meum a canna fua confringatur. 2J Quoniam terribilis fuit apud me terror Dei, & a timore eius non potero fubfiftere. M Si pofui in auro ipem meam, &obrizo dixi fiduciam meam. l ’ Si lietarusfum qi9mdo muluplicatas funt diuitias meae; & fi in multitudftie earum plaufi manu mea. “ Si circuitum folis contemplatus ium cum illuc£fccret,& lunam cum fplendore incedentem. 27 E t deceptum eft in abfeondito cor meum, & oiculatum eft manum meam os ®ieum. 18 Eft etiam iniquitas maxima, quoniam negarem Deum defuper. 2 ’ Si gauifqs fum in interitu eiusjgui me oderat; & excitatus ium cum lnueniflet eum malum. J ° Et non di®ifi vt peccaret palatum meum, vt expeteret mortem animas fuae. J1 Si non dixerunt viri tabernacul smei, quis iuberet vt de carnibus eius non iaturaremur? 52 In platea non manebat peregrinus, oftia mea hofpitibus aperiebam· 11 Si operui ficut Adam peccatum meum, vt abiconderem in finu meo fcelus meum. i4 Quando roboratus fum in tumultu principatus,&contemptibilis familiarum terrebat me, & tacui, & non egrediebar oftium. 5S Quis decernit mihi vt exaudirer; ecce defiderium meum eft,vt Omnipotens refpondeat mihi, & libellum feri- bat homo contentionis mei. Ji Nifi in humero meo portarem illum, & circundarcm illum quafi coronam mihi. 17 Numerum greftuum meorum nunciabo illi ,& quafi ad principem munusofferam illi. ! * Si aduerfum me terra mea clamabat, & fimul fulci eius flebant. l ’ Si virtutem eius comedi abfque argento, & animam domini fui dolore affeci. Pro tritico egrediantur tribuli, & pro hordeo fpinas. Completa funt verba Iob. Y 5 •5 Λ am 3*7 *ηκ nui» nWn ο’ϊρκπ nzhv wiaw * V J *· V " TV -·· τ ■*· x ·,· ς · ; ; · «· iW|/3pH^^n»33W nnflipsa^an^Ta-jainn^^^nil 4 i canino itfrsi ipTjrSy·ia« mn mwn an TO bv 13N ΠΊΠ vjn mAttDl 4 ! 3ΐ»κ-ηκιρη5ηήΓτ^ο ΠΗιΤΟ’^ρΐ >3 0’Ί313 ΠΊ’Ν'ΠΝ Π3Π ΙΠ'^ΧΙ * icawSunn n»W»9| nij» ΐ’κ >3 xTi» i-is»tnvra»tfJNn I - -/· - · τ -r T*pT0ti»i ’ίΐ3Π Vxinjrp Nan>V» '?£’! * 'KTXI ’πΥπί |3“Sy QTJW?»DnXI 0’Q’S lasjixpiriing : nasn ijH» οΡώ sii tot o’D> ’ΐηηκ * : C33>3n Hj£? ΠΟΙΜΙ ϋΐ3Ν3 Χ’ΓΠϊη }3X 5 ruspa «ρ^ορρηιορπ’ορ-τχ 1 ? 5 : ρχ-ηχ Ή πιπχ ι^τίζοιι? ’ξηρκ φ * jgy nqnfny ρτχ αΖηφ "φτηη jn » : ]’!?a p-ipnrrp ftiiyiiplapvx 1 ?^ runi pisgx Dpnjn * ipmainax inorna 4 ίϊ»Χ : va*p$ oinptai i»^o»Sk *pn6^ * ια^ραπεπρρρπ ijnjjrxbwn * rrojtjjp0 Tiaj/p vfT» ?->3 »r>Snini * ! »3trtp«>ygffTK»|?7n yx^xruj/x s : aes nn anp’vn q^o’ nSo’3 * IO II 11 *) i o b. Tranilat.B.Hieronymi. C A P. XXXII. i f\Miferunt autem tresviri ifti reipon- IA dere lob,eo quod iuftus libi vide- * i retur* 4 Etiratus indignatulque eft Hejiu filius Barachel Buzites de cognatioeRam. iratus eft autem aduerfum lob, eo quod iuftum fe efle diceret coram Deo. 3 4 Porro aduerfum amicos eius indignatus eft, eo quod non inuoniflent refpo- fionem rationabilem, led tantumodo con 4demnafl'entIob. 4 IgiturHeliu expe- B dauit lob loquentem , eo quod feniores s eilent quiloquebantur. 4 Cum autem vi- dilfetqubd tres refpod ere non potuiftent, 6 iratus eft vehementer. 4 Refpondenlque Heliu filius Barachel Buzites dixit: Iu- niorfum tempore, vos autem antiquiores. idcirco demiflocapite veritus fum vobis indicare meam lentendam. i 4 Sperabam enim quod aetas prolixior loqueretur, & annorum multitudo doce- s ret fapientiam. 4 Sed, vt video, ipiritus C eft in hominibus, & inlpiratio omnipo- 9 tentis dat intelligentiam. 4 Non funt lon- gaeui lapientes,nec fenesintelligunt iudi- tocium. 4 Ideo dicam: Audite me,oftedamt vobis etiam ego meam lapiendam. 4 Expedaui enim lermones veftros,au- diui prudentiam veftram.donecdilcepta- remini lermonibus veftris, 4 & donec putabam vos aliquid dicere, conliderabam. Sed, vtvideo, non eft qui pofsitarguere lob, & refpondere ex vobis lermonibus eius. 4 Ne forte dicatis :Inuenimuslapie- D tiam,Deus proiecit eum,non homo. it 14 »5 i ί 17 iS 14 ' l — Nihil locutus eft mihi, & ego non fecundum fermones veftros refpodebo illi. 4 Extimuerunt,ntc refponderunt vitra, 6 abftuleruntque a le eloquia. 4 Quoniam igitur expedaui,& non funt locuti ; ftetc- 17 runt,nec refponderunt vltra; s Relponde- bo & ego partem meam,& oftendam icicn ΐ 8 tiam meam. 4 Plenus fum enimiermoni- ! bu s, & coardat me ipiritus vteri mei. oinn Λ jcn ng νιπ^ί nu*i 1 j ?ajrntinavninsigiiKVi>o»ntr|»nannVnai 3 ! “ i«rA»'™”* >· r->· ·»-*ν- >-* v ·,., T . . } ^n> i c>inpDn ριητι njioii n-nv'? ^ mim vm 11 > ^ mm ^ mm-v m ^ m 8 isftopn^oipSnpNaim^niiNSmaflN */ ', Π * κηη qnpjjs Krio inrio am 1 « Interp. cx Gixc. Ixx. i o b. ΙΩΒ. μΒίρμήνώσις των 9 Z$9 cap. xxxir. ^ Acuerunt autem e> tres amici eius amplius i contradicere 'fob : erat enim lob iufiusco- rameis. *fratus efi autem Eliu filius ‘Baracbiel Eu * zjtes de cognatione zAram , aAufitidis regionis . iratus efi, autem aduerfum job valde, eo qiiod oflendit fe iufium coram Domino. * Et contra t®es autem amicos iratus efl Val- 5 de, quoniam non potuerunt refiondere contrariajob, &pofuerunt ipfiitm ejje impium. * Eliu autem expeElauit dare reffonfionem 4 Job, quoniam feniores eo fiunt diebus. 4 Et rvidit Eliu quod non efl refponfum in j ore trium njirorum, & iratus e fi furor eius. 4 Refipondens autem Eliu filius Barachiel « Buzjtes dixit: Junior quidem fum tempore, wosautem eftis feniores. idcirco tacui, timens tvobis renunciare meam fidentiam. 4 Dixi autem , Non tempus efi loquens, in 7 multis autem annis non noueruntfapientiam: *Sedfipiritus efi in hominibus, mfipiratio au- ? tem omnipotentis qu£ docet. * O^on longauifiuntfidpientes, neque fenes 9 norunt iudicium. * Ideo dixi·. Audite me, & nunciabo <■vobis qua noui: auribus percipite meanjerba: * Dicam enim Vobis audientibus rvfique quo 1 fcrutemini fiermones. 4 Et aifique ad hjos intelligam: ftfi ecce non 1 fuit ipfijob redarguens,refipondens eius (cfi Wcv%cw- fit eivcvj dirf&n. 4 sA 7 * νεωτερβς φμ άμι ταχύνω,υμάς b 2 εςε ppt. dio ή (τυ peteret <φο£ν$·βς %tfi ύμΐν dficifidAcui rbuu g- μαυυ%ϊ)οΒτςγιμΙω. 7 * «7ΓΛ 0 ,ου%οχρβν(& \ςινο λάλων, qjd πολλ$ιΊς cfifi trtcnv ea otbeta Gtpiouv* s * άλλα\ 7 ίΗ^μά Ιςιν αν βρρ%ϊς. 7 svoyi βπων%)ίςοβ 9 - ρβςη ΜάήίουαΆ. 9 * Φ 7 Γ 0 λυ%ξβρΐΰί μ t Gcpoi, ουΤ (gi γέζβντες οι- baot χ.&μα.. ο * Λο dm, άκουσατί μ%, vfiq οάαφλύύ υμΐ» cc olbot. αιωτίζί^ίί μ ι ά C Q ρήμα^· 11 f εράγ) vafifi άχόόντων άμφ. ζίΐάνητζ λ$7 οίζ. * w μ&χν- , yfijj ea. Iw τά Ιωβ ιλίγγων * ά/ϊ^.ποκ&ι,νόιβρ(& ounfi ργιμο0& ζΐξ 1 } * Ίρα μν) eimTS, 3 oqj)ffjj G(pm χυ&ω παξρ&ίφμοι, 4 * d/jSpmco bfii 2πίτςί^/α.τ2 λαλ^ουι η°ιοώτα ρή- jACtTCL, . 15 * ea A7t2xeJLdvQm> ϊπ, Ιτίαλαίωόΰυν <£ξ ambv yfiyov;. & * χπτίμωα., ον ίλάλ^ουν,οτι ϊφι Qm , ea άπε- x&Smijw. * \ίδΚ)λα.£ών β ίλιύ λίγα, πάλιν λαλΥκτω. ιί * 7 τλΥϊρΥίςγουραμιρημάτων,ολίκ^ΐα^ιμε fiwi^cu τ Υΐςγαςξβς. ‘7 3 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO· CAP. XXXII. E T omiferunt tres viri ifti refpondere lob, co quod eilet iuftus in oculis fuis. * :Et iratus efl:furor Elihu filij Barachel Buzites, dc cognatione Abrahatn, contra lob. iratus efl: enim furor eius eo qubd iuftificaflet animam fuam magis quam Deum? 3 Et aduerfus tres amicos eius*iratus efl: furor eius, eo quod non inueniflentrcfponflonem , &condemnaflentlQb. 4 Elihu autem expedauit lob in fermonibus, quoniam ipfi feniores diebus erant illo. 5 Et vidit Eiihu quod non eilet rcfponfio in ore trium virorum, & iratus efl: furor eius. ‘ Et refpondit Elihu filius Barachel Buzites^ ait: Iunior fum diebus, & vos eftis longaeui, propterea dubitabam & timebam iSmunciare (ciendam meam vobifeum. 7 T)ixi.· Diebus lo- quentur,&multitudineannorumoftei.^entfcientiam. 8 Vetuntamen fpiritus prophetise efl in filio hominis, & verbum omnipotentis intclhgere faciet eos. s Non magnifici funtfapientes, nec (enes intelligunt iudicium. 10 Proptereadixi: Audi me, annunciabo fcierftiam meam etiam ego. “ Ecce expetftaui fermones veftros, audiui vfque ad inteliigendam ve- ftraro donec ferutaremmi fermones. 11 Et apud vos intelligebam, & ecce non efl qui arguat lob, nec reipondeat verbis eiusex vobis. 13 Ne forti dicatis; Inuenimusfapientiam, Deus percuflit eum, & non homo. ^VEt non direxit ad me fermones, & iuxta verba veftranon refpondebo illi. 13 Contriti funt & non refponderunt vitra, &abftulcrunt a fc fermones. w Etexpedaui quoniam non loquebantur; quia tacuerunt, fteterunt, δί non refponderunt vitra. *’ Refpondebo quoque ego partem meam: annunciabo fcientiam meam etiam ego. ” Quoniam plenus fumiermonibus, coanflauit me ipiritus ventris mei. 0 3 Y 4 166 a 1 ? avN r-nak 3 nns> tfS t ”3 > jtn nn • T -; V :-*■·’■· J Iv-j · i · '·· ro b. Tranfiat.B.Hieronymi. I? 'I" S : i—uyxi 'nat? nnax ^nm r-ranx kS ΕΖΠΧ—^ΧΤΦ’Χ'"^ NitPX tsi3 — *?K * J T -r ·.· t »· " : - , ' r ··■ :n»si i «> ogoa ruaxwpxSo * ... 'A. : nrr-Sji Aa avx t+a-yav cztaxi 8 j* t ; ■*· j: a*»· · j · - JT “ : T !· . : nrixn :>3n3wSm3i»2’nnn2xrn3n 8 j* · : j· : t-r : · *· · : j- t tv ·· * nS?o -vro ’rw ηιπνηοκ * |- · > T - T : ~ i '· · ··■ I prnnn^riDTO^n^^Tm * : ηΐϊφπύΑ nany'pwn^iirox * : »3ΚΌ3 'nsip-ianpSxS^aa ax-jn * η^?τ6^’??^ί^ηΐ?3Πφ’ΠΒ’χ run * :yBm}’VaSipy3ix?rnaxi|x 5 : A 3jikV ’33OT xva» Ay nixari 8 : »nrnxA3natp» Arnra ov \ 8 nAx r -ατ·’? ^yxnjriy-x 1 ? rnxni 8 : imo i r~i3i?’ xS rtolAa >3 non ιΑχ oto 8 : nnvi». tA ο»ή·ραί *τκ -ist, nre?3-»3 8 oTpxAy ηοτιη V 233 n^AimrroAna 8 :33‘pa 8 Syrniai3n3 : ηηπ» onoam on?3X ?ix nbv ix 8 j ; - jt t ; A* * - : |¥ -» V : *l -· ^Β3Η330Π131Π17 ϊ?ΒΒ 7 ΧΤΡγΑ 8 I**· - : ·.—>·.· · it ■· · λ·.· — jt ▼ · * a inWnnayai^mnw-BBWas^rv 8 : jnx vayy ini insira Ay 3iX3B| nani 8 !nixnV3xai©23ibrAin»ninariri 8 II It ll 13 14 15 Ii 17 iS 19 4 En venter meus quafimuftum abique ipiraculo quod lagunculas nouas dirum- °pit. 4 Loquar&refpirabo paululum, aperia 1 labia mea & reipondebo. 4 Non accipiam perfonam viri, &Deu homini non aequa- 1 bo. 4 Nefcioenim quam diu fubfiftam, & fi poft modicum tollat me fador meus. CAP. XXXIII. 1 A Vdi *§* tur l°b d°quia mea, & omnes i fermones meos auiculra. 4 Ecce aperui os meum : loquitur lingua mea in fauci- 3 bus meis. 4 SimpIicicordemeoiermones mei, & icientiam labia mea puram loque- 4tur. 4 Spiritus Dei fecit me,& ipiraculum s omnipotentis viuificauitme. 4 Si potes reiponde mihi, & aduerfus faciem meam dq nnns jy3 sn 1 5 mu Vbi 'ha wx pis 1 qnD0*i &v * 6 ' i'Olenio^nnViso ΐ’κ s . »»Ja»p»p.n»1 ®ip»oi'Pimoynn ' 4 * ! j &Ho ’ ’ i yom ΒίΦ$\ tpQH 0 Ί 3 8 »*ip«. kS ^ ^an ^ ’πο’ν κη 7 ** i kjk oia npbm xonhih 11 t ty κπιορη sn 10 1 ^ Njnno sbi 1^51 9 " iiniNVriojasSamnijNnwnnjVping 13 : idj i? p hSk η·ιηηη\αΐΊ« no-t ίΛ νινπ 11 ’ pSiiriVoTO »jahysnp^pynhfjjiastSVisn;ng«0*7115 15 s0:200*7qntpx««S«n^noin*?«Vio»«nitf«iq?aii« *+''* «nianPAi «ψ»2 tnpiy?tt>3n?»3570*7 17 j omp»iTnnnqpqi «φι mi«37«nV^»pi^n tl ;«2070«noim«rpq i»§»pn»n?ij»5?«Dinpoip n »a* 7 j 7 « 3 » 3 aipDojioi ' 9 1 «0^7390^0»^s^n^orwifiayjo» '*'' j » 02 »κ·ρίφ •.«jiui ntt? 23 i WT19 «nqrnj «prno 07737 «njin jp «# Ihterp. ex Grasc, Ixx. iob. * iAt ο * λαληπω det οάα.ποωαωμα){ ά/νο&μς χάλη* ■ χ * <ώΰ3ρωπον γ)άμγι αίχχ^νΒ-ά. άλλα μίω ύ'^βρβ ■ιτνάμη εντρμπά' *« y) όΜίςαμομ %οωμάπα\ amo- $) λαλκΜ) οΜωτίζα μου. i * ibi γ) Ιυοβζα γ> ςόμα μα } κ. ίλάληποΜ η χλωοπά 3 μου' * mSctpcf μ% η κοσροία ρημαή,στνίζπςοζχα- ιλίων μου KaSaqf.vowet. * τηζϋμα Sraov ηρ πο&- πά/ΰμζρπνπο j παν%κζμ^^βς ζςινη Μ άσκοπα μζ. 5 f zS b'LUjy, b όςμοι Ibrbt&mv , ααζβς %υ% νόημα* a νον, ς Yidi mr ζμί, * κάγώ nf c A. qm 7 Π)λ9ΐί diYipjurouj συ ώς nf iyd, qm cund βΐηρτ'κτμ&α.. 7 * οΰχ b φό£@Ρ μου ζΰλωμου fv πό?α, I- φύ Aa%eJ[z τάςοΐόις μου πάπας, ii * 7tmyb 7\zym, δίκαιός άμι 3 ψ? gw mameoi μου^ : cum^y ycjup ζςιν ο ζπ<ώω βρβτάν. χ 3 * λίΐοις j βίατί τΙ dlx.cuotriw% μου gbc ζπαχηκοε πάά ΐ4 ψ\μα\ 1 cv yb τζί άπαζ λαλη£ομ ο m &<& 3 bi πολζμω. * πάλιν ό\) ηίκνγ'φν ouifv cv μαλακία dBbi κοίτης, y$jf 7thYi3r(& οςων curti? αναρικηπζ. * πάκ> ο βρωτν πί%υ ου μη biuuif) αΰζβπ^ζζα^, (Ε ή ψυχή cimi? βρωσιν c 'MtSυμ£ιπeι. 1 9 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. ” Eccc venter meus ficut vinum nonum quod non habet fpiraculiim; & ficut lagena nonas,icinditur. 20 Loquar & refrigerabor in meipfo, aperiam labia mea &refpondebo. 21 Non modo accipiam faciem vin, & filium hominis non cognofcam. 22 Quoniam nefciocognofcere,quafi modicum tollet me qui fecit me. ^ ® CA P. XXXI I t. (j V Eruntamen audi nunc Iob verba mea, & omnes fermones meos aufculta. 2 Ecce nunc aperui os meum: latcuta eft lingua mea in faucibus meis. 5 Redtitudo cordis mei verba mea ,& labia mea fdentiam puram loquuntur. ^ 1 SptritusDei fecit me, & verbum omnipotentis fullentauitme. 5 Si pote^ refponde mihi; Ordinare coram me &fta. ‘ Ecce ego, ficut tues, Deo; delutoexcifus ium etiam ego. ® 7 Ecce timor meus non terreat te, & onus meum non fit tibi graue. 8 Veruntamen dixifti in auribus meis, & vocem verborum audiui dicentis: 8 Iuftus fum ego abfque delifto; mundus ego fum,& non clt in me iniquitas. ‘°Ecce querelas in me referit, arbitratus eft me inimicum fibi. 11 Poiiutin neruo pedesmcos,cuftoditomnesfemitas meas. ‘ l Ecce non hoc iuftificatus es, quod refpondeam tibi; quia maior eft Deus homine. ’’ Quare aduerfus eum contendis. ? quia omnia verbafua non refpondebit. 14 Quoniam vna vice loquitur Deus, & in fecunda non indiget intueri illud. ' s In iodbio per vifionem nodtis, quando irruit fomnus profundus fuper filios hominum in (opore fuper letftulo: 25 Tunc aperitaurem filiorum hominis, & in eruditione eorum fignar. 21 Vc auferacfiliumhominisaboperemalo,&fuperbiamavirooperiat. 18 Prohibet animam eius a corruptione^ vitam eius ne tranfeat pec gladium. 25 Et increpabitur per dolprem in domo leitult,& in multitudine membrorum eius do- lotes validi. Et propter faftidium quod moleftum eft ei, abominatur ipiraculum eius efcam, & anima illius cibum defiderabilem, s 4 ii S u 4 *3 ■ »i i 16 ‘7 -iS nm i i«i «S rriaxii iswvxia noz by | \ -I τ ; - ;;;·*·· J τ ; V-*· I uD* nDaSin»mws:r-mi?V aipm | VAT .·. „ \ — <·· · !Τν#>Ε=ΠΚ7 7>Π7 I ; T JT T ; V* - ; >nsara rm$ rmo injna iatf i aina 4 *< • jt τ «■ - v vv ·· *· τ;ι v — v *. Π33 ivaiSjpa^sriniMalirawaoi s njrnna iaa Kinjn5h 4 rmW~'?K iny» :irjp3V^ii^3ci»i wvn i»n >nxan ia«h woxi-by it?» * • ;τ t; · τ τ ^ v * · τ —; — ^ τ : •h i— η©-*όι j* τ jt ; ironn Tisatrrm nneo i3i?a wsu ma 4 jv ; · i τ τ — ; *· λτ — j —; »· ; -λ t naa-oii^Vif DOs/aStf-b^nVir^s-jn 4 vj-r · j τ n- λ·· * ; · v ·‘v τ I v :ο”ΠΠ T1N3 hk 1 ? nrwaawaj yvrh 4 j* - - ; ·· -at · · ; -1 j· ▼ ; : i3i« >3i«i ©inii Aira© 3i>x a»pn : ipis ’n»arp3 i3i m>*#n γ*?βίρ>όκ : naan isVxxi shnrt h-yrn nn« ?’«■□« 77 JTDfc^nNttiTSNWn 4 i _ * ϊ{ j 7wn^n ED^nn.^a iraamjtjtf 4 : S'3«S c3j|B> ·ρί ]n3npVa]ii<-’3 4 :3ia-na«a’3nj?i3uVmna3ua2?a 4 ! »BS»DTWi l 7t5i>npTJ?31*inB&r’3 4 J * τ ; · V» ·· ·■ 5 · Vj/a-cap rnanS nixi 4 ΙϊψΤ’ΜΚ ortVKiai?iiisia TM-jap» ab ia«-»a 4 piha^xSnSVn^iiffliciaa^CJKpS 4 : Suo nn i 1 S i o b. Tranilat.B.Hieronymi. ϋ 4 Tabeicet caro eius 3 & ofla qua: tedla * afuerant nudabuntur. 4 Appropinquabit corruptioni anima eius,& vita illius mor- 13 tifens. 4 Si fuerit pro eo angelus loqu«ms vnus de millibus, vc annunciet hominis i 4 aequitatem: *Milerebitur eiu 0 s,& dicet: D Libera eum vtnon deicendat incorrup- istionenijinueni in quo ei propitier. 4 Con- fumpta eft caro eius a fupplrciis, reuerta- itftur ad dies adoleicenti^ fuas . 4 Deprecabitur Deum & placabilis eierit,& videbit fa ciem eius in iubilo,& reddet bominiiuiH- i 7 tiam fuam. 4 Refpiciet homines^ dicet: Peccaui,& vere deliqui,& vteram dignus 18non recepi. 4 Liberauit animam fuam ne pergeret in interitum , ied viuens lucem '45» videret. 4 Ecce hasc omnia operatur Deus 3 «tribus vicibus per fingulos , 4 Vt reuocet a- nimas eorum a corruptione, & illuminet 3 duce viuentium. 4 Attende Iob&audi me; 3itace dum ego loquor. 4 Si autem habes quid loquaris,refponde mihi.Loquere,vo 3 3 lo enim te apparere iultum · 4 Quod ii non habes,audi me: tace, & docebo te ia- pientiam. CAP. XXXII 11. 1 pRonunciansitaque Heiiu etiam h^clo 1 cutqseft. 4 Audite Lapientes verba 3 mea,& eruditi aufcultate me. 4 Auris enim verba probat,& guttur efcasguftu 4 diiudicat. 4 Iudicium eligamus nobis^ inter nos videamus quid iit melius; s 4 Quia dixit Iob ; Iulius fum, & Deus «fubuertitiudicium meum. 4 In iudi- - cando enim me mendacium eft, violenta fagittamea abfque vllo peccato. 7 *Qiiisefl:virvteftIob,quibibitiub- iannationemquaiiaquam? * 4 Qui graditur cum operantibus iniquitatem , & ambulat cum viris impiis? 9 4 Dixirenim : Non placebit vir Deo, 10 etiam ii cucurrerit cum eo. 4 Ideo viri B cordati audite me. Abiit a Deo impietas, & ab omnipotenteiniquitas. cDinn ; 15 ! Nwo^nnqeiji ηψίη snin^naipi 11 non^SNV^i^VWoVloitTtoawnei* 11 c^m^nnoHa pns ioni oni 14 1 nnixnn tciiD'inV nxinS N-niaipp qSs jo κηη t?aiVp*]9 sDtibo jdiid awi kTO Ίβκ njyn onp 1 δ : nrrnSo lonS mn’ Nniri jo n^ipa^pns 15 1 κ:ρ*ΐ 9 ηη 3 ψ 5 ? nnociii ttnbpi iSjjo 1 ? jo nv»£u pqs 1 s .· »*7 ην nnj sSi η\φρ_ γη™ non no«i am υο 1 ? γηη\ 17 ' t q>n ooS mn3oxonJN 1 ? Α'ηιψ jpn\pm_sonsSSnop 30 :cn 00 oy η^ηι ^ooijnnooy νπ 19 :’onnN’VypxqinJ3 33 ι·^6φι*? n»ox om ?n» sfio ps 31 '^Ww^pinuinoSopomn^s 31 ik«u i^nDon ·$»£Λκτ pinui no oh iSio^n 1 ? NDjTio ^ο'Οίοι aha njoin diOx 3 : γ&ώ inn'« pirum vjdw 4 :0010 κιη ,ι ?Ν ο'πν;ι 1 n' f noinn?’Tffin ! v73'iao , i5N»jH Vitop 6 : nnnys NnVsinormiisODs om 5 j on nnisnnyn nj 1 ?po 4 t Nj7ip*i oy NoSnSi ορψ noy ny snanriNV^i?! 8 : sw tsonn ’ηιπο οτ>κ pn nooj. jo 7 : jnno j xVon jo nim symo jo nV^*? on no Λ’ορ no 1 ? ionn ’cnN jojuo 10 1 nhSn ny nnxoo no^i cfcw nS ion di*in 9 t \ Interp. ex Grxc. Ixx* i o b. »I XI * Quoufqueputrefiant em carnes,et ofien- dat offa eius vacua. * Appropinquauit autem in mortem eius anima, at vita eius m inferno. % Si fuerint mille angeli mortiferi'jvnus eo- * 3 rumnon 7ΐομίμφε) dfi cwfg icwd λείων, οΐα σνυυετελδΐυ), vdi %ατέ με ωνημονρ&ν X» * QuGv φυχΙΐΜ μά μη άς άΐαφ^ορμν, χμΐ η ζωή μα φως οφε). * diKcacebbjJcu τε. * ά is μη,συ οίκοντόν μου,κω- ώάιβν, ψι ^άζω (rs βφίονν .' ^ Ai'. 4 Ίττολαζων is ελιχλεία, * αχούσατε μου ζφοί, cBiTclffipoi ’οχωτίζε&ε ν m?fv. * οτί ους Τ^γοις io- ημάζα, ^ Τψρυγζ γ^ε) βρωαν. * ytjtw εΜμεύα εαυ%Ίς ,γνωφμ ώ/αμεβνεοω τάν, οτι χαλάν’ 4 ότι είρηκον ιωζβίκαιός άμι. ο κυμος άττήλ- e λα,ζε μ* r κ&μοί. 4 εφβίσαΖ) j id χ^αα-τ/ μα, 7 βίαιον ν βελ9ζ μου qlvAj ahdag . 4 τις άνήξ ωσπεξ * ίωζ, ττινων μυκτηρισμόν ωσπεξ υ£ωξ, 4 αχ άματρ- των a is άσε^ήιτας, ουδόλως κοινωνήσαςρφ ποιάντων%£ 9 οίνομα. 'isi τορώΒίυυΰυι μζ ατελών. * μη γ) άπης οτι CW οΒισκοπή dvtiqjg, κμί Επισκοπή dmf csfpfiw- 10 yw. 4 iio (jwtVi κα/ρΐίας αχούσατε μα 3 μή μοι m bavTi xvdw άσεζήσομ, χμΐ dcvm ΤϋΛ%κζ^ρ^ %- ^fi^oujT δίκαιον. -4 1 ? 3 ° 3 ΐ 33 3 CHALDAICAE FARAPHRASIS TRANSLATIO. 11 Confumctur caro eius vt non videat, & contrita oila eius ne appaream. “Et appropinquauit corruptioni anima eius, & fpiraculum eius mortiferis. ‘ J Si eft in eo meritum, praeparatur angelus paracletus vnus de millibus accufijoribus, vt annuntie: filio hominis rcftitudinem fuagi. 14 Et parcet ei, & dicet: Redime eum, ne defeendat in corruptionem, inueni redemptionem· 25 Attenuatur caro eius magis quam caro puerilis, reuertetur ad dies adolefcentiae fuae,^ 2 ‘ Orabit coram Deo & placebitei, & videbit faciem cius in beneplacito,&reddetfilio hominis fecundum iuftitiam fuam. 17 Dirigetie adfilios hominis,& dicet; Peccaui,&refturrijpcruertij & non prodeftmihi. "' "tledemitanimam eius ne tranieat per gladium, & anima cjjis in luceexcclfavidebir. J ’ Ecce omnia h$c operatur Deus duabus & tribus vicibus cum filio hominis. 10 Vtreuocct animam eius a corruptione ,vtluceatin luce viucntium. 11 Auiculta lob, intende mihi: tace,&tgo loquar. ^ !l Si habes verba teipondemihij loquere, quoniam volo iuftificare tc. !i Siautemnonhabes,fufcipeame.-tace,&docebotefapicntiam. cap. xxxiiii. E T refpondit EIihu,& ait: 2 Audite fapientes verba mea, & icientes aufcultate iermones meos. 3 Auris enim verba probat, & palatum faporem comedendo. 4 ludicium eligamus nobis,dcfpiciamus inter nos quid fit bonum. 'Quoniam dixit Iob:Iuftus fum, & Deus aDftulitiudicium meum. ‘ Propter iudicium meum mendacem faciam filium hominis,qui mittitiagiteas abfque peccato. 1 Quis eft vir ficut lob qui bibit fubfannationem ficut aquam? ' Et vadit vt confortium faciat cum operantibus iniquitatem, & vt ambulet cum virisimpiis. ’ Quoniam dixit: Non proficiet vir in velle fuo cum Deo. Ideo viri lapientes corde attendite ad me, abfit a Deo impietas, Si ab omnipotence dolus. 2.64 nV' : mvw Wk masuS-D^ oinSj/s >a * j·,· · ; - ■ - 1 ·. λ ·.· - : τ τι - j v Γ7\®Γ^Η^1ί ν ^^^ α ?Ρ^” ί 1^ * ί D2WD r : · ! nV? 73 η ο# ’ρι nrwi npa-»a » vba irioOT' imi ia 1 ? vSk t=pw>—t=atjt * j τ it r ; * ; J A JT ·* τ II IX 13 Μ 1 5 16 17 18 XI 11 - !3itfn9ir'?pDi&rinnn®3-S3i?u’ | T J-TT W - Τ ΊΓ i -ΛΤ -ITT ♦ ; · ! ibo Vip 1 ? njnNnnNrnjffliff ma-otn |t | J J ‘f·-;- A τ I * τ J· i 1*33 pnSOKl »13Π>_ D2S?Q NU1» Ϊ)Ϊ<Π wyyd , iaanrSxyci-i^Sa^pSnpNn * ->jsVjw^ 3 i 6 ionp> 3 a i ^rN l n©K s ■ !£=373rTnt7j;a-’377 r \ J ’" r ί - ■ *’■ rbjw di/ nS>S nu?m ΐηη> 'yjn * * Λ , " J ·Γτ ·* *J J T i J τ V ”J “* T ■** i TaxSnuK ιτοί JT ; W · - >· t: : ΠΝ 7 ’ in^Ssi wiro * ! ps »*#a ον nnpn 1 ? ηφί ρκν ^iMrpK * bx-bt< r\bnb Tij/ a»w» ePiH?j? tib »3 * * :mpp3 : nmri Dnns "iRrrtfS anas j?t i uoti nS’ 1 ? Wj omjgyo yypb ; C3’ta oipaa opsp D^rrnnn ίό νήττ^ηι virosa no p--Vj/ iiPNi s j τ τ ; τ ; »t -; - ·■ jt | -1 - j·.· -: : iS’3©n a>»$ npv'>"i Sxnpj/v vSjnvrrinS * .» :i?o©» ,T ; · ,.. ; j. ... -·.-.· i- - ;: nmcrwojnnrtjn -|t -it τ : v - ; i aj; 'itfpbp ipricim f?pa s ^anxxVwtyJinNnVK-Stoa * ■* 14 / * ij * 26 is i o b. Tranilat.B.Hieronyml· ” 4 Opus enim hominis reddet ei, &iuxta 1 viasiinguiorum reditu et eis. 4 Veree- nim De.us non condemnabit fruftra, nec omnipotens fubuertetiudicium. .1 1 3 4 Quem conftituit alium fuper terram, aut quem pofuit fuper orbem quem fa- J 4 bricatus eft? 4 Si direxerit ad eum cor fuum, ipiritu illius & flatum ad fe trahet. I j ‘Deficiet omnis caro fintul,& homo in 6 cinerem reuertetur. 4 Si habes ergo intelle- dum, audi quod dicitur, & auicultavo- Pcemeloquij mei. 4 Nunquid qui non a- mat iudicium fanari poteft ? & quomodo tu eum qui iuftus eft in tantum condenas? *Qui dicit regi apoftata 3 qui vocat du- 19 ces impios. 4 Qui non accipitperionas principilm, nec cognouit tyrannum cum C difceptaret contra pauperem. Opus enim 10 manuum eius fune vniuerfi. 4 Subito morientur,& in media nodeturbabunturpo puli & pertranfibunt, & auferent violen- II tum abfq ; manu. 4 Oculienim eius fuper vias hominum, tk omnes greflus eorum 11 confiderat. 4 Non fune tenebrae & non efl: vmbra mortis,vt abicondantur ibi qui i 3 operantur iniquitatem. 4 Neque enim vitra in hominis poteflate eft, vt veniat 14ad Deum.in iudicium. 4 Conterec multos & innumerabiles, & flare faciet a- M hos pro eis. 4 Nouit enim opera eorum, & idcirco inducet nodem, & con te- i«rcntur. 4 Quafi impios percufsit eos, 17 in loco videntium. 4 Qui quafi de induftria receflerunt abeo’, & omnes v^ts 18 eius intelligere noluerunt. 4 Vtperuenire facerent ad eum clamorem egeni,& audi- i3> ret vocem pauperum. 4 Ipio enim concedente pacem, quis eft qui condemnet? ex quo abfeonderit vultum, quis eft qui contempletur eum? & fupergentes&fu- 30 per omnes homines. 4 Qui regnare facit hominem hypocritam propter peccata po 31 puli. 4 Quiaergoego locutusfumad Deum, te quoque non prohibebo. amn jo IJ i nS Ί ψι nVhSnN ouiipa α*ΐ!ΐ 11 !NnmNDinV dW t;;innmy πηκ 11 nmKina tfvpz te τΐ 3 η» 15 » Φ 133 » nnib nm*i ηφ nnibnw ps x + $ nteten m synx ^ah nhynpa n^ 3 n i 8 i a»n» τ\ ίχζι p^i inno' »jtoq CDnan 17 pbo Vj?*? mx κι ροψ pto 16 i H*jny by tt?i i p‘nten"i! naty diis sJ?tpn αηρ xyw yiionuis ahi soanyi «βκ 3p^ ste 19 t paiimb Nim xyntiq αφο) ip^nsi • npiii nny jnn s^dbnV njtiot «bito n’Vi ^ni?n nh d*]3 11 ! »on» nny^xp pntef κψ: υη ιπίτκ Sy mi Vido 11 ρηηηρρρ^ιηα’ρΝίίΐίρη^ηΝίρυρρν^ΡΊΝηηρρ’ρραη*!» 1+ : njpd nbxniV Svob mn ψρ : nnite nS’ om 4 * s Niniori Kjjpnsr ροπή nnxp pa»pflD ψψί <φη 16 : ptO“im pnnayp ywn» t? paa 15 t pnmSn \ ypti?vsnpnnpyxi. 833poi s sntep nSy 4 * t iVqvjk kS nmnms tei »nnna \a vir *u:pn‘noon 17 i t?nn3 na ^yi sny Vy spimyoai fi3'3p^pi nnaoTf? pSpn 3W jni sini 4> ’ t Npyn π sibpn bioo 33 issVp ’app 3<> ω i Vi3nN n 1 ? n 33 TD 3 u;nxn nbsS αηκ 31 r Interp. ex Grasc. Ixx. IOB; ΙΩΒ, μύίρμΰνάσις dfi o'. 16 $ * Sed reddat homini fecundum quod facit unttfqmfque eorum i & in femitauiri inue - ■ r t met etsm i i r * clN\ct "dmMo7 4ν9ρωπω xctfrttKOMsm?ogdm$p, ’ 'P j Mv ' /i t / > / ^C* 7 -, t eum. - - 1 ' " t -· >'< 7 · / ·· ,\ » . rr /- ’ . lr i rn 11 TVXV&OV WSltOL % 0 in* 0- i virum, ufus efl enim inique, exclufis impotentibus: 4 fpfe enim confpector efl operum hominum, latuit autem illum nihil eorum qua faciunt. 4 Neque efi locus ut abfeondantur facien- i tes iniqua : 4 Quoniam non in virum ponet χ 3 adhuc: nam Dominus omnes in ff icit. « 4 Qui comprehendit inuefligabilia,gloriofa- que & excellentia , quorum non efl numerus. 4 Cognofcens eorum opera 3 & vertet noSem -5 φ» humiliabuntur. 4 Extinxit autem impios , conspicui autem coram eo. * Quod declinauerunt a lege Dei. *-i iuflificationes eius non cognouerunt. 4 Vt adducerent ad eum clamorem pauperis , iS Φ» clamorem egenorum ( exaudiet. 4 Er γτ/ί ? flentium prabebit , quiscon- ±9 demnabit? & abfeondet faciem , quis uide- bit eum ? o* fuper gentem & fuper hominem fimul: 4 Qui regnare facit hominem bypo- 3° entam ob difficultatem populi. 4 Quoniam adfortem dicens } ^Accepi , »0» 31 alienabo. XI ii 14 ifi ;« κ&Τσϊί /ός ζποίη<τζ τΐω ylw· 13 4 TtcS\i Ις\ν ο ποιων Μ xzr’ ούξμνόν ncflj figi bvovflg πά/οταΝ . 4 * eifif βοΰτ^ιζ uuq^dv vfq f πν&όμα παρ’ dmfi kcl- * 'τίλώτγκτ{πασα. υς ποννρβίζ) ο ν% οάώνιον $ kouov ώτι^ας- 8 * ?\ίγων βάκιλοί α^,νομας 5 οί(\ζίςα.τ^%Ις αρ- fovm. 1 9 * ος Qfx. i7Ni%uvdn (φζρτωπον c ντίμύ,ύ q o\L· π μην Mcf αβξβΊς, ^οωμα^τίαοουι (®ξ$(ίωπα. dmflv' 4 xcvvd j aiflfig )m&y)' · s 4 htetlcLyav \π cwtv χζμυγίω wodfsgfi Κζμυ- γία)7ί}ω%ωνα&κ°ν(Ύ). 9 4 μ) οώτς huvfid/j πορίζω) , χμ)τις xafofix&fg). ; ημ) xpvfl (WOtrmov, χμι τις ό\]/ί) cwfv 5 f(gcj Ι^νοις· χμΐ nf <Αν3ρωπου όμο& ο 4 ζααλάοων άνθρωπονυποκ^ιτίαυ ’Νπό ^υΰχολίας ι 4 οτι (ωζ}ς rv iqvqjv ό λζωνμληφα,βΜ ννιγο ρα.(τω. ij 17 , CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. " Opera enim filij hominis reddet ei, & iuxta viam viri eueniecci. 12 Veruntamen Deus non condemnabit, & omnipotens non peruertet iudicium. ‘ ! Quismandauitei vc faceret terram, aut quis pofuitorbem vniuerfum.'’ 14 Si pofuerit ad eum corfuum.fpiiitum & ipiraculum eius ad fe collegerit: “' Deficiet omnis caro fimul, & filius hominis in puluefe dormiet. ‘‘ Si enim intelligis, audi hoc, aufculta vocem Termonum meorum. ' 7 Numvero odio.habensiudkiumcuftodietur & num iuftum magnum reum peraget? 1! N unquid congruum eft vt dicatur regi, Impius est Sceleratus, principibus? ’’ Qui non accipit faciem principum, nec agnofeitur magnificus coram paupere, quoniam opera manuum Tuarum Jant omnes. 2 * In momento mortui Tunt Sodomita?, & media node colinmotifuntTEgyptij: & pertranfibunt& auferentur praefediabique forti- tudinemanus. 21 Quoniam o?uh eius fuper vias filiorum hominum ,&omnes greflus eorum videbit. 22 Nonfuntcnim tenebrx nec vmbra mortis, vt abfeondantur ibi qui operantur iniquitatem. 2i Quoniam non ponet vitra fuper hominem vc· vadat ad Deum in iudiciunr. . 14 Currunt aqute fluminis quae multae lunt in foueas fine fine, & ftare facit alias fequentes pro eis.. Propterea nota faciet opera eorum, & conuerfa node tum conterentur. 2i Pro impiis percudit eos in loco in quo videbunt iufti, & iuftificabunt iudicium. 27 Eo quod receilerunt ab eo, & omnes vias eius non intellexerunt. 28 Vt adducerent ad eum clamorem pauperis, & vociferationem afflidorum exaudiet. 25 Et ipfe requiefeerefaciet, & quis condemnabit? & auferet maieftatem fuam, & quis contemplabitur eam? &vifitaturusefticelus fuper populum & fuper filium hominis fimul. Qui conilituit regem filium hominis delatorem propter offendicula quae funt in populo. JI Num enim pq/eft fieri vt dicas de Deo,Suftinui,nondifperdam? z ί 6 β 't\b ab tnbyaburcawrin πηκ πιπκ nyba 4 j · . -r yyr · 'A** -»τ — v i VI ·**' ~· · 3 i 3 « 37 -imn r-tnsna rtDKa->3 'ruar#’ imyan * > > nai γττγγίβι y&rKbi j.. _ τ , τ - ·ατ vbyWCDinillvbriOWttbWM * M iVsiynstiViHsinn»! - iyl3"i{V3i’K * > Γ-ϋφ?-*%Π&Ίχ 31 »iS ?Π 3 ’ ’ 3 l< 4 : | 1 N-’tt? 3 K 3 aw piso’ ti>3>a y©3 imaivby cfo> ό ‘ ib^binax ... -r jt τ -;i nS : Vnd >piy mb£ Ό$νώ mwn imn 4 : ’ηχΒπα b>yii πρ ^-| 3 ρ>-πα το^η*^ « qayrpjnTnNipbp^wKax * : -ιόο irrcs D’pn?y mw πνίί d’be? tnn 8 —ia 3'yiy3i37ii3-py3jrnp jikditon » nVi—iipyr) i fij?> ^t’P"np ik iS-jryrna npnr dn * ! rjnpny Enx-pbi yqfmfa * ! C2*3iyVita 11 ? wnp W o>piy?y 3fia · iribus rrnai iru nsy mbtt n^B^bi v-.-r - J ■ : · ι " AT “ ·'” ·■ -' i ; a»Bfrn t)ij;pi fjt>i nttjnap usba iubsit •jejft jliu ’isa njy’ sibi ippy» ocs : mnw’sibHun'bi{yBiy’-ssbNW-"is< ilbbbiniin*j 3 b'jH.u , iwnNbias* $ S Jo * II Tranilat.B.Hieronymi. jji. 4 Si erraui, tu doce me. ii iniquitatem Ί 3 locutus fum,vitra non addam. 4 Nunquid a te Deus expetit eam , quia diiplicuit ti- bi?Tu enim €οερίίΗ 1 ο^,& non ego.quod 34 ii quid noili meliuSjIoquere. s Viri intelli- gentes loquantur mihi 3 & vir lapiens au- 3j diat me. 5 Iob autem ftultelocutus eft, &: 3 6 verba illius non fonantdifciplinam. 4 Pa~ ter mi 5 probetur Iob viqiiaad finem. Ne definas ab homine iniquitatis, 4 qui addidit fiipcr peccatafua blaiphetniam. Inter nos interim conftringatur > & tunc ad iu- dicium prouocet fermonibusiuis Deum. 37 CAP. XXXV. I" ; - i) Π 33 > r ^ ” i jGitur Elihu haec rurfum locutus eft. t 4 Nunquid ^qua videtur tibi tuacogita- 3 tio,vt diceres; Iuftior Deo ium ? 4 Dixifti enim : Non tibi placet quod redlum eft; vel quid tibi proderit fi ego peccauero? 4 4 Itaque ego refpondebo iermonibus tuis, j & amicis tuis tecum.^Siiipicecadum & in- B tuere,& contemplare ietheraqubd altior 6 te fiti 4 Si peccaueris, quid ei nocebis? & fi multiplicatae fuerint iniquitates tuae,quid 7 facies contra eum? 4 Porro fi iufte egeris, quid donabis ei,aut quid de manutua ac- * cipiet? 4 Homini qui fimilis tui eft nocebit impieras tua, & filium hominis adiuuabit i iuftitia tua. 4 Propter multitudinem calumniatorum clamabunt, & eiulabunt ho propter vim brachij tyrannorum. 4 Et non C dixit: Vbi eft Detis qui fecit me, qui dedit i 1 carmina in nodte. 4 Qui docet nos iuper iumenta terrae, & iuper volucres caeli eru* 11 dit nos. 4 Ibi clamabunt, & non exaudiet 13 propter fiiperbiam malorum. 4 Non ergo D fruftra audiet Deus, & omnipotens cau- 14 fas iingulorum intuebitur. 4 Etiam cum dixeris, non confideratjiudicare coram il- 1 5 lo & expedacum. 4 Nunc enim non infert furorem fuum s nec vlcifcitur icelus i & valde. 4 Ergo Iob fruftra aperit os fuum , & abique icientia verba multiplicat. oinn «Si ijrinn ηκ σηκ ηρηι οηκ qoynT Ίψηκη 3 5 i qipis rvnpy ρκ mt? »ρρκ*ι npp ia 5 4 i xb nranai %o\ vh nns 35 t oo «ο'?η 'S |np« tta*? »oon 3 4 » 9io nyin. noi mk mpo ·pspp NJpanenap Sy η Viiop ppVy-iyi.na» womi κηκ 3 s nb l ΝΠ^Ν Dlp ▼ »v* ·»!▼: i)jnppipn’«i .|nxnpqV^. n! ?^ , i |Dn ? 5 s n* 7 N|pn^iK 5 ^ps 4 »i^pi^fisin 1 1 i ^p inaajsT ’^ηρκι ‘om KiptpS Vanpi? 3 t npy jo ^ 4 iSap^nqpnpittnVan^nnpnOjpx 7 \ nbiaynnpqnj^P 6 imnaqynxqipnppy^j^apoppiVpiyJipp 9 t qppnx no? ^ίρ 1 ?·) qavn qpannatb * 'Mfiiy |pi sypet ipiysqp sw q^pp 11 i sMa snpauyn nopp. sono »S ris pippn »p» nayp nbs jsn ίοκ nS 10 ; naop’ nV nbt^ ypp’ x 1 ? sppp linb 13 1 luparvomiJ Qpp.ip My Nbi yVnp T fon 11 s «japan» tnppp 1 KpnS ngift$V xtr-nV» nnpp pypN njn «SHsp on» ppai 15 1 rib qnmi : na’3p» n*j ipm onspppi 14 1 up» ah? ttypao n^Vip npis 16 3 * Interp. ex Graec. Ixx. ί o b. *Stne meipfo videbo, tu ofiende mibi fiiniu- flitiam operattu fum, noh addam ; *| 4 Nunquid a tefoluet eam 3 quoniam tu ex- 3 i pulfit) quoniam tu eliges 3 & non ego } (efr quid ; nofii loquere? . , ■ j 4 Ideoprudentes corde dicent hac : uir au- 34 temfapiens audiuit meum verbum. j 4 fob autem non in intelleSiu locutus efi 3 at 3 j Verba eiusnonfo fidentia. j * Veruntamen difce Iob 3 ne dederis amplius 3 6 rejfonfionem, quemadmodum fiulti. * Ne addamus fuperpeccatis nofiris: iniqui- 3 7 tas autem in nobis computetur multa loquenti- bus uerba coram Domino. CAP. XXXV. ^Efpondens autem Ehu ait: . t 4 Quidhocputafii in iudicio. tu quis es i z * Quoniam dixlfli: lufius fium coram Dc- 1 mino, quoniam dices: Quid faciam cum pecca- uerim? * Ego autem tibi dabo rejponfum & 4 - tribus amicis. 4 Sufpice in aelum vide 3 s\ contemplare nebulas quod alta'a te. * Sipeccafti 3 quid facies ? fi autem & mui- 6 ta deliquifii 3 quidpotesfacere ? * Qucviam igitur iuflus es 3 quid dabis ei } 7 aut quid de manu tua accipiet ? 4 Viro fimilitui impietas tua , & filio hominis iufiitiajua* * i A multitudine calumniati clamabunt ^Vociferabuntur a brachio multorum. * Et non dixitiVbi efl Deus quifecit me 3 or- 10 dinans cuflodias noSiurnas. 4 Diuidens me a quadrupedibus terne 3 abn autem <-volucribus cali. *’*f Hic clamabunt & non exaudiet 3 & ah iz iniuria maiorum^fndecentia enim r ·videre non 13 *vult Dominus , ipfe cnyn omnipotens confpe- £ior efi perficientium iniqua: 4 Etfaluabit me. iudicare autem coram eo 3 fi 14 potes laudare eum ut efi. 4 Et nunc quoniam non efi qui confideret 1 j iram eius y & non nouit in deliSio valde. 4 Etfobfiuflrd aperit os fuum , in ignoran- 1« tia uerba ponderat. ΙΏΒ. μβιρμκνΑιπς των o z6j * άράυ εμαυ%βοψομεμ. συ ήγήσΌό qa Kgfirei' συ ri?«· 3 4 οτι άπας, tfUcuog άμι οναντίόν χυ&ίου’ οτι Ιράς τι πΟίΥιΰΌύ άμαμτων , 4 * facis Q bidifa 'dvnM.yim (£ %Ίς Tyur) φίλ^ις. 5 4 άρ αβλδψοι; άς τν οΰζμνον acfjj lh } κατάμα^ζ νί- S φη, ως υψηλά 'άτά G3. 4 ά ημα/ρτες τίττξάζ<{ςΐ ά vfiji πολλά Ιωόμηπας, ridtwaQaj πο&(ά\^ 7 4 επά οιω $ kcu & ά 3 τί ί ώ<τ{ς η τί qm Gv s ληψετα]. 4 άρ^ι^ομοίωΰυΥΐοίτεζαάΰυ^^ άρ^ρωπου h ?si)D’i * »Va mW?*njjr>3 ^ngi Typr-ins * : pns-]nx»^aVi pirnob >jn xm * iip?nisno’B^Bni?w-xbaaBX -’3 * : aS ra tm dxb’ xVi n*33 Sx-jn * r - - ·" - ‘ · J ; - ‘ l J " b* ΐρη^ΒΒψΒ'Ι^ΐρίΠ’Π’-χ? 1 Ntggb a^pTixm^Hsainp-x? 1 nnjanreijagnpH :Β^-^3Π3ρ·13νΌ’ρΤ30>ηΐΡΧ-0Χ1 * maanODn^raio^sDnbian 1 ; iixa tiaiiy>->3 iax’i -idibS ojix San * l VJT ·· | V ; · V - ΛΤ - TJTI v-i·- diiwi niD3orw 'by myhrijOy^m 4 ί tZ3O>J?33 ^Sm ijwi nSw rfrc3#i * ; ΠΊ 1 Π ^ i' r ; nnoK >3 ijhtf > tff? an iaw> 3S->£um * |tt-· rf· ^ ; - ; .> \isf -»· τ ··\ *· ; - ; ! dW“TD3 ΟίΤΠί Μ Ί]/33 ΓΙΏΠ * ί* *· i; - τ τ - . λτ ; - -j- -* X ; aaix ^3 Sa’i lajn bj? γ^Π’ * π’ηπη jgt«ri6 am iv~»2b qip^pn ηχι * ippnNi^B^anVpnnai i iDon’ bscwi ri nxSa jran-rn * j : · -*T : * | l· τ Λ·· ■*· ;r Τ I . ; : "ΐίρ" 3 Τΐ. para rppna narpa 4 j ny^mg bjnn $b rpy*n * i αηπη nwy mSj h nV?n ijmrS*: 4 γπίπ 3 rnrSj/ ’3 m-bx rarr^wn 1 τ τ V j· I ΪΛΤ V 1 V -*· " V T Ί ! bj?b :miBiriB 3 >Bira 33 ’aP’W;n s jv -IT Ο A J -· : - *\ » V : nSij; nS j?a npx-»pi igrj vb% ipr>a * io 11 ί o b. Tranilat.B.Hieronyfni. CAP. XXXVI. i ^Ddens quoque Elihuhcec locutus cib i 4 Suftine mepaululum, & indicabo tibi, adhuc enim habeo quid pro Deodo- 3 quat.‘Repetam icientiam meam a principio, & operatorem meum probabo iuftu. 4 s Vere enim ablque mendacio iermones. mei,& perfeda fcientia probabitur tibi. 5 *Deus potentes non abiicit,‘tum Seipiefit ( potens. 4 Sed non faluat impios,& iudiciu 7 pauperibus tribuit. *Non auferet a iufto ·, oculos iuos,& reges in folio collocat in p- s petuum,&illi eriguntur. *Et ii fuerint in ·. B catenis,&vinciantur funibus paupertatis,. 9 4 indicabit eis opera eoru & fcelera eoru 10 quia violenti fuerunt. 4 ReueIabit quoque aurem eorum vt corripiat, & loquetur vt 11 reuertantur ab iniquitate. s Si audierint & obferuauerint,complebunt dies iuos in ii bono, & annos iuos in gloria . 4 Si autem non audierint,traniibuntper gladium, 6 c 13 coniumentur inftultitia. 4 Simulatores & callidi prouocant iraDei,neq· clamabunt 14 cum vindifuerint. 4 Morieturin tempe- ftate anima eorum, & vita eorum inter ef 15 foeminatos. 4 Eripiet de anguftiafuapau-, G perem, & reuelabit in tribulatione aurem 15 r 6 eius. 4r gitur faluabit te de ore anguilo la- tifsime &non habente fundamcntu fub- terie, requies autem' menfe tuas erit ple- 7 na pinguedine. 4 Caufa tua quali im- pijiudicata eit,caulam iudiciumque.rer: 8 cipies. 4 Non te ergo fuperet ira vt aliquem opprimas, nec multitudo donorum 9 inclinet te. 4 Depone magnitudinem tuam abfque tribulatione, & omnes robu 0 ftos fortitudine. 4 Ne protrahas nodem, 1 vtalcendant populi pro eis. 4 Caue ne declines ad iniquitatem , hanc enim coepifti i fequi poli: mileriam. 4 Ecce Deus excel- fus in forritudine fua, & nullus ei fimilis in legiilatoribus. 4 Quis poterit icruta- D ri vias eius?aut quis audet ei dicere:Ope- ratus es iniquitatem? 13 14 16 17 15 10 *3 z 3 mnnn 1*7 jsnp^tii pOt 1 ? 3 1 tuSn dSnS mn ans qjnriKi nrpx 'h pno t ^ 4 no^imn^KqipTNi 1 j spb n^ni «bvi nn νιπτ biop κρπχ pnni th Npnq κη 5 ! qaa tnpip nV on» 4 pai pnmiyp pain^a apni Nnnapb j pipia αηκ noqa pya’ sb κηηρηρ’ c Φ sOnya KSpnio upi «bip nppa γνρκ Kpbn τη’ nn« 18 tKQupp «nana pa by ηηκ «np-ob usnn ^b ηρηρκ 11 ! pnnnsa κηρρ Kpbpb K^b’ba ριηηη ccb 10 tKbnppbxnpa 1 Knb’y naay nb ap>» jcn ηηηικ nby nyp? jp 13 s κηιχηη «pbn npai {pi nb»na q’pn> nbs ninba an 11 IO B. Interp. ex Gf±e. Ixx. i o b. cap. xxxvi. PfiDdcns autem Elw adhuc ait: * Expeti a me paulum amplius ,vt doceam te, afihuc enim in .me ef firmo : 4 Repetens ficien tiam meam longam , operibus autem meis luila dicam % in Diritate. & non iniufia ■-verba imu- fie intelligensT Cognofce autem quoniam Dominus non repellet innocentem . 5 Potens fortitudine cor impiarum non rumificabit, & pecunias mendicorum dabit: 4 Non auferet a iufio oculos fuos 3 et cum regibus in fihd collocabit eos in viUoriam, & exaltabuntur. 4 Et vintii in manicis comprehendentur m fune paupertatis i 4 <3* renunciabit eis opera eorum & delicia eorum, quoniam fortes erunt. 4 Sed mfium exaudiet , & dixit quoniam reuertentur ex iniquitate. s Si audierint & firuierint, complebunt dies filos in bonis, & annos fuos in gaudiis. 3 fmpios autem non faluat,propter ea quod non velmt ιρβ /cire Dominum, & quoniam admoniti inaudientes fuerunt. 4 Et hypocrita corde ordinabunt furorem, non clamabunt quoniam hgauit eos * 4 έ Moriatur igitur in muentute anima eorum, at njita eorum ruulnerata ab angelis* 4 Eo quod comprefferunt debilem & impotentem, iudicium autem manfuet orum ^xponet. 3 Et prat er ea quoniam decepit ex ore mimici,immenfa confufio fub ea, & defcendit men ■ fa tua plena pinguedine. 4 CNgn deficiet autem a iufiis iudicium: 4 Furor autem in impios erit, propter im pietatem donorum, qua fuficeperunt in iniufli- tiis,ne te declinet voluntaria mens: Λ 4 Deprecationis in necejfitate ex fientiu im- potentum omnes robujlos fortitudine: i P(e protrahas noEiem vt afcendant alij pro eis: 4 Sed cane ne facias indecentia,ab his enim liberatus es a paupertate. 4 Eccefortis confirmabit in fortitudine fua: 4 Ggtm enim efl fecundum eum potens ? quis autem ef fcrutans eius opera? aut quis quod di- xifiifecit wifiia} I ii S. μύίρμήν>ίΟσις των o 3.69 4 8 11 ii 1 i 14 iS 16 t 9 1 1 ii , * i ΪΙρβ&ας dfs ζλιον ζτι λζγα' » . * μωόρμζμικφ ζτ.' liet διδάζω crz ,\-ny^b ζμοί 3 λζ<ζΐξ" * cuncLAaCaiv τίιν (Μιςήμία) μ,ον μα· 4 χζρ,ρ,’ζργοιςδζμόν iiKcuazpbi' * ζτγ αληδβας, χομ ebe adixa ρημάδι αδίκως Quuuidq. yipcme qouo κύ^ος ούμή^Μοποιήση) pvcuctKov. s διανατρς i^/vi xctqsbicLv άτζζύόρ ον μη ζωοποιήσω , (c ρβΥΐμα.^ iaxrei. 7 * ebe αφελή 'dm diKcua οφΟαλμοις durfift fif βα~ ηλέωρ άς θζβρορ mdid oukfiir άς νίχος yfij v-fufiiGif. * * HSM (fi) wi 7 ndh^foi b χμξβπέδαις ou^yiGpj b 9 %bim πενίας. * xfij ddayfzKet amiq φφ Ipya dmdpyfijfifi (πβχρπώμαβμ cdmdp, 'ότι i^yGvoiP. 10 * dNct δικαίου etGUKova-£Tctj, xfij «Vcv 071 dfh- $qy.<$YiGrrtsq όΐζ αδικίας. *ίαρ ά%νό%)(η (c δ ovASfi&m , QiWTihzGuui τοίςημζ- ξμς ζπ άδιχίοας, μή otz οοίκ,λιροίτω zmp ο ροός, 9 * hncrzm b bdym ορτωρ ddx^drm, o G?TT ΚΡββμιοιυβμς * μή οΐξζλκνϊης τίνυ pvxfy αόαζίωαι αλΤ^ιςαρτ dm$p' ■ 1 1 α/λα φνλαζαί μή πρβίζης d&m , )><πό %>vtm ^ οΐζήλ^ν dvd filteiydaq. .» * ιόν ό lyjpjg xpofiguMrciblyvidm^' .3 τιςίαρζςιχατ ouutp οΛ^ραςης-,τις hs?iP ο ζτάζωιΙ durd ff ζρΓα· } ή τις ο άπας ψζ$βφ} dhiKcti μ 17 5 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATI 0‘ CAP. XXXVI. i i T addiditElihu,&aiti 1 Expedta me paulifper.&annunciabo tibi, quoniam adhuc ftint Termones pro Deo; * Leuabofcientiani incani a longe, & ei qui fecit me tribuam iuftitiam. 4 Quoniam reueranon funt mendacium verba mea, perfed^sfeientiarum efta- pudte. 5 Ecce Deus maximus non afpernabituriuftum, eo quod ipfeeft magnus virtute &iapienscorde. * Non^iuificabitieeleratumj led iudicium pauperum tribuet. 7 Non auferet a iufto oculos fuos, & cum regibus redis fedebit fuperiblium r 5 Wx rnt? ίβη i^»ax»aiffn ->3 nai 4 j. τ -: ; w a ▼; ▼ «#· : - * ;v : pimo ts*a* «niti ia-}?n antica * I | τ *» i· - v: rt jT -**»· r T * τρηττι vjtfaaoainjiiSi xuiff Vx-jn 1 iTO71DnipPD>D'^)DJi;^’3 4 : ap dik '* 7jjiSjnfo'|?ra> iSr-WK * ! inaomto ή amtnffl ra^nx ηκ 1 I' ■- i ; " T ··■·:· » ■’* · I-- : |—loa &’π nyxn τηκ i>7j/ Erum 4 f* · jT — i’· ; τ ; A JT τ j~ τ | ** i yixb Satrjn’ oraj/ ?h» oa-»a 4 :i?»:aaan> I 7j/is»mi{ _ nD30'aa-Si? * : mSw-bj?t|Ki—Bpaunv^jjTjsi 4 tV i loipaa ujn φ τιπ» ηιφψ 4 !Nis»vaanimiS'ptiT3jnaicMja30 4 t— iiaa^j? ττίκί vrw’ cawirba nnn 4 iiSi 131N3 Sipa cah» Vip-aiWVinnN 4 j i t> i I-* ; ** i -ι I “ ί ' «r — nripyp^pacaapi/’' PTf^fjipabKo^t 4 : snatibi p»ii ian o^si ^κ-κίη nati’ bvb »a » iijyr-iriaa nia^Va fnjnS'ci)ifln»anK-7a~T3 4 : wj/p : \ym iTnwoai tn rm Ntaro 4 ii^pa^tDDinsnow3nnnnn“ia * j jp^ioa qgj anni nnfrj® bx-nmm 4 : iniN $/ ^flvaj; πηρ» η3-ψ* * *?a tbysb irinianna nsnna ·ηώ>ο *nm * i nsnN nan w~by dmk T ;jt .... ··. v .· ; ·£. . v _J J 4 iob. Tranflat.B.Hieronymi. 4 Memento quod ignores opus eius,de 10 , IX It }5 quo cecinerunt viri. *Omnes homines vident eu m, v n ufquifq ue i ntuetur procul. ^ 4 Ecce Deus magnus vincens icient(ain noftram, numerus annorum eiusinaefti- *7 mabiiis. s Qui aufert ftillas pluaiae, & ef-. 18 fundit imbres adinftar gurgitum, 4 qui de nubibus fluunt quae praetexunt eunda de? is iiiper. *Si voluerit extendere nubes quaii 30 tentorium iiium,*& fulgurare lumine iuo defuper, cardines quoque maris operiet. \i « * Per haec enim iiidicat populos, & dat 31 efcas multis mortalibus. s In manibus ab- fcon dit lucem, & praecipit ei v t rurfus ad - 3 3ueniat 4 Annunciat de ea amico iiio quod poifefsio eius fit , & ad eam pofsit aicendere. CAP. XXXVII. 1 S Vper ^ oc expauit cor meurn »^ ^ * ^tum eft de loco fuo. 4 Audiet auditionem in terrore vocis eius, & ionum de ore 3 illius procedentem. 4 Subter omnes caelos ipfe coniiderat, & lumen illius fuper ter- 4 minos terrae. 4 Poft eum rugiet ionitus, tonabit voce magnitudinis fuae,&non in- ueftigabiturcum audita fuerit vox cius. . s 4 Tonabit Deus in voce iua mirabiliter, qui facit magna & inicrutabilia. 6 *Qui praecipiteiui vt deicendat in ter- B ram, & hiemis pluuiis & imbri fortitudi- 7 nis fuae. 4 Qui in manu omnium ho- i minum fignat, vt nouerint finguli opera * fua. 4 Ingredietur beftia latibulum fuum, & in antro fuo morabitur. 9 4 Ab interioribus egredietur tempe- ftas,& ab Ar&uro frigus. 4 Flante Deo concreicit gelu, 6e rurfiun latifsime funduntur aquae. 4 Frumentum defiderat nubes, & nubes ipargunt lumen iuum. 4 Quae luftrant eunda per circuitum, quocunque eas voluntas gubernantis duxerit ad omne quod praecepit illis fuper fa ciem orbis terrarum. IO IX IX □inn y-n kSi^j,o pfts-wj lS t p»rno.Sanos v;* naponcina.^ 15 : pp»raPl^mati>innaiyoms?aaa« 1+ taavjiii^ni^SiDpiDKaNipnejpn^n i8 t.T33^Z6noppiiSPH»o»fii»oj7jp»ofi« 17 *qion ,l 7i'wu ?dtdd 31 30 « n\uy : nsaasa^ipants ρκ νφ 19 'nVVyo k π*η NnsJpnaana sni3i ; nHy un’ 53 i Sroo nnp 1 ? nHy ap£n yia nh’ 7ιιοο 3X i^pV^nan» 6 " Λ a Jpsp» rjmx^n^paj^ninn 3 jpmnpsa^aximnSpnaayatijpiyn^ * ι ηΐρ« ν ο 'Φ nip’ χφ oap 1 TtiinsbynbppnbK^piina J t nSpyo 4 ^piaayi nSi nnunpabpp^anuana i^yaN^pSyna-inii nnxnb sapo ana «apoi »a»a sbppab No^p.a ^aop ana sappi syasa m an« x*)rh Dias: 6 .· jru φ) jaaaa aayq 1 ? τη jn " : ; pnp^nanpait?3apasn' : nwni 8 \nnaiyKTapabayapbaiejTm aaVaa^ 7 j nipjDKjnpattapv mpiansa^pnvpVpntnapan^pKnVsapiap 10 rfcOTpanrqmaoiisyutn>n N^y{p 9 . τ^ητυί Njya^ trfrs KrfwsVnnoana asno ey naoo manoa ciiaa 11 1 '* 8 ' ! ·· iίτ:, '·■ ^ il 19 Interp. ex Graec. Ixx. iob. 4 έ Memento quod magna opera eiusfunt, 2.4; quorum dominati funt viri. 4 Omnis homo nouit in eo quicunque 'vulnerati funt mortales. ^ *Eccefortis multas & non cognofcemus, it numerus annorum eius (gfy infinitus. * Jiumtrahiles autem ei fliliae plumae , 17, infundenturfiluuia in nubem. 1 Fluent anti -* s' quitates, imumbrauerunt autem nubila in in- dicibilibus tonitfuis. 4 Et fi compofuerit extenfiones nubis squalitatem tabernaculi fui: 4 Eccs extendit fuper illud nubem fuam, itfi 3 o fundamenta maris abfcondit'. 4 fn enim eis 3 r judicabit populos, dabit efcamforti. t fn manibus abfcondit lumen, & praecepit 31 de ea in occurrenti.. * Renuntiabit de eo amico 'eius poffefilo 0* 33 de iniufiitia. GAP. XXXVTI. Γ propter hanc turbatum efl cor meum , 1 definxit de loco fuo. 4 Audi auditionem in ira furoris Domini, et 1 meditatio de ore eius egredietur. * Sub toto cado principatus eius, & lumen 3 illius fuper alas terrae. 4 Pofi eum clamabit a 'voce, tonabit in Voce iniuriae fua,& non commutabit eos, quoniam audiet Vocem eius. 4 Tonabit fortis in voce fua mirabili,horam s pofmt beftiis. norunt autem cubilis ordinem. In his omnibus non exfurgit tua fententia, neque mutabitur tuum cor a cdrpore .fecit enim magna quae non nouimus: 4 Difponens niui : E fio < fuper terram, & tempefias plumarum potentiae fitae' 4 Inmanu omnis hominis fubfignat, ; ytfciat omnis homo fisam infirmitatem. *Jngreff£ funt autem ferae fub te 5 ium,quie- 1 uerunt autem in cubili. 4 De penetralibus veniunt dolores. ab au- > tem promontoriis frigus d vento forti da- ioj bit glaciem, gubernat autem aquamficut voluerit. 4 Et eleftum format nubes . diiperget nubilum lumen eius: 4 Et ipfe circuitus per- uertit in gubernaculis in opera eorum, omnia quaecunque vtiquepraeceperit eis , haec coordi- nata funt ab eo fuper terram. 16 *7 11 11 ΙΩΒ. μύίρμγινώσιςτων e 2.JI * μνηώητί otj μείάλα%ί spfa auri εςιν,ωνήρ^αν ολ* ·- s ■ * τΐας ώυ3ρωπ(& eU'cA) b) dmfi , 0 G 1 πτςαυνή- fifijotecn fiqo%L *'Uov 0 iyopfg πόλις xcf ουγνω- ϋτόμε^α, 'ϊλξώμος ετάν duri α,πέζμν%ς. * 'ϊλξίΕμγίί&Ι 3 dmf ςαγόνεςύε%ό , aefi c 'JiypSnGv- *s fg.i υ?.ιά eig νεφελίυυ. pvnGvj παλοαωμαβί,,έτ- κίαηε Q νέφη Si αμύθητων β^ντύν. *·9 * (jjm hTQMTcicrag νεφέλης ,I votSG. tndwng 3 o cunis. ιόου c/Aretyi επ duutIui ηοω, ngq ρίζωμα (gi r Β-αλάΰτης^άλνψο^. 3i * b' yh cwGlc KyLvcd Actegfidsra τξ^φΐω τ^ιχυονη. 31 * Si xeipm ^κάλυψε φως, ψ) ον£τάλα% adiefi cw- 5 3 τγις b) άζ'Μ τώντι. * cwayfehet (dj efoc dwfgXhafict οωτίζ,δηακουζταφω j vlw duri. * βζβΡτήατα ο iyvpjg bi φωνή duri(huu- μαηία. ωομν ε§ε% κτίινεπν. οϊδασι $ κοίτης τάζιν. Sii %ύ%ιςτΐθα\ν οίκ S^igafgd Qv ή διφόοια, ύ q αλλόη^ί Gv ή κονρδία (βωμούς, ϊποίνκτε ^ με!αλα defa η- ‘δββμ, * (\ιυτάΰτων %όνν γίνου Si τής γής, ^ χΊμων υετάν δυυυαςάας duri. 7 * bi γμύ 7 fcwvq φυ 3ρ mou Kaf&Qpeptyiffi, ϊνα yv J πας w3po)7i& rlw icwm oL&betcw. * * ατήλύε q dnqfa dzd υκέπΐυυ, lerv^atfcuv 3 Sm κοί - 9 της · * bi %αμιαων επέρχονται o^udctj.}bro j ακρω - ο τη^ωνφνχ^, * χμι "duro πνοής ίγυρβδδώζΤΗτίάίος. οίακίζρι 3 ρυδωξ ω; Idd βουλητα^. * κμιόκλεκτνκα%ί7ϋ\αοτ{ νεφέλη. am : inxso’ nDn^-OKtnxV-oN tacV-oK * |·* · ; - v v ; · A ; - ; · v >·· i · ; bx rmVsa^ianm iay ανκ γμ runxn * i tohk jpsrn an>Sj? πΊ^χτηίϊα jnnn * ; a^ina^pniKVaaajnt/ao-Si/nno, ‘ ! 01TT9 f# ΰρν η? a»an^H33-itt?i{ * i psw ’tna B*pm o»jpyV iaj? g*jrin * :r|em»a-pj/itfS ή> -la^rnaujnin * : /a» ’a && nax-as naix >a ι^δΟ’π * I* · A“-· j. 1 - \ : *- nrpa»jppa wn i»ga τυέ «φ/τη^η, * : cannam rriaj? ninKnuniSK-VynnwanniasB * 1 ·» -- - v: *=■ *·: v; V ->T f j τ ·,, npnrani usoti na κ w mJKroao no * |t tj ; )t j · -a «** - τ ίΐ -- inajpfcA jv - ; «* : aS-naan-pa ntn» nS b> imk ίπίκτ φ * nS * j ItS 1 7 18 1? 1 1 U 10 b. Tranflat.B.Hieronymi. 4 Siue in vnatribu,fiue in terra fua,fiue »3 14 : nogn rrworrp aiurnN nirrjyn 4 : rnjrpV? ]»^oi nvy ^’©na ·πΐ »a * : avnim ή Wni'W? n -lau tu -ητκ * « ρ· * ; f : τ ; v ; I av * v-*v : ▼ v: nyT“C3K ίλή nwa rvm n‘a^ * i f—un l T * j p nor iK jnn >d nnoa oieno * ρκ niha in p 3 Dn π» 3 ΐκ mo“Sj ; 4 I v ·»ν · V *^Ατ ; τ ·«· ·«■ -* ■‘ri ^ :r—tnaa : cannSx aa-Va ij?>nH npa ane iir-pa * canna iitaaa^nVna-iDn 1 |·· ·· v J? ·· · ; a*** *J- T : » ) v-f- nn^nnbanjnwaSiJinnTCia * jr V τ*; -■ a \ ί | - 1 * ; :CD’nSnnH3Q’^^pn vSyia^fin 4 rwjtfsi «ΐ’ρή kSi xian ma-ijj -iaki s ■ „ •'T^jiku Cin quocunque loco mirericordisfus cas 14 f 'i4 iuiTerit inueniri. 4 Auicult:a hax Iob,fta 3 & r j confidera mirabilia Dei. *Nunquid jxis quando praecepit Deus pluuiis > vtoften- tsderent lucem nubium eius? 4 Nunquid nofti iemiras nubium magnas c & perfedlas r 7 icientias? 4 Nonne veftimentn tua calida funt, cum perflata fuerit tei^a Aullro? i s 4 Tu forfitan cum eo fabricatus es cx- Dlos, qui folidifsimiquafi aere fuii funt. i? 4 Oftende nobis quid dicamus illi ,nos io quippe inuoluimur tenebris. 4 Quis narrabit ei qux loquor ? etiam ii locutus fuerit uhomojdeuorabitur: 4 Ac nunc non vident lucem, fubito aer cogetur in nubes, & ven tus tranfiens fugabit eas. 4 Ab Aquilone au rum venit,& aDeo formidoloia laudatio. i3 4 Digne eum inuenire non pofliimus. magnus fortitudine, & indicio & iufliria, i4& enarrari non poteib · 4 Ideo timebunt eum viri, &non audebunt contemplari omnes qui iibi videntur efle fapientes. c ap. xxx v π r. i J^Efpondens aute Dominus Iob detur- i bine, dixit: 4 Quiseftifteinuolucns iententias iermonibus imperitis/ 3 4 Aecinge ficut vir lumbos tuos :intcr- 4rogabote,&refponde mihi/ 4 Vbieras quando ponebam fflndamentaterrae/ In- j dica mihi fi habes in telligentia. *Qnis po- fuit menfuraseius fi nofti, vel quis tetedit ifuper eam lineam? 4 Superquo bales illius foiidat^ funt,aut quis demifit lapide angu 7laremeius/ 4 Cum me laudaret fimulaftra matutina,&iubilarent omnesfilij Dei. ^Quisconclufitoftiis mare,quando erum ^pebat quafi de vultii procedens. 4 Cum po nerem nubem vcftimentum eius, & caligine illud quafi pannis infanti^ obuoluc- :orem. “Circumdedi illud terminis meis, & n pofui venprn m «ιψο Γ κ «xfomn v,y, N , n ^,« N , WM , ^ , ^ T ni,T3p> > 'STODn^D^op^oTWPi.nr? * 1 ,^» w s?r^p.Ka?*>s?0TO9rtwii9!? 7 ‘ l i TO "W? wn nS rn N? ^ n*?0 ¥1 1 1 i m qin ^ >ηηψ* / \ I nterp* ez.Grxc. Ixx. ios. Siue in difciplmamflue in terram eius 3 flue * 3 , 1 Auribus if I* > z 4 j in mijencoraiam muenent eum. percipe hacjob 3 fta , admonere potentiam Donum. * Nouimus quoniam Dominuspofuit 0 - 15 pera eius, lumen qui fecit e tenebris. i Scit autem difcretionem nubilorum.magna 1 s autem ruma, malorum. *Tua autem njsfiis 17 calida 3 quiefcit autemfuper terram d noto. I * Firmabit ctim eo in antiquitates , fortes vt 1 s inipeSiiones infufionis. s Cur doce me 3 quid 1 9 dicemus eii & cejfabimus multa dicentes. j * Nunquidliber aut fcriba mihi adfuit 3 παικτομόά πολλά γονής. ο * μη βίβλος η ίομμματ^ός μοι τΐα/ρίςηχοΑ } ινα. dfl- ϋρωπονΙςηχωςχΰίΟ&,αιωπΜώ. ι * ma ρ ύγ όξμτν f φίός 3 τηλουυγίς Ιςιν αι %Ίς τζα.- λαιωμασιν, ωαζκξ τ τζθ /p ctuif Sm νεφών. ι * }fro βορρά, νίφηρ^ρ(\^γουω% 3 υ lijicrn, ηφι οϋγνζτερζΐκίη , αλλ’ bi> (\αυτη 0\Λτ&- CyiQvtcu Qi ffl χύμαφο/,. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. Siue pluuiam vltionis in mare & in deferra, fiue imbrem vehementem arboribus montium & collium , iiuc pluuiam quietahi mi- fericordia; agris & vineis fuppeditauerit· H AuicuItahocIob,fta&intellige mirabilia Dei. ” Nunquid icis cum poneret . ... ·* ' · * ’ rt . . i- . * . “_1-1;_ JXrLl Γ-· . .'L Deus eis llacutum, & quando illuxit lux nubis eius? Nunquid nodi inquifitiones nubium, & mirabilia periodi fcientia? ‘ 7 Quia veftimen ta tua funt cauda quando quiefcit terra ab Auftro. 18 Extendifti cum eo iethera valida, quorum afpeftus ficut ipeculum fufile. 18 Oitende nobis quid dicamus illi: non pofiumus nos componere ad eum videndum propter &nebras. to Nunquid narrabitur ei quando loquar, fi locutus fuerit homo quando accufabit? 11 Nunc autem non vid^unt pluuiam lucidam in nubibus,& fpiritus pertranfiuit ά emundauiteas. * “Ab Aquilone aurum veniet coram Deo terribili maieftate. 11 Omnipotentem non muenimus^oquentemcumexcelfisieculi in multitudine virtutis &iudicij, & multa potentia non affliget: M . Ideo timuerunt ab eo viri: non videbit Jir«f omnes fapientes corde. gap. xxxviii. E T refpondit Dominus ad Iob de turbine doloris, & ait; 1 Quis efl: ifte qui obfcurat confiliumfermonibusabfquefcientia? ! Accinge nunc ficut potens lumbostuos; & interrogabo te, tu autem oftendes mihi. 4 Vbi eras quando ieci terra: fundai menta? indica fi cognouifli intelligentiam. 5 Quis pofuit dimenfiones eius fi noftij aut quis extendit fuper eam perpendiculum? 4 Super quo bafes eius defixa: funt.aut quis iecitlapidem angularem eius? 7 In tempore quo laudant fimulaftra matutina, & iii- bilantomnes turmae angelorum. 8 Etconclufic valuis marejquando erumpit de abyifo,quafi de vulua egreditur. 5 Quando pofui nubem operimentum eius, & caliginem fafeiam eius. ‘° Et conclufi fuper eo decretum meum, &pofuilirtora quafi peifulos &veftes. “ Ec dixi: Huc vique venies,&non procedes ampdiusj&hic ficcabuntur in tumore fluilus tui* " Γ -Η hS 3 V>^ XI : ipipo iw nrsn’ ip3 jjn? ^ansii * : n?aa o»y^nfwn nisapiinsS * : linaS ipaasyvi Dninnan^anriii 1 : lion nrri jnm dtik awia ιαοή » j*· *r * v τ ~ J l at τ . ·· j τ . enH-ifi -iprni cqr-aar-^r-i^an'» :naSnnn τ ; |t - ; · j—iipVs nj?v?i ηα-ηβ^^φ vpri 1 : ntrtn i·.· ; · ! πν3η^ΓΟ>{3ίΠΗ!<'»3ΠΤ32™33ρΠ * iioippnr’s τικτ?®? ^rjnnrx * : w *3 mpw ^irrOi ό * : οαι rpanspai iSyi ψΌ ny? n * τα r-insixuWr-insf^i-Sxnxan * : i— ΐίοη si—ipnVmanpoi^Tsn^SinpeinWK * ; ppSy DHj? p! HK p^n» ΤΠ.Π ΠΓ8 * ! f-ytVp mn 1 ? γπί nfyn ίρφ a^a-»p 1 --κ'ηίπρ ίΡ’Νί-^ 1 ? pNi"Vyn’ppnS * !i3C31K * | /t t Kyairasrn 1 ?! r-ttwai nss iP3©rri s T -i - ■ i “· : AT ; T t. ~ · ; “ H if^un iVtriSatn^rrieixaKnBsWn * . |τ ·· ; V χ · ■> ΛΤ JT t - *·· : η 1 ?» ’Β ο’όϊί -ibi rtTgn &$’ »a fiap * maSnOinna&iiKPnn^P^apra * νρρπαψΒ'-ιχ ng»? miujp-vfpin * ;nnan lorannpp-^^iipj/p mnia m inn ! ΠΒϋΒΟ’ϋη'ΈΒχαΌϋ'ΓΐιρπηίίΊ’π * ♦ s 7 Ί8 i? 10 II ZZ »3 »4 *5 16 »7 i o b. Tranilat.B.Hieronymi. ]»*’ ‘Nunquid poil ortum tuum pr^cepiili 3 diluculo,& oftedifti aurorae locum fuum, 13 4 & tenuifti concudcns extrema terrae ? ex- i 4 Cuisiiliimpiosexea? 4 ReftituetuY vt lutum fignaculum,& ftabitficut veftime- i j tum. 4 Auferetur ab impjys lux fua, & brachium excelfum confringetur. 1 6 4 Nunquid ingreifus es profundu maris, & in nouifsimis abyfsi deambulafti? 17 4 Nunquid apertae iunt tibi port$ mortis", & oftia tenebrofa vidifti? is 4 Nunquid confiderafti latitudinem terrae? Indica mihi fi nofti omnia, i? 4 In qua via lux habitet,& tenebrarum io quis locus fit: 4 Vt ducas vnumquod- que ad terminos fuos, & intelligas iemi- u tas domus eius. 4 Sciebas tunc quod naiciturus edes, & numerum dierum tuo- iirum noueras? 4 Nunquid ingreifus es thefauros niuis, aut theiauros grandinis i j afpexifti? 4 Quae praeparaui in tempus Choftis, in diem pugnae & belli. »*! 14 1 S Per quam viam fpargitur lux, diuidi- tur aeftus fuper terram? Quis dedit vehementifsimo imbri ricurium? & via ion antis tonitrui, 4 vt plueret fuper terram abfque homine in deferto vbi nullus mortalium commoratur* 17 4 vt impleret inuiam &deiolatam,& pro- z* duceret herbas virentes. 4 Quis eit plu- uiae pater, vel quis genuit ftillas roris? i9 4 De cuius vtero egreffa eft glacies,& ge 30 lu de caelo quis genuit? 4 In fimilitudi- nem lapidis aquae durantur, & fuperficies 31 abyfsi conftringitur. 4 Nunquid coniun- Dgere valebis micantes ftellas Pleiades,aut gyrum Arduri poteris difsipare? ji 4 Nunquid producis Luciferum in tempore fuo, & Veiperum fuper fines terrae con (urgere facis? 33 4 Nunquid nofti ordinem caeli,&pones rationem eius in terra? 34 4 Nunquid eleuabis in nebula vocem tuam, &impetus aquarum operiet te? amn isiDsnna 14 i pVoSon syns n,Dp5 imoS 15 i ^nxn.p 1 ? NpyT. lix jon It i nnnns snprj syiqsi ’p 3 nn 1 i ; a»ni «js^n pinynai piVp. spnin s^oa i Nninn uii£)ip 53 i sb! nup 1 ? T\yp ny Nn^yn 16 inhp snyT ps pn pTjr|'so»jian spis ny swdnn l 8 i»pnn a^np. snio ihia ohypi snio 'jhya qV vVjpnt ίψανπ 17 ons ηρτ 11 ^: nwn yzm ansi n^pinpV naqpnn ans ^ : rnntj ρτπ sawiqi sninp ns>». snqiN ρτ« 19 Zl Ί , * ^npy^yhsjihnnmq 1 KoinnTNporihaSsjNp 15 : NypN Sy spnp nn “vin’ tsnine Sgpnp νπίκ ρτπ 14 : Nnirun isaqp ai ,l 7 snnm aen;a ipnnNnqavpmissi whnniDqipbsnSyqnitiiisfi ' 11 i pyuaqipiqiJpiTSnnpa yaiDph 17 i na ria ia tnqnm naa na n^i sya^ hv_ sapa xmxb MPiap pfij JOqSQiaaO 19 < Μ^ΙΛίηΐΜίΛιν» Th 3 Νΐρρΐ 3 ριρψηρΝ»ρΝ 3 ρΝ 3 30 :nnnhiqn κ;ρψτ sqihji i luaaan tcnja hy iriyi naaya sjSip ntpip p^snn 31 ! nuin shau p*urt ihriN in Nnp^a 'hww aiapnn 31 i qpiann s*o nsaai qhp txniyb annn 34 : NyaN hy n^abaq &αψψ n.uin pst K»t?wq Nnaua NnyTq ηψοχπ 3 3 i Interp. CX Grxc. Ixx. IOB. ΙΩΒ. βψμίνώσίς o. $ a Aut in te ordinarii facem matutinam , lu~ i x» * h'3$i QS σύί/τ'ί^χαφ^^^ίρόν^ώάφορβςΗ cifer autem fluit fuum ordinem? 4 ^Apprehendere alas terra, excutere impios » 3 «3; manj β f Ssppg τη ς vzf ουρανό, v, αν ccyfj?\gv ι?£ν μοι πότη r/cgji· * ποια, q γηουυλίζζτουι f φως, - όιώ%ίζ $7rdi(§y ο τπ^ ίο ‘ el άγοίγοιςμεάς o&cl dm$v , ei J\,s κμΐ c^zVaouf 11 τζβΖοίζ dxmfr, . * ofcnafla. οπ Vrt yzfflvnQoui , ά- &.3μοςβ hdv Qv πολιβ. i ί «λθ·£? q ciBi ξηκτοωρ}ις yfsv dnfcwqfiv; 13 ϊάζμΜς', * 'XowMTcy i ’e Gt Ας ωρμν ϊγββων > t / ας ήμζξρμν ποΆίμον ^ μάχης. ΐ 4 . 1 πόϋθ 4 > § CMKop&Jzifli πάχνη 3 nhcuniz^dflyOTaJi w- 7©^ ας τίω xzf ov^cpotj i j * τΐς q η&Ιμάτα» νζτά λάζρω ρνσιν, οδον § κνδοιμω^ ιέ * ‘δίί νζτίοτ^ cftiyhju Aebc άβήξ 3 ζρημονΑ'όχ νπάρ- χα d/j3po)7r& > cv αύτη. ΐ7 i( &ti χορτάτα^ άξο&ν άοιχ.η%ν 3 cat^Act- ς -nrcLj ’ίζο^ον χ?άης. * τις \fliv vs&S παίηξ j τίς <Τ χνΐιϋ q ονονρμνω τις tzwxcm^ ίο * rj Kotfa£cum ωοοσ&ξνΰωξρίον 3 αρζβΤωπονβ ά£ν(τ- ί t Gv τίς ίτηζζ) ^ * σνώηΜίς β $ζτμον πλαά^ yfjj φ&γμον tiytov®* Ιωοιζας^ i ι 4 « βΐ'Μοίξζΐς μα.ζονρω$· ον κοαρω άυτ$ 3 yg) scouz^y (ffii κόμης άυτ£ άζας cwvv- 3 cBifuaiq β Τζβ7ϊάς ονζμνοϋ ; η %t w’ ουρανόν ομο- ^υμαόόν γιρόρβμα·, 3 4 4 καλίο-ας β νζφ(& φωνή, ψ] τρρμω υό\,οί%ς Αά~ ν νπαΚουοτ^μί Gij CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATI Oi “ Nunquid a diebus tuis praecepidi v t edet diluculum, aut oftendiili aurora: locum fuum7 ,J Vt apprehenderet extrema terr^j ic transferantur impij ab ea. 14 Conuertitur vt lutum fignaculum eorum, & flabunt ficut veftimentum fordidum. 11 Et operietur ab impiis lux iuftdrum, & brachium robufti confringetur. ‘‘ Nunquid ingreflus es aH Occidentem vt concluderes mare, & iri ferutatione abyfli deambulaftif ' ' 7 Nunquid poliunt aperiri tibi porta? mortis, & introitus vmbrse mortisgehennre confpicies? " Nunquid intellexifti vfque ad latitudinem terra: paradifi voluptatis ? indica fi nofti hxcvniueria. (^ua via lux habitat & caliginis quis eft locus’ 20 Vt ducas eam ad terminum fuum, & Vtintelligasfemitas domus eius. [f Sciebasverb quod tunenafeiturus eflcs, & numerum dierum tuorum multorum. '‘Nunquid introifti in cellaria niuis, & apothecas grandinis afpexifti. ? * J Quam niuem reletnauAn tempora tribulationis in gehenna, & grandinem in diem belli & pugnae. 14 Per quam viam fuicipitur lux, difpergit (e ventus Orientalis fuper terram. ‘ s Quis diuifit inundationi abyfli cifternais aquarum, & viam nubibus qua; deiiciunt dqua2 cum tonitrtiis? 24 Vt diftillent pluuiam fuper terram iri qua non efl vir, & in deiertumin quo nori cft filius hominisi' 27 Vtfatiet tumultu&ftrepitu,&vt germinare faciat prodridionem graminis. “ Nunquid eft pluuia: pater, aut quis geriuitftillas roris? *’ De cuius ventre egrefla eft glacies, & gelu caeli quis genuit illricl’ ! ° Sicut lapis,aquae congelantur & occultantur: & facies abyfli propter frigus conftringuntur. 31 Nuriquid ligabis catenis Oriona, & funes qui trahunt Ardturum folues? Nunquid produces conitellationes planctarum in tempore furi, & vefperum fuper filios fuos duces? ” Nunquid nofti ftatuta caelorum, aut pones rationem reuolutionis eius fuper terram? „ 34 Nunquid eleuabis ad nubem Vocem tuam, 1 & rfluiltitudo aquarum operiet te? aVN ιοΒ. Tranilat.B.Hieronymi. : 133 η 'isSn o*jra nWnn s ^apSiru-OtNiioan mrm nr>n 5 X ! ru>3 Γ · π»ό$ ’S33i r-insra ·@ο*·*α s >? ! 3*3W* *a npjT ο*3ϊΐ? RfiaSTggn|^3 1 i NtVop an * μ rvm tfio n* 3V? Tisnn * : sitnaS Π303 «s** nuijms ιπρ>·>3 * V|T ; Jt ·. - \ ; ·· A . I * “ * T iyri’ijw* V&rW‘nS* >a m :nyS r3> ^ 4 iSitc*^? V| · · · dS m'?*«S'?nj;Sa-*Sp*mSmi?nj?i*n * J t - v*· “■ AT ·· V-V **V » ; “T-; . nb#n I ; ■ ! Γη3ΓΠ7Γ8?Π!η’ΐπ3Κ7θΑο*Γη’Ίΐ3θη * t ^T ; * ,·■ t , “■ tj t ft·; ” j j· t · j * * sruiT^jji an*V3nnjni?9^|n*TS*njjnan * * ;iB?i3e;~siViiNxn33i3-i*an*33iD'?n* * < j-r j t ; ; t at - ^ ; · v ·♦: i j j ; "* 1 W ΓΤΠΟεί ’^ 2 Π NHfl nW“’P * 5 j|« T ^ i 4 * · ^ e ** m ^ “ * · :nri3 i nnSo vmsstf oi in*3 nani; *nnit;-wK s « |«r .· . j-r j ; · λ ji t * ; j- y “; j j/ot’ xh rmra nnp panS ρπψ’ 4 ? ^im^pin^Ssin^vm^QDnnmn’ 4 « I ; · I **▼ t i- - : n·· ; · j· ·*· : : rpairby pVnzDK qiay ο*ί rqgjn * * oppyiit^^DxinbyaSm □ΓΗψρηπ 4 ; rjpy vSk Djyrn inb sto ia-nmnn i ί|ρκ; ^yijn qjn s T j-* a in ]m*nn 4 ; πώι riTDn mkm noSy: d>mtw3 s |t ; >t · t : V · t At v; v )' τ : I “ ; : aann nayVjn rpyn naS iTi/ma 4 J.. - J JT T - ; T a;· ·· ) v-*T T -* —: - : nwrn rvwn mn rmn^-ns rncfm * t jy : jy X - i - - ; T AV i v **v · - ; · “l ; inr^n njw pn? nrny? πψρπ s i? I 14 1 J i I 6 ,5 5 *Nunquid mittes fulgura & ibunt 3 &c l^reuertentiadicettibijAdiumus? ^Quispo i fuit in viiceribus hominis fapientianij vel 3 7 quis dedit gallo intelligentiam? s Quis enarrabit caelorum rationem , & concen- 3»tum cadi quis dormire faciet? iJ Quando fundabatur puluis in terra, & glfeb^ com- j S pingebanturdNunquid capies leaen^ ρΓζ- dam,& animam catulorum cius implebis? 40 4 Quandocubant in antris^ & infpecubus 41 iniidiantur. ^Quis praeparatcoruo efcam fuam? quando pulli eius clamant ad Deu va ' vagantes, eo quod non habeant cibos? ' CAP. xxx ix. i jS^Vnquid nofti tempus partus ibicum A in petris? vel parturientes ceruas ob- l ieruaili? * Dinumerafti menfes conceptus earum , & icifti tempus partus earum? 3 4 Incuruantur ad foetum & pariunt, &c 4 rugitus emittunt. 4 Separantur filij carum, & pergunt ad paftum . egrediuntur j & non feuertentur ad eas. 4 Quis dimi- iit onagrum liberum, & vincula eius quis cioluit? *Cuidedtin (olitudine domum, & tabernacula eius in terrafalfupinis. 4 Γ 7 4 Contemnit multitudinem ciuitatis, 8 clamorem exaedorisnon audit· *Circun- B ipicit pontes paieuae fu3e,& virentia qu^- 9 que perquirit. 4 Nunquid volet rhinoceros ieruire tibi, aufiuorabiturad prseiepe to tuum? 4 Nunquid alligabis rhinocerota ad arandum loro tuo, aut confringet glebas ii vallium poft te? 4 Nunquid fiduciam habebis in magna fortitudine eius, & dere- i * linques ei labores ruos? *Nunquid caedes illi quoniam fementem reddat tibi, & a- 13 ream tuam congreget? 4 Pennaifruthionis iimilis eft pennis herodij & accipitris. 14 4 Quando derelinquit oua fua in terra, tu forfitan in puluere calefacies ea? tj 4 Obliuifcitur quod pes conculcetca, ii autbeftia agri conterat. 4 Duratur ad filios filos quafi non fint fui: fruftralabora- uit nullo timore cogente. □um 1 rnnh sphppS jo J 6 1 jp» sri qh jonn Troni ιψΰΝη J 5 Kjjiiiriai npsc.PvV ttnfly οκηιί’κ na ' )8 i 30 idk i p Ν’αψτ κρη 1 ? pVnpq sncana κ’ηψ »3313 ’iq* jsp 5 7 ΐΜοή hioqtarmppa«Oinoa ΒΡΨ ong 40 1 j?spn κηιηκηκηιορηρι to?'?o «ιΛνηικρ*ιΊψίΝΠ } 9 tipq*tx oV isVpipniVipp^yopy^NnSsni^waDmmiipNaqiy^pnqp 41 s pnnVdAny yini pahitn, ν’πί* non 1 ; rnoan NnSiN id tnjm ήρι pnnho n’V Τιΰΰκη 1 *iaN* 3 nnnh\pjp 5 tpnhp^nNSipps^s^ayapap^pmjapVnnp 4 iiq^ppnnyxtphsnppnvaapDpn 5 i yow n 1 ? H3*i snnp unrih qna* 7 i am syns napuipi nn?a sqit>»p wwi 6 5 >, ΊΨ jg sim ^wwrnin 6 ορηηορηΐηψΰΝΠ 10 t qnnii^Sy nu*pN qnhpoh ΝιαηρρχηηψΰΝη 9 ! ypn* hpnnpi nyqp * pa»m*nt?fiN! 11 iqniy^nnihpiarpniri^nKapQmna^nqppqn^ss 11 i r|nna ττψ» ρκ η^ψηΰι sqbnj ηρρφ ons 14 5 ϊφϊ?’·?! «pninn.snatipsi tiphppi «ηρ??ρη hiaipna sana IJ \ ump* qT».tjiqy*)iaw οηκ na i παφφηη K*u»npni nanaan «Han Dns 15 i npan tqns Vyi κη’ν'3 Myas 1 ? 177 interp.exGnec.lxx. ιοβ. ιωβ. βιρ/Μης'φ 0 \ * MtoumtmfMu & ibunt : £c mt ,», „ * ^ „«&). jg^, # autem tibi - 3 Quidefi? 4 Quis autem dedit \* x6T [\ c f , * n-triSlS, „ Λ , r yL η , 1 ^ J ^ · ■ 1 1 Γ 5 ο axw yutcuKiv υφΜτμα&ς Gdpiwe, ! « ποιχιλ-ηχίυυ ΛτήμΙω-, i 7 τις Q ο ώξΐύμωρ ηφή ζφία.,ύζμνον $ άς yb ’ίχλικ, trit: * fufum efl autemficutw terrapuluts 3 con- 3* ' 3 * f χίχβ) o fce^g xowa, χεΧολλϊίχα jf cuJw eazrsg glutinaui autem ipfum ficut Upide cubum? A - | · / / mulieribus textura fapientiam 3 aut uariegati- uamfcientiam ? * Quis autem qui numerat ne- 37 fapientia , e. * Numerafi autem menfes earum plenos * partus ? dolores autem earum foluifii) 4 Enutriuifti autem earum foetus extra ti- 3 morem 3 dolores autem earum emittes) 4 ^Abrumpent filtj earum , implebuntur in 4 genimine 3 egredientur & nonrefieBent ipfis. 4 Ghiti autem eft qui dimifit afwum agrefiem j liberum ^ umcula autem eius quis foluitt 4 Pofuitfutem habitaculum eius de fertum 3 et < tabernacula eius terramfalfam. * Deridens 7 tumultum duitatis , accufationem autem exa- Boris non audiens. 4 ConfderabiPmontes * pafcuum fuum, & pofi omne viride quarit. 4 Volet autem tibi unicornius Jeruire 3 aut 9 dormire in prafepi tuo ? 4 Ligabis aut em m loris iugum eius 3 aut tra- 1° hettuos fulcos in agro ? ■ 4 Fiduciam habmfti autem in illo , quoniam multe fortitudo eius 3 derelinques autem ei opera tua? 4 Credes autem quod reddet tibi femen 3 inducet autem tity aream? 4 Ala eorum qua dele Flantur gloriofa , fi 13 comprehenderit ciconia et accipiter) *Quoniam 14 relinquet in terra oua fu,a 3 & inpuluerem calefaciet. 4 Et oblita efi quoniam pes ifarget, x 5 (3* beftix agri conculcabunt. *fnduramt filios fuos Vt non fe . in uanum 1 «| laborauit fine timore. i v v j 9 λ&ω xi£op : * dvp&xreti j λίονιη βορμν, ψν^ΰίς j4» ■4 1 II I 1 j $ρμχ.όντΜ εμιίλή ir§v\Gf) hx fip- ργιματΐ, έΐξίλ&άζν) HSM όώ&κοίμφωσιν cwGig. 3 * τίς $ ϊς'ΐΡ ο άφεις om diy&ov ϊλ&ίΰεζβν,δ&τμοίζ'ϊ) 6 οαβ^τίςίλν<τοχ 3 * Ι^εμΙαυβτΐω bcufgLVcundzpri- μον, ygyfy σκΙωάμόί%ίάυι£ άλμυξβα.. 7 * χ,αΐ&γελων π ολνοχλίας πόλεως , μ ίμψιν § φο- * ρβ ebc άκ*ων. * xafymipf) optj νομίω cw- ψ) dtfm πάντς yKtxpjd ζητά. 9 * βουλητί^ι dsGi μονόχερβς $ονλώ)<ΤΜ\,η κοίμηση- ° \cl\ 3τη φΰίτνης Gv, * &ή<ηας $ οχ ιμάαι (fjyb ctt/rf 3 rj g λχυτα Gv αζλο-ζας οχ πιΐίψ, 1 * πέπο&άς τε dfz ht ’ dmfi , οτι πολλή ι^ις eduri, ΙπαφΥχτας \pyct Gv. n * ο οτι 'dutodctitre Gi τν αττόξβρ, aGltret di Gt tI/ji αλωνα.; 1 3 * ττίερν^ τερποφ^ων νεελοίοτα., συλλαβή cur id οι 4 χμι νίοτοί; * οτι άφΥκτα άςγΐχ)^ d>dcw£ 3 χφ <ζΒϊ i s i xfij ίπελά$ε% οτι πο<$ς (Μορπιβ, νφ dv&ct άγρβδ ΧΛ %!tCJLTWCl. i ( * ά,πεσκλήρνυυε τίχνα θύτης ωςε iu.il εουυτίω . &ς xcxbv bxoTtlctifox dfSs φόζψ. (ϊ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATI Ο# ” Nunquid mittes fulgura,&ibunt, & dicent tibi, Ecceadfumus? !< Quis pofuit in renibus iapientiatn, aut quis dedit gallo intclligentiam vt laudaret dominum fuum? 11 Quis numerabit ftellas caeli in fapientia, & nubes caeli qux corrparantur vtri quis collocauit? ;l Quando po%a eft terra in fundamento, & glebae compadae funt. Nunquid venaberis leans cibum &t cfcam leonibus fuppeditabis. ? 4 ' Quando inclinant ie in habitaculis, habitant iu vmbraculis vtinfidientur. J' Qyi s prsparauic coruo efcam fuam .quando fili j cius ad Deum vociferamur ,crrantes eo quod non habeant cibum? >: c/^p. xxxtx. .... '1 N Vnquid nofti tempus partus ibicu^n rupiumjautquando parturiunt ceruae.ob/eruabis? 1 Numerabis meniesquos perficiunt, &fcies tempus partus earum.'’ 1 Incuruantie fili) carum,dilacerantur, dolores fuos emittunt. 1 Confortantur filii earum,crefcunt frumento, f^Vediuntur & non reuertunturadeas. ’ Quis dimifit feram liberam, & catenas onagri quis difloluit/* 1 ‘ Cuius domum pofui in planitie, & tabernacula eius in terra deierta. 7 Ridebitad tumultum duitatis,&clamorem exado- risnonaudiet. * Explorabit montes pro paftu ibo,&poft omne vitideperquirer. 9 Nunquid volet rhia-sceros ieruire ti- bijautminebitad prxfepe tuum? Nunquid alligabis rhinocerotem in Iuleo fune fuo,autprofcindet colles poiltef ‘' Nunquid confidis in eo quoniam magna eft fortitudo eius, & relinques ei laborem tuum? 11 Nunquid concredes ei vt reddac fementem tuam, & aream tuam congreget/ 1 ‘ M Ala galli qui cantat & exaltat, ficeft ala ciconia: & accipitris. 14 Quoniam relinquit in terra oua fua, &fuper terram foucte*. Et obliuifcitur quod pes difpergac ea, & beftffl agri co*- culcet ca, “ Calefit fu^er filios qui non funt fui: in vanum laborat abfquc timore, Aa is 19 10 ; ii 11 13 : nvaanVpSn-i6inoanniVx wrna * : laanSi oiDVpnt?n Nnanona? Jiya * i r-injn rixis cvaSnn rnia? dio * 1 ? jgnn * inawinnninna-iiauBVinrin 5 jt ·· j ; " t A'.· ; " T V * i “ , "!l ipcfrmnpVNrnaty^npo^nan’ * » ! airraaa 3ΐιί·> xVinrv xVnnaS pn©> ! TiT3i nan an 1 * ? nasm nnn vSjr naw ripa pax’ Χ7ΐ pipia?» liwjna * >.! t—arba π*τ plrroi nxn naxnaw na ‘ inyini^antpajn : m»nS vasa ina» w-iax* anvaan * I j τ ·· ; -T ▼ ; i ί ' » λ*· V - ] :-·▼ · * -ft ; iapon; rnaa* * ifrjB»ijn0-|tf-78 jiVivi )a - in pSd * : id’ 3’ vvj? pinna 1 ? Sa'x nan caro * j* - rr —· \ *r·· ; ·.· A *“ JT t ‘i i νίπ uv D^Sn wxai ot-V?i?> irhsNi 4 I ;τ · τ -; >v -; **· A*r : - : jf ; v ; : td#*j atyrn» πϊγρ jjgi 4 ir-m;’ mSa toid iiD> > woy 3 in 4 tjv ■*; - w «**.·.· - I· A · ^ -a i nasn mrrnx avx jjn * ! » 3 —iaS ’fia!t? »t pw na ’rfoin t ftf D1N Κ7] CD\m 1 flJJKJ NIDiraiim s i *J lij 17 18 I J 1? I J°j 3» 3 »! 33 34 17 i *mn rroo p avKii&nlilniw 4 * j- Tr ; %J · · ». v -/T ; I^| — j 1333 Nrw 4 i j pis?n jitoS Φνηη isara ian ψη 4 3 : ηρη 1 ΠΏ 3 Tipai η? 9 ga sirimn 4 4 . ; mbn -nni lini ittiniixa Krmy 4 * ,: injvaipni nxrSa nsni ^a« mnap pan 5 * a^»n ijnniinjp^n rnxr- 1 ?? π&η ».■ ·♦ i annn jt · - incba^ianczi^sinnawDiaD 4 » } i τ - v ·■·; -a·*· τ v j*» : τ ϊ o b. f ranilat.B.Hieronymi. ‘7 4 Priuauit enim ea Deus fapietia, nec dedit 4*8 illi intelligentia. 4 Cu tepus fuerit in altu_, C alas erigitjdendetequu & aicenfore eius. 9 4 Nungdpbebisequofortitudine 3 autdr- 10 cudabiscollo eius hinnitu? 4 Nugd fuici- tabis eu quali locuftas? Gloriahiariu eius terror: 4 Terra vngula fodit: exultac auda- 11 6 ler, in occurfum pgit armatis. 4 Contenit i 5 pauore } nec cedit gladio. 4 Sup ipiumiona- ubitpharetrajvibrabit hafta&; clype 9 . 4 Fer- uens& fremes iorbet terra 3 nec reputat tu- ij baefonare clagore. 4 Vbi audierit buccina, D dicit Vah: jpcul odoratur bellu, exhorta- ictioneducu & vlulatu exercitus. 4 Nuquid p iapietia tua plumefcit accipiter, expades alas fuas ad Auftru?*Nuqd ad pceptu tuu eleuabitur aq.la, & in arduis ponet nidum i*fuu? 4 In petris manet,in pruptis iilicib 9 co 1 9 moratur,atq; in inacceisis rupibus. *Inde coteplatur eica, &c de loge oculi cius pro- · ?o fpiciut. 4 Pulli eius labutfanguine^. & vbi- 31 cunq.cadauerfuerit,ftatim adeib 4 Etad- 31 iecit Dns,& locutus eft ad Iob: 4 Nunquid qui cotendit cu Deo ta facile conquiefcit? Vtiqi qui arguit Deu,debet reipondere ei. 3 3 4 Reip 5 dens aute Iob Dno dixit: 4 Qui le~ 34 uiter locutus fum,relpondere q.d poifum? Sup 3 5 manuiri) mea ponafuper os meu. 4 Vnu lo- cutusium,quod vtina no dixiflem,& alterum quibus vitra non addam. CAP. X L. Stt · i j^Eipondens autem Dominuslob de tur t bine,dixit: 4 Accinge ficut vir lumbos 3 tuos:interrogabo te,& indica mihi. 4 NG- quid irritum facies iudicium meum,& eo- 4 denabis me vt iuftificeris? 4 Et fi habe·'· bra chiutn ficut Deus, & voce fimili tonas: j 4 €ircunda tibi decorem & in fublime eri- B gere,& efto gloriofus, & ipeciofis induere 6 vefiibus. 4 Diiperge iuper bos in furore tuo, & confunde eos, & reipiciens omnem ar- 7 rogantem humilia. 4 Reipicc cunftos fu- perbos,& confunde eos, & contere impios «in loco iuo. 4 Abfconde eos in puluere fi- mul, & facies eorum demerge in foueam: CDunn If tspib 1 ?sc'to κηηοηίρρι?? 18 i KVfNnoattaV«ons 17 f nano 11 φι κηοιχ wythW? ηιη^ψ * 0 i Kfij?n mws wz )rn *ηρί)ΝΠ soid 1 ? inni κηηήκαηπηψηίΐ^ν l} t αηρ ^ q mn’ nHi sSi ; «nAiSnrv 11 ;hmipbpisusSiranny ; rnnn ίο” ι>π$ιί 5 ηο’ο ? 15 ι Sp οπν pnw kS snpia nayi naqi uiuna 14 5 snpm. c^ngiio Njatri i? t NofTjf? nm iaqnpvajcr x6 * saait 0’")! P’iW jpVanpp.u^ypmnpSisVsinnflniDnp 15 i Nnixon^taq^aSynon ηψ’Νώ'3 * l i πωηφ αη;. orni n^t 'nVs ipDp nqn’ ηψ oy iwh Ίψΰκ 31 nost ηί’κ n: 3 ’πνι 31 i Nin jpn ipm *ιηχρν.φΐ : jywnnnpsn 30 ym sS Hhg wnr snn 35 \wih n' : np rhfrn# an 3 4 i ni 3 ϊ·*ν 3»πν| 5 3 i rutnrv i 'j3ypnri3 qjVfcroteq-^n Nqpaa pna ni 1 · s ipsi sqyri tAiyVy jo ηϊ »’1 nIP’9 3’πνι 1 η i n ydn» pst 4 i 'ptnqVVaaipiJipmnw^ft oqan 3 ' 1 033301 Vq^pniq»q?mqspuq *«3 6 kiui . / jNyniD^iaapn^^qnpsqpyppiyao 8 · fliterp. ex Grxc. Ixx. iob. ΙΩΒ. /άϋίρμήνάίκης τών o' 279 woniam tacuit et 'Deusjapientiam 3 e> r 7 non diuifit ei in intelleEiu. * Secundum tempus '* in altitudine extollet 3 deridet equum ajcen- fortm eius, _ * iu circumpojuifi equopo- i 9 tentiam 3 induifli autem collum eius 'timoremi * Circumppfuifli autem ei armaturam^gloria χ° autempedtorum eius audacia ? * Effodiens in % r -pede fuperbit 3 egreditur autem in campum m fortitudine , occurrens uculo. * Deridet 3 et non u auertetur aferro. * In eo enim gloriatur arcus * 3 C> gladius: defolabit terram 3 non cre-1 4 didertt quoufquepgnum det tuba. *Tuba au- % j tem figmf cante dicit Euge i a longe autem olfacit bellum cum j,altu clamore: *Ex autem % 6 tua [cientiafetit accipiter , expandens alas immotus afficiens qua ad oAufrum: *fn aut e tuo 17 pracepto exaltatur aquila 3 vultur aut e in nidis fitis[edens habitati* In eminentia petra & ab- is fcmidito: s ']lhcexiflmsqumtcibos, delonge J, Sntoostatmd χαΆί£τάςαιίλίζΐ7^ oculi em SpecuUnturSPulh mte emi follrnn -«Vgjti ^ Χπψφα, turin [anguine: vbicunque autem fuerint mor- 1 · 1 7 * m xaTzmmiQyv cuurn ο °szogQcplm, ψ) ςχχ,Ιμί- 1 8 QjLorcv αυτή αν τη um/icret. * i{f xouqjv cm νφα νφω ' cnri, xaFFalz^AQzf ίπττά xcf ‘Scfc ’Μιζα&υ atriiF. 1 9 ‘ nm (Zifetidnxag ίππω ^υυΰαμιν i cA>shciagf qga- i <3 %ηλω cartd φοζον j * aSsxzdnxctg β amS7i icut ■ 11 < 5 b|a β ςήύζων durd τλμη· } * cuvopvorw qm πο$'ι Fw- ξμάφχττοράόζβ β dg 7 rd iov ca> i^vt, mw cui) idv βίλα. ii * xaffgtFzAci 3 ^ ου μη 'dm?qpt 0 n)>cM nojv. μ * επ’ ciυπdfoFcwz^!if%ovy [ g^μcL%'cύs>μ ) . u * ημ )opyn άφάοιά ritu yltjjf μη 7 ης Sfn t ως dfim- 15 μόώη (jkhTnyl·,. * (jxKmf & β σημοωνης λί- yet fjyz , πόρρω^ζν β οΓφζμίνζτομ πολίμου crw) αλ- μαην^χ^μ^η. ι 6 * CM β [ crng [Βιςήμης igwtw Ιίζμΐζ ,, dfct 7 tiT rcfl diciyfjdjn xupjdfy τα ιωζ yfj άπαν, * μη ytpfmpxf UcmJ χ&νας, sA iyyow Ssov dntrs^) ctacS" * \smAct£f q dX AsFet idxvficf 1 τι ’ίτι ίΓω αςμνομομ ιου^ζ%ΰφρος (£ ίλί F^m zv&ov axovmF siouFtcl ov$ca/ m-lFd j rivet s bmxyM) fd cwfffg 3 j TouoTcty ydqat 3-wF> ζυ&ίου· } η φωνή xctl’ j ουοτ» βφντφ;· 4 ανάλΧί & χμ)$υυύα,μιν^ 6 bofjjv jj. i(fi τιμίώάμφίαςομ. * '^τάςαλ^νβ dyFs- 7^υ;ο pyny7iM)[ctd Fd^^jhfgnrdv^Qv .. 7 ' 1 ύττζρήφουνον β Χί(ρν 3 (Γηφον β άτζζάς α^μρ^ημα.. g 1 χρυφον β dg ylw ο μ ο^υμοβο ν ίζω } [μ β τρζβτωτίοί amFv άτι μίας ίμπληΟν. * 3 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. ” QuiafccitDcasvcbbliuiicereturfapientiie,&non dedit illi partem intelligenrias. 18 Intemporeqnoinaltum voIar,deric!et , equum &afcenforemeius. 15 Nunquitl dabis equo Fortitudinem, aut indues collum eius furore? *°Nunquid$ommouebis eum ficut locuftam: fplendor freni narilieius terror. “ Fodit in valle & exultat in fortitudine, & egreditur in occurfum armorum bellicorum. li Gaudet ad pauorem & non conteritur, & non reuertitur afacie gladij. 11 Super eum mittuntur arma, gladius acutus, &hafta c^lahcea. i4 Infremitu & in furore facit foueam in terra,&noncredit quod fit vox tub$. ls I n abund ant i a t u b$ d i- cit Euge, & a longe odoratur bellum, clamorem principum 6^1ulationenv. 26 Nunquid propter intelligentiamruam filius accipitris plumefcet, expandet alas fuas ad Aaftrum. ? 27 Nunquid propter verbum oris tui eleuabitur aquila, aut exaltabit nidumfuum? ,s In rupibus habitabit,&^norabitur in munitione filicis & arcis. 15 Inde explorat eicam:de longe oculi eius aipiciunt. 3 '£t pulli eiusabforbentfanguinem, f & in loco vbioccififunt,ibieft. 31 Et refpondit Dominus Iob & aiit: 32 Nunquid qni contendit cum orfl- nipotente,erudietiir.qui arguet Deum,refpondeat ei. 33 Et refpondit Iob Domino, & ait: .Ecce vilis fadtusfum, quid reipondebo tibi? manum meam pono ori meo. 33 Semel locutus fum & non refpondebo, & iecundo & vitra non addam. cjfri ~rav 'iTBnw moro ω -r·an s i73fc*np33 : inntf 3 linxi vanaa inb N*r run 4 I : · · ί · ; * T i T ·· •' T : wj fins h;j ηχΊορ i mt f an> : Sna 7 >l?D 3 vani Γψπ: ’p’SN vdvj; s »3 jrnimMpynW^rnnnwiKin ‘ I : - 1·· - ^ x *·· *■ : - ·.· ·* v ni^nm^-Saii^KWOnnSia^s * y -r - v- · t j |S ;· j· t ^ * IDjtl : r-«3i rap mon 33®> ο^κϊ-ππίΐ |τ · v v* ; *y ; * «*■ v; v : l ?ru*’3Tj;in3p’ib;SvD»7sy ! in3p’ * ftTnU’~’3'np3»Ti2IT kStto p%» flj ‘ : irra^K I · I· : sjK—apa» ο>Ε>ρΐ33 unpwy? 5 ■> Varai ΓΤ3Π3 p-in? rprarn 5 ! tto 1 ? I * jW^sprininsiisxpfpaiiD^nn * :j*V$ tjtj-emj a»3uqn^K rvevn * : non :aSvi3j;Si3nprin3ynn3ri-i3?n » i^pnya^uiwpnf nflS3trpnt?nn * : a*3$?33 f,3 imsrt’ onan vVj/ro’ * ea>n bsSssT iny ni 3©3 t-iVanr-i 1 ■< : wtfi —Ss* rnbnSo Ϊ3Τ 333 ν'ϊΫ-'Όϋϊ * i i]pin -VnS 03Π Π3Τ33 1ι — Ι 1 7ΠΓ~Τ;Γ-| * i- -J τ Λ τ ; · / i - I ·· jwvkid π 14 17 lS l* i ·>* O i o b. Tranflat.B.Hieronyini- 9 * Et ego confiteborquod faluarc te pof- fit dextera tua. ,10 * Ecce Behemoth quem feci tecum,foe- numquaii bos comedet. ® x i ‘ Fortitudo eius in lumbis eius, & vir- tus illius in vmbilico ventris r eius. 11 * Stringit caudam fuam quaii ce- C drum , nerui teiticulorum eius perplexi funt. α 4 Ofla eius velut fiftulae seris, cartilago illius quali laminae ferreae. ‘ Ipfeeft principium viarum Dei, qui fecit eum applicabit gladium eius, ij ‘ Huic montes herbas ferunt,omnes beftiae agri ludent ibi. 1 s * Sub vmbra dormit in iecrcto calami, in locis humentibus. 17 * Protegunt vmbrse vmbrameius, cir- cundabunteum ialices torrentis i s 1 Ecceabforbebit fluuium & non mirabitur; & habet fiduciam quod influat Iordanis in oseius. 15» ‘In oculis eius quafi hamo capiet eum, D in fudibus perforabit nares eius, to ‘An extrahere poteris Leuiatha hamo, &funeligabis linguam eius? 3 Nunquid pones circulum in na- ribus &ius, aut armilla perforabis maxillam eius? t. * Nunquid multi plicabit ad te preces, aut loquetur tibi mollia? ij * Nunquid feriet tecum padum, & accipies eum ieruum fempiteinum? 14 ‘Nunquid illudes ei quafi aui, aut ligabis eum ancillis tuis ? i j * Concident eum amici,diuident illum negociatores? © ii * Nunquid implebis lagenas pelle eius, & gurguftium piicium capite illius? 17 * Pones fuper eum manum tuam .Memento belli. nec vitra addas loqui. 18 * Ecce Ipes eius fruftrabitur eum,& videntibus eundis praecipitabitur. 11 aum ntyn pi3 isn 11 J^l^n^gsgDv^Dyrviajrtsn^pnasn 10 jqjOiqVpniinDnsq^ntKWsntnVi 9 tpa^a^pjntiiagwinnajKnNi^iinaarqia 11 inDnaisjriflgnfifJiflpirjna’ t ηώ‘5 rn?jn rrnrm ’Π’ψ sin 14 t sAnsr» varrmas 110*14 pa^pn 15 0 i ti ahbx ninn 16 ηρπ «Ί3 npn *73i nV jnaiD] sn^ 01 * 1 » 15 j 5 pSmi peny namini nm:: sMo naiVStpi 17 jnjtD^mpnKSuiNnisnanninpSq^on 10 i n^na a’pa πώό\ n\^y5 19 j pi^^^oip^Kniya^iaDHntffi»’ 11 ! mpan NiVqzn 11 o 14 j nSp 1 ? nVo -nyS n3?3?n a;p “nun 1J j tsin^n pn naia^oj snart uSy pippt 1 { t ηψ'Ί' Noui sabani rm’93 NnSSop3 sSom 14 ® iqiDinKSsanpjnDTsqTKiiSyi^ * 7 j pVo' nqtn 1 ? anun «5320 π’ηοηΐκ κη a e Interp. ex Grsec* lxx. . iob. 4 Et ego confitebor rvtique 3 quodpotefi dex- 9 teratuajaluare. 9 * Sed enim ecce beftias apud te 3 fdenum ficut ro bouns comedit i 4 Ecce autem fortitudo eius in lumbo 3 atgo- τ , tentia eius in Vmbilico naentris. 4 Erexit caudam vt cuprejfum 3 at nerui eius t % complicati fiunt . 4 Latera eius latera aenea, at tergum eius fer- τ 3 rum fiufile. 4 Hoc εβ principium fiSiionis DominifiaSiii, nat eluderetur ab angelis eius. f 4 Accedens autem ad montem praeruptumfe - , 5 cit gaudium quadrupedibus in t artaro . 4 Sub omnigenas arbores dormit 3 iuxta pa- 16 pyrum & calamum & fiyluam. 4 Obumbrant autem ei arbores cum ramis et • ; ' 17 rami planta. * Si fuerit inundatio, non finferint. confidit quoniam offendet Iordanis in os eius . 4 In oculo eius accipiet eum 3 intortusperfio- rabit narem. 4 Duces autem draconem in hamo ? circum- lc pones autem circulum circum nafum eius ? ■ 4 Aut ligabis annulum in nare 3 armilla au - ^ tem terebrabis labium eius* i 4 Loquetur autem tibi deprecationes fuppli- l 1 cationis molliter ? 3 4 Ponet autem tecumpaSium ? accipies au- 13 tem eum feruum fempiternum ? *ff!ludes autem in eum ficut auem, aut li~ z 4 gabis eum tanquam pajferem puero* i ‘ 9 Paficuntur autem in eogentes ? diuidunt 15 eum "Phoenicumgenerationes) ΙΩΒ, μβίρμήιΆισίζτων o 2$t : 18 Omne autem nauipffibile conueniens non ±6 ferant? pellem nanam caudae eius , £5* in naui- giispifiatorum caput eius? 4 Impones autem ei manum, memor belli fa - i 7 SH in corpore eius 3 & non vitra fiat : non nai- difiieum) * kcu yi εγωόμολδγγίζτω αρα,οτι J[tuictrctf n δεξιοί GvQuC^ ^ . 0 4 ciNxd. $ ου dv&ct cdfyi Gi, %ρρ&ν tQt βοντιν s&ieti · ί : ‘ iYou J\i m lyyfi cunfilficxrCpmJ) \είαυαμις dud επ ομφαΤ^ίϊγαςξβς. 1 * ως χνπαρίύτον., figi vdoy. cwi$ ΰυμττε^οηιβ. cu carrf πλώραι γάλχΊομΑ SYpclytg cw- 1 τ[ n ' r λ, m no Y\pjg ypTg. %$T ίφΧξ%Υΐ 7 ΐλα<τμα%ς κν&ου πεποΐΥΐ^βρονζγ- χάβαπαλζεο^ \}m τάν ctyShm curtf. ‘ επελ^ων β Ifiopyg άχξβ&μον εποίνκτε χα^μόνάυ Tvrgy/momb τα %?,ρτωρω. 1 6 * fim Ttm%lcLTicL Yblpy. χοιμάτομ , ηράττυ py v y^cj καλαμον qgy βον^μον^ . 17 4 σκιάζοντομ d\,s owraf hbigtp mw όξβί\,οίμιιοις ygj\ χλωνες ΰίγνου. i» * Idfi 7Γ>,ημμΰρμ 3 ου μη cuiduEv . πίποιΕνν ότι (ΐϊτζρΰχρρνιτα ο lopidfim eig f ςόμα currdi 19 i cm id οφΕαλμβ) cttnf Υίζετομ cwfiv 3 ονοτιολι&αό- . φμ&ίξήϊΆ plvet. 10 * οιζας β $pffinovfig. C4> άγκίςρω j «fetSweig q > isb Nirf >ai υηρ »3 7ΌΝ-&6 * jt - ; · y- x ; j· AV .* ·*· τ i -l awrr^a γίππ ebWki >JD»ipn >a * :^irr’V i 1 'ii^fmniniainaTiHaiPnnN-K 1 ?» if^la^oiiD-iVsaswia^jan^a * I t j· : · v^v ; λ : -'·· ; ^ *i ri^zonmwvwrbi * |T ·· jt · i · : - λ·· · J· χ ti ->■· ; - ITV 0Π1ΠΊϋο CMJO >p>£)K Πΐίϋ * j» ·»■ a»· χ !-«·* ·-s χ-;-* : nrr j*3n 13>-&6 mii iwa* inxa inx * ,, ·· .· J 7 · - . «-· -Τ V : -T ·.· ! mari' inniawiraT* νΐ»πιατρ»κ * (T t ; · * ; : ~ : · I a» \: r τ ; : vyjri iis 7ΠΓ) * ! la^an» νύ nvra la^n* d>W? raa s j T - . · ·♦ ·» > · a-:- j· ♦ - · ί ίώΐκι maniis ?^mnn>roa * f j ; t* ; - τ ι ; I λτ t -»*f ·· x · · *i : ν&> vaa an^ianSn o»Sro wsa * j.. .. /· · - - : a·* - ; j· t v { -i imainrnnvjaSiwrSmwa 4 |tx; J V x xt; A f -*· x x - a iaiai-Sav^pisnpanmya^aa * ! ΓΊ’ΠΠίί Π7Μ ρΐέ;ί|3Ν-103 piSf» 13 1 ? 1 nxnnrvcarotfa o’Sn mu» wb * |X - ; · · x ; · A* ·· J x ** H ii^Hipij/pananoijpn^aanninj^a * sr^itjp^r^SnajanSattrn» ‘ ->33κ ήτοδπι vfy υρηρΛ · «· ' ! ^i?- \ pT 3 vyf> pntrn rirririwro pj» * \ D^D-^yrrin Ί3Τ tcnri ntin vnnn s :r-ippnaaa>w>pjnSufB tb| mrrv * :rm3»i^Dinnaipn»3>r):n»K»v7nx 5 Ϊ* ·· : y · i. ; - a* x j* x ■*·-:-* :rTn-»737i&j?ni7¥«n|?-7j?‘j»K * -aa-Va-Sy aSa xiri i—ixi» naa-^ar-ix * io i? »5 16 »71 18 1 9 10 SI 1) M *J iob. Tranflat.B.Hieronymi. CAP. XLI. i 'vrOn qualicrudelisfulcitaboeu. Quis H;c · 50 · 8 i IN enim refiftere poteft vultui meo? 4 £t 0 quis ante dedit mihi vt reddam ei?oia ( qu? j iub οςίο fun^meafunt/No parca eiverbis potentibus, & ad deprecandurtj copoiitis. 4 * Quis reuelabit facie indumenti eius ? & s in medium oris eius quis intrabit? *Portas vultus eius quisapenet?Pergyrum dentiu 6 eius formidoi 4 corpus illius quali icuta fu- filia compadum fquamis fe prementibus. 7 4 Vna vni c6iugitur,& ne fpiraculum qui- 8 dem incedit ;p eas. 4 Vna alteri adhaerebut, B & tenentes fe nequaquam feparabuntur. 9 4 Sterntitatio eius fplendor ignis, & oculi 10 eius vt palpebrae diluculi. *De ore eius la- pades proced unt, iicut t?d^ ignis acceni^. < i 4 De naribus eius^cedit fumus, iicut ollae iifucce£eatq;feruetis. 4 Halitus cius prunas ardere facit, & flama de ore eius egreditur, i j *ln collo eius morabitur fortitudo,& facie i4eius pr^cedic egeftas. 4 Mebra carniu eius C cohaeretia iibi. Mittet contra eu fulmina, i j & ad loeu aliu non ferentur. 4 Cor eius in- durabiturtanqua lapis,& ftringetur quali i e malleatoris incus. 4 Cum fublatus fuerit, timebunt angeli,& territi purgabuntur. i7 4 Cum j apprehenderiteum gladius, fubli- ftere non poterit, neque hafta neque tho- * ® rax. 4 Reputabitenitii quali paleas ferrum, i? & quali lignum putridum aes. 4 Non fu- D gabit eum vir lagittarius,in llipulam ver- io fi lunt ei Iapides fundas. 4 Quali ftipulam aeftimabit malleum, & deridebit vibran- n tem haftam. 4 Sub iploeruntradij lolis, & fternet libi aurum quali lutum. * Fer- ueleere faciet quali ollam profundum ma ris, & ponet quali cdm vnguenta bulliut. 4 Poft eum lucebit lemita, asftimabit abyf- 4 lum quali lenefcentem. 4 Noneftfupet terra poteftas quas comparetur ei, qui fa- i s dus eft vt nullum timeret. 4 Omne lubli- me videt, iple efl rex fuper vniuerlosfilios fuperbias. 12 , 13 □u-in , xo 1 i inyn’ vyjj? wn η3*ι>ρ> οιίν nsnps ab 1 ηφϊοηδΚ’ψ'ΐ 5 · I? nrnD? ’2.s ^ jo 4 J Nniym Nn“i'jJio’pi kS {pnyxoaViy^VmniM^Jp^-ipDin-nn 7 ionirt?nVppnranunr j 6 Vsop^iaar hMlti 9 i . .L. ____* . Khiya nmsoi t snyjj? *wo»n? wjn insn nppo ΝΠΟ'Ν na? ! ρτϋίδηη e^ipmfno τ»ρρο pan oym * ' . , s , s . ... . . J7S“l^T^ WlOiDina am n^.piy». ab 19 \ KDiarja κηηο Npp 1 ? «Vns anrh aiuip» 18 {NJp.tD»»jas κ^ρη syVpi NSpnapippps »ininn 11 i N»npnttnpVqim «rrui3»ipqns’ γη 10 ' · ίηα wynm ibuh i Mma»p\ KOtnn 3 ’ψη» abiyp nna» »np 15 t Ν^’ηό q»n »iti» turbse κγη γη ηρο 11 j jsp?»Ay uj»jd v ° ’ ’ piion^TyKin^oionjNriaia^ni ’ 1J nan^Sipninpnjp^NyilVyn» 1 ? 14 ” I Interpi ex Grac. lxx. 10 B. GAP, XLI. Ί^Ε queindiffiis miratus es} neque timmfli quoniampraparatum eflmilnl*Quis enim efl ryihireflflens"? aut quis reflflet mihi etfufli- nebit? Si omnis fubcale/hs mea efl, i non tacebo propter ean?,& fermombus potentia mijerdbi- tur aqualem oi. 4 Ghtis reuelabit faciem indumenti eius ? in autem rugam peUoris eius quis Vtique ingrediatur} *PortdS 'Vultus eius quis aperiet ? in circulo detium eius timor. 4 fnterio- ra eius fcutd mea, coniunSlio autem eius flckt Smirites lapis.*Vnus Vni agglutinatur, fpirit 9 autem no ingrediatur eum. 4 Sicut vir fratrifuo agglutinabuntur1 conueniunt, et no auellentur\ *lnflemutatione eius Splendet lumen, at oculi eius Jpecies luciferi* De ore eius procedunt lampades accenfe,&iaciuntur craticula ignis: 'De naribus eius procedit fumus camini accenji igne carbonum. 4 zAnima eius carbones, flamma autem de ore eius procedit autem collo eius habitat potentia 3 ante eum currit perditio. 4 Carnes autem corporis eius cohar entesfunt: effundit in eum,non commouebit. 4 Qr eius induratum efl vt lapis 3 fletit autem ficut incus mpul- fata. *Cum'verfus fuerit autem ipfi timor be- flits quadrupedibus in terra faltantibus. 4 Si occurrerint ei lancea, non timebunt ha- flam fublatam & thoracem. , 4 Reputauit quidem enim ferrum paleas 3 as autem nat lignum putridum. ' * Reputauit apium quidem foenum 3 non vulnerabit eum arcus aneus. 4 Vt calamus reputati funt mallei, deridet autem concuflionem igniferam. eBus eius obelifci acuti, omne autem aurum maris in illum flcut lutum. 4 flndicibilisferuerefacit abjjfum tanquarh cjflciaferrarij . reputauitautem mare tanquam fpongiam : 4 at tartarum abyjjiflcut captiuum, aflimauit abyjfum in deambulationem. 4 Jfni efl quicquam in terra flmile illifr- ftum, nat illudatur ab angelis meis. * Omnefublime <■videt, ipfe autem rex omnium qua in aquis. ii 17 18 I? 11 *3 1 + »5 ΙΩΒ. μβί$μίιγώ<ηςτων 6 2 $$ - ·■· ■ μά. * · Ου j flfrn %ις λζΓορ9ροις τζθχηίμακας. d b\ bzboi^ κας ότι η&ιμαςαάμοι^ 4 τιςζς\ν όζμόι ά/ίτιςάς'·) η II 13 14 !*5 17 18 I? 10 II 11 14 τις d/jTiTwfrcii μοι rcfl d παπα ή υπ ου^μνόν 3 ζμή Ιςι'Γ 4 ου οιωπήζμα\ bi cwrv, xfrj λίγοις 4 νάμζως ζλζήο·{ fv iGv ουυτά. * τις Ίκτοκαλυφει ο&ζβίΤωπον bb υΑζως currit·, ας 3 τΡιΰζιν 3·ώζμκ(&’ curri j τις ab dcrsXS-oi. 4 πύλας α&ζρτώπχ eluti τις d/jol- « ζά·, κύκλω όόόηων curti φάζ©-’. 4 flfr ίϊκαβμ curti d - ωίνόζςχαλκοί,οζυό^ο-μος 3 curti ωαπζξο'μιζ/πης λίθος, τ *ας £ ζνός κοίλων^ ,πηόμα 3 d μη bizXB- η αυνν. 8 ^ * ως αόγ)ξ 7 ζΙ άόξλφώ curti(Gr&uKoXXn^nGvTcq ; συ- νζρχοντα^, xcq ον μη Ίχποαπα&ώοιν. 9 * b πίαρμω curti c ’Μιφαυσχζτϊμ @ ^ όφ-, Παλμοί curti db & ζω^φορρυ. ο * bc ςόματ(& curti νκπορ&όοηουι λαμπάόζς κ,ΰάό- ι frfljaj, Kctj ότΜρ&π%>ιυότα\ zydpgu πνρβς' * ομ μυκ- τήρων cund ίκπορίβιζτατ. κατινος καμίνου κατοφρης7ΐν^Ι άμπακων. * μ ψυ^« surtid/jfl)UKScfr?fl^ d\s cm ςόμα&ς curtibuwop&sfr ).' f b 3 τρρτ..χγ\λω curti cwfrffj όυώαμις, ζμ&τζρ&ον curri απώλεια. * Qa /ρκζς 0ζ πώμα%ς curti κζκό?λ!ιυτοα,κα^χζει ζπ cur t°v d QaX&jftwfr) . * μ mpbia curti πζπη fp ώαζτζξ ο λίθος, ζςηκζ b ζ ωαζτζξ ακμών ό/οήλαΖις. 4 s is curti φό£ος $ν&οις τζτξάποοίν Sin γνς αλλ$[Δμοις. 4 zdro uwJd/jTYttoomv cwrd TftpyM^b d μγ\ 7 τΙοΥίπω- β οι bopv ζττνρφρον (£ θώοροια. 4 rlyfrj φρ S (rihpjv d- γοζρι,χαλκόν bz ωοοσζξ ζυΤ^ν C&lbqjv . 4 ηγη) πζτξό- ζολ 9 ν φρ χόφών 3 d μη τξώτα ouufv τ£ον γάλκ{ον. 4 ω; καλάμη ζλ^γί^ησαΑ ,^cfuyzxdb\} (φκτμοό πνξφόρβυ. 4 ή ςρωμ iw curti όζζλίσκοι όζεις, πας bz χάννος ϋαλάοτης \π cwrv ώτνζξ πνλίς. 4 αμΰ^η%ς φόαζειτίτν αζυοτον ωοατίξ χαλκείον. η- γη) bztluj SraXaotdu ώσπζξ οΐζάλιπίρβν' *τν bfz ταφαρρν της devora ώστζξ αίχταάλω&ν , z>syita% d- ζϋοτον ας πζ&κο&ν. 4 cfa zoiv db b Sfrh τ 1 γης ομοιον mrd πζποιηφρον faatfltfcirfzcf \Jm ταν αγίζλων μα. ι} 4 itdf υψ«λ 9 Ρ ooac, cwfs bz βασιλεύς πόντων τάν ζν ^frvbamv. φ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATI 0· CAP. XLI. N VlIus cft crudelis qui fufeitet eum: & quis cft qui ftabitcoram me? 5 Quis pricuenit me in operibus ab initio vt reddam: nonne omnia quae fub cado funt,mea funt? 1 Non tacebo mendacia eius, & verbum fortitudinis & deprecationis qua: iuxta eum. 4 Quis reuelauitfaciem induiRenti eius:in duplicationem freni eius quis introibit? s Portas vultus eius quis diiloluit?in circuitu dentium eius terror. 1 Tumores riuorum protegunt eum fignaculo ftri&o. 7 Vnus vnicSniunguntur dentes tius,& aer non ingreditur in medium eorum. * Vnus alteri adha:ret &tenentfe, & rion feparantur. ISternutacioeius fplendet luce, & oculi eius quafi palpebra: aurora:. & Ab ore eius lampades procedunt, &fcirttilla: ignis euadunt. " De naribus eius egreditur fumui, ficut lebes feruens qui facit fumum. 12 Halitus eius prunas inflammat,& flamma ex ore cius procedit. 15 In colle>eius manebit fortitudo, & coram eo exultabit dolor. 14 Coftae carnis eius colment, fundata efl: in eo vnaquteque vt non moueatfll. 15 Cor eius fundatur ficut petra, & funditur ficutmola inferior. ‘‘ A conflimptione eius time- 'bunt fortes, de contritionibus iudicat in eos. 17 Apprehendet eum gladius & non morietur ; !ancea& funda qua: proficit lapidem & lorica· 18 Reputabit in paleas ferrum, &quafi lignum putridum ses. 15 Non fugabit eum fagitta arcus,m ftipu!3m reputati funt lapides fundie- :o Quali ftipula reputata funt tormenta, & deridebit ftrepitum lancearum. 21 Sub eo funt lapilii acuti quali terta, fternet aurum probatum fuper caenum. 22 Feruere facit ficut lebetem profundum, mare ponet quali vnguentum. 21 Poft eum lucebit femita, aeftimabit abylTum in caniciem. 14 Non efl fuper terra poteftas eius, quiafa&us efl vt a nullo terreatur. Omnefublime videt, ipfe efl rex fuper omnes filios montium. r * ** Aa 4 2 $ 4 · ΓΤ 1 Π ’ 3 Ώ’ΠΠ 12 ’ Τ Τ · Τ ·· “ J- 33 3 VN 30 ί 7DR7 γπιγτγίκ 3ϊ’« $’ΐ * ! πρ\ρ tpp Sb->3 $jt * ^SvmnpSnyi ’^π^ο^α’πϋα * ;χ;ηκ «Si oop mi«S^ ]’?« : uynim f?&v& 737«’33«·ι xyynp * i ^myvy rnriyi ynyw yjfyOyh^ nafcmay-^inomiDKDxp^j; * ·.· |" τ j-r ■ r - ■ :λ- ■ : j- : v I"'. ^παηοΊππκΓπιηηηΊΊΠ^’πη * — - »·■**- *· *■*■ ; sv · - - * ; - mn’ 7D«’i 3i’«~7« W3i:(3’£)« J 31’« ’73j/3 . 1 ) 3*01 nnsrrnjntf czoSi npnnyi* αη’^πι 3i’« -□«'ob;^ SVsn’ H3j; 3i’«i nnin kS >3 rn^33 asay r^minhsb «0« iya ί3ΐ^Η3ϊ3Π2ΐ33^αηΊ33 7£&. ΊΎΙ0Γ7 77^31 ’ίΟ’ΓΓΗ 12’b«73S’*! '* *S?^ πη_ in W7.P 3ΐ’« ηηη«Τ)« 1573 πΐπη * = n6mb’27« Π001 J«£ η^«7^Π^37«ΐν ίΓΊΐ3ΐη«ίΐ7«ηρ3 7aj?i6«i 1 -: | ·.·Λ· : K-r·*· V '■■■ IV ■).· ; 10 11 10Β. Tranflat.B.HieronymL : C ΑΡ. XLI Ii ,7 j^Efpondens autem Iob Domino,dixit: I *Scio quia oran ia potes ·* & nulla te la- 3 tet cogitatio. ^Qmis eft ifte'qui celat cqn- iiliumabfque fcientia? * Ideo iniipienter locutus ium, & quf vitra modum excedut «fcicntiam meam. * Audi, &>egc loquar. 5 interrogabo te,& reipondemihi. 3 Auditu auris audiui te , nunc autem oculus meus e videt te. * Idcirco ipie me reprehendo,&. ago poenitentiam in fauilla& cinere. 7 3 Poftquam autem locutus eft DomU Bnus verba hxc ad Iob, dixit ad Eliphaz Themanitem: Iratus eft furor meus in te* &in duos amicos tuos, quoniam non eftis locuti coram me redum,ficut feruus meus s Iob. 3 Sumite ergo vobis ieptem tauros & ieptem arietes, & ite ad feruum meum, ί Iob,& offerte holocauflum pro vobis.Iob autem feruus meus orabit pro vob^ facie eius fuicipiam,vt no vobis imputetur ftul- titia. Neque enim locuti eftiscoram me eredum ficut feruus meus Iob. s Abierunt, CergoEliphazThemanites, &Baldad Sui-. tes,& Sophar Naamathites,& fecerunt fi- cut locutus fuerat Dominus ad eos. 8c fuf- to cepitDominus faciem Iob. s Dominus quoque conuerius eft ad poenitetiam Iobv cum oraret ille pro amicis fuis.Et addidit Dominus omnia qiidecunque fuerant Iob II duplicia. s Venerunt autem ad eum omnes fratres iui, & vniuerfe iprores fu^, & cundti qui nouerant eum prius, & comederunt cum eo panem in domo eius. Ec mouerunt fuper eum caput, & confolati funteum fuper omni malo quod intule-r rat Dominus fuper eum: & dederunt ei v- D nuiquiique ouem v'nam , & inaurem auream vnam. ^Dominus autem benedixit nouiisimis Iob magis qua principio eius. & fada funt ei quatuoidecim millia ouium, Scfcx millia camelorum, & mille iuga boum, & mille afinse: mnn 30 n >V|a srpVo VW 3 t «0^00 7?? οηκ rQ?i» 1 j nosi »>i trinio n» nw 1 ^isyoVp 1 ? 5 * {qpyiinnq^^sVHoNSJsiinayoip 4 y jm vn \\ΰηή p.aos tA »n»in ^D»ri ion kj^o ' iiiinnni’V#!“105mni 7 i napi NijDypjmonSy ηοη^η^ι nny ποκο Kiynhmn 6 J^njnon^ypiDiqnmyoip pnbwn iy?it* «mn?noy γη νπ^ώ nfi pnVjoanxqnoojnnni y* >un»n ε^ηριρτ Ittterp. εχ Graec. Ιχχ. GAP. XL I I. I Ο B* T^Jifiondcns autem lob Domino, ait: 4 $(oui quod omnia potes, impojjibile e fi autim tibi nihil. 4 Quis eqim eft qui celat a te confilium) parcens autem Vyrbts, et te putat abfcondere. quis imtemrenunciabitmihi qua non noueram? magna is mirabilia quae non noram? 4 aAudi autem me 'Domine, njt is* ego loquar . interrogabo autem te, tu autem me doce: 4 ^Auditione quidem auris audiui tUaeprius: nunc autem oculus meus nuidit te. *Jccirco rutHpendi meipfum & liquefaStus fum,reputam aute meipfum terram is cinerem. 4 Fabium efi autem poftquam locutus e fi Dominus omnia naerba hacjob, dixit DominusB- hpba%Themanitae \ Peccafii tu is duo amici tui : non enim locuti eflis coram me r verum nullum, ficut feruusmeus lob. * Nunc autem accipite feptem mitulos is fe- s ptem arietes,is ite ad feruum meumfiob,et faciet libationem pro asobis : quoniam fi non faciem eius accipiam ,fino enim propter eum per- didiffem ytique njos. Non enim locuti efiis verum contrS feruum meum lob . 4 «Abijtautem BliphazThemanites, et Bal - ? dad Sauchites, is Sophar iMen&us, is fece* runt ficut praecepit eis Dominus: i cit foluit ι o peccatu eis propter lob,. fi Dominus auxit lob. cum oraffet autem ipfe is pro amicis fuis,dimi- fit illis peccatum. Dedit autem Dominus dupla quacunque erant prius lob in duplicationem. 4 Audierunt autem omnes fiat res eius et fo- rores eius omnia quae acciderunt ei, et venerunt ad e)$,rn, e> omnes quicunque (& βρή- μάτωρ-,χ ai trs οίε) xpvdletP. τις β αία^ίλΗμοι a eh n- £ μείάλα χμι θαυμαςα dem dBi ςάμίυυ^ 4 * dxovGv S 1 ί μου, w&z, ΐρα καίω λαλόοτω ΛρωτίιΟω U (j, m li μί ίιόαζορ' * * oixoluj ώτς ηχουόρ Gu %οφζβήξβρ, wud β ο οφθαλμός μου Ιωξμχί τί. 6 * όμΐυυουί^, yfijj ΙποίησΌ» καθώς mvfy&p ουϋ ί ζ>'ϊςοκυ&ί.(&’* ο * χομ \λυσ% τΐυυ άμα/ρτίΜ cwGlq Λα ιωζ . ό $ κύριος ην%κ<τε τρ ιώζ, άό'ζαφ.μά q uut£ ^ (Ztfet' τζΊ ρ φίλων cw- αφϋκοα ουοτίς τίιυ άμαι/ρΐίαυ). \1ωκζ $ ό κΰ&όξ ό[ι- %λα όσα Ιυυ ζμκσσζβ^οΛ ϊωζ άς όϊπλασιατμόν. ι * Μούσαν $ τίωατζς φ αΙ ζλφο) carif nfij οά άθζλφαί rwtd itfiKgffd συμ£ε£}}χο& duuti,xfi\ όλβορ αρζβς cwfy. χομ7ίφυης oGi Υιόοκτουιι cwfip ομ 7Γξω&υ. φαγόρτζς β χμ) πιοντες itcup duvf πονρνκάλζ()αν ouutp, χομ ίθαΰμα()ουρ άΒϊ 7 τασΐΡθίς Imya-fip Ιπ cwud ό κύ^.(& . χμι ίαϊωχνρ οωτά ϊκας& άμράόα μίά /u χομ τζτρμ^ομχμορ Giw ασημορ. t 4 ό β κΰ& wTfyntrs %f \γϋί(μ ίωζ μ ίμοόξβ- Ιθ QA, Isjj β%ί κτίωη cwt$ οΐσξβζΰβμ μυ&α τζτρμκι^ λια, κάμπτει ίζακι^ίλιαι,ζάόγ,) βοωρχίλια, mi θη* λαομ νομάό ζς χίλιομ. m CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATI O s C A P. X 11 I. E T rerpondit lob ad Verbum Domini,&ait: * * * 4 5 & Scio quod omnia fuftihes,&r non prohibetur a te cogitatid. 9 y C^uis eft iile qui celat coni&um abfque fcientia? ideo annunciaui, & non intellexi mirabilia quse excedunt me, & nefcio. 4 Audi nunc, & ego loquar: interrogabo te, & oftende mihi. 5 In auditu auris audiui te, & nunc oculustoeus videt tc. ‘ Idcirco abiecidiuitias meas, &confolatus fum de filiis meis qui (unt ficut puluis & cinis. 7 * Etfa&un eft poftquam locutus eft Dominus ad lob verba h$c, dixit Dominus ad Eliplsaz qui erat de Theman : Iratus eft furor meus in te & in duos focios tuos quoniam non eftis locuti ad me re&aficjt ferulis meuslob. * Et nunctollite vobis ieptem boues &ieptem arietes, & ite ad feruum meum lob, offeretis holocaufta pro vobis: & lob ieruus meus orabit pro vobisj faciem enim eius fuicipiam, vt non faciam vobis ignominiam, quiit non eftis locuti ad me redtum ficut feruus meus lob. ’ Et abierunt Eliphaz qui erat de Theman, & Baldad qui erat de Sua, & Sophar qui erat de Naama, & fecerunt ficut locutum fuerat eis Verbum Domini:& acceptauit Dominus faciem lob. 10 Et verbum Domini conuertit captiuita^em lob cum o- raret pro amicis fuis: & addidit verbum Domini omnia,aure fuerant Iob,duplicia. " Et veneruntadeum omnes fratres eius & omnes forores cius, & omnes qui cognouerant eum antehac, & comederunt cum eo panem in domo eius: & commoti ilint fuper eum,&confolati funt eum fuper omne malum quod induxerat Dominus fuper eum . &dederunt ei vnufquifque ouem vnam.&vnuf· quifque inaurem auream vnam. “ Verbum autem Domini benedixitnouiffimis lob magis quam principio: &fuerunt ei qiutuordecim millia ouiu,p, & fex millia camelorum, & mille iuga boum, & mille afina:. ioj. Tranflat.B.Hieronymi. : mus vbvh ewa r-asrxv iS-w * - > naism owi Γηό’Ο’ rnnNrrray Ninpn * 14 ! rjian pp.r“W’Wn αβι r-’ig»sj? αΐ’ί^ί Π1333 na» a>tfj Nisoa adi 1 ■ i · / ; · i T * *» ▼ ; · : ^vjs r-ftro n.TDKCDnS : οτηκ ,... .. _. αψηηΝί nxa ηχτ—ηπχ *h*k >nn * ■ Π1’3ΊΝ1*33>33ΤΙΚ1 ·ί’33Τ“ΐΝ i— ΙΝΊ > Ίι —13$ ♦ ΓΤΐΎΙ * j 4 Et fuerunt ei feptem filij & tres filiae. U * Et vocauit nomen vniusDicm,&nomen fecundas Cafsia 3 & nomen tertiae Cornu ftibij. i j 4 Non funt aute inuentas mulieres fpe- ciofie ficu t filiae Iob in vniueifa terra. De- ditque eis pater fuus haereditatem inter fratres earum. ϊ ί 4 Vixit autem Iob poil flagella hfc cen - tum quadraginta annis: & vidit filios fuos & filios filiorum fuorum vfque ad quartam generationem. * 7 4 Et mortuuseft fcnex & plenus dieru. mam j ap»3*?K rh nrn 13 j “pan np nsn^ri oiuii κρνρ xnnn Ditfi xam\ tqrn ποψ topi 14 {pmritf y voa Νζροςικ pmas pnV ann xy^x ^ ai^-j aro? *pn Nrfvatf xm rtamcte 15 i tsrynnjjsngna?nanipiJ?ni tmm ρίψ pyanm ntmKTpitpmwim i( ipai>ya^n»pawnmi 17 t 3 VK 13 D on nss^an by Piitao 0330313 $&ηκ dio 3 H 33 n» by p»i? an cai? ruiai: snpi by trwfrtin kti 3 iop>a nnao *;Va oia>S>a j—vbtcd nsin : nni?an yyy o $3 cnwip on *ton Sa .# » Ώ K 3 0. u o C; 4· Λ C tv K % t c α I IOB. 4 tres: Interp. ex Grac. Ixx. i o b. Naficuntur autem ei filij [extern & filia τ i >i I ίΐ B. μθίρμγινάίσις των ο * Et vocauit quidem primam Diem , at fie- ύ eundam Caffiam, at tertiam Amaltbsa cornu: j * Et non inuenta fiunt ficundum filias fiobis meliores eis in fiub cale fi i i Dedit autem eis pater bareditatim interfiatres. * Vixit autemfiob poflplagam annos centum i e quadraginta . O* asiditfiob filios fiuos & filios filiorum fiuorum quartamgeneratvonem. * Et mortuus efifob finior & plenus die~- rum . 17 14 * fifimrcij fi txmfi tfo) lida. ψι 3νΓατψς Τξβς' * ίκάλειΤΒ τΐω φρ πςάτϊιν ημί^μν , τΐω fi ί&- τίξβ,ν mmaJi ) , tIuj fi τβλτίώ άμ&λΰαίας χζρμς. * τΛς 3υ γαη^μς ίωζ βελ~ / > Λ * Λ· » 4 « / 4Γ Λ V . _^ . ·'. . ι7 τίοιζ dm$v b> τη ΰπνεμνόν. Urnis fi cwfifiiq ο π&τνξ χλή ξβ νομίΜ ον%ίς ά^λφοΊς. - * ίζγ)(Γ£ ο i®* μζ tIjju 7ΐ)\ηγΙω Ϊτυι sxcltv Tsomqtji- mfigt. yfii eUcA> id^dir φις) cund ψί (^τψνςτ^ν ψν ΜΠ$\ TSTOfrhjJ * £ (& πλνρΥΐςΥΐμζρων, CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. ' } Et fuerunt ci quatuordecim filij & tres filis. M Et vocauitnomcnvntusIamima,& nomen tecunda: Cafia, & nomen tertias Cheren-Hapuch. , ^ * ! Et non funtinuentse mulieres pulchra: ficut ίϊΐίς Iob in vniueria terra :& dedit cis pater earum hereditatem in medio fratrufuoruna, ’* Et viicit Iob poft hxc centum & quadraginta anni$.& vidirfilios fiios & filiorum iuoriim filiojsquatuor generationes, ? Et mortuus eft Iob fenex, & fatiatus diebus. FINIS LIBRI I O B; \ ■ ",; Ex REGIS CATHOLICI MANDAT O fiienediBus oArias afiMonUnus Tfih^recenfiuit firobautt^ %> λ (» m y «» 9 Φ .9 3 I <» c zSS PROLOGVS BEATI HIERONYMI PRESBYTERI IN PSALTERIVM SEPTVAGINT A. Salterivm Romasdudum pofitus emendaram; & iuxta Septuaginta interpretes (licet curfim) magna tame ex parte correxeram.Quod quia rurfum videtis,o Paula & Euftochium 5 fcriptoriim vitio deprauatum; plufque antiquum errorem qukm nouam emendationem valere: me cogitis vtveluti quodam nouali fciflum iam ar- uum exerceam; & obliquis fulcis renafcentes ipinas e- radicem;asquum eife dicentes,vt quod crebro male pullulata, crebrius fuccidatur . Vnde confueta^ praefatione commoneo tam vos 5 quibus forte labor ille defudaO, quam eos qui exemplaria_j> iiliufmodi habere voluerint; vt quas diligenter emendaui, cum cura & diligentia^ tranfcribantur. Notet iibi vnulquifque vel iacentem lineam, vel radiantia figna,id eft,obelos vel afterifcos: & vbicumque viderit virgulam praecedentem , ab ea vfque ad duo pun&a quas impreffimus; fciat in Septuaginta tranflatoribus plus haberi:vbi aute perfpexerit ftellas fimilitudinem; de Hebre is voluminibus additu nouerit asque vfq; ad duo pun6ta,iuxta Theodo- tionis dumtaxat editione:qui iimplicitate fermonis a Septuaginta interpretibus nondifcordat.Hec ergo St vobis St ftudiofo cuique feciife me fciens, non ambigo multos fore qui vel inuidia , vel fupercilio malint contemnere videri prasclara_>, quam dilcero: St de turbulento magis riuo, quam de pu- riiGmo fonte potaro. mmm luiuiwuunniinar mm Wmi 'mu m» u-.-thmwmirgLJbummM 0 C t I : t \ i i ) i| ili s j: \ ] i i i & jl 2 "9 PROLOGVS BEATI HIERONYMI PRESBYTERI IN 1’SALTF.RIVM Q_V O D TRANSTVLIT IN L A T I N V M IVXTA HEBRAICAM VERITATEM; v s e b i v s Hieronymus SopHronio fuo ialutem dicit.Scio quof- dam putare Pfalterium in quinque libros eife diuifum: vt vbicunq- apud feptuaginta Interpretes icriptumeft fpoi% 'fpoits ,ideil, Fiat fiat,filiis librorum fic.pro quo iri Heb^o legitur, Anien amen.Nos autem Hebraorurri aridoritatemfecuti,^ maxime Apoftolorum, qui femper iri nouo Teftamento Pfalmorum librum nominant, v- num volumen aridinius.Halrrios quoque omnes eorum teftamur aiidorum qui ponutur iri titulis^Dariid fcilicet Sc Afaphddithun, filiorum, Chore, Heman Ezraioa, Moyfi ^ &C Salomonis ^ 8c reliquorum, quos Efdras vno volumine comprehendit. Si enim Arnen, id eiEj Fideliter, pro quo Aquila, tranftuliri tts 7n-. in fine tantum librorum ponitur; & non interdum aut in exordio, aut in calce ier- monis iiue fententia, nunquam Salitator in Euangelio loqueretur, Anien amen dico vobis} nec Pauli Epiftola in medio illud opere continerent. Moyfes quoque &C Hieremias,S£ cate- ri in hunc modum multos haberent libros, qui iri medio voluminibus fuis Amen frequenter inferunt.Sed numerus vigiritiduoru Hebraicoru librorum^ myfterium eiufdem nu meri commutabitur.Nam &C titulusipfe Hebraicus Sepher tehilim, quod interpretatur Vo lumen Hymnorum,Apoftolica audoritati congruens,non plures libros/ed vnum voluipe oftendit. Quia igitur cum Hebrao nuper difputaris, quada pro Domino Saluatore de Pfal- mis teftimonia protulifti: voleqfquc, ille te illudere peri fetmories pene fingulos, afferebat, non, ita haberi in Hebrao, vt tu de feptuaginta Interpretibus opponebas, ftudiofifsime populari i, vt poit AqYiilam,Symmachum, dC Theodotionem riouam editionem Latino fer- mone transferrem. Aiebas enim te magis interpretum varietate turbari, d>C amore quo laberis, vel tranflatione vel iudicio meo eife contentum: vricfe impulfus a te· cui dc qua porifum debeo, & qua non poifum,rurfum me obtredatorum latratibus tradidi · maluique te vires poti|is meas,quam voluntatem iri amicitia qilarcre. Certe confidenter dicam ,Sc multos hu ius operis teftes citabo,me nihil duntaxat fcientem de Hebraica veritate mutaiTe,. Sicubi ergo editio mea a veteribus diferepauerit,interroga quemlibet Hebraorum,6c liquido per- uidebis me ab amulis fruftra lacerari; qui malurit contemnere videri praclara,quam diice- re,perueriifsimi homines .Nam cum femper norias expetant vpluptates, & gula eorum vicina maria non fufficiant,cur in iolo ftudio fcripturariim veteri fapore contenti funt? Nec hoc dico quo praceifores meos mordeam,aut quicquam de his airbitr erdetfahendum,quo- rum tranflationem diligentifsime emendatam, olim lingua mea hominibus dederim,: fed quod aliud fit ineccleiiis Chrifto credentium Pfalmos legere, aliud ludais calumniantibus per fingula verba refpondere.Quod opufculum meum fi in Gr^cufh, vt polliceris,traniiule ris,&: imperitia mea dodifsimos quofque teftes facere volueris,dicam tibi illud Horatianu: In iylnam ne ligna feras: nifi quod hoc habebo folamen,fi iri labore communi ijitelligani,, mihi vel laudem vel vituperationem tecum eife communem. Valere te cupio in Domino lefu, & meminiiTe mei. '* msm mm ii Bb 3 i !! ii ι&'α ι S χ ο^πΛ 7 ^XE 7 xnntf ■mpa · ΊΏ H X 4 ? α’ΧϋΠ “(7731 ρ>#ξΠ J 3 W>X^D’$ 73 tf 1 D 3 l ΐ¥3ππίπ’ΠΊ7ΐη3αχ'’3 * ' : '■· ' ■*· < ; f 1 l ' '■ : Γ77’71 CDW Π3Π’ 1ΠΊ1Π31 τ ;|Τ τ >Τ ν : ν J + · |ή;'ίΗ3ηϊ/κο’ρ uVbj/biwfiarvni * : πΉ’> rwwx *73ΐ SunxS inVjn ιιϋη iniiiiain^pNvbiOSOO^OTnprK? * D*tomu 3 pa 3 C 3 'j?^niCi 3 vtiV , | 3 - l 7 ^ 4 I C3*|3>T2f I Π1?3 natin o*gifj ipai a»gHi’ η·π nin» rivo 4 3 : pmsn* craxSi c=3’ia ioti naV 4 -*?g im-npii OTjfnfj χτχφο 'lixw 4 iinnro^innln’ I · ; - : τ : U3B n3>S'W1 ΙΡ’ΠησΕΓΠΧ .—ipD33 4 I -V * v l’ S *“ 2 Λ·· i v l T i - i\ :ia*n'3j? :iaS' 2 j?V” 3 iNpro’aw 33 '£n ’ 4 1 1Ώ7Π3’ 131ΊΠ31 13X310’Sx 737’ TX 4 i ηρτ| 5 ρη \v'jN Π7Χ ’J3 ^X 7DX ΠΐΠ’ ph^X Π730Χ 4 n’mV’Cji’n I , · : · .· 333*13 i—unxi uaa jxv 4 τ ·. - } λ *·* -r - ΐρχ-*ρ 3 Χ - lasiumsi^SasVmmwa cujhn 4 » I - · : ~ : j·· ν·* Λ·* : - v j ·· : ·· ;v ♦ nx ’D3fr 17D1HlS’3fr Π mSd IWl 4 >0 :n7rni7’Mnx7’3nin’-nxn3j; * *» uyapngy^STcinnsxny^-isnd-ippi * .. i13*D1rr^3*iteNS!13K f s a L τ e r i v M. Tranilat.B.Hieronymi. LIBER PSALMORVM. PSALMVS I. E A T v s nyir qui non abijt * in confilio impiorti , φ* in Via neccatorum nonfietit, £> in athedraderiforum non fidit. ■ Sed m lege Domim uolunto* eius, & in lege eius medi- 3 tabitur die ac noBe. *Et erit t an quam lignum tr an (plantatum mxta riuos aquarum, quodfiu Bu fuum dabit in tempore fuo , φ» fiolmm eius no defluet omne quod fecerit prosperabitur. 4 4 Non fic impij ,Jed tanqmmpuluis quem j promit uentus. 4 Propterea non refurgent impij in iudicio , neque peccatores m congrega- 6 tione iuflorum. 4 Ghiomam ncflcit Dominus yiamiuflorum , & iter impiorum peribit. PSAL. II. i Q Vare congregaueruntgentes 3 et tribus me- ditabuntur inaniat t 4 Confurgent reges terra. & principes tra- Piabunt pariter aduerfus Dominum e> aduer - } fus Cbriflum eius . 4 Dirumpamus njmcula eo- rum , & proijciamus a nobis laqueos eorum. ' 4 4 Habitans in colis irridebit ^Dominus fub- fannabit eos. s 4 Tunc loquetur ad eos in irafua 3 & in furore fm conturbabit eos. 6 4 Ego autem ordmaui regem meum i fuper Sion montem fanStum meum. 7 4 iA munci.ibo Dei praceptum : Dominus dixit ad me : Filius meus es tu, ego hodie genui * te. 4 ^Pofittla a me, φ* dabo gentes haredita - tem tuam, (fg pojfejfionem tuam terminos terra. 9 4 Franges eos in <■virga ferrea , <~ut vas figuli conteres eos. 10 4 Et nunc reges intelligite, erudimini iudi- ces terra. \x * Seruit e Domino in timore 3 ftfl exultate in tremore. i z * Adorate pure,ne forte irafcatur, φ* pereatis de ia, cum exarfirit pofl paululum furor eius: beati omnes qui ferant in eum. t=nnn i fil |Hn3 kS lisaw^n^aya^aonapxT ίο »£πο hy ^Si^o νπί. } j iSSi do\> ]T\d ππηινοί nniyoiyn *. * i oyi njipirm isviod \rhti iyupa sS 4 : nVyoi “truo aVaVpa iiaSaS Soi ρηρηΊ«ι , ρ.7^Ί ; pnnrnx»« oao iVjt Vido 6 i »|?nsn p. inyipa ’νοπι sna wn ot»a ρσιρ» nS jo Soo 5 o j aainniyiyiaT oy iif jdSi o“p «ΉΡ 1 ? xana paanny sya^ φα ρριρ 1 j Nnipnp paaap ν’ονι t ;poy ptoaania noS r jpnV^nT^nNapipyjnTNipujaann 4 j pnnjVipitti n'.i|o piVoai prprnpN n» ypna papN 5 ιπηηπρ Ίον ’p No>p snWa ’ynpx 7 snpap aio jni' hy ηηυρι φο waa njni 6 : paVnai nnaai nspna pn 1 ? hha \jaa 5 paaann 9 t sya» »£i;p K»opy joni op 8 j ^na pa soi» iHno ri^st Λ m νον 1 ? aaa o’an 'V Ni^naaipDappnSfi 11 .‘NyaNiaiaaNniaao^apiSatpNNoVpiyai 10 : p 3 'JT? 0 D apaa jno *^aa K^naa tncnna γη j nao’p? paaoa hfi ao nipn a’yia am«a *ntoq Nnai? paainrn nai χφη hooVn iSap 11 s Nn*naa Λνι Interp.exGrac.Ixx. ‘psalter. PSALTERIVM. Ffalmus Dauid, fne titulo apud Hebraeos. PSALMVS I, : ‘ eatvs vir qui non abiit in cofilio impiorum, & in yia peccatorum non ile-^ tit, & in cathedra peililen tiaenonfedit. , s Sedin lege Domini voluntas eius,& in lege eius meditabitur die ac node* ‘Eterittanquam lignum quod plantatum eft iecus decurius aquarum, quod frudum iuum dabit in tepore fuo: & folium eius non defluet;& omnia quacunque faciet,profperabuntur. ‘Non fic impij, non fic · fed tanquam puluis quem proiicit ventus a facie terrae. ‘ Ideo non reiurgent impij iniudicio,neque peccatores in confilioiuftomm.‘Quoniam nouit Dominus viam iuftorum, & iter impiorum peribit. Pfalmus Dauid. ii, Q Vare fremuerunt getes, & populi meditati funt Inania? *Aftiterunt reges terrae,& principes conuenerunt in vnum, aduerfus Dominum & aduerfusChriftum eius. ‘Dirumpam 9 vincula eorum,& proficiam 9 a nobis iugu i piorum. 5 Qui habitat in caelis,irridebit eos,& Dominus fub- fannabiteos.‘Tune lqquetur ad eos in ira iua, & in furore fuo conturbabit eos.‘Ego autem conftitutus fum rex ab eo fup Sion montem fandum eius,‘Praedicans praece- ptum*Domini*. DominusdixitadmetFi- lius^ie 9 es tu, ego hodie genui te. ‘Poftu-. Ia a ine, & dabo tibi gentes haereditatem tuam,& pofleisionem tuam terminos ter- r^.‘Regeseos in virga ferrea,*taqua vafa fi *$7m guli cofringes eos. ‘Et nunc reges intelli- gite, erudimini omnes qui iudicatis terram. ‘Seruite Domino in timore,&exilitate ei in tremore. ‘Apprehendite difei- plinam,nequandoirafcatur Dominus, & pereatis de via iufta. Cum exarferit in bre- 1 ui ira eius j beati omnes qui cdfidutin eo. "T A Λ T Η P. μβίρμηνώσις o. 191 Aft.fc. Heb.iA Aft.ij.c */ii» IO f ΑΛΤΗΡΙΟΝ. Παλμός id δαυίδ^,φυεπίΓζμφι&’παρ ε&ζμίοις; t .. a. i %τζ>\· .Αχάι>ι(& φνηξος ού επορ&ίδη άς βα λη άσεζων,χομ αν οό'ο αμαρτωλών εςηβ Sdn χαύεδξα Μμίψ GMauufo- Qav. * ά M’ navid νόμω κυρίου τ λημα αυτδ,χσ) αν id νόμω curti? μελε- 3 τησα ήμεςμς γμι νυχτς. - ■ ^ ‘jgtj \ςα\ ως r ζυλ^ν τ τϊε- φυτ&νφρον σ^μ τάς δίεζδδοις idv υπάτων, δ τν χϋψίδν ώιά δωσα αν χαίρω amd, (c τ φύλλων curteefa ϊχτνρ- ρυησε^, ημι Tim% oret αν ποιη, χατώοδωθήΟεζ). 4 ουχ ούτως (μ) ασεαας,αχ %τως, αλλ η ωσα χνας δνί7ΐ£?πΙαδανεμ(^’}κτάίΐίτζρσωπουτηςγης. i Ν ' <7" Γ > > /Γ* ’ ρ ~ ) . ’ I ’Μ ι ί οι cL (9ότ 63Χ MctrnigncLi ασεαας αν χ&σ4 ,αόεα- μαρτώλριάτ βουλή dixcum. - c i οτι γ,νωοηα od^ov άϊχαίων , bdbg οίτζβων * Ψαλμος τά I cwtb{ . 0. ΪΡΛτίξφρναζαη/ sSrn λαοί, εμζλίι yiQouii Kc#ctj t * πιτμςι) rw (φ) βασιλείς Ί '/Υΐς,πμι @ άρχοντες ον- VYixdnCd/J dm^scwv , ^ κυ&ου χομ %?χξΐςοι? 3 αυτί?’ i dlwppritzojySfj cilr δεσμούς. dmSv, ν,μ) )mp~ (μψωμψ αφ’ϊίμψ’τν ζυγόν dmdv. 4 * ο χάσικων αν ου^μνοΊς νχγι7\ΰ(Ύ) αάτις , (£ ο χΰ- 5 όΛίμνχτη&ίί ωοτμ. 5 1 ί°ί ε λαλησειητζβς ουυόίσ αν opyti auutd, xgujbrtd 6 %μώ curte Ίμ,ί&βίβ ουότις. * 1?ω $ χατεςάΟΙω βα-> 7 σλ&)ς \z*r’ dirdSdn σιων οο^ς ν ατμόν cum?, * δίαγίελ- λων τ σΰξβςαί'μα xvgm. χν&ος αίττε c®Q)g με,ψς μ* ύ 8 σν, είω σύμεαν γε^ννιχάσε. * cutwcoi Ttwp εμοδ,(ζ δωσω Qi εθνν tIw χλ^νομίουν Ου , xgj\ τίυυ χατάχεσίν 9 Ου r (c/L τήξ<μΟ d γης. * ποιμουνείςαυάχτ cv ράζδω ο σιδ)ηζμ, ως σχάίη χε^μμεως σαυτζ/ψειςαυτις. \cq νδν ζασιλας συυυετε,η’ΰαδ^ό^ητε τίάνΰτες οί χ&νονίες την γην. ι * δαλάδσαίε. id χυξ)μ> αν φόζω, (c άγαλλιαδδε ώττοδ t αν τςόμω. *δξά<ζοί& g παιδείας,μη ποτέ όξγι&η χυ&ος, (£ )κτολασλε δΐζοδ οδδίχοάας. οτ<Μ) cmxcwQyi αν τάχα δ %υμδς curti?, μαχάΐίοι παΑες @ πεποιύότες \π cwvd. 1 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO, In librvm psalmorvm. b. aria Montano interprete. Eatitudo viro qui non iuitin confilium impiorum,& in viapeccatorum non ftecit, & cum focietate deriforum i?on iedir. * Sed in inftitutione ©omini voluntas eius, & in Lege eius meditatur die ac nodte. 3 Et erit tanquam arbor qua: plantata eft fuper riuos aquarum , cuius frudtus matureicit in tempore futi, & folia eius non 1 defluunt, & omne germen eius quod germinat, granefcit&proficit, 4 Non fic impij, iedi^utftipulaquam proiicit ventus. 5 Propterea non confifte^t impij in die iudicij magni, neque peccatores in iocietate iuftorum. ‘ Quoniam manifefta eft anreDomjnum via iuftorum, & via impiorum perdetur, PSAI. II. ' Q Vare fremunt populi, Sanationes meditantur vanitatem? 1 Confurgunt reges terrse, & potentes conuenerunt in vnum, vt deficiant a Domino, & certent cum Meifiaeius. 3 Dicunt, DiiToluamus vincula eorum, & proficiamus a nobis funeseorum. 4 Qui fedet in cxlis,ridebit; Verbum Domini fubfannabit eos. 5 Tunc loquetur ad eos in fortitudine fua,& inir^fua interturba- biteos. 6 Et ego vnxi regem lneiim,&conftitniipfum fuper Sion montem fandum meum. ? Recitabo Dei padum.· Dominus dixit mihi: Dile&eficut filius eft patri, tu mihi purus es, ac fi die ifta creauiflem te. 8 Poftula a me, & dabo diuitias populorum hxre- ditatem tuam, & ροίΓεΑΐρηεηι tuam fines terra. *■’ Confringes ipfosvelut in virga ferrea^tanquam vas fidlileconteres eos, Et nunc reges intelligite, recipite eruditionem duces terra. " Seruite coram Dominoin timore, & orate in tremore. * Recipite do&rinam, neforte irafcartfrf & amittatis viam .Cum exarferit paululum furor eius.· bonum omriibus qui fperant in verbo eius. Bb i Λ i * Χ 92 D’bnn * * ! 133 CjftOTK ! >320 1ΓΠ33 lllS Ί1010 * j · *r ; — v ; ■ ; tj j a* ▼ i *Z ; *Sj? D’0j3 ο»3ή ns ιητπο nw a’nSfcq $ nnjhp* γ& vt /φ onnk o*xj :n£/iiianavii33Hi?3panin’nnxv :nSp ^ : nbowfiinD πιηρκ ’?ip :>3dod> mrv *a mpn mic/^vra^ >3K ! ^ΐηϊ/3’301^Κ DJ/m331D 7 ,^3ΤΙΧ η’3ΓΡ3 ^nSfcJ ’3{?>ίΗπ Π1ΓΡ npip 1 8 Jfll3WaWV310*r6>3’K * χ :j — · j* t : <.·· · · av j ~ : ! r~bo ^narp tjajpi? r—iiw*n r-rirr 1 ? 1 > T : yrh Tiara nii»3)3 nsaaV * ■ j· x : i ; · · ; · ~j'· - ■· “ »:jn *V rnmn m >pis >n5« '*mp »inp3 8 · pn pnnNir) nsW? > 313 ? nor·® pnbja * » jn^osTD ironn ■*· j v ^-r 1 I; - ; ytiv' rtirv iS' τοπ mrp nbama lini * 4 8333^3 lieamBnjrSNi im ! iv^mpa > ί rnSp 101 * 10333 ^ 0 -^ ipiinfSKinp 3 ipir’n 3 nn 3 i * 11K 13’SjTnD3 31t313KT">0 CD^OK 0>31 4 »·■ j_ ,. ! i— ήπ; rpjfl : «η osm*m cun ni?a raSa nnaw nnra 8 « |V JT * « \t x j ··*·*·*: JT ; · -» J- T mn» πηκ ·»3 w’Ki naaw twdiSm 8 Jt · ^χ - · \jt · ; yt ; ; v ▼ : - ^ l i—1 ; >33>OTI nD3^ TD 1 ? : *mS nara rnWun-Vii reaa 1 ? 8 - V T AT X : *i*an r-u’3 mn* ϊ—οίνπ ηοκ 8 I* · x -i* λ τ i v-x :Si*sm^’^f<’3 ’Π^κι φο'ϊηφ SipS nrwpn* ^Kn|i 3 >J*ipj?Bwrn|j' 3 nin* 8 I'·' - -: p s a l T e r i v m. Tranflat.B’.Hieronymi. * Pfalmm 'Dauid cumfugeret a ftcie Ab~ falomfilijfui. vsal. i i i. jy Omine quare multiplicati funt bojles mei? multi consurgunt aduerfum me. * 4 Multi dicunt animae mea: Non efl falus 3 4 huic in Deo.Semper. *Tu aut e Domine clypeus circa me gloria mea φ» exaltans caput meum. 5 4 ZJoce mea ad Dominum clamabo j & exaudiet me de monte fanSlo fuo. “Semper. e 4 €go dormiui & foporatus fum\ euigilaui 3 7 quia Dominus fufientabit me. 4 CNon timebo millia populi } qua circundederunt me. 8 4 Exurge Domine , faluum me fac Deus meus 3 quia percujffti omnium inimicorum meorum maxillam 3 dentes impiorum confegtfli. 9 4 Domino falus 3 fuper populum tuum bene- diSlio tua. Semper. i - *Viffori in canticis 3 pfalmus Dauid. PSAL. IUI. 1 ^ j f(l loc ‘ inte me exM di me Deus iufiitia mea 3 m tribulatione dilatafi mihi : mijerere mei 3 et 3 exaudi orationem meam. 4 Filpj njin rvf quequo inclyti mei ignominiose diligitis ^uani- 4 tatem 3 quarentes mendacium?Semper. 4 Et cognofcite quonia mirabilem reddidit Dominus fanclum fuumiDns exaudiet cum clamaueroad j eum . 4 frafcimini & nolitepeccareiloquimi- niin cordibusnaefris fuper cubilia <■vefira , φ· e tacete. Semper. ( 4 Sacrificate facripcium iuf iti confdite in Domino. 7 4 OMulti dicunt: 6)ms oflendet nobis bonu? leua fuper nos lumen njultus tui Domine. g 4 Dedif i Utilium in corde meo, in tempore f umentum eorum & vinum eorum multipli- 9 cata funt. *fn pace fmul requiefcam & dormiam , quia tu ‘Domine ffeciahter jecurum habitare fecifti me. x 4 ZJiSioripro hereditatibus 3 pfalmus Da- uid' PSAL. v. i Erba mea exaudi Domine 3 intellige rugitum j meum. 4 a Aduerte ad -vocem meam- 3 mane praeparabor ad te & contemplabor. aum potnpy^O * pi^rPliiirro^oryiipnoaw 1 i ni? mVpN npyp inV κηρψη 1 J n , ?meo’ni t 7 v l 73 i?’ : ’W»’n*ti 5 ’ l 7 i? 5 *. iipnnnai iSp Dnn msi 4 *. pVyS nS topa j wyqm nnp πιο π pooy jipo nS 7 5 *n* ^op «n Vido niyns n?p*ii nppu» njn 6 j vtfyh 9 t snnnn φ’ρητ ρπηρ* 1 ? Sy^ya *73 ^n*na dtik in’ pnsDip * ^NnmasNjpyny^nipnvi^D^^aSaipiniSirnv? 1 j ηη^'ρπηψη ttnyn Sy snnp 1 ? 1 1 ! pp^yV 4 n^HyVMiaispynnNnipnDponnnNniyWNVnjpisnp^iopNujpNm 3 : om jiDiirp by Asn.ioaVa ppSwrii ppfia |iapiya nog ponn nao iyn 5 t nb nnp>pa ifh wnibx *?aj2 »«»ab NTPO •»p^Naas 33 qn*ippoN^pyup 7 ! * 7 y iiapi κρ/η: npaja paS a*pnn'i urna 6 jpp^NniivpDTHlpisi *y p 3 s*i bwo ^loasi pna nbm 9 j lyup ρπηοπι pnn.mya \vy \d 'ibn snn nan’ s p» ^ss aap ίιπ 3 s 3 * 7 y π ppjianinivnaVTnVaV P^^i^DiaNinVNpaVpiniya^pVpirx } 1 jnnVNrinapnj^n^ysnap^ 1 ppnpKi^nipniDSisafifa^pyQ^Nasp^ 4 a.Re.i) 1 % & •«rmi- tiim Interp.cxGrac. Ixx. psalm. nr. Pfalmus Dauid, cum fugeret a facie Abfalomfilijfui. psal. i i i. J^Omine quid multiplicati funt qui tribulat me ? multi in iurgunt aduerfum me. 4 Multi dicunt animse mce:Noh eftfa- Jus jpfi in Deo eius. 4 Tu autem Dne fuf- ceptor meus es,gloria mei, & exaltans caput meu. 4 Voce mea ad Dnm clamaui, & exaudiuit me de monte iandlo fuo. 4 Ego aute dormiui & ioporatus ium.* exurrexi, quia Dnsfuicipietme. 4 Non timebo millia populi circundantia me : 4 Exurge Domine,faluum me fac Deus meus. Quonia tu percufsifti omnes aduerfantes mihi fine caufi,dentes peeeatoru cotriuifti. 4 Do- mini eft ialus,& iuper populum tuum be- nedi&iotua. In finem in * hymnis pfalmus Dauid. PSAL. IIII. £ Vm inuocare ego, exaudiuit me Deus iuftitiae meae: in tribulatione dilatafti mihi. Miferere mei, & exaudi orationem meam. *Filij hominu viquequo graui corde? vtquid diligitis vanitatem & quaeritis mendacii#n? 4 Eticitote quonia mirificauit Dris iandum fuu; Dns exaudiet me,cum clamauero ego ad eum,*Irafcimini & ηθ - lite peccare : quae dicitis in cordibus ve- ftris/ in cubilibus veftris compungimini. 4 Sacrificatefacrificium iuftitiae, & fperate in DnoAMulti dicunt:Quisoftedet nobis bona?Signatum eft fuper nos lume vultus tui Dne: 4 Dedifti laetitiam in corde meo. Afrudu frumenti, vini, & olei fui multiplicati funt. 4 In pace in idipfum dormiam &requiefcam. quoniam tu Domine fin- gulariter in fpe conftit^iiftime. > 4 * Pro ea quae haereditatem confequi- tur Pfalmus Dauid. psal. v. ■y Erba mea auribus percipe,Dne,intelli- ge clamorem meu : 4 Intende voci orationis ηκς rex meus*& De 9 meus. Quonia ad te orabo Domine: 4 Mane exaudies vocem mea.Mane a$:abo tibi &'videbis me: 7 'P A Λ T Η P, μβίρμή’ώσίζτων o 29 3 J * * Παλμός raf όοωίό, οπότε άπεόίό'ξασχεν 'im olieizrii y. 1 * Κυ&ε τίε TftnStwdncrav @ $λί£οντες με j πολΤ^ίϊ } επανιςσυψ) επ εμί' * πολλοί λεγουσι τή ψυ%η μου, G2X ’in νωτηζία cLm$ca> ιύ S-ee$ ώ/τ$. όιάψαλμα. 4 * συ q χυ&ε αυντιΧήπ{ώξ μου ei , ό^όξα μου ψ) υψών j rlw χεφαλϊιυ μου. '* φωνή μ « χυ&ον νχε·> Χζμζα, νμι επήχ&σ-ε μου οΐζ ό^βΐς ciyiou curd. * * ii® ο c Μοϊμν&Ιψ ngji ύπνωνα' cJinyspSbjj , οτι χυ- ? Μτιλήψεί&ί μου. * ου φοζγ]^ήΟμα\ )χπο μυ&ιά- όων λαοό, τάν χυχλω συυϋεπιτι^εψψων μοτ « * αΛ>άςα χυ&ε, (ωνόν με ο %εός μου' οτι συ' επά^ζας πό$&ς dRr εμβ ραίνοντας μοι μαόάίως, οόόιί&ς άμα/ρ- 9 πώλων σιιυετ&ψας' * 'SJ κυ&ου ή Qmyita . , χο>) <Μι τν λαόν 6υ η 4ϋλ9>ία Qov. 1 * Ei? ν τίλ^ςίνυμνόις ψαλμοςτάόουυίό. ό'. * Έντά οΒιχοιλώ&αίμε eisal. xu. D Omine quam multi funt infeftatores mei i multi furgunt aduerfum me. ! Multi dicunt animae meae: Non eft redemptio ei in Deo in aeternum. 4 Et tu,Dfie,fcujum fuper me, honor meus, & exaltator capitis mei. s Voce mea ad Dominum orabo: & recepit orationem meam de monte domus fanduarij Iui ina:ternum. ‘ Ego quieui & dormiui, euigilaui.quoniam Deusfuftenta^jtme. 7 Non timebo a myriadibus populorum qui circumcirca coadunati funt aduerfum me. * Surge Dne,redime me Deus meus,quoniam tu percuilifti omnes audores inimicitia: mex fuper genas eorum.dentes impiarum confregifti. ’ A facie Domini redemptio,& fupe^populum tuum benednftiotuainxternum. ^ 1 Ad canendum fuper ncghinathjcanticurn Dauid. psal. urn I N tempore orationis mex recipe a mcDcusiuftitix mex, in tempore anguftixdilatafti mihi. mifefere mei, &accipe orationem meam. * Filij hominis vfquequcdionor meus ad vituperium? amabitis inania,quxretis mendacium in xternum? 4 Et fcitote quoniam iepara- uit Dominus mifericordem fibi/Dominus accipiet orationem Dauidiscum inuocauerit eum. 5 Contremifcite ab illo, & ne peccetis: dicite orationem veftram in ore veftro, & petitionem veftra in corde veftro, & orate fuper cubile veftrum: & mementote dieVnortis feniper. ‘ Domate concupifcendas veftras,& reputabitur vobis ficut facrificium iuftitiae: & fperate in Dfio. 7 Pluresfunt qui dicunt.'Quis oftendet nobis bonumrleua luper nos lumen afpeitus faciei tus Domine. 8 Dedidi lxtitiam in corde meo a tempore quo frumentum eorum & vinum eorum multiplicata funt. 5 In pace fimul accubabo ac dormiam, quoniam tu Domine fingulariter fecure iedere facies me. 1 Ad canendum fuper choros, canticum Dauid. psal. v. & Y Erbum meum aufculta Domine,intellige defiderium meum. 1 Auiculta vocem petitionis mex, rex meus & peus meus, quoniam coram te orabo. 4 Domine mane audi vocem meam j mane ordinabo coram te, & refpiciam. Bb 5 19 * V Suriri ίΐ?Ί 3 |^>φηι$ι»^Β( 7 Λ Μ $ ι, 3 ’ 'Ss mSo ΐ' 3 'j? iiA a^Vin isswn^ 1 i ρκ tyh : nirpagiv itaioi ο^τ^κ ara nai laan 4 -bx mnnm :yv3 κΐ3κ rppn ain 4 :qn>n; 3 ^-]p;V^n T^innw ]γώ ^ήριή wifnw * mnr-Dp ητιπ aaip mia^iraa ’3 4 ; ρρ^π! cowH etfia 313 anm$op iSa> a^nSai 'opnewn 4 * * : 13 ΤΤΤΉΊΟΠΗΠ dnw iD’Sjqpni urv dSii/S ^Dirr^ainnw 4 qaw naipynpnmvamn^pny^iannm'^ 4 i imb hdtd ntfrawn-Si/ mr α iroaS 4 jaipr ibrara πιγρ axfinax *Λβκ >a mrp wn ΠΊΓΡ, 4 t i ’ayp l T T : >nmy mn> ήκι ika nina: >£δη 4 jr «r r - » ; >1· * ; A ; jt «*; ; · ‘ ; ' ;i qipn \yzb pswiri nppj πΛπ πνη’ naip 4 j ns Vfea ηΐ3Τ rnpap»»a 4 ’nDarnS’S- 733 nnw OTia^nj/y 4 *· τ · ».i * i "*·.· : - · T ; - μ · :«-* :rnoa^mij;wai 3 ^ ,· : - - :- ·- ·. j niir733 nfjn? vpg dj/sb w? 4 ^ipninf vpvy px^j/r*?? papmp 4 1 V?? ': np> ’fiVsn m'rp inann mn» ynv 4 ; ym manati?* ’ 3 ’&rSa ϊκβ *ibna>TO 3 > 4 - |T 1 >■ \ * t>T ; I 5 .T :i -< -:■»··! ' '·* psaltehivm. Tranflat J^.Hieronymi. 5 4 Quoniam non Dem volens iniquitatem tu: nec habitabit iuxta te malignus, i 4 Nonflabunt iniqui m conifeFtu oculorum, tuorum : odifli omnes qui operatur iniquitat em . 7 4 Perdes loquentes mendacium, virum janguinum dolofum abominabitur Dominus. s * Ego autem m multitudine mifericordia tuae introibo in domum tuam : adorabo ad templum 9 j an edum tuum in timore tuo. " 4 Domine deduc me in iuflitta tua propter infidiatores meos: i o dirige ante faciem meam miam tuam. 4 Non εβ enim in ore eorum re Sium · interiora eorum infldue fiepulchrum patens guttur eorum: lin- i \guam fuam lenificant. 4 Condemna eos Deus , excidant d confliis fluis Juxta multitudinem fle lerum eorum expelle eos, quoniam prouocaue- 11 runt te. 4 Et laetentur omnes qui ferant in te , in perpetuum laudabunt ; & proteges eos y (dfl laetabuntur m te qui diligunt nomen tuum. 1 3 4 Quoniam tu benedices tuflo, Domine/vt flcutoplacabilitatis coronabis eum. i 4 Victori in pflalmis fluper oEiauam , pflal- mus Dauid. v i. i Omine ne tn furore tuo arguas nif , neque in 3 ira tua corripias me. 4 Miflereremei Domine quoniam infirmus flum: fana me Domine quoniam conturbata funt ojfa mea. 4 4 Et anima mea turbata e fi alde , {fi) tu j Domine rvflquequo ? 4 Conuertere Domine Λ erue animam meamflalua me propter mi fler icor- 6diam tuam. 4 Quoniam non m morte recordatio tui:in inferno quis confitebitur tibd 7 4 Laboraui in gemitu meo } natare faciam tota no cie leiium meum. } lachrymis meis ftr»tum s meum rigabo. 4 fahgamt pra amaritudine oculus meus y conflumptus fum ab amiuerfis ho- 9flibus meis. 4 Recedite d me omnes qui operamini iniquitatem , quia audiuit Dominus vo- o cem fletus mei. 4 aAudiuit Dominus deprecationem meam j Dominus orationem meam i fufeipiet. 4 Confundantur conturbentur ‘-vehementer omnes inimici mei : reuerfantur & confundanturfubito. 10 2 I □i nn i tutulianw rm Nytfna nSs nViSdo ; *ΐ|?ψ n:iy Sa r\xw ^*y VajPjgyVno innyo! nS * i «Sam 1 ? τΰοκ Siyx pnia uiop ty w * i «i pirv dj η.ψ v)ps «nia finonixn 7 IO t » 021 ? Π?. 0 »nn?u>nV«3ip ·|3|?*ΐϊ3>η:Ί3Ϊ«» 9 φΡ'03ί·ηα ovis pnVSijnK yirvTV? pnoSo \d p*7»an» snV; pnV 3’n T1 tpyyup ρηρψ’ 1 ? pnpna π’γδ bvw rj^go npsn Wo 15 i ΐρψ Τ.φ’ί?? pnian ρ'ί ι»^ pnatf» t=hy) po’03 papo Sa panp il j n/nan tcjyg «3 d κρηη γη i v x »n’'T)? 10^1^ «Vl' 1 1 1\*Λ 6Syg bp NinS pVngnn prina·» 11 ; j miVi· Vap »; inyua γ ^1i? ; ϊ’Ρψ 10 " ! " 29 5 Ko.j .t>. nsmnn * Mimi- BlbiU Inf. 17 . \& , MaW.t & ii.A. Z.uc. 13 . • velli· uma Interp.exGrax. lxx. . psalm. vri * Quoniam non Deus volens iniquitatem tu es. ηδ habitabit iuxta te maligni *neq· pe,rmanebut lmuftiante oculos tuos.Odi- fti cimnes qui operatur iniquitate: s Perdes omnes qui loquuntur mendacium, virum ianguinu & dolofum abominabitur Dns. 4 Ego autem in multitudine miiericordiae tuae, introibo in domum tua; adorabo ad templum fan&u tuu in timore tuo. s Dne deduc me in iuilitia tua, propter inimicos meos dirige in conlpedutuo viam meairh 4 Qupniano eft in oreeoru veritas,cor eorum vanum eft.fepulchrum patens*guttur eoru,linguis fuis dolose agebant: *ludica illos Deus. Decidat a cogitationibus fuis: fecundum multitudinem impietatum corii expelle eos, quonia irritauerut te Diie. 4 Et lastenturomnes qui fperant in te,in ξ- ternum exultabunt, & habitabis in eisi Et gloriabuturin te *qui diligunt nome tuu: 4 Quoniam tu benedices iuftoDomine,vt fcuto bonae voluntatis coronafti nos: 4 In finem iiThymnis pro odaua Pial- mi$ Dauid. v 1. J^Omine ne in furore tuo arguas me,neque in ira tua corripias me. 4 Milerere mei Diie,quoniam infirmus fum; filname Diie,quoniacoturbatafiint oifa mea. 4 Et ala mea turbata eft valcle, & tu Dne vfque- quo?*C6uertere Dne/eripe alam mea.Sal- uu me fac^ptermiiericordiatuam: 4 Quo* nia 116 eft in morte q. memor fit tui: in inferno aute qs confitebitur tibi? 4 Laboraui in glmitu meo,lauabo per fingulas noiles ledu meu,in lachrymis meis liratu meu ri eabo. 4 Turbatus eft a furore oculus meus, , inucteraui inter oes inimicos meos. Duce f dite a me omnes qui operamini iniquitatem,quoniam exaudiuit Dominus vocem fletus mei. s Exaudiuit Dns deprecationem meam,Dominus oratione meam fufcepit. *Eiubcicat& c 5 turbetur*oe's inimici mei: conuertantur & crubefcat valde velociter. E ΑΛ T Η P IO N, μΖίρμύνώοίςτων ο 10 η I ο I I 5 * οτι ού%) Βεος ^ίλωρ συ d λI naqomtrei Gi 6 (^, * ovq Λα μφιοΰσι αίφάνομοι χατ%· VM71 τζΙίΡοφΒαλμ^ Qv. εμίση] (jug πάΜμ.ς gKt εξγαζο- 7 ρ^οις tlw flk) ομι<&υ’ * '^πόλειςπά/ίΟ^ς ct\y λα- : 7^ίθ>%ίς τ φε $(^. di/vJ^a αίμ άτων ήφ $ολιον β$\,ί- * λύατε) χνμ i©- 1 . * έίώ) q αν id 7thv$ei %3ελεοΐζ Qov j ά(τελζν(ί>μ&ι elg τρ οίκον Gu, (α^σκνυυήσ'ω <®ζ)ς vaov ά- 9 γόν Gb αν φοζω Gv. i χν&ε ού'Ιγηο-ον με αν τη Λ- xcuocruun Gv , cvaxa τάν ε^Βρωνμον κατενΒ\μνον ανω- > ο 7τιον Gv τίω οδόν μον. * οτι ebc εην άν τύ ςόματι αχ>- τάν αλι&«α, η κουρεία tmdv μα^ια . τάφος άύζωϊμί* νος ο λομ>νγζ ωπώνφίμίς ίλώοτουζ dmSv Ι^ολιο ^μ * * άξμι/ον.αό$ν· 6 Βξός . }xm7rzs'$οχίας \- ςεφώ^αςήμάς. Εις τ ηλ©-' ον υμνοις νπζξ της ογζφ,όης ψαλ- μοςτά τά Qct- νάτού ο μνημονίων Gv , bi> βτά ah τις οζομοΤ^γητε- 7 %liGi) * οΜοηατα αν τά ς-αναίμω μον } λ^νσω χαΒτ’ ε- χάςίω pvxfy τίω xhlvlw μου, av iazpv * X I * xi * Ij M H ^lirnni'Vy min>S ιεγί w thS \vx& 4 1 wpn? ^irSsa ’3iWin >n>on rpmSi* min> *■· * · t · ·Γ' · * Λ* τ *| ; · V«l Jr * : ’jS’sm • r · - : \ Wa pan pis ^sj ni"jK3 ?ρΌ>η2 4 ‘>333 ^^πε^-ακ nNi ! Wr°^ ’Π7Κ nin> 4 t apn mitf nyVn&ri jn >aW *iiSaroK 4 * ι Η1Π31”Π^Κ^ΡηΤ13έ?’1 , ϊ?ΐ13 ι 3’1Κί)η·|’ * « ! riVp ^3©nsi?S m.ijjiH-iis irroga χ^3π^Ν3'η1π’πριρ ! in^uaiya^ii r j · j·* i · - ” ί fDiw DinD^ n^jri psiDn anaxb mm 4 \hn >an3i >p“i!?3 nin> >:u3^ D>py j>i> fnn> 4 ΠΊ13 1 ? pplpH2? $3ΙΎ|□’^η'ΡΊΚΓΊρ^ 4 10 “ φπνα’π^ηι^ί j φ^ρ^ψή C2\rhfby vaa J Di>"^33 OgT Ski pn? USitf DWK jrai3>l^iiiOTp*^ipS> 13^113^>^S“D^ : tyarcD^Vf? wfrin iB^Bpgnfo 4 iWiSnSaymnTjifcrSsmnan 4 \by& ηΠ^3 7Ϊ·’ίΐΠΊ3π·’7ΠΊ3Ίΐ3 4 y r ; * -«·- ; · “ a·: T -*λ w πηηρρπι·ίρ"ρ.^ιιψΚΊ3ΐ7?ίί;3ΐψί * ■? : jvSg ninpDC rrjBjitfipii?? πιη» n$K * n i -inS nota iv jtarSg rauaS * Ti'N ΓΐΝη^33 tise? τ-ικτια a»:™ nin* ‘ ! eu wn'7j/^1in i—i3n tjnrsnj? \]%h rns* α»ρίη 'α>Ψτβξ »go * < i czjpjnoi 3’iK .rn»3e?nS oi;-in t i *73n »n» ρηβ titio‘po»pa »ζΐ^ »»» 1 ipny;n Ktaatfpi ui’p s^n *?y m oip nae» HinS Kpntsi so^in 1 nyiar^ s ■tn^so^Dwsp^sirnaypsinSgw 4 i^a^n^n^M^ajNnsa^nWsoVT } pnVn^W t νΦΦ, ’Ίψ! «n ssp,^ «?33’ΐ paiiywM saai^71 «01 6< > iao ’p’yo nj?n*n SynS rjnjo·?? nnV NhnSiociNi “janjnn sjpw ηψ03ΐ 8 j >*? anne^ »p;j;p Vy hwippt “j$pna »n oip ? * ‘ ίΠ?> ^V^il «Ψ 1 ? iy? 10 Π^β’ΦΟ^ΐ’ΟΟΏϊ’ΡΟΠΠΚίρρ^ρΐήϊΗκήρίρ 9 jm as l} t spi»T3Svu*js?pn^n«?i wn«p 1 ?^ “ tsaS »κηη pas κη*7« Sy »ρ»ο^ ' j ηκ?ι jjnVgijSpi lypir’ κη 15 i nny» fc?»pnx 'p 1 ?^ »nn»j »nio yn pptns nnSiaoN^ 1 + j sinpi sn»np n»n«>p rnp np»p nrhtrfo 3 KniW ,* Π’Π.ί πίηιοη πητο Syi npn.3 nmy ^ 3in’ 17 j ipyijsnTO^ijin^-miisn nw 16 ί κηρ© i>Sn sSpy nynnp^V n ! n kH»jj «o^ o>^ ηητϋκι nnipnv ^»n»»»nattfK 18 c ? κ»οψ jp Vy^Vl na»T! «5Γ?« ^ ^|ρϋ n3tt?oi VVnnes sjjiaa»»; 1 t ηπ 1 ? «ππηψη njnhy αηφ 1 i NJjopj op^i ^95^ Vya s^aV ^yo ^4? lo - «^iy «010Ψ« s»o»H^ oisp * IJ 16 it psalter. Tranflat.B.Hieronymi. i 4 Tr # peperit mendacium. 4 Lacum aperuit ftfi effodit eum 3 (efr incidit in interitum 17 quem operatm efi. 4 Reuertetur dolor fiim m caput eius 3 et fiuper verticem eim iniquitas fua 8 defeendet. * Confitebor Domino fecufMum iufhtiam eius 3 e>* cantabo nomini Dni altiffimi. i 4 ViSlori pro torcularibm pfalmrn Dattid. PSAL. VIII. t Omine dominator ηοβ er quam grande f/? nomen tuum in 'vmuerfa terra , qui po- i fiuiifiigloriam tuam fiuper edos. 4 Ex ore infantium e> LSletium perfectfii laudem propter aduerfarios tuos 3 vt quiefeat tnimiem et vitor. PS Al M. VI.I. a JReg, ji.d. *ir tarcin finibus inimicoru tuoru. Et exurge : Dne Deus meus in pcepto quod madafti; 3 Etfynagogapopuloru circundabitte.& » ·*«*<»«« ^pterhacin altum regredere. 3 Dns*iudi- 9 cabit populos. Iudica me Dne iecundu iu- fiitiam mea, & iecudu innocetiam meam fup me. 3 Cofumetur iancqtia peccatoru, 10 & diriges iuftu,icmtas corda & renes De’ •mj/nm fiufte. 3 Adiutoriij meu a Deo qui faluos fa * 1 cit re&os corde. 3 Deus iudex iuftus,& for- * * tis & patias, & nunquid iraiciturp fingu- los dies? 3 Nifi conuerfi fueriris,gladiu fuu 13 vibrabit: arcum iuu tetendit,& parauit illum. s Et in eo parauit vafa mortis,iagittas m ΙΛ ' , 5 ' Λ fuas ardetibus effecit.. 3 Ecce parturit iniu- * j fiitiam ,c6cepit dolore & peperit iniquita- tem> s Lacu aperuit & effodit eu,&fincidet ^ in fouea quam fecit. 3 Conuertetur dolor 17 eius in caput eius, & in verticem ipf? iniquitas eius defeendet. 3 Cofitebor Domi- no'lecundum iuftitiam eius, &pfallam nomini Domini altifsimi. 3 In finem pro torcularibus, pfalmus 1 Dauid. psal. vm. Omine Dominus nofter,quam ad mi rabile * nome tuum in vniuerfa terra! 1 quonia eleuata eft magnificetia tua iuper edos. 3 Ex ore infantiu&ladentium per- 3 fecifti laudem, propter inimicos tuos, vt deftruas inimicum & vitorem. Inf.ia. D' • rjl Uat.il. k. Interp. ex Grrec. Ixx 3 PfaImus Dauid,quem cantauit Do- i mino pro verbis Chufi fili) Iemini. * p sal. vir. F^Omine Devis meus in te fperaui, falufi » mefac^x olbus piequentibus me,& libera me. 3 Neqijado rapiat vt leo animam 3. mea,du non eft qui redimat, neq ; qui fal- uu faciat. 3 Dne Deus meus fi feci iftud, fi 4 eft iniqtas in manib 9 meis: s Si reddidi re- 5 tnbuetibus mihi mala,decidam merito ab inimicis meis inanis. 3 Perfequatur merito « inimicus aiam mea & copr<£hedat,& cocul cet in terra vita mea, & gloria mea in put- uere s collocet. 3 ExurgeDne in ira tua/exal t A Λ T H PI Ο N. μΰίρμήνώσΐζ 0'. 197 io it 1 , 1 xj /αλμος τύ EcuSd , ov ησε τύ χνφω βστεξ τύν λ9- ίων %ουσι φιϊ hgSpi. ζ. i * Kv£jL2 ο θεός μον Sin Qi ύλπ\σα£ωσον με qm πάύ- 3 των τύν ίίωκοντων με } xcy ρί^αίμε. 4 μη ττοτε α/ρπάτη ύςλεων τΐυ ύγνχίωμον,μη οντ& λντζβνβρον,μη ίε 4 Οωίρντ(^. * xugjLso 3 -εος μον d εποίησα μ ϊςιν ι α < hxta bi χερσί μ& 1 d όάίαπίίωχα. %>ίς d/SgtnoM^-· σι μοι κακοί) 'ύσιοπεβιμι α/ρα ikm τύν \%3ρων μα χ,ονός. 6 4 Kct^cJid^cLj αομ ο ί^Β-ξβς τίυυ φν^ίω μα χμ) κα~ ζίλαβοί, >(oii χαίμπατήίημ βς γΐυυτϊυυ ζωίτΰ μ·6 } (£ την $όζ<Μ) μα d? %otw καίμΰκΙωύΟμ. 7 * όύάςηίϊι κυζ/,ε ολ> οργή &, νψύδητι να %>Ίς ιτίρμσι τύν ψ} S^syspdnn χ,ύ&εο Ζεόςμχ & (®ζβ~ s ςαγματι ω οΜετάλω’ *χμι συυναγωγη λαών κν- χλωσα σε.χομ νπίξ%β)της d; v\p& ^ςρε'φον. 9 f κυρμ(& κρ /vd λαόις. κ£ίνόνμοι χν&ε $ tIju (hxcu- mwlut μον , χμι ■$ τίω axamdvo μχ ϊπ Ιμοί. 1 Ομυτελείϊήτω ^ itovny.a οίμαητωλων , ^ χ,αίώ- Svvdg ί'ίχΜον,ίτάζων xwpfiag (c κφξ$ΐζ ο kog δικαίως. * ή βοή^αάμον 3-go^ QS(ov%g c§if Sj- 3-dg τη xcvpSa. * ο ^ίοςκμτης Sxcu@ J xg) i^vpjg ^ μαχ.ζβ%μος^ μη opyhjo ετίάίων καβ’ ϊχάςίυυ ψΛΡμν^ 4 ίάλ) μη 3τηςρμ(ρητε , τΐιυρομφαία# αιηύςιλζω- W, τ* τζον αυτί ivimvi, χα) η%ίμασνν οώη°. * xou μ αυτοί νείματε οκενη frwa^vfy βέλη αυτί %ίς χΜοβμοις οΙξί,ργά<ΐα%. 4 iS\,ov ώθησαν dil- xm, Q\ Λελαζε ττονον,χρ) ετεχάν djuoam. ' λαχχονωρυζε,χζμ d/jioxa-^/QMouovv , νμχ εμπεσίί- Tctjdg βοΒ-^βν ον dpyaQx%. 4 Sing-pi^/ei ο πόν& ornidg χεφαλίυυ ounSfe Sin κορνφΐιυ αυτί η dhxia αυτίκα^ήσετουι. i οΙζομοΤ^ίήσομαχ τύ χνεμω IIuj ύΐκοαοσιιΰΐω cuj - %ί·> xgij "ψάλω τύ ονόματι χν&ίον ^ νψίςον. * Εις r τελ$ς νπϊξ τύν λΐυυωνψαλμος τύ §αν($ 4 Κν&εο χν&οςημψως βανμαςον τ ονομάσον ba 7id CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. ' Interpretatio Legis Dauidis quam cecinit coram Domino fnper interitu Saulisfilij Cis qui erat de tribu Beniamin. vsai. vir. D Omine Deus meus in verbo tuo fperaui; redime me ab omnibus periequentibus me, & libera me. J Ne forte dila&ret ficut leo ani- mammeam;difcindat, & noaGt qui eruar. 4 Domine Deus meus fi feci iftud, fi efi iniquitas in manibus meis; ! Si reddidi aufto- ri pacis mete malum ,Si afflix i eos qui me angebant fruftra: * Perfequatur audior inimicitiae animam meam,& apprehendat,& profternat ad terram vitam meam,Se gloriam meam in puluerem ponat in perpetuum. 7 Surgc Domine in fortitudine tua,elcuare icturo re fuper op- prellores meos, & accelera mihi iudicium quod mandafti. 8 Bt congregatio gentium circundabitte,& propter eam ad domum maieftatis tus reuertere, ’ Verbum Domini md^abit populos: iudica me Domine iecundum meritum meum, & fecundum perfectionem meam pcrfolucmihi. Deftruatur nunc malitia impiorum,& confirmentur iuftiiicrutatur vero corda & renes Deus iuftus. “ Clypeusmeus in Deo qui redimit rcdosc^de. 11 Deus iudex iuftus, &in fortitudine irafeituraduerfus impios tota die. ,J Si non reuertatur adti* morem eius, gladium fiium acuitiarcus eius extentus& paratus . 14 Etpropter ipfum parauit arma mortisiiagirtis fuis in perfecurores iufto- rum operabitur. " Ecce enitetur falfitatem, & concipiet prauitatem,&pariet mendacium. 16 Foueamfodit & cfioHit eam; & cecidit in foueam quam fecit. 17 Recidet prauitas eius in caput cius, & fuper verticem eius iniquitas eius deicendet. " Laudabo Dominum fecundum iuftitiam eius, & laudabo nomen Deialtiffimi. 1 Ad canendum fuper citharam, canticum Dauid. p s A l. v i i i. D Omine pr^ceptornofter, quam excelfum & laudabile eft nomen tuum 'in vniuerfa terra, qui conftituifti fplendorcm tuunf fupra cx~ los. ! Ex ore infanfium & la&entium fundafti fortitudinem propter aduerfarios tuos,vt deftruas audorem inimicitiarum & vitore. i- *ίρί· Ό 0'Snn □’33Ί3τιΐινφηΐαϊκ ntyjffl ψζϋ πίαιρ:? * < ! nfU 313 WK τ ;\τ WV : wipan ’3 αΐκ-πι imrr >3 ϋυκ-πα » > nmwrmnni 33 ia’n?KDDj;mmpnrn * * Ι·. . . «»τ τ ; t τ . λ* ν; |*' * »1 J " t * ♦ ■ ivSjTnnnnn^V^H^waBinb^Dn * - :HwniDn 3 D:io? 3 DWNin:& 4 ! |TT !■'■.- - : Ax J· T - JV i π’φ mrrix “lij? q»n >rn dw na? * ■ ifisn-bssqqa/nHK-nawanKnin’ * ■■ a nnSiifflaiii^mra-Sy.nbaS * ; -pmxSarSa maoxtnS^aa ηιιτ γπιν 1 > | |·.· ; : · χ τ : Α· · τ j χ :i ->·.· ! phy r\ap rnaw -(3 rtna w 1 : naaa na^iiWa’ nnx >am-3HP3 I |v τ · : : j ; ▼ · a ■*·>-; | : ipisaais? ΝΠΟ^ΓΠϋ’ΒΗΙ »BatfB nW’3 rTvnaaa-f ym rrrpist a»ia jpga * ! 1 jnC=lViJ?V 13« iwru Q’”iyi rrcjVniTn lamHxn 1 7 ς— *r ύ , A— τ > · τ · » j·.· τ t τ·; i— ■· ▼ jnanans? hNDamsaSaiaac^oViyVninn * · | ; · ut ; · — |c·· Λ* * ·· JT ; ■*■ “1 iDnf^BaD^BxS^TpnrsSqn-asw^inr * : i— πϊ3 nifiirc astro rfo ama nirr ’Π’Ϊ * Ir T - i ‘ ; τ ; · |*T - JT ; ^ rfT J <· · ipHi' t$ycsn& Ψ W ’ 8 T I ’ $ ’ΠΡ ?’? 1 : Γτιπ* : vpbhspPsi nan liimVrtst npro nso nat omx ansi ttfrna » ■ i Ώ’Φ ,x- : ^^πκτπΐη’’ώπ 4 * IO XI * IX * irm jiyna njro spri^nfrVa rrtepx jgoS * ■, nni?rii’ 3 i“ iVun Ii·.· X · X · x 14 »5 v s a l τ e r. Tranilat.B.Hieronymi. ; 4 4 Quoniam r videbo calos tuos opera digito- I rum tuorum,Lunam φ* fellas qua fundari. j 5 4 Quid eflhomo quoniam recordaris eius! Velfilius hominis quoniam Vifitas eum ? 6 4 Et minuifti eum paulo minus a Deo, gloria & decore coronafii eum. 7 4 Dedtfti ei poteflatem fuper opera manuum tuarum, euntia pofutfli jub pedibus eius. s 4 Oues & armenta omnia , infuper & ani - s maha agri. 4 Aues cali & pifces maris 3 qut tranfeunt femitas ponti, o 4 Domine dominator no fler, quam grande efl nomen tuum in vmuerfa terra! i Vitiori fuper mortemfilijpfalmus Dauid. PSAI-. IX. i QfOnfitebor tibi Domine in toto corde meo, 3 narrabo omnia mirabilia tua. 4 Latabor & gaudebo in te, canam nomini tuo altijfime·. 4 4 Cum ceciderint inimici mei retrorfum, & corruerint & perierint a facie tua. j 4 Fecifli enim iudicium meum & caufam meam,fedifiifuperfolium iudex iufiitta. i 4 Jncrep a figentes, perdidifi impium , nomen eorum delefli in fempiternum & iugiter. 7 4 fnimici completa funt fohtudmes in finem, e> duitates fubuertifii, perijt memoria eorum s cum ipfis. s ^Dominus autem in fempiternum fedebit jflabiliuit ad iudicandum folium fuurn. 9 4 Et ipfe iudicat orbem in iufiitia,iudicatpopulos in equitatibus. 4 Et erit Dominus eleuatio opprejfo, eleuatio opportuna in angufiia, k 4 Et confident in te qui nouerunt nomen tuum, quoniam non dereliqmfii queerentes te i x Domine. 4 Cantate Domino habitatori Sion, annunciate in populis rogitationes eius, o i 4 Quoniam quarens fanguinem eorum recordatus efl, non efl oblitus clamoris pauperum. 14 4 'SMiferere mei Domine, ide affliSiionem meam ex inimicis meis, exaltans me de portis mortis. i j *Vt narrem omnes laudes tuas in portis filia Sion, exuitabo in falutar’ tuo. TO t I P EDinn j n tnrrp nrriy yav 4 S 8 ί >ηι*7;η πτηρ κηηψ *Ai3 naiy? ηη^ψκ 7 i iQirnpi tnpn sonSo \a S’ 1 ?,·? nnipm Π 3 ψοι npa toais*) 10 ι νθιπο*}» nav κ»ρψ nsy 9 ι »n>y!nin^ piiSa o D 1 5 s ptiHa 1 i nifii ηπηφη Nnmv? Sy uni®) 1 Ν’ΟΊΏ Sy npn’ ni3s 5 t ^mj? p piainn p^n» byn 3in’T3 4 i -^οψ nsyis' vnnxN prr333i vxrnps tmn SynSaj i3i ; 7 t γφν nfiiyb κη’πρ ρηηπρψ αψψΊ ΝΓίτηη κηρη 6 \ ntor sin Wl) ηοριο γώφ 8 ’ ·, prup rnpm 3 npSp ηρρψ iTnn.^pipnSyV ! xni?y niyn yT ^3p’pa jixnnny. 11 iS Q*inp ιχιψα ’ίυρ ’ρρ iSy mn 14 : 'jnijyi ιτριν ni f^spn νοι y^ni Sidd I} pmiy t γΠΝ ρ'χτ iypn yiSypn pnh? ^yn^Ni SSja je 15 j snio oVyap IMS, 1 Hek.i. * φ Inf.no. &137 *wm *amm $ixn!u- h. Interp.ex Gmc . Ixx. psalm. ix» 5 Quoniam videbo,casIos,*opera digitoi u 4 tuorum, lunam & ftellas.quac tu fundafti. * ‘Quid eft homoquod memor es eius? aut filkis hominis,quoniam vilitas eum? 4 Mi- > nuiftieum paulominusab angelis . gloria 6 honore^oronafti eum: * Et conftituifti eum iiiper opera manuum tuai u. Omnia fubiecifti iub pedibus eius, ‘oues & boues 8 vniuerfasjinihper & pecora campi. 4 Volu- < eres c^li a &: pifces maris,qui perambulant iemitasmaris. ‘Domine Dominus nofter, ic quam admirabile '"nomen tuum in vniuer ia terra/ 4 In finem pro occultis filij pfalmus 1 Dauid. psau ix. ^Onfitebor tibi Domine in toto corde i meo, narrabo omnia mirabilia tua. ‘Letabor &exultabo in te,pfallam nomi- 3 ni tuo Altifiime.‘In conuertendo inimicu 4 meum retrorfum, infirmabuntur & peribunt a facie tua. ‘Quoniam feciih’ iudi- j cium meum & caulam meam -.iedifti fiiper thronum qui iudicas iuftitiam.‘Incrcpafti « gentes & periit impius·.nomen*eius delefti in£ererngm,&in leculumleculi. ‘Inimici 7 defecerunt frameae in fine, & duitates de- ftruxifti.periit memorialius cum ionitu: ‘Et Dominus in ^ternum permanat.Para- « uitiniudicio thronum ilium: ‘Etipieiu- 9 dicabicorbenp terra ih equitate:iudicabit populos in iuftitjia. ‘Et fadus eft Domin 9 1° refugium pauperi, adiutor in opportunitatibus in tribulatione. ‘ Et iperentin te n qui cognofcuntnomen tuum,quonia non deiUiquifti quaerentes teDomine.‘Pia!li- u· teDno qui habitat in Sion: annuciate inter gentes ftudia eius^‘Quoniam requires 13 fanguinem eorum recordatus eft, non eft oblitus clamoris pauperu. ‘Milerere mei »4 Domine: vide humilitatem meam de inimicis meis.Qui exaltas me de portis mortis, ‘vt annunciem omnes laudationes 15 tuas in portis filiae Sion. *Exultabimus in falutari tuo. ΨΑΛΤΗΡΙΟΝ· [λβίρμή)<&>σΐζ των ο* 2.99 4 4 @7i οφομαι ctir ουρμνδις^ρία Άν δάχτυλων Qvpz j ΤκΙυΰΙω νμι ας-ίζμς, ά συ εθεμελίωιτας. 4 τίΙςιν φυ- Sp& >πος } ότι μιμνήσχη eunti'- η ψςαν^ρώπον, οτι δΒιοχί- e πΐη cwrr·) ' ηλάτίωσαςαύτν %ξμχν. τι7ίονρ 7 δ όζη τιμη Ιςεφάμωσας ath°v’ 4 %cy χατίςη Qug cwtp c ’Βη, spfa των χ{ρων 6 υ. 'Ρζτ&φζας \sm- 8 κατά) Άν ποδων cunA’ 4 mppaFg. xgjj βοας cbict- Qzg, h 1 q γμι κτίυυη πεδίου. 9 ί ^ιπετζΐνά%δούζμνοδ } γμΐ(Ρΰ'ΐχΒ·ύας^Β·αλοί(Γ^ 071 f, διαποράυοφρα Τξίζοίζ ScLXctOTW. to ' 4 χΰ&ε 0 xpj.(& γι'μψ ως ^αυμαςδν γ δρομά Ου ον πατη τη yn. 1 4 Εις τ rsA(Gy \ζΛξ τίν κρύφιων %δ ifod φαλμδς τδδαυί\. Ρ. i f Ε ζομοΤ^γηΟμαίΟι χυ&ί cv ολΜ καρί'/α μ,ου,δϊη- γήΟμόί] πΜ ( ^ ^αυμάσιά Ου. 3 4 &*φρμν$·ήΟμΆ f έ οίγΑΤΑϊά,Ομΰ^ h#Si " ψάλω Tai 4 δνόματί Ου υφ ιςε. 4 cm τύ τν ε%βζβ» . μ'όάς δπίΰ’ωμ&ΟΆήΟυσι ηομ }κπο 7 ^υυυταή (W^~ 5 (τωπχ Ου. *οη i ποίηαΆς τΐω μ% ncy τΐυυ Iwhu μου* QMcl-dimg Sm 3 -ζβνου δ χ$ρων rlw 3 \kcuoQu!!w. 6 4 επετίμηο<χ.ς ’ίΟνεδΐ, ψ) ά·7ίωλε%> δ ώι&ής, τ δ'νομα*, cwr£ ο ίζήλαφοίς άς τν cuma . , (c άς τν cuma. £ΰάων&. 7 * οΐζίλιπον cu ρομφαίας άς tsAsg,^ 7ίδλ{ς κα^ΗΚες.ώπωλ^ΰτ μνημό(\ιυον άυιύ μπηχου' s 4 ννυ,δ κιί&ί©"' «V τν cuma μίνα. Ϋι%ίμα.ΓθΜ cv χρί- 9 (γη τν Βϊδρορ dud' 4 qgu cw-rgxoj.vet rlw 0 iy.wApbjj cv ο i hxaiO(TUJjn , xgjva λαδις cv SjSvwm. * (E wyiog χαΟφυγη τύ πενηΐι, βοηΟδς ct> Ajxoupicug cv 3λίφεσι. i 4 έ δλτπσατωσαν 3δη Οι © γ,νώΰκορτες τδνομάΟυ, οτι gw είχατε λιπες cRr όΜ,ζηΟυυυτάς οτε χυ&ε. t 4 φαλατί ίΑ χυ&ω rJ xa%ixouam cv τ 1 χ^μυγης Άν ποθητών. 4 ελίϊκτδνμε χΰομι^ ίδε τΐώ^μπείνόχτίν μου cm Άν Ιχ^ρων μου . δ υφών με cm 1 5 7zJV πυλών S-aroW 4 07ίως οΐζαφείλω πάΡας τας alvscreig Ου αν^ΐςπνλοας τ' ^vycirpjg σιων. οίγαλ- λιαΟωμίΒ-α iRh Ρ 0 ου ’ , CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO, 4 Quoniam fufpiciam cslos tuos,opera digitorum tuorum,lunam,& ftellas quae pra;pai - afti. ! Quid eft filius hominis quoniam recordaris operationum eius;&: filius hominis,quoniam vifitaseum? ‘Minuifti autem eu minimo ab angelis:gloria&iplendore coronafti eum, 1 Dedifti ei poteftatem in opera manuum tuarum: omnia pofuifti iub pedibus eius: 8 Oues & boues omnes, & inft?per beftias agri: 5 Aues caeli, &i pifces maris tranleuntcs vias maris. Domine prxeeptor nofter, quam excelfum & laudabile eft nomen tuum in vni- nerfa terra! ’ ‘ Ad canendum fuper mortem filij,canticum Dauidis. psal. ile. L Audabo coram Domino in toto corde meo: narrabo omnia mirabilia tua. ! Gaudebo & laetabor in verbo tu^.· laudabo nomen tuum altiffimum. 4 Quando reuercetur audtorInimicitiae mex retrorfum, cefpitabunt & peribunt a conipedu tuo. ’ Quoniam feciftivltionem mei ύ? judicium meum : fedifti fuper iedemiudexiuftus. 6 Increpafti populos ,perdidiftiim, pium:nomina eorum deleivftt in fecula feculorum. 7 Dum caderet audor inimicitiae, deftru£Hfunt,& arces eorum funfdirutaeinfein- piternum.&ciuitates eoriinn deferuifti ne habitarentur :delemfti memoriam eorum ab illis. 'Verbum autem Domini in ieculajhabita- tio eius in cxlisaltiilimisjdirexit ad iudicinm fedem fnam. s Etipfe iudicabit terram in iuftitiaeiudicabit populos in aequitate. ,0 Eteric Verbum Dni fortitudo mi fero, fortitudo in temporibus anguftiae. " Et confident in Verbo tuo fcientes nomen tuiiln, quoniam non dereliquifti qusrentes te Domine. u Laudate coram Domino qui pofuit maieftatem fuam in Sion : annunciate in populis opera eius. " Quoniam requirens fanguinem mundorum, iuftorum fiiorum recordatus eft: nec oblitus eft clamoris humilium. 14 Milerere mei Domine: vide aflhdionem meam ex hoftibus meis:attolle me ab introitibus mortis. *’ Huius gratia narrabo omnia mirabilia tua in rn- grelfcbus portarum ccclefia: Siondattabor in redemptione tua. 3όό Ίΐ> Duilii υόή n nsna itoi? rro*3 οΊ i una * 1 ; T ; ; * τ τ * v IVJ A ^ - j- ; · i ■* t T jcran *9 zo .yjh j?1J VS3 7^33 ΠνχΌΒψΏ ΠΐίΤ 'ΙΠΉ '* 17 ir-iSoflin :a>nSx’rro cnrSa nSixuS o'jianOiu? j *»» ,. .-j ,....; · . ’ * * * 'f T 'i □”3ϊί *—}5pn ]i;3Ni rr?f» η?Λ φ ’3 * nj/StaKrt q^srSs/an: otjktjtSk nin> Γψιρ s ^^α^ιπ’απ^ππία'Γπι.τπΓΐ’^ 4 ii i v: λ* j ;·· jv * ■* T : x |λ·τ - - ·*»·;· -v · ·· : *·· ;· njapnsW? I : · ’3J? ί)ΐρΠ7 3TX’ Π303 ΠΗΧ3 "111003 31X’ ‘ » : W“i3Wa3a^bn» inixs^rtvaiftri^aiinicAiuii * ■» j· x ; -/·· x - j~ x ; — a τ /·.*;· rnxrSs vm toi Sx rw 13*?3 nox s ■. ;t x — xx J‘ : a*· --«x · ;v x πρψη^χ^χΜ^χπ^π’παιρ 4 irro*?** ]”3J/ ,. T -. psalter. Tranflat.B.Hieronynni. 1 6 * r Demerfie funtgentes in intentu quemfe- cerunt, in rete ifio quod abfconderunt , captus efipes eorum. t 7 4 zAgnitus efi Dominus iudicium faciens in opere manuum fuarum,corruit impius.meditatio femper. 1 * 4 Conuertantur impij in infernum, omnes gentes qua obiita funt Dei. 19 *Jshtonid non in aternum obltuioni erit pauper , expeSiatio pauperum non peribit in perpetuum. io 4 Surge Domine, non confortetur homo: iu- dicenturgentes ante faciem tuam. i 4 Pone Domine terrorem eis ,fdant gentes homines ejfe. Semper. PSAL. x. i >~v Vare Domine fias λ longe, deficis in tem- ^Ijporibus angufiiai x 4 fnfuperbia impij ardetpauper , capiantur in fceleribus qua cogitauerunt. i 4 6 )uia laudauit impius defiderium anima fua 3 e> auarus applaudensfibi blafphtmauit r Dominum. 4 4 Impius fecundum altkudinem furoris fui non requiret , nec Deus in omnibus cogitationibus eius. s 4 Parturiunt via eius in omni tempore,longefunt tudicia tua d facie eius , omnes inimicos fuos deficit. s 4 Loquitur in corde juo , Non mouebor,in generatione generatione ero fine malo. 7 4 c ViialediSiione os eius plenum efi, & dolis e>* auaritiafiub lingua eius dolor e> iniquitas. * 4 Sedet infidians iuxta <~uefiibula in abfigp . ditis rvt interficiat innocentem: oculi eiufrobu 9 fios tuos circum fidunt. *Jnfidiatur in abfcon- dito quafi leo in cubili (fio, infidiatur 3rjo γάφ aS*? hvoo 19 jko*?»! sn^mi^apN·] ttwpy pnSa 18 tpoSyS^iypari» tiiooy psr|3’im^snViin w »1^ 11 t ^ «> oip 10 i'poV? Wn W 1 : Nnpy ΓΨπΐ? "iQtan rnpn naS 1 yan^NVnmnnitD.^Ny^i 4 . 1 Nno^o pm·) nd'Vd “jnnq-ii ruri ηηηφπ ^idd 3 nayoV 5 pn? *jiyn iipyo *73 nSnpp ^.yi ppm^ \r; bp 3 Π’ηη^κ pnSiro 5 ! Π’η^ψηο pnSa m en?; pSj nS naS? novisn^g pjptcn mP'V nJtw' 1 ? nmn snvpi 'ba nas poiS 7 i pp layc^o yh τι jo yns td nnSn iov. 6 j pdiD> wapo 1 ? nsai *7ΐΰ(?? snoion sna*t papa an» * } rwyixda niaoa N»ay u;sn» cίλήφ5η ο οίμαρτωΤ^ς . is . 7 * )νποζ·ςμφήτωσΊχν (?) οίμαρτωλδίαςτνα.$1ω 3 7ίαν« i$rvn ( (μ αΒΐλΜ^ΟΛ/όμΟρα. %?3εο$. 1 οη gu ας (Μιλη^ήτετουι οπ\ωχός 3 ή \ζμ- μονή iiv πννήτων cL· "Χπίλαταή ας τέλβΗ. ίο. . * 4 όοίςηδιχν&Μ,μη χζμ&ιον&ω <ήν$ρ&) 7 Γ&’,ΧζΑ- ίι S-YiTCtHrd/jiS-vYiivadTFiovQu. .. * χατάςηύνχυμένομο- Αίτιοι εποωτις, γνωτωοΌΜ ’εΒνιιοτι αν'^ρωποίάΰΐν. ι * Ινάτι χυ*ιε οίφ εςηχας μαχζββον χζτεζβ ξ$.ς ον \υ- xcupicuq ον Β-λίψέΰΐν·) t * ον τύυπερηφ^ευε^ τν άτε£ή εμπυξίζετομ ο τι]ω~ χός 3 ον/λόίμζαΆοΐτ) ον άϊαζχλίοις οίς ίϊοΟ^γίζον). j * ότι Ιπαινατομ ο άμαρτωΤ^ς ον %ug 3fa% υμίαις f φνχής cam? 3 <£ ο ctthxtov ditefarcy. παρωζυνε τν χν&ον 4 * ο άμχρτωΤ^ς ,χ$τ τιλήΒ-®’ της οργής cum?efa οχζητήοτα. L ovzty&ja ατρΜΖ(λ\ ττίωγόν, οψί^ομ πΙω^ον cv id shwcrcL f cwtv. ον τη παγίΟΐ cum? ί( & 7 τανω(τα οωτν 3 κυφα ψ) πετατίμ cv id οωτνχα fyxvgxecicrtb] ndv ττονήτων. * άπε -β ον χαρ Μα αιηϊ,ζΒιλίληςομ ο Οεός,οίτΓέϊρε·* φετ ^βίΤωπΰν demi, £μη βλίπανας τελ&. * d/jugndi χυ&ε ο %εόςμον 3 νφω^ήτω ή %άξ Gv^n cBiXotSn idv ττονήτων Gu ά τελ&. ΙΟ II ιι ) CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. “ Demerfi funt populi in foueam quam fecerunt: in rete hoc quo infidiabantur captus eft pes eorum. I? Manifcftum eft cofam Domino iudicium quod fecit; in operibus manuum fuarum impegit improbus: gaudebunt iufti in aeternum. “ Conuertentstr impij in infernum; omnes populi qui obliti funt timoris Dei. " Quoniam non femper obliuioni tradetur pauper: fpes humilium non peribit in aeternum. i0 Surge Domine, ne confortetur homomidicentur populi coram te. “ Incute Domine timorenraeis: iciant populi fe cife homines in aeternum. psal. x. Q Vare Domine ftabis a longe? abfeonderis in habitaculo fawftorum in temporibus anguiiiae/ 4 Arrogantia imj^j perfecutionem ..patietur affli&us:capiantur in verfyia quam moliti funt patrare. ! Quoniam ia£tat fe improbus ob concupiicentiam animae fuae.-qui autem beneprecatur homini peruerfo, abominatur verbum Domini. 4 Impius in faftu fpiritus fui non requiret Deum: dicet in corde (uo, quod non fint manifesti ante Dominum omnes cogitatus fui. 5 Profpcrautur vias eius in omni tempore: longe funt iudicia tuaexaduerfo eiusaomnes oppreifores eius irafeeturin illos. * Dicet in corde fuo: Non mouebor de generationem generationem a male agendo. 7 Execrationibus os eius plenum eft,doloque & fraude: fub lingua eius iniquitas &faifitas. * Sedet in mfidiisatriorum: in occultis occidet innocentem: oculi eius miierum clam obicruant. 5 Infidiabitur in abiconditis quafi leo m luftro fuo: infidiabitur,vt deprehendat pauperem; rapiet pauperem cum traxerit eum in rete fuum. 10 Conteret & deprimet feipfum, vtcadatin fortitudinem infidiarum eius pauper. “ Dicet in corde fuo: Oblitus eft Deus, abfeondit faciem fuam, non videt in perpetuum. # tl Surge Domine D^us,confirmaiufiurandum manus tuae: ne obliuifcaris humilium. C c / :$ο £ N> D' PSALTERiVMi Tranilat.B.Hieronymi. * 13 * μ 5ϊήηη tfViiVaiaN D»nVK i j?ein\ , i<3'no' ! 7K xra finV D^nDpiVaj/r-minarciiwn : ■mpiyfnrnjjK αιή* naSo 3iy>_ i ason-Sa ijfltrrOTnii irii j?irn? -vaf * 5 isp w? o»ii ^agagi a^tsf ^rgn» * ■ * aa^ ran mn> wap a»w mVj/icnn rurt >a * < : aV-Hiti’V Saaciaa mv'? uv :S{?a-r-ia pm pqin’nwn »a * >, vygiKP? ajofa njn» ien^ νφ 1 ^ * 1 i D3K Β3Ί3Π3’ 1’fijfflj; 1ΤΠ» |t t -·· ; —; ; * a T “ i ~ A Vi · swm nx3tp oan anxi priijpa* pny nyi» * πτίΐ ΠΗ .331 C 3 ’n| ttifflrby nab? * : C3D13 r—i3a r —ιιέι^τ |T ·*■»·; T : * s in^a iw inarta nipny nirvpir*? * n> ; *mS niptp rrrapfrSj; nvaaS * auiaisi 1D2P3 Tpn 10J-’3 ΠΙΓΤ njwin * ! CDIN U 3 D |τ τ j- : · mp t 7 nr-isi£?inj;Tniiffi't{i“i 3 -!’ i Kiip - , : Π 3 Τ ajfiabg ΓΊΓβπρρι$ nipSn ^natrVy mrv rna» * 13 ’nat» T 333 laaufSS rm -iw ‘ : nbii nsbrn^aum |T | A v \· A"** · 1 j *G)uare blafphemat impius Deum,dicens in '■· corde fuo quod non requiras ? 14 4 Vides quia tu laborem 0 furorem refpi- cis,ut detur in manu tua :tibi derelinquuntur fortes tui, pupillo tu es adiutor. 1 j 1 Contere brachium impij & maligni : qua- res impietatem eius, 0 non inuenies. 1 6 * Dominus rex feculi 0 at emit at is: perierunt gentes de terra eius. 1 7 * Defiderium pauperu audifii Domine,pra- parafti cor eorum, audiat auris tua: 18 1 Vt iudices pupillum 0 opprejfum, et nequaquam ultra fuperbiat homo de terra . * * ViBoriDauid. pjal. xt. Domino fperaui: quomodo dicitis anima x mea, Tranfmla in montem vt auis ? 1 * Jj)uia ecce impij tetenderunt arcum, po- fuerunt fagittam fuam fuper neruumgvt fagit- tent in abfcondito reSios corde, i * ^ uia leges dijjipata funt : iufius quid ope- 4 ratus ef? * Dominus in templo jancio fuo, Dominus in calo thronus eius; oculi eius Videt, palpebra eius probant filios hominum. 5 1 Dominus iufium probat ·, impium autem diligentem iniquitatem odit an una eius. e 4 Pluet fuper peccatores laqueos: ignis &· fulpbur fpintus tempefiatum pars calicis eorum r 7 4 Quoniam iufius Dominus iuflitiasdilexit: reclum naidebunt facies eius. t * ViSlori fuper otfauam, Pfalmus Dauid. xn. 1 ^zAlua Domine , quoniam defecit fan$M·, quoniam imminuti funt fideles a filiis hominum. i 4 Frufira loquuntur nmufquifque proximo fuo, labium fubdolum in corde 0 * corde locuti funt. 4 4 Difperdat Dominus omnia labia dolofit, linguam magniloquam. j 4 G)ui dixerunt; Linguam nofiram roboremus \ labia nofira nobifcum funt. quis noBer dominus ep. Ώ^ύώ *73npn lypn hy rrii mymtn 14 i yg^n nS rmVinps κγψ'} ριηΊ no Smp 1} • t 01 ' itnnv^l ηϋψ iinyniN "Dn 15 1 iyp n\in o»ni *^υν *^Ta ΠΡ *7 18 i pnn-% 1 ? pnnS jipnn»» υηρρ mj“i 17 : nynsp N»ppy na»» ppSy ιώφ fiq »»» 16 ’ n» «syiNiyi^D-jio^pNiansSsyjjijaainp^pTi^jappinn» ϊ»^ηρκρψί?ρ.^Ν·’ 5 ίψΊΝπηη^ 1 : «aei: γη paiito 1 ? 'huhus. rysfi \ncx pnn na»N rviap »»»i tnp»p;nnS κπρι^ 1 ? 1 π’ΐΐί?! ΝΪ 7 ρ»η 3 »i»T «ΙΡ’ο 4 J NntD? ν|?»·ιχ iny np Sdd pyan» snwN i»n nnx 3 isa 1 ? wiph 5 Ίβΐώ ko»j hy pn»a*]j nn» 6 i πψ^η^ύ? paiononai Ny;^l»jna »π 8 *ιο»ο 5 j kw» jaj^nap»nionpon wy rppaa κρηρ »ppa»» ppn N»J|?n αη*ι κηηι.»»» ‘noo 7 * p'na»Ha mania sSySyi «syp «n»n»aai tinuix pnsp s»y»yja Sy isnuyain sapa y PTSNaap 5 s^3 »jap κραηα ιίρ dias’ ia»an Viao»»»pns 1 i an 1 ? «ntiayjn pa»j sopna Na^»a Vy snap 1 ? 1 c^ny»y”’ spipto Sa»»; »x»i?» 4 : ρ*Λρρ sa|?p saVai pSajo ^inaSa Nny»yP sniaip n»aan oy ana pVSpp ’ i^pVap^a.NiniPNjaysJijiiipaaamKnPi^tiaoNa J i Npuaaaa sMpp »a sjp» 1 ? *(·ί *«w rifualil tXAHlti - »it Dominos, » pMprf' Mti«ny» » nituit ffliat Aba. a.d lufp »tihcH fuIt *& I 6 17 1 8 Interp.exGm:.Ixx. psalm. X; * Propter quid irritauit impius Deum? Q '' r } dixit enim in corde fuo,Non requiret. 4 Vi '?4 * 4 des quoniam tu laborem & dolorem con fideras,vt tradas "eum iri manus tuas.Tibi dcrelid 9 eft pauper, orphano tufuifti ad- i utor. * Cqnteje brachium peccatoris & N maligni iquasretur * peccatum illius & hon inuenietur. 4 Dominus "rex in aeternum & ιέ in feculumfeculiiperibitis gentes de terta illius. 4 Deiiderium pauperu*exaudifti Do- i? mine^praeparationi cordis eoria * attendit auris tua* 4 Iudicare pupillo δέ humili,vt a non apponat vitra magnificare ie homo fuper terram. 4 In finem Pfalmus DauicL X; JN Dno eonfidorquomodo dicitis anim^ meae,Tranfmigra in monte ficUt paller? 4 QUoniam ecce peccatores intenderunt arcum,parauerunt fagittasdn phatetra,vt iagittent in obfcuro redos corde; "Quoniam quas tu perfecifti,ipfi deftruXerunt. iuftus autem quid fecit? Dominus in tem - pio fando fuo, 4 Dominus in casIo fedes e- ius.Oculi eius in pauperem refpiciunt,pal pebr^ eiua interrogant filios hominUm. 4 Dominusinterrogatiuftum & impium, qui autem diligit iniquitatem , oditfuam animam./Pluetfuper peccatores laqUeos, ignis & fulphur &fpir|tus procellam pars calicis eorum. 4 Quoniam iuftus Dominus , & iuftitias dilexit: aequitatem vidit vultus eius. 4 In finem pro odaua, Pfalmus Dauid; xi. ^Allium mefac, Domine 6 quoniam defecit fandus, quoniam diminute funt veritates a filiis hominum. 4 Vana* locutus eft vnufquifq; ad proximum fuumj labia dolofa in corde, & in corde " locutus eft mala. 4 Difperdat Dominus vniuer- fa labia dolofa,dinguam magniloquam; 4 Qui dixerunt, Linguam noftram magnificabimus : labia noftra a nobis funt; Ό t ' quisnofter Doiranus eft? $A ΛΤΗΡΪ0Ν. βίρμίνάον; 303 * ®nc vi/tfcfifwr&i * βλέπεις oii συ πόνον xdj 3 υμον κα^νοάς , %>ό c®fy,$~oiwcy cwtv dg Qov. Qoi lyzcflgtAshcmcy ο πω^ος , όρφα#φ συ'ί&Α 5 βοηθός. 4 Ουότςιψίν τν βξμχιονα &άμονρτωλ$δ (s π ον n{j)3, lymkwi) η αμαρτία curti* (e ου μη <$ 0 ρε$η. 4 κν&(& βασιλείς dg τν αίώνα χμι dg τν αιώνα %>$ οάών& 3 )&ηλεί*ϊ6 ί$νη ομ της yng durii 4 rlw Οι^νμίαν των ποθητών dtrmxcrag χύ&ε 3 τη έτιμασΊα i χα/ρδίας dm$v αηζβ~ε*Λ τούς Q&' : 4 x&ivcy ορφοΛ/ω 01 ^ποινω , ϊνα μη (®ξβύϊγι \τι w μέγαλαν^άν οά^ρωπ®* SH της γης. ί .·· τέλ&ψαλμοςτΛδαυί^. ί. Έπι 7 af xv&w π ίπο&ά 3 πώς gpetrs τη μου,μζ- ί ^ίναςύύον Sii %£ ορη ως ς&ϋΒ-ίον^ 4 ϊτι Ιϊύ (&) άμα/ρ- τώλ9< QJJimvm Τ^ον, $%ίμα&·Μ βέλη άς φονρέτξαν^ί) ολ ωίο%μΙυυη chr SoSeig τη Χομϊία. i 4 ϊτι ά ον χατηρτ'κτω, cwVi xa^etT^v . ο g τί iwokcrSi xv&(6y αν ναω οίγίω curti i 4 4 χΰ & ούξμνώο$·ξβν(& duri . (jf) οφθαλμοί duri «V tv tvqjvSu ζπιζλίπνσι , βλέφαρα duri3%i~ τάζοι ψίζ των φϋΒρωπων. s * χνρι & οΐζίτάζα τν ϊ ikcUov χμ^τν άτπζη . og αία.·* mv thu dhxidrj) μιστοί τίω iav^ihj/v^l/h. 6 4 ϋιζρξ^Η Sii αμοψωΤφίζ παγϊΐας, σιϋξ ψ) Οώον ^ 5 m^ua x.tifetiyh& η μϊ&ς £ποτή&ίου thmSv. 7 4 07ί ϊίχοαφγ χνρι& χμι hxaioQwag hycL7tntrvi>$- Β-υτη&ς dh τ ττζβσωπον durii t \ Σιςτ τίλ9ςΰπ\ξ τηςογϊοηςψάλμος τά ϊαυίύχ,ί ια\ t * Χώσόν μί κύρΐί , ο τι ί%λί/\9ΐπΜ οσι&, οτι ώλιγώ- Ψήσουν cd αληΒοκμ )κτο των ήών των φύ^ρώπων. ί * μά^ίΐα ΙλάλητοΜ ίκάςβ? ιτζζβς τν ττλη<τίόν duri, yj -ΐλη δόλια, dv Χαρδία, j@j cv xapSa Ιλάληπί. κακά. 4 * S^o7^%iv(ra\ κύρι^λ wdiSgi ^ %άλη τα d.oAia., γλώσσαν με·}αλ^ρρήμόνέί. ί 4 clxr άπονες ,τΐιύ γλωοσουιι ημψ μέϊαλνυϋοδμ3μ,1ά %μλη ήρύ^ϊτΐεύρημϊνΙςί' τ%ημψχϊ&& htv^ / » CHALDAICAE PARAPHRASIS tRAHSLAtlOi Quare exeeratur impius Deum5 dixit in corde fuo, te noti requifiturum. M Notum eft apud te quod tu doiorein & itacundiattl fuper impium immittes: refpicias vt reddas praemium bonum iuftis manu tua: in te ipetabunt pauperes tui: orphanum fuftinebiSi “ Contere brachia impiorum &.Analorum: requirantur impietates eorum, & non inueniantur. “ Dominusrcsnat inicculafeculo- rum: peribunt populi de terra eius. * 7 Defiderium pauperum auditum eft coram te Domitte: aptabis cot eorum, arrigeique aurem tuam ad orationes eorum. ' 8 Vtiudices orphano & pauperi, nec apponant filij hominum vt conterantur a conipeftu impiqjum terr ®4 Ad laudandum Dauidi. *psai; xi. JN verbo Domitii fperaui.quomodoOos dicitis anims mere: Migra ad montem veftrum ficut auis? 1 Quoniam ecce improbi tendunt . arcum,dirigunt fagittas fuas fuper neruum, vt fetiant in obieuro redlos corde, iuftus iuftitiamf " VetbunsDominiin templo iandtuarij fuij Domini iii caelis altiilxmis iedeseft: oculi eius reipiciunt, & palpebra: eius probant filios hominum i 5 Verbum Domimiuftum probat: & improbum & diligentem rapinas odiuit anima eius. ‘ Dcicenderc faciei Quoniam fi fundamenta deftruantur, cur operatur s reipiciunt, & palpebra: eius ima eius. ‘ Deicenderc faciei 7 Quoniamiuftus Dominus pluuiasvindiftae fuper impiosjfpirantes ignem; fulphur autem & turbo & tempeftaspars calicis eorum, iuftitiam diligit:iuftividebuntafpe61:um faciei eius. * Ad laudandum fuper citharam o&ocliofdarumi HymnuS Dauidi; psal. xit. R Edime Domine,quoniam confumpti funt iufti, quoniam defecerant fideles a filiis hominum. J Mendacium loquuntur vtiuiquifque cum proximo fuo, labiis adulationum·in corde fuo machinantur, & corde mendacium loquuntur. 4 Difperdat Dominus omnia labia blanditiarum, linguam loquentem magnifica; ’Qiy dicunt;Lingua noftra roboremur: labia noftra nobifeu: quis Dominus nofter efti Ge 2 04 v ο’^ηη ■ϊ —iny nwas* rnpJND iw 4 : iS iw νν'ή rwK πιγρ ίώ& αρκ ijms t)03 ΓτιηπΒΠϊιηκ rnin* πηοκ * ! CDwyyppftb pxSVSja istyyi iniirrjaiJiitfi owflnirv/nm : ais aaS mVicna roVnrv 0 wi a>3D |τ τ /■■ : · ·. '·. : 1 λ τ - t ■ '·■>■{ · * 1> nn^maianiba’? * f-Bfc—ij; ΠΜ »3Π3ϋηηΐπ» nax 11 ? * T T — — rtV ·«/·· τ ; · T ;\ tjt — ί ^Ώατ^-π^Ί’ποη • |V ■ 1 JV τ V '· : ~ mSa ru» r i'333 ΓΊΐί’ν’ ΓΊ'ϋκ r—B>ny * -· ; ' I - τ * ; “ : ·· κ· * **· *** : iby αιτ nik-iy cdqi> .-$ ’i’j?i“T7gn ’π^κρ-ηπ» bjj? γ·ίβ’3Γ! · ί i ΆΏΠ . , r - · ! BiDSi ’ 317 » 3 » HI' Vfl 73 *’ 3 ’K 30 t{*-JS * I V -i* · -r τ Λ* : -r · J· ; I ·*- I V rrwx rpntf’3 bS Sjvnnm ^ίβπϊβχι j ! *Sp^OJ>3 ΓΤΙΓΡ 1 ? T crrriStf 13 S 3 S 33 im rnS rranS 4 Λ· v: I -*·· · ii JT T c- τ i· τ ί : 3iB-ni?i; j>k nVVy,’3»j?J>n ιη’πψπ i-f»nS 07K _ »33 J 7j; ff ρψπ owp nw ! i t—i’pS|rr~iK vf, b>sva e?»n ]>x 3ib-r-itt>s; γ x lnSw ητι» το Varn * hnx-oa onS V?3K »aj? **?3te Iin ovs^s wt xibrt * ί iiNhp 7 n in’ j-r l-r w τ ί :pm7173LZ3^S^3ln|3J7llfa^ 4 ηΠ0ΠΏΓ-7ΐΠ”3Τ^ηΠ^ΓΓΊ^ 4 |·. ; — «·>;<,· A* r i‘ τ “ —♦ nwtf nin» 3i©3 *?NTf; njns?’ jrsa jit >a 1 : Sint?» na©> ipi Sv ■ia{? * * p s a L T e r τ v m. Tranilat.B.Hieronymi. 6 4 Propter ^vaflitatem inopum & gemitum t pauperum } nunc confurgam 3 dicit Dominus .ponam in falutari auxilium eorum. 7 4 Eloquia Domini eloquia munda: argetum igne probatum feparatum k terra folatum fip- tuplum. s 4 Tu Domine cufiodies ea , ferua bis nos a generatione hac m aternum. 9 4 j fn circuitu tmpij ambulant , cum exaltati fuerintuilijjimifiliorum hominum, i 4 Vibiori 'Efalmus Damd. xm. 1 ySquequo Domine obliuifceris mei penitus ? yfquequo abfcondes faciem tuam k me? i * Ofquequo ponam confilia in anima mea 3 dolorem in corde meo per diem? nofquequo exaltabitur inimicus meus fuper me? 4 4 Couertere , exaudi me Domine Deus meus: illumina oculos meos , ne unquam obdormiam in morte. s 4 ype quando dicat inimicus meus: Praiua- lui aduerfis eum: hofies mei exaltabunt } cum 5 motus fuero. 6 i Ego autem in mifericordia tua confifus 3 ex - ultabit cor meum in falutari tuo: cantabo Domino qui meruit Juper me. u 1 4 Vici ori Dauid. psai., x i i i r, Txit fiultus in corde fuo: Non efi Deus, con upti funt (fj 1 abominabiles fabli funt fiudiose; non efi qui faciat bonum. 1 4 Dominus de calo 'prospexit fuper filios hominum , utuideret fi efi mtelhgens requirens J Deum. 4 Omnesrecefierunt, fimul conglutinati funt: non efi qui faciat bonum 3 non efi vf- + que ad unum. 4 Nonne cognofient omr$p qui operantur iniquitatem 3 qui deuorant populum meum ut cibum panis ? ‘Dominum noin- uocauerunt. s * fbi timebuntformidine s quoniam Deus in gener ationeiufia efi. 6 4 Confiliumpauperis confudifiis , quoniam Dominus (pes eius efi. 7 4 6)uis dabit de Sion falutem Ifraek quando reduxerit Dominus captiuitatem populi fui t exultabitfacob 3 laetabitur ‘bfrael. nzznain jpipSa »n nfia 7 isn^g pn-hv thdn tywir i >nyV jpns «> nos; oips sn^no;tpnnmsp «jyn smisn 6 liirnnn ? 8 : pjopnyoiu p'pT syns Sy snm? soo γη , T . a» t υητ ρηρτ NpiSy? joHnp unSn s;n_ ϊί5 3 i pp “jfis in -iiopn js ny ppSyV w iStiin ^ {s ny 1 i τη 1 ? snnniun sn^V 1 i κηΐο »p’n ny“po^i ains NoVn ηηηικ ?» mfrdix Vopi *ranp« 4 »byi ny qd» ’3*7 j^nsrqTDiK^rnnnop tusi 4 i ^nnnsp nns ipya na nD^N opnSyanoy. spSn/ 5 n» j t^natp 'by ynan Sido »; nnp na^s } ab nayn n'S «Vv 'instps sriap ipnp iinnaiy ?San syptja snSs; ipSb n’S naSa sti p nos nn τ Sy s’nabS 1 ^ata nayi n’S iSbaps isnna sninsS ni pnHa 3 t α*ιρ \a \ώχ yan S^abp n’sn »pnpS ois na Sy ρπΐκ wa v; jp »» *· jiSnpS »pn sSn np^i isrnVi. inSi ipn 5 \ iana sS spbs'pnSnyp >py niyp npip nay Sapyr sSn 4 nni)sn’S jnnap»nibaSiDppnnans’aynaSp' tf Ppm-iNniawnNnp^nSiDo t ^ηψ» >in» ap^nnv* 1 ^ am» ia Ss*jtpn sapns jo |p 7 I 7 Interp.ex(Sraee.Ixx. psalm. x rr. 4 Propter miieriaminopu & gemitum pauperum,nunc exurgam,dicitDominus. ‘ * ponam in falli tari,fiducialiter agam in eo. *Eloquia Domini eloquia cafta,argentum igne examinatum,probatum terre,purgatum feptuplu. 4 Tu Domine feruabis nos, &cuftodies nos agenerationehac,& in ς- ternum. 4 In circuitu impij ambulant,fe- cundum altittklitiem tuam multiplicafti filios hominum i 4 In finem Pfalmus Dauid. xii. a ^Squequo Domine obliuiiceris me in fi nem, vfquequo auertis faciem tuam a me? 4 Quam diu ponamconfilia in ariima mea, dolorem in corde meo per diem & nodtem ? Vfquequo exaltabitur inimicus meus fuper me? 4 Reipice/exaudi me Domine Deus meus. Illumina oculos nieos j ne vnquam obdormiam in morte. * *Ne- quando dicat inimicus meus:Preualui ad- uerfus eum.Qui tribulant me,exultabunt $ up . 7 . fi motus fuero: 4 Ego autem in mifericor- dia tua iperaui. Exultabit cor meum in fa^ lutari oioicantabo Domino qui bona tribuit mihj 9) & pialia nomini Dni altiisimi: 4 In finem Pfalmus Dauid. x 11 r. , jQIxit infipiens in corde fuo: Non eft Deus. Corrupti funt & abominabiles Φ fadi funt in ftudiis*:n 0 n eft qui faciat bo- * $ mti num .* 4 Dominus de caelo proipexit fuper ad imum filios hominum, vt videat fi eft intelli- gens,aut requirens Deum. 4 Omnesdecli- nauerunt.fimul inutiles fadi furit: non eft so.s.b. qyifaciat bonum,non eft vfque advnurm 4 Nonnecdgnofcentomnesquioperan- 4 tur iniquitatem , qui deuorant plebemi meamfin efcam panis^Dominuin noniri- uocauerunt: 4 lllictrepidauerunt timore, vbinon erat timor. Quoniam Dn$in ge- neratione ? iuftorum: 4 Confiliu inopis con « fudiftis,* atDominusfpes eius eft . 4 Quis 7 dabit ex Sion falutare Ifrael ? Cum auerte- rit Dominus captiuitatem plebi s fuae, exultabit Iacob & laetabitur Ifracl. ΨΑΛΤΗΡΙΟ N. μθίρμγινόϋσιςτων ο 305 16 * cXokqv £ %ιλαιπω&ίας τάν π\ωχωϊ &<ςοναΓμα τύν πόνγιτων,ναν άΕαςΥίΟμας,λεγ\ κΰ%β& .%νΟμα\ ον iQqwvmj κνρρνκηά6μαςονάοκ0. ^λόγ.α κυ&α λ$γ.α άγνα, 'Χξίυρ / ιονπε 7 Γυρωρ$μονβοχ(μιον τη γη,κε- 8 χά$·Α&Μτμίι 'ov επίατιλαοίως. i Q) χύ&ε φυλάζοας ημάς ycp όίατηξήοαιςημας Ντο της ^εάς^ύτης, &άς 9 τνοάωνα. χ κύκλω (?) ατελείς ($μ7ία%(όσι,χ§ τυ- ψ& Ου επολυωρητας^ν ψμ των φο^ρωπων. , ' · % ι * Εις τ τελ^ ψαλμός τά όουυίό^. . . r ίβ'. \ ; / .. ΐ. * Εως πότε κν&ε Μιλγ\(ίη μου άς£ελ& * εως πότε )κτο<Γρεφ{ς τ (Ζ&ζβ(ίωπόν Ου άπεμο^ ) [ εως τίνος θηΟμας βαλας ον ψυγη μου, όόνυυας ον Κΰφόιαμα ημεζμς <£ νυκτς j εως πότε υψω^ητεζ) ο \γ~ 4 $ρος μου ετν εμεΐ * Μιζλεψον,άαάκαιτόν μα κυ~ £& ο $20ςμου . φωτιΟν cBr οφθαλμούς μου, μήποτε υ- 5 τηωτω άς %d/jci%v, , * μήποτε είποι ο ί%&ξβς μου , i^uQa ποος cwrv ι (?) Β-λίζοντες με αγαλλιάζοντας 6 sd/j ζαλ&>%ά' *εγω $ Μί τά ελεεί Ου ηλ 7 ηζα . αγαλλίάτετας υι κα/ρ$ία μου aJfy τά (τωτηζ/ώ Ου' αο'ω τάΜ&ω τά^εργετηζαντί με; ψάλω τύ ονόματί κυ&ου %<.ϊΰψίςούί ι f Ε Ις τ τέλ 3 ς ψαλμος τά fouoifa - iy i 'Elrov άφρων ον κα/ρ^ία cwt^,od ες% ΒεοςΛεφβΰψνκταν εΟελΰχ$ν$ΰΐΜ ον Snn^uamv,eh zn ποιων pgn~ 1 ςότνίΐμ. * κυ&ος qm 'Sd ού^μνοί Αίεκυψον cBi c%\r ψμ τάν άό^ράπων, Βάν e εςι συνιων, w οκζητάν τν 3 θεόν. * πάστες οζεχλιν&,άμα Υ\ρ^\ωθητά^, θοο εςιποιων ■4 %β&τγ{(& 3 θμ εςιν εως ενός. . * αγι γνωΟν) πάστες (?) εργαζόβροι τΐέυ άοομίουν, (?) ε λιόντες τν λαόν μου ον ) βρωτα α/ρ&υ·^ τνκΰ&ον efoo εποΜαλε^ά//^' *όα.αεό'ει- λίασΌν φό£ον,α άκ Lu φόζος. οτι κυ&ος ον Γ βρεαόίκαίων, « * βαλίκ) 7 τΙωχχκα%%ΜυοίΙε,ό $κυ&ος ελπίς ουο^εςι. 7 * τις ό'ωτθί οΔΐ σιων τ ζωύ^ον ον τά Mi ςρεψα\ κύριόν Μ οάχμαλω ■ i · < T : ■'■· i ’ na jtfSipnVjnEtt npS *6 >prSi/ *TOi $n6 isos * ; aSiyS did> nS r-tWm^i; V !’$»fl»pn-> 3 , ?¥i »?J 3 ^ TJtS C 3039 * r*73 ’γοιβ πηχ *:ΐ>«: mn* 1 ? moNi 1 u * - . t T Λ T JT -i T -V ; "*" 1PSALTERIVM. Tranilat.B.HieronymL t * Pfalmus Dauid. xv. ^wzj peregrinabitur in tentorio tuo? quis habitabit m monte fan Sio tuo} r * G)ui ingreditur fine macula , operatur iuflitiam 3 & loquitur veritatem m corde fuo. ? * Non e fifacilis in Imgua fua 3 necfecit amico fuo malum , & opprobrium non fiifiinuit fu- perpropinquo fuo. 4 * Def icitur oculis eius imp f obus. timentes autem Dominum glorificat: iurat vtfe affligat & non mutat . j * Pecuniam fuam non dedit ad aifuram 3 & munera aduerfum innoxium non accepit. 6 )ui facit hec 3 non commouebiturin eternum. t r * Humilis & fimplicis Dauid. psal. xvr. i-N -Sa nnxi non figa-ips: eamrnjj’? : c 33 ->san can> 3 P 3 i^parSa nnp anis: onia-yy ιητ * 4 * nwSj/ cajtiDttrmK κ wSai ma pVniJTQinnii^DiavpSrrruanin’ * > 1 —iSqS—e(K ootja 'V-iVa: a»?an * \ibvr- na© r T ' T : T rnirv-r-it^iax * ;W 73 »jriD> \T i ♦ · ) ; » iDia&rSa wa>a »3 τηη hmS πιγρ w 4 j v - · · J· a* τ j* ; v : : · · k JSiff’ >τ 93 -ί|Ν H 133 San ’37 Π 0 ( 7 ' $? » : naaS - , r ^τρπ \nrn6 SiwS aTgrrtfS ·>3 4 jr-w manS - ,«r j ; * η»3|-πκπίπαν j?atv α**η ms ap-im * inw 33*0*3 rupjo 10 X I ^ffUftodi me Deus, quoniam feraui in te. I 4 Dicens Domino: Dominus meus es tu: bene mihi non efi fine te. i 4 SanSlis qui m terra fiunt & magnificis, omnis <■voluntas mea in eis. 4 * Multiplicabuntur idola eorum poft tergum fequentium : non libabo libamina eorum de fan guine 3 neq - 3 affuma nomina eoru m labiis meis. 5 4 Dominus pars hereditatis me e φ* calicis mei 3 tufojfejfor fortis mee. 6 4 Linee ceciderunt mihi in pulcherrimis : & hereditas Speciofijfima mea efi. 7 4 'Benedicam Dominum qui dedit mihi con- filium: infuper £5* noSlibus erudierunt me renes mei. e 4 Propofui Dominum in confpeSlu meofijp- per-^quia a dextris meis eft 3 ne commouean - ? 4 Propterea letatum efi cor meum 3 e> exuit auit gloria mea 3 & caro mea habitabit confidenter. o 4 U^on enim derelinques animam meam in inferno , nec dabis fan Pium tuum naidere cor'· ruptionem. II 4 Oflendifti mihi femitam ruite, plenitudinem letitiarum ante cultum tuum , decores in dextera tua eternos. □inn ID * ' V?doi srpns 7^1 ΝΓηο’* 7 ψ 3 ψηρτ 1 s n*a “viea »an 101 'νρΦ. ’^ηισ »»in 1 ? κηη^η 1 ιγφφ yii’ nS igyiiVgi2 φ n^rSys»Jniio? Λΐ; Φ n?’p 5 i ΐνςτώ W? ’ρτπη*ρΐο***ι β<5»ίΐϊηκ t^ 1 ! ’ηηρ οί? wg 'i' pjx tffia 1 t om™ »n» ιοί trf? Nfivn.n n$^ 1 jnio fiT }2 joi ιιηηρΗρ ρ,ρρ 4 «pn? κρφ ϊηυη *73 pnmiyp pjniai j«s Ny^ryn } ’ j ^ 30 13 nypn ψχ n;hpi *pSn martio 5 ! w.fitp by_ ρπηπρψ ipin nSi ρ'ηυιιρ dii pngpj «gin VapN κί pngaij? κρίβ 1 ? 5 g*l3 *V ι«·ιτ *)!*? '’ΐνφφ n\ 7 ! 'Sy ^njpqN «pix Nrao*p33 ^ jg-iy 6 p^-jy pVgnpn.uj* npp ^ n,p*s 1^11 gV rrjn g 9 i yuNNVgp* jp nnjgtp κηψ nns 8 ’ , ’ ' ί ^nrn^gppV^snippnNS^ipViyjajp^nN^ViDp 10 ' j νφφ. £z 3 i(p«nnni syatto «n*^ n ni κ yiinr» 11 fimi AiU.d Aft.ij.c Interp.exGrac. lxx. psalm* xii * In finem Pialmus Dauid. x i 111. Omine, quis habitabit in tabernacu- ,, lo tuo?aut qs requieicet in mote (an- «ftoiuo? *Qui ingreditur fine macula, & operatur inifittam . qui loquitur veritate in corde fuo:*-Qui no egit dolu in lingua jfiia,nec fetit proximo fuo malu, & oppro briu non accepit aduerfus proximos fuos. "Ad nihilum cfedu&useft in cofpe&u eius malignus;timentes autem Dominum glo rificat. Qui iurat proximo fuo & non de^ cipit;*Qui pecunia fuam no dedit ad vfu- ram* & munera iuper innocentes no accepit. Qui facit hxc , non monebitur in teter num. * Tituli inicriptio ipfi Dauid. psal. xv. ^Onierila meDne,quonia in teiperauh *DixiDno:Dominus meus es tu^quo- niam bonorum meorum honeges.*Sa£tis quinn terra eius,minficauitDomin 9 3 om- nes voluntates * fuas in eis . 4 Multiplicatas funt infirmitates eorum, poftea accelera-* uerunt. Non congregabo conuenticula eorum dg fanguinibus 3 nec memor ero nominum eoriim per labia mea. *Domi- nus pars haereditatis meae & calicis mei, tues quireftitues hasreditatem mea mihi. * Funes ceciderunt mihi in praeclaris meis: & ertim hasredit^is mea praeclara mihi eft. *Benedicam Dominum qui tribuit intelledum mihi; infuper &c vique ad no- dtem increpuerunt me renes mei. * Pro- ijidebam L ominu in confpedu meo fem- peQ quoniam a dextris meis eft, ne com- mouear. * Propter hoc betatum eft cor meum , & exultauit lingua mea,,. infuper & caro mea requieicet in ipe. * Qjao- niam non derelinques animam meam in inferno, neque dabis Sandum tuum videre corruptionem. * Notas feciftimihi vias vitas; adimplebis me laetitia cum vultu tuo,deledationes in dextera tua vP que in finem* Π, ΨΑΛΤΗΡΙΟ N, ΐΛβίρμήνώσιςτων · 307 - ji * ' ■'-*· * - < E ig i 0 τξλ& ψαλμος τά ό cl υί$\>. ΐόζ 1 Kvg/g τίς itwpoimrei οντά σκίωωμοίΐί Qv , vj τίς ϋαϊΐμσκΙ&ϋωσΉ ον opei άγίω Gv^ i * πορ&)θρβρ&’ οίμωμ& 3 ψ) ζργοίζόμβμ & ο κύριος παλί(μ ^λήμα%ι oW ον ουό^ϊς. 4 * snhnl&ujudtietw ou ddovecij dmfv, μζ^^τα hot- γμυΟύ .« μη στκναίοίίω τας σιωαγωγάς cimSv οζ αΐ- μοίτων,ου^’ύμημνη&ω τ^ν ονομάτων άυτοϋν Λα %ei~ λίωνμου. $ * kv'ejL& μζ&? τϊις κλϋζβνομίας μοϋ ^ %S πότη- ζ/ίθυ μου , ον ei ο 'άποκα.ζϊιςων τΐυ) κληρονομιά» μ% Ιμοί. e * ιχοινια. ζπίπ&τί μοι ον %ϊς κομτίςοις μου * χομγοη κληρονομιά μου κρμιίςη μόι Ιςίνι 7 * &λ9γή<ΓΜ τν κυρ/ον ι?ν ovvzinQ^j%i μζ · ζτι q ζως νυκτς S7fiuf&>Cdlt) μζ ® νζφξβίμου. s * αδ&αρύύμίΑυ τν κύ&ον ονωπιόν μου ha. 7 taJvi°q 9 oit ολ %ζζιων μ% Wiv, ivct μη 9 * Λά %ι& Sjtpppivdn ή κα/ρδία. μου , ηγαλλιά- C * ζγνώ&£άς μοι ό$\ριςζωής, πληρωτεις μζ£φ^β^ Qmk μζ <®& 0 &που Gv , τζρπνότης cv τη όζζιάτον άςτζλ&ι Di , CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO* ’ HymnusDauidi. psal. xv. I Omine, quis dignus eft vt habitet in tabernaculo tuo f & quis merebitur hofpitari ih motite domUS ian ititaris tiise/ % 1 Qui ambulat _ ' in perfcftione, & operatur iujjitiam, & loquitur veritatem in corde fuo: J Non detrahit lingua fua, nec infirt proximo fuo malum; & opprobrium non fuftinet fupcr propinquo fuo. 4 Qui defpeftus eft in confpeftu fuo,& contemptus; atque gmentes Dominum glorificat; iurat vt affligat feipfum, & non mutabit. 5 Pecuniam fuam non dedit ad vfuram, & munus fuper innocentem non accepit. Qui facit hic, non mouebitur in aeternum. «. 9 ’ SculpturareiftaDamdi. psal. xvi. i Vftodi me Domine* quoniam coniftiisfum in verbo tuo. 1 Locuta es tu ahima mea coram Domiho: DeUsmebS es tU; verufitamcn ^ bonum meum non datum eft nifi a te. ' San&is qui iunt in terra,& magnificis in Operibus bonis, omnis mea voluntas bona in ipfis. 4 Impij autem multiplican?idola fua, & poftmodum feftinant, vt offerant munera fua; non recipiam cum beneplacito libamina eorum, nec fanguinem oblationum eorum; neque memorabo nomina eorum in labiis meis. 5 Domine pars hircditatis mei §: calicis mei: tii fuftentabis fortem meam. ‘ Sortes ceciderunt mihi in dulcedine; etiam hireditas priclara fuper me. 7 Benedicam Domino qui confij- luit mihi; infuper in node caftigant me renes mei. 8 ,Pofui verbum Domini in confpe&u meo fernpcr * quoniam quieicit maieftas eius a dextera mea, non mouebor. s Propterea litatum eft cor meum, & exultauit gloria mea; qum Sc caro mea habitabit in fecuritate. “ Quoniam non derelinques animam meam in inferno; non trades iuftum tuum vt videat corruptionem. 11 Docebis viam viti: plenitudo litiriarum ante faciem tuam : dulcedo in dextera tua in iternum. Ce 4 ■/* ν ο^πη 3 &Ι V »ri 3 n Π 3 ’©ρηρΐν' π ϊ π ! in'?n 1 ? 3 ii s : nana »natp ’nSan nmn |τ : · j·· : ■ : λ· τ · : τ j· tan!tf»an 3 »;ng^ 3 , ii^’ , pa^o^ , 3 ? 7 Q * t^sran^a ’3Π3 ·ιϊ rbb napi''aS runa * ! >a-|3Ji’-73 ’ΠΒΤ niirwnna^x^na^Tna oistm^) 1 ? * iiavaTOiBJ-ba^niS^BanjyK^an* i fia ΦΡ b ^]«-an * 7 k aiiyrna *j*j*qj>- 7 jK * a>pm ψψα ^’ΐρπ nSan * ι ’Γπβκ > q3’B’30’aaipit3B : wnpn rp&ja S^ap^n? p^ta ντον ‘ » !’Sj;iS’p!ra| 3 ’ 3 ’i{’ 3 i 3 a?iio’irip 3 aaB 5 > :mxiianansrarnDiaaSn 4 >° j *· ; j i * * ; t jt ; v •.inxa nipaV tfW’ prpyB aiaap nny ircx* “ :onnpp33ttfn*a33is]iBVfj''??’.n , ”!N3ii>a' , ! s ** ipsi na^ainpianvja na-ipm r n^naip * iriairijncno b>»na opSij i\na ο’γιββ nin^T-crnea * cznnf inrsni aaaijmn papa i^an^an i an^iipi y*pna rhjntpx "pia rnwN pi ?3 8 1 } i 4 n* r-rvrS^iWRTnS nin» isshf&kb i inix rnw-Wn ora nxin rnnyn navnx f r- i · * < ; a “ jt · - ·· ; v ■ iVisw fBi νί’χ-- 1 ?^ nad j t J— * T ; T p- · jipinnin^airiNnaNin * -,-ionx ns ’Sx >D^aai ’ rrnsai ’ν^ο'πιπ» » v ..; ... · I -■· ·· · ; - : · T : >' : |“ « T : ίψνη psalterivm. Tranflat.B.Hieronymi. i * Oratio Dauid. psal. xvii. jh^Vdi Domine tufiitiam 3 intende deprecationem meam 3 auribus percipe orationem mea i abfque labiis mendacibus. *De vultu tuo indicium meum prodeat: oculi tui videat aquitates. i 4 Tirobafli cor meum gvifitafii noSie- 3 confla - fii me , (efr non inuenifti cogitationes meas non 4 tranfire os meum. *Jn opere hominum propter •-verbumlabiorum tuorum 3 egovbferuaui r vias s latronis. 4 Suftentagrefius meos in callibus 6 tuis , ftfi non labentur veftigia mea. 4 Ego in- uocaui te 5 quia exaudies me Deus : inclina au - 7 rem tuam miht; audi eloquium meum. 4 ^Mirabilem fac mifiricordiam tuam faluator iperan- t tiuni j d refifientibus dextera tua. * Cufiodt me quafipupillam filiam oculi: in umbra alarii 9 ttiarumprotege me. 4 zA facie impiorum va- flantium mejnimci mei animam meam circun- 10 dederunt. 4 Adipe fuo concluferunt: ore Ιοί i cutifuntfuperbe. *Jncedentes aduerfum me nunc circundederunt me: oculos fuospofue - 11 runt declinare in terram. 4 Similitudo eius qtiafi leonis defiderantis pradam 5 & quafica- 13 tuli leonis fidentis in abfionditis. 4 Surge , Domine ,praueni faciem eius^incurm eumifal- ua animam meam ab impio qui eflgladius tuus. 14 4 zA uiris manus tua Domine qui mortui funt in profundo * quorum pars in vita Equorum de abfionditis tuis replefli Ventrem, quifit furabuntur filiis , & dimittent reliquias fuos paruulis eorum. i j * Ego in iuflitia uidebo faciem tuam:imple~ bor cum vigilauero fimilitudine tua. 4 ViSiori feruo Domini Dauid , qui locutus eftDomino uerba Cantici huius m die qua liberauit eum Dominus de manu omnium inimicorumfiuorum ,φ* de manu Saul: ft) dixit: psal. xviii. i J) Iligam te Domine fortitudo mea. j 4 Domine petra mea 3 robur meum 3 φ* Jaliiator meus 3 Deus meus 3 fortis meus. & fpe- rabo in eum i ficutum meum, & cornu falutis mea 3 fufceptor meus. oinn γαη ψν pisi» jh^ o*jpi \o % t ibon ηψ νφφ ^·ρΝ * mad spixa iniyp »♦» Vap inV νγιΛϊ 1 n hy naras M i »os m npay nb Μή napn srmip tabi t ή npimo smypips »aaS njna 'j j Nnixnn ■^n» ’ηηρ tQK s ^ t » 741 W^!’· ^0»« iiyo 5 j κώ»χη ηπηκ nabj κίκ ijmatp *ip>pa κώ pnnaiy t^ion T? i? imV jns »7397imp»if*^niDt«»1s 7 t »^ρΐ;ρ^^η»ν^»^Ν^»^·7|ρη on« jintiiiumyig»??i,»^'ri^anol ’^Φί,οτΐ? ip ^ j »n> ΐίώώη ijru»^ieiij? rn^vW^.i?»n» 109 * 0^0*7 ήΨ 0 iin» 3 »y tidry iitn ώΐιηοκ 11 j siimnaia Mo linopf rpa pfiJoiu? ώο p*rtSnp* 1 0 pimp ammi «y^io »^sa »ss ftigpn »isn tnp» »<» οψ 15 t κηό^ ann κχηφ γπι nanpS 33707 κιπκ 7>h πηιοτ 1 j Nyasa linpna ^ΰρΐ,ωο invcioi ttgby «na ρηρ^η«νΐκόρίτηφάΐ Nnin’pa77*7100pn»^£i3 14 }is»paStoj? n» J t7$«ns1p»Kajjmi nv? »ons sof 1 s t jin»»^*? jin» 7 i?»ppatti»ipj?PW^ iVyai fcrj» ip iin» »1» οηφτ »»oi» *?a by ann xriyp »03^ n».»« nip ; nsiapa nato^ tnb »n snayV^Oinsi k»dj bysnnwb 15 Λ »pnp ηώηη) m-ip »a »jrjos»f »n» anooi »3x971 »spp »n } 5 »spn »w 7377311« ip«i 1 '5 ^^7 «aiiipi »iaai s 73x117 uai ^ya * 7 y ipisi ^ipp 7*7 3 n»pp)io 7 | 7 jp*i r * m * & * eum 4 . Interp.sxGraje.Ixx. psalm; xvi. * Oratio Dauid. psal. xvi. i " pXaudi Dneiuftitiam mea,intende de- i precatione mea* auribus pcipe oratione aiea no in labiis dolofis.*De vultu tuo * iudiciu meu prodeat,oculi*rnei videant ξ- qtate. 4 Probafti cor meu,*vifitafti node; 3 igne exaniinafti me, & non eft inuenta in me iniqtas.Vt no loquatur os rneu*opera 4 jhominu, projJter verba labiorum tuorum . ego cuilodiui vias duras. ^'Perfice greffus s meos in (emitis tuis,vt no rnoueanturve- itigiamea. 4 Ego clamaui,quoniam exau- * diftime De 9 : inclina aure tua.mihi,& exaudi verba mea. 4 Mirifica miiericordias 7 tuas,quifaluosfacis{perantes inte. A re- fiftentibusdextergtu^, 4 cuftodiineDhe s vt pupilla oculi.Sub vmbra alarum tuam greges me, 4 a facie impiorum qui afflixe- 9 runtme.Inimici mei animam meacircun- dederunt: 4 Adipe fuu cocIuferunt,oseorii 10 locutum eft fupbia. 4 Proiicietes me nunc u circudederunt me,oculos fuos (latuerunt declinare in terra. 4 Su(cepunt me ficut leo n paratus ad pda,& ficut catul 9 leonis habitas in abdatis. 4 Exurge Dne,pueni*eos,& n (iippIanta*eos:eripe anima mea ab impio, framea tuam 4 ab inimicis manus tn^.Dne m a paucis deterradiuideeos invit3 eoru, & deabfcoditis tuis adimpletus eft venter eorum.Saturatifuntfiliis, & dimifefut reliquias*paruulis fuis: 4 Ego autem in m- m ftitia apparebo conipedui tuo. Satiabor cum apparuerit milii gloria tua. In finem puero Domini Dauid, qui ’ } locutus eft Domino verba cantici hu ius,in die qua eripuit eum Dominus demanu omnium inimicorum eius. ',Λ * & de manu Saul; & dixit: PSAL. XVII. J^lligam te Domine fortitudo mea· 4 Dns firmamentum meum, & refugium meu, & liberator meus: Deus meus adiutor meus, & fperabo in eu. protedor me ? & cornu (aliatis me^,&iii(ceptor me 9 . ΨΑΛΤΗΡΙΟ Ns /ίΛαϊρμΜ'ΰϋ&ΐζ r pyf 0 , 3° 9 ΙΨ i * * τφ$'ουυί$\ ι · E iQom Ον χύμε Sm %£ 0\αζ>ή- 6 μ,α%(!μ\ί, * ε\ω άχεχζμξα, οη επήχΆτάς ο θεός 9 άλινον τύς Οϋ εμοί } ψ) mtxx&Gv τ&ν ρημάτων μου. ι ,,, * $οΰυμάζ·ώ5ν Ιλίη ΰυ ό βωζων cfir Ιλπίζον^ς οΒηνί. QM τά\ιανΒ-εςηχ,ότωρ τη k^taGu' 8 * φυλαζόν με κυ&ε ως xoplw οφθαλμοί). bv οχεπη 9 τάνπϊερυγων Ουοχετίατ^ςμε , · ί )κτϋ (ω&τώπχάτε- £ωντάνΟ,λαίπωρησόμτωνμε. @ ε^Φζβίμου τίιυψυ- ο ybjj μό (ΰκμε^ον , - * τ ςίαρ cimSv gvjj ixAeiQm , ν ι ςόμα amdv ελάληΟ^ν νζνερηφανίΜ. . c /χζατΟηες με v\sv'i <τ§ζλνχϋχλω£$ο με, clir οφθαλμούς ωπώρε- Β'όν^άχχλίρα) αν τη γη. * νζτελαζορμε ωτά λέων εΟιμαςάς θήζμν, ‘2 ωτά οΧυμνός οίχων αν ϊκτοχρυφοις* * φύάςη$ικν&ε,Φζβφβα6ν οωνίζ^ομ \2mox&i£ov· αυη?ΐζ£ρ(ίΰΐμ τΐώ μ6 }>τπ άτεζχς, ρομφαίαν Ου * εχθρώντηϊ^βζβς.Ου.χυ^ε^οολίγων Xzri γης (ϊιαμί&Ον cw:$y αν τη ζωη amSv χμι,τάν χοκρυμ- φμων Ου ετίλη^η ή γαςηξ amSv. εγορτά^ηΟ 0 ^ tjw , (£ ώφηχαν %>ίχατάτ^ίτϊα %Ίς νηπίοις dmSv’ * είω ο αν kxaionuvn οφύηΟμα^ τ2 (ω&τωτίω Ον.%ορ- < 0.^ηΟμα\ αν τά όφβίΜοά μοι τΐώ Ιόξα/ν Ου. * Ε Ις τ τελ^ τύ πα$\ χυφίον τφ^ανί^ , αελάλη- (τετΰϊΧυ&ω c§ir λόγοιζ f ωίης^ΰτης, εν ημεξα η εξρυ£α% αόνν ο χυρμος ait %&ζβζ τίά^των τΦν εχγ Ορων cwi$, xgjj άχ %κβς £αουλ' j@j άπαν' . , ■ , ' I , ' * Χίαπήϊω crs χυ&ε ή Ιγμ μου' Ϋ χυμός ςερεωμα μ*έ, ηομ χα'&φυγή μου , ngy ρυςηςμου. ο ^εός μου βοηθός μού } ψ^εληω επ αντν. χζ&ερμαΰίςης μου ifcy xs- ζμς Ο,ωτημας μου , j@Lj Μ^λήπΙωξ μου. ΙΖ Γ 1 14 PARAPHRASI S PS Al. XVI I. TRANSLATIO. i CHALDAICAE ‘ Oratio Dauidi. S Vfcipe Domine deprecatione mea in iuftiria; attende laudationi meaejinelina aure tua ad oratione mea abfq; labiis dola. S A cofpeftu tiio iudiciu meum jpdibit.oculi tui vgdent ?quitate. ! Probafti cor meu,viiitafti fuper me in node,examinafti me,& no inucnifti cofrupuo- ne:cogitaui malu, non tranfiuit os meu. ''Vere argui opera filiorum hominujin verbo labioru tiiorii ego obieruaui via^npudetis/Suftenta grefliis meos in femitis tuis,vt no moucatur pedes mei. ‘ Ego inuocaui tejquonia accipies oratione mea: Deus inclina aure tua ad mejaudi eloquiu meum. ^Mirandaexhibe puritate tuaredeptor fperantiji.-vlcilcere illos ab iis qui infurgut in ipios manu dextera^ia. s Cuftodi me ficut pupilla orbiculare quas eft in mediOjOculit.in vmbra maieftatis tuas abfcdde me. 9 A confpedtu impioru horii qui me perdunt: audo- res inimicitia: meae defiderio animarii fuaru circundederunt me. 'Opulentia eorii multiplicata eftjadipe fuo operti funqore fuo locuti funr magnifica."“i Greflus noftro^nuc circundederunt fuper nosiociilos iuos ponut vt fe.diffuiidat in terta. "Similitudo eius ficut leonis defi- derantis prςda;& ficut catulfleonis degentis in luftris. ' J Surge Domine,praeueni faciem eius,incurua eum: erue animam meam ab impio, qui meretur interfici gladio tuo. ' + Et iuftorum,qui tradiderunt animas fuas propter te Domine morti, & abfcifi funt de terra, eorum pars eft in vita aeterna; & abfeonfione boni tui implebitur venter eorum: faturabuntur filij j & relinquent reliquias fuas puerulis fuis. ' s Ego in veritate videbo aipedum faciei tuae: fariabor in tempore quo cuigilauerit gloria viiltus tui. psai. x v i ii. 1 Ad canendum fuper mirabilibus quae abude cotigerunt ferno Domini Dauidi, qui cecinit in prophetia coram DominoVerba cantici huius,pro omnibus diebus quibus liberauerateum Dominus de manu inimicorum fuorum,& de gladio Saulissait itaque: D iligam te Domine fqrtitudo mea. 3 Dominus fortitudo mea & fiducia mea , & liberans ine, Deus qui compiacuit fibi in me;ad- iunxit me timori fuo: fcutum meum,quonia a pr^fentia eius data eft mihi fortitudo & falus fuper au&ores inimicius mes; ipes mea. / j τ S X o fp D»Snn ; 0$ rwv ιηρχ V?ria * : Binin’ hyhi ’ 7 rai ma-^an aiaax * i nia >i?pia aianp' >31359 wb ’ 73 Π 4 yop\ φφψ} πΐηηΗηρκ ''Visa 4 i vana tdn 'iaaS wh?i »SipiVa>iia iwp)» nnn npiai pixn 'vhym wiofl! * iiSi-mmanc^anl j · -jt ; · — a^naSatfm^a-miiaxa^yimSj/ * : i 33 p riia ! vSan nnnSau?! ninac u»i | τ ; - -W- v -r~: ~ Α··**“ * - ^ l ^** *" : prpga-^gKTtftjj?*? 3ΐ·ρ;?ρ_33·}*ι 1 ο’οτρψπ inap vrraup fuip^ftnf,* : α’ρπψ »ay - iitftnVraiTiMnayvmmjinMa τ *r A ; Jt*t j ; v “ 733 ' |5?Ρ»^„ΓΤΡ, Ό’ΡΡ? OjrVl :w _ ’Snji ; caana ai o>trai a 2 >a»irsn π V’i * I** ; Σ “ ^ l·* τ ; A** · .* - *»* *l ·**“ ; jjflipD bin mipia iSan o?p >p»ax ίχΐ’ΐ ! aax nn i—ibotb mn» M·· - - -< - : · a» i :a>3no>aa*jera>»jnp>ariBarw> * » !»3aai»at{"»3’K3ttiDiw»3’kBa4>3f» * • |V · j : T · - ; · Vr j· ; .- ιίπνπ’ντίί-οΐ’ί’Μσιρ» 4 ■» : »3 ran »a »av1n’ ama 1 ? >ax w * I* 1 “j* · ··*;-:«▼:·.·- · j·· i ^anr^TiaaipnsamnOVaa’ ! *■ 1 " T ‘ ! > v ·' ’ : ·* τ : ■■'·· ·· ·· · *nuncrr'tf7i #—nn> on *r"raer->3 * • ;-■*· { *▼ ;-*··;- ‘i-”*·! : ’π^χο |Τ V! 3 ’DNi-x 1 ? vjipni naa*? vosva—bs >3 * ·> : aa !aijianB0itfxiiB5?£Z3’Bn»nx? * ·· - } V τ * · j· τ j> v; T ps a l τ e r i v m. TranflatB.Hiefonyml 4 4 Laudatam inuocabo Dominum 3 e> ^ w a > WfV&r ι»ώ ^(/«w ero. 4 Circundederunt me funes mortis 3 & torrentes iniquitatis terrue- s runt me » 4 Funes inferni circundederunt 'me 3 7prauenerunt me laquei mortis. 4 In tribulatione mea inuocabo Dominum , & ad Deum meum clamabo · & exaudiet de templo fuo "vocem meam ; & clamor meus ante faciem eius 8 naeniet in aures eius. 4 Commota efl & contremuit terra , & fundamenta montium con- cufja Junt & conquajfataJunt 3 quoniam iratus 9 efl. 4 Jfcendit fumus m furore eius 3 £?» ignis ex ore eius demrans. carbones incenflfunt ab o eo. *fnclinauit aelos & defcendit , (flf caligo 1 1 & X1 * 13 * »4 IJ % 1« o • I" c 1 1 fubpedibus eius, 4 Et afcendit fuper Che- rub & r uolauit 3 tranfuolauit fuper pennas 11 yenti. 4 Pofuit tenebras latibulum fuum 3 in circuitu eius tabernaculum eius 3 tenebrofa a- 1 j qua in nubibus atheris. 4 Era fulgore in confpeSlu eius nubes t ran flerunt 3 grando 14 carbones ignis. 4 Et intonuit de calo Dominus.Alttfflmus dedit ruocem fuam-gran- 1 j dinem 3 (3* carbones ignis. 4 Et miflt fagittas fluas & diffipauit eos , & fulgura multipli- 1 c cauit & confumpflt eos. 4 €t afparuerunt ejfuflones aquarum 3 ftfl reuelita junt fundamenta orbis 3 ab increpatione tua Domine 3 ab in - ' 7 Ejuratione ffnritus furoris tui. 4 EMifit de alto 3 accepit me 3 extraxit me de aquis multis. I * 4 Liberauit me de inimicis meis potentijflmis & de his qui oderunt me 3 quoniam robujliores me erant. 4 Prauenerunt me in die affli&ionis mea: et faSim efl Dominus firmamentum meum. /*- 4 Et eduxit me in latitudwemfliberauiYme 3 quia placuit ei. 4 Retribuit mihi Dominus fecundum iuflitiam metm 3 & fecundum munditiam manuum mearum reddidit mihi. I I 4 6)uia cufodim uias Domini 3 & non egi impie 'd Deo meo, 13 4 Omnia enim iudicia eius in conifeElu meo, pracepta eius non amoui a me. χ4 4 Et fui immaculatus cum eo , e> cuflodiui me ab iniquitate mea. ainn toanoi? 'fyqbrh *7>m ; tn-ipo*?yaniinNgntaKj?y 5 :j?*is^.yapi»« q*j|? ; 'bato 4 D-jpi ·»^ nnj?^ p»y na 7 6 \ ΨΙ nny? wmhO ny'p nppV »Π* Β n lW^ : «W nui.nrisi nari^Ki. 8 ! N*]pynp·) npiisa «Sagno ’niyai Ν;’ηψη*ι »ηΛϊ Vpfpoi ρηρα w te Ν*ρψ pansi, x q . \ rjnpia^psipSnnijnpnpusnyastpsanunnVujnDnj? snpjjjp^p 9 t Vion*yr s^inya arugu? inujs 11 j sayr 'pn^y ^ipna nani pama^y nnnian ?^nsi J 1 i nonp^aa sntp’ox pyi mntp 15 : spSyT nam \a s^y^n 4y sSapn j>jpy nsano ρώιρη p?pi npy hy yntop nmsi snS^po nnp> ?iiya nrnnsi ep nini 'SipSp ppa 'b ιαηρκ 19 5 ty mgaps oms: n^WiVanSiop 13 ! nnVs pnpyipna naHn sSi γ pnp^pnnjnnis nnomSiap 11 j ^ am’ ’γ nmna -)’n nniaia 1 pamp iipaino^ nnrn nnVnna 14 1 «o mys sb?io’pi pnnayp 1 ? ^apS *& introhiit txttfit gtandoet (Athon es ignis.Et *[uas umtnm Eripuit ptoteclot tneus * felit Interp. ex Grac. lxx. psalm. xvil: *Aathpion. 3it i LaudasinuocaboDnmj& ab inimicis 4 meis faluusero.*Gircundederuntme do- ) lores mortis,& torretes iniqtatis coturba- ueratme. *DoIores inferni circundederuE i me,poccupaueruntrnelaqueimortis. *Ec 7 in tribulatione meainuocaui Dnm, & ad Deu meum clamaui.*exaudiuit de templo fando fuo voce mea* & clamor meus in c 5 ipedu eius*im?roibit in aures eius. *Et co- s mota eil & cotremuit terra,& fundameta motium c 5 turbata funt& commota funt* quonia iratus eil eis Deus.* Afcedit fumus 9 in ira eius,& ignis a facie eius *exardefeet* carbones iuccefi iunt ab eo.*Et inclinauit 10 cados & defcendit,& caligofub pedibus e- ius.*Et afcendit fup Cherubim &volauit* 11 volauitfup pennas ventorum. ^Etpofuitu tenebras latibulum iuurn* in circuitu eius tabernaculu eius,tenebrofaaquain nubibus aeris. *Prae fulgore in confpedu eius 13 nubes trafierunt, grado & carbones ignis. s Et intonuit de caelo Dns,& Altifsim 9 de- 14 dit vocem iua*.‘Mifit fagittas*& difsipa-15^ uit eos* & fulgura multiplicauit,& cotur- | bauit eos, 4 Et apparuerut fontes aquaru* & reuelata funt fundamenta orbis*rerrae* ab increpatione tua Domine, ab infpira- tione fpiritus Ας tua;.‘Mifit de fun?mo,& 17 accepit me*aifumpfit me de aquis multis; ^Eripiet me de inimicis meis fortiisimis, & ab iis qui oderunt me, quoniam confortati funrfuper me. ‘Prameneruntme ^ in dieafflidionisme^,& faduscil Domi- ^'protedio mea. 5 Et eduxit me in lati- io tuciinem: faluum faciet me, quoniam voluit me. ‘Et retribuet mihi Dominus ie~ a eundum iuilitiam meam, & fecundum puritatem manuum meatum retribuet mihi. * Quia cuilodiui vias Domini,nec a impie gcfsi a Deo meo. 5 Quoniam 13 omnia iudicia eius in conipedu meo, & iuilitias eius non repuli a me. 4 Et ero h immaculatus cum eo·. & obieruabo me ab iniquitate mea. ^ 4 * αίνων εΒικαλίτομϋμ τν χυ&ον, χα\οΜτύν έχΒρων ί μου Ού^τκτόμουι. * (5&.έχον με ώδινες SfavaSu, xgtjf βχάμαρ^ι ανομίας οΐξετά^μζάν με; * ωΓινε ςα$ον α&νκυκ.Κώ(Τ<Μ) με , <&ξβέφθάαΜν με παγίδες $Μα&υ. 7 * χμι ca) 7ζί Β-λί&ΰΦαί με έπονκαλετάμΐύυ τνκυ&ον, Hffjj (®ζ)ς τν θεόν μου οαέκζ^ζα. moverev ία ναοί) αγίου axnd φώνγ\ς μ ου/^ μ κρμυγή μχ ννωτηον «αδλά>- 8 GO yaj ο-ντξομος efyridi) η γν, Hcy θεμέλια τάν ορίων $&ζ£χ$ιιζουν jfgtij εα'αλ^Βησ'Μ,οτί ώργίοδη αιυ%ίςο 3-εός. 9 * d/js^Y) καπνός ίν οργή με εν ή μίξα κα- κωτεωςμου, χμι ε·^ρε% κΰ$β& άώπςΥΐ&ίμα μου. ο * Κξμ ζζήγαγέ με εις τιλάτυτμον, ρυοτε^ίμε , οτι μι 3' έλητέ με. * ){ομ άΛποΙώνά μοι κυ&·(& $ τΐω & iKouoomjhu μον,ψίι τίν κα^α^ότνίμ των χ{~ ι ρων μου ουν^,πο^ωτει μοι. * οτι εφΰλα^α τάς οίϊους χυ&ου, xguj che ητέ£ητα )m> d-goJ μ οϋ; * ον. 7id$gflgi κ&μαίϊμ άυνϊένωτηόν μου, xgjj Φμ Λ- καιωμα^α cum ?gw άπέςη da d% εμόί). * t(gii έτόμομ ΰίμωμ& μετ dvd , φυλάζομομ ΐ3 ΐ4 I 6 17 1 9 43 'λτν τΐίς Μομίας μου. , CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 4 Ιη hymno ego preces fundo coram Dno*& ab inimicis meis redimit me. ' Circundedit rac dnguftia ficutmiiiieris qu$ iedetinpartuj nec vis eft ei panendijipiaq; periclitatur aci mortemjcaterua peruerforUm cSturbauit me. ‘ Cohors fceleratorum obfederunt me.puenerut me armati armis occifionis. 7 Quarto anguftia eft mihi,egO oro coram Dno, & coram Deo meo ego deprecor: & accipit oratione mea de replo fan&itatis fuae,quod eft in cadis: & deprecatio tiiea cora ipib recipitur itl auribus eius,& etfedtui demadaturd Et ^tremuit & comota eft terraf& fundameta montiucomotafunt &concuflafunt,quoniairafcebaturei. * Afceditfumus coraeo,immifit furorefuuficutignem ardente.-carbones ignis incenfi a verbo eius. ‘°Et inclinauit cados & apparuit gloria eins,&: nube tenebrofam fuppofuit ^ira fe. 1 ‘Et vifus eft in robore fuofuperCherubin leuiffimos,&adduxit potetialupet alas turbinis: 11 Collocauit maieftatem fua in caligine^ circudataeft nubibus gloria eius ficut tabernaculu; 6?defcedere fecit pluuiam fuper populu fuu, fk aquas validas i comotione taubiii tenebroiaru fupet impios ab altitudine mudi. n A fplendore glorias eius nubes caeli trafierunt.in increpatione eius ficut carbones ignis.& grado ardes a verbo eius. ' + Et intonuit incslisSiis,&: Altiflimus exaltauitverbu fuu; proiecit grandine & carbones ignis. ‘ s Et mifit Verbufiru taiiquaiagit- tas,&difperfiteos;& fulgura plurima,& interturbauit eos. li . Et apparuerunt profunditates aquaru, &difcooperta funt fundameta orbis ab increpatione tua Dne,a verbo vehemeti ira tua. ‘ 7 Mifit ab excelfo,accepi t me,& eripuit me de populis plurimis. ' 8 Eripuit me ab inimicis meis.quoniam potentes erant; ab oforibusmeis 3 quoniam inualuerantfupra me. ‘ s Pra'iieneruntme in die migrationis mea, & fuit verbum Domini fulcrum mihi. ” Et eduxit me in latitudinem: liberauit me, quoniam fibicomplacuitin me. 11 Retribuet mihi Dominus fecundum iuftitiam meam,fecundum munditiam manuum mearum reddet mihi. “ Quia cuftodiui vias reftasarite Dominum & non ambulaui in improbitate coram Deo meo. 2i Quoniam omnia iudicia eius manifefta funt coram me vt faciamf a: & padfca eius non remouebo a me* 14 Et fui perfe&us in timore eius; & fuit feruator anima: mea a peccatis; *J S l 6 \\% ft* :v:>ynA ‘>i’ 733 wira mnoEn * i aannD>Drin3J‘oj; ηοππητοιτο;? |t - · · f )'·. J T iVnanji^ij^Diinnanrnaj-DV ‘ ” mm awjnjww ajrcap r-tiwps * j *r ‘i- M : * ** ·'’ T f iwri r i - rry ’π 1 ?^ p-nn> n? τκη nm“>3 4 ι? iwn |· : ·»: {-ηρΊ^κ»!Ϋ7ΐαίηπ3ΐ^^|3Ώ 1 »? κιπίΜΠδΐ^Γηη’-ηηακι^'ΐΒ'οίίνίίπ 1 >■ innOTirAa 1 ? ι v - * : nr nSx >nSn to >di mir nySso πΛκ ns >3 4 3 * l" ... ,. τ y *T ; J- -:;-·- v;i -· τι >337 4 pjTay^nioaSjnniViis^jinmiyp * »♦ rtnnrrwp nnnji nanW? hhdSd * > rnypn rpaa^? paViiirn 4 : >riim? > ipann^mijn : ^D-ipiipa kVi ’ππηπ^ 3>mn 4 r \ it" · j - -i- t ” ! ΒηΊ73'3]ηΐΚ>Κ"Ν7ρ3 WVnpN «IITIN 4 i ^rir-ra iSaf οιρ tayiAiosnoN 4 ί ’βππ »ap i/nan nanbaVVn ynxm 4 1 'NJtpai fj-ij/ >? nrim uwi 4 :cq|^^in1n’-S5;j;»piajwipwf 4 rnxinb’03 nflparVjnaysaproKi 4 :αρηκ C3j7 o»ia vanb »aa’t^ri oi/ »3na ^aSaa 4 « pVwranaiaa^ijwiy’juii/asA 4 « : armnaDaa ίϊιπίΆΒ’ israa ,... .. I: ; · Γ : : -: * · jt ·· ·· ; t w’ ’PH7K αήή nra τπηι nirr->n f ; · j ** v: ▼: a* | -* ▼ τ :<. ': >nm omy Ί37’ΐ rp mpj?3 jrron bm tsalterivm. Tranilat.B.Hieronymi. 4 Et reflituit mihi Dominus fecundum iufii- (f iww meam, & fecundum manuum mearum i 6 munditiam in conffedu oculorum eius. 4 Cum fando fandus eris, & ‘•wVo innocenti in- 17 nocenter ages. 4 £? c«w f/^o eledus eris, i 8 ^ £■««; peruerfo peruerteris. 4 Quoniam populum pauperemfaluabisoculos exceljos ku i? miliabts. 4 Quia tu illuminas lucernam meam'. domine Deus meus illuminabis tenebras meas. )o * f n te enim curram accindus, e> i» Deo i i «/eu tranfliam murum. 4 Deus immaculata <νια eius 3 eloquium Domini igne examina- & tum,fcutum ef omnium ff>erantium in fe. }t 4 Quis efi Deusprater Dominum } et quis fortis prater 'Deum nofrum} } f 4 Deus qui accingit me fortitudine , & po- fuit immaculatam viam meam. 34 4 Coaquans pedes meosceruis 3 <& fuper ex- celfa mea fiatuens me. } s *Docens manus meas ad praelium , & componens quafi arcum areum brachia mea. i ^ 4 Dedift mihi clypeumfalutis tua 3 & dextera tua confortabit me , & manfuetudo tua 3 7 multiplicabit me. 4 Dilatabisgrejfus meos 3 7 ‘ fubterme, & non deficient tali mei. 9 38 * Perfequar inimicos meos & apprehedam eos, (fif nonreuertar donec confumam eos. 5? 4 Cadam eos & non poterunt furgere: cadent fubpedibus meis. 4 zAccinxifit me fortitudine adpralium , in- curuafli refiflentes mihi fub me. 4 Et inimicorum meorum dedifli mihidor- fum, & odientes me difierdidifii . 4 Clamabunt, & non erit qui faluet,ad Dominum &non#~.- 43 audiet eos. *Et delebo eos vt puluerem ante faciem venti: vt lutum platearum proiiciam eos. 44 *Saluabis me d contradidionibus populi,pones me in caput gentiu ·, populus quem ignoraui fir- 4j met mihi. 4 Auditione auris obediet mihi :fi- 4 s lij alieni mentiti funt mihi. 4 Filij alieni defluent , & contrahentur in angufiiisfisis. 47 4 Viuit Dominus e> benedidus Deus meus, 4 s 0> exaltetur Deus falutis mea. 4 Deus qui das vindidas mihi , 0 fubdidifii populos fub me. 4 i! 43 ! 40 1 J c= 3 Uin nirn ptw. njnr djn νίοπ isyoV ‘TOTpn οηηρχ Qy ltf ,-πιο’ρ α·ΐ| 5 : η; ; roinp »niDT γη »*?»»yipi 1 l ?3onynt asi s»poy hso nnn ·» ijonj? snnnaa ijitrt ajp^oy 17 ’ rnpy^niynnpipNnp^K^nVnian^tt; VT)V : nx ppnpirnQyn’ ppNi ^ιορ 2 8 ? ρηηρφρρη ι 7« > ιφ» ^y γΡ'ΐ ayi nyni ayi κΗιορ 50 i^pp^n^^nV^iyu^nnppnjKT^nDa q^pnpn ,l ?y νόκ^ ιρ’ρρι jirfjPippV t pjto»P 3 pirniop^m^D 1 ? sin spnn Νηγηηγι snnts nqnis snVs 51 ; ppipn prp inippN q*7s np^pai iniyp i» sHs snSs n'Vpnp'M N’ppyi n^pis *73 jny ρηκηψη -jpy 'nvpiSi “jn^jpVl^V^ spn *7y Qins 'Van >wd 3 4 i qns o^u? ]pnoi moja 'h nrm snSs; 3 3 ! sonVs tAs sp’[?n nA" ρρρ'ί ^Ίίΰ'_ n'p qnyiqpp na nA ^ι5“ΐ5ί)ΐρη A ppny 3 5 i»ynn spiana ηψρ γη γρηρι saap nayaS nys i ppio» i ’ηΐ'Πη A«nj«a«*7Tin^a>*i Ninnuannai ΑΗΝηηυ^ιβι*ιτΛ vn 1 »» 4* . / i 17 pwinxit Inf. 141 tetHdjwn Interp.exGrac.lxx. psalm. xvii; 4 Et retribuet mihi Dhs fecund u iuftitiam 15 -mea,St fqcundu puritate rhanuurri mearu incoipe&n oculorum eius^Cuiandoian ctu$ eris,St cu yiro innocete innoces eris : 4 Etcu eledp eledus eris, & cum peruerfo peruerteris.*Qijoniatu populum humile faluu facies, & oculos fuperBorum humi- toiiws liabis. *Quoniam tufilluminabis luceriia 1? meam dne Deus meus,''illuminabis tene- ihmina Fras meas. 4 Quo nia iri te eripiar a tenta- 3° tione, &in Deo meo trafgrediar murum. 3 *Deus me^impolluta via eius,eIoquiaDhi 3 1 igne examinata* protedor eil omniu fpe- rantiu in fe. 4 Quonia quis Deus pter Do- 31 minu?aut quis Deus pr^ter Deu nothum? 1 4 Deus qui* procingit me virtute,& pofuit 3 3 immaculatam via meam. 4 Qui perfecit pe 34 des meostanqua*cerui, 6 t fuper excelfa Ita tuens me. 4 Qui docet manus meas ad prm 35 hum,St pofuiftrarcutn asreu brachia mea. 4 Ec dedifti mihi^re&ionefalutis*, &dex- i 6 tera tuafuicepit me. St diiciplina tua correxit me in fine, St diiciplina tua ipfa me docebit. 4 Dilatafti greilusmeosfubt 9 me, 37J St no funtjinfirmata veftigia mea . 4 Perle- 3 « quar inimicos meos Stcoprehenda illos, & no couertar donec deficiat. 4 Confringa 39 illos,nec poterut ftare,cadet fubtus pedes meos. 4 Etpcinxiiti me^virtutead bellam, 40 * iupplan tafti oes infurgetes in me fubtus me. 4 Et mimicos meos dedifti mihi dor- 41 fum,St odietes me difpdidifti. 4 Clamaue- 41 runt,nec erat q faluosfaceref:adDnm,nec esr^idiuit eos . 4 Et cominua eos vtpulue- 43 re ante facie veti, vt lutu platearu delebo eos. 4 Eripies me de*cotradidione populi, 44 itttmlM coititues mein caput^gentium . Populus quem nocognouiferuiuit mihi: 4 in audi- 45 tu auris obediuitmihi. Filij alieni mentiti funt mihi; 4 Filij alieni inueterati (unt: 4« ποπεΐξ$,τη- ον τά %εώμου ύφξζήζμιμ ταχ&. ι 4 ό $εός μου σίμωμά η όόος , %h λ$γ,αχυ&ού 7 rbnj^i$pcL ,V 7 %ctazriTY\g εςί πά/ότων τών ελπι(όντων ι επ’ οίΰτν. ., 4 οτι τις ^ίοςτα^ίζ 5 μ τις foog 3 7 fhlm % οίμωμόν τΐυυ ot ον μά. 34 4 χοίΐμρτιζόβμ©^ άν 7 rot αςμ% ωτβ ίλάφχ, 4 m 35 fy' νψήλα,ίς’ωνμε. (ίσκων χβίζβίς μ% άς πόλεμον, )(cy τζονχ&λχουυυ <$ν βραχίονας μου. }<; *χομ U ωχα,ς μ,οι ύπεξνσζτϊτμον Οωτη&ας, ψ) υι h* <ζιοί (&υ d/jTS?\a£i% μα. νμ) ή τζω,Ιάαοβυ ανωρδωατί μέ άς ηλ©- 1 , ?(_α/ ii Ttcuhi: ι($υ oujtyi με 37 4 ετΰ\ άτυνάς %/ί ^ϊαζήμά%ί μα χζ&οχοίτω μα, (£ cws 3 s Υΐ&ένηατε ίχνη μα. , 4 χα^ωξω c£ir εχ3-ξβΐζ μου, >($) χούμληφομΐμ αυτις, i@j qqc '$άοςζ^φγβμομ ’ίως 3 9 ah οκλείπωσιν. 4 νκ3 λίφω οω<$ϊτ χομ ου μη J\,d- νων) ςΐωομ, ττεΟιυωτομ νζά ctir ποδας μου. 4° ■* Ημί (ν&ίζωιϊ&ς μζ δυώάμιν ας πόλεμον,Γ^υεπό- όισας παΙ)%ς άπι ΙπΦυιςαφ^οΐζ Ιπ εμε χίζπχοίτω μα. i ι 4 c^ir μά εΐωχάς μοϊ νω%ν, ήμ G?ir μι- 4ΐ QvwTctg με όφωλ 93 -ρ< 9 υσα.ς. 4 OMiz^c^m (i obc ην ο £ωζων ώίχφς χυ&ον, χφ m τϋ'ν τζίρων drnhv. * ζη χυ^ιος,^ άόλόΓη- 4 s ι°ς όθεός, (£ ύφωύητω ό βεός £ τωτηφας μα. 4 ο 3 τεός ό Μους cAohxncreig εμοί, ΐ{ο>] νζσότοίζΛς λαοιςύπ εμε- } CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 15 Et retribuit Dfis inihiiecudum meiitu meii,iccundu munditiainanuu mearu cora verbo fuo. **Cfi Abrahaqui repertus ellpius ante te.multiplicafti facere pietate,& cu icmine eius Ifaac.qui fuit perfeitus in timore ruo,perfecifti verbu volutatis tus cii co. ,7 .Cu Iaacob qui ambulauit in puritate coram te,elegUli filios eius decuftis populis, fegregaftiq; ftirpem eius ab omni falfitate; & cu Pharaone & /£gyptiis qui cogitaueratcogitationes malasaduerfuspopuliituu.coturbatos reddidifti eos in cogitationibus filis. ‘ 8 Quonia tu^opulu tuu egeno-, ni, tu, inquam, faluaturuses; & in veibo tuo getes fortes, qu^roborantur aduerfum eos,3eprimes. ’ Quonia tu illuminabis lucerna mea: Dfis Deus meus illuftrabit tenebras meas. 5 °Quoniain verbp.n .10 multiplicabo exercitus, 5c in verbo Dei mei fubiugab^arces munitas. J1 Deus cuius re£bae funt νΐς,ΐεχ Domini ele61a,clype s ipie eft oious qui cofidunt in verbo eius. Qiionia propter miraculfi & redeptione qus edes Chrifto tuo & reliquiis populi4ui,qus remanebunt,laudes dicent omnes nationes,& populi & lingus: dicetq;.-N6 eft Dais niii D ο m 1 n v sino eft nifi tu: populus aute tuus domus Ifrael dicet: Νδ eft fortis nifi Deus nofter. S1 Deus qui accingit me cingulo in virtute^ dirigit perfedhi iter mei?. !4 Ponit pedes meos agiles ficutceruarfi,& in domo fortitudinis mes ftare me-faciet, 95 Docet manus meas ad belligeradu,& corrdborat «eluti arcu chalybeii brachia mea.Et dedifti mihi fortitudine falutis αις,& dextera tua auxiliabitur mihi: & verbo tuo adauxifti ipe. i7 Multiplicafti grefllis meos in loca mea,& no funt cfimoti tali mei. !8 Perfequar inimicos meos & copreheda illos: & no couertar donec deleuero eos. J, Delebo eos & no poterut furgere:&cadent occifi fubt’ piatas pedfi meoru . 40 Prscinxifti me virtu te ad belligeradu.cfifregiftl populos qui infurgut ad malefaciedfi mihi,inclinafti eos fub me/'Et inimicos meos cfifregifti corameieffeciftivtipii terga verteret cora memforesaute meos difpcrda. 4l Qugret adiutore,& ηδ erit eis redeptor:depcabfitur aDfio,& no recipiet oratione eoru. 4i Etattriui eos vt glebam ante facie venti,&ficut lutum platearu coculcaui eos..' , ‘ t Saluabis me a diifidio populorfi: prarfecifti t^ein capita gentifi;populus que no ndui,(eruiet mihi: 45 Adauditii auris obedient mihi.-filij alienigenarfi metietur in pientia mea. 44 Filij extraneorum C0fumetur,& migrabiude prqtoriis fuis . 47 Viuit Dfis ipfe & benedidtus fortis, a cuius confpcdu datur mihi fortitudo & redemptio: & exaltetur Deus meus fortitudo redeptionis mea\ 4 °Deus qui facit vltiohe mea, ά cofternit fub me pop ulos qui infurgut ad malefaciedu mihi. / 31 + ο^πη psalterivm. TranAat-B-Hieronymu r»«a »jaann tg? ’3»«a ♦#>«? * «>j :>Α»χηοάπ : p-nati? ijaiyVi nin» uja? ρκ p-Vj? * ,* ninSin^aSnpnn^iiaVanivw’'?!?!? * >■ : aVijr “W ijniSi |■** " ·“ · V> nbbismp n&pS 4 vi^rntfWiS^tiaanHspDn^n 4 \ JPpIPI T3D ! jijH-mir π bf?H nS^l ϊ$κ m ot* ‘ cijnppaiM >V? οητι ρκηοκ-ρκ * pmW^3Qrisi?3i °5P- 4 : ana VnxOic? vadi ,..· ^ * ··· · - !ίτύ« fnfcniaaa »>£>inana k?» |nna κηπι 5 antias inaipni mia Ό»έψπ nxpa * ηηαπρηήωρκΊ nin* nns VB2 rn3»ro na»an nin» rnin * PjTflmo>ara njqxi rjinj nrcp nVwtfp αηψ> mnj nipi 4 ία»^ΓΠ»«3ΠΤ3. • jt ·* v* · : ·*■ τ rtinpoawa n^S nnaj/ rryinp mn* nxn» * :nn’ipu?r"iaK I’; - I' : τ Λ··· ··; ρητό a^npnn^pumaaHpmn 1 J DW ΓΊ331 Γ j 3Ί 3pj/errans ojtjiriT? rjinircM 4 J ΓΊ1ΊΠΡ33 f3>~*D Π1Ν W 4 TNi ’5“lVpr^ V^y ψη 'D’TO DS 4 J : 3Ί yvsp ρ^ίρη’Ν mjn/qpfiS φ jwurij >r ηρκ 'jir^-vn* 4 ^ : ai nu> 1 I II J 3 f ’·' 4? 4 G)ui feruas me ab inimicis meis,& a refi- fientibus mihi eleuas me ; a > meditatio cordis mei in consjeciu tuo, Dominus fortis meus & redemptor rqeus. IO XI II ainn >3npNO!-VK» 1 . nrtrtmKmaaA » nno psJ 73p 5 ! priHf? pyqn^p nVi Ha nty Nrtbynm n“ioo n’S + t iifio bciS^V χΜι i r y P ^™o S 071?’nsni?3 S? S, n no r? n. r .n l , :1 ,p, ? ’ ·»?! POTW ** rrWWRW» Γ1ΊΤ! " 1 sin? n?!«W ; n Ή n>:n α'ιφ so® no·, - n snSni ■»' '^Wirn^T^mKjiiiiisAniuimiapriainirKiTOiinV' “"' ’ i KmVnsm-iM. (^ K? fr®ns?Prt S B»^ ? .n S p. !! . ? p E! S l? , K V, TCy wfl Nm ,o D , ? ·> Γ.η.Ώίω-,,ρΒο,ηοΦίόηνν '> ρρηέη ispn n; ijh jn 'pia noip 1 s Interp. ex Grac.Ixx psalm. xvi* Φ A Λ T Η PI Ο N, μβζρμήνόίισις o\ 3M *& . a . Rcg · ar^b. Ro. iy.d 50 tm Ro. lO.d 4 Liberator meus de inimicis meis ira^- 4*‘ ' 4 * * ο ρυςύζμζ c φ%3ρωρμχ opyixav. to p » g?rai/i- ςα (Αριών ϊ% ίμ\ dpmeg με,)χτο αν^ς ά$ίχά ρτΜ μζ. * ζίξομόΤ^γή£ρμ&.ί St ον s$-vscnxv&g, ψ) τύ ονόματί Q& ψάλω. jt * p~iycL7\m)M τοίς ^ωτηΑ^ζ^βαοιϊΑως^ ποι~ ωϊίλζ& W c«/isf Taf 1 * Efc t» τδλ©-* ψοίλμος ii ό\ϋυυί<^. Μι Οι 'άξενοι rhnywrctf ib^ctv fi-soJ, ττο/ϋσιΐ/ ig ^eipSv cund (λΰαψίλλα γ> ςίρίωμα.·. j ttftgggt tm ημζξα spMyercLj ρήμα, κμι ννζ νυκτι α- νονψίλλα γνωαιν. 4 ebc der) λαλιοά «jj τβίοι,ών χψι chmicmf cd φωνα) j currdp. ‘ ύς liaurcM rbv ylw ζίζηλ^αν ό φβογ[(§λ cu/iahj κμι dg %£ πίζμ^ ■$olmpAprig^' ρήμα % dmSvi cv 7sf ήλιω && T mdwaua curd i * y^i cuuvg - dg ννμφί& Φιπορ<&ίψ9μ & qm παςο$ cund. dFct7hictQT) dg ylfag ΰξαμπν όί ον 7 * ad άκζβν S$QU 0 $ivQ'Sn s^oFQv ctt/d. (c v κΛτάφ- 7 ημα eunti Ιως ακξβυ ούζμνο$ 3 (E qsx ζςιρ $g Χπνκρυ- Eli enarrat gloriam Dei,opera aiiterrt i manuum eiusannunciat firmamentu* *Dies diei eradat verbum, & nox nodi indicat fcientiam. 4 Non iuntloqiiel^ neq; ttrfa iermones, quorum non audiantur voces eorum. 4 In omnem terraexiuit fonus eo- 5 rum, & in fines orbis terrae Verba eorum. Infole poiiiittabernaculum Tuum, *& ip- « fetanquam fpofus procedens de thalamo fuo. exultabit vt gigas ad currendam viaij ^Afummocselocgreisio eius,& occurfus j eius vique ad fummum*casli:nec eftqui ie abiconda-sa calore eius^Lex Domini im- » maculata couertens animas, teftimonium Domini fidele, fapientiam praeftans par- uulis. 4 Iuftitiae Domini redae laetificantes ? * cor,praeceptum Doijiini lucidum illumi nans oculos. s Timor Domini fandus per-10 manens in feculum ieculi * iudiciaDomi- ni vera,ludificata in iemetipfa* 4 Defide- n rabilia fuper aurum & lapidem precio- multum 5 & dulciora ifiper mei & fa- uum; 4 Et enim ieruus tuus cuftodit ea; * * in cufiodiendis illis retributio multa. 4 Delida quis int^Jligec? ab occultis 13 meis munda me: 4 Et ab alienis parce 14 feruotuo. Si mei non fiierinc dominati, tunc immaculatus ero,&mundabor a de- lido maximo. 4 Et erunt Vt compla-1 j ceant eloquia oris mei, & meditatio cordis mei in confpedu tuo iempenDomine adiutor meus & redemptor metis* TOg /α myri 7 ήςη Gφίζoυ(fct vmet . 9 * Fd 5 cf^Avj wjpj :6 TYiAcwyng φωτίζονσκ οφΟαλμόις. ιο *ό φόζος κυ&ου άγρός, $ΐαν$ρωρ dg οάωνα οάώΡος. χ&μαΦα χυζρι ctAndt νά } ^thycuaiMpoL cBi τ ouuv. ii * α)πι%μη%ι Φητίξ^υαίον λ&ορ τίμίορ,πολνρ$ xgjj yXvKvrspy, νπζξ μίλι ψ) χή&ίοΡ. a * Kdrybo $oii/\ 9 g Gv φυλοίοϊβ ajotgi 3 ον rd φυλώτ- fretv cdfGmohmg ττολλΜ* r.3 · * a^^ad(vu.ecG, τίς awJwet-QM rdv κρύφιωνμό και 4 frcupiMP μζ, 1 (c 'ϊκτίο ά.Κλ 3 τ&ων φβσίμ rtf $ύλ& Gv. \ μή μου xeiFdxv&ivtooi, ττζ ϋίμωμ&ίGμc ^, χα5·Λ£ΐοΦγ&μ(μ )d/d αμαρτίας μζγα,λνις. i j * κμι ϊβρτουι dg &j$oxi3 Π1Π» : rpjo* ρ> 5 ίρί ePj?p imSprufT^riYiJH Tjnnap^^a “ibi»* SiVa’Va7?U’nS!< 0 !? 31 ^ 1 ϋ’ 3 'Π 3373 * π’ηι^ΝϋΒ'^ηΐπ» I |·.· -: : · T T : 'vuj?! irrop Hjn’ 'jwin>3 >npp> r-inj? * : 13 »d* i?©> niiinad itnp wa ΌΜ 'laniNI a»DlD3 riWl 3313 rbx * ; · " ■·" A .1 ' ■ Π’3Τ3«*Π38ΓΤΙΠ’ j · · - j ·· v : v T : :nii5;n3iwajiurasiiSa3iii?-i3 nan 1 : υχ"!ί?-σί >3 u®* ψ>ρπ n^fin mirr 1 Ni3 t ipb naia r&txk * nka *7»i»Ttt ajiuneren T|Sa‘natp’ ^j?p njn>» -Va vristi? πϊήΝί nnns ia 1 ? πικη * *-· T>i *«' ίν " ρ ·* Λ τ -j — t *i j ——; — * r—bo njaa t |v + ; j - ■*· sta rnujfiibiiiS' ηψη si^ritah? υρηριτ’ρ 1 :iot oSirffpf^Ni 1 ? nnru t|pa bm >D>»n» i vSyrwnTinrrtn tpwttrrDaVna * nnppairnnn 7jAr7ip33iniwn-’3 1 ! ψ 3 |ΤΓ 7 Κ : alares flhy Titfai πΐπ’3 πώ ^Sarna * !:ρ iutp κχρρήΐ’ρ’η’ρ’Ν'^ητ KJfpn * 13Ν3 mn» a>ja r~\vb m Tana larwn 1 : m CD73tSm mna* r >·· ; : *·· ; - : iEDiK»33BDjhri73t5nriNbiana * : nSprt’ t 73 ηρηίΐ3ϋππρη^?ίώ-»ρ * IO s 9 10 iij 11 Psalterivm. Tranflat.B.Hieronymi. i * ViSiori Pfimus Dauid. XX. i ff Xaudiat te Dominus in die tribulationis , protegat te nomen Dei Iacob. 3 4 Mittat auxilium tibi de fanclo, & de Sio *, tueatur te. 4 ΊΜ emor fit omnis fcrificvj tui, bolocaufium tuum pinguefiat. Semper. i 4 Det tibi fecundum cor tuum , &* omne confiliurn tuum impleat. 6 4 Laudabimur in flutari tuo, & in nomi- neDci noflri ducemus choros: impleat Dominus omnes petitiones tuas. 7 4 Nuncfcio quoniafaluauit Dominus chri- fum fuum: exaudiet eum de calis fanbluarij fu fi in fortitudinibus filus dextera fua. .8 4 Hi in curribus & hi in equis ,& nos in nomine Domini Dei nofri recordabimur. 9 *Jp[t mcuruati funt & ceciderunt-pios 'vero furreximus φ* ereili fumus. i o s ‘Domine falua 3 rex exaudi nos in die in- meationis noftra. i 4 ViSiori Pfalmus Dauid. x x r. I fff^ mine m fortitudine tua Ut abit ur rex 3 et fuper flutari tuo exultabit vehementer. i 4 Defderium cordis eius dedifli w, voluntate labiorum eius non fraudafi eum.Seper. 4 4 G)uoniamprauenifii eum m benediSiioni- bus bonitatis , pones in capite eius coronam de j obrizj. 4 Vitam petiit d te,dedifi ei longitudinem dierum in feculum & in aternum. 6 4 Magna gloria eius in flutari tuo '.gloriam & decorem pones fper eum. 7 4 Pones enim eum m benediSiionem fempi- ternam: exhilarabis eum Utitia apud vulprtn e tuum. 4 Quoniam rex confidet in Domino 3 et in mifericordia excelfi non decipietur. 9 4 finueniet manusjua omnes inimicos tuos: dextera tua mueniet omnes odientes te. t o 4 Pones eos vt clibanu ignis in tempore Vultus tui: Dominus in furore fuopraecipitabit eos , II deuorabit eos ignis. 4 PruUtum eorum de terra perdes , et femen eorum de filiis hominum. 4 Quoniam declmauerunt fuper te malum: cogitauerunt fcelus quod non potuerunt. X 1 EDinn 3 tntini-pirisnnwfia 4 vdW“)?idSd“ f?]n» 5 ί νΦ$ 7 POT.^niSyipnVa ηατ ' 4 i p-ivoi inyo» iiTV^ πηΛν ππ’^ο y j?*is αηκ njn» κηψη 7 r^nW pnVo »»oV©» d| 30 J j kj 1 ? X' 0 t«riw s s 3 ij[?it 6 i KJrtJsi iVi ji um pan 9 i tonS: mua ppioa pSsi jowa pSs 8 to i blj? ίρρη \b pns 1 jn νίο>ο io th npij» fltg&i ϊΰίι J i tntf? pn? no? κό'ψο saVp «> ‘ j Nona^n mxah 1 K 1 J 3 n *7 ΓΙ 3 Π’ “|30 h 0 NoSp Mrt 5 ! Κ 3 ΠΤ S** 72 » ΠΙΠ’·} hv ηύίΠ po Ϊ?Ί 3 HJOlp.n αΠΚ 4 ! ρφ $7 Htfivi ^ *ntniap κηπηη n^nn ptfyff ϊ?*ιρ πίητΰη hwa 7 j mty 'wn ΝΊΐ'ηηψι κηπρψη "|3p*isa ·τιρ’κ ^p 6 ι γών mhfij N-»pt’*t rjj^nwynPipavVya^p^Tsinnpppin 9 j yu» «SnsS»y κηοηρι «π.κιο’ρρΚίΠ^ο 8 i ^gn? χο*? '•jjrffin s-VI^ 11 r 1 0|Ώ? *wya pnoap? papnW) 'wy) spu pns ^ pjwn 10 : p|Npp bfr ηρφη i^ai^s^ptfiaja^rjgiauJQsnttiia^i^nii^Do 11 t κψι υρρ {inn^ypn Interp.ex Grxc. lxx. psalm. x x. 4 In finem Pfalmus Dauid. x i x. i jTXaudiat ce Dns in die tribulationis, \ * gregat te nome Dei Iacob. 4 Mittat tibi i auxilium de fando, & de Sion tueattir te. * Memor fit omnis facrificij tui,& holo- 4 cauftu tuu pingue fiat. * Tribuat tibi Dns 5 fecundum cor tuu,&:omncconfiliu tuum ttnfwm *impIeat. 4 L 3 £tabimur in ialutarituo,& in 6 nomine Dni bei noftd magnificabimur. Impleat Dris omnes petitiones tuasi 4 NCic 7 cognoui quoniam ialuu fecit Diis chriftu fuum . exaudiet illum dc caslo fando fuo, in potentatibus ialus dextera eius. 4 Hi in $ curribus & hi in equis, nos autem in nomine Domini Dei noftri inuocabimus. ^ 4 1 pii obligati funt &ceciderunt;nosaute 9 iurreximus & eredi fumus . 4 Domine fal - 10 uum fac regem, & exaudi nos, in dic qua inuocauerimus te. 4 Pfalmus Dauid. xx. j JT^Omine in virtute tua laetabitur rex, & 1 fuper falutare tuu cxultabit vehementer. 4 Defiderium cordis eius tribuifti ei,& 3 voluntate labiorum eius no fraudafti eu. 4 Quonia$n pr^uenifti eum in benedidio- 4 nibus dulcedinisrpoiuifti in capite eius co ronam de lapide precioio. 4 Vitam petiit a 5 te, & tribuifti ei longitudinem diemm in feculum*ieculi. 4 Magnaeft gloria eius in * falutarituo:gloriam&magnum decorem mnm i m p 0 nesiupereum. 4 Quoniam dabis*ei 7 benedi&ioneminieculum ieculid^tifica- bis eum in gaudio cum vultu tuo. 4 Quo- * ρ\ψι rex iperat in Domino, & in miferi- cordia Altiisimi non commouebitur. 4 Inueniacurmanus tuaomnibus ini- 5 micis tuis: dextera tpa inueniat omnes qui oderunt te. 4 Quoniam pones eos vt 10 clibanum ignis in tempore vult 5 tui: Dominus in ira fua conturbabit eos,&deuo- rabit eos ignis. Trudmm eorum de terra 11 perdes, &iemen eorum a filiis hominum. 4 Quoniam dcclinauerutin te mala,cogi- n tauerut cofilia q,px no potuerut ftabilire. 'ΡΑΛΤΗΡΪΟΝ. μθίρμηνώσιςτών β 317 i f Έΐς τ° τεΜς^αλμος τζί i3r. * * £ 7tamrwj Gv b ή μίξα Β-λίψεώς, υπεζβί- άπί 'CcujGv ί° Ονομα ‘StTs-socT Ιακωζ. 3 4 ζΐζαποςείλο] Gi βοή. 5 ααν 3 %ayU\xgui,bi σιωναν- 4 τιλάζοιτ Gv. 4 ,t ινη&είή πάοτις Svcriag Gv , χμτρο- j Τ^κουντωμ,ά Gv ηω>ά.τω. f lm Gi κν&& >t/ την KO /ρΙίθΛ Gv } XOj 7iOL(tM tIj/J β'όλΐϋΰ Gv 7ΐλΠρ^0μ. 6 i etyOLAXlOLPCifJL&A c Wl τά iT«5t>TWg/ft> FOU, HgJf b 0 V 0 ~ μάτι xvgjte faoci ήμψμεγαλίωδνκτομ&α. . τιλνιρω^ 7 κυ&& τίά$& αΐτήμάββ Gv’ 4 uw εγνων οτι εατω- £Γέ X.V&&’ τνχξίςτον cwi$. επακύτε^) cu/ti $ 3 ί ύζμνν ά- yiv ciur£, b titwoL&i αις ή Qmpid$ ά'εζιάς owd. 8 * cv%i b αρμασι πμι cv^si b ϊπποις , ή μας $ b ovo - ματι κύριον ημ^ΐ (ΜικαλζσΌμζΒά. 9 * oujGi uwJvnoft ifiniQw έ ’ίπε<τον , ή μας rf άύίφίφρ ι ο }{$) .. , 4 xvyte (τωοτον τν βασιλέα ^ ε7ίάκ6σ·ον Υίμββ· cvnS ή μίξα Μικαλεϊωμ&ά Qe. ι * ψαλμός'τύ$'ουυί<$\ ί . χ. χ * Κν&ε brYift νωάμα Qov άνφξβ,ν^ήατετομ ο βασΊ- λίΐζ, χμι 3 ^ιτύ Q&rmpia cra αγαλλιάτε) Οφό^ζΡ· 3 4 tIuj 3 ΐΓ£ρνμΐΜ τής χορείας αιη^ί^ωχας vuuaS y yg)\ tIw 3 ελΥΐ<ην τ^νχαλεων εςερΥΐ^αςουυψν. 4 4 οτι cwoitySaQag ouurv b ώ/Τ^γίαιςρβΥΐςότνιτ&' Idwxag Sdi rlw κεφαλίω ca/d ςίφα /jovbt λι 5 % τίμιου. 5 4 ζωίιυ ντήαται°(Γ6,}@) ε^ωχας cimS μαχ^βρίζι ήμε- 6. ρύόν ας cuma αιων^ϊ. *μεϊαλΐ} ή δόξα 6Un$ b τύ (τωτη- ρίω <τν βάζουν (£ μεΐαΤ^ττξίπαωι οΜιύήστας επουντν. 7 4 οτι δΰόης αυτβ &b\§ym ας αιώνα οάων&βφομνας i cuvTv b χαξα %S (&ζ$(τωπ a στον. Γ 4 οτι ο βαοι- λ&άς ίλπίζα bfa, w&toy, b τύ ίλί{ ύψίςον ονμή 9 QaAdjSn. 4 άάρεΒ-είνι ή χείξ σ"6 ΊΤοσι %’ϊς ίχβξβΐς ar%‘ « άεζιά Q* dopj ικανές μκτουυντάς Qe. ο 4 οτι $ή(τας cwchf ως χλίζανον m ζβς ας χαιξβν ^ττξο- σ-ωττου crou, κν&& b opyn tmi σιω%οβς\ αωτμ , χμί χα(μφα'/ετα] ouvc^r πυξ. II 11 4 τ°ν καρπόν mmSv τής yής )χτολαςμ($ί\ η? σπέρμα 0udv'^mv i m ΦύΒρωπών. 4 οτι έκλιναν ας CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO· r AcUauHandumHymnusDauidi. psai, xx. A Ccipiat orationem tuam Dominus: in die tribulationis protegat te noinen Dei Iacob. ’ Mittat auxilium tuum didomo fan&uarij fui, & de Sion auxllietur tibi<,> 4 Recordetur omniutti munerum tuorum,&holocau/la tuaadoleariemper. 5 Tribuat tibi fecundum cogitationem tuam,& omne confilium tiium perficiat. ‘ Laudes dicemus in redemptione tua,& in nomine Dei noftr^xplicabimus vexil-· Jum: impleat Dominus omnes petitiones tuas. 7 Nunccognoui quod redemit Dominus chrifttim futjm j exaudiuit orationem eiusde habitatione calorum eius fanftorum, virtutibus redemptionitylextera ipfius. " Illi in curribus & illi in equis, tl>s autem nomen Domini Dei noftri in memoriam reuocemus. 5 Ipfi incuruati funt & ceciderunt: nos autem eredi fumus, & viribus valuimus. Verbum Domini redime nos; rex fortis fuicipe orationem noftratn quo die nos inuocamus. ^ ’ Ad laudandum Hymnus Dauidi. psai; xxi. Τ'} Omine in virtute tiia regnabit rei Chriftus,& in redemptione tua quam vehementer exultaturus eft! 'Defiderium ahima eius tribuifti ■^εί,δί prolationem labiorum eius non prohibuifti in aternum. 4 Quonia praucnies eum benedidionibus bonis, pones fuper caput e- ius coronam auri puri. 5 Vitam aterna periit a te,dedifti ei longitudine dierii in fecula fecularum. ‘Multa e/f glorfa eius in redeptione tuai laude Si decore pones fuper eu. 7 Quotya pones eu benedidiones per fecula,ktitiaperfundes eu ab aipedu tuo. 8 Propterea φ rex cofidir in verbo Dni,&in mifericordia alriffimi.no comouebitur. 0 Inuadetpcuflio man’ tueciidoshoftcs tuos, & vitio dexrerf tu ?inucnictoes odio te habetes. ‘“Pones eos vt fornace ignis in teporibus ίτς tuq.Dfis igne inflamabit eos,& cofumet eos incediu gehenn?. “Fiiios eoru dc terra perdes,& feme eoru | filiis hoium. 11 Quonia machinati funt cotra tc malu, cogi tauerut cogitationes prauas,ncc adueriu tepotuerut. / *3 Μ st$ 33 D^nn 5 d? * {qrnisa rranirryiettnw ηηη * 33 : ηψηϊρτρΊΠ^π nWSyn^pS * npi >njw >0 ριπή onsg; rnpS ’Sk * pruNtf Γ T - ■ nS^mjjmtiViawNtipKWK * i>VrH’nmoi )· JT· : : Sjinp? ηή>ηη 3W wp niw : iD»^|)JTnnmi3’n3NmD3q3 : wu-kSi inm 33 wSd?| i : oy«ini oik nain e?'n-xSi npVin ’3axi ,-, <: a· . : "Γ f* 1 : $ίή ijw niiit *3 n’t) 3 > >7 wyT ^ύίι 4 I ^ V T T ; V· ;.- A* ί “ ~ l T 1 13 ran h in W ihdW n in*-*?« 73 I' » ·· ,ιχ · ·■ ·- a·· : ~ : ■'■«· : v J :’ox nvrby nj*tn& ]B3o ’n j nm->3 i r—inx >Vx >6k ^sp orno >mWn fiv * : -p/ ρχ -'3 Π 3 ηρ rnr->p ρρα ρπριν^κ 5 :’3m3W3>T3XQ»33DH3’3133D * • | J · Ι-ιχ τ l·· · - Λ· - ■'" Γ , ' Τ ί1 iimifintinn&CDWBOym 4 j·· : 1 1” ·· : *- av * ^ ^ τ Π’Π’Πίά^-^ιίΊδηπι ^rasmcros * •i*yv #** τ ^ τ j 1 j *♦“"*#* * j *" :n;a7iroDPi^n3’3S jT ·· ] -I ; ·· ·τ Λ*Γ “ · »1 -ng^i ppVp ppip tfwVi ’ti3'inri3 vn> * : pmpfirnp ’ίχρ P13’pn ΓΗ?, 0»?*?3 »?D30ra 1 ·7 i^JTPT Γ : - : P3-i^nnt3>3’narpma^r73720^ 4 j' j* · — "rj·* λ τ ; — **·;··-: : Snu iV»3’ eanS ηΐ3 ipSrv * :nwi >rrrc]£ pmrrS& πιη* nmi 4 ; »ητπ> 3^3'7’Ρ Wp_ 3 ΊΠΟ γ 6 > 3 ?Π * J pmj; £33*07 07j301 Π*7Κ *SD *JJWin * psalterivm. Tranflat.B.Hieronymi. s s i * * t n> i? 10 II C ' j 4 Quoniam pones eos humerum ■: funes tuos ' firmabis contra facies eorum. 1 4 4 Exaltare Domine in <-virtute tua 3 canta - G bimus & pfallemus fortitudines tuas. 4 i 4 ViBonpro cerua matutina,Pfal- musDauid. xxn. 1 Y)Eus meus 3 Deus meus t quare dereliquifii me ? longe a falute mea werba rugitus mei. i 4 Deus meus clamabo per diem , &* non exaudies · e>* no&e^necefiplentium mihi. 4 4 St tu habitator fanSie lausffrael. 5 *jn te confififunt patres noHn^onfififunt y 6 & liberafii eos. 4 «Adte clamauerunt>etfalui facli fiunt; in te confifi fiunt , e> non fiunt con- 7 fufi. 4 Ego autem fium nsermis 5 ζ> »o» Zwtwj opprobrium hominum 3 & abieSiioplebis. * 4 Omnes nsidentes me fubfmnant me } de- 9 mittunt labium 3 mouent caput. 4 Confugit ad Dominum 3 fialuet eum liberet eum , quoniam i o t 7 ult eum. 4 Tu autem propugnator meus ex ytero 3 fiducia mea ab wberibus matris mea. 4 In teproiebiusfium ex <-vulua : de ventre ma tris mea Deus meus es tu . 4 J^e longe fias ame 3 quoniam tribulatio proxima e fi 3 quoniam non 13 efi adiutor. 4 Circundederunt me vetuli multi , 1 4 tauri Hafan yallautrunt me. 4 e Aperuerunt fiuper me osfiuum 3 quafi leo rapiens & rugiens. 1 5 4 Sicut aqua efifufus fium , e >[exarata fiunt omnia offa mea: facium e(l cor meum tanquam 1 6 cera liquefaEla in medio uentris mei · 4 zAruit noelut tefiia fortitudo mea 3 (efi lingua meaad- hafitpalato meo 3 & inpuluerem mortis detrahi xifii me. 4 Quoniam circundederunt mecanes: concilium pe [fimorum vallauit me: foderuntj^a s nus meas φ pedes meos. i lHumeraui omnia ofifia mea; ipfirespici entes'viderunt in me. 1 9 4 Diuiferunt <-veftimenta mea fibi } & fiuper •vefiimentum meum mifierunt fortem. 10 * Tu autem Domine ne longe fias 3 fortitudo mea in auxilium meum fefiina. 4 Erue llgladio animam meam 3 de manu canis folitariam meam. 4 Salua me ex ore leonis 3 φ* de cornibus V- nicornium exaudi me. □inn 1 s inV κηητφη κη^ηρτ tonn pip ria sS 'h 6 «parpWt «r»o*ins a ^o»0a κ3ηζ>3κ «nrwjK 5 i p^iooi pTimsp!} jn^na hy h poni V5 i ’aoyi sniono-inai j on nion Vno ^ n 1 ?! ^o-Sy 11 s’ dn hv ^np£*n : sinmxi 10 3 T * I^Vnnis^any^ynmx 15 :y^OTn^Qiix^npKnpyQm^opnpnn^’ 11 ίαηήρΝπηώηρ.^κ ϊΐηώη^^ρι nnr m &α *φη 15 \ Ίηηοι Λμ κ»·^? pnoa ’Sy ynns 14 i *jiaps i^in^nirn' py^p ppn^_ ninS ‘ t 'χνάψ NffvDp vp^ft WTto) p» 3 ?« »nn 4 ins 16 \ o^yp yjroa j»fi niyu? γη ϋοϋαηο >aVmn ’o*)4 )ΦιΦ 3 , ?η ΐ7 ? , . , ! 0 ί? 18 1 ’^ΊΊ 7 !^ ΓΟ?^ ’^ptc ηψ 03 pyuo rVoPI Γ^’Π ny^p ^y nm^ on^* 17 : 3πη p ’yT’pV iVn γρη pn*inn nH »« nw xo ί tcrty ραγ »»ao£> fiv) pnV ράρ 15 ! ή jnpi j^ipnpp pjnnax ^^ρρί κηκ γη γρη mso ’p: pna x 1 4 tmn αφρή V»no^ iiy^ni «γκ jp »γ£ΰ. «anna rVopVteyp 1 " j ’ηι^ κη^ρ ι^ρηγη pjniui pp>pn Intcrp.esGrac. Ixx. psalm. xxi* 4 Quoniam pones eos dotium, in reli- i 5 quiis tui,s praeparabis vultum eorum. '*! * * Exaltare Domine in virtute tua^can- 14 •rabamus & pfallemus virtutes tuas. | 4 In fine pro fuiceptione matutina, PfalmusDauid. xxr. _ , . £ £ ww.^.c J^Eus Deus meus, refpice in me i quare dereliquifti me? loge a ialute mea ver- ' ba deli&oru meorum . 4 Deus meus clamabo perdie & non exaudies,& no 6 te;&: no adinfipientiamihi. 4 Tu autem in findo habitas laus Ifiael. 4 In te fperauerut patres noftrq iperauerunt,& Iiberafti eos. 4 Ad te clamauerutj&Talui fadi fiint; in te fpera- uerut,&no fiint cofuih 4 Ego autefum ver 7 mis,&no homojopprobriu holum &abie ilio plebis. 4 Oesvidetes mederiierut me ; » locuti fiint labiis, *mouerut caput . 4 Spe II . I 1 14 IJ rauit in Dno.eripiat eu; ialuum faciat eu, quonia vult eum. Quonia tu es qui ex-roj traxiftime de ventre,ipes mea ab vberib 9 matris meae: 4 Inte proieilus fiim ex vtero. De ventre matris meae Deus meus es tu: 4 ne diiceiTeris a me. Quonia tribulatio / p- xima,quopia no ellqui adiuuet me. 4 Cir-13 cundederunt me vituli multi,, tauri pingues obiederut me . 4 Aperuerunt fuper me »4 •4»{m os fuum,ficut leo rapies & rugiens.’ 4 Sicut *5 aqua* diffuia fiint & difperfa fiint oia ofia mea: fa&um eftcorrneum tanqua cera liquefies in medio vetris mei. 4 Aruit taqua 1« tefta virtus mea,& lingua mea adh^fit fau cibus meis,& in puluere mortis deduxifii mj^Quonia circudederut me canes mul-17 # fi ψ&- λίίΓρφ τάς^ιυχαςάας Gv. 1 * Εις τ τελ^ς\&Γ2ξ £ όΐνπλνψεωςβεω- δινης,ψαλμοςτάΕανΙάΧ. κά. ι * Ο* %-ίος όδεάς μό μοί,ινατίεγχατελιπες με . μακομν ΜΕ £ £ωτη&ας μου © τβγοι τάν ) βιωμάτων μου* * οΟεάςμ* κεκξά^ομαήημεζμς ί fi φ. ΜάκΜγ, ){g) νυκτς ψ) φχ, Ες dmidjo εμοί. * Qv$ ον άγια* xc&iwg ό b tcuv^E Gti ’κτξμνιλ. * (Mi Gi nK7nC m Φ τν&τίμς yiu^S, Yihmtim fi sppy- Qa αύψίζ. * (®ς$ς crs (υκζκρμ'ζαλ) xcy iQddwtfM ), cBi Ginhmsw ov x&TtifcuvdnQw·. 7 *ί(ωί ί άμι MfoKvfe ψ\ φο Μ^ώπος,ονα^ος ctvSpd· s πων xgj ^όΟονημα Accocf. . * πόρτες φδζώ^'χυτίς με ζΐζεμνκτη&ϊ^ύμε, ελοίλη^ ον ^d^ennvfimvwcu 9 κεφαλίυυ. * Υίλτησον Μι κυξ/ον, ρυιτοί&ω ouh?v y ο QmcLrti ouhwjlyi Sr^Aet caJrv. *οτι m ei o iuczroitrct; με Ex ί&ςρ^ς' r> ελπίς μ% Mo μαςων τ’ μητ^ς μ& ι * Μη <τε επερ&φΐω Εκ μήτξμς. ΜΕ ya -ς^ς μητξός ι * μου θεός μ'ό ei ou' * f. ιη Μτοςης άπ εμοΕ. οίι δλίΕ/ΐς 13 ε·)(ΐζ\ο·η φο ίην ο βο^ων μοι. 4 εκΰκλωοίάνόμε μό%οι 7 τολλί»/, ι πίονες czEtt ε^ον με. * Ενοιζαν ετί εμε τ ςόμα. cEmSv, ως λέων αφΐάζων fi ορυομβμ (&. * ωσΈυ^ωξοΙζε^υδνη'μι Ειευκορπιδη oVa μα" Ifywdti ή κζρδίχμχ ωτβ κη^ς ΐϊΐχόμΕΐμος ον με βω χ 6 ^ κοιλίας μ’ό. * w <£Εκ %eipjc χυυΰος rbuv μονο^Υι μου. 4 £ω<τόν με Εκ ςομα&ς ?άοντ&,%μΐ ΜΕ κερμ.των μονοκερωτων ’φτυ^πάνωοτίν μου. ' , CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATI Ο* * 3 Quoniam pofoifti eos populo tuo humerum vnii:in funibus tabernaculi tui ordinabis lege tua cora eis. '* Exaltare Dfiein fortitudine tua:laudabimus &pfallemusfupervirtutetua. 1 AdlaudandumfuperpotentioblationeperpetuaaurorrejHymnusDiJuidi. psai. xxii D Eus mi,Deus mi,quare dereliquifti mc. ? longe a redeptione mea verba clamoris mei. ! Deus mi, ego clamo interdiu,nec fu/dpicur oratio mea;& noftu,neceft filentiu mihi. 4 Tu vero fanftus,qui ftabilis orbem ^pter laudes Ifrael. 5 In verbo tuo cofS funt patres noftri* in verbo tuocofififunt.&liberaftieos. * Cora te preces fuderunt & liberati funt,in verbo tuo cdfifi funt,&n6funtc0fufi. r Ategd vermis debilis & ηό homo,portans viruperia homimi,& defpeftio pop^loru. 1 Omnes qui videt me deridet me,proicindiu labii^futs, & mouent capita fua. * Laudes dixi apud Diim,& eripuit me;eruit me,quonia coplacuit libi in me. 10 Quonia tu ille es quiextraxifti me ab vtero fiducia mea fuper vbera matris me^. “ Iuxtambii tuu proieftusfum ab vtero; a vulua matrisme$De’me’ es tu. "Ne elogeris a me,quoniam anguftia prope eft,quonian5 ell qui adiuuet. ,3 Circudederunt me populi fimiles ! tauris cornupetetibus multisrprincipes Batlan vallauerunt me. M Aperuerunt fuper me oWuvi ficut leo rugies & rajaies· 15 Velutiaquaeifufus fum,& dilperia funt omnia ofla mea; fuit cor meulique- frftum ficut cera,palpitans in medio vifceru meorum. 1 ‘ Aruit veluti tefta humor meus,& lingua mea adhaefitpalato meo- ia in domum le- pulchri cbdufifti me·’ ’Quonia vallauerut me cateriia peccatorii impiorti,qui fimiles funt canibus plurimis,congregatio malignoru circun dedit me,mordentes manus meas Sepedes meos. 18 Dinumerabo omnes cicatrices membrorum meorum : ipfi afpiciunt&contemnunt me. 15 Diuidunt veftimenta mea fibi, & fuper veftem meam mittent fortem. J ° Et tu Domine ne elongeris, fortitudo virtutis mere, ad auxilium meum feftina. * ‘ Libera ab his qui occidunt gladio,animam meam; de manu imptj, qui comparatus eft cani, ipiritUM corporis mei. 11 Serua me ab ore fortis ficut leonis, & a regibus potentibus &fuperbis vnicornium inftar,accepifti orationem meam. Dd 4 ia ia d^nn nnaox * ντ^νη^^Κβ'τ^νη^η'ΐτβν,’κτ? * - sSne^inf^aiSE» ρ τ : · -.'*.· * v · τηοπ-ίΛι >&nMgfl 5 ?t 6 inmo ’3 * - ijnstfvSiiincOTSODVja na aWii nt> an Snp? ’rf?nn ήηκο * *■ : vki» \ . i’· ” : •n> wiinin^.iSSnni;%’*i α’ΐ 3 >; iSdw 4 * 11^71=33337 mn % m fijppafcrS? s * * i ; aianinaw I» t : : · -r 1 v : n*iaa'Sicfiai roiSon nirvS »a |° ~ ·· A» ; - T “I ·*· -*» lina’ vss? ntraOTSawinw^an 5 τ ; ; ·ι « T : \ Ϊ ·.· ·■ : · τ -:-:·- : T i n»rrco warinss/ m» jt * J · “" · A T T J *' · nnS * inxS wanap’ jnj ! pntpy »5 nSii ayb in jm lian ata> 33 ; ηοπκ ab >jn πϋτ τπ^ΊΙοϊο j-r ; v j · ->r : α· ■** ; j ; · i vbrw rimo nrSjmmT Nttnniios . j., - ; j ; i*· *A·· * : - v v; j ; · t w ]νφ pnr'Vsyaa *apat aaw* *ψφ_ » nn «‘’3 ιή Krth 6 maSs xm r&oa os * i uara’ non yuymi ^anp npp >ϊ?Νή ja^anjwnnipnapW >^fn?n* : nm >dis r t : j· ♦roicn ”n »o»-"Sa *iiam* “icm 3 ia 'nx » « i E 3 ’a> -intiSnin'-n *33 |·τ J ·.·■■« : τ ; ·· j 13 bin iitffrpi p**rn r-fiirS itoa liiS 4 * ~bm mo> ttwby ts^ims * j ro wn i namini p s a 11 E r i v m. T ranflat.B.Hieronymi. i j 4 Narrabo nomen tuum fratribus meis 3 in medio ecclefia laudabo te. 4 Qui timetis Dominumf.au dat e eum; om~ ° ne femen lacobglorificate eum 3 & metuaPeum njmuerfum femenffrael. 4 Quoniam non deif exit neque contempfit modefiiam pauperis , & non abfcondit faciem fuaab eo:&cum clamauerit ad eum 3 txaudiet. 4 aApud te laus mea in ecclejia multa: njota mea reddam in conffeffu timentium eum. 4 Comedent mites ^ faturabuntur-.laudabunt Dominum quxrentes eum j naiuet cor eorum in fempiternum. s 4 %ecor dabuntur φ conuertentur ad Dominum omnes fines terree 3 adorabunt coram eo Vniuerfe cognationes gentium. . * Quia Domini regnum , o* dominatur oen- ti i 4 ij 1 6 17 O I ^—. ώ ‘ “ fotibus. 4 Comederunt & adoraueruntomnes pingues terra: ante faciem eius curuabuntgenu Vniuerfi qui defendunt in puluerem , & ani- } i ma eius ififi njimt. 4 Semen feruiet ei 3 narrabitur Domino in generatione. 3 i * Venient & annunciabunt iufiitiam eius 3 populo qui nafcetur quem fecit. i 4 Tfalmtts Dauid. x x i /1. Ominuspaftor meus 3 nihil mihi deerit. i 4 In loco viridi accubauit me: fuper aquas refeffuihis enutriuit me. 3 4 dAnimam meam refecit fieduxit me fuper femitas mflitue propter nomen fuum. 4 4 Sed fiambulauero in valle vmbreemor tis 3 non timebo malum, quoniam tu mecum es: 'virga tua et baculus tuus ipfit me confolabun - s tur. 4 Pones coram me menfam ex adup-fo hofiium meorum-.impinguafiiin oleo caput meu , calix meus inebrians. s 4 Sed & benignitas e> mifer icor dia fubfe- quentur me omnibus diebus ηίοΐ£πηΐϊΑχ:ηι n^opHp xb\ κορτκηΛχϋΝψ nSi vm n 1 ? Tl5 : wyvimiv nrnip>>niwnVdaortiti’pyatpnymjy ]ihy\ z? j chm nnj my iyupsnioDa ηηηρκή nyai' 51 t w vb no >nnjV? pjfu» ’ητοηρυ’ηι Vamjpiiiiyp J ° i sjppya iAi 31 t nisnna κί^ΊΠ κή*ιο; φ ριιι» »ηίοτρ ad t pridT mai ηό Vjti γχςη mnz ^nnnx insd 1 j s^id inpn uh xddipa nay 1 ? jji ™ inV ^nnapn 1 nypn -pavsihmn uioaVnis n*? κητο bmhvt* n?mn 1 ? 4 j πρψ mna‘iitoo»gnyna^na an a i sn»n n ^3 onn »wn spian maon npm ’p;yo Sapnins »οτρ nmp ! 'aainnjn jwn ^no.Tisi ^nan 13 j N»pin »»i K^fpp noa anw id «ο »ρι» ^ ’ίίιώτι? νΙΡΦ. «ήη’ό jnwpmNnpnj^iNnp^psnaj^Q^ywnQnK 1 t n^paps Vdpnnf?oi sripnaiNydKN’n «HNnnattininV * * .i Hcb.s.c. λρκά_ *ιβ tubitn Interp.ex Grxc. Ixx· psalm, xxili ^Narrabo nomen tuum fratribus meis, in medio ecelefise laudabo te. 4 QTii timetis Dnm, laudate eu, vniuerfum femelafcob glorificate eum.timeatiam eum omne femen Iirael . 4 Quonia non fpreuit neq^ de- m ipexit depcatione pauperis.Neque auertit faciem fila a me;&ciim clamare adeu,ex- audiuit me . 4 'A te laus mea.in ecclefia raa gna confitebor· tibi: vota mea reddam in conipedu timentiu eum. 4 Edet pauperes 17 & faturabuntur, & laudabunt Dnm qui requirut eum. viuent corda eoru in ficu- lum feculi. 4 Reminiicentur ScconUertetur is ad Dnm vniuerfi fines terrae. & adorabut in coipedu eius vniuerfie familiae gentiu. 4 Quonia Dhrrcgnum,& ipfiMominatur 19 gentiu. 4 Maducauerut & adorauerut om- 3° nes pingues ΐατς,ίη conipedu eius cadent omnes qui deicendut in terram. Et anima mea illi r viuit: 4 Et femen meum firuiet ip- 3 1 fi.AnnuciabiturDominogeneratio 4 ven- 3 i tura , & annunciabunt iufiitiam eius populo qui naicetur,quem fecit L ominus. 4 Pialmus Dauid· xxil \ j^Ominps regit me,& nihil mihi deerit. 4 In loco pafc^ ibi me collocauit.Su- per aqua refedionis educauit mer^Anima 3 mea couertit. deduxit me fiip femifas iufti ti^propternomefuu. 4 Na& fiambulaue 4 roin mediovmbr^ mortis,no timebo mala,quonia tu mecu es:virga tua & baculus tuuSjipia me cofolata funt. *Parafii i n con 5 fpedu meo meniam,aduerius eos qui tribulat me. impinguafii in oleo caput meu, & Calix * tUus inebrians me quam praeclarus*. 4 Etmifiricordiatuafubfequeturme < omnibus diebus vitae meae, & vtinhabite in domo Domini in longitudine dierum. 4 Pialmus Dauid prima* Sabbatorum. XXIII. J^Omini terra & plenitudo eius, orbis ferrarii & vniuerfi qui habitant in eo. 4 *Ipfe fuper maria fundauit eum;& fu- per fluminapraq>arauit eum. 13 13 1 ! μ ΟΜχλητ'ιας ύμνήο-ω ere, ήΟυσΐρ bd&mop cojt£ 7ftt, requiefeet ipiritus propheti?in cogitationibus cordis eorum in aeternum, l ’ Recordabuntur miraculorum eius,& conUertenrur coram Dfio omnia extrema terrae: & adorabunt coram te bmnes familiae populorum. ” Quia Domini eft regnii, & poteftatem habet in populis. i0 Comedite & adorate omnes pingues terne: coram eo curuabuntur omnes quidefeendunt in domum fepulchri: & animam impij non viuificabit. ! ‘Semen Abraham feruietcoram eo: annunciabittyirtutem fortitudinis Dei generationi venturae. 11 Venient filij eorum,& annunciabunt iuftitiam cius populo in futurum riafcituro, miracula qute edidit. 1 idymnus Dauidi. psal. xxm. D Ominus pauit populifih fuum in defertomon defuit quicqiiam eis. 2 In loco arido ίη amoenitate herbarum fecit quiefeere mc,& fuper aquas quietis deduxit me. ’ Animam meam reftituet: ducit me per femitasiuilorum propter fortitudinem nomjnis fui. * Etiam cum ambulaucroper planitiem vmbre mortis, non timebo malum; quoniam verbum tu-u in auxilio meo : virga tua & lex tuaipfa inccon- folabuntur. 5 Parafti in confpeftu meo menfam aduerfus moleftatores meos; impinguafti oleo vn&ionis capita Sacerdotum: calix vero meus amplus. 6 Sed & benignitas & mifericordia fubfequentur me omnibus diebus vitae meae,cum habirauero in domo fanftua- rijDominiin longitudinem dierum. Dauidi Hymnus. psal. xxiiii. , 9 D Omini eft terra, & creaturae eius atque plenitudo eius; orbis, & qui habitant ineo. 1 Quoniamfuper maria pofuic fundamenta eius, & fuper flufhina confirmauit eum. Sii na εΛηη niy^aipaaDip^aininpnanSsj*·^ * i^iicS Niw& 6 'nyii 33 ^n 3 i ca ’33 'pa * : r-ia-ia? yaiyj ϋ?ι i frfa : ν^κρ npnri nin’ nxn nana k$* * : r-iSp 3 j?y>.^js»c?p 3 a ijffi -m ni» dSij? »nns wwm oan^to anyp mw 5 niaan ■parian nin» naiimyr - nn’ 3 i 33 nnSanr»a * χ Λ · ; -> · T ;i j x - | ve·.· V r : r-rarnnnirn r * ; · ' · oSiy >nns wtcn aanyxn eanyiy inv 1 *r r j" : · i i v ■*· · -r t * : ! 3133 Π T?a Κ 3 'ί ?a xm nixas nin’ naan t?b m Nin »a s Ϊ IV « * x : >x ; v + - 1 v«v v J «· : mPo naan x iv J x - Π3 iNttPKnpsjrrirptpVinviS * !’S ’ 3 ’ 1 S« 7 J?’-St< ΠΤύΧ^Ν ’iinD 333 WK * I <■ : - - * x * ■· - · : - xyl: - v;i i αρη onjian iiy af wa» to vipna m 1 : anaSrpnimx aynin nin» aam »jw* niVx nnx;>a uiaViqriara^Tjn !ai>n4a>n>ip:|nix : nan aSiya >3 anom nm> iranvbi s T |.. jt ·· *· ) AV T - T ^ ) jv - ‘^nai ifipna -di >jncravniyj mxm * irnin^aiDjyaSr-inx : Tna owan nn> p-Sy nvr ncnraia : ia -π eanay naSi oaroa onay τπ* * i : - J. x«; t .. _ . *x : · - ·χ-;ι ly : - inna nsrTnaxnDnni^rnimx-ya * • · j*· ; S AV VJ V V ■<·.· ▼ l\ ·* ; + T : vmyi iNiin-annai^nnVpinin^Biy-iyaS * ■> nn3’3m3uni»nin’NTsn}{nnna * ■> I* S · * v J v ; V Λ -r : «*·*: · ->.* ■n V|X - J· Ο: - : I *· + J : ; -» * 4 * 5 T Λ- ί S?SAlterivm. Tranilat.B.Hieronymi. s 4 G)uisafcendet in motem Domini 3 ctut quis flabit m locofanfifo eius? Q 4 4 Jnnocens manibus & mundo corde , qui nonexaltauitfi-uflra animam iuam,^non j iu^ rauit dolose. j * cAccipiet benediciionem a Domino 3 & iti- flitiam d Deo [alutis fu s * Hac generatio quarentium eum 3 quar entium faciem tuamfacob. Semper. 7 4 Leuateporta capita n;eflra 3 ftfl eleuamini ianua fempiterna 3 & ingredietur rex gloria, t t ^uis ifle rex gloria* Dominusfortis et potens, Dom inus potens in proelio. 9 4 Leuate porta capita -~veflra 3 (djr erigite ianua fempiterna 3 & ingredietur rex gloria. :o 4 G)ms ipfe ifle rex gloria ? Dominus exercituum ipfe rex gloria. Semper. i 4 Damd. psal. xxv. te Domine animam meam leuabo. t Λ Deus meus in te confifus funi 3 non era - befcam; neque latabuntur inimici mei mihi, i 4 Etiam <-vniuerflquiJf erant m te,non eru- beflent: erubeflent qui iniqua egerunt fluflrd. 4 4 Vias tuas Domine oflende mihi 3 (ffl femi- tas tuas doce me. * j 4 Deduc me in r veritate tua,et doce me,quia tu Deus [alutis mea: te expeolaui tota die. 6 4 Recordare miflrationum tuarum Domine, & miflricordiarum tuarum,quia dflempiterno funt. 7 4 Peccatorum adoleflentia mea & flelerum meorum ne meminens :fecudum miflricordiam tuam recordare mei tu propter bonitate tuam 8 Domine. 4 Bonus & reffius Dominus ,ρψρ- 9 tered docebit peccatores in Via. 4 Ducet man- fuetosiniudicio,& docebit modeftosviafuam. i o 4 Omnes femita Domini mifer icor dia et ve- 1 ° ritas , his qui cuflodiunt pafifum eius & tefli- 11 ficationes eius. 4 Propter nomen tuum Dne proficiar e iniquitati mea ,quohiam grandis eil. 11 4 fluis efl ifle uir timens Dominum ? quem docebit m njia quam elegerit. r 3 4 Anima eius in bonis commorabitur, e>· femen eius hareditabit terram . oinn *?y sgm ίαιγι nn?i 4 timamp»«ns??apo mvm pqd) nap. jso 5 t l*p tyi 139 r»?r? n*?. ryapn sa-j jn j njp*is urixa Nnpivi»« oap : Wnaaa bp» 5 i WoJa D?.p sVt np i» aa Γψν ,; ?.Η ίί,η I? 8 'tl° * 7 tyn αφν uVyp laparsi p'a^n,s^apo n’a ^yan ΐΰρι 7 apiN fio idh ϊϋ^η tp 1 °j 1 saipi χφο hivi) »37^0 pai^npya snpa iyan isipi 9 5 xaap aay snaiii na &χψ\ ^ καΒανβς κα/ρόια , ός (jfcc έλα^ΟΜ 3$n μα^Ιμίω tIjju curid‘ i ycy ΘΩί ωμοτοΜ 3πι ό'ολω τώ πλητίορ ccaitf. s : 4 G9X λήψεται SoMyiav xupjov \λεημο- 6 cnwlw Ag 0 J 1 &τη£βς cand. 4 αυτή ή $vsa ζη- %mrm tp zv&op 3 fyfeuMtm τ <®&mwop 3-gg ia,- 7 κφ. * αματε πυλας @ άρχοντες ύμψ, z, επάρατέ πυλμ cumioi 3 yctjf α<π 7 \ίυ(Ύ) ο βάσιλ^ός $ όόζης. 8 ■ * τις ϊςιρ sm: ό βασιλ^ς d όόξης . jcQ/©-’ Κξ^ιος ycy i' ΧΛατς, χυρ/,&ό νυυατς bp πολεμώ . 9 4 πυλας ® αγχόνης \π^τι πό- λομ αΐωηοι, φ dtrzAsvQi j ο βασιλφ τ' $όζής. ο * τις Ιςιν Gm όβασιλβμ d ^όζης-^ κφ(& wv Ιυυυά- μίΜ ουά^ς \ςιν ό βαοιλφ £ $ό<ζ·ής. ι * Ψαλμος τύ dcwi\. ι * Προ'? <τ\ χύ&ζ γ\ο(£ τίω μχ,ο 3-εός μχ επί Qi πίποβα^ μγι άς npvcuma, μη $ αα- fyy ελάΐωΟνί μί® ίφ ^ ίμου' 3 * Ημί ’β 7 ΐΜτίς © -cm;Aponk irs ,ούμγι κα^ι^υν- Β-φρ. cu°£\j)%T(id(r§ μου , χομ <γϊ χζτίμωα οαΙμι τίω β ήμίζμρ. * μΡΥΐ&ητι τάρ οιχπρμψ Gv w&t, χμ; τα Ιλίη Gv , οτι 'Ντο αϊΰύρος ασ\ρ. 7 * αμαρτίας ρεότητς μου <£ αγροίας μου μη μρη&ης. τ έλεος Gv μρήόΰυτίμα συ\ opskom τηςχρηςοτηνς ‘Gv s wg/, g. Λ ^ηςος φ ώ$τς ο χ.ν&&, Λα &r ρομόΟε- TYiCei άμομτ όμορες όΜ. 9 4 odnywei πομας & zeXji^d^ei πζμας ό$οΐζ durd. 4 Tidtrcy cd mi Ίνομον \λε& xgoj άλνβαα , %\ς ναζη- ^{ica τίυ) Λα.9 mhu cund φ μα prv&tst curri' 4 CA/cMCAi ^ ορό ματς Gv κνιιε^ Ιλά&ητι τη αμαρτία μου , πολλή fcvptn. 4 τις εςιρ d /όΒρωπος ό φοζχ- μ§μος τρ )iv&op- } νομοβ etwei cmdba όό^ηηρετίσ·α$. 4 ή ψν%η cmd ίν dyaB -οΊς cwAi^rnQs ) , (£ τ σπέρμα cujid κλη^βΡομή(τα ylyji 3 ° II ι CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. * Qujs merebitur afeendere in montem domus (anduarij Domini, & quis ftabit in loco (andto eius/ 4 Innocens manibus & mundus voluntate, qui non iurauit in vanum ad damnationem animae fuae, neque pepigit in fraudem. 5 Accipiet ben<&!i<5tionem a con- fpedu Domini, &iuftitiam a Deaoedemptionisiuae. ‘ Hteceft generatio quaerentium eum, inquirentium aipedtum faciei maieftatis eius in aeternum. 7 Leuate portae domus fanituarij capita veftra,&erigimini valuar aeternae, vt introeat rex gloria. ^ 8 Quiseftifterex glorioiusiDominus fortis & potens,Dominus audior virtutis faciens bellum. ’ Leuate portae horti deliciarum capita veftra,& erigimini valuae £ternae,vt introeat rex gloriofus. Quis eft ifte rex gloriae’ Dominus exercituum ipfe eft rex gloriofus in aeterni^n. , 5 Dauidi. psal. xxv. C Oram te Domine animam meam Ieuabo in oratione. ' Detis meus in verbo tuo confifus fum, ne confundar; ne ktentur hoftes mei de me. 1 Etiam Vniuejfiqui fperant in verbo tuo, non erubefcent:erubefcent praedatores & Vani. 4 Vias tuas Domine notas fac mihi: femitas tuas inftrue me. 5 Deduc me in veritate tua & doce me; quoniam tues Deus falutis meae: te expedtaui cundlisdiebus. ‘ Recordare mifeticordiarum tuarum Domine & beneficiorum tuorum, quohiam ab aeterno funt. 7 Delidiorum adoieicentiae meae & fcelerum meorum ne memineris: fecundum benignitatem tuam recordare mei tu, propter bonitatem tuam Domine. 8 Bonus Si redtus eft Dominus; propterea docet peccatores in via. 3 Dirigit manfuetos in iudicio, & docet mites viam fuam. 10 Omnes vix Domini bonitas & veritas, cuftodientibus padlum eius & teftimoniaeius. “ Propter nomen tuum Domine etiam remitte peccatum meum, quoniam multiplex eft. " Quis eft ifte homo qui timet a confpedlu Domini,docebit eum in via quam elegerit/ ‘ s Animaeiusiiabeatitudi- nem mundi venturi reue^tetur, & filij eius hxreditario iure inibunt pofleflionem; 1 ■ 3 2 4 Vfj QiVilil Vsalterivm. Tnnilat.B.Hieronymi. ’ LZDVHinS VKtS rniiT lib 4 ** I+ 5 Secretum Domini timentibus eum,&pa-. yr · ; · : «t ·· · T -* *5 io II »3 ninr'V>4 tdji *j’j/ * : 'Sji j—ncno |T : - : > 3 « >:ijn τη>->3 nsa 4 *«! ■ j >jw¥in>nipitfao Ή’ίτννηηγ rrn? * >?, pm^'Dn~V3S^n’SD5;v’3j;n^ 4 *« Ix - -r : x : *· τ - ·; χι j·· : ;^^ Dann« 3 ^n 3 T^’ 3 ’k‘nK“i 4 » ■-»3 ySnfm »c?fl3 mac? * : ηη *iy prj l φηηρ >:ιτ$* wn-ah 4 : D>riVN ma 4 » |x x · λ·· χ : · ϊ * ··:» j·· : 13 »rpSn ’?Π3 ρκ ■>5 nin* 'ni*jS * : nyon nS »ηπό3 ninoi j r · v j *:—**■ ./▼ ** • oVi ’ηΐ»^ nam > 303 i ηιπ”3ΐπ3 * 1 |T. · j- ; · 1 ·*· ;+; ·*·· -»▼ · · j·· ■» ; . : ^npN 3 ’npVnnm wj/ ιφ ιηοπ >3 * a»pS^apiKif^i 30 T= 3 ? ’Jj 3 ^^tiS s !Ni13KXS Γ I ’ Ni' 1 ? n>jh»TDjn t=3’ina ?πρ ww * λ· · ι χ : · : *’■’·■*»· ·· τ ι 1 $ 17 inierc ,.... * |π 3 ϊρ"ί-ι^ ηΜΐκι Ψ. Ρ 3 ?“ VI™ * < > ; nin» j^jnitiSap-SanlpVinninVippj/piyS * , : ^3133 ]3‘fp Dlppi lil’3 |1J® >Π3ΠΚ Π1ΓΡ * * WiTDjn ’pa 3 Ο’ΝΒΠ' !”na>ai r - ΠΠΪΙΓ wVa D 3 »a>i nat Ρπ»Τ2-·ίϊ?κ * lo joamoiflpKisna^Ki 1 t, r-xs: -■·« I*·· ■· >■ \ ·· ·-.·-' ipats α’?πρρ 3 iwop p-npy >?yi * tx !HiT citim futim o(lendit eis. 4 Oculi mei femper ad Dominum, quoniam ipfe educet de rete pedes meos “ 4 Refpicein me, & mifereremei, quoniam folus o* pauper fum ego. , ^ tribulationes cordis mei multiplicatafunt: de angufttis meis educ me. f 18 4 Vide humilitatem meam et labore nieutti & porta omnia peccata mea. 1 9 4 Vide inimicos meos ^quoniam multiplicati funt, & odio iniquo oderunt me. 10 4 Cufiodi animam meam, (df libera me s non confundar , quoniam fperaui m te. t ί 4 Simplicitas et aquitas feruabunt me,quia expeclaui te. 11 4 Redime Deus Jfrael ex omnibus anguillis fuis. i ir Dauid. psal. xxvr. jVdica me Domine, quia ego in fimplicitate *-mea ambulaui j in Domino confidens non deficiam. i 4 Proba me Domine <&> tenta me ; confla renes meos & cor meum. 3 4 Quoniam mifericordia tua ir. conipecltt oculorum meorum,et ambulabo ingerit at e tua. 4 4 Non fedi cum <~uiris vanitatis: et cum fu- perbis non ingrediar. s 4 Odiui ecclefiam peffimorum, & cum iniquis non fedeboi 6 4 Lauabo in innocentia manus meas, et cir- cuibo altare tuum Domine. 7 4 Vt audiam vocem laudis 3 & enarrem om nia mirabilia tua. i» * 4 Domine dilexi habitaculum domus tua : et locum tabernaculi gloria tua. 9 4 Ne auferas cUmpeccatoribus animi meam 3 & cum <-virisfangumum ! wn qiin D*tp ; nto pVanipp y »j7 1 s i pnrnyiiN 1 ? nojpi 'niVn*! 1 ? whi w\ νπ 14 piaiiSiniioipijVapiDn lS \ 'n’ p\ss ’ρ.ι^-ρ pnspnpy 17 SNJNNoyrTnn^Da^DinpmVonpN I( ί γΰ?»ρ3 n*jpo ofiN ngaK kH anidi ιφ 10 i >o» ; wto 410*75*?' vj · - x rflpp QiiN » 3 jne» Νςηχηρι mwhti pninpy n2 nhVn pns id 1 ^ w *?3 W 2 V, Φ 3 ΐ Ί’ tfr? 4 ! WW nDfe njn cb“in w tpj jnlif? 1 i ‘jiyN n *7 ^ψΝΠΝ 1 ? ιηαρη ayi : snpuj ay nnnnpN nS 4 : “]ρψιρρ npSni Spppia q-hn j ! Ί 1 “IO·?! 1 ? n ! *wnNi : h;n NniDip uiipN 6 j ίππον Ν^Ν^ψηανιρφΝαρη^ρ’ηυίϋ 5 t fip»N \ΰΰώ ΐφτο ίπνι n’3 Τίτο noiyi w 8 1 i|njuins ΝπηοψΓΐ ‘jpa ν%ο·ρώ 7 ^ ■ i fcriiiitf ιφρ lifU'P’1 pNon nxj? ? η 10 t «η »κ?! πί ρπφ Dpi ni ia Njofn oy jpn s 1 ? 9 ίη^ΊΊΝΝ’ρηχηψρρρΝπιχ'Ίρ-ιηρρ^Ί 1 .‘ 1 ^οιηυη» pnsSPN 11 *vtm- »il Interp. ex Grcc. Ixx. psalm. xxv. * Firmamentum* Dominus timentibus 14 ψΜ eum A tsfiamentum ipfius ‘manifeftabit illis. 4 Oculi mei iemper ad Dominum, ij quoti ia ipfe euejlet de laqueo pedes meos, inti}. *Refpicemme& miicreremci^quia v- χ« nicus & pauperium ego. 4 Tribulatio- n •nes cordis mei multiplicatae iimt; de ne- ceisitatibusmejserue me. 4 Videhumi- χ« litatem meam & laborem meum, & dimitte vniuerfa delida mea. 4 Reipice inimicos meos , quonia multiplicati funt, & odio iniquo oderunt me. 4 Cuilodi animam meam, & eme me; « non erubeicam, quoniam iperaui in te. 4 Innocentes & redi adhseferuntmihi, 11 quia fuftinui te Domine. 4 Libera Deus Ifrael ex omnibus tribu- 11 lationibus Tuis. Mfnm **PfaImusDauid. xxv. 1 TVdica me Domine, quoniam ego in in- A nocentia mea ingreflusfum , & in Domino fperans non infirmabor. 4 Proba me Domine & tenta me; vre 1 renes meos & cor meum. , 4 Quoniam miiericordia tua ante ocu- ? los meos eft,& complacui in veritate tua. 4 Non iedi curn concilio vanitatis, & 4 cum iniqua gerentibus non introibo. 4 Odiui ecclefiam rqalignantium,& cu impiis non fedebo. 4 Lauabo inter innocetes manus meas, 6 & circundabo altare tuum Domine*. 4 Vt audiam vocem laudis tuae,& enar- 7, rerrvvniuerfa mirabilia tua. 4 Domine dilexi decorem domus tuae, 8 & locum habitationis gloriae tuae. 4 Ne perdas cum imgiis animam meam, s &cum viris fanguinum vitam meam. 4 Quorum in naanibus iniquitates*,de- χο xtera eorum repleta eft muneribus. 4 Ego autem in innocentia meaingrefi- ii fiisfum: redime me Domine &miierere mei. 4 Pesmeusftetitin diredo,in eccle- χ» fiis benedicam te Domine. s Ψαλτήριο n. μθίρμήνώσίζ t&v q 325 4 * κ^μ,%ιίωμα κυ&ιος τάν φοζουμΰμων cuurv, η ό\α- Β-ήκη clifii ί <Λιλώί(Γ« ουϊ&ίς. * (Φ) οφθαλμοί μα όίαπΜτς >ι®ζβζ τν κύριον,οτι od- νς Munr&ri&K rtayi$(& dRr ητόΐας μου. * ςίπιζλ^ον επεμε ελεηπόν με, ο τι μονοφυής (£ πϊ ω%ός άμι εΓω . 4 cu Βλίψας της καηδίας μα ε- ττληΒνυύΒηπφυ, QM τύν αχαϊκών μα οΐξάγαγί με. χ s 4 Uirluu ^πώωπίν μα ycy τν κόπον μα , να) αφες πά(ας τάς αμαρτίας μου. 9 4 'ihdnr εχΒτ^μμα , omifh nBtwBnCav , ψ) μίΟς άόίκονε μίσηπαν με. ο 4 φυλα'ζον tIjjj ψυχίωμου, >$} pdQai με ,μη κα~ ‘Ο.ιχνωΒ-άΙω, o^nhmQa mnia mirabilia tua. 8 Domine dilexi habitaculum domus fan&icatis tute, & locum paratum tabernaculo gloris tus. ’ N e colligas cum peccatoribus animam meam, & cum,homi - mbus effundentibus fanguinem inuocentem, vitam meam. In quorum manibus eft confilium peccati, & dextera eorum plena eft munere. " Et ego in integritate mea ambulabo: redime mc,& miferere mei. ” Pes meus ftetit in reditudine, in aongrega» tione iuftorum benedicanvPomino. E e / r 326 T3 Ό ‘Wn nin> κτκ >ap 'Π1 Π ! '"ΠΙ 1 ? * ,ΠΠ£)^>ΏΟ^Π |Τ ; ·.· J· · - ίαη^ η^3”ΠΝΐ SbxS ο>ιηο "h% ζπρρ 4 nSaanSOTman^ |Τ τ ; .* · *r *»* V** Λ* οιργγον η 1 ? &π”-&6 π:πο i ’Sy ninrrox * ; ntro n&n nan?p’7{? ·> j·» j· — j * Α τ τ · “ T t tfjxwi πηικ πιπ’-γτνο ’nW r-m * nin» ojrua rmnS »π ’B>-*?3 mrv-ivaa w : wn:nj?37i mD3 UlflD»!—U?TEDI'3n3D3'*M3S’>3 * v-·· : *» v ; \ : * ·· : ; · * !»3Β01Τ*ηέ3ΐ7ΠΚ • i- : : : λ ^ ΠΠ2ΤΧ1 >nl3’3D ’3>X Sg dvv fingi * ; ρ«Λ ntonrirrpfR nirnri >ronSnta : >Mgi >33131 xnpx »Sip rnrtpra ? 1 p-rtn» Τ3ΓΓΤΚ ua npj» >3^ ίβκ 1 f? * »l^^agiifaTjriV’iBBq>iaT0pp J 7K ! >gun uaigrrSKi ’3OTn _l ?x nyn : ’33DX» ΓΤίΠΊ >J13»g ’DX1 ’3K’3 » • j·· ; ·* “ jt — · a τ —; ·*··{-*·**■ * meti -ron? rnta rufltgnp rijn» ’rrtn * : >Titp "ij?F"’?5? n-icpgnv^Mpyjprr-Vx * ίΟΒΠΠΘΊ j*r τ —;·· · jo»n ^aninf^aani^n^ppaNinK 1 ?^ 1 jrrin?'^nipi^gS ^οκη pinnpStfnip 4 *♦ tsnnrr 1 ?^ niy κήρκ'πίΓΡ *mS 4 ro : "vd Hiv-Q^^S^mv^aD ntfnrnfl oaa I ·· : j · ··.-:·: ·*·.·· i·; v: v | v · >·: · ;^x π* >xt?n fgSx >jrnKr3unn τφνρψ ‘ ”. b' ! 1 F 7 R vs alteriv-M. Tranilat.B.Hieronymi. i 4 Dauid. psal. xxvir. 0 mimis lux mea & falus mea,quem timebo? Dominus fortitudo vitae meae, quefior- i midabo ? *Dum appropinquarent fuperme L ma- ligni<-vt comederent carnem meam , hofies mei & mimici mei ipfi impegerunt £> ceciderunt. 3 4 Sifieterint aduerfum me cafira,ngn timebit cor meum : fi furrexerit contra Me' bellum , in hoc ogo confidam. 4 4 Vnam pctij a Domino, hanc requiram,vt inhabitem in domo Domini omnibus diebus vita mea,vt videam pulchritudinem Domini, st j attendam templum eius. 4 Abfcondtt enim me in mbra fiuain diepejfimo,abficondit me in fe- creto tabernaculi fui,m petra exaltauit me. a 4 Nunc quoque exaltauit caput meum fuper inimicos meos qui fiunt in circuitu meo , e> immolabo in tabernaculo eius hofiias iubilt ·. canit abo e> pfialla Domino. 1 AudiDomine Vocem meam inuocantis : mtfirere mei & exaudi me, * 4 Tibi dixit cor meu , quaefiuit multus meus, faciem tuam Domine requiram. 9 4 D(e abficondas faciem tuam a me,ne declines in furore H feruo tuo·,auxilium meum fuifiu ne derelinquas me,& ne dimittas:ve Deusfa - lutis mea. 10 * Pater enim meus e> mater mea dereliquerunt me·, Dominus autem collegit me. It 4 Odp.Vldp. mtUt. Dnwiinp c-nitim *u/.n o 0flende mihi Domine nviam tuam, deduc me in femitam r effiam propter infidiatores 11 meos. *Ne tradas me anima tribulantium me, quoniam infurrexerunt contra metefies falfi & apertum mendacium. 1 3 4 Credo ΐ}\ 030» ij»^333 Π33ψΏ 3>OD3 »33300» ΜΓ)1θ»3 syjns!»»»“jss 339 n».»ss iy? »3*7 nps “j 1 ? 8 1 »n» Dn*|i »*7y Dini »^?ν 'bj?»»»Ss.i? 7 1»»»039 yi3Ni Π3φκ s3a»a NijnV j»p 33 NDN1 6ί3ξί D13N 10 ! »3^33 NnVfi ti ' 71 : »0! iS 1 ? ^η»1Π N U33 IsV »30 “]Π J'3U) filUU χ*7 9 my33 »333pon vh 11 ρ»»ΝΠΐΐ3ψη Np3nNn3Vn3 »33331 “jnn^K»»;»^^ 11 i»n:®T33»»»»3N30»ai»n»ip3^ »»»^ 3130 14 ί KO^y KJ13N3 »»»3 N31I03 »0130^ Π3η»Π Π fifilK 15 } «3100 »V7001 Ν3(?0 »3Π0 »Sy poj 3 013« »p_»yo Π3 1 »»»»Vy 3T3tpi ijaV oSy» i^xnsiniy-i^sp * : N3i3»np3oynVnn^i » 30 pinu?n 09 pin^n «S»3p «jn^ niVinV 1 ' ' t 7)ψ*?ρ *73»rt 0301*7X3 »3.» ^133« 3? 3JI33*7 Utmn Interp.exGrac.lxx. fsalm.xxvi. ■* Pfalmus Dauid, antequam li- i niretur. xxvi. * * 3 JH^Ominus illuminatio mea & ialus mea; ijtie timebo , 5 & Dns protedor vitae mets, a quo trepidabo?*Du appropiant fup me i nocetes,vt edj&parncs meas . qui tribulat me & inimici mei, ipfi infirmati fime &c ce ciderut. 4 Si confiant aduerfum me caftra, 3 no timebit cor meu . fi exurgat aduerfum meproeliu,in hocegofpero. *Vnam petij a DnOjhanc requira, vt inhabite in domo Dni omnibus diebus vitae meas:vt videam voluptate Dni,& vifitem teplum ian&um eius. s Quonia abfcoditme in tabernaculo fiio, in die maloru meoru protexit me in abfcodito tabernaculi fui. In petra exal tauit me :*& nuc ecce exaltauit caput meu i fup inimicos meos. Circuiui &immolaui *«·"/*- in tabernaculo eius holliadaudis & iubila tionis,carabo & pfalmu dica Diio. 4 Exau- di Dne voce mea ,quaclamaui: miferere mei,& exaudime. s Tibi dixit cor meum ? Dnm requira. exquifiuit te facies mea,facie tua Dne requira. s Ne auertas facie tua ame,&nadeclinesin ira aieruotuo.Adiu tor meus efto^ne derelinquas me,neq;* di mittas me Deus falutaris me 9 . s Quoniam pater me 9 & mater mea dereliquerutme, Dnsaute aiTumpfitme v *Lege pone mihi Dne in via tua, & dirige me in femita reda ppter inimicos meos. 4 Ne tradideris 11 me in animastribulantiii me, quoniam- furrexeruntin me teftes iniqui,&mentita cft iniquitas fibi. 4 Credo videre bona Do- 13 mini in terra viuentium. 4 Expeda Do -14 minum, viriliter age, & confortetur cor tuum, & fuftine Dominum. * Pfalmus Dauid. xxvii. ^D te Domine clamabo, Deus meus ne fileas a me: ne quando taceas, & aisi- milabor deicendentibus in lacum. *Exaudi Domine vocem deprecationis meae, dum oro ad te, dum extollo manus meas ad templumfiandum tuum. ΨΑΛΤΗΡΙΟ N. βίρμήάσις o\ * Ψαλμοςτά δουνά i\,, pfct&luuoq. m κς. * Κνμ & φωτιτμός μα xcy βωτήρ μα , τίνα φοβη~ ίήβμ^ κνμος ύπεζμσζτιςής $ ζωής μα, τίν&Η~ 1 λιάτω^ f b τά επίζαν επ εμε κακουυυβις,ζφαίάν τάς (ββκας μου. © %-λίζοντεςμε (c @ ε-γφ^ί μα,συυ- 3 n&bn3,b) \μεξα κακών μα ευκεπαυτε με &)>Μκρϋφω της 6 σκίωής currd. b πετξα νφωατεμε' 4 vtw ΰψωτε κεφαλία) μα επ* εχ&ζβΐζμον. οΜυκλωτα. χφι ε- Svcra. b τη mluun άυτ£ θυσ -icw οάνένεως άλαλαίμίί, 7 αβω qgij ψαλώ τ&ί κυ&ίω. * πτάκατον κΰιιε της φωνής μα } ης νκεκομζα. . ελεητον με,πμι eiatvtx τον μα. 8 f το} απθ4> ή Kt/fiicL μου, κύριον ζητητω. αζεζητητε τε ί° (Φ&ΰ'ωπόν μα , τ (®ζ$τωπύν Gu κυ&ε ζητήσω. > *μή Χτοςρέ-ψης ν (Q&twtov Gv άτι εμα, έ μη Μαλί, νης b οργή £§'άλα Gv. βοηθός μ* ’^ρα,μή 'άπσσκο- ζ^κίςηςμε/ί μή ϊίκαβιλίπης με ο βεος ο βωτήξμα. * ο·η ό πατήξμον κμι ή μήτηξ μου εγκα,τελιπόν με * ο $ KV7J.& (πζβτελά&ενμε. 4 * νομο^επ,τόν με κΰ- ξ/ε b τη ofrdGv , t@j ofrnynGv με b τςίζω SJbiu bo%ct τάν εγ$ρων μου. 4 μή ($ρμ$ωςμε άς "ψυχας Βλι- ζοντων με , οτι εποΛεςηςά/ό μοι μάρτυρες άδικοι , ψ) ε- φάόβαβ) ή αδικία, εαντη. * της&όω %δ ’βω λ- yaSa Kvym b γη ζωπων. 4 χΐζςομανον τν χυμόν , άιδδμΐα , xgjj κοα%ιοδ^ω ή »/ Π ' t ' > > ^ λ Kcvpota [gv, χμι \^σομωον τνκυμον. ι 4 Ψαλμοςτάδαυίδ^. κζ. ΥΙ^ς c τε κνμε κεκρμζομ(μ, ο 3-εός μα μή α^μπω- πήσης απεμοδ,μή ποτέ α^μσι ωπήΰης β δμοιωβήβμομ ι %ϊς καταζαίνασιν άς λάκκον. *άτάκονβν κνμε £ φω~ ιής £ δεήτεως μα, b τύδίε^ταίμε ασζβς crs,b ίΑ σάραν με γάζμςμα χρ&ς ναόν Titayio ν Gv. ΙΟ ιι ιι Π 14 • CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. ' Dauidi. Pfalmus xxvii. Y Erbum Dni illuminatio mea & redemptio mea,a quo timebo.' Dns fprtitudo vitx rnete, a quo formidabo? ’ Dudfpropinqui fient contra me maligni ad extermit^ndam meam carnem,oppreffores mei & inimici mei ipfi impegerunt & ceciderunt^ ‘ Si caftrameta- buuraduerfus me exercitus impiorum, noji ρ a u e b i t co r m e u m :fi fu r rex e r i tco nt.ta m ebe 11 u m, i n hocego confido. 4 Vnampetiuia con- fpedtu Domini,hanc requiram,vt habitem m domo fan£tuarij Domini omnibus dijebus vitae me?ad contemplandum in ^ilcedine Dni,& ad inquirendum in templo eius. ’ Quoniam abfcondetme iu^nibraculoiuo,indie mala abfeondet me in occulto tabernaculi fui: in arce forti exaltabit me. ‘ Et nunc exaltabiturr>put meum fuper aduerfarios meos vndequaque; &facrificabo in medio tabernaculi ciusiacrifi- cia acceptabilia cum iubilattpnejlaudes dicam & exultabo c0.c9.tn Domitjo. 1 Exaudi Domine vocem meam cum orauero, & miferere mei, & me amore complevere . -‘gTibi diJitcor meunv.Exquitite faciem me : am,afpeVtHn faciei tute Domine requiram. * Ne amoueas maie- ftatem tuam a me, ne inclines indignatione feruum tuumiauplium meum fuifti, ne moueas me, & ne deferas.me Deus redemptionis πιες. 10 Quoniam pater meus & mater mea dereliquerunt me.· verbum autem Domini colliget me. 11 Doce me Domine viarn'iuam,& deduc me in fennram redam propter laudem Domini. 11 Ne tradas me voluntati oppreilbrum meorum,quoniam furrexerunt contra me teftes mendaces & loquentes calumniam. ,; Nifi credidiflem videre bonitatem Domini in terra vitae perennis·,deflxmdifem aninym. ‘ 1 Confide in Domino, obfirma&robora cor tuum,&iperain Dominb, Dauidi. Pfalmus xxviri. A D te Domine clamo, fortitudo mea, ne fileas a me: ne forte fi taceas a me, tunc fimilis fiam his qui defeendunt in puteum. 9 ‘ Accipe vocem deprecationis mendum oro ad te, cum extendero manus meas jn oratione coram templo fando tuo. Ee z I tta QiSnn psalterivm. Tranilat.B.Hieronymi. nai ’Si73“Dyi DW'TDli’3^Dfi‘^ 4 ■j·· ; 1 y;t· ·· v * ; '•vt ; * , - jM ; ; * : aaaSa nim' □n^rcy raW rn^BDSCDiT^Oi/^D^SaOpTW s : anV ctaaa a^n arfrtn ann» |·.· t . ;t ; v T av T l j v v .i vt Wtfa-Stfimrv nSyrSKun’ &Ma 4 Λ ΤΤ J·· —. - v : T ii J "\ ; v · J· * *· jaaaitfVjacnnf j ’^πη Sipi?» ’3 rnin^rin 4 iSm imnavaS nm ia’3M ny nin» 4 ί -: - - · ;>tv;v I · · j- T Λ · · -r *' \ 3 nrfin^nnOTp-n :^inin’OTnWMi^DiiDS"i3;nin> 4 * ojrvi :]nbnrrnK *]iai rjajrnN 1 njwin 4 * :caSiy»T“wcaKtMi jt t — " ; " ; D3 nirr^ano^xm nw>Van τπ 1 ? nara 5 τ « > t ή* »· j·· ; t j t J· t ; ; * njmaa j τ j *t* nin’ 1 ? nnnwn w nas ;—im» 1 ? an 8 ▼ ‘ Λ ; j ; ▼ -i j r isnpmina r-iin^o^nmaan-bxDOn-Spnin^ip 8 : aran n’n~7$/ imnaiTBvSiprbanifr-^p 8 ·> ~ηκ rrinnawn on&nattf mn’ τίρ 4 π’ηκ * < 7 4 Dominusfortitudo mea 3 et fiutum meum: m ipfo conffttm efl ccr meum · & habuiadiu- torium: &gauifium efl cor meum 3 & m cantico meo confitebor illi. f s 4 Dominus fortitudo mea , <&* robur falu- tarium Chrifti fui eil. 9 4 Salua populum tuum 3 & benedic haredi- tatitua. &·pafceeos , & fubleuaeos yfquein atemum. r 4 Pfalmus Dauid. xxix. J^Fferte Dominofilij Dei 3 afferte Domino gloriam & imperium. i 4 J ferte Domino gloriam nomira eius 3 adorate Dominum in decore fantto. ? 4 Vox Domini fuper aquas - 3 Deus gloria intonuit , Dominus fuper aquas multas. 4 4 Vox Domini in fortitudine 3 njox Domini in decore. , s 4 Vox Domini confingentis cedros ,φ- con finget Dominus cedros Libani, s 4 Et diifsrget eas quafi ^vitulus Libani 3 £?* Sarion 3 quafifilius rhinocerotis . ,«. 7 4 Vox Domini diuidens flammas ignis. s 4 Vox. Domini parturire faciens de fertum 3 parturire faciens Dominus defertum Cades. 9 4 Vox Dommi obfietricans ceruis & reue- lans faltus , (gf in templo eius omnis loquetur gloriam. i o 4 Dominus diluuium inhabitat 3 & fedebit Dominus rex in atemum. 11 4 Dominus fortitudinem populo fuo dabit: Dominus benedicet populo fuo m pace. aiam pnnaiy “pn in pnVya_p 4 i prnrta NrvKttoi pnnan dv j^Socn thy nay av\ cny kS i ν*?ί p3*i?a' s ’ΠΠ’ naiySi «n Nnn.iN*7 κ*7ΐ Vido 5 j pnV iinnuyiis anni pn 1 ? an nnn;. naiy *j>n p'n il ?Vyp m^aai niN ipnaii>ncnSja , 7 ny’np«i iaaV ynnnK napipa »pnni »j«ny »■> 7 ί ιηΛχ Vg ypu? diik sapioijna * t p^ja» i >zn)y ny pnpnaiDi pnpi pii “)n:piis ^aai ni pias 9 0 \ sin ηη^ψρ nup/ia t s^iyipn 1 ? φ'ρη ^ 8 pnioaj? oa C ' ριαΰ ")j?is ip on^pari 1 \ aj?is »i csnjjpan siasVp ina snnayin w Dap.pan an 1 ? snnapn 1 .. tpyuppipVyiitiVasnnjiattiniaajjis^pnasipVyyiottiiiiTs^ i * i j s^apa sntnatiiai »pconj?, prnurt 6 ipa^sinsniipai^apipaanVsapsaaopiiias^fj 5 i snmqtpa yoti i’ias*7p sVna ipoti ipa sVr 4: · sapipoisaosaa^popapnia.sViP 8 nuapainVyapjpiyas^ 7 !pjpa a^a φη ina ’app moi ]nb fjiv γη paps ιηι'ϊίαψ pnaa ^ySa nipapp n\a opinarsuian nyn niVtpi sn^is ppao ipa sVfj 9 i cajpaa saaapa π siyn »>*t ipSyVniaa^y^pvnjniairaippnaipaia^yannpnjpsyasnsVanisJiaipaiaSyNjyaiDasaaai» IO ; rnjpt j tdhtiz nny n» ijaai in ap» npy 1 ? κρητ s ip ” rjipSy JD^DNITjaiOa pn^l ]1337 73J?;iD3 OTpTI : rmanS ai*n rnin^Sip 4 . ί tnp Ί37Ώ ΠΐιΤ S’n’ Ί37Ώ bw Π1Π’ Slp 4 w r*l* p τ ; s ‘ τ tiT j j ’ » ▼ :k > j iHaanoio^o iaSi^^SaniiTawa^^SiaaSmn» 4 ‘ * (T : I v -V T ; V/·· - AT τ J-T :t ' iarr-iK ηηη’ττιπ» ijj riin* 4 ■ ■ n :aiS!73 3 4 J^e trahas me cudi impiis, ftflcum operantibus iniquitatem : qui loquuntur pacem cum amicis fuis 3 e> efl malum in corde eorum. 4 4 Da eis fecundum opus fuum 3 & fecundum malum adinuentionum fisarum . iuxta o- pus manuum fisarum da eis } redde retributionem [uam illis. 5 4 Quoniam non intellexerunt opera Domini ζ>* opus manuum eius; defiruet eos & non &- dificabit. s 4 "IBenediSlus Dominus 3 quoniam exaudiuit "vocem deprecationis mea. o 1 Hie.j.a Ί *Dmnt *inmts ditem Interp.exGrxc.lxx. ps alm. xxi. * Ne fimul trahas me cum peccatoribus, 3 & cum operatibus iniquitatem ne perdas » me. qui loquuntur pacem cum proximo fuo/nala autem in cordibus eorum. 4 Da 4 illis Domine fecundum opera eoru, & fecundum nequitiam adinuentionumipfo- rum. Secundum opera manuu eorum tribue illis, redde retributione eorum ipfis. s Quoniamhion intellexerunt in opera j Domini: & in opera manuu eius deflrues illos,& non redificabis eos. *Benedi&us e Dominus, quoniam exaudiuit vocem deprecationis meae. i Dominus adiutor meus 7 & protedor meus: in ipfo fpcrauit cor meu,& adiutus fum.& refloruit caro mea, & ex voluntate mea confitebor ei. 4 Diis fortitudo plebis Γιΐξ,& protedor faluatio- num chriftifuieft. 4 Saluum fac populum tuum,* & benedic hereditati tue; & rege eos, & extolle illos vfque in xternum. 4 Pfalmus Dauid,in confummatio- ne tabernaculi, xxviii. ^Fferte Domino filij Dei,afferte Domino filios arietum.· afferte Domino gloriam & hqnorem; 4 Afferte Domino gloriam nomini eiuSjadorateDominum in a- trio fando eius. 4 Vox Domini fuper a- quaSjDeusmaieftatis intonuit,Dc?minus fuper aquas multas. 4 Vox Domini in virtute, vox Domini in magnificentia. 4 Vox Domini confringentis cedros, & confringet Dominus cedros Libani. 4 Et comminuet eas tanquam vitulum Libani, & diledus quemadmodum filius vnidornium. 4 Vox Domini intercidentis flammam ignis: 4 VoxDomini concutien- tis defertum, & commouebit Dominus defertum Cades. 4 ^oxDominipr2epa- rantis ceruos, & reuelabit condent, & in templo eius* omnis dicitgloriam. 4 Domi- nus diluuium inhabitare faciet,& fedebit Dominu§ rex in aeternum. 4 Dominus virtutem populo fuo dabit: Dominus benedicet populo fi|o in pace. IO I I ΨΑΛΤΗΡΙΟ N. μβίρμήν&ήξΤΜ s 32 $ μη <πωελχΰ<ίης με αμα/ρϊωλων^ίί μ^ερίαζο- mv αόίχίανρ μη πνυαπολίτης με,τζίν λαλ^υυυτων άρη m τζίρ ντλητιον cmSv^axd § b %μς xwpStcug dmiiii 4 4 όος caSSlq χυ^ιε τα spici cimSp , (£ τίώ πονη- τύν ζΜιιηό&υμάτων cwnfiv * mspya τύν^αρων άυταΐν όός εωΟΐς, Τ άψΚμπόόομ acmdpau&iq. j * ότι « mmxajv άς τα s ρία wjpjd, xgy άς τα. ίξγα idv ψειρών dud χαύελας ουότίζ, (c ύμη οιχοόομή(τας ουοτύς* 6 4 dJteynrexvgA@ J , οτι etrnxovire της φωνής της $εή- 7 τέως μου' 4 χύ?/(&βοηθός μου χομ χζτεζβαζσιςής μχ^τί oJJid ηλτηννν ή καρόια μ %, iy s ζοηύήθίυυ. (E d/os- Ααλον η Qcvpl·, μου /$4 ί% 3ελΥ\ματς μου όΙξομολ 9 γή* Ομαμ am£. s f 'A.vpj.OSy χ^μΟίωμαλαο*ό cwtifiL χζπρμστη- ςης των Οωπι&ων %fipgi?otiamSest. 9 4 mQv tp λαόν Ου , xgy άίτΟγηΟν τίμ χλη^βρομίαν Ου , (£ 7 ίοίμαυνο 9 ouddfo , (c s/rcopov εως Ίόό μμ(&. ι 4 Ψαλμός τα $α/υίό \, 3 όΐζοόίου oxlwng. χή. Ε νεγχατε τάχ,υ&ω ψι BsoJ } bs γχα,τε τύ κυ&ω φις χ<μων. beFxaTS τά κυ&ω χφι τιμίω* χ 4 bsyxcLT ε τ£ κυ&ω όό^αν όνοματι άστ £, (®£$οχυ~ νήσνιτε 7ζΙ χ,υξμω b αυολη ayia aw£. 3 ■ 4 φύ^ν) χν&ου Sin rlv υόάτων · ό $£ος i fro^n; t£gyv- wcrs, χΰρμ (& Sit νό άτων 7Γ0λ λωρ. 4 4 φωρ'η κνζ/& b \%)ϊ 3 φωνή χυ&ίχ b μείαλ^^τΤεία. 5 * φωνή χυ&ίου σζωτξίζορτ(& χίήοοις^ σαντζΑφ/α ύκυ^^τας χίόρ^ιςΖιόλιζ^φου. * Xstj]\sVu α»~ τας ως τν μό<χορ τρ λίζοινον , χμι ό hyamifAfi^ ως φς 7 μονοκέρατων. 4 φωνή κυρίου όιακόπίορτ^ 1 φτΟία. 8 τίυ&ς' * φωνή κυρίου συ ατείοντ®’ έρημον , j@t) συσ·- (τά(Γ'Ιχυ&ι(&’ τΐιυ έρημον mdhg. 9 4 φωνή χυ^ί'ό χα^αρτιζουΟρη ελάφοις , κ, ^ττοχαλυ- ψει ^υμνίς,νΐ b 72J ναά cLrrS τία,ς τις λίγα όόζουρ. ο 4 wy&b* τρ χαΟ^χλντμόν xa%txm , καΰιεϊτα^ βασιλ&υς άς τρ αιώνα.. ι 4 vSyfSy if^wu τύ λα d durS Mrerwy, (Sp SjMynsi τνλαόν duiSbeipLuun. M e CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO· ! Nc traxeris me cum improbis &cum operantibus iniquitatem, qui loquuntur pacem cum proximis fuis, cum malum fit in cordibus eorum . 4 Rcpede eis Domine fecundum opera ipforii,& fecundum malitia adinuentionum eorum,iuxra opera maniSbm eorum tribue illis, & redde eis retributionem ipfojum. 'Quoniam non intelligent legem Domini,nec opera manuum eius;de%ueteos,&non ^di- ficabit eos. ‘ Benediftum verbum Domini, quoniam exaudiuit.vocem orationis mea;. 7 Dominus fortitudo meai^ clypeus meus: in verbo eius connfum eft cor meum,& adiutusfum,&gauifum eft cor meum: proinde hymno meo gratias agam coram eo 8 Dominus fortitudo illis & robur, redemptio chrifti fui ipieeft. 5 Rpdime populumtuum & benedic hereditati tu$j&ciba ^s,&fuftenta cos vfque in xternum. ‘ Hymnus Dauidi. psaim. xxix. T Ribuite coram Domino laudem,coetus angelorum,tribuite coram Domino gloriam & fortitudinem. 1 Tribuite coram Domino gloriam nomini lpfms: adorate coram Domino in decore fanditatis. J Vox Domini audita eft fuper aquas cum potentia glori? domus maieftatis.-intonuitDominusTuper aquas multas. 4 VoxDomini.audita eft in virtute: vox Domini audita eft in decore. 1 Vox Domini confringit cedros: & perfregit verbum Domini cedrps Libani. ‘ Et fubfaltare fecit eas ficut viculum: Libanum & i?iontem producentem fru&us tanquam pullum naricornium. 7 Vox Domini fcindit flammas ignis. 8 Vox Domini tremorem incutit deferto, incutit terrorem verbum Domini ierpentibus qui funt in deferto Recham. 5 Vox Domini parturire facit ceruas.&confluereanimaliaiyiure.-acin templo domus fanduarij eius quod furfum eft,omnes miniftriipfius dicunt gloriam eius. 10 Dominus in generatione diluuij /uper fedem iudicij fedit, vt vltionem fumeret ab eis, feditque fuper fedem miferationums & liberauit Noah, & regnauic fuper filios eius Ά fecula culorum, “ Dominus^egem populo iuo dedit: Dominus benedicet populo fuo in pace. E e 5 33© s * V o>Snn 1 b nnSm? 3 nrT 33 fi‘wnia!a * ib »afK ijroertiVi »3η»^π ό rnn» ^tmriK * :ass-im^ ( 7X’rij?T.s?’.n 1 7xnin’ 8 ni3-»Tivp »3ή»?π ψρι bim ~jp n»Sj;n η in»* jirnpnai^riiniiHOnmn’ 1 ?™? * | :|TJ ·.·■..· ; : J * -■>·.- »33 J»S» 31 J /3 ΐ:ΐί’Ί 3 Ε 3 »»Π 13 X 3 'JPTI »3 * •λ··· »'·■*· · · τ » ' ; · v " " : ” v r : nn npn7i ,T · |y J - ; : CDSiyS DIDK -^3 »lS »3 ’ΓΠΟΝ » 3 X 1 s mnon »TinV nmpyn rpun? min? :'?n33»n»»rn»3a Γ : · ·■'·’■ i " T : jsnnx njnpxi sijpx rnin» q»?t< ^nr-rarS^i «{Tranans yrr-r-ia qjpnwnnaj? • »Sn'j?-n»nnin'” 33 m nwyaiP »rnxni »f® nnna» 1 ? Vm? rapa rcan ;r-inaw r ·· · «nVx ηΐπ» ατ kti ita ^ΐρ!»-^Β 7 * qniNaJr© 1 ? kS ninVniaianiaaS * aSiy 1 ? nttfiax^x >ri»pn nin »;^3 * : » 30^2 ’Γ* · “* •τφ rvn r -ππρ rjjjK 'φ npn * φο~Ό 4 : piWinS mirao ηφ iw < j uSnurn vnmim wdVi πηχ >m»ra • j- - s ·>*·:- ) ; · »->- ; τ at j· ▼ ; j *v\ynmm ’3 wdbit γίεπο \wyin 4 |· T T ” j · *· ; jr V v -*·.·. :nox Sx rrin» »rnx nma »nrn»pax rpn» j·.· v: ■ ■*·· t · r t 1· t j· v!· : - ! ; t ; rm |J ?s »ixi κτ3»·’^3ΠοηΒί£»η»ΡΝ3ΐ£? * /t ; v · * «λτ ·* : - J ' i · · " T : wtn t t l0 i 11 ^ ti psalterivm. - Tranflat.B.Hieronymi. 1 4 Pfalmus cantici pro dedicatione domus Dauid. x x x. 1 £ ^ a ' ta ^° te D° mme 3 quoniam faluafli me 3 ftfi non deledafli inimicos meos fuperm.e. 3 4 Domine Dem metis clamata ad te } & ft- nafli me. 4 4 Domine eduxifli ex inferno Mimam meam', miuificafii me,ne defenderem in lacum. j 4 Cantate "Domino fandi cms , φ* confitemini memoriae fanditatis eius, e 4 Quoniam ad momentum eft ira eius , φ* atita in repropitiatione eius: ad r veijtrum com morabitur fletus , φ* in matutino laus. 7 4 Ego autem dixi in abundantia mea t !?(on mouebor infempiternum. « 4 Domine m ^voluntate tua fatui fi monti meo fortitudinem:abfcondifii faciem tuam^(9* facias fum cont u rbatus, 9 4 Ad te Domine clamabo , & Dominum deprecabor. I © 4 Qua rvtilitas efi in janguine meo fiam defendero in corruptionem ? nunquid confitebitur tibi puluis 3 aut annunciabit 'veritatem tuam? I I 4 aAudi Domine, φ* miferere mfi ■ Domine efio adiutorium meum. 11 *Conuertifi piandum meum in chorti mihi: foluifli faecum meum , e> accinxifii me Utitia. 1 3 4 Vt laudet te gloria 0* non taceat: Domine Deus meus in fempiternum confitebor tibi. 1 4 ZJidori Pfialmus Dauid. x x x 1. 1 ^fifte Domine iferaui , non confundar in aeternum ; in iuftitia tuafaluame. 3 4 Jnclma ad me aurem tuam , 'velociter libera me : efio mihi in lapidem fortiffiimum, (efi in domum munitam , vtfalues me. 4 4 Quia petra mea 0* munitio mea tu es, et propter nomen tuum dux meus eris,et enutries 5 me. 4 Educes me de reti quod abfonderunt mihi, quia tu fortitudo mea es. a 4 In manh tua commendo f iritum meum : redemifi me Domine Deus'veritatis. 7 4 Odifii cuftodientes 'vanitatesfi^ufira i ego autem in Domino con fi jus fum. ou-in b in i ; Λ«η'ΐηκ nSi nm ^ ^ρρηκ 1 nnVNnrta^nfci^an^npOnSyNn^pn?^ 1 oifcin^ 5 tfc?naia,?noSnnq^p»jno^^aj^^oNri(?pi?m 4 ·· nnca mos 7 ! κηηρψηρ Q'pn saaxai smaain'a> stfipJ? n^niyaa κφν «π rtrria κηνιϋφνφ ' ' 6 ; ηψη j? niSi innp »; ijoij? 9 5 *7ii3pp wjn νγ*ϊ?* 30 «2^ Nmnyi3N ^yia «* * ‘"] γφφ yrpar« sVi wSaj? 11 »^f»p 3 nnatfflssa 0 yan?tD^q^pamn\iflssn^ii 5 n»aVinoq?»pnan»siioonQ io ’ I} j nian ’jnnn ’ρψ κηη.ψ f niV^ nass “ ’ 1 nn »·> oim κ*7 1 rriTti oSyS inSx ni ρρηψ» sys sjaimpa ^s 5 t 'nj a»ns ^np*!ya oSyVnnas *h nrop »w ψ&ορ 4 j inV snng^nitra^V 1 j in» jin api bhn \q nx »jxnai »spn ons: 4 PnjpaapV^pna 0 tsBi^p.spSswiiTjn^aipnTpfls^a 6 pj^p 3 sDnsin^oospaoaairiKmyppin»pisV'* ^O^^WPiisiSlsW^KoVyriJTiiwatyinBnwJti 7 Interp. ex Grarc. Ixx. psalm. xxix. *Pialmus cantici in dedicatione i domus Dauid. xxix. c» "P^Xaltabo teDne, quonia/uicepiftime, * §c no dcledafti inimicos meos fup me. * Dne Deus m£us cJamaui ad te, & fimafti i me. *Diie eduxifti ab inferno anima mea, 4 faluafti mea cfeicedentibusin lacu.^Pfal- j lite Domino iantfti eius,& cofitemin i memoriae fan&italtis eius. * Quoniam ira in indignatione eius, & vita in voluntate e- ius. Ad vefperum demorabitur fletus, & ad matutinum lastitia^Ego autem dixi in ?j abundantia mea: Non mouebor in aeternum. s Dominein voluntate tua praediti- s ftidecori meo virtutem . auertifti autem faciem tuam,&fadusfum conturbatus. 3 Ad te Domine clamabo, & ad Deum 9! meum deprecabor. s Quse veilitas in ian- i°j guine meo, dum dcicendo in corruptionem ? nunquid confitebitur tibipuluis, aut annunciabit veritatem tuam? * Audiuit Dominus & miiertus eft mei: M Dominus fadtus eft a Jiutor meus. 3 Conuertifti piandum meum in gau- u dium mihi ·, conicidifti faecum meum , & circundecliftimelaetitia. 3 Vtcantet tibi J3 gloria mea, & non compungar: Domine Deus meus in aeternum confitebo? ubi. 3 In finem Pfalmus Dauid,pro 1 extali. ’ xn. JN te Domine fperaui,non confundarin i serernumj in iuftitia tua libera me & eri- peme^Inclina ad me aurem tuam^accele- 3 ra vt eruas me. efto mihi in Deum prote- doi’em, & in domum refugij, vt faluum me facias. s Quoniam fortitudo mea & < refugium meum es tu, & propter nomen tuum deduces me & enutries me. * ( Edu- 3 ces me de laqueo hoc quem abfeonderunt mihi, quoniam tu es protedor meus Domine.' 3 In manustuas*commendabofpiri- < ‘ f tum meum . redemifti me Domine Deus veritatis. 4 Odifti obleruantes vanitates ; fuperuacue . ego aute in Domino iperaui.. ΨΑΛΤΗΡΙΟ N. μβίρμή’ώιηςτων ο 331 i * Έαλμος ώ$ης είχαινιτμοΊ £ οίκα ύουάό\. κύ\ *· * Τ ψαχτώ as χν&ζ,οτι \%Γζλα£ίςμζ } (£ QT/ &υφομ,« 3 νας c$v iyErpju; μου ζπ εμέ. * κυ&ζ ο 3~ζός μα cmL 4 χομψα ιπτος σ ί, χάχ \άτω με. 4 χνμζ οάήγαίζς <άζ άΒου τϊώ μα, s ατωσάςμε 'fcro τάν κο.^ζοινόντων 5 άς λάκκον. * ψάλατε τα κν&ω ® omi cLn^', -/μι <άζομολ$γά<3τζ τή μνήμη τής άγιαβμΰχς άιπ£. 6 f οτι οργή αν τά Βτνμάι άιπάΐ, χμχ ζωή αν τά Β'ΖλήμάΙκ uvrtf. τζαζτζζμς ουυλι£ϊή(Γζ) χλαυΒτμός, χμι άς % 7 τξώΐ 7 άγαλλίασις. * ζγω $ άπα Ον τή &SShuuicL μα, ου- μή ΟχλΑνΒτω άς τν cuma.. s i xvpjlz α> τά Β'Ζλήματί Qv τΐομί^ου τά χάλλα μου dm cum federem tn tranqml[.tat e ,Non mouebor m aetetnum ‘Domine in voluntate tuaailit.ili montibus validis: fubdu#i maieftatem tuam,&conturbatus fum. Coram te Limine clamabo, /V ,JneL meum orabo- Quod lucrum in fanguine meo, fi defendero in locum fepulchn? nunquid poiTunt confiteri coram te qui iacentin pulucre? nunquid poffunfannu^ciate veritatem tuam? " Accipe orationem meam Domine & mtferere mei Domine; fis adiu- tot mihi. ' 1 Conuertifti lu dum meum iu choros.-mihi foluifli faecum meum, Si cmxifti me hernia. Vt laudent tc honorabiles mun. di & non taceant:Domine D?us meus in aeternum confitebor tibi. ‘ Ad canendum Hymnus Dauidi, rsAt.xxxi. 0 . XN vcrblim tuum Domine fperaiii; noti confundat in aMcrmimjiniaftiliaiualibcramc. lnclin.admcauremtuam: v.locitirllbtr, TI mihi in petmm Jninun & for.an.in robnr arcis,., tedmus«. Quoniam fomtndo mea & fiducia mea iu esipropw ^mcniuum duc nfe cnu.ci me. ’ Educes mede laqueo itequem abfionderum prop.er me, quia Iu es fori,.udomea. In manu — dabo Ipiritum meumiiedemiU me Domine Deus vetaa. > Od. eonfetnames opeta vannai. dc mendacio fini,ia: ego au- tem in Domino confiius fum. Ee IO I! 11 332 κ 1 ? a^nn tsalter.iv m. Tranflat.B.Hieronymi »> 3 jrnx jvxywxrppra nnatpxi rfyax 4 praarniraanin» : >Sn amoa mo m ais τ 3 ’ |t ; ■*■ λ ; ·.· - τ : i- v. v A ■> . . . I wyoyii nwy ^ i? >g nin> >3?n 4 P3031 Vpa nroaa >rvw ”Π pfra r?? ’3 * ntewnsxinnia ,.. τ >- ■. -; - Λ· inai n&p 'wvb) r-tsnn wn nnr^gp * P3DD 3113^Π3 ^TD 1 ? : i2k >Spp nr* η ηρρ wnacp * * Ωίρτα 3’ρρρ ιΐ3ρ ο’ρτ. ’? 4 j ιοοϊ ncraa rnnpS >Sj; ιη> |X T -i · ; - **|ι—*· Λ τ τ -" J "" : nnxinVirrriax mnpnnmrySj; mi : *Α-ροι ’ά’ΐίΗ»!? φνη ’£n? rp’3 : qrara ^yvi/in^a^.^as m;xn C3’y©illP3?.^rtt5'1fJ’3 m?l3K J ?X Π1Π» * iViKtpSip’!’ pni? pnrby nirann npj? 'iiw nr&xn * irnir-nxaa J τ ;t ; a»pin t ?n i ?y3^KT l v i r)3as'3C?xq3it33nna 4 ,. icnxraraira Γ τ ·*·· ·· ·■·.· |a t cp3syn^’K’p3“ip φ^ηηρηατηρη 4 ! i wwb anansoa | : '* ·· τ ·. ; : n«p Tga»? non χ»?Βη »p njn» ipro 4 £χ tya>j? iaap 4 ήπ« nana >jtibk 1 axi 4 : :ySx ’gTO ijonri *yip jjgo» ΠΙΠ’ΤΛ D’3iaX1H'Dn-'?3 ηννηΧ13ΠΧ 4 Λτ . j.· · yjl ) τ · -; τ τ j \· J vi V : p-iixa.—ui?y in’·*?]; oWoi |x-; - ^·· v V - >·· - ; : πίπ’Ρ a^man-Vacma? ypxniptn 4 M !! s * 16 $ 17 18 II 11 8 * Exuit ab 0 e> laetabor in mijericordia tua, ( quoniam vidifli afflictionem meam, cognouifli tribulationem animae mea. 4 6 Y wo» conclujifii me in manu inimici,fila- tuifii in latitudine pedes meos. * Mifereremei Domine quoniam tribulor: caligauit in furore oculus meus fdnma mea ruenter meus. 4 Quia confumpta flunt in moerore Vita mea, & anni mei m gemitu: infirmata efl in iniquitate njirtusmea, ojfa mea contabuerunt. 4 (tApud omnes hofles meosfaSius fum op- ,φ* Vicinis meis nimis ,et timor notis meis:qui Videbant me in plateis fugiebat d me. 13 4 Oblmioni traditus fum quafl mortuus λ i corde:fadius fum quafl‘-vas perditum. 1+ 4 aAudiui enim opprobrium multorum con- j gregationem m circuitu, cum inirent confllmm j aduerfum me,vt auferrent animam meam,co- 1 1 j gitauerunt. 4 Ego autem in te fjeraui Do - j mine: dixi, Deus meus es tu. 4 In manu tua tempora mea : libera me de | manu inimicorum meorum et perfequentiu me. 1 7 4 0 flendefaciem tuamfuperferuum tuum: j falua me in mijericordia tua. f 1 8 4 Domine ne confundar , quia inuocaui te: | confundantur impij, taceant in inferno. 9 4 3 Viuta flant labia mendaciloquae loquutur contra iuflum dura in fuperbia &deifeciione. ° *J 0 )udm multa efl bonitas tua quam abjcon- difli timentibus te : operatus es ffl er antibus in 1 te m conjf eciufiliorum hominum ! 4 Abjcondes eos in proteciione Vultus tui d duritia viri:ab- fcondes eos in '-umbra d contradiEiione Imgua- 1 1 rum. 4 Έ en edi Eius Dominus qui mirabilem fecit mifericordia fluam mihi in duitate munita. 13 4 Ego dixi in flupore meo, ‘Troiebius fum d, confpeblu oculorum tuorum: ergo ne audifli vo cem deprecationis mea dum clamarem ad te? 14 4 Diligite Dominum omnes Janfii eius : fideles feruat Dominus , & retribuet his qui fatis operanturfuper biam. 1 j 4 Confortamini roboretur cor ^eflrum, J omnes qui expediatis Domitium. □inn 1 iSjn κηη 1 ? Sy? τ;? 'jmDo nSi 9 t η’ κη>αη π pmn nn^i ym 5 niraSpns «ntonn^ ’ηυψι »gf» isJtnn pyntf» diis 11 ! ipnai ’ψώ: p^tsN υφ ma ^ p*y ons «> Wjj Din 1 ° ιψη itfij upa 1 ? Γίηιτι«ίί3Γΐκ3 ·ί'ιτπ *mno hy lV?91 IRi??pn 19 1 nfh» p mb pnmi ιιρρηφ^ Ν^ΦΊ.ρηίΌ» ijntj? οηκ nnas xb »» 14 •ygpap njs ρτή jn.^ fwpa papV msy r'SmV Kn®t?sn ^510 »apnpa 10 ‘ \ «rojnpi .*■ KiDjna ii • — iiw- iuivjiu I »1 ;e cviptDpa ■yig» Siajsp s pW.o) ^niyansa n*iox isjni 13 j tcnan ? κη -ipa b ηηια’ρ uina cang»» ^na T ’ iWnunva innyi υηήι 1 ?]; yiai ma apj κυρ’ηα ’ΠΠ>ρη ^ ^ π ioim ; ^ ’ i ')ηι^ηυ:ηηΝ!ΐ'>ηιΗ' ι 7 ρ wpu ! ijn. t f o?b caSynii i£ 3 ipn 15 ' » in iiumi- ίιιι ini - Inici '■> Hie.ll. in «in· fime m mihi ld<) Interp. ex Gnec. Ixx. psalm. xxx. ^ A Λ T Η PI Ο N. μβίρμήνώσΐζ ΰ\ 333 ^.Exultabo & laetabor in rrfiiericorcliatua: s quoniareipexifti in humilitate meamrfal- *j uafti de necefsitatibus anima mea. *Ec no ? codufifti me*irv manus inimicoru,ftatuifti in loco ipatiofo pedes meos. s Miierere mei Dhe 3 quoniaj.pjaulor. conturbatus eft in ira oculus meus,anima mea 8 c veter me 9 . * Quoniam defecit in dolore vita mea, & χ χ anni mei in gemitib 9 . Infirmata eft in pau pertatc virtus mea, & ofla mea coturbata funt. 5 Super omnes inimicos meos fadtus n fum opprobrii ,& vicinis meis valde,&ti mor notis meis.Qui videbat me foras fugerunt a me. 4 Obliuioni datus fum tan-ij qua mortuus a corde. Fadus fum tanqua vas perditu: 4 Quonia audiui vituperatio-14 nemultoru commorantiu in circuitu. In eodu coueniret ipfi fimuladuerfum me, accipere anima meam cofiliati funt. *E.go 1 s autem in teDneiperaui.dixi:Tues Deus meusdln manibus tuis fortes mese.Eripe 1« me demanuinimicoru meorum δί a per- iequetibus me. * Illuftra facie tua iup ier-17 uum tuum, faluum me fac in miiericordia tuadDneinon cofundar,quonia inuocauixs te.Erubcicat impij & deducatur in infer- nu- *Murafiat labia doloia,qu$ loquitur i? aduerfus iuftu iniqtate in ftipbia &* cote- ptu/Quam magnampltitudo dulcedinis 1° tu§ Dnc,quamabfcondifti timentibus te/ Perfecifti eis qui fperat in te,in confpedu filiorum hominum· 4 Abic 5 deseos in ab-n icon dito faciei tuae aco turbatione hominum. proteges eos in tabernaculo* a con- tradidionc linguarum. *Benedi 6 tus Dnsj 41 quoniam mirificauit miiericordiam iuam ' * in ciuirate munita. *,JEgo aute dixiin ex-13 ceiTu metis mee,Proicdus fum a facie ocu lorum tuorum. Propter hoc exaudifti vocem orationis meas dum clamarem ad te. ^Diligite Dhm omnes fandi eius, quoniam veritates requirit Dhs,&retribuit abuda- ter facictibus fupbia. s Viriliter agite & co 15 forteturcor vefttu oesq fperatisin Dno. I o 11 M 8 4 ώγαλλ^μομ (c &j raf a^iuupcty^bjucq cwcRr όίμα^ sw ψ~ 2 , λα.ζ&ν tIjj χΐυ^ίιυμχ ε&ουλί 1 5 * ίίω $ 3τη G\ vJjpjji ήλτηοτα. · «Va, cry' ei ο 3εός μου * χ e ‘cv^tig χερς'ί & @ κλϋξβί μα. facti μζ &κ·%&ζβς εχ^ρωρ μου , ψμ ί% ιάρ χαΐ^ωχόρτωρ με .. 7 * cJmCpd-AJov τ (Ζδόϊωττόν Gv Sm τν &o!)?Gv Gυ. s (τον με ον ιά Ιλδ a Gj' ■ * κύξ/,ε μή κ·οέ^ίχ\^/Β-είίω οτι ΙποΜαλε£.οίμΙ/Μ (ε. (άχυι^είηΟ-ΐν άτεζίις (c m- 1 α,λαλα.'^ρη^ήτω τα. χάλη%£ δόλιοι, τα. λαλ*% Kp ?Λ«ομ« ό/οομί&νοΜύπερνφοΜία ycq ζΙξου^ονωτΗ. * ως πολύ τ ■ 7 d\YiO© J T‘ ρβηςότητς Gυ χύ&ε, ης εκρυ - ■ζ/θ.ς%Ίς φοζουφμοις τε . cJ^upyctw %ϊς ελιτίζχσιν οΗη 4χ (T2,b^ είπαον TfaigctQbt μα, άπερριμμομ tum αυτζβΰωπου τάν οφΒαλυϊ^ GuAa. άυήγ3ότα.ς τ' φοηής τη; ύεήτεως μχοντι «ί χεχρμχε- ΐ4 vetj με α&ζβς I 33+ S * Φ o»Snn / aS : nson nra yvf* *tt>3 *yttx ^g&a ni nb * inna r ni fw "b rnn» as?n* N 1 ? oix-ns?N * : n’Pl : αΐ’Π· 1 ?? »itot»a »o^ lVa^nsnnn »g •φ i|snj^j» naari n^Si cddi* ”3 ii—iSo γ’|3 'janna πτικ’Εηοκ’ΐνό3·&6 ’ίικι^ηιχ’ηκφη * : nVo »nsBnrij?riNW3 nmimn^ws^j? •r j*.· -.· t - 1 t t t - ; ήτ — - t ;v ->·· *■; pTttfsp n#S 'tditSd SVarp ntfrSy 4 : iiw kS vVn α>3Ί o>q cpwS >J33lDfl ΐΛ*) >71 »n»inSM?S "ΐηοπηκ * · ς λ·* - >·· * · j·· ; · v- · ·· ?/·· - ii—17D :’3’K^rKj?;»^SniTninn3^ni«i^S’3iwji ‘ * lonnnoa ran rx nnaa Dioa 'vnrrSN * 1.· ' I · ' J ' t ' ·· v ; y ; . i : η»7Ν anp 73 οΐ)Λ vnj? nori m.T3 nuiani wthb D»3itaa a»an 1 *« v v at· - - ;*· - ; t t t · ; - *' - nuaic’ -Va uanni C3’pH5f iS’ii mrvainos? * ; 37'H^> jV ; nVnn nixa onsn 1 ? nin»a d*p>ts um * ί.Λτηατ -vnctfbsEntm nm>S 'nin * l : - τ v-··· ; a · ; jt - j !Πί/ηη3ρίΐ3’ϋ’ηε?ηπτϊΡΐ^-η>ϋ * Ττ ; · f ·· - i· A* T J* i ; pttidks int;i?D" 73 i nirv-oi i ^’~’3 * 'W.l i 1«· Π1ΠΗ0Πϋ3ϋΟ1Πρη»3ΠΚ * T · vvv AT ; · fjT T ; ·· l : axavSa va nnai is?w dos? nin» nana 5 |t t ; t * “ J; A ~J- *J ‘ t t ;i> J- ; · ♦ rrtown nreixa ?nj dm na -ds d:d * I ; -■■>■ ; I I" ^ - '· *·-ι -*·· >3#>-73Π0> i3DD nN.T73 ΠΙΓΡΟ*ΙΚΤ> * J·· I ▼ τ 7V · 1 VAT τ τ ▼ ; *·1 ·* · · :*7an psalterivm. Tranilat.B.Hieronyniir ι * EruditioDauid. psal. xxxir. ^ Ελϊμ cui dimifja. e fi iniqmta *, & absconditum efl peccatum . i * ^Beatus homo cui hon imputabit Dominus iniquitatem } nec efl in ifiritu eius dolus. 3 * Quoniam tacui 3 attrita Junt ojfla mea in rugitu meo tota die. 4 4 Die enim acnoEie grauaturfuper me manus tua: rverjatus fum in miferia mea cum ex- arfirit tiflas. Semper. s 4 Peccatum meum notum faciam tibi 3 &* iniquitatem meam non abfcondi. dixi: Confiteborfcelus meum Domino, & tu dimtfifli iniquitatem peccati mei. Semper. s 4 ‘Pro hac orabit omnis mifericors ad te tem pus inueniens , vt cum inudauerint aqua multa 3 ad illum non accedant. 7 *Tuesproteciio mea 3 ab hofle cufiodies mt\ laus meafaluans circundxbis me. Semper. * 4 Docebo te monfirabo tibi a/iaper qua ambules i cogitabo de te oculo meo. 9 4 Nolite fieri fiicut equus mulus, quibus non efl tnt e Ile Sius : in camo fieno maxillas eorum conflringe qui non accedunt ad te. 10 4 zMulti dolores impij : confiden*em autem in Dommo mifencordia ctrcundabit. 11 4 Latamini in Domino & exuitate iufii, et laudate eum omnes reSh corde. PSAL. XXXIII. 1 J Audate iufli Dominum, reSios decet lauda- 1 tio. 4 Confitemini Domino in cithara, m pfalterio decachordo cantate ei. j 4 Cantate ei canticum nouu, diligenter p fallite ei in mbilo. + 4 Quoniam reSium eft verbum Domini, φ* omne opus eius in fide. 5 4 Diligit iuflitiam ^ indicium, mifericor- dia Domini plena efl terra. 6 4 Verbo Domini ach firmati funt, & ff iri- tu oris eius omnis ornatus eorum. 7 4 Congregans qua fi in nstrem aquas maris, ponens in thefauris abyjjos. * 4 Timeat Dominum omnis terra jpfum formident <~uniuer(ihabitatores orbis. □nin aV n MW 15 n>* 7 i i.ito nb »»rrotr nVi no? j *i.yj 1 i nston Vy jjsjn wfio nb ri??n stpJ, w 'waio inV 1 *)’Π ηαη“]£ηηί Γ Ίπηο nfl»pn 'bibi αη\'. diin 4 s soi» Ss 'rnonaa ’ο*υ n 1 ?? »o:psp ηρηψ an« 3 ! «Saa »t^vV ; ? 1n in5?0i?^ti^'! , r l Z' , 1i"i9 1 !?yn , ilNn*ipN’n’3nN , 7inny!^in ; i'i<’n3iii J } ppSyV κο’ρη s nvsnob \mn\ nS nni 1 ? am γη yyup pppy jiny.i γνφ nn 1 ? sniyn fiiyb ^niV κτρη V? ^ siSiao by_ 6 *£$? ηηη ^3*73 xtjn 8 ι γφφ wimn Νηιητψ wya y|ai?n popa »Smop 7 • «Η κπηη «apnrisS njipn Njapinppi sppra smq pn 1 ? wb?\ njto pn κ’ριορηςιιρρ n*? 9 i 'vy αιφ } ’χπη Vs inaoi, Kjgm iyiai »n idppa nri 11 i niarn» Nniauo >«*i.x*v3»oa γηΎΐτι ttywrti pas*a »yuo 10 5 nb 1Π5Ψ ppij >4*7333 p D*1 jP/lTiN 1 J N Π30 KJNJ XWyh ’’’ Dlp. 1Π3ψ 1 d? κηρ*|.γ οη *7 J } srnjpina innpiySpi »π κρ:ηβ ppn mas 4 ' j spa^a xmb iaspis snnp Nrryp ’nioap. inap 3 Wts?v>p3ap:KBTf ίό spn γο opapi : 7 ,ιρη'^ο Va nppa sniaai nayns sjpo m sap*pa 6 i sjns κΛρ «n saio i *mm hz pnni’ nap syas » t » aap^p Λιγπ. 8 i c-romn Ηοα. 4 ·> ιΊ nuit *$mt» ttmm mia ftiii fttClttl Interp. ex Grac. Ixx. psaLm. xxxr. * Pialmus Dauid intelledus. xxx i. J^Eati quorum remifl^ iunc iniqtates, & quoru teda iiint peccata. s Beac 9 vir cui no%npiitabitDns peccatu, neq; eft in*ore ciusdolus.*Quonia tacui,inueterauerunt oiTa rnea,dumclamare tota die. * Quonia die ac node grauata eit fuper me manus tua,coueriiis fum in*£rumna,du confingitur mihi ipina. s DeIidu meum cognitum *feci,& iniuftitiam meam non abicondi- Dixi, Cofitebor aduerfum me iniuftitiam meaDfio,6c turemififti impietate*cordis mei. *Tto hac orabit ad te omnis iand 9 in tempore opoituno.Vemntame in diluuio aquarii multam ad eum non approximabunt. * Tu meu es refugium a tribulatione qu^circudcdit me,exaltatio mea, erue me acircundantibus me.Intelledum tibi dabo Sdnftruam te in via hac qua gradieris, firmabo fuper te oculos meos. * Nolite fieri ficut equus & mulus, quibus non eft intelledus.In camo & freno maxillas eorum conftringe,qui non approximant ad te. * Multa flagella peccatoris jfperantem autem in pomino miiericordia circunda- bit. Vastamini in Domino & exuhate iufti,&: gloriamini omnes redi corde. I$fum * Dauid,jine titulo apud Hebraos. XXXII. J^Xultate iufti in Domino, redos decet collaudatio. * Confitemini Domino in cithara, in pfalterio decem chordarum pfaljite illi. 4 Cantate ei canticum nouum: bene,pfallite ei in vociferatione. * Quia redum*verbum Domini, & omnia opera eius in fide. ‘Diligit miiericordiam & iu- dicium Dominus, mifericordia Domini plena * rerra. 4 Verbo Domini cadi firmati iunt, & fpiritu oris eius omnis virtus eo- rum.‘Congregans ficut *vtrem aquas maris, ponens in theiaurisabyflos. ‘Timeat 8 Dominum omnis terra,,. ab eo autem com moueantur omnes inhabitantes orbem. 11 *'J» . (ff twvtrt ΨΑΛΤΗΡΙΟ N. /ίβζρ'Μινάυπζ rw o' 335 i 4 Παλμός rd frauifr, συνίτζως. λα. M axaytoi m d(peidv 4 οτίζΑγηοία, Ιπαλαιω^νί# οςαμου, )kro % ci χζμζαν μζ ρίλίω rho ημίζμρ. 4 *οπ ημζρμς xgy νυχνς zCapiwdw \π ψίζ ή χάξ Gu , ζςομ,φΐυυ άς%λαχπωζρ^ 3 αν id Ιμ7Γ0.γίωα.ίμοι dxcup- 5 3ίμ . * τίω φνομίουν μα Ιγνω&^ΛΨΙ αμαρτίαν μ a GW αχάλυφα . ύπα^αίορζυ^ω χατ ζμοιϊτία) οί - νομί’Μ) μου raf χο&ω , χμί συ άφηχας τίω άτζζοίφυ της β xapfr (ας μα. 4 νζΓΖξ^υτης (®£ 9 <τζυίζζ^) καζ^ς org πας οσι& αν xoupdSjB -ζτω. ττλίυυ αν χΑΙμχλυτμάυπάτων πολλών (®ζβς αύτν cbc s-yfioL· . 7 4 ον μου ά κα&φυγη 3-λίφζως της ®&ζ^άσης μζ , τ άτγαλλίαμάμα λυτξωΓαίμζ λπο τ&ν χυχλω^ s CdjjTMV μζ. 4 σζωζτιω Qz ngy συμζίζω(\ αν ο^ά %ΰτη η πορζυτη, Sdn^nqjM <Ρ/ητζ c?ir όφ^αλμάς μου . 9 * μη γίνζοϊζ ώς 'ίππ& κμι ήμιορβλ, οίς onc ζςι avife- οις. αν χημώ W χ&λινά τας αιαίόνας dmHv αγζοας,τζίρ μη ζγίιζοντων «νζβς Α. ο 1 πολλά i eu μ&ςιγζς 'feS Αμονρτωλ&ί,γφ j ζλπίζον- % dJ^Jxvejiov ϊλ&& χυχλωπα. ι * ώφ ρμ,νΰητζ Sdn χΰ&ον y^uj άίαλλια&ε frixouoi, <£ χαυχαΡτζ πΑτζς @ ώ33ς τη xapci ία. ι * Παλμός τά $οωίά\, φνζπίίζμφ& πονρ ζζζμίοις. λζ'. Αγαλλια&ζ Sixcuo ι αν κυ&ίω, %ΐς sat πξίπ{ αί- % ρζσις. 4 ζΙζομοΤ^ία&ζ τά χν&ώ αν χι^άξα 3 αν ψαλ- 3 τηζ/ω (ίΟΛίαχόρΑ φάλατζ wxd. 'glQxtz o/jwS a χαψχαντζς tIjj οιχαφρίω. Β CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 1 Dauidiintelle&us. psal. rxxu, Eatus filius hominis cui remiflafunt fcelera fua,& cuius obtcdum eft peccatum. 1 Beatus filiu.s hominiscui non immutabit Dominus ) iniquitatem,&: non eft in fpirity eius dolus. J Quoniam tacui a verbis Legis: inueterafcunt ofla mea ob rugitum meum tota die 4 Quoniam die ac node inualuit fuper me percuifio tua; conuerfus eft viror meus in ficcitatem atftatis femper. 5 Defcdum meum n ..Li .Qr in! nnicitom mp.i ni nnn nkfenn /ΐϊ divi I fkol/am ηΛ/»Λ Π n f\ /V M » r^miillri imntflfnfpm deliAi m fn __ notum faciam ubi,& iniquitatem meam non abfcondi. dixi,Confitebor fcelera mea Dno,& tu remififti impietatem delidi mei in £ternum. ‘Prop- terea orabit omnis pius ad te in tempore acceptabili; verum in mpore quo venient populi multi veluti aquax, ad eii non ^propinquabunt vt malum inferant. 1 Tuabiconfio es mihi; in latere tuo cuftodies mejcanticis redemptionis circundabis me in aeternum. 2 Intelle* dum dabo tibi & docebo te:in via hac incedes; confulam tibi,& ponam fuper te in bonum oculum meum. ’ Nc fueritis ficut equus & ficut mulus,quibus non eft intelledus:in camo & freno erit ornatus eoru,vt conftringantur fimul,ne accedant ad te. Multi dolores funt impiojqui vero confidit in v&bo Domini,benignitas circundabit eum, “ Laitamini in Verbo Domini & exultate iufti, &laudes dicite omnes quorum funt reda: cogitationes. psal. Sxxm. , L Audes dicite iufti coram Domino;redos decet laudatio. 1 Confitemini coram Domino in cithara,in nablo decem chordarum laudate eum. s Cantate coram eo canticum nouum.-pulchre agite pfallendo in iubilo. 4 Quoniam redum eft Verbum Domini,& omnia opera eiSs in fide. 5 Amat iuftitiam & iudicium: bonitate Domini plena eft terra. 6 Verbo Domini cadi fadi funt, & fpiritu oris eius omnis exercitus eorum. 7 Congregans ficut vter aquas maris, pofuit eas in apothecis abyflorum. * Timete ab aipedu Dogiini omnes habitatores te me: ab eo contremifcanc omnes orbis incola:. \ I 336 psalterivm. Tranilat.B.Hicronymi. I I II 14 if : iajm ito νμπ >nn nox san »3 * » ία’ρ^ηΐΜποκ’ίπα’υ-η^η’δηπίπ» * «· laSnia&na iaj/n caWS mn» mw * ': ! “ Λ *« " · ,τ · ^ a ~"' \ : τη “Π7 1 τ j: ΊΠ3 airn vri7N rnrrnm mn nm * τ > τ at v; ·*·*· ; v “i -1 -·· ; - : b r~bnb :Dnxn»3a J ?a-nxrixnnin>D»ano»ara s ■ jt T X i'· ; ·*■ V τ Τ Λ T ; · · - T *v : flXil »a»V^3 Sx nwn in 3 E?-pDpp ; αν Wa-Sa-Sx paari oa 1 ? in» υήπ bwi&birti Ws-ajnem nbnrTTK * 141 :na-ana ! 0 ^ 0 » «SiS»ri aiai njwnSwDmpw * i nonb Ο’^ιτβ 1 ? νχτ-^χ rnn» rj> nan : aira carivn^i oi»a3 maa S»snS * |τττ t -»· λτ ; — vjt · «i· ; :ν«π i333ai uitynin^nnarwaa * \ j·· * τ l”J~* A*r «* «*t ; · ·· ; -Λ M3nt33l^ipC=3M»3mSnD^13-»3 * « !“ ! 33 137 Π» Tdxa u»bjjr-Qn*f|prr»n»» i 1 ? -jSa'ax ♦paSiajfB-rixinia-iiaiiiS * i ^nimcn?»] Tari mr^aa mn»~nx r - anax * • τ Λ** τ j iJT { y ί τ "j ppainSnn nnaum D»i3i?ijw» >1733 'Ληηη nm»a * |τ : · : · τ i - ■>··-:· ■·■ -i : nn» w naarui »nx mn»S irn * |T ; - J ; ιτ ; ; ή· * jt - u; - ^Λ^π’ήΐηαη^Ώΐ mjn πϊιΤΤιν wn * s • j T · * ■” * : "** * * AT T ; jt · v · ; J- τ !Tian»-SxDn» 3 ainn 3 ivSxia» 3 n * '·■, jt · v " v ·· ; at τ ; jt··· j. · 1 : liwi π i» jTnirVaai j?a p mn»i xnj? ψ rrr 1 : αΛπ’! ΐ’ίΠ.’^ 3’3D nin^ixSp mn s laSri nitfM mn* aia'-»a ixn ibi?b * V v · ** A T · ·* · ; i j -· - 9 * Quid ipfe dixit φ faStus efi: ipfoprxci- o pient e fietit. * Dominus abfolmt confliagen - tium: irritas facit cogitationes populorum. i 4 Conpltum autem Domini dabit in atefnu, :ogitationes cordis eius in generatione & gene- 11 rationem. s Beata gens cuius ef Dominus Deus eius · populus quem elegit m hareditatem 15 fibi. * De calo refyexit Dominus,vidit omnes j 4 filios Adam: 4 De firmiffimo folio fuo pro - ifexxt rvniuerfos habitatores terra. i j 4 Fingens pariter corda eorum 3 intelhgens omnia opera eorum. 1 6 4 Nonfaluatur rex in multitudine exerci* tus, nec fortis liberabitur in multitudine rvir- 1 7 tutis. 4 Fallax equus adfalutem , et in multitudine roboris fui non faluabitur. It * l V*> * 15 10 ; 13-p-tDm Ecce oculi Domini fuper timentes eum , et expeciantes mifericordiam eius. Vt eruat de morte animas eorum , e>· 'Videte quoniam bonus Dominus·. beatus *AM ft ra *fuftinebitDhm, quoniam adimor & protedornoilereft. 4 Quia in eo letabitur *■ cor noftrum,&: in nomine fando cius fpe- rauimus. 0 4 Fiat Domine mifericordia tua * fuper nos, queadmodii fperauimus in te. 4 Pialmus Dauid,*cum immutauicvul» tum fuum coram Abimelecfi,& di- mifit eum,& abijt. ps ai. xxxiii. "D EnedicamDnm in omni tepore, fcm- * per laus eius in ore meo . 4 In Dno lau- s dabitur anima mea, audiant maniucti & laetentur. 4 Magnificate Dnm mecum,& 4 exaitemusinomen eius in idipfum. 4 Ex- 5 quifiuiDnm, & exaudiuit me, & ex omnibus tribulationibus meis eripuit me. 4 Accedite ad eum & illuminamini, & 6 facies veftrte no confundentur. 4 Iftepau- 7 per elamauit, & Dominus exaudiuit eum, & ex omnibus tribulationibus eius fal- •ΐΛβ*. uauiteu. 4 *Caftrametabitur angelusDni * 11I circuitu timen tium eum, & eripiet eos. 4 Guftate & videte, quoniam fuauis eft 9 Dominus, beatus, vir, qui fperatin eo. 13 IJ I ( «7 I t «.Ktg. TAATHPION. βίρβκνσις rJv ' 0 . 337 9 · .· * οτι αντς ehn v ·ουυγς ονζτάλαΊέ ^ %ς c£tr χο^ιχοάρ^ς τίω ylw. * ...... ._. , * ο πλοατος χα^μονας τάς χα^δίας cw^y^LWielg WTrdd&Tctspyct cwTzIy. * χ (τωζζ^ βαηλάος^ιά πολλίω δυναμιν, ^ γίγοκ; « b) 7τλιί3-« ij/v(§y curd. *\}/ώ$ϊΐς ίππος άς σωΊΜ&οω,ζν $ πλνβχ δϊωάμζως cwd « cr^nQs). * ίί» φ οφθαλμοί χυ&ου qBj c§vr φοζνμ&μοΐζ cwrv· 1 1 gB* Ιλπιζο^ς οΒΐΊ°ίλζ(& curd' *ρύ<ταδζ οχ 3-α~ νάτ'ό τάς ψύχος cwi^y } (c 1 3 / i ά\Ληρ , ος δλτπς« £7Γ CWTOV. # CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. * Quoniam ipfc dixit&fuit:ipfc mandauit&fabftitir. '“Dominiis diffipat confilium populorum: irritas facit cogita- rioncs nationum. " Confilium Domini in atcetnum permanet: cogitationes, cordis cius in generationesgenci&tioniun. “Beatus eft filius hominis, cuias Dominvs eft Deus eius:populus quem elegit, in haereditatem fibi. De cado reipexit Dominus, vidit omnes filios hominum. 1,1 De habitatione domus hofpitij fui refpexft fiiper omnes qui habitant terram. ‘ s Q^j creauit eos.vnitfimul corda eorum,&intelligit omnia opera eorum. ‘“Non eftrex quifaluetuf multitudine exercitus: gigas quoque non cuadit multa fortitijdinc. ' 7 Fallax eft equus ad falutcm,& propter in^htem fortittidi-... nem fuam non faluatur. “ Eccc oculus Domini eft fuper timentes eum ,&fperanres in benignitate eius- ‘ p Vteripiata morte animas eorum,& pafcat eos in fame. Anima noftra expeftat redemptionem Domini: auxilium enim noftrum & icutuiu softriim ipfe eft. “ Quoniam in verbo cius lxtabitur cor noftrum , eo quod in nomine fando eius fperauimus. “ Sit mifericordia tua Domine fuper nos,quemadmodum fperamus in te. ‘ Dauidis quando mutauit (enfum fuum coram Abimelech ,&reliquit eum, & abijt. psas. xxxiiir. B Enedicam Domino in omni tempore iemper; laus eius in ore meo. 5 In verbo Domini laudabitur anima mea : audient manfueti & Iterabuntur. 4 Afferte magnificentiam coram Domino mecu,& exaltemus nomtn eius fimul. 'Qutefiuido&rinam · i confpedu Domini Si refpondit mihi: & de omnibus timoribus meis liberauit me. ‘Refpexerunt ad eum & illuminati funt:& facies eorum nonfunt confufe· 7 Sic pauper elamauit, & Dominus exaudiuit. & de omnibus tribulationibus eius libe^uit eum. 8 Immoratur angelus pomini in circuitu timentium eum, Si liberauit eos. f Percipite Si videte,quoniam bonus eft Dommus-bca- tus homo qui confifus eft in verbo eius! p£ %$§ nV , .-Λ νίπ^ηιοπόρ Spa wip ninj-nfcttin* 4 norpisS rnin^tfrn ΐ 3 {πι ψι αη’ρρ -* ■J 3 ltrSa I ■*■ i amaSx nin» nxi> Jrwp 0*33*137 s J·; · ·; - **; **■ l i * Λ* · * * t· «laniinSo'!?’ 3 πχ o»*rj f ann ichKrpp * * i—inna 7370 ipiisipi jna ^w 1 ? nn 4 nnffniCDi 1 ?» wj33 3ip~ntt?sn inane * : DnjnttfW vSisi ο’ρηΓ 1 ?*: rnn’?3’g 4 jonaifwprnnpn 1 ? jn nttya nin’’3a 4 : caS*sn onnsrVsai j» ψ ηιη’ΐ ipi« * ■hiTwaTnKia^naettSmn’ anp 4 :jwi» : nin’ 13W o^sai pns riijn man 4 1 r-naw n 1 ? niharmvmaxirVa na » 4 ! 1 BW’ pHS ’j* 3 tP 1 PPM1 ϊΡ 0 ί> * rb a ia pi :i 3 D’Dlnn I J * v · rb jvDnVnK arfiun^mninnannyi 1 ? 4 ■ jt v “ ί Λ“ * · V ^ jt · ·*■ · ! jjrnj» naipin#i pa ρ,τππ 4 ■ wsib nos ’srn ntnpV nipi nan pnnf 4 >. : ’ 3 N 4 i|njiW’ inann mnx up’ ψω nppaa laVan wa > 4 « ijjobi my-aaV ya'a i’n? 4 :.’πρη ή -f ή i ripVp^ni ipfn αρηη-’Π’ 4 :ηπηηιπ’ « nw ’V«ea D 3 n _ ’ 3 4 ! oBfi nin’ -]φα i 1 ‘iniflsVnBnojnaiicn j· ; - ; j : t· τ · ήτ ; · jBS-ipK ΐξ«ρτι pj» »6 rnxw ιηρορ 4 « ' f na-^a* nxwi naSn r τ ·. T ! Λ : : · nninp ’3 ϋ’&ή nin >3 Pan’E> 33 i 4 * I ’ · · f r «* . - -*· ’ · ; - -λ 11 1 3 M l^ ! 17 1 i' 18 1 9 \ I I i 10 i 11 i 12, I> s a l t e r"i V m. Tranflat. B. Hierony. 4 Timete ^Dominum fanEh eius , quoniam I non ef inopis, timentibus eum. e 4 Leones indiguerunt 0 efurierunt: quaerentibus autem Dominum , nop deerit omm bo- II num. 4 Venite fihj } audite me 3 timorem Domini docebo njost Quis efl vir qui njelit vitam ^diligens dies 1? ll I) _ 14 videre bonos ? ; 4 (ufiodi linguam tuam d mald, & labia tua ne loquantur dolum. 1 s 4 Recede d malo φ fac bonu : quare pacem , t ί φ perfequere eam. 4 Oculi Domini adiu{los 3 &* aures eius ad clamores eorum. 17 4 Vultus autem Domini fuper facientes ma~ la 3 vt perdat de terra memoriam eorum « i s s Clam au erunt , φ Dominus exaudiuit 3 0 * ex omnibus tribulationibus eoru liberauit eos. * fuxtd εβ Dominus contritis corde s 0 * con fratfos fjgiritu faluabit. 10 4 Multa tribulationes iufi , &> ex omnibus illis liberabit eum Dominus , 4 Cufodiit Dominus omnia ojfa eius: njnum ^ ex eis non confringetur. *fnterfciet impium malitiaodientes iufum culpabuntur. 1 j 4 ‘Redimet Dominus animas feruorum fuo- rum 3 0 * non peccabunt omnes fer aptes in eo- 1 Damd. p s ai. xxxv. T Vdica Domine aduerfarios meos } pugna con- **tra impugnantes me. x 4 apprehende fcutum φ hafam, 0 con - i furge in adiutorium meum. 4 Euagmagladium 0 praeoccupa exaduerfo perfequentesme: dic 4 anima mea 3 Salus tua ego fum. 4 Confundantur 0 reuereantur qui quarut animam meam; conuertantur retrorfrm, 0 confundantur qui j cogitant mihi mala. 4 Fiant ficutpuluis ante faciem menti^ φ angelus Domini impellat. 6 4 Sit <-via eorum tenebra 0 lubricum } φ 7 angelus Dominiperfequatur eos, 4 Quiafru - flra abfeonderunt mihi infdias retis fui , fine * caufa foderunt anima mea. 4 Veniat ei cala *· mitas quam ignorat , φrete fuum quodabfeon- dit, comprehendat eumcadat in laqueum. 9 4 Anima autem mea Ί exultabit in Domino > latabitur in falute fua. Dinn t «ano Sa pon nV ”π n φκ iyarn : ui)ai watponK Kjns na 11 s inforrl·? tgacn rth aas 'niuJnf ?«»\a iVnn 1 ® ϊίπο •ytih iib 14 s tjaiDiopoV κ’οϊ» ann «ηψιτκ*γ?α \o IJ 5 κη^ητ nniVaj?Nya Λικ 11 \ pnnl^i' « ι 73 ίή*ιπηΐΝ , ι s’p.Hir ni 1 ? m ’υψ 15 i 'nnna ipni saStp ψτ nn 15371 ϊίψρ mi 15 iKSan^oSainiiiw j p 3 »ss?.nnn^Saoi > 3 » ατ^ι xhx 18 t | 1 Π 31 ?τ ίο πκρψ 1 ? 17 ' ΙΙπΗ^ίο ? 1 41 t ^ nh iinSa \ωί η ιψ’ίη 20 :pnfl»snno» 9 onn» 3 Vn’?i 3 V’ 1 i , ‘li? 19 I’a?nno xbi innapi ψ ρψο 1J : ρη.'πη'. ν^πι: κν'ΨΙΙ ^νηιη’ο - 1 {Νΐηηο^ιΐηίηκτη'πητκ rh f ! ηηρ’οτ inapa Νηφίοφνψι i j nyoa αιρι : hnv\ οηη 1 ,· ’ηητρ iV^a ατ^ t;nip ttd nnS 1 ί ’ηψψ i^n pyjan^ ηπΰ: ψτη ρ£>ωη pnna» 4 t ’ψίΛ toni ipn myTiN 1 ? jdti sjjin ρτ-τιο·» can^ 7 ■ Jpn 7 <|*n «n N 3 KWsn'ant «Di^n pnnniN: 'jnj 6 prrpjlfcQ 1 ^ 1 κέ^τοτΐΡ Μΐογπρπ» s .1 na b& kjW ·» πτψρ tens π. ιτηηλΌΐ yi» sSi njW nS ίη»η * ι primvo n»«i 'n^itpisiag , j ’Cnn 'Vl.Nipipn nnn ’ψΰρ. ^ X 1 1 5 *t/l Interp. cx Grrc. Ikx. v s A t. x x χ’ι i 11. *Timete Dominum omnesiandi cius, io' quoniarpnon eft inopia timentibus eum. a * *Diuites eguerunt& efurierunt: inqui- .rentes autem Dominum, non minuentur omni bono. 4 Venite filij audite me,ti- morem Dominidocebo vos. 4 Quis eit homo qui vult vitam,*diligcs dies videre bonos? 4 Prohibe linguam tuam ama-14 lo, & labia tua ne loquantur dolum, mf.js. s Diuerte amaloj & fac bonum 3 inquire χ j pacem Seperiequere eam. 4 Oculi Dhi fu- xc per iuftos,&aures eius in preces eorum. H cM.b 4 Vultus aut Dhi iuper facientes mala, 17 vt perdat de terra memoria eorum. s Cla- χ« maueruntiufti, & Dhs exaudiuit cos,& ex omnibus tribulationibus eorum li ber auit eos, 4 Iuxta *Dhs ijs qui tribulato fiunt cor- χ® de, & humiles ipiritu faluabit. s Multas tribulationesiuftorum, &de omnibus ijs liberabit eos Dhs. 4 Cuilodit Dhs omnia χχ offa eorum , vnum ex ijs non conteretur. 4 Mors peccatorum peflima i &qui ode- * runt iuilum,delinquent. 4 Redimet Do- *3 minus animas ieruorfi fuorum, & non de- liriquent^pmnesqui iperant in co. 4 Pfalmus* Dauid. xxxim. JVdica Domine nocentes me, expugna A impugnantes me. s Apprehende arma * &icutum , & exurgeqn adiutoriu meum. 4 £ifunde frameam, & conclude aduer- 3 fus eos qui perfequuntur me: dic animas meae,Salus tua furn ego. *Confundatur & 4 reuereantur qureretes anima meam. Auer- tatur retroriiim , & cofundantur cogitantes mihi mala. 4 Fiant tanqua puluis ante j faciem venti, & angelus Dhi coardas eos, 4 Fiat via eoru tenebrae & lubricum,& 6 angelus Dhi perieques cos. *Quonia gra- 7 tisabfcoderut mihi interitum laquei fui, fuperuacue cxprobrauerut anima meam. 4 Vcniat illi laque 9 ,que ignorat,& captio s quam abfeodir, apphedaceu,& in laqueu cadatin ipium. s Anima autmeaexulra- 9 bitin Dno, delegabitur fup falutari fuo. 7 1 o II tr 2 * bitit Inf .!?, ΨΑΛΤΗΡΙΟ N. /u£tpL ιηνινσις 0 nin> p-irtMfo'»hi ο»γ*» 4 ' J '“ * «·"** &roi ’ Draise f*M· : 1 'Siopuid qjn υρρ pino >3$? \'^>ψΰ\ ’ΓΒΓΐ»·^ pan H£? poip’* pttteiVSsKirtlannnnin^ioW’ * »jp33D1S3>iV3I? pi? >©137 'αήΐ7Π3'>3Χ1 4 ■h π»31Π3 4 : 31E?n »p»n~*7J? ’ή*73ηί ·» jr ; -·“· : 1 τ γ " " j * ' · 1 ’jiW“n'pan3«3 ^jmnnn i*Vl D ’33 ‘hv 13 DK 313 DK 31 ΙΠΟίϋ V» 31 4 phn 31379 *3®rS ’33Π3 4 ! lartiVi iinp ’ϊβπ» »1733 Π3»3?Π ΠίϊΙΓΙ Π33 »37K 4 i 10>337 >Sj7' » • ; τ j» x yv ; * * ·»· *; i*· * J " T di ?npa his 4 : >m>rr αή»33ή arv^o ■ »3»k ^-innte^K 4 'Π77ΠΚ czvv dw ■> j- : . j. : ; · - *m|v : —; -» Ύ <- ; DiW nS >3 4 : ΐ’ΐρ^πρ* ojn nwfr nj?£‘ 10 : ηϊόηρ mi fi&pi/T) Vyi tot πηκι ΠΝΠ 1 πκπ m< οπ*έ ^j/ irprm 4 - ,/τ τ ΛΤ V -»τ v ; **■ 1 >·.· * - -r · >* -Sii >3'is ennrrSN mn» nivin 4 * : i33>j? »> "·* λ -v: v - -r ;v · .▼ -*# ^ f ·· inSg r p?^pV n^pm πτρπ 4 ; > 3 pp prnn ?3 ιφκ »—j in j :|p“]?D ppa# 4 : nnS yian ^ w&jnKnoaSavio^N 4 : >S-irw^Ni ** e·· ' i - - T ··· -r · -Λ - i - I · : ; · - ; :im3j??3TiqK>-7K rcanuaS» »n{?7 >ποιρ hit risivi ΐΐό; 4 i^cn^HiannoSai Sro -τοηηΜίΊ »pn£ »saninaef*i m’ 4 ! 113)? QlW ysnn ΓΗ1Π? : ^nSnp ainSa njrre njnp »3wSi 4 i 1 ? : TnS nin?H3s;S nwqV 4 a>nSsin3^»S »373773 J?^ 1 ? JW3'DS3 ! WJ/ 1M7 (i |t F s·· v-v ; :s3‘i’Si3'ii’syaS i»3»y3i»Ss p’Snma 4 [ ; · -* -i v; * * T " ; -«···! «*·%·; v c lis tui ? eruens inopem a atalidiore eo^ & pm t perem e> mendicum a violento. *Surgentes tefies iniqui t qua nefciebm interrogabant me. . | 1 ii *%eddebant mihi mala pro bono , flerihtate 11 13 anima mea. 4 Ego aute cum infirmarer ab eis, induebar cilicio: humiliabam in ieiunio animam me'a i O~ oratio mea in fnu meu conuertebatur. 1 4 4 * congregabantur: collecti fiunt aduerjum mepercutientes , & nefciebam , findentes , & i & non tacentes. 4 j fn fimulatione verborumfitto- rum 3 frendebant contra me dentibus fiuis. 17 4 Domine quando afficies? conuer te animam meam d calamitatibus fitis , d leonibus foliia- i s riam meam. 4 Confitebor tibi in ecclefiagrandi : in populo forti laudabo te. 1 9 4 Non latentur fuper me inimici mei mendaces,odientes mefrufira, conniuentes oculo. i° 4 Non enim pacem loquuntur 3 fd in rapina terra Verba fraudulenta concinnant. 11 4 Et dilatauerunt fuper me os fiuum : dixerunt,Vah Vah, vidit oculus nofier. ^ 1 1 *Vidifii Domine,ne taceas: i Domine ne elon- 1 3 geris d me. 4 Confiurge (efi vigila in indicium meum,Detis meus, et Dominus meus in caufiam 14 meam. 4 ludica me fecundum mfiitiam meam Domine Deus meus, (ffi ne infuitent mihi. 15 4 Ne dicant in cordefiuo, Va h anima nofra: ne dicant,Obforbuimtu eum. a * Confundantur & reuereanturpariter qui latantur in affiiClione mea. induantur confufio- ne e> verecundia qui magnificantur fuper me. 17 4 Gaudeant & latentur qui Velit iufiitiam meam: & dicat femp er ^Magnificetur Dominus 1 s qui vult pacem, fimi eius . *Et lingua mea meditabitur iufiitiam tuam, tota die laude tuam. i s Vi clonferuo Dni Dauid. psal.xxxvi. 1 D ^ Xlt M- tm piq in medio cordis eius,Non i e fi timor Dei ante oculos eius. 4 Quoniam dolose agit aduerfum cum in oculis fuis, vt m- J ueniret iniquitatem eius ad odiendum. it 17 18 □inn Γώιαη p.nd po?|? 11 < rr pfiK io iqutfni s$n ra? «yppa κφ? sy$ \o »» pps ninn nns pnSs 1 * ' npap s{3i? rwfi ρπρρο nv? KJ»l 1J J SsiinS \yi sptp^n NnirpW pps 1 ‘ ’ ’ ί >S ρ\ιφ nosn nVi nanai 15 * ri?ihw ‘i'?* noi? ^ Sasno*! nahn «πκ γό tnan γπ 14 lamnuiyS^in N-nrm sniy'j^ iSoa 1 menaeo ah νψ pyj^p Λκ npsn.«Si pn^pp Λ |03po*i »*?»pp^np wjsnsinn i!sy|iK 51 R^» 5 ^on?nirf« 18 i nps ^ap pnntycip ^ \m m np?)»» 17 .· prio? jd^o fcwpooi 10 ipn^.^y^inaiijp injuj nS 19 pinfnKVrwn “ i jy^y ny?n snn Knpiips pnois ’^y rr.iNi.' 11 ’ : ρρ·ψ'η pt.T Ha ρπυι 15 ί ^νρΐρ’^'^ΊΗΟίΡΙ^’ΓΊΡΐ 14 ρη^ηΗ^η^ηρ-ιιπ^υπΗγιρπηρηκ 25 ; opprnn^p ίώΐ'^ροί si»D3i snnaptfa*p ^ ptCHsnn? pyf?nn'pnnn;’ 26 pips» κ*7ΐ tgitfpjnnnpnaVapicsi ηππρψη ^piiiS 3 .*?jn|?*iv 18 jnipyi αώϋ ’ 3 ηιιπ snp’ wp\ s*inn ίηο«ρρ*ιν pinp pyb . 17 p^.. 2 nnS Ή NiayV snpdS 1 ' ’ ’ ' iV . t K^sNJDpV,T.3tnn3ifpV^j>s?^ystiCDnij * Vip*? »»*! κίΛιιι nhnxh n»yi»p4 Intetp. el orae. Ixx. p s a l. x x X i i i i 4 Omrtiaofla mea dicent,Dne Dne quis ic. fimilis tibi ? Eripies inopem de manu for- a tioru eius,& egenum & pauperem a diripientibus eum, 4 Surgentes mihi teftes π iniqui qua;,ignorabam interrogabant me. * Retribuebant mihi mala pro bonis,& 1 χ fterilitatem animae meae. * Ego autcu ipfi j 3 molefti eflenqrfihi, induebar cilicio.Et hu miliabam in ieiunio anima mea, & oratio mea in finumeoeouertetur. 4 Quaii pro- 14 ximo quaii fratri noftro iic cbplacebam, | quafi lugens & cotriftatus fic humiliabar. j 4 Et adueriiim me laetati funt & conuc- *j nerunt, congregata funt iiiper me flagella & ignoraui. diflipati funt nec compuniti. • *Tentauerut me,iubiannauerut me fub- fannatione,frenduerutfuper me dentibus ία I I ί'Α Λ T Η ί 5 1 Ο Ni μί&ϊρμήνϊυάις 'tui ά. 34 ^ * π<Μπα τα. όςάμα Ιί^υαι, κν*ιε κυ&ε τιςδμοιός Gij ρύομεροςπ]ω%ον cm %4ζβς ςερεωτερωρ curfJjE π\ωγόν (e τίονη%ι 'ϊχσοτά'ρ δίορπαζόνίων ωίτν. * ουναςαυίτες μοι μαγτν'ιοες άδικοι,ά ύκ iyimouov ήρωτων με. 1 * ά/οΕαπεδ ίδοσά,ύ μοι πόνη^μ ήντί άγα^άρ,γφ } piolv τηφυχη μου. * ίγω δ^ε ον τάανταςπορερο^ λβιρμοι, c^eboptbjj σακκον. γμ» εταπεινανον νησάατήν Ί νχήρ μα,Χμιή ορξρσευχή μα άς κόλπον μ% Εσιοςζμ 14 *> φή[μ). * ως πλησίον ως άδελφά ήμετερω ατως SJ- ηρεςο .ι,ν,ως τζεν^άν γμι σκνύρωπάζων ατως Είμτϊοιναμην. , * γμι κατ’ εμα δόφρουί Ψήσουν γμ)σΊυυήχΟνιδουν, ι σνυυ^ νιχΡϊΧΓΜ επ εμεμάςιγίς Ycflebi Ιγρων.δ\ε<%ίδϊηΰΜ χμ) 16 α κατεννγι,σαν. * erfeipacnfr) με,δίζεμυκτήζίσάά με ΐ7 μυώη&σμά, έτρυζαν επεμε ταςόΐόνΐμς ουυτάν. *'κΰ&ε 7ίοτε επό^η^οτοκάίάςη Qi την \J/v%w μα )χπο£κακαξ- fuis. 4 Dnequadorelpiciesireflitue anima »?; >8 γίας οωτώ,ΕσάλεόρΊωντήν μονο·βρή μα. *εζομολοίή* ιηρΐ ο mulionirafr pnrii α IfnniKnc χμλιγτ i .. C2.. Π ’ .. ’ _ ' . ·,·> Γ! ί.. .. .f Ρ.. ~ ’ ί ... \ l.Ioh. Μ mea a malignitate eoru, a leonibus vnica meam. * Cofitebor tibi in cccleiia magna, ** in populo graui laudabo te. ‘Nonfuper- ^ gaudeat mihi q aduerfanmr mihi inique, qui oderunt me gratis, & annuunt oculis, j 4 Quonia mihi quidc pacifice loqueban- •hm tur,& in rracundia* dolos cogitabat. *Di- *»' latauerutfuper meos fuu: dixerunt, Euge euge,viderut oculi noflri. 4 Vidifli Dhc ne i* iilcaSjDne nc difcedas a me. 4 Exurge Dhc & intende iudicio me^.-Deus meus &Dns meus in caufam mea. 4 Iudica me Dne ic- *+ eundum iuftitia tua Dne Deus meus,& n 5 Eipergaudeantmihi. 4 Non dicantin cor- »j dibus fuis,Euge euge animienoftr^:nec di canfjDeuorauimuscu. 4 Erubefcant &rc- uereaturfimul qui gratulatur malis meis. Induantur cofufionc & reucretia qui magna loquuntur fupeqpe. 4 Exultent &Lt- »7 centurquivoluntiuflitiam mea. Et dicant femper,Magnificetur Dominus, qui volut pacem feruieius. 4 Et lingua mcamedita- aS bituriuiHtiam tua,tota dic laudem tuam. 4 Infinemferuo DniDauid. xxxv. 1 . D Id ; iniuflus vt' delinquat in femet- 1 ipio, Non gft timor Dei ante oculos * IJJHWI 4 W iwi- 9*"«, ciuS, tim 4a ___ tilHIU, i Qucu. Qt ον εκκλησία 7ΓοΜ n,cv λαά £cipa cupsovj σε.'μη ίτπχαράησώμοι οΐεχΰραίρορτες μοι αδίκως, οίμ&%$ μεδωξίάώΐζ. διονρ&δορτες οφ^αλμόϊς. *· f δτι εμοι φμ άρΐυυικαελάλχρ, χμ] \% οξγΐω δολνς 11 δϊελογίζορ%. * επλάτυνα» επ εμε τ ςόμα cWTcSp i 1 1 ά’ίΐορ SJye $1γε , άδορ @ οφθαλμοί ήρίψ. * βίδες χυ* ςμε,μη α^μσιωπΥκτης,κνζ/εμηϊδνπςηςΰίπεμΖ. x? * εζεγερ^ηΐλ χυ&ε Υμ) (®ζβ%ες τη κ£Μτβιμχ,δ 3-εός ι+μύημ} ό κΰξρς μ% εις την δίκϊω μ%. f kpjpop με κυ&ε φ τηρ δίκαιοτιΰνΐίυ Ου κυ&ε δ 3-εός μ·ό, γμ\ μη 3%ι·μα- χ j ρβιητφδμοι . ‘ μη είποινοΆ ον καρδίαις olutcSv , djy$ &ys τη ήμψ' μη $ βίποιεν , κ,ατεπίοφρ cwrv. ' * ai^ujjMntrcw κμ) οντζρπάνκτα» αμα ® Sfayw-* ξονίες %ίς κακοί; μ'ό. ονδυσά&ωσ-αν aijgwtiv ^ οντ^- πηνοϊ μεyaλoppnμopoδvτεςεπ εμε.*αγαλλιά&ωσαΛ (Ε δδφρΜ^ήτωτωί οι Β-ελοντεςτην δικΜοσάυΙωμχ. χμ) ε}~ πάτωσαν hatfotAvq^eyaKujjftmrtoo κυ&ος,οιΰίλοντες s την βίρήρη,ν &δζλ'ό carri. * γμΙ\ ή yK άοσάμα μελετήσει τηρ biKcuooutjbj) Gυjίλb» την ήμερον τν έπαινόν Gv. ι * Εις ν τελ9<; τάτ:αλδ\ κυρία τύ δ^ανίδ. λε. & * Φ ησίν ο α^μνομο; £άμο/ρτά/όβιν ον εαυτά, ebe εςι 5 φόζοςΟεοδάπενονίλ ί άν όφΰαλμψ awi. * οτι εδόλωσεν ονωτηον aw£,£&jpeiv τΐυοώώομίουν cimi χμ) μισή&ομ. ι6 2-7 Qupniam dolose egit in confpedu eius, vt* inueniret iniquitatem fuam,&odiret. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 10 Omnia membra mea dicent, Domine quis fimilis tibi,eripiens afflidum a fortiori fe, & pauperem & mendiciim d raptore fuo/' " Surgetes teftes iniqui, quatftefciebam,interrogabant mc. 11 Reddebant mihi malum pro bono,qua:rentcs orbare animam meam. Ego vero in tempore infirmitatis eorum induebar iacco:affiigebam ieiunio animam meam, oratio autem meaadfinum mcumre- liertetur. 14 Ac fifocius & frater meus fuifiet, ira cum eo ambulabam: &ficur lugens,qui luget matrem fuam 3 ob(^irus humiliabar. ,s Et in tribulatione mea laetari Si congregati funt: conuen^runt aduerfum me impij,qui corcrunt me verbis fuis;& hefciui etia,fi lace- ' rartnt pellem me3m,non tamen ehcieb%t fanguinem. ,c Verbis aure blanditiam, fublannatorijs, & deriforijs frendent contra meden- tibus fuis. ' 7 Domine vfquequo reipicies. ? conuertc anima meam a dcio!ationibuseorum,a filijs leonum corpus meum. 18 Confitebof coram te in congregatione raagna.in populo valido laudabo te. ‘ s Non laetentur de me auctores inimicitiae meat falfo; odientes me fine cauia, annuentes oculis fuis. lo Quoniam non pacem loquuntur.· Sc contra iuftos terra: quiefeetes in fcculo illo, verba dolofa cogitant, ^'Etdilatauerunt fuperme os fuu,& dixerunt.Euaxcuaxj vidit oculus nofter. : Vidifti Domine,nc fileas Domine,ne'elongeris a me. ” Euigila & expergifeere ad iudicium meum, Deus mens,& audior vidtoria: mex ad litem meam. M Iudica me fecundum iuftjtiam tuam Domine,Deus meus,& ne Iterentur de me. Vtnon dicantin cordibus fuis, Lretataeft anima noftratnc forte dicant, Deuoratii- muscum. 16 Erubefcant & confundantur pariter, qui la:tantur malo meo:induantilr pudore, &confufione qui magnificanturfuper me. 17 Gaudeant & latrentur quiqueerun; militiam meam:& dicant lugitcr, Magnificetur gloria Domini, qui vultpac^n ferui fui. 18 Et lingua mea medi&birur militiam ruam; rota die laudem ruam. psai. mvi. 'Ad canendum feruo Domini Dauidi. »rxlcit icelus impio in medio cordis eius, Non eft rimor Damini coram oculis cius. ’ Quia blanditur fibi in oculis fuis Yt inuesia! 1 J peccatum fuum, Sc odio profequatur dodlrinam . Ff i 3+4 · ■ ■ Λ B - Vra .laipinSSstfnSbnnna-iai^svs-^a·! 5 * ~ih asn jv tjapB-Vp a$n_’ 1 * > ίοΚΒ’κίραιο r : · - T * ID^pn Ρ~Ί1Ϊ ^miDK “(ipn DWn3 ΠΙΓΡ dik nsi οιπη ψϋ?ψη bir nins qnpi? a φκ rjion ΐ|^"πρ *’ j nirv iwin πάπρΐ czrmmi s g * 7 t 8 1|" : ~ 11 1 3 : • ηΐ^-η^ήΊΐ^Ρο^πΊΐρΏ^’ρ : ib ~nph ^πρτ/] y)?yb ιιρπ r\m jmarrbfc* D’^i m m^brpMarrbK r mp iSapiSi ini jk ’Ss?a ibfu csv ' h x jprr 1 ?^ o»pa annrrbN 1 ·νφ * ! mSij; rtsw * » I·*· : - >·· ’· 'jpSia» wipT3iiSa»rnnnai’2?ng’3 * 1 njrri fiSpjsw 3i*3--r“W|n nin’3 πβ3 * » inm^ ' r v: : Tib fbtnd irni : jnnV^ ιπηή'^ποπ Dtyi ηκο fpn 4 .* ♦Ή^Ρ^Ί” nan ninf ηρι prn?? d^id >3 4 * iDipp-bj; mj:i3^m yjcrn ρκι v$n njn 4 1 * ; H3'Ki 1 V ·■ : ! aiStt? rpj? iuj?nni' ρκΊνηη onjfn s · ' :v3^rSj;pimpmSi;i£i7pai * ■ :iai*K3’-’anKi>3iS-pnE?”37X s ■ | J T » T! *r j · A f * JV S 10 * II rr I 1 i>s alterivm. Tranilat.B.HieiOnyi 4 . 4 Verba oris em iniquitas, '(efi dolus 3 ceffa~ Ϋ mt cogitare benefacere. i fniqmtatem cogitat m cubili fuo > fi ab it in naia non bona , malum e non abijciet. * Domine in ( cdo mifericdtdia tua, fides tua vfque ad nubes. 7 4 fuflitia tua qmfi montes. Dgi · iudicia tua abyjfm multa · homines & mmenta falubs fa- 8 cies Domine. * Ghtawprectoja efl mifericor - dia tua Deusi &fihj tAdam in Vmbra alarum 9 tuarum fferabunt> s finebnabuntur de piri - guedine domus tua , (dfi torrente delitiarum 3 tuarum potabis eos. 4 Quoniam tecum efi t) fons r uit£ } in lumine tuo r videbimus lumen.. - 3 Attrahe mifericordiam tuam f cientibus te 3 Φ* iufiitiam tuam reciis corde. 4 3fm ‘-veniat mihi pes fuperbia , manus impiorum rion me commoueati r 3 *jbi ceciderunt operantes iniquitatem: ex - pulfi funt } & non potuerunt furgere. t 4 Dauid. psal. xxxvi r. Oli contendere cum malignis , nec xmuleris i . facientes iniquitatem. 4 Quoniam fi- cut herba 3 velociter conterentur; (jfi ficut ho- 3 lus viride , marcefcent. 3 Spera in Domino e>* fac bonum-peregrinare in terra (efi ptfere fide. 4 4 Etdelefiare in Domino , (efi dabit tibi pe- j titiones cordis tui. 3 Volue fuper Dominum viam tuam,& confide in eo , & ipfe faciet, e s Et educet ficut lumen iuilitiam tuam , iudicium tuum ficut meridiem. 7 *Tace Domino (efi expefia eum·,noli contendere aduerfus eum qui proficit in <~via fu a, ad- uerfissvirum qui facit qua: cogitat. 8 4 Dimitte iram e> relinque furorem ;-noli contendere Vt male facias,. ? 4 Qionia qui male facHintfinteribunt·, ex- peUantes autem Donfmum ipfi bareditabunt 10 terram. 3 Adhuc enim modicum i non erit impius·, (efi cogitabis de loco eius,& mnfub.fi- r 1 flet . 3 c Wiites autem hsereditabunt terram, & 11 debriabuntur in multitudine pacis. i fogitat impius de mflo,(fifrendet aduerfus eum denti- r 3 bus fuis. 4 Dominus deridebit eum 3 ^videns quod ^veniet dies eius. * >. cnnn j prn;. «S tnip vh «rriN hy inyn'. η’.ηψ hy ηψη 5 ι hitiab pps iVoji Kyuii npi£3 fip 4 c N*3'yi3ossa!aoinn^n«njo γη son nhVn ιη|?ηχ 7 ί'βηψιηοο’η igm «i 6 ' 5ί^ΐ?ψπγτιοιρ3νΐ3θ3ιγητ8Π313ιρηοριηγ 9 \ ριγ»^η jo\p 8ψ j 033 >»ΐ3 , °·“ί’ί?! ^9? 8 ' , KSnoayisn^ 1 ? 11 i sfi ’k'>i3Sy ΙΐίΗ^ΊνΐΙ 1 ^ 11 ( ' n 1 l! * Ilii ' ^13 Γ:111°αιηκ 10 Λ ί □ιρρ’’ ρώοτι κ 1 ?! ρηγ ηρυ nnyi 1 ?^ ιρη 13 i ιγ tfi Niy"xni ρηηη. N'Jnv:n . 8p3rtip3 K$py γη pn^TD *: 5 pnpy inio 1 ? kdi^d npyp jjipn ρηπΐρτ ητ\ώ ρψκηοη jpn κ* 7 γη*? ’ 1 ·· ιρη in by pjsnni 4 i 8n33o»na pToyi Kynxa ηψ 3p nayi γη κίρ’ηη VD1 3 1 pinp» ηκητριγ γγ nnj?.pno8 ptiii 7 i κηηηα γηγργ. -jnfm κγη: γη psp 6 t nayi wni πηγη Vy napi ^nrntK αηρ. ^ 5 i ^ ana 3ΠΠ kV κηηΐ 3 iwno γγκ 8 $ pstpn nxiy 1353*1 «ia;a ηηγ^ nSxpi Nynpia aam kS nb γηκιρη ninN by_ pannisyi^imSiiiy?aami 10 1 syi8 ρηγι p3»npn.«loip-ipiapii \wntf\ ρψςιο om 9 i KtfNaV*? iipiaiiniVj/ipyoixpii^^yujiaKyi^iauin 11 ικο^γ niyuo ppasnp «yis* ρηγ pjnyyi 11 ρητήΛΐ ; niani xnv bsy qhk κηη Dii«'’niSy*jnr'p IJ: Iriterp. ex Gracc. Ixih p s al.xxxv r. 4 Verba oris eius iniquitas & dolus.no- 4 luit inte.Uigcre vt bene ageret. 4 Iniquita- r’ tem meditatus eilin cubili fuo:artitit omniViae non bon^e, malitia aut non odiuit. 4 Dne in ,caelo mifericordia tua, & veri- « tas tua viquq,ad,nubes . 4 Iuiiitia tua ficut 7 motes Deijiudicia tua ab.yfTus mulca. Homines &iumeptafaluabis Dne: 4 Quem- * admodum multiplicafli mifericordia tua Deus. Filij aut hominuin tegmine alarii tuaru fperabut. 4 Inebriabuntur ab vber- ? ^ tate domus tuae, & torrete voluptatis tue i potabis eos. 4 Quonia apud te *fons vitx: >0 in lumine tuo videbimus lume. 4 Praecede n mifericordia tuam fcientibustc. & iuiiitia tua his qui redo funt corde. ~Non veniat 1* mihi pes Tuperbiae^ manus peccatoris no moueatme. 4 Ibicccideiutoes cooperatur 13 iniquicatc.-expulfi funt,nec potucruc flare. . PfalmusDauid. xxxvi. > XTOli aemulari in malignantibus^neque - zelaueris facientes iniquitate. s Q30-i niam tanqua fcenum velociter arefcent;& queadmodu olera herbarum cito decidet. s Spera ii^ Dho,& fac bonitate, & inhabi- 3 ca terraj& pafceris in diuitijs cius. 4 Dele- + dare in Dho, & dabit tibi petitiones cor- dis tui. 4 Reuela* ad Dhm via tua,& fpera 5 in eo,& ipfe faciet. 4 Ejt educet quafi lume 6 iuftitia tuam,& iudiciu tuum tanqua meridiem. 4 Subditus eilo Dho,& ora eum. 7 Noli aemulari in eo qui proderatur in via fua,in homine faciente iniuilitias. 4 Define s . ab ira,& derelinque furore ; noli aemulari, vt maligneris . 4 Quonia qui malignantur, , exterminabuntur; fuftinentes autem Do- minu,ipfi haereditabupt terra. 8 Et adhuc 1 « pufillum, & non erit peccator 5 & quaeres locum cius, Se non inuenies. 4 Manfncti 11 autem nxrcdicabunt terra,& delectabun- ω , (ί1 turin multitudine pacis. 4 Obfcruabit 11 peccator iuitum, & ftridebit fuper eum dentibus fuis. 4 Dhsauteirridebitenm, 1 3 quoniam profpicit quod veniet dies cius. Ψ A Λ T HP FON. μίζήρμήνίυσις τζΛ ο. 34? • ^ f τα p^tca^i μυ ςόματ(& cwr£o\ooyJci ygtj$Q λ(§Ρ,, dL· ηβονλήΰιι cnajihctj aya^vctj. > 'ckjQMtCtV IfrCL /t) τ' κοίτης cm ίςζςη TTct'· 6 <711 oM ebx dyczSrn ’ κακία β z *kvzjls b 7ώ ζξαν^τίλ^ός &v;xgy b dhnOeta Gv ϊως rdv νϊφίΧύν. 7 * n thxcuoffii/Jii Gv ως opn ταί κύματά. Gv cL- βν&τ& jroM». φο^ρωπζς (tzrbjjn <τωτας xv&fc s * ως Ιπλήβιωας τ tteog Gv oSsog . (?) β ψ) d/j~ 9 3ρωπων b οκίττη raV nltpvytov Gv ίλτηζ/η* 4 μώυ£τή- πιότΥιτ(§ϊ οίκζ Gvjgy τν ^μάρρζν 'f τξνφης i o Gv ττο’αας cwrzg. 4 ori Gi Trvyn ζωής,ζν tJ φωτί ii Gv όψόμεΒ-α φ^ς. * π^ζτβνον r> Ιλίος Gv %>Ίς ytim- ■ ‘(nivei (Γ&· § κνρίζ,ψι Gi rct αιτνμα%ίτης yrjt/pdiag Gv. j * ϊχτοζάλυψον ι®ζβς zv?jop tbju oUt Gvj@j ϊλπβν c W ajJri)^ cwrg Tpoiwe. ? νμ\ c^o/cre ως φάς rbj) hzouoombju Gv^t τ ζφιμ,ΰί Gv ωςμίτημβρίουιι . 7 * 'cWjTciyndi τύ κν&ω& αίτά>6ρ cwvv. μη ζήλζ b ’d ζ&τ&οοίζμίβω b τη ο^ώ cmd } b ά/ο%ώπω 7Γ010 ανομίαν* » 4 7ία^(τομ )mopyng ) fclymTahi7ie %νμάν μη αζβρμ- 9 ζηλζβςί 7ίονηρ30ίοφ;. 4 οτι (?) τΐονηρ&οόμζνα εΐξολο- , (/pSj^bGvj'® β vmillfori ίς yv κϋ&ανμντο) κληρόνο- ιο yJiGvai ylw. 4 yguj Inohiyov έ z μηνπομζηο ctuap 1 11 τωΤ^ς· (ο ζητήτας τν ττνον ciwd{i ζμη ώίρης. * (j) d\,g τίζοιοίς zλnpoyoμήGv(n y !&,(£. κα.%ιτςνφήΰυ(ην οΒητίλη 11 0« ίΐξΐιύης. 4 (ζ^μτηρήΟ^) ° αμωρτωΤ^ τν itxcuov , 1 3 βρνζβ \π cwtv di f οοόντας οαπύ. * ο β κν&& \zyt~ 7 \άβμβ) cwtv, οτι <τ&ζβ£λψΗ οτιηζβ η ημίξμ cwrg. 70 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 4 Verba oris cius impietas & dolus:ci^itirir incclligere, vt benefaceret. (Impietate cogitat in cubili fuo: manet in via non bona j malitiam nonexeeratur. ''Domine in carlis csiortim bonitas tua: fides tua vfquead arthera. 'Iuftitia tua Deus excelia^icut montes For- tes ;& iudicia tua profunda ficut attfftiis magna: homines & iumenta faluabis Domine. ε Quam preciofa eft mifericordia tua Domine i homines aute in vmbra maieftatis tus morabuntur cu fiducia. 'Inebriabuntur pinguedine benedidtionis domus tuae; & de fcaturigine dulcedinis ru^ potabis eos. Qiioniam apud te funt ftillicidia aqute viuentis.-propter lucem glork tuae videbimus lumen. " Protrahe bonitatem tuam ad cognofcenres te: & iuftitiam tuam a*i eos qui redii funt cotde. 1! Ne occurrat in me pes f^ierbi · & manus impiorum non comoueatme. Ibi ^ciderunt operarij falfitatisj impulfi funt, nec addunt vtfurgant. psalxxxvii. ‘ Dauidii N E annuleris in malignos vt fias illis fimilis ; nec zelaueris in operarios iniquitatis vt fuperbias cum eis. 2 Quoniam finis eorum ficut herba ; cito fuccidentu£,& tanquam viriditas herbae defluent. 5 Confide in verbo Domini y&i fac bonum . inhabita terram & operam nauain fide. 11 Et deledare in Domino dabit ubi petitiones cordis tui. ‘Manifefta coram Domino viam tuam: & fpera in verbo Domini,& ipfe operabitur. * Et educet ficut lucem iuftitiam tuam: & iudicia tua ficut meridiem. 7 Tace , pra ftolare coram Domino,& expeda eum: ne simuleris impium prcfperam viam fuam reddentem ; hominem exequentem confilium peccatorum. • p 1O cul fis ab iracundia, & milium fac furorem: ne aemulatus fueris vt nequiter facias. s Quoniam qui nequiter agunt, exterminabuntur: & qui confidunt in verbo Do*mini,ipfi harreditabunt terram. '° Et adhuc modicum, &c non erit impius: & intendes ad locum ■eius, &' non erir. "Er mires htereditabunt terram, di deledabunturia multitudine pacis. "Cogitat impius malum adueripsiuftum; & frerdet luper eum denabusfuis. ‘‘Dominus fubfannabiceum ;quoniam profpicit, quod aduentetdies contritionis ipfiai/ Ff + 4 Η Λ 5! * Ι6| * 1? ΙΟ 1 II s i J ! 3 344 ‘ Λ ο^πη *ann * ; ^ττη# > πι ύφ ]1ονι 9S? i n3W(i orrim$ qj5>a tfian caann * j non D*jren ροπό ρτΛ υρο aib η*ρτ? ψίσι nrimn οφ?>η m;n] 'o "oriSroioonan na? minini’ 4 ίπιπ*^ ^ τ <·*· — * 4* * · jh j uVi iren ni? * J j·* ; \ j ·· I · - : a·· - ; -* : τ τ ν ^ ; mnan^pni ηκ r^n» vanao o i ysn» ΰτη 13313 -oa-r^p nw * > : n> iaiD i—tin’ ^sVtsv tiS Va»‘’3 s *, an;a ρον ννκη &Λη »n3praa >n”mj;3 9 : anrcipaijnii j mana 1 ? iinn mSai pin eavn-Va j nSi^ p^i aip-n® imni? ρτργγπκ atyo^i mm οπκ'πιπ’' o ▼ · «*;4 T ^ ~i■*■ J T : · ^·· τ, · i maa o wn snn vwa nSiyV r; · -·■«·:. -‘•••■i ΛΤ i ·■ a-r j : noj; ny? narrcn» a^p^ s τ y·** — T 1 : ί ·:1 «' S' · ■>!· ·- tDSTOnannijwiiiD3nmn’pnro 4 nn^nysn^Vianavri^nnin 4 !▼··-« «*“ : · t a * :· -*▼ v: : w»anV ipjjaoi p»TvS ysn naii’ 5 :lD3©n3i3j;ntf?’t{Sin'3i33iv^KSmn» * i : j · : ? · :- ' : * » : r ;» n^nSaDQinniamib^vmin^SK mp 9 4 irnfcnnnwn manans Γ** : · -r : y*t · ; y νΛτ . {pjnrrritan^nciif‘ : mu nSi iniffpsNi «3>κ runi i3i/’i * !DiVtt?’i?’fi l ?nnnM->33s?»nN?iDn"3aw * I T J· ; , l·-:- · O ATT . V. : Tl -r; . »5 * *< »7 * il' »5 3°! 3i 3 1 35 34 35 3 6 p's alteriVm. Tranilac.B.HiciOny» i4 4 Cladium tmgmamrunt impij , c derunt arcum fuum,ytpercutiant egenum, pauperem , φ“ interficiant retfos in via. ij * Gladius eorum ingrediatur in coreohim 5 Φ* arcus eorum confringantur. c i s r 4 Melius ef parum iuflo >$ufam diuitix im- 17 piorum multx . 4 Quoniam brachia impiorum confringentur: fiubleuat autem iufios Dominus. s 4 D^ouit Dominus dies immaculatorum, O* hxreditas eorum xterna erit . s 4 No» confundentur in tempore malo 3 (gfi in ,o diebusfamis fiaturabutur. "Quia impij peri~ v bunt. et inimici Dominigloriantes iu- 1 1 fius autem donat & tribuit. *Quia qui be~ nediffifuerint ab eofixreditabunt terram · &* >■} qui m ale dibi i, interibunt. 4 eA Dominogr effit s viri firmantur ,&miam eius molet. i Cum ceciderit,non allidetur^quia Dominus fufientat manum eius. ^ j 4 Puer fui 3 fiqmdem fienui, ς>· non midi iu - flum dereliSium, nec fime eius qtwenspanem. 4 Tota die donat & commodat , (Bfi femen eius in benediSiione erit. © i 7 4 Recede a malo (gfifac bonum, & habita i« infimpiternum. 4 Quia Dominus diligit iu - dicium : (fif no derelinquetfanciosfuosfn xter- num cufioditi fiunt, (efi- femen impiorum peribit. "jufii hxreditabunt terram , & inhabitabunt in ficulum fuper eam. *4 3» Os iuBi meditabiturfhpientiam,& lingua 5 1 eius loquetur iudicium. * Lex Dei eius in cor- 3 1 de eius, non deficientgreffus eius. *Confiderat impius iufium,& quxrit mt occidat eum. 53 4 Dominus non derelinquet eum tn manu eius, (ejjr non condemnabit eum ciim iudicatur. 3+ 4 Expello, Dominum (pfi cuflodi viam eius t e> exaltabit te vtpoffideas terramicum interi-* 3 J bunt impij, e videbis. 4 Vidi impium robufium 3 6 & fortiffimum ficut indigena virentem. * Et tranfiuiecce non erat: φ* quxfiuieum,(dfi j 3 7 non efiinuentus. * Cuflodi fimp licitate φ* Vida j reSium,quia erit ad extremum <-viro pax. omn i Nirm »3tnn D5? 1 ? 'yy ViopoV pnni^j? mnpi idhp N3*in 1+ . _ · ■ ■ · ' ' 1 l e” linn^pi jinaSaViyn jini’p 15 \ wtjjoi «Λ'ίΤΐ 17 '· sryupK^^nDpnpKpi-issm-iijTT»»erjj?ao ‘ D :nam iSyni pi3\» ans 10 ipyaiw νπφ> 3 nv? pnqn’ td? 19 t xnn riryh pnnjpnsi pnipr »» yqs t$pi$vi)im 11 »pppan’ 03» na ]3nni pino» wq»n ppopn pn»flioi pppsnpppta^s «n Npaq Nnaavninppsii» oipip 15 : ]wm\ nnpion syqs: pnq»» nnp»pn ΓΡ^Ληρ*| an« 11 . ΐ3η»ιρ?ηρκβ^ϊΐ n»pn ^ nnp onn »n\in i*?p 15 iyp mo».^ ynp Vis» ons; 1+ · ’^π» πγπκι j3pnp ροΝηρρ^ΐΝηπιί’^ιηρρ^ρηΐϊ ** t nyqn : ^»noi ρ»η κρι» h^flbn jp ^ iwripnp NpnV pynn »ni 3 ^n Kyqt?p'3pn»^p»qv 19 s»y»uini pn»oi pqaao nSy 1 ? »ηΐτρη η».ριηψ» ab) N3»“i onn'»»anx 18 i oVyVqcnia iwrnnpN pjTiyira ah nP^Va nn^sq ndio»3 31 :kj»i tdfiiya na®»^. snnan ]T\ Kj?»qn «ma 3 * J nSy γφν 1 ? ρίψη ηίοι^ηκΡΡ’ρρηηρ 54 ίη^ηωη^η'^ρτηη^ψ»^ 1 ?»»» 33 ithopph ψ3ΐοηρο ' %i ' ,jnpp£no Jtf ' i φπρ»^ι»ν*-η’π ρρηικ^ρηκρψΊΐηίρη 35 ρρηη 6t»y»jEhrn»ynttfK3 κιηκ ipnpV*$pprvin’qna^ }«ρ’τψΝ3ΐ)3·*ιρ<ϊ)ΐοοιηκΐί?ηΐ3ηηηκηηΗ»ρηιΐϊ?ηιο»^ηΐ33 37 j ήρηψκ nVt nftj n»j?ai »nin»V i Intcrp. ex Gt±c. Ixx. i s a l. x x x v i i. 5 Gladium euaginaucrunt peccatores, 14 intedsru.pt arcu fuu : vtdeijciant paupere a &inope,vt trucident redlos corde. ~Gla- ij dius eorum intret in corda ipibru,& arcus eoru cofringatur. i Meliuseil: modicuiu- xψ,ί( cientes queadmodum fumus ^defecerunt. ^Mutuatur pcccaror,& non ioluet. iuftus n aut miieretur,&tribuir. * Quia benediceres ei haereditabunt terra, maledicetes aut eidilperibut. s *A DnogreiTus hominis di- 23 riguntur,& viam eius volet valde. Cum ceciderit,non collidcturjquia Dns fuppo- nit manu ei. * Iuniorfui,& enim ienui,& 25 non vidiiuftu derelidtu, neq; femen eius quserens pane. * Tota die miferetur &co- 26 modatiuftus, & feme illius in benedidio- ne erit. ^^Xecslina a malo,& fic bonum,& 27 inhabita in ieculu ieculi. 3 Quia Dns amat 2« iudiciu , & non derelinquet fandos fuos: inarternum conieruabuntur. Iniufii aute punietur,& temen imqioru peribit. * IuiH 29 aut hqreditabunt terra,&inhabitabuntin teculum feculi fuper ea. s Osiuili medita- 30 bitur lapientia,& lingua eius loquetur iudicium. * Lex Dei cius in corde ipfius,& 31 no fupplatabuturgrelTus eius. *C6fiderat 3* peccator iuftu, & quaerit mortificare eum. 4 Dns aut non derelinquet eu in manibus 3 3 eius, nec danabit eu,$um iudicabitur illi. 5 Expeda Dominu,&cuilodi viam eius, & exaltabit te vt hereditate capias terram; cum perierint peccatores, videbis. * Vidi impium fuperexaltatum, & cie- 35 uatum, ficut cedros Libani. s Et tranfi- 3 <5 ui, & ecce no erat; & quaefiui eum, & non eftinuentus locus eius. s Cuftodi inno-37 r ,*s 1« I *7 34 cenfiam, & vide^aequitatem, quoniam funt reliquiae homini pacifico. ΦΑΛΤΗΡΙ0Ν. μ 8 *ρμήν*νσΐζ r$v 0 . 3 4 0 ρομφαίαν ξσπαταν% 01 αμαρτωλοί } c MTeivav t- Kov αυτά } καβχξαλύν πίωχον (c 7rm % , έσφαζα] 13 csv dJQetg τη καρδία. * η ρομφαία amh ύάλόοι ύς τάς a καρδιας ci-jrivfii τα τ'ζα cojvJv σσυτ&Φιη. * κρύοσοϊ ΐ 7 ολίγον τύ δικαίω υπέρ πλούτον αμαρτωλά πολνω. *δπ ζζμχιονες αμαρτωλά TwuT&inQv) , άσΰοςηύΐπ 18 cRr δίκαιοιςό kv?jl@ j . ' γ,νωσκακνζ,ί&ταςόδάςτύνα~ ΐ9 μαμών & ή κ?\.ηξβνομίααντά ύςαιάαίςα], * ύ κα~ %/.i<%iw0nQv\ νν καιροί wovnpdjt ά ΫιμίζβιςλψΜ^ορ ο ^ί<δ" nQvj } oTi οί αμαρτωλοί ϊκτολοό'/). *οί $ e%3poi κν&χ αμα τά δοζα&Ιωομ αυτά (Ε ΐ/ψωΒ-ίω^ νκλά- ι ποντζς ώτά καπνός οΐξίλιπον. ο άμαρτω’λες-β. » Φ.ί )>ποτί(τα ■ ο $ δίκαιος oUreipei, κ δίδωσιν. *ότι olSJ-. λ3γοδντίς αυνν κληζβνομήζυσι γίω 3 οί β καΐαρω^βροι **3 ajjrv οΐξολο^ρ W^zvpk τα δια^ήμαφα άνά Spmx mT&tfkwQfc τίυυοδον Τφόδζμ. ‘ orew πάη'άκοέ^ζα^γ,τίββότί κν&ος d/bitf ί&ζμ μμ£· 'vtaripj ς ί^όμΙυυ$ γ. βγήζμϊα^φχ, ύδον δίκαιον ξγκα%ιλ£λ<Ημρι$ρον ,ύδζ ν σζτίρμα cw£ ζγ)%δν αρτοίζ. i ολίω rlw ήμέξμν&λκϊ (Ε δανείζω δ δίκαιος,& ί° σπέρμα. ασΦίίς άολοΐτΜ sVcq* * ίκκλινον )km κακοδ\ (ς ποίηβν άγαΒ-όν , (Ε καταυκίυό'ύ ύς αιάα αίά 2 * ν(&. *οτι xvy& άγατίακξίαν ‘^.φκέγκαβιλείψΗ άν όσίοΐζ «W, ύς τν αίάνα φυλαχύήζ'?). d /όομθί ίκδιω^βγι^νβΐσπέρμα ατί^ά δΙζολοΒρζυΒ'Υΐσ^). * δίκαιοί β χλΥίξβνόμ,Υίβυσι γίω , Έ za^uvJjjjaQvm ο ύς αϊάα αίά& \π αυτής* * ςόμα δικαίχ μίλίτήτκ Οφίσννφί ή γλύοτα άπτύλάλητα κρίυιν. *δ νόμος ·§ύίοδ ώηά cy καφδία cuur£ } (Ε \δωοΰΚ£λι^ή(Ψ) ταόίαβ «- μα^μ emi. *κατουνοπ ό αμαρτωλάς τν δίκαιον , (Ε ζήτα ^ ΒτανατάΜ αυτν. * όβ κύ&(&ύμη ϊγκα^λίποι I afJTV ύς τας χύομς emi, ύδ’ύμη καΦμδ\κάσητα\ αν~ .μ τν,οτΜΐ κρίνητα} cojioSi ^νπόμανον τνκν&ονβ. φνλα^ον την οδόν dwift ΰψω(τ( <τί £κα^κληρονόμησα] ylw.h 3 j τΐ έζολοΒράδ£α% αμαρτωλάς οψ«. * ύδον τνασίΖη νπζρυύ/άμζνον,δί ϊπαΐζβφμον, ως τας χΟξοις λ£ά~ 3 6 νου. * κμιπαρηλθον >(gq ίδάβδκ ΗμιΨίήτησα αυτν, 3 7 <Ε ά% dopsdn ο νπ(& emi. * φνλαοτβ άκακίαν κομ ίδ% ΰόόντηΊμ, οτι Ιςιν Ιγκούάλαμμα άώόρωτίω ειρηνικά I j ! Ji 3 * I 33 CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. v * Gladium euaginaucrunt impij tetenderunt arcum fuum vt interficiant egenos & obicuros, vt madent rc&os via. 15 Gladius eorum penetret in cor eorum: & arcus eoru confringantur. “ Melius eft coram Domino modicum iufti, quam diuitia: peccatoru multae. ‘ 7 Quoniam brachia impiorum confringentur; fuftenrat autem iuilos Dominus. 18 Cognofcit Dominus dies perfedtorum; & htere- ditas eorum in iternum erit. Non confundentur in tempore malo; Si in diebus famis iaturabuntur. io Qupniamv3hpij peribunt & audores inimicitiae Dominijficutgloriaigeruecum impinguatorum, qui tandem jugulantur; ficimpi] deficient, & in fumo gehennae con fumentur, 11 Mutuat impius & non recfclit; iuilus vero miferetur,&: donat. “ Propterea qui benedicutur in verbo eius,h£ereditabunc terram: & qui maledicuntur in iureiurando eius, excidentur. 11 A pratfentia Domini greiTus hominis diriguntur: Sc via eius grata erit. Μ Et fi ceciderit m infirmitatem,non morietur .-quoniam Dominus fuftinet eum manu. 1S Puer fui,nunc aute fenui, &ηόη vidi iuftum derehdum: nec filios eius quatrentes panem prae inopia· “ Propterea quod tota die miferetur, & commodat: & femen eius in benedidione. 27 Recede d male agendo, & operare bonum: vt habites in fempiternum. 28 Quoniam Dominus amat iudicium; & no deferet mifericordes fuos; in aeternum cuftodientur: & filij impiorum exterminabuntur. 25 Iulli haereditabunt terra, Si habitabunt iri fecula fuper eam. Os iufti eloquitur fapientiam: & lingua eius profatur iudicium. J, Lex Deiipfiusiii corde eiui; non nutabunt oreftus eius, !3 Infidiatur impius iufto,& quserit interficere eum. i! Dominus non derelinqueE eum in manu eius: & not^damnabit eum 'cum indicium de eo qget. !1 Confide in verbo Domini, Si cuilodi viam eius: & exaltabit te vt pollideas terram: cum exterminat} fuerint impij, confpicies. 15 Vidiimpium fortem &validum, ficut arbore indigenam&frondefcentem. !S Lt defecit a feculo,&ece^ non erat: & quarfiui eum,& non eft inuentus. 57 Scrua integritatem Si refpice iter redum; quoniam finis hominis cft pax. J 3** fft o^nn nrw iin? rrgtfj apa;* , ΓΠΠΊ33 T l T i · : rm ni?? anyo γϊιγρο ο’ρή^ njnwi* 3 *j awaa^s’ ooVsn γύιγρ s <* ittiornscas/wi I * Λ - " * r nV -*?κ nin? 1 i -rainS ninV mota * * : >r©»n 3nnn3vjiT3in:iffiffl3 • i··; - ; Λ : * - ·*·♦ · Λι : V · ; :jt >Sj; mmni rrinn:? rp^rns 4 * DiS^iNirpfl ψρ nto3 α'ηο’-ρκ 4 * ■wirnj; ntiitf >3 4 i won gap ’Ρνιή * ί»»Π33η33^03 s ·| v * -» ; ; · ·♦ t /* - -; : >nSi^ ’iap tjtnsn ippa 1 ιρ»κ3Π 4 « prp^rmpDim-Sgiija^niTO^nng? 4 7 ':nM 3 Q^ 8 roS npnsp ms:# >πρπ3} φίηω 4 * -*6 rpap >nrpKi m^rn-Vp uiNt 4 “03 WmlKI >Π3 tt3ty ΤΠΠΡ >3*? 4 } ΓΠΠΡ3 noji”^:i3|a \thv’3n’x * iw^xcan “ mpj prno’3r^i η' 3 π^?ΤΓ^ΤΤϊ? , ΡΜ’ΨΡ??'Ψ!?ίΐ » ab ©td *3xi * : «rp cavrrSa mia-iai ■-*' - ■·« »--■!- I : ·' . ' * - ” * * ϋηο >ήχι * : vs-rtna> ab camsi vana • iv * v; ♦ j» — j · ■< " ' ; λ τ : v ! mnam vsi pan^aicM^ w ! vba ’iixnij?h nm »nSmnmrp nVo» jt y; j τ —; v”; — i*** — · ; ftt wt ; -!; · »Sj? ’7J7B1D3 »3“1ΠΟΐΡ>-]0 ’ΠΧΝί'Ό s 1 τοη riu *3ixam ros ybsb * jsr>3 1 y τφ\;ι \· ; - | λ *r --··.· ; ! ’ΠΧΰΠΒ JX3N 3*ax’3ir’3 * 1 « τ — i* — · v ή* ·* i' —; · . j npp *vtp 137110 *? o>m 4 psalterivm. Tranilat.B.Hierony. 3 gl 3 s *Pr incurnatus fum nimis, tota die maerens ambuUbam. * * Quoniam lumbi mei repleti funt ignominia, & non efl Janitos m carne mea. 9 5 Eutgdaui & afficiasJum nimis,rugiebam 1 e a gemitu cordis mei. 4 Domine in consfe&u tuo omne defiderium meum , (frgemitus meus ϋ te non efl abfconditus. 4 Cor mevm fluttua- bat,dereliquit me fortitudo mea, φ lux oculorum meorum, e> ipfla non efl mecum. 1 *· *Chari mei proximi mei qua fi contra le-> 1 5 prammeamfieterunt 4 Et 'vicinimei longe fleterunt,et irruebant quarentes anima meam, φ inuefligates mala mibi loquebantur in fidias, 1 4 & dolos tota die meditabantur. 4 Et ego t an quam furdus non audiebam,<&* flcut mutus i s non aperiens os fuum. *Et fui flcut homo qui no audit,nec in ore fluo redargutiones. ιί 4 Te enim Domine expeciabam, tu exaudies 17 Domine Deus meus. * G)uia dixi,Ne forte in~ 17 fulteni mihi; φ cum 'vacillauerint pedes mei, 8 fuper me magnificentur. $ G)uia ego adplagas paratus fum , φ dolor meus contra mefempen Quia iniquitatem meam annuncio,folltci- »5 ij Ii 1 9 io tus ero pro peccato meo. * Jnimici autem mei 'viuentes confortati funt, £r multiplicati funi odientes me mendaciter. ♦/ i r Dinn c i HV? ’Ρ σΐ£ i? ω|?Ί 3 ΐ 3 9 ·, wp νρψΊη ρηφο tnro px>n^> ihtidi 3 8 i finoioa ιχ’π’ίηχτ Sido papnsn κο;πο oinWrw ι«?’τψι w ]wi) 40 nS ί^ηηο’^π^ι^ιηηηκ^οηκ 3 j nV»’» 1 jw^STjiSNroaipn * r|onj?iTp>* 90 ^n>®nSynay 'amaig s \ »5in tjnj? pna^*a chp o*jjjfo 4 8 maSo^an so^SaKanSiy ηιηιΰηο^ 7 impO αΐβ’ϊο ^icaSn rpon^ino * KS^oinn^nrnuijnSsTjSajpS^i 10 ;^SmonapKanSn?n«3on.s:in»paa '’ι »piiaa i.dn n’SitaS " ‘: nao»K jxS n^pq qnn 14 : pSSpo soi» Ss sqi?© iSSo mw»a 'nyni ·>ρρ i ’3?an nppi 13 i pp»jj ρτηρ qo -ιρρηκ lfi 5 ^nppop npip pn vh\ djw yoin kSi -pn 15 ' i nos nn$ ν 1 π moSas qw ypra invpNTpnSwKonb? 18 ! ιορρηκ ’SyiSpmyiyi^n 17 ' «'nSNMiVspnnKwSxW' i* 7 y’^DpiDi 10 »Vj? Κ’!0 ^ 10 *’»d pn όηκ tf ' : '” ίκ*ιηή Interp.exGnec.Ixx. PsaL. kxxVii. *IniufHautdifpcributfimul,reliquiseim~ i! pioru irqeributA Salus aut iuftoru a Dno, 3 & proteilor eoru eft in tepore tribulationis? * Et adiquabit eos Dominus, & li- 4c berabiteos, & eruet eos a peccatoribus, & ialuabit eos^quiaiperauerunt in eo. wm» . p/alintis Dauid in*commemoratione * talione de iabbato. x x x v i r. su P .i. I ) Omine ne furore tuo arguas rnc,rieq. c »■» *ira tua corripias me. ^Qjaonia faght? 3 tu? infix? iunt mihi,& cofirmafti fiipcr mc ·....· manu tua,. s Non eft fanitas iri carne mea a 4 facie irae tuae.* non eft pax in oflibus meis a facie peccatorii meoru. 4 Quonia iniqui-5 tatesmeaefupergreffae iunt'caput meum: fient onus grauegrauatee funt fuperme. 4 Putruerunt & corruptae funt cicatrices« meas a facie iniipientiac meae. 4 Mifcr faebus 7 fum & curuatus fum viq^ in fine : tota dic cotrifiatus ingrediebar. * Quonialumbi « mei impleti funtillufionibus, & no eft fanitas in carne mea. s Affli&usfum & bu- ? miliatus fum nimisuwicba a semitu cor- D O dis mei^Dne ante te omne deiidcriu meu, &gemituj meus ate non eil abiconditus. 4 Cor meu conturbatu eft, dereliquit me ” virtus mea,& lume oculoru meoru, & ipiu j non eft mecu. "Amici mei St proxftm mei 11 aduerfum me appropinquauerut & ftete- „ mt) runt. 4 Etquiiuxta me*delogeftetprut, & '3 vim faciebant qui quaerebant anima mea. & qui inquirebant mala mihi, locuti iunt vanitates, & dolos tota die meditabantur. s Egoauttanqua furdus non audiebam, ^ & ficut mutus no aperiens os fuu. 4 Et fa- 1 j dus fum ficut homo no audicns,& no habens in ore fuo redargutiones. 4 Quia in te 1 * Dnefperaui,tucxaiidies*DiieDeus meus. 4 Quoniadixi,Nequandofupergaudeanc '7 mihi inimici mci:& du comouctur pedes meijfuper me magna locuti funt. "Quonia 18 egoin flagella paratus*, & dolor meus in cofpedu meo eil fiemper. 4 Quonia iniqui tate mea ego annuntiabo,& cogitabo pro pdo>meo. 34^ Ψ A AT Η P 1 0 N. μβίρμάνΐνσις rJv 0 . 3.8 .· * oiq ο^μρομοι Ιζολο3ρευβ^ν)'ε7η%αυ'Ρ’τάείχα^ %ύ-οιμμαΙρ τώ ώτΑΑ εζολοβράοβίΰ'^). 3 ? * ι (τωτημα q τάρ πο τ 2 άφ^σιωης μν. i ε^λαί- 7ίάργι<ΓΑ ^ ΜΊενΑμφβΙω εως τεΜς, ολίυυ tw ήμεροω 8 οκνβρωπαζων επορώόμίω. *οτι cu 'J/ocij μ.£επλγι^<ταν 9 εμ π ονομάτων /i <3Ot επν Ίααις b τη ϊαρκί μχ . * * * 4 bict- yjJ$W ε%ίπανωβΙι> εως σ'φάΰ'ζμ , ωρνόμην Άτο ςεν&γ- ο μο<$ ϊ 5 καρδιάς μα. * xv&z bcumov Gu πασα η Απι^υ- 11 μία μ%Α ο ςεναγμος μ'ά GS cfoc απεκρνζη.*Υΐ χομ- $ιά μχ ’έίμζμχδΐ), εγχατελΜε με ηΐ^υς μχ 9 $ηρ φ£ς 11 ιάν οφβαλμΧιΐμου feoulrefa εςι μετ’ εμοΊ *® φίλοι μου (c (5) πλητίον μου οΙζειιοωΊίας μου ny[icrciv (c spurcor. 1 3 *>&) (ft ^γίιτάμου Άτο μαχρβεν εςητοΜ, χβ ζζε&Α- Ιον% @ ζΜίΙεςτΙωψνχΙωμον.. νβ ® ζη%$ηες τα χαχαμοι, ελαλκτοΜ μαίίμιοτνί&ς, χβ ^ολιότ^ς ολίυυ 1 4 τ ίιυ ήμερου/ εμελετητοω. *εγω$ ddd κωφός ebe nxovoir 1 5 aret οίλούχος φοο d /Ιοίγων τ ςομα cunA. f (£ ε^νόμην ωΑίάβρωπος ch άχύων, (c ύχ εχων b τύ ς-όμοίΐι ώΐί£ i e Ιλεγμχς. *οτι οΜϊ G\ χυ&ε ήλπιύαρυ είταχύτη χυ&ε ϊ? ο 3τεός μου, *οτι ε’ιπον,μήποτε ς^ημαροίτΐμοι οι εβροί μου , b τά ΰΆλώ^ίωομ ποί>ας μου επ’ εμε εμεγα- 18 λορρημοΡοΰΌΐν. 1 οτι εγω εϊς μάςιγας ϊτοιμ(& 3 iy ή άλ- 19 γη$ων μου bmiov μου εςι άιαπουι/τς. * οτι τΐχ/ φί/ομ,ίαν μου εγωόάαφλάμε&μνήτωύπερύςάμοι/ρτίας ίο μου.· * © $ε Ι^βροί μου ζάσι , χρ) χεχζμτοάωντομ I υπέρ εμε , xpij ετύχη^νυο^ητομ οίμέντες με ά$ίχως. Inimici aut mei viuut,& cofirmati funt fup me,&: multiplicati funt q oderut me inique. CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. ! * Prsuaticatores autem exciudentur fimul.finis impxorii exiciu. !5 Redemptio aute iuftorum a confpedtu Dni; forticuto eorix in tempore angufiia;. A 0 Et auxiliatus iHteis Dns & liberauit eos:eruit eosafceIeraris,&redemit eos, quoniam fperauerunt in Verbo eius. ‘ Canticum Dauidis in memoriam. psai. xxxviii. D Omine ne in furore tuo arguas me, neque in ira tua caftiges me. 5 Quoniam lagitta: tuae irruerunt in me,& manfit (^>er mc vulnus manus tuar. * Non eft fanitas in corpore meo propter iran&uam: non.eftpax in membris meis propter peccatum meum . 5 Quoniam iniquitates me.x tranfierunt iixper caput r : ^um; quali onus graue grauiores fuerunt meipio. 6 Computruerunt & tabuerunt cicatrices meae propter llultinam meam. 7 Recuruus fadus fum, & inclinatus maiorem in modurmtota die atratus inceffi. 8 Quoniam lumbimei impleti funt combu/Iione: & non eft fanitas in corpore meo. 5 ConfratLus fum & humiliatus fum vehementer; ftrepitum edi prae tumultu cordis mei. ‘° Domine coram te omne defiderium meum ;& fufpirium meum ate non eft abfeonditum. "Coi meum horruit; dereliquit me virtus mea, & lumen oculorum meorum: atque eidem ipfi non funt mecum. " Amici mei & proximi mei ^regione vulneris mei fteterunt: propinqui vero mei procul conlliterunt. Et fecerunt laqueos quaerentes animam meam: & quaerentes malum meum, locuti funt mendacium: Sk dolum quotidie loquuntur. 1 ^ Ego veto quafi obfurduiilem, non audiebam j & ficut munis qui non aperit os fuum. "Et fui ficut vir qui nonaudiuicafeculo ; & no habens in ore fuo redargutiones. "‘Quoniam coram te Domine oraui: tu exaudies Domine Deus meus. 17 Quia dixi, Ne forte laetentur dc me: in commotione pedumTneorum iuper me nxagmficati funt·* ' s Quoniam ego ad exitium paratus fum:& dolor meus coram me iugiter. ' s Quoniam icelus meum narrabo: foliatus ero propter peccatum meu. !0 Et aa&orcs inimicitia: mete viui confortati funt: & multiplicati funt qui oderunt me falfo. XI 1 \ tob cb»Snn ->arn nnn >3i3t»’ πμβ nnn rtm >pWai :>3sn pn-in-Vx trtn* » 33 ;tyrr 1 ?» ‘ !3io*· i injniwpjispmTgS πϋΐπ 8 ώ ' : iiiS nttna piivi’S raaqV * ywSs Nrttjna όπ ρ -natwi ’ηιάΝί * ^ · , y B' ·· <· f · ; J T . I M I · M T : rixbwn ijn aiona >aS ma® f: Ϊ :''.<·>■ Tjj i : Λ : - ^ ; ϊ η3^3’3ίί3ΐ3ΐΐ3ρ *ri>e?nnn;’aiT->riq7X3 * > >rmi mrijnn 'Mns riij» · '^-ari * 4 >D’ mai»i® 1 γύβτ ' upiin * i wSn» : m rirrno πίπκ N^rrno •JT /·» X v *T- ; ·· a* IN 3133 V N3 >lSm *B» ΠΠΠ3 1 Π1Π2ϋ Π3Π * « I'- ΙΛΪΪ»»·— » τ '- τ ’■·· ' · · , ί PH7D 33tt ΕΠΚ“73 /3Π /3 τ |ν ;τ · χχ χ y ;y x p>an> Sarr^t wH^rtn» 1 abis -ψα :Q3Di{*’BP1> s Nt*n^»>$Vnin Pix *nnjs-na r-injn : »3B’i£?fi- l ?K 1 7±i nam y^snwa-Saa •j ·· · : — τ x j- ; v Ά·· · — v- τ ; x * : γύ&ϊ; πηχ o 'a-rwaN ab maSw * ■· x 1 * τ Jt - i* a* - ; v -» · ; - v: vi 1 : »jv?a »3« rft* nisna 3|in3 >Sga ion * «3« carn»riie? 1 fijr$g rrrana 8 . inSoaiN-SaVaniNiiian t ■ p l* JT τ -J νιν h- A ■ 7 K Π 3 >ικη 1 ’Π!?ΐΰΜ ηίη > 1 wan npaw * v τ * - · τ ; - ; τ ; * τ · ; vr ; · 3i£irh ISI? ’ 33 Ni 13 »3 ennrrVNt >ru?m χ |ax · j* x — v j-v: v - · x : · pniasi-Vaa ;»33’N1 iSx D1D3 fwSaNI ’3QD JWfl 8 T·' " ! I·'" *· vtv ; ■**·:-: •-‘i· · . ·<- τ 3 t * i 0 π in; >ηηρ rnp : nata inV nssa 1 ? 8 ■ I : · τ · ϊ s a t τ e κ i v m. Tranilat. B. Hierony. ii 4 £f reddunt mdum pro bono 3 aduerfa- f bantur mihi', quoniamfequebar bonum, ii * Ne derelinquas me Domine Deus meus 3 1 3 ne elongeris a me. * Ve fima in auxiliu mmm 3 Domine fidutis mea. i * ViSlori pro Idithun ‘Tfalmus Dauid. ,.χχχιχ. * TSlxi, Qtflodiam mias meas , ne peccem m lingua mea . Cufiodiam os meum fdentio 3 3 donec eft impius contra me. 4 Obmutui file litto 3 tacui de bono e> dolor meus conturbatus 4 efi. * fine aluit cor meum in medio mei 3 in me- ditationemeaincepfus fium igni: locutus fumlin gua mea. j 4 Ofiende mihi Domine finem meum 3 e> menfuram dierum meorum qua fit 3 ut fidam quid mihi deefl. t * Ecce breuespofiuifii dies meos 3 & uita mea qua fi non fit in confieblu tuo : omnia emm vanitas omnis homo fiubfiflens. Semper. 7 * Tantum in imagine ambulat homo , tanti* frufira conturbatur: congregat 3 θ' ignorat cui dimittat ea. t 4 Nunc ergo quidexpeBodDonfine prafio * latio mea tu es. 9 4 Ab omnibus iniquitatibus meis libera me: opprobrium fiulto ne ponas me. 4 Obmutui 3 non aperui os meum: quia tu fe- cifii. 4 Tolle a me plagas tuas : d contentione manas tua ego confiumptus fium. 4 fin increpationibus pro iniquitate comi puifii virum : pofiuifii qua fi tineam de fide- rab ilia eius injcruntamen vanitas omnis homo 3 i j Semper. 4 eAudiorationem meam Domine , (fi? clamorem meum exaudi , adlachrymam meam ne obfirdefias 3 quia aduena ego fium apud te e£ peregrinus ficut omnes patres mei. i4 4 Parce mihivt rideam 3 antequam uadam &non fiubfifiam. i 4 ViSlori Dauid 3 Efialmus. xl. i ~JpXpeVlansexpeVlauiDominu 3 & inclinatus IO I I IX 1 efi ad me ,& exaudiuit clamor em meum. / □inn ... i. w Thi 15 ί »po ρηΐη m νηρηψη 11 ma »οΛη iJiotoo 'b-hn 11 »οι£)^Ίΐ©3κ»3^5»ϋηο^ρ»η^ΐκ*ΐΐ03Νη*ιοκ *· i inS ν πηηιΰρ jirmn. χαΰ *7y itciipn πό nipp hv κπρ© 1 ? 1 »ρφΜ 3 »·&ηη*ι 4 tDWppiMw^nVitooNn^isimnspn^pan^pnittinpHNnK 3 pVap^sv^ln^iaspor i WN ndS^d p'ps »np»K yi« wp snnuspi »pfo»»» »n» y*iis 3 ί υ^ ,ι 73 xhha κηψκ “iyan njna tsJpiHpopa 7 i nVyV pp»p pnSa app pa^n mhb s\a oag ^apV sabp vpww »pi» naap κπ j mianiK »p naap wp pnai 8 t panpjp sjp ^op oon sS» upa puijnmp sgbb aaa aaa φηα i Nfiaaypsg^opipisnnpKK^.ppSNns 10 ' J kV sVap 'ajion >p» nsts »inp pnbpo- * ■ SinT^iinippnitoaaanansNgiriVyNnijappg 11 ! ’n’xna πήρα ^'πρα tyn nyx 11 «antn^ai^Naiu^naia^ptnijns^nypnSin^iniyabiwiniVx^ap n ’ ; pobyb v? ag bp noV app rrmJia , a ' ! wnn 1 ?!^ ‘ibpx 14 ! OnatcpinVia^n i^iya^apv^n^^^naaDaapp 1 » Νπητϋ 1 ? * Ύ ·*· τ β * ··;· -»· «χ ;ι τ ψ · jj - ψφ *■«/*· liiilii * Virun- timtti itmm* hMt Interp. ex Grxc. Ixx. p s a l. i k x v i r ii 4 Qui ietribtfunt mihi mala pro bbnis, detrahebant mihijquoniam fequebar bo- : nitatem. 4 Ne derelinquas me Domine 1 Deus meus: ne difcefleris a me. 4 Intende in adiutorium meum, Do-*$ mine falutis mea:. In finem ^Idithun canticum Dauid. *. PSAL, XXXVIII. J^Ixi^Cuftodiam vias meas: vt non dc-* linquam in lingua mea. Pofui ori meo cuiiodiam^cum confideret peccator aduer futn me. 4 Obmutui &Jiumiliatiis-fum J & j filui a bonis: & dolor meus renouatus eft. < 4 Concaluit cor meum intra me, & in * meditatione mea exardeicet ignis. Locutus ftim in lingua mea, *Notum fac mihi s Dne finem meu,& numerum dieru meorum quis eft? Vt fcia quid defit mihi. 4 Ecce 6 ♦veteres pofuifti dies meos.: & fubftantia mea tanquam nihilum ante re. Verun- tamen vniuerfa vanitas: omnis bom© vi - uens. 4 *Quamquain imagine peitraniit 7 homo: * tamen. fruftra c©nturbatur.The- faurizat,& ignorat cui congregabit ea. - 4 Et nqnc quae expedatio mea· ? non- * ne Dominus? & fubftatia mea apud te eft. - 4 Ab omnibus iniquitatibus meis erue j> me: opprobrium infipienti dediftftrxri ? 4 Obmutui & no aperui os me.u,.qito'nia 10 tu feeifti.' 4 Amouea meplagas.tuas.afor- 11 titudi-neenim manus tu^ ego defeci: 4 In ** increpationibus propter iniquitate^ eorri- puifti hominem. Et tabeicere feeifti ficut araneam animam eius: veruntamen vane · ♦omnis homo. 4 Exaudi orationem racam Domine, & deprecationem meam; auribus percipelachrymas meas: ne fileas: qm aduena ego fum apud te, & peregrin 9 , ficut omnes patres mei. *Remitte mihi,vt '4 refrigerer prius q abea,& ampliusno ero. In finem Pfalmus Dauid. 1 v··. xxxix. jpXpedans expedaui Dominum, & in- 1 ^ tendit mihi. ei: exaudiuit preces meas. Έ A AT Η P 10 fi * /^βίριίίικυάΐζ Ttxiv L ' lt «* ■} εμ2. εις την £οη64φυ μα κυμε τ^σωτημας μ% 6 *’ Ε ις τ τϊλ & τύ ιΜούμ ω}η τύ \clv$. λ rf. 1 Εϊτϊ&,φυλαζωτ&ς ο^ς μ^^μηΆμαρτφνείρμξ & γλωοτημν . ΜμίαηύϊςομΛτί μχ φϋλαχίά^ ^ σνςάνεμ Ύνάμ.αρτω7^ν ονφντίον μχ. ί .όκωφωΐίιυ (ς εταπεινωύΐυυ^ iaiynm άγαΜν, >μ$Ύα,λγι\μ<χ.μ'άάώεκοανί£τη. 4 * $ερμάμΒη vi χ&φία. μ* άντςμα,^ονημελί·* τη μν UacLvSnCtj ΐϊίϋρ.ίλάλησα. ον γλωοτη μου. ! : 5 * γνω&τόν μοι κΰ&ε τ πί^ςμουβ. τν ‘ίοβμοϊΐ'πίν \^ε^νμουτΙςΙ?ίν^ϊνοίγν^τίυςε^ίγω. ' 4 $'ό π&λΜςάςΪΟουτάςημίζμςμ·*^ η\}ζΰίςΛ(τίς μου %3-ci h$mm Qv.^aUu τά. τύμπανά /ualcuo- 7 της,ττας φοΒ-ρωπ^ ζων. * φμτοιγε ον movt Λα 7 Γο* pSJs^) cw r 5p&7r (§ J , πλίω μάτίιυ τουραοτε*). ΰηοζ&υξΐζβ s (£ « γΜΰχπ τη; οιωάζκ αυτοί. * (£ ν& τις η "οδπμονή μου,ύ^ι κν&ος- (c « -J mTcafig μου α&α (JJ \ςιν. II 11 1 1 077 (ΤυεττοΐΥΐΰϋζφ * )xrictiSv dii '6μο$ τοίς μάϊΐγάς Ευ . Χπν γ) της Ιβ,υ& £ χΊξβςζυ ϊγαεζίλιπον· * ον ελεγμοις υπίρ Μομίας εποά$ευ<ταζ ά/ό$ρ~ωπον, χμίεξίτηξας ως oopctyvlw τ1ώ^υ%1ω oiud ,πλίώ μά- τίω πϋίς ά$Βρω7ϊ&. - *■ "* * εί rciwGv £ (ο&τώχης μοϋ κυ&ε δεή&ως μου■ ονωτιατμ liv $ακρύωνμου.μηα^μυιωπίκτης Jit ίγω ’ειμι cStyQi ^ π&ρεπι&ιμ&, mS -ως m I » 14 πφοτες οι 7τατερες μου. * , ·.-, 4 ·,·· ; < 1 Adlaudandumjfrocuilodiadomusfan&uarij oreldutunHymiius Daiudi. ^ A PSAi. xpid ' I Ixi,Obieruabo vias meas, ne peccem lingua mea: cuftodiam os meii freno,quamtfiu improbus eil cbntra iue. ! Obmutui ,fiyiiij & cedam a verbis Legis; propterea dolor meus conturbatus eft. 4 Ebullijccor meum ia cotporc meo job njeditaticiHBS* metBi· exardefeit ignis: locutus fum lingua mea. 5 Notum facijjihi Domine finem meum, & meafuram dierum meocum^iifnracrit, vt Iciam quando deficiam a feculo ego. ** Eccc leues ordinafti dies meos,& corpus meum tariquam nihil coram te* propterea omnia nihil reputantur,verum omnes iufti viuent inxternu. 7 Tantum in imagine Domini ambulat homo: verurp perperam comrbanturi congregat, &i nefei t cui collcgeri t ea. ‘Nunc autem quid expeiftaui Domine :fpes mea in te eft. » Absmnibus (celeribus meis libera nu^ opprobria ftulti ne pofueris fSper me. 10 Obmutui, nec aperiam os meum j quoniam tu feeifti. 11 Amoue a me plagam tuam: a per* cuffionepotentia: manus tuae,egocpnfumptus fum. 11 Correptioneobfcelus tucaftigas hominem : &hquefa6lum eftinftarlima- «ris corpus eius:profe6to nihil eft omnis homo iemper. Sufcipc orationem meam Domine,& ad petitionem mearii auiculta;& adla* ehrymas meas ne fileas,quoniam veluti peregrinus egO fum apud te,& aduena ficut omnes patres mei. H Dimitte me,& abibo, ante·' quam, vadam,& non fubfiftam. .. . - . , λ 1 Ad laudandum DauidiHymnus. psa l. xt. , J rjfbXpeilandoexpeitaui Dominum j&indinauit ad mc,&fufcepft deprecationem meam, · ' , ' I 35». , .& Π=Α“1ή !>WK||i3^Si !i—lin»3int)3’ilKT'1 D*31 I» - ; ; · s a*** ·; «* · - “tiVnnranntrt*ott?-nw« nnin ηβκ 5 |: λ - : · τ ;t jt v -: ·.· v - ·· : -i : 3D W Π^3ΠΊ“7Κ Π33 |T,-r y Τ ♦ · ; · ▼ ; · ν yx * rprii&M ’η^κ πίπ* 'nniwvfcj/ nian ! ΓΠΤΙΝΙίΤΜΝ ^7Κ ·|% 1 ]>Ν «»7Κη*Γ0ψ ΠΒ1 1 ' inaoDiasi Γ “ * ; τ* nSu/ ηη3 db?k rtssn t6 1 nraai rai * inSiWtiSn&am >s.‘ •tjjtt j τ *r-; — 3ΐη3ΐ36-η ( 7:ο3»ηία-Π3Π’Γηαίί w 5 i X v ·· - * : · · λ·*· ·· · · ; - ·*ι -*τ ^mihi’nssn>n I 7!7? : rj?p -pra «V »jw r - un ai bnpp 1 p$ >fnt?3 * i rnj?i’ ηπκ πίπ’ kVsk ^ nswst >3*? ψα 1 ’Ρ’έρ-ίό -jnpis ^ηρκί ^ρπ »nrp~t6 >rn βνι jpnffpj η»ρπΊ κ?3η~&ή> πίπ’ ηηκ * : 3ΐ VnpS - .· ipmrTpn^npsi^pnppp pwn i|pa γψ-η^ ηήη. rjjneats »3 * itihnwvn iavj? m *nS 'rby -ώ i tow • y “ * >jt A·* * ί J T « ~ ~ji pirr aSpnS πΐινΓηη * nnisoS ψω *wj»p Tn»'Aen*iw3» 8 ;’ni)7’isn laSaminx iab’ J* χ v ·· '· -; A : t, · ; TV J .· ' ηκπ ^ οηβ'κπ D»3 3j3jfVj? IBtb» ‘ : nx.—i I V ηΒ^’ ψΕίρ3Β--73'·13 ΊΠΡίΡ»Τ1ϊ£?>ϊ?' * ■ ; T- AT * II p s a l te ri v m. Tranilat. B. Hiefony. j 4 Et eduxit me de lacu finitu* 3 de luto cani; 0 flatuit fiuper petram pedes meos c fiabihuit grefius meos. 4 * Et dedit in ore meo canticum nomm % laudem Deonofiro : Videbunt multi , @r tme~ bunt } (gfr[perabuntin Domino. ^ j 4 T>eatus atir qui pofuit Dominum confio dentiamfuam 3 & non efl auerfus adjuperbias pompasque mendacq. 6 4 Multa fecifli tu Domine Deus meus mira - ‘biliatua, & cogitationes tuas pro nobis ; non - inuemo ordine coramje.Si narrare moluero 0* ^ 'numeraremura fiunt quam mt narrari queant* 4 Viciimam 0 oblationem noluifii 3 auresfio difii mihiibolocaufiu 0 pro peccato nonpetifti. 4 Tunc dixi 3 Ecce venio 3 in volumine libri ficriptum efi de me. 4 Vtfaceremplacitum tibi Deus meus o /o~ lui: 0 legem tuam in medio ventris mei. Mnnunpaui iufiithm in ecclefia multa i ecce labia mea nonprohibebo 3 Domine tu nofii . *Jufiitiam tuam non abfcondi in medio cordis mei , fidem tuam 0 fala t are tuum dixit nonabficondi mifiricordiam tuam 0 veritatem ! tuam in ecclefia multa. . . . ' 11 *Tu Domine non prohibebis mifiericordias tuas a me: mifierkordia tua 0. ruerit as tua iu~ git erfieruabunt me. 1 3 4 Circumdederunt enim 'me mala, quorum non efi numerus‘.comprehenderunt me iniqui- ■ 13 ’ tat es mea (fifi non potui aiidere. plures faCTas fiunt quam capilli capitis mei , 0 cor meum dereliquit me. ; 1 4 4 Tlaceat tibi Domine « yjps tdi κρ srraiOD^ sjj^nltoa. 10 i i 3^^9?% , ^ l8 VP'n’DtelO , Jn‘»?V»V t nlDQsV^npnx 11 ‘ ’ ' t4 · rTnpyvpV^w^aD^^iynm 14 jmpnp *7it3p piw 1 ι ’πψ'3 tnins 1 ? patp. rnmpS >yan sins pipnnn pnnn» 1 [ 17 . * nfiwp Vy κτπη naan Vy N3>*tn »*? ρΊρκί Interp. ex Gtec. Ixx. psaL. x-t. 4 Et eduxit me de lacu miieriie, & de j luto faeces .Et ftatuit fuper petram pedes » 3 meos,& direxit greifus meos. * Et im - 4 mifit in os meum canticum nouum.car- 5 * men Deo noilro. Videbunt multi & time- 0 bunt,& iperabunt in Domino. 1 Beatus j vir, cuius eft nomen Domini fpes eius, & no reipexit in vanitates & infanias falfas. * Multa fecifti tu Domine Deus meus« mirabilia tua, & cogitationibus tuis, non eft qui fimilis fit tibi. Annunciaui & locutus fum : multiplicati funt fuper numcru. 4 Sacrificium 6 c oblationem noluiftf. 7 ♦ 4 ms * corpus aute perfecifti mihi. Holocaufta Hcb.i..b & p ro peccato non poftuiafti. ibid, 4 Tunc dixi,Ecce venio. In capite libri 8 icriptum eft de me; 4 Vt facerem volun-» tatem tuam , Deus meus volui, & legem tuam in medio ventris mei. ‘Annunciaui IC iuftitiam in ecclefia magria:ecce labia mea non prohibebo, Domine tu icifti. 4 Iuftitiam tuam non abicoridi in cor * 11 de meo; veritatem tuam & falutare tuum dixi. Non abicondi mifericordiam tuam, & veritatem tuam a concilio multo. ‘Tuautem Domine ne longe faciasmi 11 ferationes tuas a me .· miiericordia tua & veritas tua' lemper fulceperunt m£ ‘Quoniam circundederunt me mala, h quorum non eft numerusjcomprehenderunt me iniquitates mea;, & non potui vt viderem. Multiplicate iunt fuper capillos capitis mei,& cor meum dereliquit me. * »' M 4 Coplaceat*Domine vt eruas me :Do- 14 mine ad adiuuandum me refpice. 4 Confundantur & reuereantur fimul x Ji qui quierunt animam meam , vt auferant eam. Auertantur retrorium & reuereantur qui volunt mihi mala. 4 Ferant confe- 16 ftim confufionem fuam, qui dicunt mihi, Euge euge. 4 Exultent& laetentur fuper l i te omnes quaerentes te Domine. Et dicant femper,Magnificetur Dominus,qui diligunt falutare tuurp. ΦαΛΤΗΡ PO N. /ϊϋίρμύνίνσιζ rdv o. 3 S 4 } * yg\ dmyays\us qai λάκκχ Ταλαιπωρίας 3 )κτθ τηιλοόΐλν ©-*. %o/Lj εςγισαν 3£η πετςαν c$r ?ίόόας fiujtgy κατόύβίυυε τά όιαζήματά μα. 4 * f&i ονεβαλεν ε'ις τ° ςόμα μα ά&μα καινόν 3 ύμνον τά 3 ·εά ήμψ. oxj/oityjroMoi £ <φο£ηύή£ν^) ,(c εληίιοόσιν j cBikv&ov. * μα.κα/ρι(& φυήρ 3 a εςι τονομα κν&α ελπίς άιπύ,ιμμ oh επεζλεφαν εις ματαίότ/ί&ς (£ μα- 6 νιας ‘ψευδός. * πολλά εποίητας συ κν&ε ό-Β-εός μου τά θαυμάσια Gv ,κομΤΰϊς διαλογαμοϊς &ν Θίχνεςι τις ομοιωύησεταί Gi . άπή^ειλα. (£ ελάλησύ, επληβιυύΒτ^ (faJv vmp 'Χξώμόν. 7 ‘ Βυτιαν (ωζβσφορήυ £ν~ ^ τες τΥΐν ψνχίαίμα, %d εζάρομ αυτήν . Ίχνος-ζμφάησονν εις^ίοττίσωβ Kafy.i%iuvOein3 ’1003 Γ~ΙΝ 21 > 33 Π Π 1 Π’ ’ΓΠΒΚ-ΟΧ * ι • · ί - /T τ ; ·ή" τ ·<Τ ; · : - Τ( · J “17 ’ΠΝϋΠ \|Τ « /T τ : ιοί» ΐ3Νΐ ηιόί »ηο **? jn m*> ύ’ΐκ * < \ ■ ·’■■’-■’■ Λ * ϊ ! - ί iix-rsp’ 137 Ί37> NH0 1 ΠΙΧΎ? Ν3~0Ν1 * i η3ΤηΠ7Ν3?η7 r -; 1 V - ι·· ·· A 1310η’ 1 hj ’N3t0“ 1 73 iiPnSn» ’Sj/ 1Π’ * 1 V ; ; · * τ at ; *r “! " «* ♦ * ■ '33$ 110K113 piJ0 7g^73fT3|j ‘ ! ’J? Π|1 iOipS tpDV-tfS. *?3ΐκΐ3 >ηπρ3-ηϋκ >>φψν*ρα3 * !3j?0’Sj? i ?H5!Vpn’? ; an 1 ? nnWifl ’Μ’ρπι run nin’ πηκι * »3’Ν1?η’“^’3’3Γ®3Π“’3’ή0ΤηΐΛ3 * ■* 44 * · — ^«-r ς* λ* ♦ ;j- x * * · -τι j · a’iaS>j3’wn’3m3Df)’Bn3’iNi * l···’ i ·’·· · - - a· τ s*- r · *. a r ■*■ : aSV? ivi aSii’no Vnt 0 ’ ’hSn 'nin’ tto 1 .< ;]ρκν]ΰκς?υ;π 3D ? rn'jr-mS ngjpS * ■ID’ IO I I r v i ir Pro <-vi5ioria Pfalmus Dauid . X L I. o * t Edta/ intelhgit fuper pauperem 3 in die mala Uberabit eum Dominus. j 4 Dommus cufiodiet eum & c viuificabit eum 3 <& beatus erit in terra 3 f£) non tradet eum anima inimicorum (uorum. 4 5 Dominus confortabit eum in leffio infirmitatis: totum firatum eius anima mea defiderat ad te Deus. oiiin \ ivjS snna^n 1 no πιτηκ 1 ? πν »rnoro'i ’jwo otp nu?ni ΝΟ’ψηι wni 1 * njhn? i» 5 J Π3ριψ’ nniu7’3 aP3 nnionnV isppppi. \jijy4 Soti)op ; ’nioio x ' i nnjpONi ny*ip nw πορψρ S? njno nb * W wn? nayipvin tinoi* ’ Ρηϊΐφΐρ mina naipon xh\ \ ηρψ ia«i roo» ws >hy m pnp» mi 'byi ' 6 ' ", ^ 9 nj? nan enns ips mn»« nVoN njn * i^^pSaisterVieoiliyNnna 8 * pia’ nV^y ^a’_ n.JT’ypa b)o\ 7 ^ y$pi naa^x 10 to^pV^pt»sVjhpn.npinn3^myi^y^pV7pp ? ’ ' pVn n^apVtpn j IinS iyap jn hy mn rix \ 11 j NpanH »Sy aaanns N»?n caia >niiyp nao ι ΝψΝ3Ν*7 iSy naa.Vya aajp’ ah ons >a rnjnnN any nyi’ sana 11 s abyb ynoigi w ’a aniyp imobm κ jni 1J ! Ν’,ρηΐ' pap”;). ’ηΝρ NpSy jnn κφνα VNnpn nhSn ηοψ ^na ao ? "pph &map itl^j γη ν’ρ by ng\n n. nSn * j nlp ^aapnn^y ^?^a Νηηφ*? 14 Interp. ekGrcec. Ixx. p s al.X L. *Ego autem mendicus fum & pauper! u *4 Dominus follicitus *erit mei . Adimor J meus & protedor meus es tu Deus meus, netardaueris. *In finem^PialmusDauid. x l. i • j^Eatus qui intelligit iuper egentim&A pauperem ; in die mala libcrabiceum Dominus. * Dominus*°conieruet eum & viuificeti eum, & beatum faciat eum in terra,& non •anima tradat eum in *manusiijimicomm eius. * Dominus opem ferat illi iuper le-4 } dum doloris eius; vniuerium ftratum eius veriafti in infirmitate eius. s Ego dixi, Domine miierere mei i fana 5 animam meam,quia peccaui tibi. * Inimici mei dixerut mala mihi.Quan * do morietur & peribit nomen cius ? *Et*ingrediebatur vt videret· vanalo- 7 quebatur cor eius , congregauit iniquitatem fibi, egrediebatur foras, & loquebatur in idipfum. ■ s Aduerfum me fufurrabant omnes ini- * mici mei, aduerfum me cogitabant mala mihi; 5 Verbum iniquu conftituerunt ad- ■? uerfum me, Nunquid qui dormit, no ad- ljciet vt reiurgat? * Et enim homo pacis mea: in quo ipe- raui, qui edebat panes meos, magnificauit iuper me fupplantationem. 5 Tu autem Domine miierere mei, & 11 refufeirame, & retribuam eis. s In hoccognoui,quoniam voluiftime; quoniam non gaudebit inimicus meus fu i 8 per me. *Mc autem propterinnocen- h tiam' fufcepiili, & confnmafti mcin con- ipedu tuo in aeternum. * Benedictus Dominus Deus Iftael,^ 1 * fi»* feculo,& *-in feculam, fiat fiat. s In finem *in intelledum filijs Core, p s al·; x l i. Q Vemadmodum defiderat ceruus ad fontes aquarum, ita defiderat anima mea ad te Deus. * inttllt cl,u ■ΕΑΛΤΗΡΙΟίί. μί&ίρμήρινης ί zJ’p L 353 ' ίγω'Ο πίωχος είμι qgjj' ττΜνς, φ'ξβντίβμχ* βοτβάς μπ ^ ύπεζμαζηςής μου εισυ ό ^εός.μου ,μη χξονιτης. * Εις Ί°τελ&' ψαλμος τά όανίό. μ. 1 ‘ Mam&Ojy ο r»a ή hvb bfbxb 1 npsa 4 3 ή τ τ jt ¥·· ; · ·· · : — T ■ T - ' : o^riS**· γί&ίκί ,. ... j.. ; ·.· t ·■ ; -)ΡΧ 3 rn* 7 »Sl 021 ' OnV TO 03 »?~nn?n s 1 j : v t ;av t jt v *.\ ·** t i ’ ·- - ; ΤΠ7Ν Π’Κ C=31»iT73 ’7K l j( v ·,: v- - T • ϋρ $ *ttn 1 >7? naram; 1 rnaiK γηκ 5 5 πίΐηί rm-Spa o*jf?K ira-igtafjx ijoa / ' ί'ΜίΠρΟΠ 'Vnm ’οπηί’ϋω ''/nwjrna s < /T - v· : I-, - · ;- · -s « · ~ r L : vMnijwnrtiK TO~o n>»w? |TT v ; * · s tpPtX ΠΠΙΓΙψη 'tt> 23 ’7S> φ§ '*' ■ 7 : ·ψο nrta a' iianpi fn» fixa -Sa tfm VipV Νπιρ oinrrSx^oinn 1 * : rpj; >Sj? ^ai fiaca >aj? riTf nV^ai lipn 1 πϊη> n«» 1 opi’* > .•''nSxVnVsrt J.T — ·>*· i T * I Tip-naV arra? nnS ybobtfo' maix \smx I" 'Vxonaxa ητ® aiafPifeiPrnro /- .. Λ ; » ■ - · ..... — - I - <■ . 4 io > II O : rpn^xr—fxovn-Sa ^^nin^y^DnnTiorMa^nninwnD 4 . ,T «F v : v - · : - · ·' * - . PriWi ^srijw* WK7 it ·« — t r i J Λ'.· j· · · *'V I X τρπ -xS’iaa’3nnanvo’nVapa» * ': aoVan nSijn nana ts»xa * I" : “ : ; r» : · · <·· Trp-naSanrotna? nj>a τβχ'ηηχ-Ό s : η;ικ yrro *$nn 6 -Vx aix’ 3 * aira»non:|naxi:pix-nW * ! tpniMp a4xtqty?p-nn nnatc ^x-bx ο’η^χ nata-Vx 1 nxiaxi ! ργ6κ αφπ 7Up3 5*rixrSu p s al t Er i vm. Tranilat.B.Hieiony. 5 * Sitiuit anima mea ad Deum fortem vi~ ■j mrn:quando njemam (efr quare conturbas me ? expecia Deum } quia adhuc confitebor ei falutaribus vultus eius , 7 s Deus meus in meipfo anima mea incurua- tur: propterea recordabor tui de terrafordanis & Hermonijde monte minimo. » 4 eAbyjJus abyffum vocat in voce catara- Ftarum tuarum: omnesgurgites tui (ef fiucius tui fuper me tranfierunt: o * Fer diem mandabit Dominus mifericor- diam fuam , & no cie canticum eius mecum,oratio Deo vita mea. 1 © 51 Dicam T)eo 3 Fetra mea 3 quare oblitus es meii quare triflis incedo affligente inimicet 1 4 Qtm me interficerent in offibus meis , ex- probrduerunt mihi hofles mei 3 dicentes mihi tota die 3 Vbi efi Deus tuus ? 1 4 Jfyare incuruaris anima mea 3 quare conturbas me ? expecia Deum , quoniam adhuc confitebor ei falutaribus multus mei & Deo meo. p s A l. x l 111 . 1 ms ^ eus & ^f cerns cait fi m meam de gente non fancla ; d l?o »V pnoKta wvp w πφηηη ιοα φ*®ι»γι^οι ή ιήορηη 11 '* xpy\ bya ptnna^m «Vapa ηώννϋχ* η φ an»? ’πια^>ίό*| niN a>n enns; xnbxb ^ni« iVy puianni ^oaioaonn no 11 mn\$n soi» % ao i in 1 ?» 6 faciem Dei? 4 FueruntlachrymaemeGeml· 4 hi panis die ac node , dum dicitur mihi quotidie^vbieft Deus tuus? * * Hxc recor- j datus fum,&efludiin me animam meam, quoniam cranfibo in locu tabernaculi admirabilis vique ad domum Dei. In voce 'ifuLuh exultationis &confeilionis foni * fefta celebrantis. 4 Quare triftis es anima mea,« ω ·**· & quare conturbas me? ipera in Deo,quo- «Ac niam # confitebor illi,falutare vultus mei; * 4 Et Deus meus. Ad me ipfum anima 7 mea conturbata eft: propterea memor ero tui de terra Iordanis & Hermonijm a mote modico. 4 AbyiTus abyflum inuocat in s roce cataradarum tuarum. Omnia excel- fa tua & fludus tui fuper me tranfierunt. 4 In die mandabit Dominus mifericor- ? diamFuam , & node canticum eius apud me. Oratio Deo vitas mete. 4 DicamDeo,Sufceptor meuses.Quare mei oblitus es, & quare contriftatiis incc- *««'. do dum affligit *inimicus? 4 Dum cofrin- 11 * cjui ni- guntur ofla mea,exprobrauerut mihi *ini- kut mt me j *p um dicunt ipfi mihi per fingu los dies, Vbi eft Deus tuus? s Quare triftis 11 es anima mea, & quare coturbas m J e? Spe- ra in Deo, quoniam ^confitebor illi, falu- tare vultus mei & Deus meus. *Pfilmus Dauid fine titulo apudHehrxos. XLII. 'i' A Λ T Η PI 0 N. μιΒ-ΐρμήνΐυως tzSv o. 3 ^ $ f ϋίζντον « -ψν%η μ* (&ζ}ς ννΒζόν τν \%?$v, τν ζών%?.. 7ΐότ£ ηζώ έ οφή£ ι ucy id (^ητωτίορ fiteocfj 4 * kfynOn τα ό'άκρνάμαζμο)αητόςημέζμς^,ννκΤς^ a) τύ λίγζ&οάμοι κα$ ζκάςίώ ημέραν , 7 ioi ζςιν ο Βζός 5 χ ^ότα ζμι w&lwjfc ζζέχζα\π ζμϊ rlw ψνχΐυν μχ,οτι thzXdjGucij cM τπω ωάωης Β-ανμαςης ίως οίκχ $ Bsoi . ον Φωνή αγαλλιοίαϊως (ci| ομολογνσ-ζως ηχχίόρτάζοντ& > . 6 * Ινάτι πζ&λνπ&' zi « ψν^ημα ; ·,(μι ινατί mu%t- ζμοταςμζ)ίλ iaGv 3τη τνΒζόν 3 'ότϊζζομολογν6μρυ\ umd ρωτή&ον 7 \φι ο βζός μΜ. (®ζβς \μαντν η ^γνχή μα \%ρμ·χρη 3 , . Λά &ϊτο μνΥΐ&Υ)6μαί Gv οκ γνίςϊοξΜχ χ^Ιρμωνιάμ s .* αβνοτ(& αβνοτον ^τηκαλέίτα^ ζις φωνίω idv κα- %^.K'idv Gv. ττόλ)Τίς © μζηω&ισμοί Gv β τα. κύματά GvzTt^zptsiiYihkv . 9 1 ήμέζμς ονηλάτη κν&ος ν ίλζος curid, χομ ννκτς ffliw dmd π^ξ \μοί. id ζωής μχ. ο ‘ spd rd §ζάόώτίλήπ\ωρ μπ ύΛατίμν ΖπζλάΟονβ ινατί όκν^ρωπάζων πορ&όωμουι ον τύ νκΰλίξβν τν ζχ- ι 3ρόν . * ον 7ζί κα%ίβλα^Ίμ ταοςά μον , ώνά^ιζόν μζ φί'χ&ξβίμ*. όν id λέγω αατύς μοιχαΰ'ζκάςίω ημέζμνητο^ζςι» ο 3~ζάς &. :ι * Ινατ irtzy. λνκ(&ζ i ήψν%η μν } &Ινάτι υνυΚμ&ά- (ταςμζ^\ KmGvoJJnTV 3-ζόν/οτιζζομολογήΰμα j amS i <ίωτη&ον & μ* (c ο 3-ζός μν. Παλμός id david φόζπιγραφος7ί^ξ ζζξμίοις. μζ'. TVdicameDeuSj&difcernecauiam mea, » ■^db gente no fanda; ab homine iniquo & dolofo erue me. 4 Quia tu es Deus for- * tirudo'mea : quare repulifti (me, & quare *me triftis incedo,dum affigit * inimicus? 4 Emitte lucem tuam & veritatem tua: 3 ipfame deduxerunt & adduxerunt me in montem fandum tuum & in tabernacula tua. 4 Et introibo ad altare Dei,ad Deum 4 qui laetificat iuuentutem meam. Confitebor tibi in cithara Deus Deus meus. * K ejivov μοι ο Βζός, (£ dkaGv την dklw μ'ό 3 ζζ ϊ^νας . νχ otria, %pri ήυ$ρώτχ di ka έ ioAk pinui μζ. ‘*οτι αν zi ο Οζος κο^ταχωμα μα , Ινατίάπωτω μζ , χμι Ινατί υκν^ρωπάζων ποράόομονι, ον id οκθλ'ιζ&ν τν fySpov j * ζζαπός$λον τ φώς Gv έ τΐω άλ$Μ Gv , ουυτά μζ ω$ήγηταχ) ^.ηγαγόν μζ ζιςο'ζβς άγιόν Gv χμι ζιςτα οκίωωματά Gv. ρ * xsH dtrzKA όΰμομ αεζβς Ί°%νοιαφό^ον^ %ζοδ } αν&ς τν ΐτίον τν Οόφ^ίνον^τΙω νζό-βτάμον,ζζομολογήΰ^ μαί Gi ον xifjdpa. ό 3 -ζος οΒ-ζός μον. Λ τ CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. J Sitiuic anima mea ad Deum fortem viuum & permanentem ; quando ingrediar & refpiciam fplendorem maieftatis Dominii * Fuit mihi lachryma mea in cibum diu nQ*?πη '’ππιη^η~πΏ 4 > 3 a J— \ννΰ'> κη>~> nij ?--’3 raiW? ’S»nin ' 1 ' : >riSxi r : b'3pa rnp*»33V ra®? 1 ? * ΐΛ'Πίΐρ 13’TO5?Ui?0^Uy;K3 Ό’ΓΠΚ * * i a^^aanwiiri^s^jia Ρ’άκί’ΐίΊΑορρ.ηΐΓΐ^Ίίπα^ήτ'πηκ·* > :anWm ~th caynri Π 1 ^ 4 WT. i:3 ?’ | n? 1 Ψ * 4 ♦a ttK) lyrm ■jjrpp*? iaV my>sfin ; an>n γίι?ιϊο Γ^έεζρη^κ φα ϊ^ιπτιηκ ! ' * ■ , 1 : 3py* : u»aj50i33qaranM3unvq3 s 4 : »3y*K?ln ah ’ήηπί πμκ ’ηψρρ φ ψ* ‘> jnw’ 3 nu’!«®ai wto unjrafina* ■« £ «I* | · ·.·· y·· · — ·. ^·· τ * f ; >■— < · l w * τζ&φ ^asn oprr 1 ?? uV^n a>riS«3 * * rrntarrru v | V J ·.· n3’ni«3sa ti&fooi wSani ηη3Γηκ * . > : iaV idP? ii>K3i£?ai ur >3a ηπκ i33>©n 5 > |T J-r ·· ; —; : - «T · · -Tl J .. · ; i uro arnni ?2 kd ϊ&& 2 *mnn *. jr · -i· At - J 4 ; ·· ; 'i. :οπη>πΒ3 jpaT^ipyi&j^inasn * cfriM 1 ]h 13>33©V Π31Π ua> wi 1 JWr>12>2D7 f' · : · i aW?2 * j· \ : - | : λ· - τ T i ·*·· * ; : >3003 >33 iwai >333 OaSa Di»n-? 3 s . ;j-r · -J -ΊΤ . V l Λ * ; V «-* τ ·. : “l *■ : afunDi 3 >in asa ipsai ipnaVipa s νπ$η£η ^row i6j uptq ntfH» * J l I 13 14 1 J I 6 17 15 i s alt E r i v m. Tranflat.B.Hieroriy, 5 .,. 4 Quare incuruaris anima mea , fi/ quare ( conturbas fuper me ? expeSta Deum, quoniam adhuc confitebor ei falutar ibus eos qui oderunt nosyconfudifli, *. * Jn Deo gaudebimus tota die 3 & nomen tuum in aeternum confitebimur. Semper. 4 Verum tuproiecifii (fi/ conjudiflinos } (fi/ non egredieris in exercitibus nofiris. „ 4 Ver ύβι terga nofira bofiibus^ e> qui oderunt nos, diripuerunt fibi. II 4 TOedfii nos quafi gregem ad ^vorandum „ fi/ ingentibus difierfifii nos. 1 J 4 Vendidifii populum tuum fime precio } nec grandis fuit commutatio eorum. 14 . 4 Pofitifii nos opprobrium ^vicinis nofiris 9 fiubfiannationem fi/ irrifim his qui erant in 1 5 circuitu nofiro. 4 Pofuifii nos in fimihtu- dinemgetibus, commotione capitis in tribubus. 16 4 Tot a die confufio mea contra me, fir igno - _ minia faciei meae cooperuit me. 17 4 cA rvoce exprobrantis e/ blaffbemantis, d facie inimici e> "vitoris. 18 4 Omnia haec r ·venerunt fuper nos y cs* obliti non fumus tui,nec mentiti furnus inpacio tuo. IO I I oiiin t NnVs xjn οηκ »ζΗ 0 Ί(? joi 8$*$3 niio^ nts λπ α>; κπ^ 1 ? οηΐκ rwnni pasonn no * * ia : k?d vh^ip njp mnpnn'^ χπηφ 1 ? 1 i niiap. 4 .»153111091 pn^igaWniD’noSp 3 fi 3 xairainttfooyjrniaaTia m 5 ^» 03 «o’inw«=»*!$? ηΐρ τ \ ντ iTn 3 T^ 03 caiigiinVnpia«Vpn^nis ^ipni pi nVdiis 7 »w^pp’p^?«ita 53 i|ott? 3 imjj * <·-1 apy» nm xapiisipssriVgoSo 19^99 9 1 -.Kpng pnnSj? iwpnfinsS^ipi Eft&Vji? Njnitqs 11 1 0 Ψ 9 N ;5 ωηΰωκι τίη 1 ? 10 i mw »1 ijoici jpnun ’99 «^p NO^os nSi N 31 D 0 Nb Ϊ 30 qoy 1J t ion \ N.nnio kjooj? p?i wy γη wnioo 11 ituri’ woip ; N’o isa κώη. Njooyg xVnq 1 ? K3n’iui 15 ! sanuim*? «ryinim. κηυρ’οο ^ιη'ψ 1 ? isiionV « 3 n’iui 14 • rwpppjQipJiKaai^yaaip^inpnpnpVpo 17 ’ *im» nsii’ isgmai’fliD 3 sol’Va 1 6 ' ' . {^ 95 pax 3 ipu?N l 7 is , 9 ’u;jEs , K , 7 iti 3 n 5 sy')^N ‘} l 73 l! •ijfewc 4 wm */nnt Interp. ex Grxc. Ixx. p s A i. x i 11 D 4 Quare triftis es anima mea, & quare j conturbas me ? Spera in Deo, quoniam » *cofitebor illi,falutare vultus mei & Deus meus. * In finem * filijs Core ad intelle&um. ί psal. x l 1 1 1. "PSEus in auribus noftris audiuimus.; & » patres noftri annunciauerunt nobis$ opus, quod operatus es in diebus eorum, in diebus antiquis. * Manus tua gentes 3 diiperdidit, & platafti eos; afflixifti populos, &expulifti eos. 4 Nec enim in gladio 4 iuo poiTederunt terra, & brachium eorum non /aluauit eos: Sed dextera tua & brachium tuu & illuminatio vultus tui, quoniam complacuiftiin eis. * Tu es ipie rex meus & Deus meus,qui i mandas ialutes Iacob. 4 In te inimicos 6 noftros ventilabimus cornu-& in nomine tuo fpernemus infurgentes nobis. 4 Non enim in arcu meo fperabo; Sc 7 gladius meus non faluabit me. 4 Saluafti enim nos de afPiigetibus nos, 8 & odientes nosconfudifti. 4 In Deo laudabimur tota die, & in no- 9 mine tuo confitebimur in ieculum. • "Nuncaucerepulifti&confudiftinos, ^ & non egredieris Deus in virtutibus noftris. 4 Auertifti nos retroriiim poft inimi- ^ cos noftros,&: qui oderunt nos diripiebat fibi. 4 Dedifti nos tan quam oues efcarum, > * &in gentibus diiperfifti nos. 4 Vendidi- q. fti populum tuum fine precio, & non fuit multitudo in commutationibus * noftris. ^Pofuifti nos opprobriu vicinis noftris, r 4 fubiannationem & derifum ijs qui in circuitu noftio* 4 Poiiiifti nos in fimilitudine m in gentibus,comotione capitis in populis. τ Totadie verecundia mea contra me 16 cft,& confufio faciei meae cooperuit me, 4 A voce exprobrantis & obloquentis,a ’7 facie inimici & periequentis. s Hec omnia 18 venerut fuper nos, nec obliti fumus te, & inique non egimus in tcftamento tuo. 4ΆΛΤΗΡΡ0Ν. /OlBtp μήνίυσίζ τ ctv 0 . 3 S 7 j * itari si ή \pv%n μ %, χα] ινατί owJGl- ζβίρτας με··, shmGvaJm τν Β-εόν, οτι 3ξομολ9γγι5μα>[ αυτά,αωτήξμον Λνθ!ϊάπ% μ% (c ο Βτεός μ «. ι . Είζ τ τελ&^ΐςψϊς κοξέ εις ozwscnv. μγ. ι * Ο' Βεος αν %ϊς ώτϊν νιμψήκάταμεν (c © πατέρες ήμψ4ύή}(αλαν ήμιν ί έργο^ ο ειργάτώ αν %ίίςημέραις durivjav ήμεραις 'b^^aicug: 3 * ή %άρ Gv έθνη <άζω Τ^Βρενάε, (£ χατεφύτώτας άυ- 4 τ^μαχάχωτας λαύς, (c έ ζεξαλες οωτάς. *ύγόαντη ρομφαχα comSv ακληρβήμηέουν γήνβ ο ζραχίων, amS» άχ ετωτεν αντύς' άϊλ’ή δεζιά Gv ί£ ο Gv ο φωίλτμος $ αττξβτωπΗ Gv , οτι Α$όχη(τας αν αντοΊς. 5 * ού ει ουυτς ο βασιΚώς μ% έ ο θεός μ.χ ■ ο α>τε?λό- ί ρ&μ & τάς οτωτνι&ας Ιακώβ. * αν Gldir έ%$ρύς ύμ$Γ κίξμίλο&μ^μ , χμ) αν τά ονόματί Gve^ovhv^G^Sfj ciu" 7 εποΜςαφμοις Υιμίν. * ύ yb 3άη τύ ‘ρ<ζ® μου εΚπιά; Hgy Μ ρομφαία μ# a ϊωάαμε. 8 ' έρωτας νμαςοκ, τάν 3-λ ιόντων ημάς 9 χμι dir μ^άζμς ήμας κατήγιιυας. 9 'αν τά S -ζά S7rcu νεΟϊχτόμεύα ολίω τΐυυ ήμ.έ pa/D^j αν τάόνόματί Gv ε^ομολογησάμεΟά εις τν α,Ιάνα. θ * νιυυι q απω<τω (£ κατή^υυυας ή μου;, <2 ΘίΧ εζελάΐ- c τη ο 3-εος αν %ίϊς$ιυυάμεσιν ψ^ΐ. *απέςρεψας ήμας εις %οπί<τω dv έ%$ράς ημψ, (c οί μόρτες ή/αας ^ήξτίαζον εαν&ίς. *’έ$ωκας ημάς ως (®&βα!& βξωίτεώς, ^ αν %ϊς g$- ΐ&η Μαζπίζμς ήμας. i j * άπέ$α νν λαόν Gv άά>3υ τιμής , (c gL· lw πϊ-ήΒος αν %ϊς άλαλάγμαοιν ήμάν. ΐ4 * sQw ήμας οναίος %ϊς γείτοσιν ήμάν , μνκτη^μον (£ %λενα&μον %>ϊς κύκλω ήμάν. ι ί f έβχ ήμας εις α^μ^ολία αν %Ίς Μηαιρίνηοιν κεφα- ληςαν (βιςλαοις, is 'ολίνυ τΐυύ ήμέραν ήαντ^βπή μν χατεναντίοίμου εςί, νμΐ ή αΐ^υυυη § m&crm* μν ακάλνψέ με. ΐ7 * )χπο φωνής 0 Μ$ίζδν%ις ημ} κα^λαλ3<ύη^ 3 )xvo (&ζβ<Γω7ϊον ε^Βρούχμύ νκύίωκον&ς* ι s * %ύτα πάΜα ή λύαν $φ’ ήμας , CHALDAiCTE PARAPHRASIS TRANSLATIO. Quare confterneris anima me3,& tumultueris contra me ? fpera in Deo, quoniam adhuc confitebor coram eo propter redemptione^ qux cft a confpedu eius,quoniam ipfe eft Deus meus. 1 Ad laudandum pt# manum filiorum Korahhintelligentia bona. psai. Jcmir. . Eus,auribus noftris audiuimus.-patres noftri nunciauenu nobis opus quod operatus es in diebus eorii, in diebus antiquis D 5 Tu m manu fortitudinistua: populos Chanansos eiecifti,& plantafti eos in dornu lirael in terra eorii; cofregifti gentes & cbfumpfifti eas. 11 Quonia non per robur gladioru Γιιοπί ha-reditauerunt terrijj & fortitudo brachij fui non faluauit eos ; fed dextera tua i^brachiu fortitudinis tua;, & lumen fplendoris gloriae tu^, quonia coplacuifti tibiin eis. 5 Tues ipfe rex meus.-Deusprarcipe redemptiones domus laa- cob. 5 In verbo tuo opprellores noftros cornu petemus: & in nomine tuo fubijcierrius omnes infurgentes iti nos. 7 Quoniam non in arcu meo ego confido,&: gladiis meus non faluabit me. 8 Quoniam redemifti nos ab affligentibus & ab odiefuibus nos; induxifti in coi confufionem. ’ In verbo Dei noftri nos laudabimus tota die: & nomen tuum Domine confitebimur in feculai K Verum oblitus es noftri j &confudifti nos: & noti collocabis maieftatctn tuam in exercitibus noftris. * 11 FeciftivtYertetemusceruicem coram hofte: & qui oderuntiios, fubiecerunt nos. 11 Tradidifti nos ficut oues ad deuorationem·, & inter populos diiperfifti nos. ,J Vendidifti populum tuum gratis abfquediuitiis; & nonmultiplicafti lucrum in commutatione eorum. “'Pofuifti nos in opprobriu vicinis noftris; fubiannationem & irrifum his qui circum nos finit. Pofuifti nos in prouerbium populis; motionem capitis inter nationes. ' e Tota die ignominia mea contra me eft ,& cofufio vultus mei operuic me. ' 7 A voce exprobrantis & calumniantis:ab afpeitu au&ori&inittiicitiai & viciicentisvltionem. + “ Hoc omneeuenit nobis; & non obliti fumus te; & non fumus mentiti in padum tuum. 35 ^ na ο^πη 1? s λ ι 1 e r ι ν μ. Tranilat.B.Hierony, i^owwKOfmM*? ιΐπκ tfonih )ί· :*-:'·· . iy «/*· - ή·' lj·.· ; τ; — i π - W 7 J? 03 ΓΤΙ .CWfl D 1 pD 3 *ηη ’31 >3 * 3 :mD7n ·.·!■>■ : - ; uia 2 ή 33 ΐ 13 'nVx D 0 umtf --ακ * ‘ - " ft " ■■" ■■“■ . ! ■ T ‘ t ι ΠΤ 7 Κ 7 i T ; jn> Niirr’3 r~ix5—ipn» caWK xiSn 1 ‘ ; ί 37 ΓΊΐα 7 ?;η wann φ^'’3 ‘ ' " *' :nrno . |T ; · -7Κ.^’Ϊ?0 1 \ψτ\ n a? 1 ι—ττβί * ■ : mh Π35Γ7 -r : · i osnVi ujay rofii n*iion yag- T -i a ? * ' iiubanteSnpaiwwsunsip^nw^B 5 ; η·ιοπ jyp? uisn m nrn$ npip * no nap-rn^na^w-Vynsjpi?* :ηττ7ψ^'3ίρά •hob »t£?in3 ’3K 70N4 31» 737 1 ©Π7 * I V ΛΥ ; w- -; - · J·· *T r · · K- τ :7’Πρ7310Ί3Κ»31»7 ~Vy^nin?iy 3 )npyino 7 i<»i 3 nn»sjiD ’. 8 ! CllVil/S D’^37313 pTpra^nojpyrVs? aarjrn^ip^m * !^*9»ηικ7ΐ3^ϊίηι >:τΐΚ3 , ?:η ι φ ipnnnons^ ouiiw γί’π * : ψοη txsp njn cfrw αφ$ ^P 3 *3 M 1 6 »7 * No» efl conuerfum retro cor noflrum y nec declinauerunt greffus noflri afemita tua. 4 Quoniam deiecifli nos in locum draconum y (ffo operuifli nos umbra mortis. 0 4 Si obliti fumus nominis Dei noflri , φ* fi expandimus manus noflras ad Deum alienum: i * 4 Nunquid non Deus inueftigabit iflud? ipfc enim nouit cogitationes cordis. } 4 Quoniam propter te mortiflcati fumus tota die y reputat't fornus ut grex occifionis. 4 4 (onfurge y quare dormitas Domine!euigila: quare proijcis in fempiternum? 15 4 Quare faciem tuam abfcondis! obhuifceris affliEhonis & anguftiae noflrae* ~ 4 Quoniam incuruata efl in puluere anima noflra, adhaefit terra venter nofler. 4 Surge } auxiliare nobis ,φ- redime nos propter mifericordiam tuam. x 6 17 V |V * fpwo 1 | 2 “Vj? irch Νόνριρτϊ fiarw * qnanapwjp^^riVxD»nSK 1 4 VtSioripro hlijs filiorum Core eruditionis canticum amantiffimi. p s a l. x l v. i l^fR^uSiamt cor meum verbum bonum y dico ego opera mea regi 3 lingua mea flilus fcribae uelocisA } 4 Decore pulchrior es filiis hominum; effu - fa eflgratia in labiis tuis; propterea benedixit te Deus in aeternum. 4 4 Accingere gladio tuo fuper femur fortiffl- me gloria tua & decore tuo. j 4 Et decore tuo pr offer e afcende propter Verbum veritatis & manfuetudinem iuflitix , docebit te terribilia dextera tua. 6 4 Sagittae tuae acutae , populi fub te cadent in corde inimicorum regis'. 7 s Thronus tuus Deus in feculum & in aeternum : fceptrum aequitatis fceptrum regni tui. s 4 Dilexifli iuflitiam @r odtfli iniquitatem : propterea unxit te Deus Deus tuus oleo exul- tationis prae participibus tuis. ^ΟϊΓΤη nm 10 t ΊΟΓΠϊν nu-nnn in: sb 19 ^iDIj^Dnss-pjj^KrtNsSn 11 irooyniv^ViVia n γχ lt ’ jNnioVitaa γρι naaa snn no 1 ? 1+ τροι. wj? γπ Νρηψηηκ και» V? yfmm pii «· iy ινφ ή’ορ Qx r$yt snpyS ψνί ans ** t sajjn-n N3£>«p pHpn “jnjop no*7 ‘t ppyppjnn ah sibarum m na qpia hmf wnj pnai xjS v;p aip 17 i NJpnp spu h syp 1 ! Knnito. snnapn Npa sS^to rnp mi pnn;.^ nsinaa ηρκηκρ Vitfoi vtitijo »an» Vy κηηρ 1 ? 1 ‘'' i nn 3WK nPj mp ijny afia τρριΡ 5 i ·?»ji tnap oioVf ρ γη mto»jp»·? ‘Aap vihab naiy «as ap H« 5 · HHf UtMHMU k thkt· * M 4 M L.. ■_*. .k. A. . L. .L . ^^k_^ . . . t hhm φ nvp rtNiaa _\pp nnuipVs^ninn pany ρρΛρίκ Sapa*? : τρη γηρ maSa pp^y^VyV νΌ^ν ηργα 7 5nnrnt?n|a 'txym αη^ψ κηρηχ κηρηηη'ήόοκη^ρ αφο nisi * in tdrp. ex Graec. Ixx. p s A i. x i ΐ 11 i. *Etnonreceftic retro cor noftrum,& n deciinafti iemicas noftras a via tua. ’ ^Quoniam humiliafti nos in loco affli- iHohis,& cooperuit nos vmbra mortis* i Si oblirj fumus nomen Dei noftri, & n ii expandimus manus noftras ad Deum alienum; * Nonne Deus requiret ifta? « ipfeenim nouif abfcondita cordis. «»».*·* s Quoniam propter te mortificamur 1.3 tota die; aeftimati fumus ficut oues occi- iionis. * Exurge Λ quare obdormis Domine? μ exurge, & ne repellas in finem* 55 Quare faciem tuam auertis? oblini- »s iceris inopias noftra & tribulationis noftras? s Quoniam humiliata eft in pulue- ** re anima noftra, conglutinatus eft in terra venter nofter. s Exurge Domine adiuua 17 nos, & redime nos propter nomen tuum. * In finem pro his qui commutabun- * tut filijs Core ad intelleitum, canticum prodile&o. psad. xliiii. , Rudauit cor meum verbum bonum: * i dico ego opera mea regi* Lingua mea calam us icribhe veloci ter icriben tis. * Speciofus forma pra filijs hominum* i diffuia eft gratia in labjjs tuis . propterea benedixit te Deus in aeternum. * Accingere potentiflime. έ Specie tua & pulchritudine tua, & in- s tende, & profpere procede,& regna. Propter veritatem & maniuetudinern, & iuftitiam : & deducet te mirabiliter dextera tua. * Sagittae tu<£ acut£ potentiflime rpopu - 6 ii fub te cadet in corde inimicorum regis. Heu. *■ Sedes tua Deus in ieculum feculi: vir- 7 ga direilionis virga regni tui. * Dilexifti iuftitiam, & odifti iniquita - 8 tem ; propterea vnxit te Deus Deus tuus oleo laetitiae pra cpnfortibus tuis. gladio tuo iuper femur tuu 4 19 10 11 4 " ΑΛΤ H P I d N. μΒΐρμηνίυεηζ rdvo; * xgj Csx απίςη ζις ^μοπίνω w χορεία Υΐμψ , χμ) 6 χλιναςτάς Τζ/,^οις ψ'ψ'ϊκπι^ oc>oi) Gv. * οτΙ ζ&πώωσας ίιμας νν τπω χαχωτζως , (£ fasm,- ■ hV^/ZV ΥΐμΟζ(ΓΧΙΰί BaVa(&Vi ι * ζ\ ίττίλαθόμΐθα £όνομ,ατφ’ %βΒζο$νμψ 1 χμ\ζι ■> ^ewiTeurttfjSfj χ&ζμς Bzov άλλότ&ον*, * ύγ\ ο Βζος οκζητήτα %$τα $ ουυτς, γ) yvdoxei τα κρύφια £ χορείας* *οτι hzxa Gv ΒοΛίατάμζΟα ολίω tIw νμζραν' ζλο~ yi&ntj&p ας (ΖΡζββα^ (τφαγης. ( , 4 * d^zyzpdvk , Ινατί ύπνοΊς xv&s · 4 ναςη$ι 3 ^μίία- πωσΐ) εις τζλί&. 1 μ * «ατ* r <®&τωπόν Gv ϊ&ηςρζφβς j ζΒίλανΒφυη £πίωχμας Υΐμψ& £ Βλίάζως i οτι s^iTT^d» ζις γβν » -φυγή άμψ } cao/Andu ζις 4 " t \ <' ςρ η yuuu ν yagvp νμψ. η * όΑάςα χυ&έ faovdtiGp ήμΐι>, G λντζάχϊα] νμ,άς ϊύ- κΜ %ϋονόμα.η£ς Gv, 1 * Ε Ις τ τίλ<& υπ\ρ τώ\ι άϊλ.οιΑΰφρΜ %Ίς ψίς κορ\ ζις σάυζσιν^ΐ) νπζρ Saya tthw. μί. t 4 Ε ή xtvplia μα T^yov dyaSo'p 3 Asy&)sfco τα, tpya μντ4 βασιλα . y yAdora μα κάλαμέ ■ γραμματίαις ό^ξμφα. [. . j * dpcu(Gy χάϊλα (Ζ^μ cEr ψς τύν SBpmm , οΐξζ- %vdn %cvpi; ον %eihm Gv* c hd SJteyncrz dz ο 3ζος ζϊςτναιώα. 4 * τπύζμόά j rL· ρομφαίαν Gv s» fian ικιτι * . : ψ3κ j-vai ■> : iS-»innp>ni^3iK : oj? iV’ ips nraaa 1 -irnai * ani nisas/aa na>33 -iSa-na rrroa-Sa ! jt τ i : : · | · ■*■ λ· : I v -·■.· · λ : -r rnfans $ρ"? Tamr-TOj^V i. smjpo? : -h nixaia rrnim πηπκ ΙΓ -· T \+n? I·· T V -; -i vhn Vd’H 3 ro^an 7 ui rinotwi nAaw | ·.·|·.· - — : ’>·■.· : »"*■ h ■>· : · τ : - i αήϊ ?7 ιοηφίΐη»:? w 'rprfax ηπη : nxrrVaa ι .1 ' ' r ’ ’ ! E3>DJ? J3-7J? 131 ΤΙ"733 ·φΰ ΠΤ31Χ * ■ ‘ n^oVpSrpTtnf 13 : w fflabjrVi? mp-uaV ηχιώ * saraaniTrif—n?j/tj?inonawVo»ri7x * * rr · .,· τ j. ;τ ; v λ T J ;* ·; — ·*λ a* v: aiaai ηκ Τ3Π3 sna-X 1 ? p-Sj/ * ; 1KB I , , , . i naiaiaSaaiin. 7 |* *® j·* · · * iniNi3ann-wjn»i»B»anan»iani ·■■■* - T ~· - · v τ -i ; l·’ » T ·· J ; 5 ■·· J ·” ··· . ■ ' :r —170 tfip cyrfaNi—py mato* vjSa iru * > IpSj/rmp n3i|?’uiari- 1 ?? nanpa ο»π^κ * l t t 16 4 17 r* p s a l τ e r i v m. Tranflak B. Hierony. 9 4 Myrrha (flf fiaSie &· cafia in c unci is ve- n fiimentis tuis } de domibus eburneis quibus la- t.ificauerunt te, o * Filix regum in honore tuo \fietit miunx in dextera tua in diademate aureo, s Audi filia (efi videret inclina aurem tuam, & oblimfcere populi tui & domus patris tui. i» 4 Et concupifcet rex decor em tuum s quia ipfie e fi Dominus tuus, & adora eum. 4 Et filia fortis in muneribus faciem tuam } deprecabuntur diuites plebis. i 4 * Omnis gloria filia regis intrinfiecus,fafcijs: aureis vefiitaeft. 1 J s .f« fcutulatis ducetur ad regem , 'virgines fequentur eam,amicxeius ducentur illuc. 4 Ducentur in Ltitiis& exu Itatione } ingre~ dientur in thalamum regis. i? * Pro patribus tuis erunt tibi filij , pones, eos principes in 'vniuerfii terra. * %e cor dabor nominis, tui in omni generatione &· generatione: propterea populi confite - buntur tibi mfeculum (efi in xternum. iC l % nantapa irur-naVaaiDaapJian * ; -τ I : );--r ή T- ; - jt · i μ ύ astia wapmwas nm» * : px inSoar U I /i ■T· /r ; ϊ ViSiori filiorum (ore pro iuuent itibus canticum. " ■ * i 1 P S A L· XL V I. ' J · D Eus nofira ffes φ- fortitudo , auxilium tribulationibus inuentus efi 'validum. j s fi deo non timebimus cum fuerit iran flata terra } e> concuffi montes in corde maris. 4 i Sonantibus fifl intumefceniibus gurgiti- bus eius, & agitatis montibus in potentia eius. Semper. j 4 Fluminis diuifiones Ixtificant duitatem Dei fandum tabernaculum Altifiimi. 6 4 Deus m medio eius non commouebiturauxiliabitur ei Deus in ortu matutino. 7 * (onturbatx fiunt, gentes concujfa fiunt re- gna, dedit <-uocem fiuam · profirata efi terra. 8 4 Dominus exercituum nobificum, protedor nofier Deus facob. Semper. Diam VapJoV ]]m ko>dVo oVs 10 qarjm υο Vin. ptf? jd Vs jnojioo κηρνί?’ ’ΡΡ^Ι κρί κ^ίο 9 VNniDnNn^.i-^yora 11 ί τρι pinnis ")ηνι jjipniia “jjipnnpn κηηΐΝ ispinynpi jop no? xntfwn 7|ay pnaiy κηηΐκ 'οιρώ Aspni >? ,n?iy nit/ns ’ρηηι πρΐιτ raiill . νφο v$a tnpeoi 8 ttvho ^rtnmoW^ ppa λίν 1 ^ natf Va 14 js»oey fcwopy n’3 jnaaiipi. Ninnan *in\di κώφιρφο mj?. pnoanjj· panj?» yW 15 W ! jin^ia 1 ? n jod «anna ρχφήσ» pa’3pn Tjjp jin» K’p’l¥ intia 17 i Np^pn K^na pai spytn? pnn 16 tpVipiV? ijmi 1 ? κπηρ io Jrp^y^^SQ^y^niVniiinynpiKippywa^nVitopainaVDa^ptijaan^ ivyr\« SaapjiaiiiKV ‘ i κ^ιιί npNiiainftj pawi.pma^ pnao»pansa |piansiaaaao^m ρη'τ*7ϊ nip oaV «na^ * DuSpp κηιο 7j’n pppionp aa syas |p NJnnas ιύ'η^ψκ na Snnj s*? sja»n Viop V r snnS napj Nnjpya yvp wtpyi ΙΠΟε» ΒΠΝ piTpioi. pana γη pppy 5 \ ppSyV^nianyaa κ nuo ypannp ’Πίο ργρρρρι ρ^ηψρ 4 i «an αρη jnpa 7 ■ ! K*jay snVg nayip» yiip ^nyypanna»api 6 t n^y ’^ρψρρ »π Νψηρρη’ορ pSirpi nhSkV * .·)8^ικ»ρρ;ΐλ«ορ^ fjSg o^.Ta.KpiiVaiyryiiti Kjppy ιυίΐηη^ npyVwiniK··' _» ν&φ p'P?! 1 κΛ γργ IC II »uw 14 I 6 Interp.exGnec.Ixx. psal.xlv. * Myrrha & gutta, & cafia a veftimen- tis tuis ,α domibus eburneis,ex quibus de- ’ ledlauerunt te 4 ίΐ 1 ίς regum in honore tuo. Aftitit regina adextr\s tuis, in veftitu deaurato cir- cundata varietate. 4 Audi filia & vide,& inclina aurem tua, & obliuiicere populum tuum, & domum patris tui. 4 Et concupiicet rex decorem tuum, quoniam ipfcefi: Dominus*tuus,&*adora- Ji,* ) bis eum. ^Et^filia Tyri in muneribus,vultum tuum deprecabuntur diuites plebis. * Omnis gloria *filhe regis abintus j in fimbrijs aureis circumamida varietatibus. s Adducentur regi virgines polleam, tj proximae eius afferentur tibi. * Afferentr in l^titia & exultatione, adducentur in templum regis. •>ih *Pro patribus tuis nati funtfilijduijCon ^ ilitues eos principes fuper omnem terram, j 4 Memor ero nominis tui in omni ge- 18 neratione & generatione. Propterea populi confitebuntur tibi in aeternum, & in leculum l^:uli. * In finem pro filijs Core pro arcanis 1 Pfalmus. x l v. » |Eus noiler refugium & virtus, adiu- 1 tor in tribulationibus quae inuene- runt nos nimis. 4 Propterea non timebi- i mus dum turbabitur terra, & transferentur montes in cot maris. 4 Sonuerunt & 4 turbata funt aqute eorum s coturbati fimt montes in fortitudine eius» 4 Fluminis j impetus^laetificantciujtatem Dei.-fandifi- cauit tabernaculum fuum Altiilimus. 4 Deus in medio eius, & no commoue- 6 bitur; adiuuabit eam Deus mane diluculo. 4 Conturbatae funt gentes, * inclinata 7 funtregna:dedit vocem fuam Altiilimus, mota eft terra. ^Dominiis virtutum no- 8 bifcum/uiceptornoilerDeus Iacob. 14 l s I 6 "ί" ΑΛΤΗ P IO Ni μβίρμ·ήπνσις rdv o. 36* 9 ' σμύρνα, (e ςακΙγι (e mtrk των ιματίων Gv } )hn βνρεων ελεφάντινων, εζ ων ώφζμνά^ <ίί ° f Βυγατέρες βασιλέων ον τη ϊιμη 8υ.7πνρεςηγιβα- ΰίλιοτα ομ δεξιών Gv } ον Ιματισμέ JidfflJcto (rf&fo- βληιΑμν πεττοικϊλφφη. Λ , i μ *(vaiGv βνγατερ £ ϊδε (e κλίνον Gv] 8ρτάί Gi. * άπενεχβήΰνταή ον άδφξβσζωη έα^άΜίασ·«,α^- §nG\) είς ραορ βα.οιλεως._. * όμτι ΊΖ6Ρ πάτερων Gv sfyvndymv @ ψί Gv, χα&- ςΥΗΓκς οωτ'ύς ωργρρ%ς (Μ ποίνό/ι τΐω ylw. 1 8 * μργ)£τγ8μ&} γ^ορόματς Gv cv tPcLvy νεα.. \; *<$^**" * ’ - - ^ ·.· -: λτ ; ; · -jv - : pofuerit fohtudmes m terra. , 5 (ompefiet bella vfique ad extremum terrai 9 arcum confringet {£/ concidet haflam ,ρίΜβτα comburet igni. *Cej]ate &cognofcite quoniacgofum Deuse exaltabor ingentibus , exaltabor in terra. * Dominus exercituum nobifcum 3 fortitudo noflra DeusJacob.Semper. •Ί * IC •m?’iw j? fiNii nsifpj; iViarba n wd : »ja tptpt ntaj/ n»?n yspi Ο’ϊώαηκα’π^κ’ώκ-Ώΐΐίτηδηπ 1 ‘ ϊρκααηκ 3 'pv’ »rfoi υ 1 ? 33 t?a «aj? nitas mr 1 ; rr? d 11 ta. niD]D nip-»nS nvraS * Sipa D’nb^ lynn ητΊίρ o»aj;n -*73 * * rSy Vvii -fra tnu p^j/ nin»-»3 * : nn > " ’ : n^n -73 1 ••r T : nnn eMpeefi wpijri a»g® ·οτ ‘ < ipy’ pNr-rnxunSnrr-ifci iiS~in3? * > : r~bp artK-itf κ : -ψϋ Sip?ninVnj?np 3 ο’π^κ ί — hy * < ! m vabab nat nat a>ri 7 K nat s I*· - -*·· : — : 1: - λ ~ -*· v: w ; - : Ssicn? ntpt α’Π7ά ρτκίτ- 'w 1/P V? 1 * -W' 3tt7 ovfrx o»ir^j/ anW f?a s » ί τ · v; a· ** ' *;i Ij- v :W7ptvtD3 narrbx vfoKajnabwatajpsHi * ■ -* /r ·>■ ; - *·· v; - T ··· ·■ ‘ · ·■ . ' ^ j ph^j;? ito yi toaja n’»i7K7 no '* 1; ·? : mjp—tjaV mata yp * rinutnVxntpsnNO^naimin^na* * *— -■ ·· y; >* ; A · rfT ( t ς τ ilenjs tnampts—inpiNrrSauiia^ij,·—ia > 1 » : 37 ^annpp ? ? ! 332?aS ΪΠΊ3 ΓΤή1307Ν3 onVx * A 1 * Vidori filiorum Core T/almus XLVII. 0 i Mnes populi plaudite manibus 3 iubilaU Deo in voce laudis. i 4 Quoniam Dominus altifjimus terribilis „ rex magnus fuper omnem terram. 4 4 Congregauit populos fubtus nos 3 tribus fub pedibus noftris. s 4 Elegit nobis bareditatem nofiram 3 gloriam ffacob quam dilexit. Semper. s * Afcendit Deus in iubilo } Dominus in voce buccina. 7 4 (anite Deo canite , canite regi nofiro canite. *' 7 * 4 Qua rex laudabilis nimis fin duitate Dei nofiri in monte fando eius. 4 Speciofi germine gaudio •vniuerfie terra 3 monte Sion lateribus Aquilonis 3 ciuitatula regis magni. Deus in domibus eius agnitus efi in au- x Hiando. Dinn 10 18 v *)8 'ΦΦφ ηΰπ anVg naiy jton Λϊκ ponriK^yu witrjpiD 11 ,'nv^ «οι Non sn 1 ?^ n^pp 11 itoi^TpnpVuyf j apyn nhVs ijtpn KTiyDaniNnx n3>. «inna 8 i^ypn 8 ’ony *73 ‘ ssnna^nnip^aijmn^yiinsip 1 ? 1 ' ’ το waihn K’opy sanioa 4 »3^1 *73 Sy 33 ·φα s^rri η$)ψ γ m 3 « 5 i tcnna^n ^33 κη^κ aap jppVyVQDindp^iniiprnp’ κψ-ιρρ n '3 misanapri^m nya) χήψΊπ s 1 tqSaininn k’dst Sy^panx 8 : ιη 3 ψ inarainadizonpinnu? : s33i^ S 33 w 83r?3 njdSn owj nSyn» 6 * j I-· ▼ T * * ; * T ««■» . · 'J 33 1 n 3 p' ; 'D 33 Sy 3 π'.α'η ι 7 χ ^poyS dS ysnSs φα 9 s 83 to8*73^3'nioipmauJNn^iiyasi'3^*73 s nHyn« NfnS p'n ^3 ^yi. t?y 3 « ip' 3 n pis "Π. oia*? 01133^ khVn 1 ? 100^01 xpy ninam «fppy no γη 3'δτΰ J t ntnpon'3 mo wn^n κηηρ oVpvPp sinS na^pi 'y an 1 j nnp ':pn ρη'τ ‘ry xnna^n nnp 1 1 ί ) iprh ynioptpN Νίΐηυη'33 Nin*7Nt + s «an saSon.Knnp wisxn.8*ntiJpi ρ'χη. κηιο synx'anj*73 nnn wpii Irtterp. cx Grxc. Ixx. p ^ a l. x i v r. ,Dmm * Venite tk videtcropera *Dei,qu£ po- s fuit procjigiafuper terram. < * * Auferens bella vfquead fines terras. « Araim conteret & cofringet arma, & icu- ta comburet in igne. manu s Vacate & *cognofcite, quoniam ego 11 *& fium Deus: exaltabor in genti bus^exalta- bor in terra. ' ■ ' . . ; r. * Dominus virtutum nobifcum, fufce- n ptornoiter Deus Iacob. - 4 In finem pro filijs Core Pialmus. * X L VI. ' , ^^Mnes gentes plaudite manibusfiubi - 1 late Deo in voce exultationis. * Quoniam Dominus excelfus, terribi- 3 lis,rex magnus iuper omnem terram. 4 Subiecit populos nobis,& gentes fub 4 pedibus noftris. *f»m 4 Elegit nobis hsereditatem * fibi, ipe- 5 ciem Iacob, quam dilexit. * Afcendit Deus in iubilo, Dominus in 6 voce tubas. * Piallite Deo nofiro piallite , pfallite 7 regi noih#> piallite. 4 Quoniam rex omnis terrae Deus,pial - 8 lite fapienter. » s Regnauit Deus iuper gentes,Deus ie- * det iuper iedem iandllm fiiam. 4 Principes populorum congregati iunt 10 cum Deo Abraam, quoniam Dei fortes terrae vehementer eleuati funt. 4 »PfaImus cantici filijs Core fecunda 1 iabbati. xxvii. Agnus Dominus &c laudabilis nimis , 1 in ciuitate Dei noftri in monte fando eius. *ι·«ώ- * * Bene fundata exultatione vniueriae 3 *mm terr$,* montes Sion latera Aquilonis,ciui- tas regis magni. 4 f 0 gH 0 - 4 Deus in domibus eius * cognoicitur, 4 [aw v r r ■ ’ cum iuicipietean?,. II II ‘Ϊ’ΆΑΤΗΡΙΟΝ. τ dv 6 . 3^3 * δ[εδτε ncq ιδετετά έργα %δ Βεοδ, et τεζ^,τα oJm της γης. ® * dMmc -αράν ττολεμοιςμε%& τ£ν πεζμτων τ* γης. τζ,ον σάυτζίψει ψ{ σουβλάτει θ7ϋ\ον, Βυξεύς κα- %καΰ<τειοντη)ζ).. * %ολάόατε ^ γνάτε,δτι Βγω ειμι δ Βίος, νψωύήΰ* μομ ον Ζης εΒνεσιν, νψωΰήβμομ ον τη γη, κυζ/,(& 7 zh δαυαμεωρμεβ'ηυϊψ, ώντίλητΑ&ρ ήμ^ϊ 6 Bsog Ιακώβ. 1 Έίς r τέλος χζτερ τάν ι[ά κορε ψαλμδς. μς. 1 * Yld/jra τα έθνη κ^τήτατε γάζ^,ς , άλαλάζατε τά Βεά ον φωνή άγαλλιάαεως. 3 * οτι κυ&(& > υψις& ,φοζε^ς, βασιλάος μεγας πατούν τίω γίυυ. 4 * χζτίταζε λαχς ήμΊν , 6 έθνη \}m άντ πδδας ημψ. s ■ 1 3ξελεζ,α% ημΊν τ\ώ κληρονομιάν εαυτοί, τΐυυκαλ- λονίίν Ιακώβ, lw ηγάπητεν. 4 * d /δεβη ο Βεος ον αλαλαγμέ, κυ& & ον φωνή ΰάλ τπγί&. 7 * ψαλατε τοίθεοίημ^ϊ, ψάλατε, ψάλατε τάβα~ <ηλά ηυψ ψάλατε. 8 * οτι βαοιλάϊς πάτης της γης ο Βεός, ψάλατε σανετάς. 9 * εβατιλευοΌν ο Βεος 3Jn τά έθνη, ο Βεος χάΟη) ς$ι Βρονου άγιου άυιίί. ο * ίψγοντες λαώ άαυήχΒνταν μψ %<ϋ βεοΰ άβξμ·* άμ,οτι Βεοΰ® κζμ,Ί&ιο] της γης σφόάζμ επήρ- dvcrav. * Ψαλμος &3ης %Ίς ψΊς κορε δεύτερα (Ταζ^άτον. μζ. > * f Μεγας χυζ/,φ’ ψίι αϊνετς τφόδζμ, ον πόλ{ %$ Βεοδ ή ον opei άγίω auri. * Αο&ζω άγαΤλιάματι 7τά<της της γης, ορη αιών τά Ώλευρμ βορρβ, ή ττόλις βαηλεως μεγάλου* 1 δ Βεος ον %μ,ς βάρεσιν αυτής γινωοχε), δτουν φντι* λαμζάμψ) αυτής. # * CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. * Ambulate, videte opera Dei, qui pofuit vaftationes in impios terras. “ Diflipac bella vfque ad extrema terree: arcum confringet,&comminuet haftam, fcuta rotunda comburet igni. "Difcedite ab acie belli; Sc aduertite quoniam egt> fum Deus altus inter gentes; altus fupra incolas tetfte. 11 Verbum Domini exercituum in auxilio noilro; fortitudo noftra Deus Iacob in a:ternum. 1 Ad laudandum per manus filiorum Korahh Hymnus. psal. xlvii. * /Λ Mncs populi plaudite manibus cum gaudioj iubilate coram Deo in voce laudis. 3 Quoniam Deus altiiliaus terribilis eft, rex magnus fuper omnes habitatores terrae. · * Occidet internecione populos propter nos, & gentesTubijciet pedibus noftris. s Compl?§ebit fibi in nobis,vt iure haereditario poilldeamus haereditatem noftram, domum fanduarij ,glo- riam fortitudinis Iaacob quam amabit femper. d Exalcabitur nomen Dei noftri in iubilo.Dominus in voce tubae; 7 Laudate coram Don^no laudate,laudate regem noftrum laudate. 8 Quoniam rex eft fuper omnes habitatores terra Deus: laudes dicite coram eo cum intelle&ubono. 5 Regnat Deus fuper omnes populos; Deus fedet fuper thronum gloriae fuae. 10 Principes populorum congregati funt: populus fidelium Deo ipfius Abraham , quia Domini funt clypei terrae, & fupra illos omnes vehementer exaltatus eft. 1 Canticum laudis per manus filiorum Korahh. psai. xlvii i, * ίι r Agnus eft Dominus & laudabilis valde in Iertifalem,ciuitate Dei noftri, monte domus fanduarij ipfius. j[Vx 3 Pulcher vt iponfus, gaudium omnium habitatorum terrae, mons Sion, qui eft diffufio Aquilonis,ciuitas regis illitft magnis 4 Deus in palatijs*fuis notus eft potentia. Hh 2» Sty βΏ ο^πη ; nrv voy nyis tus Π 3 ΠΌ ,τ ; - I ; *τ Λ -: | · T ; -I -"· · /i. i r-nSvs 7’π αν omnx min ' |t ·· - · at -•'t τ t τ :i ί EWIf) nVJNI 13^1 D Hf3 ΠΤ}3 rninr _ Tj ;3 w\vn $ ' wyop wn*? * iSix;— ij; ΠΜ 13 ’ a^riSa wriStf tjd πμο? :nSo : φ:>>π xipb qipn cr nStf wpi p^-nyjrS^nSnn$ a»(fy*:jpp? ■ii r·· έ jo II ? njn; nisa πλμ^ττι 'ΠΡ©? (·.· ■» : * : pTVwa riab m&>pmrwi3b ψφ Γτνηι jpianapa nSiiS ‘aioS wtf 4 ipin^iiiSrmi mrw mn lyipSii/ wriStf a>rbx 1 n? ό 4 :nip*^g 130 : Tipjo rnp~*33S 1 njbaS * —*73 U»!NnC 3 OJin~S 3 nift“ 1 J>aW * ▼ · ··; — ft* - t· t i i* :iSnw> VJT ·· ; i !)1UN11*C?5?7n’ ff»R-m-DjStm 03-05 ‘ i nuon «s 1 ? nommoamsn» ’S 4 / ; -* · v t 5 a ; t i, ! >ΠΤΠ 71333 ΠΠ3Χ »2TK bVOl ΠΒΧ s I ’ f · · ; s -■ : v λ* ; ·*: -*τ * j ·*·.· - : asp» npgfij? jn >a>3 xtk i—ipS 4 : ibVnn* oiw 3331 aVn- 1 ?]; ο’ποοπ 4 |τ - ; · t 0* T «* ; at ·· j · · o»riW? ϊγρ-κ 1 ? e?»m ms* rna -*6 nx 4 *· ·· |i·· · λ· jv;· t irisa ; nSiyS Sini ϋψ& pnp y_i \ 4 : nmn mxv *6 f»A ύιιτ w 4 -|T “ -v ;♦ o t -av ▼. > IO ii 11 IO PsalteriynI. Ti*anflat.B,Hievonyi s 4 Quia ecce reges congregati funt 3 "Venerunt b fimul. *fipfi bidentes ftc obfiupuerunt 3 con- turbati funt ^admirati funt. 7 4 Horrorpoffedit eos 3 ibi dolor quafi parturientis, s vento Vredinis confringes naues Thar- 9 fis. 4 Sicut audmimus fita vidimus in duitate Domini exercituum , in duitate < Τ>εψοβήι < 2 )eusfundauit eam vfque in atemum.Semper . 4 Mf mauimus Deus mifericordiam tuam in medio templi tui. 4 Secundum nomen tuum Deus 3 fic laus tua nafque ad extremum terrae ; iufhtia repleta efi dextera tua. 4 Latetur mons Sion 3 exultet filia f uda propter iudtcia tua. i j 4 Circundate Sion (cfi circuite eam, nume-> rate turres eius. 14 4 Tonite cor vefirum in moenibus 3 feparate palatia eius 3 nst enarretis in generatione nouif fima. 15 4 Jjjhiiaipfe efi Deus Deus nofier in feculum (efi in perpetuum : ipfe erit dux nofier in morte „ t 4 ViCiori filiorum Core Pfilius. x lix. x JS^Vdite hac omnes populi , auribus percipite Vmuerfi habitatores orbis, i *Tam filij Adam qtjdm filij viri,fimul diues & pauper. 4 4 Os meum loquetur fapientias 3 & meditatio cordis mei prudentias. i 4 inclinabo ad parabolam aurem meam aperiam in cithara amgma meum. 6 4 Gguare timebo in diebus matis ? iniquitas calcanei mei circundabit me. 7 3 Qui fiduciam habent in fortitudine fua 3 &in multitudine diuitiarum fuarnm fuper- s biunt. 4 Fratrem non redimens redimet r vir 3 nec dabit Deo propitiationem pro eo. 9 4 Et precium redemptionis anima e orum 3 O* quiefcet m fecula. 10 4 Etnjiuct vitra in fempiternum 3 non vide - bit intentum. oum Ϊΐ 3 η*|ηκ syu 7 : ipny ijs iVnm* Nniifii» hv_ mon wpin iim pvx 6 i *nri3 ^gnnx «oSo nh nm 5 »9?n K*jn? p-nHs pip»i 9 j own m mhx ignn m oij? \q ανκ γπ nnp nnn | ’ \ rnV^nns yn ΝΠ’ηΐ pn swm IO φο^ν 'oSj? t?> cn*ij?anisai:”n p*nn»n» 3 is^’J 3 ^ 1 . 0 ’ 11 t xfio ψρ n^n yyow γη $ * 1 ΠΠΝ ni 1 ?sn^njatiVyHoasniDiSa^Spaa^.W ' l4 s’NrpVup«on^nim pfi fi&ps ' l3 '' lymhma ! kj^b >oi»a sM-iaT sin vfiiv 'Qbyh&am rrrnm nwa n»nioui wn?» nhSs njih m oris 1 s BO nNonptD^mnmV J tsvnsnn^ainwssjooy^s^sQjinsiy^ 1 iSinnatfnnnjpijaapn^^snaB 1 ; 1 npnniss^aannsoS ^ υγκ s^pS s j ωιο φ ninisjripan bSa\ws ' 4 ’nsarsnn?ap^K m :ρηρηψρ pnnpy rny»apai p'n»oaa ‘tj? pxpnnoa 7 tfi nmg υηγο ηητη ί? rnbs am mjtottavq irns πο'^βο Nnainn^a 9 tnopnasr^sSin» ώ) Ny^Nnaapn^pipgs*?s^Bo^nins’ 8 f : oSyV ρίρηυρ.ρ ηηιΒ’ρ pioa’) 1 Interp. exGriec. jxx. psal.xl viti. 4 Quoniam ecce reges terne congrega- s tifunt, conueneruntinvnum. a ^ 5 9 5 Ipfi videntes iic admirati fun^cotur- * bat^unt,commoti funt. 4 Tremorappre- 7 hendit eos. Ibi dolores vt parturientis. 4 In /piritu vehementi conteres naues s Tharfis. 4 Sicutaudiuimus,fic& vidimus. 9 in ciuitate Domini virtutum , in ciuitate Dei noftri. Deus fundauit eam in arternu.. 4 Sufcepimus Deus mifericordia tuam 1° in medio * populi tui. * Secundum nomen tuum Deus , fic & laus tua in fines terr£,iuftitia plena*dexte- ratua.' * Laetetur mons Sion,&exultent n filiie Iudaepro.pter iudicia tua Domine. 4 Circundate Sion, & complebimini eam,narrate in turribus eius. 4 Ponite corda veftra in virtute cius, & 14 diftribuite domos eius , vt enarretis in progenie altera. 4 Quoniam hic eft Deus*nofter in ^ter- 1 j num& infeculum feculi; ipfe reget nos in fecula. 4 In finem filiis Core Pialmus. 1 * # XLVIII. A^Vdite haec omnes getes, auribus per- 1 cipite omnes qui habitatis orbem. 4 Quique terrigenae & filij hominum, 3 fimul in.vnum diues & pauper. 4 Os meum loquetur fapientiam,& me- 4 dicatio cordis mei prudentiam. 4 Inclinabo in parabolam aure meam, s aperiain pfalterio propofitionem meam. 4 £ur timebo in diemalaiiniquitascal-« canei mei circundabit me. 4 Qui cofidunt in virtute iua, & inmul 7 titudinediuitiaru Tuarum qui gloriantur. 4 Frater non redimit, redimet homo, 8 9 non dabit Deo placationem Tuam. 4 Et precium redemptionis animae Tuae, 9 &*laborauit in aeternum. - . 4 Etviuet*in finem, non videbit inte- ritum. 'F A Λ T Η PI Ο N. μί&ίρμήηνσις itHi o. $6$ 5 ‘on tix (?) βασιλείς £ γης cmvn^dnaw ύ)ήλβοσαν 6 ‘ αυτοί ι^όντες χτως εβούματσυν, ετεμαχΰησ-Μ 3 erct 7 Afodyifav. ώτζβμος επελάζε% αυτών. mei Μες.ως ζ%κτχ(τκς' * bv πνΰοματι ζιαίω σζωτξμώγεις πλοία θαρρείς. ρ ' χαβάπερ ήχχταρβμ,χτως έ είδ'ομαν · bt π ολ« xy- eioy τών $ιυυάμεων 3 bv τϊόλα β&ώημ)^ΐ. ο βίος εβψί~ λιώετζναυτίιυ άς τι> αιώνα. * ώζπελάζομεν ο βεος τ ελεός Ου b μετω S λαχ 0υ $ * φ τ ονομά βυ ο βεός , ζτως κ) η αίησίς Gv effii rd πεςμώΟ ώ γης , δικαιοσύνης πλήρης ή δεζιά Gv. * άήφξμνβήτϋόορος σιών 3 (c αγαλλιά&ασΌλ) ai $νγα τερες ώ ιονώοάας rnxcv τών χωμάτων Gvxvgjis. ι ϊ 3 * κυκλώσατε εηών,χ. πε&λάζ.ετεαυτΙιύώ>\ηγήσ'α$ϊέ πνργοις αυτής. 10 I X I 1 CV 14 •ι bit « Adhuc *βε£τε τας χα/ρ§ίας νμίγΐ είς τΐυυ $ιυΰαμιν αυτήζς έ χαΟ'ώίελε&ϊε τας βαρείς αυτής 3 όπως 4ο άΐηγήσ'η^'^ eigfysdw ετεραν. ij ' * ότιχτςεςινο 3-εος ήμ^ΐεΐςτν αιεήυα (c εις τν aicUva $ αιώος· αν τς ποιμανεί ή μας εΙς gEt αιώνας. ι f Σιςν τελ&'&ΐςψΐς χορζψαλμός. μη. ι * Α ’χχτατε %$·τα πάντα τα εβνη&ωτίτα&ε πάστες οι χα%ιχο$ντες τΐω οιχουφρί/ν. 3 * οίτε γη $υέϊς δ qo) ιών φύ^ρωπων, 3πι%αυνπλχ- σιοςχ,πενης. 4 * τ ςόμα μου λαλΜ G(ptow } έ ή μελετη ώ χοαρ ¥ιας μου υνΰεσιν. j f χλινώεις σ^μζολίω τ χς μου , όμοίξω ψαλτη- &ίω τ° <ντζβ£λημά μου. 6 i ινάτι φοζοΰμο] bv ήμερα πονηρά . ή άνομία ώ Βέρνης μ* χυχλώτει με. 7 * (?) πεποιβότες τη c> ινυαμεί αυτών 3 nctj Sm τώ πλ)Μ πλώτου αυτών χαυγώμεμοι. » f αδελφός χ λντςοώται 3 λυτξώ0ε τ )άυ3ρωπος 3 χ Ταχτεί τώ βεώ ε<ζίλαιτμα εαυ%ώ. 9 * xgij τΙΛμΙιυ ώ λυτξώσεως ώ ώγνγμς cm $ , (£ όκ »3 5 : nS*n ηηπκ 1 ? «τρηηίί» fTjTVfr capijiw? n'rti?V oo^> : rnlanx »?ζ αή twa wnj? : ία·;? Γ 10 ΠΜ bwi ip ,’3 o^l * iJh» 0 ΓΡ 23 1 οήηΠΝΙ inS *?03 03 Π i~l! * - ‘ s i—tSp 03 vn>i agonia iiw Sitw 1 ? '^»3 : h Sata *?is« mSaS tmsn apaS 'onw * >jnp> »3 bW vams rma’ dwk-ik s " ' ; J ■' ‘ ‘ trnbp iWaaiannan^awwTtfp-^XTrrW * l ·* - ; v·* * ή* >· · f r t m iTTDamnK τ V&6Van np> inioi^S»a * ** j ; -T-; - »····■ ft - 'I- · ° | !Τ^ 3 ’Β’η'θ:ρΐ>ίΤΙ 3 η’>Π 3 ΐϊ? 3 Γ ’3 J -iST itb nsr nj/ viti 3K τη —ly Kian * nw injrji mari?? Waj j>3» &6i-ip’3 οηκ * 3 nin?C3’ri l ?s‘bx^DNSaiatp * niiaa-n/iyp^-miaa^-irvsnpnaa·] i ipjnn »§>-bTapp^p 1 baxn visb-m @irr—Wi .wnSx tfc’ * nxamjncav^noi - j ; ; · ♦ · ; .p t Krtr-SKi^pna»awn--^ snp' 1 !ippp^> : rnnSi? >nna >ma »tdh ^tsbx * 9 -*!» *· ^: y · ; ς·· : a» · *' : · oaip O»nSK~»3 ιριν dw rran * ^ « y· · j A · · γ ··> .•nSoNan -|a ^r-^rap* 11 II 1 « 1 7 I? ιβ £1 p s A £ τ E r i v m. Tranflat.B.Hierofiy. * £«/» Viderit fapientes morientes; fimul cinfipiens &* indoSius peribunt derelinquent alienis dmitias fuas. 4 Interiora fua domus fuas in ficulo , tabernacula fua in generatione (dfrgeneratione: voca- uerunt nominibusfuis terras fuas. i j 4 Et homo in honore non commorabitur $f- milatus efi iumentis ,(efi ex aquatus ejl. 14 4 Hac ‘-via infipientia eorum: & pofi eos iuxta os eorum current. S em per. ij * Ghtaji grex in infimo pofiti funt y mors depafcet eos , O fubijctent eos rebii m matutino ; & figura eorum conteretur in tnfirno pofi habitaculum fuum. i e 1 Verunt amen Deus redimet animam meam de manu inferni, cum ajfumpfer it me. Semper. i 7 * Noli timere cum ditatus fuerit Vir: cum multiplicata fuerit gloria domus eius. 4 Nec enim moriens tollet omnia : nec de-* fcendet pofl eum gloria eius. 4 jihiia anima fua in vita fua benedicet: φ* laudabunt te cum benefeceris tibi. 4 fntroibit vfque ad generationem patrum fuorum: mofque adfnem non videbunt lumen. 4 Homo cum in honore effit, & non intellexit'. comparatus efi ium entis, (efr flebit. 18 r 9 Pfalmus zAfiipb. L. ...... c ~^Ortis Deus Dominus locutus efi, & voca- uit terram 3 ab ortu Solis vfque ad occafum eius. 1 * De Sion perfiblo decore Deus apparuit. } 4 Veniet Deus nofler 3 &* non tacebit s ignis coram eo vorabit , & 'tn circuitu eius tempefias valida. 4 4 Vocabit colum de fur fum; e> terram } vt iudicet populum fuum. 5 *Qngregate mihtfanSlos meos , quiferiunt paSium meum in facrificio. * * Et anmnciabnnt cah iufiitiam eius; quU Deus iudex efi. Semper. 7 4 Audi, popule meus , φ* loquar fiffrael 3 ®* tefiificabor in te : Deus Deus tuus ego fum. Diam II *z ifinuiDo t^TO 1 ? r>p#] γη sin? oinua pj-inoi &uy 3 snin'o pnjffj sytcn »o»3n »om ns ' tnmujra Kl 1 syis m ai«>i^‘iSioosnnvriVitirasf d? poip» £7$ piit» ρηιΐγι^ nm j nj^KQ^pwaonopani|tna^pnfiiD 3 ipnV κζηο?» m; iinqns- \y\ ' I4 1 finn» io^tK\V?aa ip oamanbn^n^aVioo sjynni prn inVai’snjpp nani paVipipi Kjjyiynf snioS sjy γη" r ™ 1 Tnsisp^yanfpSin 1 ?03iaiTn»n]nisaiispamip ηρϋ: pns»snSsana i6 \ ηΛπ smotin»ainaiVan? am 19 ini^sinnnanin^sSisHiaaptnnioasbDm lS ': ηη»?*ι,γκ Woms^ainriyjesis‘mii? κί 17 ' » 0^7 K.W 11 pnpnns *n ny K»pnr! pn^DiSiyn 10 'qpijj rnVaS aW ctfitc ^nt»r^n?nn wna n^aa 3 i mhh nntpsi nyyVi ^nns nnj?) mp^ntpsa j»aj» kSi ’ητη^ι jpn tamtt n? 11 :iiim popj s 1 ? γ p^y HSao 1 1 rubjjp nyi κψοψ nripo syis ιινφ : si|Pi n^snap hSg m sa>pn πγ. Sy sniiauin 1 ' * npy nwjrns ipypVpiTr^ s*7i san^i iw Kpisan αή pn 0 » 5 ’ pVam κη\κ iTjf»0n»pa ipnpi pW xdrsj nsna *7y in nncp 1 ? yrhp ahyha sono ήρφ n.jp» 4 ‘ 1 sinV sViyVyijfym n^.mm -mm anSyn»nio*}j? ttnm anDTspiin fim p3n>j ^ 1 ippynwKnnt» ί0 ?βΐ p»j?nuin;pnrpi’ 4 ?ira? ' \npy \ «o^^inih tpn« 11 ΙΖ "/«is Iirf.iod. ο Ihterp. exGrsec. ίχχ. ps al. xtrx. * Ciun viderit iapientes morienteSj fi nnil infipiens & fiultus peribunti & relin- 0 qtient alienis diuitias fuas. *>Et iepulchj^a eorum domus illorum in aeterrtum i^tibernacula eorum in progeniem & progeniem ·, vocauerunc nomina fua in terris*, * Et homo cum in honoreeilet, no in- * j 3 * tellexitrcomparatus eft iumentis infipien- tibus, & fimilis fa&us eft illis. 1 Haec via illorum icandalum ipfis: & m poftea in ore fuo complacebunt. * Sicut ouesin inferno pofiti iiint,mors h depaicet eos: & dominabuntur eoru iufti in matutino,& auxilium eorum veteraicet in inferno^ a gloria eorum expulfi fime. s VeruntamenDeus redimet animam meam de manu inferni, cilm acceperit me. * Ne timueris cum diues fa! orefa πλντήσ-η djjfym φ-ν j όταν rfM·* S iwOn ή Ι&μ £ οίκον άιπ$. * * οτιβροντά )hn$i>wmvatjvv Ανψε^)τά ’ύοζ (TvyκcέGβγ)Cκ} ωΐί 4 ” h'%a άντά. * οτι η cu/fif caj γμ ζωη άυηί &)Aoyy3-YiQQ f ϊζoμoA$yγιGίτcu Gi όταν dycdlwng djjnd- i eia-zASSQzj Βύύς ymoiq franpm ώπ£ζως(άάν(&’ ch o\pQ φάς. dd$p6)7r(§ J c 4i τιμή m fi dvvhKzji^Kmuz^A^ %ίς κϊΐωζσι %ϊς ά/)θή%ς, %t/ ωμοιωδν ouvZfa ΨαΑμος τά ά&άφ. μ$τ, θζος 3-ζάν χν&& ϊΑαΑΥιΰά, χομ imAtTSliiuylw· ^73 d/jaZ>A'Jv yiAiov μζχ&ι οντμάν. * c /κ σιάν υι $]- 7rpbcict $ ώξΟΜνί&ς MJtd. * 6 3s ος ζμφίωάς 3 ο Β'ζος ν ; ψ %cq '0(zjfym7TYiQij‘ vrfy ενώπιον ckrd καιη StiCO» ^ ΜκΑω cum?mTcuyh οίφοάξά. 4 <®OoKaAiQt) τν ύζμνονάνω, ^ tIw ylw§d\a- apJvaf τν Ααον αυτά. * inwayayZTi αυτά %υς οτίονς αυτά, dns diaTi^z^ng τνν dia^mlw αυτά $ri Svsicug* * ddayfeAofim ® ύζτμ,νοί τΙωάικαιοΰΊΐυΙω ώηά, οτι ο fiso? κ&τνις \ςιν. * movGf Ααόςμον ψι ΑαΑΥίσίύ Gi Ιτζμ,ΥΐΑ, %t) chet- μαψνξβμαί Gi, ο fig οςο^ίός Gvd^izym. ·'* CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. "Quonia videbit iapientes improbos qui morimur morte fecuda,& adiudicatur gehennae,vna ficut infipies & ftultus pcribut,& relinquet iiiftis diuitias fuas. 11 In domo fepulturae fua; habitabunt in aeternu ; & no refurgent de tabernaculis fuis in generatiotts generationum, quoniam ftiperbi fafti funt,& compararunt fibi nomen prauum fuper terram. 1! Et filius hominis peccator,in honore non cOmmorabi- tur:alfimilatus eft beftix ftupids. M Hanc viam illoru accerfit ftultitia ipfis,& in fine eoru,ore fuo palam facient peccata fua feeulo ven- tuto. 15 Sicut oues,morti addicunt iuftos,& interficiunt eos, & conterunt pios; vt feruiant fibi, &redlos infuper. Promcrea corpora eorum veterafeent in gchcnnajquoniam extenderunt manum fhnm,& deftruxerunt habitationem domus maieftatis eius . 16 Vtique Deus redimet animam meam a gehenna,quonam docebit me legem fuam,& inducet me in parte fuam in feculum venturum. ‘ 7 Ne timeas, licet diues fit homofiicet crefcat gloria domus eius. ‘ 8 Quoniam nequaquam m morte fua portabit omnia, nec defeendet poft eu gloria eius. ls Quoniam anima eiu^in vita ipfius benedicetur,&confitebuntur tibi iuftij quia bene facies colentibus coram te. A" Ingredietur memoria iuftorii vfque ad generationem patra eoru: improbi vero in fecula feculora ηό videbflt litme· 11 Homo fceleratus in tepore,quo fubfiftit, nec intelligit: cum remouetur gloria eius, coparatur beftiar,& redigitur in nihilu.; psal. x. ‘ Hymnus per manu Aiaphv F Ortis Deus Dfis locutus eft a principio: & vocauir,vt faceret terram,ab Oriente Solis,vfque ad Occafum eius. 2 Perfe&to 8c initiuni creationis fcculi de Sion: & inde perfeda eft pulchrirudo eius; Deus apparuit. J Dicent iufti in dieiudicij magni: Veniet Deus no^ fter,& ηό filebit vt faciat vltione populi fui: ignis coram eo inflammabit,& in circuitu eius fufflabit turbo vehementer. 4 Aduocabit angelos excelfos fuperne,& iuftos terra: inferne,vt diffundat iudiciu fuper populum futuri. ’ Congregate' mihi fandos meos,qurpepigcrunE paftum,& firmauerunt legem,& operam nauarunt orationi,qus fimilis eft oblationibus. 4 Narrabunt autem angeli excelfi puritatedS cius; quia Deus iudex eft in fecidum. 7 Audite popule mi, & loquar; Iftael, & tcftificaber fibi; Deus Deus tuus ego fumi. Hh 4 §6$ 3 Ο’^Πη nuV .rpriSii?! ηπ’ρίκ rpnaH?!? «S i ΤΒΠ i - T : a>Ting ^’ίι'χ^Ββό is 3 |n»|Df^Nt 6 : {i^-n-inamana^rin^n-b?’)-’? ‘ '{naj? ήψ rn anil 5 |υΗ ?3 'WPZ ’ Varn ’?->3 ~b ιηκ~ί6 3 ΐηκ~α 8 1 C IX inWJ? ΠΖΠ1 C 3 ' 1 » 3 K 1 ϋ 3 Sai^n 13 IO II IX ! nw ! ηηι? caWi ritin d^SxS na ? 1 >4 s :» 3133 ίη%?ΓΙΜΓ-ί^ 01 » 3 », , >pnf pb^-noainbx^DNT^Sl * q’ 3 ->Vj?’nn 3 &«!yri! i nr? winwa nsg» nnsi 5 o*a&ua ojniaj? prn 33? η’κτπκ * ! r-ip-ip TpsnsJittm nina nrw ts 5 : >arjnn -ann ^rixa awi * s Γρ’πκ'Πΐ’π )jvi|n>infnnni wt” qWJ? 1 ? Π 3 ·^Ν 1 ή[ 1 > 31 Κ φ 33 «in tpuipa m^rorriii? tg-ura * ushifc qw g};uq» niin nai* : S>sp KJ : niV mora nsanS * |· * : ' :·-··-; - Νί3“1ϋΝ3 &033Π ΪΓΤ) V7K~X133 8 ' !JI3]£m3. rnna trana iis rpcra α>φχ >μπ 8 *J I 6 1 7 18 19 i io II 16 17 13 • yym j *ηπο ’ηκϋπσι >τιι;ο waa ram .,... t Λ* -S ·· PSALtERiVM. Tranflat.B.Hieiony. 8 * Non propter viciimas tuas Argum te, & ■ .holocaufia tua coram me fiunt femper. 9 4 Non accipiam de domo tua <■vitulum } ne- que degregibus tuis hircos. 4 Mea fiunt enim omnia animalia fyluarum 3 pecudes in montibus millium. * Scio omnes aues montium, fifi vniuerfitas agri mecum eft. 4 Si efuriero , non dicam tibi·, meus efi enim orbis 3 & plenitudo eius. 1 3 4 Nunquid comedam carnem taurorum, aut fianguinem hircorum bibam? 14 4 fimmola Deo laudem , & redde cAltiffimo 0 •vota tua. s Et inuocame in die tribulationis : liberabo te, φ glorificabis me. *fmpio autem dixit Deus,Quid tibi eflcum narratione praeceptorum meorum, yt afifiumas pabium meum in ore tuo? 4 Qui odifii difciplmam , & proiecifii Verba mea pofl te. 18 * Si videbas furem tconfentiebas ei -,φ cttm adulteris erat pars tua. 1 9 4 Os tuum dimififii in malitiam , & lingua tua concmnauit dolum. , 4 Sedens aduerfus fratrem tuum loquebaris , (fif aduerfus fhum matris tua fabricabas opprobrium. 4 Hac fecifii (efi tacui 3 exifiimafi me futurum ftmilem tui. arguam te & proponam te ante oculos tuos. ' fnteiligite hoc qui oblimficimini Deum ; ne forte capiam 3 nonft qui liber et. 1 3 *Qta immolat confefifiionem,glorificat me: & qui ordinat viam , ofiendam ei fialutare Dei. p s a l. i r. 1 4 ViEtori P fiximus Dauid. 1 4 Cum ruemffet ad eum Nathan propheta quando ingrejfus efiad Berfabae. 3 ] S^fiferere mei Deus fecudum mifiricordiam tuam 3 iuxta multitudinem miferationum 4 tuaru dele' iniquitates meas. 4 Multum laua 'me ab iniquitate mea,&.a peccato meo munda me. 10 11 omn p-nb soi» Va >jrn y»aT| «lini pan n;ya jau NiiamV nanyi ; sinin nr n Sa pns 1 ® " i maarjaayo 11 i 'miPjiaoKaa pnaai paiy nu_Sa ’oa^ 11 biaa 14 f i iotj? synaipii K^naa·» noti fnanaa nnaj aba nSaj? n 1 ? mmj?o m anni soi> p 13 isnn^oi miN “jnpuiN Ni?yi κρτη’ρι^^ι:! 15 ι κητρρ ’Tpa niiJiijniJ n^yV ρΗψι κηιτη npaja w οιρ, ηιψηηη. Nttha i “jos fiv vpip.iainypba ’ρτηι ’p’p lynbpS -) 1 ? nn ion Niipa fixm xnnn iay nVi sjwiii 15 ι υηρρ ηρ*?ιη Nnnb γρνζ cayi nnna snpnii Napj t?n>pn px 18 i ^jinap »pans sripVpi Ν’ρηηι* Nnupap n;pp nisn 1 ^ ' jvpiiTOn^QiNipaNaiaianpn^nicaann 10 j aVa^a n jaaip ’νηψρ*? nnb\i ijds 19 ^)3ppa,Nijpp yians ui . Gt όμοιος. £λιγ£ά> \ t r Γ> ^ ■ ; (τωπον m τας αμονρτιας Igv. ί * owjsts όη %?άτα ζάάιλοΛίΟανόμεροι $ 3-soi, μη* ποτέ αρπαπη ,<&χμη η ο pwpSjv &. 3 4 bvola aiv ενεως $ άζατζι μεβε ο/κά ό$ος η $άζω cw* τά Τΰ'ωτηβΑον μ%. ι 4 2ϊς τ τέλος ψ αλμος τάάανίά' 4 & τάείτελ* t ύάν βτζβς αυτόν νάόαν τον ί®ζβφήτ1υυ } γινίκα είτ- ήλθε βηρταζεε τΐυ yjvcuKa όρίου. ν. j 4 Ελεητόν με ο θεός φ τό μεγα ελεός Gv , Το πλήθος τάν οικίιρμψσ"ό εξάλειψαν το φόο'μημάμχ* 4 *οΡΐΐ7ίλ(ίον πλάνον με 'άπό $ ά^ύμάας μα, ^ Nw τη<% αμαρτίας μον καθά&(ίό$ με. χι ° Λ CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. * Non propter facrificia tua qure non iacrificafti mihi in captinirate corripiam te, quia holocauftomata qu;e obtulerunt patres tui coraml me funt iugiter. s · ; - ,r s “ : inia?» i T pnn »njwn »γΛ>ν d^hSkowd »37wn 4 !>··- ; ft-“ τ : >" ■: · v:i · ■■■ · ·«" ' ~ , qnj?iS’iiVi ?7 !>a»»s?nnan»nate» »aix * , j · - . »T ,· " j- τ ; T -:l . : ιτηη t 6 nSip nans? na? yenn-KVo nana? nawaS mawa nn ο»?? 1 ?» »na? r·· i' ; j t ·· · ·· > τ τ ; ■ - < · ■.: j·· ; · innnxra™ (· : ·* ‘ « nisin rtnh ?i>rr»N »3 Π 3 >υ>η 4 ·.·;·»*· ϊ |; ; - k , - - J C37tf TV •|T T · iSi?’ ?NiS>Va? nSiy pnr»na? ysnn ?n* » iana^nara-Sj; aa ' : tiS S’3t£?o niycb 1 xa?S nax»? τι mb na»? ibnxn asm waa * Jf A V i — / τ J V · . -; τ — * ; ' ' : ·Λη»πκ n»a-bx n?n O t ·.■ r·· * -: >·' S i 14 Π I 6 «7 15 1? 10 21 PsalterIvm. Tranflat.B.Hierony. j 4 Quoniam iniquitates mea-s ego cognoui,(ffi 'peccatum meum contra me efi femper. c 4 Tibi foli peccaui & malum coram te feci, njt iuflificeris in fermonibus tuis, e> naixcas dumiudicaris. 7 4 Ecce in iniquitate conceptus fum Λ φ* in peccato peperit me mater mea, s 4 Ecce enim 'veritatem diligis , abfconditum φ arcanum fapientm manijejlofii mihi. 9 4 a Afyerges me hyjfopo (efr mundabor: laua- bis me } & fuper niuem dealbabor . 10 4 Auditum mihi facies gaudium & Utitiam , yt exultent offa qua confregifii. 11 4 Abfconde faciem tuam d peccatis meis, omnes iniquitates meas dele · 1» 4 (or mundum crea mihi Deus,& ffiritum flabilem renoua in uifceribus meis. 13 4 Ne proijcias me d facie tua , & (f iritum fancium tuum ne auferas d me. '4 4 T^edde mihi latitiam lefu tui 3 ffiritu potenti confirma me. 1 } 4 Docebo iniquos <-vias tuas, (efi peccatores ad te reuertentur. 1 « 4 Libera me de fanguinibus LDeus Deus fa- lutismea:laudabit lingua mea iufitiam tuam. 1 7 4 Domine labia mea aperies , (efi os meum annuntiabit laudem tuam. 1 s 4 Non enim <~vis njt yiBimam feriam: nec holocauflum tibi placet. »* 4 Sacrificium Dei fiiritus contribulatus, cor contritum humiliatum Deus non defii- cies. 10 4 Benigne fac in ^voluntate tua Sion » nat adificentur muri Hierufalem. *Tunc fuficipies fdcrificium iufiitia,oblationes holocaufla : tunc imponent fuper altare tuum vitulos. PSAL. LII. t ZJifiori intellecius Dauid, *]Cum na em flet Doegfdumaus & annm- ciajfet Sauli , dicens ei : Venit Dauid in domum Achimelech. 1 1 DMin Λη^^^ο3^1^^3Ι9ηΊ3ϊηο^^ιη50 , Τ!ΐη , 7η , 7^ο·ΐ}3ΐ t κ’ηπη nno am 5 κΛϊίοψαη $ 3 a κηηη soifiip νπ 8 j» aiii»p. 3 pqn»sqsfjainaiwsnao 1 ?‘•50 'n.V 7 ' 1 piri*i?w njnN «Λπμ yaqinn »ais 7 snnin oopo sawgia Kasgp pSy smm ψ ?ioi «na iSynn ' 9 1 oaypnn «noan fi Ί’Ι? fi. \'j ! ’DP rnSai ntno rjsx pHo 11 1 rpsdi Ν’οιρ nnnatcn jyian νπ^πνι nnn ijjypun 1 0 *fi 14 «’ 3 opHpn fi nsiajnniqoipfo»n»piVpn fi' 1 *' ' ’! fipm rnnnrjnSmanr » χφχ SiDppipwmf 16 1 p^n^oip νηπώ 1 ? fim 15 1 ^papn Nn-mj “JDniS 18 ι^ηηιψη υηροιίι ^π'ΐ'ίΝ'η rina ’ηΐίρ 17 ι^ηρι?: r)nng£iri yian ’ρρίδ nVs; □'riVsi 10 \ noan fi «qW ι&ΰ) vfi fi fi$t\o suipp KrtVgi sntfip npaj pyannt^snVyifjJi inDapaynpan 11 1 aj * ΊΠ , ϋ! ΐ7 5?^?9 κΐ7 ?^ ΐ7 ^^η3^ , 7 1 ? ψο»ιΐΝ n’a*7 τι «ns nViDNiVistf 1 ? »pni n^ans sqs ia 1 Interp.exGrazc. ίχχ. tsAt. t; * Quonia iniquitate meam ego cogiicU i *«(«* & peccatu meum'* coram meeit iem- '* per. 4 Tibi ioli peccaui, & malum coram « te feci; vtiuilificeris in iermonibus tuis^ & vincas ci'jm iudicaris. * Ecce enim in ? iniquitatibus conceptus ium, & in peccatis concepit me mater mea. * Ecce enim * veritatem dile^ifti: incerta & occulta fa- pientiae tujfc 7 ίΡ&)*> μάτι ηγεμονική ςήμζόν μέ. i j * δικάζω όμόμοις τοίς h άς Gv } (£ άρεζέίς Sm ά ςρίψουσι* χί 1 pcicrctt με 3% αιματων ο $·εος οΒεος τ 2 ρωϊημας μα, dycttt\iciQs) η γλ^οτά μα rlw δίκοαοοϊυυΐω Gv . 17 * μ με τμ χείλη μα όάάζμς, κμ) r ςομα μα cfyjcty·* yiKu tJjjj almiv Gv. * ότι εί ηΟεληΡας B-vpIm, Umet φυ· ολοκαύτωμα^ dUoy.weg. * Ovaict 7zJ Osi 7(νε5μά σιω%τζίμμ^ον ί χαρίία» mu* τετμμφ^Ιυυ έ TS&rftwpSj plui οΟίος cie 3%oUvtiμα3μ 3 ττε d/voiGvmv m r ύΰσιάξημόν tfa μόχας. r V<£. 4 E ' :αΐ»π i - 3'®rim rmn s ·* »· ; * — v “ ^ J p“l W l T ' ·* ; rnVp piv wd 1 np® 3iop jn π·οπκ * .* . :Γ-ιρηαρ0^3-η3Τ^3Γΐ?πκ ί * ‘jntip :ρ>»ι ^ηπ» Π5$ bU~csi' · ' ■> : i—iSp α”π ,, -. : ι·,. /* · - l Πϋ3?1 ,1TOD Ο’ΐϊ^ θ’®! 33?·? Γ"Τ3Π * ■ jlmra^wv 3 ^? ’ππβ 3 czurfrKr-vps ]3jn η’Ώ ysi * : ·ψια^υ? o^iporai 3 ΐΒ-’ 3 ρ® πιρκιη’®?’,? oVipS ^ηικ * Π>ΤΡΙΠΜ I (.· ■ -: ϊ·>ϊ ώ ι-ι .33 ' ! TnS S*3®p i—^na-Sj? reppS 1 Ώ^ππι ΙΠ’Π® π o^ribx ρκ 13 S 3 S 33 -ιρά * : 3 ΐρ-π®γ ρκ Siy αηά-ρρ- 1 ?^ η*ρ®π awp o^Sk * : cr π^κτικ ®τί ^’ρβρ ®>nmtnS ^»iS 3ip--r-i®j> ρκ inSid ίτπ> 10 iVa * iiptroa anSlS 3 N’Q 5 ? 'Vax IIK^ysijiTtiSn s miptibcDmik i l*!**· ^ · v; D»nS^-’ 3 ins π’π-& 6 ϊπ 2 -ππ 3 α® * • V ; · - ^ *v' r - **■ : αρκρ ο’π'ίρρ πη®’3ή *ρπ mpvK n?a •p» awaVin®’ rrip®* }rxa >p 1 • i .Vin^natp’ ap^iVa» isp no® IO II zo II psalterivm. Tranflat. B.Hierony» 3 (Λ Vid gloriaris in malitia potens ? mifericor- q dia Dei tota die. ( 4 4 fnfidias cogitat lingua tua 3 quaf nouacula acuta faciens dolum. «· 5 * Dilexifti malum magis quam bonummendacium magis quam loqui iufiitiam.Semper. t * Dilexifti omnia Verba ad deuorandumjin- gUam dolo fiam. f 7 . 1 Sed Deus deftruet te in fempiternum, terrebit te e> euellet de tabernaculo tuo , eradicabit te de terra v tuentium. Semper. e 4 Videbunt iufii φ timebunt 3 (gfifuper eum ridebunt. 9 4 Ecce <-vir qui non pofiuit Deum fortitudinem fuam yfed fferauit in multitudinem dtui- tiarum fuarum , confortatus efi in infidijsfiuis. 4 Ego autem ficut oliua virens in domo Dei , feram in mifer icor dia Dei in feculum & in aeternum. \ . * Confitebor tibi in feculum quoniam fecifti t Φ* expeSiabo nomen tuum 3 quoniam bonum in conffeElufandorum tuorum. t * Viffiori per chorum eruditio Dauid. P SAL. LIII. 1 |^y fxit fultus in corde fiio , C{on e fi Dem*, corrupti fiunt 3 abominabiles faSE fiunt in iniquitate : non e fi qU 1 faciat bonum, i 4 Deus de cedo pro f exit fuper filios bomi~ num , ’ 11 .· γιή% wbfii xapna nnap KnVs unpp ^ η»τί 33 ^ ’ i^jTDn^aocans Π30 yns χφκ τφ, ηρφφϋ nos’ 1 j *iyi n» hy sap φρ® sp® ppspn ; »^>ψη by pnfiby snap 1 ? 5 αφ . _ . . 5 nni^sxn^apiayn.n^iSjp^xnqDNninsSnTjTnHa 4 t m ong jp jqVk ypp iinnis^atpp π>κη »pnoV prr^ps pa tsmVi mSa ipn 6 ! ona φ κοψ spnS pnyp ’py j^ps jn nni njiio an>cp 'nionpipa sppip naypya» 5 tnoip oris pnni snnna s»a»n ηηψρ γρη γηρ NnSt: cang hmob γην pna > Vsqto» η’3ΐ ηα; ap^i non in’ ney vthi «»*wn» n? V^nton nwpqa ^p an’ n >iin p 7 ihterp. exGr^c. Ixx. Psal. iii 4 Vid gloriaris in malitia,qui potens es ; V ^in iniquitate ? tota die 4 iniuftitiam 4, cogitauit*lingua tua. ficut nouacula acuta feci^i dolum. 4 Dilexifti malitiam fuper s benignitatem iniquitatem magis quam loqui aequitatem * * Dilexifti omnia ver- ba praecipitationis, linguam doloiam. 4 *Propter hoc Deus deftruet te in fine: 7 euellet te &eihigrabit te de tabernaculo tuo, & radicem tuam de terra viuentium. 4 Videbut iufti, & timebut j & fuper eu s ridebut, & dicet: 4 Ecce homo,qui no po- 9 5 fuit Deu adiutore fuu j fed /perauit in mul titudinediuitiaiu fuaru,& praeualuit in Va nitate fua. 4 £go 'autem ficut oliua fru- 10 dtifera in domo Dei, fperaui in miiericor- dia Dei in aeternum, & in ieculum feculi. 4 Confitebor tibi in ieculum,quia feci-1 fti: & expe&abo nomen tuum, quoniam bonum*in conipedu fandorum tuorum. 4 In finem pro Anialeth intelledus 1 Dauid. psal. lii. suft.u. J^Ixit infipiens in corde fuo, Non eft* Deus: corrupti funt & abominabiles fadi funt in iniquitatibus ; non eft qui faciat bonutfn. 4 Deus de caelo profpexit j fuper filios hominum, vt videat, fi eft in- telligens, aut requirens Deum. * 4 Omnes declinauerunt fimul, inutiles 4 fatfti funt: non eftquiTaciat bonum, non iom.j.b eft vique ad vnum. 4 Nonne fcient om- 5 nes qui operantur iniquitatem,qui deuo- rant plebem meam vt cibum panis? *Do- minum non inuocauerunt: 4 Illic trepi- * dauorut timore,vbi non fuit timor : quoniam Deus difsipauit offa eorum qui hominibus placent: confufi funt, quoniam Deus fpreuiteos. 4 Quis dabit ex Sion 7 falutarelftael?cum couerterit Deus capti- uitatem plebis fuae.-exultabitlacob, & laetabitur Ifrael. PSAL. LIII. 4 Infinein*hymnis intelledus Dauid: T 4 Cum veniftent Ziphcei, & dixiftent 2 Saul:None Dauid abicodit 9 eft apud nos? .Deum * tmi- mbttt 4 1 A Λ.Τ Η P 1 0 N. μΰιρμύηυσις τ'οίν δ. 373 * Τι εγκανχα αν κακίαό δ νυυατς dmuiciv^ ύλην tw Υ ίμεζμν * άδικιαν ihoyiQct% w Γλωοτα Gv. aerei ζν^βν mi/Hfjtyjop εποίησας δόλον. f ήγάπησας κακίαν \ζτερ άγα^ωταΰΐω' άδικιαν νπερ τ λαλήσον} δικαιοταΰΐω. 6 ■ νιγαπησας πά/ντα το l ρήματα καταποντισμοί γλωοταν δόλια v. 7 ' διά%δ%όΒεός καβελοι τί άς τελ&μκΐίλαισε χμ) με^ναςάόταχ τί &70 οκίωωματός Gv^ygjj τρίζωμά Gv s μ γης ζωντων. * οφον) δίκαιοι κατε&ίοντες τν λαόνμον αν βρωσα οητον, τν κν&ιον efa ’ ε7ίεκαλετουν %· ί * εκά εφοβήθϊίταν φόζον , ον ebe ην φόβος * ότι ό Εεός διεςκόρπισενόςάά^^ρωπαρετκων , κατη^νυυΰνταλίβτι δ Εεος εζουδενωσαν αύ%νς. i τις δωσέΐ ακ οιων τό τωτή&ον £ίτζμήλ · αν τάεπι- ςρεφα^ τόν Βεον τΐω αιχμαλωσίαν £λαοδ άιπά'άΐαλ- λιάσε) ιακωζ χα) άόφξμνΒή σε) ίσζμήλ. νγ. * Εις ττελ(& αν νμνοις σϊωετεωςτω δανίδ * * εν τά ελθάν gEj ζιφαίονς yg) άπάν τά ταονλ , GW ιδουδανιδ κεκρυπία^τία^Υΐμ'ίν^ 7 * <ΓΙ J Λ CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO, s Vid gloriaris in lingua iniqua potens ad effundendum fanguinem iuftum ? miiericordia Dei addi tota dic. 4 Obmurmurationem ''N w 'cogitabis in corde tuodingua tua, ficut nouacula acuta,vcrba facit detradionis. 5 Dilexifti malu.rnagis quam bonum:mendacium magis, quam loqui puritatem in perpetuum. * Dilexifti omnia verba voracitatis,lingua dolofa. 7 Ideo Deus deftrue*?te in atternum: diftipabit te,& migrare te faciet,ne habites in tabernaculo; & eradicabit te de terra vita: in aeternu. 8 Et infpicient iufti punitionem tuam, &timebutabafpeduDominiA'propterairidebunt. 9 Et dicent/Hiceft homo, qui non pofuitverbu Domini fortitudine fuam; fperauit vero in diuitiis fuis,fortis fadus eft in opuletia fua. 10 At ego ficut arbor oliua: frddofe in domo fanda Dei,c5fifus fum in r^fifericordia Dei in fecula ieculoru. 11 Cofitebor tibi in feculii.quonia exeeut’ csVnn Ί3 } "lTlS S>3 W r"VfrM rgppS * * 5 nn KiSn Swb vmnawn rΠ7Κ ‘' ; ia-naxV rmxn >rfoan yaic? C3>riS« 1 |> ·· ; * ; τ · -; - Λ' f · : · * V;l ab vi<33 ia/p3 C3>S>-1I?1 ^y-lD]3 1 Dni »3 * : *—iSoQTaaS ο’π?χ ιαώ τ jv ^τ; v : ι· v; ·*“ ί >®a3»3DD3 ’ϊΐίί »S 1 TO ΟΓί^Κ Γ“13Π ,;->··: ι: - -: ft‘ * ν:ν j αη’ρνπ ήηρκή vywn snn 2 ψι 4 Γ-Ιΐπ; ψΡ ΓΤΤΜ ^ ·?-"ΠΠ3]« ΓΊ3133 4 * ί 311Τ >3 | i»3»g nmi ’3’Χ3ί *Λ»»Π HTS^ap ’3 * > Π3 : tti , ?S> 3 »o rru’i 33 ηνιφ 8 o^ynn—V ni ’rA>sn εξργ^κ r-mxn * * ppaniia : πρ’πκ’) ?rW3 τηκ >:ujn ’*? πρψρπ 4 3 jrcn rnpy ^ap 3’ΐκ Sipp 4 4 Jpippp?’£)K31pK pbyiSaamaniaw^nps^pp^S 4 j ! nsVs ’3D3fn »3 ϋ3> ?!Π3 ί —IN?’ 1 ‘ I *** - ···-;-*· -»▼ “ -Ti jt ; · n^K r-ura i3Ni ’S--]ripo td»Q * » ■ ■ : Γ” 133K7K1 ▼ί ; v ; :n^o?3?a3r?Kii3p’mxr-un * * i tjtdb njpb nrip *? B?sa πε?πκ 8 > oart *n»in-»3 c33i»S ibu alsi jAa 1 « iTJD3ni j' T J' J Sajn rm rpnairrSy naaio’ nWioai’ * ^JT *T ; J v ^ Av — T J\ ; · τ ; — τ ςτ ! ΓΠ3ΊΡ3 psalterii/m. Tranilat. B.Hierony. i 4 ViSlori in organis eruditio Dauid, * quando , I venerunt Ziphxi φ dixerunt Saulf Nonne Dauid ab [conditus efi apud nos? PSAL. LIIII. c •D Eus in nomine tuo falua me, & in fortitudine tua rvlcifccre me. 4 * Deus exaudi oratione meam A auribus percipe merba oris mei. j 4 Quia alieni infurrexeruht aduerfum me, & fortes qua ferunt animam meam , fflnon propofuerunt 'Deum in conffeUu fuo.Semper. c 4 Ecce Deus auxiliatur mihi ; Dominus fu- fientans animam meam. ° 7 4 Redde malum infidiatoribus meis, in meritate tua di β? er de illos. i 4 Voluntarie facrificabo tibi 3 confitebor nomini tuo Domine quoniam bonum. 9 4 Quoniam ex omni tribulatione hberauit me, & inimicos meos dejfexit oculus meus. i 4 ViSiori in Dfalmis eruditio Dauid. PSAL. LV. » f^Xaudi Deus orationem meam, (djr ne deficias deprecationem meam, i 4 aAttende mihi e>* exaudi me: humiliatus fum in meditatione mea & conturbatus. 4 4 A moce inimici a facie perfequentis impij, quoniam proiecerunt fuper me iniquitatem,^ in furore aduerfabantur mihi. j 4 for meum doluit in vitalibus meis ; ftf) terrores mortis ceciderunt fuper me. ^ 4 Timor & tremor ruemt fuper me, ftj operuit me caligo. 7 4 Et dixi, Quis dabit mihi pennas columba , vt e volem & requiefcam ? e * yt procul abeam , (ef commorer in deferto. Semper. 9 4 Fefiinabo vt fala er d ffiritu tempefiatis (fiy turbinis. x o 4 Dracipita Domine, diuide linguas eorum, quoniam vidi iniquitatem contradiElionem in cimtate. II 4 Die ac no Si e circumeuntes muros eius,fie- lus & dolor in medio eius. mnn c pnjqntia Krta 5 i ίώκιο in sSn ·ηο«ι_ <^n. ins na L \ ^ 2 ^ snna^o^y «na^ 1 ? 1 5 sioienoip^rfx^s^gsoH^ 4 iwpi-jmiaanmi’n> Knoa^a 8 ^ j pansos’p 3 o»na»j 3 »i 7 D , ?tf»aa 3 n» 7 6 i j>o^nn ,l »i?V - ' iNno^^jjnoniaarVyaapn^ysiin^Vaaam 9 i ao hin nai^ na ' 'σ- «ao^aiapap^n^s 5 PiaibvpOipnsSpn^visn^Nn^N 1 nilT^y xap sSati? snnau;n^n ‘pyisnaiij'? 1 ilaa^ivraaisnnaioajp.ioNaaaSyaVjaQ ’ ttfiaasphpgcDjnnK •yn Npaa 4*7 \r\\\a napsa 7 t ^aap w nani »a ΐ’ηχ ^ninai xnVni 6 \ iby iVpa «nioa snVnai;iaa nna> ^aa b J ’ " t n^naa «pyip ^ «niaro ^nas 3 : γώφ Naaaop mas aaao 1 ? pna« 8 ' ’ : sim Knjt» isriajaaiypiijiDnwpnaiaNprtaui^aSaiinniryiyay^p IO ® ■ · *. ay yoa a^uii my>Vi sgani naiarn» Dn\> 1 * κβ • aam- Ditus * Dmi Intefp. cxGrarc.Ixx. psal. ifiif. · J^Eus in nomine tuo faluum me fac, & 3 yiw in virtute tua * indicabis me. * i * 4 Deus exaudi oratione meam, auribus 4 peraipe verba oris mei. *Quoni^m alieni iniurrexerunt aduer- j fum me j & fortes qusciierunt animam meam, & non propofuerunt Deum ante confpe&um fuum. 4 Ecce enim Deus adiuuat me , & Do- * Φ minus fuiceptor *anim;E meae. 4 Auertes mala inimicis meis: in verita- 7 ^ te tua diiperde illos. 4 Voluntarie iacrificabo tibi,confitebor s nomini tuo Domine,quoniam bonum*. 4 Quoniam ex omni tribulatione eri-? puifti me,& fuper inimicos meos deipcxit oculus meus. 4 In finem in * hymnis intelledus 1 *Afaph. PSAL. LIIII. JJ-Xaudi Deus orationem meam 3 & ne 1 ^ deipexeris deprecationem meam. 4 Intende mihi & exaudi me . Contri- 3 flatus fum in exercitatione mea, & contur ba tus fum 4 Avo^ceinimicij&a tribulatione pec- 4 catoris;quoniam declinauerunt in me iniquitatem,& in ira moleili erant mihi. 4 Cor meum conturbatum eil in me, & j formido mortis cecidi^ fuper me. »maxt 4 Timor & tpemor *venic fuper me, & 6 contexerunt me tenebras. 4 Et dixi, Quis dabit mihi pennas ficut 7 columbas,& volabo &requieicam? 4 Ecce elongaui fugiens, & manfi in io- 8 5 O O * litudine. · / 4 Expedabam Deum qui faluum me fa- 9 cit a pufillanimitate ipiritus & a tempe- flace. 4 Praecipita Domine & diuide linguas 10 eorum,quoniam vidi iniquitatem & con- tradidioncm in duitate. 4 Die ac node circundabit eam fuper 1 muros eius, & iniquitas & labor in medio eius, j ΦαΛΤΗΡΙΟΝ. /·3}ΐρμήνζν(Πζ rrjv 0 . 37 i- 3 * Ο Β-ζος ον 7 άόνόματί Gv ν&τάν as. (ec^rw όωυά- ΓΟ * μα m κ&νας με. 4 * oSsog d&axaGv £ α&ζβτώχης μα, ονωτκταή τα. ρή~ ςόματόςμα. s * οτιάλλ$τ&οι \τνά,υίςησαν Ιπ ζμό } Jicy κζμταΛο] ΙζγπικϊΜ) τΐωψνχίιυμχ, ^ α®τζβίθον% τν Ssov ονω- πιονοάτών. γ- 6 'ibayio Ssog βοηθά μοιβ. ο κν&φυτίλήτΑωρ της ψνχηςμα. 7 Xmg-pfyn τα κακά %Ίς ε%3ροϊς μα,ον τη άληθα'α Gv ίζολ$3ράΙ)($ν αυτάς. β * νκαΰίως θν<η a Gi , Ιζομολ3γή6μαν\ τά όνόματί Gv 1 κν&εβτι αγαθόν. 9 * οτι c /κ πάτης ΒλΙψεως sppvaa μζβ ον %Ίς Ιχθξβΐς μα ίπάόον ό οφθαλμός μα. 1 * Ε ις'ντίλ® ον νμνοις · λεγΐα μαβί \ rwpa%dvv 4 4 }&ίο φωνής \ %BpoSj£ θλίψεωςαμαρτωλά, οη Ιζίκλιναν \π\με φοομίαν^) ον όξγη ονζκό'&νυυ μοι. j * η καρόία μα Ψ&ζβ.χδη ον Ιμοί } ψ\ όαλια θανάτου . Ιπίπζτον ϊπ Ιμί. 6 ' φόζ(& )(ψι τξβμ(& ηλθον \π Ιμί , δ οκάλνψε μι ακότ^. 7 ' ψ} άπα,τίς όωϊα μοι πΐίρυγας ωτα (^Λςερμς, (£ τίί^.^τόΰμομ m^trfcww · s * Ιόον Ιμάκρνυυα φυγαό\,$όων 3 χρμ ηυλίόϊΐω ον τη ζρήμω. 9 4 «ζξβτζό'εχόμίΑυ τν TsoV τν ϋ’ωζΰντάμβ }χτο όλΗ γοψν^ίας W καταιγίό'^. 4 KoiGmoMGv κύ&ε ιιμι κα^βίελε ’τάς γλάΰταζ . αντίόνβτηιό'ον Ανομίαν και άνοτιλογίαν ον τη ττόλα. ' ημξζμς& νυκτςκνκλωτα αντίω 3%ί τά τά%η αν^ της , νμι άάομια χμ) κόπ®} ον μίτω αντης, 10 1 1 CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO, s y^£ us { n nomine tuo redime me,& in fpiritu fortitudinis tute indica me, A Deus· accipe orationem meam,aufculta verba oris meL ■ L) 'Quoniam fuperbiinfurrexeruntaduerfum me; & fortes quxrentes anima meam, ηδ ponunt Deiiin confpedltl fuoin sternum. "Ecce Deus adiuuat me: Dotuinus inter fulcientes animam meam. 7 Conuertat malum in eos quianguntme: in veritate tua profterna illos. 8 Sacrificium facrificabo coram te: laudabo nomen tuum Domine quoniam bonum. > Quoniam ex omni tribulatione liberauit me, & in hoftibus meis vidit oculus meus vltioncm. jf v 1 Ad laudandum fciundum eloquia Hymni,intelledlus bonus per manum Dauidis. PsAt. tv. 3 \ Vfculta Deus orationem meam, & ne abfeondaris a precatione mea. ! Attende fermoni meo &accipd a me. inquietus ero i.^fermonibus meis', & ftrepitum edam; 1 A voce au&oris inimicitia: propter infeftationem improbi: quoniam tellificabuntur contra me mendacium, & in furore recondent mihi odium. 5 Cor meum contremiicit intra me, & timores mortis ceciderunf fuper me. 4 Timor & tremorVencrunt in me; & cooperuit me formido. 7 Et dixi, Quis dabit mihi alam ficut cokmbae; volarem, & hofpitio me reciperem. 8 Ecce proriperer in fugam,habitarem in deferto femper. * Accelerarem faluationem mihi a vento tempeftatis fublatac & turbinis. ,c Diffipa Domine confilium eorum, diuide linguas eorum; quoniam vidi rapinam & rixam in ciuitate. w ' " Die ac node cittundabunt eam fuper muros eius .· & iniquitas & falfiras in medio cius. Ii & r ) * * * * 11 13 14 1 j 16 17 15 m o^nn •in narro wt6i naipa niin * jnanai . r : ' *S jj > ’3έηπ> ηηκ'κ 7 1 \? * ' “* ■'-■ jyaDTnDKiSnan |V · i·· ▼ v S A·· : *jnoi *aijD W13N ηηκι ψ -u Π»ίΐ>§ Π»33 tto p W313IT-WK ' " “ · \:wro r ·· r ; ηι1η : »30”π mipinna»?# οι»»©:! * ■■■ ; ; aanpa onisaa ί >ijpw 1 — ππή &ηρχ yop?] ηοπκι nn» w annsnpai ani; ~>3 ’V‘anpp »s?a3 aiVen rns * : »Vip ■ :»nain»no’3na » v ' J* t". ) τ · ·; γχ ίμκ rho αηρ atf n cujgn 1 bk vov? * ; kSt inS ni3’Sn [* v; ^ ;♦ < ; at ■* * jinnaSSnvnVtfavTnSw 4 inan ian ia 1 ? anpi vs nissana 1 ιρ?π * . : mnna nan^pfp -tiS^a 1 ??’ Nimfjart’ 'nin»--'?*; ^on * ' ipnxpOTbcP aon»©» rriPnxaSoninO^nSti^ntn y t m ; - - - ·· ; · ·· · · v: ST - ; ' : na-rraas *i»i απο» ivit-n? nanai IjT " i V · -;-· AV ·* : ·* v; V τ , ·. v 13 a»prn oSx ruv-Vs 1 raun 1 ? * : naa d»jwSs inix inxa ama rrh j- : v; v at ; · -· » ; ai^n-^a I713K >33 νϊ;-» 3 a»ri7K »33π * * Τ * ·.·: ··»- τ ; * · ν:ν ·— τ JWlVcMT? 'ί*· τ ; · V »βπ 7 ο»3Ί-»3 αι»π-^3 »mw ·\εαν * > <■- · - «- τ “ ! * - τ ;αηο»7 jnt33K3»VK»iNtn»KD1» 1 ί JT ; V ^ iv ·· · -: ΑΤ · β 10 11 psatlterivm. Tranflat.B.Hierony. *fnfidiain vitalibus eius } φ non recedit de plateis eius damnum & fraudulentia. 13 * Non enim inimicus exprobrauit mihi r vt fuflineam i nec is qui me oderat, fuper me magnificat us e]l Vt abfcondar ab eo. i + * Sed tu homo vnanimis meus,dux meus & notus meus * i j 4 Qui pmul habuimus dulce fiecretum,m domo Dei ambulauimus in terrore. 1 6 * Veniat mors fuper eos , defcendat in infernum viuentes , quoniam nequitu in congregatione eorumin medio eorum. 17 * Ego ad Deum clamabo , & Dominus fal- uabitme. i s 5 Ve fere ($r mane & meridie loquar, &· re(onabo, φ* exaudiet vocem meam. 1 9 4 Redimet in pace animam meam ab appropinquantibus mihi- multi enim fuerunt aduer- 10 fum me. 4 Exaudiet Deus φ humiliabit eos 3 qui iudex eflab initio. Semper: Non enim mutantur nec timent Deum. 4 Extendit manum fuam ad pacifica fua, cois taminauit paSlum fimm. 11 4 Nitidius butyro os eius;pugnat autem cor illius ".molliores firmenes eius oleo,cum fintlan- 13 ce «Sji* 7 toj?np ντμ οιιιΛρηηιΠ'ηιη 14 ih pi> wn? ' * w j ρη’οτ» rnaVs pon» n^i ^ap 7Π γη -spVj? noV pnstepi pnrnipnp*ipp ppnanoa itv? κηιρ’ηψίίΓΐ.ρΛ N^npa 1 " wupiras 3 i oiprri» »n»jip spi? Va a»nna^ nspj»apj ?tninp earng «o 1 ?» om ’ λ : ·’ -1 naa »ΝΓηρ , ?β.ηρ»ηηκ aa. }4 5 KpfiijpnyDaanmfe?stfig^rouoppap.iuiigNOiiVaiplyo *mtm liitcrp. exGraec. ixx. p s al. Lini i * Ec iniuilitia. Et non defecit de plateis u cius vfura & dolus* 4 Quonia fi inimi-’«j cus maledixiifet mihi, fuftinmifem vti- qu<> Ec fi is qui oderat rrte , fuper me magna locutus fuiflet, abfcondiifem me for- fitanabeo. 4 Tu vero homo vnanimis, m dux meus & notus meus: 4 Qui fimul me-15 cum dulces capiebas cibos, in domo Dei ambulauimus in confenfu. 4 Veniat iam mors fuper illos,& defeen«« dant in infernum viuentes. Quoniam nequitias in habitaculis eoru in medio eoru. 4 Ego * ad Deumclamaui, & Dominus 17 fiiMiii *exaudiuit me. 4 Ve/pere & mane,& me- ^ ridie narrabo & annunciabo , & exaudiet voce meam. 4 Redimet in pace animam ** meam ab his qui appropinquant mihi, quoniam inter multos erant mecum. 4 Exaudiet Deus & humiliabit illos,qui χο eft ante iecuIa.Non enim eft illis commutatio , quoniam non timuerunt Deum. 4 Extendit manum fuam in retribuen- * do. Contaminauerunt teftamen tum eius. 4 Diuifi funt ab ira vultus eius, & * ap-1 propinquauerunt corda eorum. Molliti funt ferri?ones * eorum fuper oleum,& ipfi funtiacula. 4 Iacfta fuper Dominum cu-* ram tuam,& ipfe te enutriet; non dabit in aeternum fluctuationem iufto. 4 Tu vero Deus deduces eos in puteum m interitus. Viri fanguinum & dolofi non dimidiabut dies fuos; ego autem Domine fperabo in te. 4 In finem pro populo qui a fandis Ion 1 ge factus eft Dauid in tituli inferi- ptione cum tenuerunt eum Allo- phyli in Geth •o P S A L. L V. inf. ii. Jyj^Iferere mei Deus,quoniam conculca- *. uit me homo, tota die impugnans tri bulauit me. 4 Conculcauerunt me inimi- ? cimei tota die, quoniam multi bellantes * Ata- aduerfum me *ab altitudine. 4 Die non 4 timebo,ego vero fperabo in te. £ l X n 19 10 ll tdppxo- piliqud- uit cor tUiut ). Kfg. 11.4 tmdine difi #- tuto A Λ T H PIO N. μί&ίρμνηυσις Tcfr o. CtshxicL* (E G3X SishlTtiV Q/K 7UV Tfr&TttcHv CWTYii (E δόλ&ι * on st 0 ε%3ρος tomhri xzrwi x ym dJj. }(cq ei ο μινών μι ιπ ψε έμεγαϊφρρψόννν όκρύζΐω aotii 14 σ* 0Μ/Βρωπζινόψυ%ι$γ>γιμώνμα$. γνωςέμχ, 1 ί ος effii%av? εγλυχαναςμοι εΐενμα^ι } bv τώ οίχώ 3εο<ϊ S7tOpdj-dry3/j bv ομόνοια., 16 *ελβετω δη Μαζςζπ’αότάς , χα%ί£γιτωΰΌνβς ζώνης.οτι 7rovYi&a b) fytg 7ictfotx(cug ουυτών cv με~ i? νω αυτών * * εγώ ίΰαζβς τν Ssov οχίχρμζα/ζ ο wyiog mwtrswd. 18 * ζανίζμς xcy 7 τςωϊ (Ε μεν-Υΐμζ&ας $ΐΥ)γήζμΰυ\ άπα.'ϊίιλώ, feeitaxzQ?) ώ φωνής μχ. * 7\υτςω(^) bv άφαη rlw ψι >%lw μ% τών syft~ ζόντων μοιβη bt ποΝκοίς ϊκτμ σϊω ϊμοί. f htclxmQi^o Odg (Ε %ΐ7Γβνώ<Γα cojTvig , ο υτνϋλ’χων \ f » ' > / , 3 ~ , , / ‘ % (®ζβ των αιώνων, α γαφ ιςιν cwroig (ΜιταΡλαγμα , οτ& 2φοζγι3ν<Γοω τν βίόν. * ώζίτανι rlw cortibv τώ )bnxhS0vctj . εζίβη* λωναν tIw haftwluj carri. * $ϊ 2 μίγΐ£ΓΥιναΛ s Stto opyrjg $ «ΰζβΰώπϊί dori , ΰθλ) cu xcophci\ doriv . mciAiiudwiu © τώγοι oohdv υπέρ iTuuovJ&cuhpi sia ftoXtfog. f 3%.?ppi\J/ov effit xv&ov tIuj μθζ/μνφν Qv , (E 'cwiq cfs , «ifijo-a m τν αιώνα ϊάλον τώ δικοάω. *σν$ο 3-eog κατάζνςουυτύς άς φρέαρ $\αφβθζμς« db^sg αιματων (Ε fohdnflsg « μη ήμιϊΰόΰωνη τάς ήμί- ζμς ουυτών Ιγώ q κΰ&ε 2 ΐ\τηώ 3τη ή. f EiW Τ 2 λ(& υπέρ λαο<7ηνώ ( /οΐζ. * ψϊζρς νφο£νΰη(ρμανι } εγώ$ ελτηώ effit νέ. 13 i4 ‘ ' CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. n Tumultus in medio cius eft: non difcedit de platea eius mendacium & fraus. 15 Quoniam aduerfarius meus ignominianonlrffr· ciet me , vt fuftineam; ncc ofor meus fuper me magnificabit fefe vc abfeondar ab eo. M Et tu Achitophel homo fimiSs mihi, pr^ceptor qui docuifti me,ac notam reddis irtihi fapienttam. '* Simul enim inibimus laetum fecretum: in domo fandtuarij Domini ambulabimus cum feftinatione. '“Reos peraget eos iudicium mortis, & malum Doeg & Achitophel fententiam feret aduerfum ipfos.-deicendentin infernum viuentes , quoniam mala funt in tabernaculis eorum, in corporibus eorum. ‘ 7 Ego coram Deo orabo ; & va&um Domini redimet me. ‘ 8 Velper£ & mane,& in meridieorabo, & ftref itum edam, & exaudiet vocem meam. ,s Redcmitin pace animam meam ne accederet ad me malum, quonia in affli&ionibus fuit Verbum eius in adiutorium meum. 10 Audietur coram Deo, & accipiet ab eis: ac fedebit in caelis in fecula vt a pfincipio:peccatores autem qui non mutant viam fuam peiTimam,nec rcuerentur confpe&um Dei, peribunt. 21 Extendit ma^usfuas in homines pacis fuae: prophanauit paftum fuum. “ Leniora quam pinguedocafeorum funt verba oris eius, & ficut arma bellica cor eius:teneriora verba eius funt vndione pinguedinum ; at ipfa funt fpicula occifionis. 2! Proijce fuper Dominum fpem tuam, &ipfe nutriet te,nec dabit in perpetuum egeftatem iuilo. 14 Et tu in verbo tuo Deus deturbabis eos in gehennam profundam homines audlores interfeilionis & doli: non videbunt dimidiam dierum fuorum: ego vero iperabo in verbo tuo. 1 Ad laudandum pro Ecclefia, quae fimilatur columbi filentij.in tempore quo elongati funt a duitatibus fuis: fed reuerfi laudant au- ftoremmundi,ficutDauidcontritus &perfedus;quandotenucrunteumPaleftiniinGath. psai. ivi. . M lfexcvemei Deus,quonia conculcauit me ex incolis Gath, homo (celeratus nota die bellator opprimet me. ! CScukunt ofia meas moleftatores mei,tota die,quonia multi pugnant contra mc,Deus altiffime,cuius fedes eft in excelfo. 4 Die qua timuero,ego in confidam. 11 J $7 s tr 0 ’Vm. ■ itfS *rroa nai * j * u · · - Π -*· ·* i T * v “ " "· '• J ■ ' j >S "lM nW-^HD NiTK I · jt r <·.· ■"; “ “ λτ · anawo-^a hy mr nai ai»pr» s ‘ ,-T ·. ; - ■»■ t- r *■■-:·< 7 . « ώ “ jjn? Γ ^ IT ^ ^ 1 ■ψι^ώ riw> opi? nan 1 m» * 7 iWMTjp Tiir—i'a’B^f)NginS-:t3VspK—'?j? s8 * icanSx * Γ v; ;ρώη »nvpi r-ie»& nnx nmsp ni * ;» : ipjjapa x^n -* Ί ITV» s »3 14 ΠΙ1* τ-π *ηρκαι> 3 ηιπκ *a>iKtm?vw pVtzj^nVx-n^i’ • 133 ^ηκ ΓΤίπύ ·ι:π V?nx czmbxa * PTt?n>—na Xn»X xV rniTOSa^XS * i »S am j· jt *r ! -;S nnw oWx ipru νφ* 'hy * .inio^rit^n r-npD ’φ^Γη^πη la^nnuxaonSxy ? 1 13 ,ηη 1 ? mwrrSx rem 1 ? 5 : r—nj/aa Vixicr^ao irroa a?oa rbyai ;— ρρπ ip >a ^in ό^π^κ ’ΜΠ 4 * ■i rnfinnajjpg πρπκ rpaja : “im}i>Sg ca*r?rafr *π|?κ * j mSp ί]ΊΠ 'DWD nW? 5 4 jinoKinonD^NnS^ · I ' *“· ^ i * m * · r^3 Q’pnS ΓΠ3#Κ QKnS 1pn3' * 5 ι’ρ-η π ann o yiwSi or*m mn onw οΐκ ! p^n-73S?_D\nSNi own-S^r—iDin 4 « 1 X !jv p s a l t er i v m. Tranflat.B.Hierofiy* j 4 Jt/ £>λ? laudabo verbum citu , «z Deo Jle- •raui. non timebo quid faciat caro mihi. 6 4 Tota die fermonibus me ajfhgebant 3 contra me omnes cogitationes eorum in malum. a 7 * Qngregabuntur abfcondite 3 plantas meas obferuabunt expeSlantes animam meam. * 4 jQuta nullus ef ftluus in eis : in furore populos detrahes Deus. 9 4 Secretiora mea numerafi.pone lachrymam meam in confeclu tuo 3 fed non in narratione tua. o 4 Tunc conuertentur inimici mei retrorfum in quacunque die inuocaueroihoc fcio quia Deus ° meus es. 1 *ln ^Deo laudabo verbum, in Domino praedicabo fermonem. *fn Deo flierabo, non timebo quid faciat mihi homo. 1 3 *fn me funt Deus uota tua , reddam gratiarum abliones tibi. r 4 4 G)uia eriputfli animam meam de morte ,e> pedes meos de lapfu 3 vt ambulem coram Deo in lumine njiuentium. 1 4 ZJ ici ori vt non difperdats Daulii humilem / implicem } quando fugit a facie Saul in fpelunca. PSAL L V 11. 1 ivi tf erere mi Deus^mifirere mei } quoniam in te fperat anima mea ; in vmbra alarum tuarum fperabo 3 donec tranfeant infdia. 3 4 fnuocabo Deum altijjimum, Deum ultorem meum. 4 4 <0y\4ittct de calo e> faluabit me 3 exprobrabit coculcantibus me. ‘Semper. mittet Deus mi- fericordiam fuam & u erit at em fuam. 5 4 oAnima mea in medio leonum dormiuit ferocientium: fihj hominum 3 dentes eorum lancea e> fagitta. & lingua eorum gladius acutus. 6 4 Exaltare fuper ocios Deus, in omni terra gloria tua. aum *?3 irmmVioo 6 \ np Snibi ^ ηνηηη^ ^0^5 π*ιο'αη nion 5 Ιΐη^^ρρηοπ^Ι'ΐ'π’ΤητΝ'ΐΐρψ^ 8 :^^nnyijinoinp3^npiponninDs ^npuiu)iiiujjpi 7 niaVpnn^no ιρίτ^ρρηιη’ίρρη 10 >paViy didi? 'nyen 'νΰ ηκ κρύο 9 japoFi N»ppy «itanp Π 3 «>κ ί»*} «rin^oa myxo* raute snVsn kjh mp^ 11 i ^pa-KriVN αηκ njrt» π > Wt ’mj? Sij? ninp ons’ 14 φΊβ,Πΐη '^.i? T™ n !??i2 ty 15 i’V ia navino ^γπκ sV mao 11 ίήηρφη ' U ! linjpa"t^ Νρ'ΐηρ’; NpIpM i 1 ?^ nVh VtDppKrwp i onj? iq njy^pa o^i ^pp ιπ τ -iosp» ^pnn sV nn ‘lpxijpp t'npy hy κηχώ ‘ i iay’i s ‘iy voi VVppi ’ψΰο mrnp^ fioiDa am+ry mn iSy Diri 1 i mSiiaoi? sSpy tp^pDvs’ cnppppppV Nnpppy ppn NppnV ndvy sjjVk onf? J ! notpipi παιο·κπ'τχ ·ηύ\ wohifr ρκψ ιρη ’^,ρ*ιριι t?pnp igtia wpsho \av 4 Nfi'p γη ρηη;ικηργ·Ώγη ρη'ρρΐ ponSpi »nm ρρηρ γοίΝ ppinVipyirpp 13 snn s i 'Tlpgx «yn^ SpSy κ’ρψ ipxSp Vy cn^nn^ ff ’ ικΓίρηη # 7 'KiJf Jnf. Π 4 * 1 fuHt » m *vt pk· ttm ιοί m Dto lilterp. cx Grxc. ixx. r 3 Ai. l vi. * In Deo laudabo fermones meos, in j Deofperaui,non timebo,quid faciet mihi <* cato? ^ Tota die verba mea exeeraban-* tur,' } aduerium me omnes cogitationes eo- rum in malum. ^Inhabitabunt 3c abfeon- 7 dent, ipfi calcaneum meum obieruabunt. Sicut fuflinuerunt animam meam: * Pro nihilo ialuos facies illos,in ira po- s pulos confringes. » * Deus vita meam annunciaui tibi, po- ? fuifti lacbrymas meas in confpedu tuo,fi- cut & in promiilione tua. j **Conuertentui·inimici mei rctrorium io 1 in quacunque die inuocauero te ; eccc co- gnoui quoniam Deus meus es tu. 5 In Deo laudabo verbum, in Domino n laudabo fermone. s In Deo iperaui,non n timebo, quid.faciet mihi homo? s In me *Dcus vota*,quae reddam lau- 13 dationis tuae. 5 Quoniam eripuifti animam meam 14 de morte, oculos meos alachrymis, &.pe- des meos de lapfu. ^Placebo coram Domino, in lumine viuentium. 4'A Λ T Η P ί ό N. μΐΒ'ίρμίινΐυσις τ&Γ v o. j? $ S 6 7 8 τύ θεά επαινετω civ T^you; μου,όΒό τά θεά «λ- πίτα, a φοζηθήΟμ.εμ,τί ποιήσει μοι σα/ρζ’, * q?Jmj την ήμερον άττ λόγχς μου ε£δελύοτοι/%, m? εμοδ πούντες ® δία?\ογιτμοι euhiv εις κακόν. παρβίκηΟνεη χμι κοέ&κρυ'φ'ουσιν,αν&ι τήν ττίερνίϊΐν μου φυλάζουσι. κοθάτδς υπεμανον τίω μου. ‘mp %δμηΒενός σόίϊεις αάτχς, ον όργη λαάςκα- τάζεις. ί> 10 I I I 1 η Μ ο θεός του (δωΐιυ μχ εζη yfeiAot Οι εθου τα δάκρυ α ■> > i η c \ , *.» r r ρ ' μα ονωπιον ί&υ,ως ον τη επαγελιο (ρυ* * ζΒίςρεά/χσιν (§) ε%3ροίμχ εις Όοπίτω·δν η φυή^ μερο δ^ικαλετωμαί τε' Ιδχ εγνωνοτιΒεός μχειτυ. *c^z τζό Βεάαινετωρήμα, ς$2* τά ·*·—'· / 3 / yVPLfA rtiVC/TM Τ^γον. / <Μϊτά Βεάήλπιτα, χ φοβηθήΟμομ , τίποιήόαμοι οιν3ρύ)7Γ(&· f ) ) V < ννζμοί ο * ότι ερρυτω τίω ψυχίυυ μου ομ θανάτου } cEtf όφ-° Βαλμχς μου }χπο δακρύων , j@t/c£ir πόδαςμου Ίχτό όλι&ηματ®’. όνορεςν,τω ονωπιον κυάμου , ον φωτΐ ζωντων. θεός Sycu, άς ^οτοδωτω αινετεως Ου. In tinem ne difperdas Dauid in tituli inicriptione,cum ipie fugeret a facie Saul inipeluncam. 9 PSAI. l vi. 0 λ /Iiercrc mei Deus,miiererc mci,quonia ^ ^-mn te confidit anima mea.Et in vmbra alarum tuarum fperabo , donec tranieat iniquitas. s Clamabo ad Deum altifii- 3 lmifn, Deum qui bene fecit mihi. 5 Mifit de caelo &libcrauit me: dedit in 4 opprobrium conculcantes me. Mifit Deus miiericordiam fuam & veritatem fuam. 5 Et eripuit animam meam de medio 5 catulorum Iconum , dormiuicoturbatus. Filij hominum dentes eorum arma&: fa- gittae, & lingua eorum gladius acutus. * Exaltare ;fuper ccelos Deus, &in omni terra gloria tua. 4 E ϊςττίλ&μν δια φθάργς, τά 4 υψωΒηίι <Μί άδ χροσνχς ό Βεός ,^ επι πάτον την ybjJYi όόζα Ου. 3 ^ CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. ' 5 In menfura iudicij Dei laudabo in verbo eius;in Deo fperauijnon timebo quid faciat caro riiihi. c Tota die mei canialabo* rant contra me omnes eorum cogitationes in malum. 7 Congregabuntur & abfeondentur- ipfi plantas meas obfen^bunt; ficut expe- daueruntjfic fecerunt anima: mcx ie 8 Propter firlfitatem qua: eit in manibus eorum., euacua eos a diuitijs fuis: in furore ad paupertatem adiges populos Deus. 9 Dies vagationis mete numerafli tu,ponelachrymam meam in vtre tuo: nonne fumma miierismex in rationibus tuisf ’ * r. “ auxilio futuru. Dei(perauijnoi_ , . ..... _ ‘ 4 Quoniam liberaili animam mram de morte; fed & pedes meos alapfu, vt incedam coram Domino in lumine viuorum. ‘Ad laudandum pro moleftia, tempore quo dixit Dauid, ne deitruas,diftumeftper manum Dauidis humilis & perfeci, dum fugeiet abafpedu Saulisin fpeluncam. psal. ivi i. 5 Λ TIfercre mei Deus, miferere mei, quia in verbo tuo fpcrauit anima mea, & in vinbra maieihtis tux confidam , donec rranieatttl- IVi multus. 5 Orabo coram Deo altiifimo & forti, qui accevfiuit araneam, vt perficeret in ore fpeluncx telam propter me. * Aptabit angelum fuum de cxlisaltiffimis, & faluum me faciet, opprobrio afficiens conculcantem me in xternum: mittet Deus bonitatem inani & veritatem fuam. s Anima mea acuitur tanquam in medio flammarum, dormiam tanquam inter carbones, quos tucccndunt filij hominis, quorum dentes funt ficut lancea & fagittx , & lingux eorum ficut enfis acutus. Λ ‘ Exaltare fuper angelos cxlorum Deus; fuper omne* habitatores terrx gloria tua. Ii l m o>Sin <Φ TO ip ψφ 13’3Π 'Pllth * ■ “ *. i— iVd roira iSsu nirc? r j·,· ; v ; ▼ : γγιβικι ητώκη 1 ? ?i 320 >n 1 ?N’ 3 '? paj s i -iro m’}»« T&nVaan rrnj? niaa rra ; 5 — | -r τ V τ · ; ·)** τ ς . ,· a^V? ’iTi?OW3 7T* K ta’prw~iyi ^pn c3»oin?Vnj~»? pxrrba fy_a>nSN Ο'βϊ^γ-ιβτι ? * io — 4 *!Ί * u n p s al τ er i vm. Tranilat.B.Hieiony. 1 7 5 Reteparauerunt greffibus meis ad incur ** ruandam animam meam , foderunt ante me fo- ueamReciderunt in medium eius. Semper. s 4 Paratum cor meum Deus , paratum cor meum 3 cantabo φ pfallam. 9 4 Sargegloria mea 3 furge pfalterium φ cithara:furgam mane. o 4 Confitebor tibi in populis Domine 3 cantabo tibi ingentibus. : i * G)ma magna <-vfque ad ocios mifiricordU tua 3 & vfque ad nubes meritas tua. Exaltare fuper oelos Deus , in omni terra Γΰ r : oroa rrh ππψίτ 1 ?^ nwaS * lasippi οηϋ’Β p-nan ρην 019$? * * pnitap^aiiri^ii/aVa-fiK 4 ιαικρ* ’ · · · !ppV?f>aS»Tf"t*OT : an nai^papn ama ap©·) iit * pirqnriBawrnan ruma laV-nan * , !Ϊ1ΝΕ3ΒΚ> I : » '·· ; “ ■nm a»t£inVa SipS sim·»"*? iwts * ‘ loanaanan r \ t T "f pijnio ia’ap iaw - "Dnn awK ! ^ ifmini^iroanpa 1D3 vSnrjrr iaViaSnp* op-iapipsa? * > rnmVaaibn^DpnSiWiaa * nSVan? > !TOtt?rn _1 73 ·· r -ΐ03»π-ΐΒ3ηκχα3»ήτρυ’3;α·ιρ3 * . :unj?ip?pin anppmfra?? qpa rmrr? pnsrw * :jnmn j τ τ m anfj^nr ηκ pns 1 ? na-*|x tm tbx»i * : inxa a>oa'c? \ ·.·(■» * j· ; i loria tua. ViSlori Vt non differdas Dauid humilem & fimp licem. PSAL. LVIII. I Qf aiere vtique iuflitiam loquimini , recia indicate filij hominum. 4 i 4 Etenim in corde iniquitates operamini^ in terra iniquitates manuum njefirarum appendite . 4 * iAlienati funt peccatores a vulua 3 erraue- runt ab vtero loquentes mendadurif. j * Furor eorum ficut furor ferpentis ; ficut reguli fu 1 } di obturantis aurem fiam. 6 4 Vt non audiat Vocem murmur antium , nec incantatoris incantationes callidas. 7 * Deus excute dentes eorum ex ore eorum: molares leonum confringe Domine. 8 * Diffluantur quafi aqua qua defluuntdn- tendit arcum fuum donec conterantur. » 4 Ghtafi rvermis tabefacias pertranfeant, quaf abortiuum mulieris quod non vidit Solem. 10 5 Antequam crefcaht (fina veflra in rhamnum iquaf viuentes quaf ira tempefias rapiet eos. II * Latabitar inflas cum viderit vltione: pedes fuos lauabit in fanguine impij. 11 4 Et dicet homoy Vere [rufius e fi iuflo } vere eflDeus iudicans in terra. i r 12 oinn ! ngute “jnVrmm 1 ? pao * ·νΦΨ] ny^oa nm^ »oij? i*d Wto e$z η>ηρ&Λ wpns κηηϊο 7 t^DN^ 3 nn?:k»^’c)qya“|mj? : ni!!? 10 ι NniVy 1 ?DiaNnntnSlynis; 5 ' «‘lDtst ' ’{^01 ^ κφ.κ ^ 11 i *)yi ; aiavi ηη anx 11 ”* r. ’ na pV“" W - 1 ‘ J izpSuh^ 3 diin hyxh nntorasnpyVy «ηϊώ 1 ? 1 jpijjpn^Tan^iOnNynNiap^yn^yN^jnno^*]^ 5 ι Νψί n? ιυπη sniirnn pVHon Nnpnyi κψΐη Nnpnn Ί’Π snm γη 5 ικιώ^ i^od Npnsp iyn sua ja n?yn« 4 7 tD^nsinioiyiDnioiytfnjniosKjrin^o^SSapoNVi 6 ’ tnms αραραη Hnuna]inn.p'nViaos’nnnunujNpn l 7 p‘ 7 iv.!s«iP^nn'nnin 3 pDon» 8 «’^νΐηππηκΰρ rjin jtiiipK oon »yuch piayn» sS ny 10 ·. κψηψ ]\on sSi |»οο π Nniuisi jn nn*rf κ d»so h sVyam Vnr -)>n ? jsyn^ii rpnsg Μφ 'iPioos pnao s^wyis κοη οηκ ν|ρ'·ιϊ n.m. 11 ! »«SiyVya tncnn γη pani, ny J H’T !3 ρη’ηρ wti η’κ ona ^i?mV Interp. exGrec.Ixx. vsal. iv ii. * Laqueum parauerunt pedibus meis, 7 &incuruauerunc animam meam .Fode-* > * runt ante faciem meam forieam,& incide- ruDtineam. > irfn·/. 4 Paratu, cor meum Deus, paratum cor s meum «cantabo&pialmiimdicam inglo ria mea. 4 Exurge gloria mea* exurge pfal- ? terium & cithara: exurgam diluculo. 4 Confitebor tibi in populis Dominio pfalmum dicam tibi in gentibus. 4 Quoniam magnificata eft vique ad n cselos miiericordia tua, & vfque ad nubes veritas tua. 4 Exaltare iuper cselos Deus* n &fuper omnem terram gloria tua* ΦΑΛΪΗΡΙΟΝ. /uStpy.wivaii; rd v o. 3 $^ i π ayda η&ιμα<ταν %ίς ποτί μχ,ψ) χατιχαμψούτ rbjj^/vylw μν.ωρυξαν cwo ^Κβτωπ’ά μ^βοΒρον,^ bsTTiQv άς ουυτν. $\ά\^αλμα. 8 . * W μου ο Βτεοςβείμνι η xwplia μου, α- . \9μα\ κμι ■ψαλτοί' τη $όζημου. 9 ' οΐξεγίρ dm η ί ο%α μου , οΙξεγερΑ ψαλτη&ον £ x&cvpa 3 εζ,εγεφηβμα^ ορΒρχ . 16 * εζομολ^γηθμοί. Gi b λαόις χυ&ε , ψαλάθι b iStf&mr. 11 ' οτί εμεγαλαΰ§η τΑ t» Ιλεοςζυ, (£ g κρουνούς i %ζος 3 *y) πάτο# jlwyiui ii Ιοζα 5W 4 In finem Ne difperdas,Dauid iri tituli i inicriptione. p s a l. l v i n Cl vere vtique iufiitiam loquiriiini,ie6ta * ‘“'iudicate filij hominum. •«ί^ί- 4 Et enim in corde ^iniquitatem opera- j · · · #· · λ · Λ *"W- minnn terra, lnmititia marius veltr^ concinnant. 4 Alienati funt peccatores a 4 vulua,.erraucrunt ab vtero , locuti funt falia. 4 Furor illis fecundum fimilitudi- s nem ferpentis } ficutafpidis furdas & obturantis aures iuas. 4 Quae nori exaudiet vocem irfcantan- « ·««»- tium,& venefici, *que incatatur a fapiete. ««·/« * k · ima 4 * Deus conteret dentes eorum in ore ? ipiorum; molas leonum confregit Dominus. 4 Ad nihilum deuenient tariquam aqua * decurrens ; intendet arcum fuum donec infirmentur. 4 Sicut cera quas fluit, au- ? ferentur 5 * cecidit ignis fuper eos, & "non ί,ίΐώί viderunt Solem. 4 Priusquam intellige- 10 rentfpinae veftraerhamnum ·. ficut viuen- tes iicut in ira abforbet eos. 4 Laetabitur iuftus cum viderit vindi 11 £tam } manus iuas lauabit in jfanguine pec catoris. 4 Et dicet homo, Si vtique eft 11 frucftus iufto ? vtique eft Deus iudicans cos in terra. , I * Ειςττελ&,μη άιαφΟείρης^^ανώάςςηλο·- γζμφίΜ. νζ. i * E/ αληθώς αρμ hmomitw λαλάτε ,Μάαςχ^ VCtTS ψ< τΑ xm ai ^etpsg ύμψ ονμτικίχουσιν . 4 dm Mo r&adYxrav @ αμα/ρτωλοι &τζ> μητ^μς, 27fhMindn(jM )>m l^ctTwQw \p£V$ri. s 3υμο ς οωτοΊς $ τΐω όμοίωοιν $οφίως 3 ά(Τ& dtmU ίβΡ χωφης ι($Ιβυχΰ-ης τάωταουυτης. f * ντις GWfi udamQt) φωνής ImUvrcdV , φα/ρμακοϋ τί φονρμαχώομ&μη (zfyjt ζφοιϊ. ? * ο 3 -εος σιωτβλψκ c?ir oMvfeg am$v b τύ ^μΛ άλίΐών'τας μυλαςτύν λεόντων οϊωείλατεν ό xvpj>&’. * * εζου$ονωύν(ρν^) mei ΰ$ωρ διατϊορ&ιόφμον , c ηεν£ τ τζον dud εως a α&ενήζυοιν. 9 * «Vei χηζβς fame d/jTcwcitpsQnGv ) ' ίπετε π$ρ \π αντνςμοαειόοντν ήλιον. r ο *ίζρζ? $ (nwibcq τας αχά$ας υμ$βτην ράμνον,ωτά ζώνεις dm b οργή χα^ττίε^ ουυτύς. I I * άοφζμνΒ'ΥΐΟε^) Sixutog οτουν ifa ονΜχησιν , τας ζμς άιτύϊνίψε^) b τύ αϊμαϊι $ αμαρτωλοί. ii * xgjepaw 3ρω7ί&,ει αΐρα Ιςι Μτρκος id Αϊκοάω 5 α/ρά εςιν ο Β-εος χ&νων ουυτχς γν r» γψ ' CHALDAIC/E PARAPHRASIS TRANSLATIO. 7 Laqueum paraucruni greffibus meis; incuruauit animam meam 5 foderunr ante mc foueam; ceciderunt in medio eius in aeternum* , * Paratum cor meum Domine ad legem tuam, paratum cor meum in timore tui 5 laudes dicam & pfallam. 5 Espergifcere gloria mea, expergifccrevt laudes orcpfakerij &cithara: :expergi(car ad orationem matutinam. 10 Confitebor coram tc in populis Dominej laudabo te in nationibus. “ Quoniam magna vfque ad fummitatem cadorum benignitas tua, & vfque ad a'thera veritas tua. " Exaltare fuper angelos cariorum Deus: fuper omnes qui habitant terram ,gloria tua. ’ Ad laudandum pro anguftia in tempore quo dixit E^uid, Ne deftruas , per manum Dauidis humilis & perfetti, ps. ivm,' N Vm reuera quia filetis iufti in tet^pore contentionis , videtur vobis quod iuftitiam loquaminifin reditudine iudicate filios hominum. 5 Etiamimpij quare in corde iniquitates operabimini in terra? iniquum manus veftrae compledcntur? 4 Alieni fadi funt ab vtero peccatores; erraverunt a ventre loquentes mendacium. 5 Venenum eorum ficut interius venenum ferpentis,ficu tafpidis furd* qute obturat aurem fuam. " Qus non admittit VoCcm verborum maleficorum ierpentes conftringentium ; fed incantationibus incantantis,ipiaeftprudentior. * 7 Deus, contere dentes eorum in ore ipforum,&molares filiorum leonum confringas Domine. ! Liquefiant in peccatis iuis ficut aqua, defluant a fe: intendit fagittasfuas propter eos, & ipfi abfeindentur. * Sicut reptile limax qui madefacit viam fuam,ficut abortiuum & talpa ca:ca, quae non vident Solem. " Priufquam impij fiant teneri, dureicunt ficut rhamnus, quamdiu funt virides, ficut immaturum turbine deftruet illos. “ Lstabitur iuftus quando viderit vltioncm de illis; plantas fuas lauabit in fanguine impij. " Et dicent filij hominis,Profedb ci| prtemiura bonum iuftisr^rofcdo eftDeus, cuius iudicia extenduntur in incolas terra. ϊΗ t s bj n^nn ' "* . ω φρ2 αρώ -rnSrcr^p-Ste ναβφ * • ‘ !W»on!?n.’3iTnsTiaf , i'7''S? ? :m?OT,’paipiiap’nSN'’3’'i! · njn * * i SjcfeMsrra -*φ 3 j?Sri loV^pn^n nin» r-inxi * * : Ε3Ί3 ; »33 w otffap? rna w : nmw »3xn» oniVx aono» non »riVx * • „. (+■;-. ■; ·>"· ; - ' Α " Λ " : ~ : J ' ‘ "* f " φ»Π3ΐΒ5?>3η >aj; inxf r^cujnnjrnx * :»3nxi333aianmm |T .. > t T A·· · ; D3iX33 no 1 ?»! io»nkrnan ia»a-nxan * , , iit. : * 1 · T ’ : >·· t ; - |. ηΊ90>^3Ώ1Π7Κ01 r, |·· - : -U- · (T V ·. αφνρζ #jn iB3>xi nSo nana nVa * : r-bp fnxn ^paxV ajjjnaWa : in? i33ion aSoa ion» ani; 1 ? ι3ϊ?ί * . M3> Snijap! ^S-axVax 1 ? pj/n3> nan ‘ r”n--O^npnnp3 l ? ρηκιηφΤΜί'ΟΚΐ * : ’^-ην ova ouai h 33iya j* - ·* i ▼ λ· * iT : · >rfex »33it;a CD»riSx->3 ηηοιχη’^χ »iy 1 v;, * "'i * J* ·· Τ Λ** *" “ · i J r t IO II JHDH ,r ·· “ Psalterivm. Tranflat.B.Hierony. t * ViEiori vt non disperdas Dauid humilem m & fimplicem, quando mifit Saul yt cu- fiodirent domum njt occiderent eum. PSAL* LIX. ( '<-* i t %tteme de inimicis meis Deus t meus, a re- fifientibus mihi protege me. j * Libera me ab operarijs iniquitatis 3 & d tviris fanguinumfalua me. f 4 * Ghna ecce wfidiati funt anima mea 3 congregantur aduerfus me fortijjimi. s *' aAbfque iniquitate mea (gf abfque peccato meo Domine. Non egi inique, (efiilli currunt & Q praparatur:furge ex aduerfopro me & refpiee. ί 4 Et tu c Domine Deus exercituum Deusff- rael euigila 'vt yiftes omnes gentes : non mife- rearis ‘vniuerfs qui operantur iniquitatem. 7 Semper. * '%euertantur adyefperam (epr latrent o >t canis, & circueant duitatem. s s Ecce loquuntur in ore fuo \gladij in labiis . eorum,quapnemo audiat. 9 * Et tu Domine deridebis eos, fubfannabis 10 omnes gentes. s Eortitudinem meam ad te fer- uabo 3 quoniam tu Deus eleuator meus. 11 *Deus meus misericordiapraueniet me:Deus | oftendat mihi in infidiatoribus meis. 11 * Ch(e occidas eos 3 ne forte o b lui fiant ur po- : puhmei:difierge eos in fortitudine tua 3 &de- \ : flrwe eosfoteSior no[ler Domine. ) 4 Inpeccato oris fui ; n fermone labiorum fisorum & capiantur in fuperbia fila 3 malediciio- 13 nem (efr mendacium narrantes. 1 4 * Confume in furore, confume ' piipii 3*733 “]’Π ptfpj™ Νψρ3*7 p3in’i 13 } pp*?yS Nyp« ip?p*7 3py'3 ολν sn*7s: οπν pytp.i ϊ iy pnn* Eans ‘jnrj .snair j^yV yi3N’i yvy Π3ψ« wni 17 1 pnan. pypipniy ρηυ’ !s*7i *73’p*? snpp T3rp*7p*7D*7iD» pjs I(i i ’3iio snbwmw κφκ αηκ ηρψκ vvfy 18 ’ ' p* 7pjy-i koP 3 *mtw Interp. ex Grax Ixx. F $ a t. l v i i ii 4 In finem Ne diiperdas Dauid in tituli inicriptione: cum mifit Saul & cu- ftodiuit domum eius,vt interficeret , eum. psal. Lvm. j^Ripe me de inimicis meis Deus*,& ab * »MMS iniurgentibus in me libera me 4 Eripe mede operatibus iniquitatem, 3 & de viris ian^uinu ialua me: *Quia ecce 4 ceperunt animam meam ,irrueruntin me fortes; Neque iniquitas mea,neque peccatum meum Domine. “Sineiniquitate cu- 5 curri & direxi. Exurge in occurfum meu, J &vide. 4 Et tu Domine Deus virtutum * Deuslfraelj. intende ad vifitandas omnes gentes : non miierearis omnibus qui operantur iniquitatem. * Conuercenturad 7 vefperam,& famem patientur vt*canis,& circuibunt ciuitatem. s Ecceipfiloquen-s tur in ore iiio , & gladius in labijs eorum, quoniam quis audiuit? * Et tu Dne deri- ? debis eos:ad nihilum deduces omnes gentes. s Fortitudine meam ad tc cuftodiam, 10 quia tuDeus fufeeptor meus es. 4 Deus n meus miiericordia eius pueniet me. Deus meus oilendet mihifuper inimicos meos. *Ne olidas eos,nequando obliuiican- 11 turilegis tue.Difperge illos in virtute tua, & depone eos protedor meus Donfine. *fmiont s Delidiim oris eorum *fermo labiorum 1 3 ipioru : & comprehendantur in fuperbia fua;Et de execratione& medacio annun- tiabutur 4 In confummatione, in iracon- *4 1 fummationis, & non erunt; & icient quia Deus dominatur Iacob, & finium terrae. S5 Conuertenturad vefperam,& famem h , mi patien tur vt*canis, & circui b u t ciuitatcm♦ 4 Ipfi difpergentur ad manducandu; fi 16 vero nofuerint iaturifii, & murmurabut. 4 Ego autem cantabo fortitudine tuam, *7 & exui tabo mane miiericordia tua. Quia fadus cs fufeeptor meus,& refugium meu in die tribulationis meae. 4 Adiutor meus lS es,tibi pfalla,quia tu Deus fuiceptor meus es: Deus meus mifericordia mea. # hk » ΦαΑτ HPION. μ8ίρμ τ dv ο. ‘ 3^3 i * Σίς τ τίλ& μη ^αφβάρης τύ $αν$ άς ςηλογρα ύ φία» JyfonctTrs&ks (τααλ^ΙφνΚα^ίτνοίκον clvtJ 3-αν citoSo-oji cwtv. νή. i * EfsAoci με c /K των ε%3ράνμα ο 3ίος $ qm τάν ijrct- 3 νιςαφρων ίττ ζμζ λντςωταί με. *ρ3ο-αί με ί% τύν Ιξΐκ-*. ζορρων τίνυ ά\Μομία», <£ 3% άμάξάν α Ιμάτων οάτόν με α 4 * οτι $ a ίθήρένσ-αν τΐυυ ψυφίω μ.α, ίπίβεν% επ Ιμ\ Κζμ^,ιοί. ατεη d /νομια μα, ατε η αμαρτία μα χΰ&ε. s * dw$j ^μομίας ίοζμ,μοιι (E χαϊ^βωνα ·3%εγίρ3νη άς GWJ d/jwciv μ%/ο ίάε. 6 * <τν·χυφιε ό Ο&ος των ΰιχηαμε m ο Θεός >3 ίοτ^μήλ] ί®θχες%3πό/πα τάίβνή,μη οιχίαρήτης τίά^τας GK r ϊργαζορ^ροις τίου ό^ομίω;. 1 7 * οΒχς'ρίψαοίν άς ϊσπίζμν/ί λιμωζασιν ως κνωρ , δ s κυζλω(ρνσιτζόλιν. * i$a αντοι 3 ?πφ 9 εγ%οι?) αν τ$ ςο~ μοίίιωυτών, (£ ρομφαία & 'ζ'ϊςχάλεαν ουυτά,οτι τις 9 vjjtouoiEj * κα) συ κν&ε ζαγελάτας αυτάς,οίζαοει/ωτίς ο ητάβτα τα ίΒ-νη. * τ κζμ,τΟΧ μα α&ζ$ς cg φυλάζω, οτι ον ο βίος ιλήπίωξ μα ά. t * ο Β'ίός μα τ ίλί(& cm$ {&ζβφύάοη με · ο βιος μον $άζα μοι αν ΖοΊς εχΒροίς μα. i f μη ‘ίτΜ'λ.τάης αχ>τάς 1) μήποη c^AArj ^ νάμα Qu. ^lamop-mG» αντνς ον τηδαυάμα Gvfi mrdyays αυτας ο ύτνεζα ωτιςης μα χν&ε. * αμαρτία ςόμαζος αυτώ Τ^γ ^οιλίωιι οωτώ, ΰνϊληφβητωοταν ον τη νπερηφουι/ία. cwtcSv . ψ] 3ζ αςβ,ς (£ ψώίας (hayfskriGv 1 ) * ον σινπελάα,αν opyn σιωΊελάας, yy άμη vrtapl·,®- οι 4 Χ&ί yj(vGv T J οτι ό βίος ^εσζτόζα £ίαχωβ, (£ τ3ν πί^μ- των £ γης· i j * c ’Μιτρίψονον)άς ίοατεραν/ε. λιμωζονσινωςχνων,$. χνχ,λα'βνσι πόλιν. f ojjto) (haΠ »} 17 iS Zg-SrAoi, (c yoyfuGvoiv. * εγω $ άίθμα\ τη δυυυάμα Gv (c άγαΝ,ιάΰμουι % 7 τζωίτ ελίός Gv . οτι ε^ρήδης φίτιλή^ωρ μα (ς yja- ^ίφνγή μου ον ήμερα S -λίψεως μον. * βοηβός μου ει, το) ψαλώί, οτι οί) ο βίος (ΜίτιληττΙωρ μον ίΐ, ο βίος μου τϊλεός μον. CHALDAICAE , 4 PARAPHRASIS TRANSLATIO. 'Ad laudandum pro anguftiain tempore quo dixit Dauid, Ne deftruas, per manum Dauidis humilisy&perfeiUiquando mifit Saul, & cuftodierunt domum vt eum interficerent. psal. nx· E Ripe me de inimicis meis Deus meus, ab infulgentibus aduerfum me libera me. ! Libera me ab operarijs falfitais i & a viris homicidis falua me. 4 Quoniam ecce infidiati fune anima’ mea: congregantur aduerfus me fortes non propter iniquitatem meam; nec propter peccatnm meum Domine. s Non ob iniquitates noitras currunt & ordinantur.roborare in occui'iummeum,&vide. δ Et tu Domine Deus exercituum Deus lfiael,expergifcere vt animaduertas in cunftes gentes, ne parcas omnibus prinifpibus mendacij in sternum. 7 Reuertentur ad veiperam, & tumultum editui# (unt in morem canis, oblidebuntque duitatem. 8 Ecce effutient ore fuo verba acuta ficut gladius s labijs fuis .^cenres , Fortificabimur/ quis enim ille eft qui audiat & puniat» 5 T u autem Domine deride^ bis eos · fiibiannabis omnes populos. ‘°Fortitudinem nfeam apud tc cuftodiam, quoniam Deus refugium.meum cft. “ Deus boni- ’ ^ ‘ ‘ n 1 -1 · , · .... -__m.»- _ **m- r«k:»x_ i .. cos internecione, deftrue illos, adeo vt non fint: vt fciant quoniam Detis dominatur in Iaacob in finibus terra: in feculum. ‘ s Etrcuer- tenturad vefperam; & frement ficut canis, & circuibunt ciuitatem. ,lS lpfi vagabuntur vtdtripiant prsdamad comedendum : &non quiefcenr, donec fautrentur ac per nodent. l ’ Ego vero laudabo fortitudinem tuam, & celebrabo tempore matutino bonitatem tuam,· quoniam futili liberator meus, Si fpes mea in die quo me afflixit, ,i! Fortitudo mea,apud te laudabo,quoniam Deus liberatio mea.Deus beneficentia mea cil< » S $4 d oVnn D carpo f-rny γΰνΰ -b y nsaoS * : iabb tnS ,·· - : ·<· τ : ararr-wn anna exin πν ιήΐϊπρ 1 nSD -Νί’ϊ? anr*”^ ^i 3 ^’ 3 ^- Π 3 « s s : «V aaitfn naax wrana «nrut o’riSx * > 1 j T ^ : τ ; - τ λτ ; - ,τ . : ··' rnna© nsn mnp?a γτκ rtnpjnn * < : ΠΒ0"*3 u τ |t j r-fann ι^η:ιινρϊ?π η© j? p? jv&nn * > oc?]?>ia0Dpi3jiii!?D3^Nin»Vriinru* < : 1—iSd t |V : iaayi p?» ny»©in φττ ρΒ&ιτ γιώ i—n w nj^TIK niSyX T£Hp3 331' 0>φκ niasmsppayi ψϋη riyo dh^i risae >?ι ί jhi v * !*ppnonim’ ^^^ν^ΝΟΠΚ'^’ϊΠΙΙ’Ρ 3N1D s ^yimnnr-wba : naiitriy ara >a lisaray aSav »a 1 'trr6k NvrrtfVi anrat o’r6x nnsrtfVn * · v; ·* |; λτ ; - ; -»· v; -*▼ - “ J^nixa»? : dik n|p rn$ uV rnn 4 : wn» Din’ κηπι S>rr-r~TO;i onSsa * |·· x J τ ; 'ftT v *#“ «* * °· ND ; ipb r-)Myby_ nfazh * i >nV?fl n?>#j?n tot crrfrtf njw 4 ■ni3?3nSi|toi?3inpfcj|^SK ·ρκπ rvrpa 4 j wunoao nrv *|" ; - 'jv · ι τ ! 3 ΊΧ naa ly-rua 4 nona n^ma * i·· /ii ; · ^ ·" i * Λ* jy ; - x J* x · l? s a l τ e r i v m. Tranilat. B. Hierony» * ViSlori pro liliis teflimonium humilis (efl • perfecit Damdad docendum: * Quandopugnauit aduerfusSyriam Mejo- c pot amice,<&* Syriam Soha, & reuerfus efl Joab, & percujjit tdom in valle Sa- linarum duodecim millia. PSAL, LX. i Γ\ Eus proiecifli nos , fcidiflinos: iratus es , conuertifli nos. * * (ommouifli terram, diripuifli eam 5 [ana contritiones eius,quoniam mota efl. 10 11 1J 13 14 Oflendifli populo tuo duritiam -,potafli nos vino confopiente. s * Dedifli metuentibus teflgnumyvt fugeret a facie arcus. Semper. 7 * Vt liberentur amici tui: falua dexteram tuam,& exaudi me. s * Deus locutus efl in fanEluario fuo : Utabor & diuidam Sicbimam , ($f callem Socoth dimetiar. 9 4 Meus efl Galaad, & meus efl 3 lanajfes; (efl Epbraim fortitudo capitis mei: fuda legi- fer meus. 10 4 3 ioab olla lauacri mei 3 fuper jfdumceam incedam calciamento meo: mibiTalaflina foederata efl. ' 11 s Quis deducet me ad duitatem munitam ? quis deducet me aofque adfdum&am'*.. 11 4 Nonne tu Deus qui proiecifli nos; &> non egredieris Deus in exercitibus noflris ? 1 3 4 Da nobis auxilium in tribulatione } uana efl enim falus ab homine. 1 4 *fn Deo faciemus virtutem: & ipfe conculcabit tribulantes nos. 1 4 ViSiori fuper organum, Dauid. PSAL. LXI. 1 Deus laudationem meam ■ intende orationi meae. 3 4 De nouijjimo terrae ad te clamabo cumtri- flefuerit cor meum : cumfortis eleuabitur ad- uerfum me, tu eris duSior meus. 4 4 Futfli fles mea : turris munitijflma d facie inimici. o ouin ^pmNiKniinpm^yn3ynn^ainu?J3i3 1 : κρΗχ) in vM Ν'ηππρ pmy ‘jy NnnyiV 1 d t paSs -wy ηκιη lyri ita »κοηκ η» κροι nn nnapi naix ans ovi n*is Syi crn» oj; ππ’ κηριρι Nnyti?? taton 4 ι κρηή> nin Nnnni ρηχή nniarSSja p 7 j νφφ. ornasi soieip n?5psniaiD *ι\ΰ»ο?ι C33\iapann-ejoiimcnyt^nratatD»n»aap*iaan» cnfsyias ηψ*ΐ|?ρ nynSSp κη*7« 8 κηρό rrrirp rraitn ’ψπι satfy n»ai. pnaai.nitiao nnn pinipyi nySa noi p’in ’py 5 t n^ny Λανι κηηψα i jpn ηρ*7ρ ’^pns naa Vij? npns ‘ry mw π.η γη jinnaa Qnsa 'VaniuinisN isaNio nfibya 10 i πργι s Dng ny sin IP *mn sann srnpV w Votni wn \a 11 ? taton naanw »a'ai nSy ts^^PiagnfisiniaoisjjiyDpsT^Dsa^an 13 pisn nSi «jnpn^ ^ sin m i^n 11 i TfiTSyinatnnSyNnatp 1 ? 1 nd :wp^yo my sini sSn iaya nhSs: ιαιαη I+ j >0» ‘lan^o 0*1 Sio Vy ygnon γρη γιρ? φ rfl^Vn^^a ijOTjj syit? ΐ£ι»ορ 3 t ίηΛν-η'χκ >rnyg«» Vap ..*■ t «ana Sypa N^y «ϋψρ ^ 4 *lh' MI » i . KC .». & 1 «. c Inf.107 Interp. ex Gxzz. Ixx. p s a l. l i fc * In finem pro ijs qui immutabuntur in 1 tituli inicriptione Dauid in do&ri-> nam: * Cum iuccendit Meiopo-* 'j tamiam Syriae, & Syriam Sobal ,& couertitIoab,& percudit *Edom in valle Salinarum duodecim millia. P SAL. LIX. D Eus rcpufifti nos , & deftruxifti nosj 3 iratus es,& miiertus eft nobis. *Com- 4 mouifti terram & conturbafti eam *.iana contritiones eius, quia commota eft. * Oftendifti populo tuo dura, potafti s nos vino compuntftionis. *Dedifti metuentibus te iignificacio -Λ ncm,vt fugiant a facie arcus. * Vt liberentur diledi tui, ialuum fac,? dextera tua & exaudi me. * Deus locutus eft in iando fuo, laeta- 7 bor& partibor Sichimam, & conuallem tabernaculorum metibor. * Meus eft Galaad, & meus eft Manaf-·* fes, & Ephraim fortitudo capitis mei,Iuda rex meus. * Moab olla ipei meas, in Idu - 10 maeam extendam calciamentum meum: mihi aliehigcniE fubditi funt * Quis deducet me in duitatem muni - 11 tam, aut quis deducet me vique*in Idumaeam? *Nonne tu Deus qui repulifti 11 nos, & non egredieris Deus in virtutibus noftris ? * Da nobis auxilium de tribula - 1 3 tione,& vana ialus hominis. 4 In Deo faciemus virtutem, St ipie ad r 4 nihilum deducet tribulantes nos. o 4 In finem in hymnis Dauid Pfalmus. 1 l x. Jh Xaudi Deus deprecationem meam,in - 1 tende orationi meae. * A finibus terrae ad te clamaui, dum 3 anxiaretur cor meum , in petra exaltafti me. Deduxifti mej 4 Quia fadus es fpes mea, turris forti- 4 tudinisa facie inimici. * A Af Η P 10 N» βίρμ$Μοίς τ$ν L 3^1 i * E/ ς τ τέλος %ϊς άΐλοιωΒνβρβμοις ας ςηλογξμ- φίαχ τύ tiWii' ας διδαχίο)' 1 t οποτε cMZ7w& (τυ&ας τήν συ&αχ β&άλ, (c επέςρεψεν ϊωάΖ τάταζε τι> &δώμ οχ τη φάζμχίι τάν άλάν δώδεκα χιλιάδας. ' vBr. 3 1 0 θεός άπώσω ημάς καβάλες ημάς, ωργί&ης (ς ώκτάρησαςήμάς. 4 * σουίτας τΐω γίω <£ σχυετάζμ ζας αΰτϊιυ, ίασεμ τά σιιυτ&μμα'ία αυτής, οτι έταλ^Βη . j *εδειζ ας το) λαώ Qu σκλη^μ , επότισας ημάς οίνον κα^ινυζεως. 6 * εδωκας%Ίς φοξουμβμοις σε νημάωσιν φυγάν 'άτο rsoc νωπού τζου . δϊάψαλμα. 7 * όπως 4ο ρυ&ώσιν @ άγαπη%ί βυ , σώβν τη δεζιά βυ (£ g7r άκουσον μου. β * ο Θεός ελάλησεν ον τά άγίω άιη^,άγαλΚ ιάβμου\ (£ διαμε&ώ σίκιμα, ^ τΐω κοιλάδα τύν νκΐιυών διαμε- 9 τρήσω. *έμός εςι γαλαάδ, (ς εμάς εςι μαχαοσής , ημί εφξμϊμ κ,ξμϊβιίωσις τ' κεφαλής μου , ιύδας βαοιλ&άς ο μου. * μωα£ λέ£ης £ ελπίδας μου. επ\ τΐυυ ιδουμοάαχ νκτενά ν νζάδημάμου)μοΙ ά?λόφυλοι ύπετάγηϊαχ* * τις άπάζ<1 με εις πάλιν π&οχης , η τις odhyn } * πυ ο 3εοςο άπούΰ'άφμΦ? ημάς ) ^ chc εζελάά- (ΓΗ ο 3-εος οχ %[ίς δ'υϋυάμεσιν ήμ%)] 13 *δο'ς ήμΐν βοήθειαν ομ Β-λίψεως, <£ ματαία σωτηρία άμΒρωτίου. μ * ίχτά Βεά ποιήβμβιμ δυυΰαμιν } έ ουυτς έζουδανωσα cHvr Βτλίβον^ς ημάς. 'Ώςττελ&οχνμνοις τά δαυϊδψαλμός. t. * Έϊσάχουβν ο Βεος £ δεήσεωςμσοβΰζ}^ες τη (θζ$<ί- &)%η μου. * τάν πεζμτων τ'^γης (φζβς σε ίαί- Κζμζα,ίν νΐ άκηδιάσα^τΐιυ κα/ρδίαχ μου,οχ πέτρα υψωσάς με. ωδήγησάς με' * δτι ε^ρήΟης ελπίς μου, πδργ^ι^υ^ Χτο σωπου έχ'Βροδ. II I X * * CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. * Ad laudandum pro veteri teftimonio exemplar per manum Dauidis ad docendum. 1 Quando congregauit Dauid exerciruSj, traniiuitque per cuneum tcftimonij, & inftruxit bellum adiierfus Aram, qu.-e eft fuper Euphraten; & aduerfus Aram §oba .· & poft hic reuerfus eft Ioab, &percuffit Idum^os in planitie Salis,& ceciderunt de exercitibus Dauid & loab,duodecim millia. psai, ix, J T\ Eus dereliquifti nos, confregifti nos; iratus es nobis vehementi furore: conuertere in gloria tua ad nos. 4 Commouifti terram .1 J lirael, conturbafti & deftruxifti eam : fana ruptiones eius,quoniam commota eft, ! Oftendifti populo tuo duraj>otafti nos calice maledi&ionis. * Dedifti metuentibus te vexillum, vt exaltantur in illo 5 propter veritatem Abraham ir: aeternum. 'Propter meritum Iiaac, redimentur dile&i tui; redime dexteram tuam propter miiericordiam Iaacob; & fufeipe orationem meam. 8 Deus locutus eft in domo fanftuart) fui:litabor,quia priuaflbit domus lfraeb.diuidapraedam cu filijs Iofeph,habitatibus in Sichem ,tk in valle tabcrnaculoru, metiar menfura,&diuidam praedam. s Mecum erat domus Gilgad, & mecum domus Menafleh ,& fortes domus Ephraim,fortitudo capitis mci;a domo aute Iehudi fcribte domus do&rinae meae. Coillio Moabitaru intin&i funt pedes mei in Edont; fortes eius iicur olla lotionis mea:, fuper iunduram colli ceruicis fortium Idumiorum proieci calceum meum: ob Paleftmos iubila & fortificare congregatio lirael. “QuisdeducetmeadciuitatemdeftrudamTyri? quis dcducctme vfque ad Idumaeam? “ Nonne tu Domine dereliquifti nos? & nonegredieris Deus cu exercitibus noftris? Tribue nobis auxiliii propter hofte:fruftratoria enim eft falus hominis. In verbo Dei edemus virtutem: & ipfe conculcabit oppreflbres noftros· . ‘Ad laudandu pro hymnis per manu Datiidis. p s. l x i . 3 A Ccipe Domine deprecationem meam; intende orationi mei. ! Ab extremis terri in confpediuup, ad te orabo jn anxietate? Jf\,.cordis mei; fuper arcem munitam qua· conftruda eft fuper montem altioremme ipio, deduc me. 4 Q uoniam fadus es fpes mea; veritas fortitudinis a facie audoris inimicitia:, Kk * 3 D Π= 3 > *?πη nrm ηοπκ owty TW 8 πτβκ * I τ γ·· * < γίιεπ» nro mA nj/as7 β’γΑν ηηκ-»3 - \ί τ *-τ 4 Τ τ ; · τ';.»- τ · ϊ,Ί -τ - ; rptf wv , · »ΐν * : · nr-ios viMpt\wn$n-w-i$C 2 W 4 7 n&riaajavAK 'i$ dVu? 3 jp’ ‘ sarjj» i ιγπμ? ja iOijBVmpaWVijA^rnijiwjg * » 30 nrf? 71019 prnTAynpA * : >ji5jis; υόό ψ?3 ra οίΑκ Ak ·|κ * * t 31 D>*i''iiS'> 33 Wi 5 *njW*lH ! li*SMn-' 3 K * » j v · “ ; ' Λ' τ · *ν J 1 " innn ^fcrSjnnninn 1 rwiy 4 ; Π 3 Ί ♦ ! i—vmn ii: ’io j i’D3 03*73 |r ; - *·τ Λ *r |/· ; y v ; \ ejg» v @3 φφγ. fnd? *jj» wki^d·^ * > :*—tSD~lSVp’ 0331031 • : >nipnmp~rD ψρι ’P*n tzrr™? * ‘ iWDK^Visai^wiotinwNin-sK * ■> I v ·* · “ ; * - a* τ | * * ' J I * »όηό nriw >71331 ’*?»> owk-- 1 ?!/ * » * ; ~ A’ · ' * * * v;i “ : o>rv?N3 0333*7 l*33Vl33i£?0j?'nrS3313int33 ’ » ! ί—ΑοιΑ-πατο o>riSx ♦ |·.· v “ ·ι· v; * ajantos »># ’?3 3ΐ307κ~>33 1 ?3η 'ips** ππ* Ssno r - tan niVj/V - |T V >V *\ T ·· Λ ~- A>n AfnrrAK V»3i pwj?3 ιπώη-ΑΝί * iaSinwAii 3 W >">3 Ps aIterivm. Ti-anflat. B.Hierony. 5 ; Habitabotn tabernaculo tuo iugiter , fpe- c rabo in proteciione alarum tuarum. Semper. 6 * Tu enim Deus exaudifii orationem meam: dedifit hereditatem timentibus nomen tuum. 7 * Dies fuper dies regis adijctft t annos eius donec generatio & generatio. 8 4 Sedebitfemper in confieSiu Dei,mifericor- dia (gfr 'veritas firuabunt eum. 9 4 Sic canam nomini tuo iugiter , reddens Vota mea per fingulos dies . i 4 VtSlori profdithun Efalmus Dattid. l x 11. o 10 I I r , > % **· . * Λ τ T -r * · ·· ·· · >Π7Ν7 11 ewA cdbvr\ 'πήκ ~’3 ion tfiK—Ai * , -· i y* - i * - Γ VAT JT -i | ; Π : VWJ/O 2 i Λ T tamen ad Deum flebit anima mea , quia exeofalusmea. i 4 Attamen ipfe fcutum meum y e>« m, fortitudo mea y non commouebor amplius. 4 s Vfque quo mfdiamini contra <-uirum , «z- terficitis omnes 3 quaf murus inclinatus & ma ceria corruens ? j s Partem enim eius cogitauerunt expellere·, placueruntftbiin mendacio , or ’:py αη« Ν:ρηψ n:i Nn),:ni. hha «aq snnis 11 πφ ρίψη φ naw» nns s:mp pVannn k 1 ? Npiisai 1 aaiaaiy γρ ιρ:^ ο^ψπ wn cans Ν’ρηή ia'p aayny πν’ « nSj? qVi 1} ao Interp. cx Gr.Ec. Jxx. i> s A L. i i r. 4 Inhabitabo in tabernaculo tuo in fe- j cula', protegar in velameto alarum tuaru. % * 5 Quoniam tu Deus exaudifti oratio-« nerq meam, dedifti haer^dicatem timentibus nomen tui?m. 4 Dies fuper dies re- 7 gis adijcies^annos eius vique in diem generationis & generationis. * Permanebit in sternum in confpe&u 8 Dei; miiericorcliam & veritatem eius quis requiret? jfiiHim *Sic pfalmum dicam nomini tuo in*fe- s> cu l a vt reddam vota mea*diem de die. in diem ) 4 In finem pro Idithun Pfalmus 1 Dauid. lxi. jS^Onne Deo fubieda erit anima mea ? 1 ab ipfo enim ialutare meum. 4 Nam &ipfe Deus meus, &falutaris 3 meusjiuiceptor meus,non moueboramplius. 4 Quoufque irruitis in hominem? 4 interficitis vniuerfi vos, tanquam parieti inclinato & macerias depulfe? " 4 Veruntamen precium meum cogita-5 ueriit repellere,cucurri in fiti. Ore fuo benedicebant, & corde Tuo maledicebant. *Veriihtamen Deo fubieda efto anima 6 mea, quoniam ab ipfo patientia mea. 4 Quia ipfe Deus meus & iduator 7 meus; adiutor meus non emigrabo. 4 In Deo ialutare meum & gloria mea . 8 Deus auxilij mei & fpes mea ip De-o*. 4 Sperate in eo omnis congregatio po- j> puli . Effundite coram illo corda veftra, ·. quia Deus adiutor nofter*. * Veru n tam e vanifilij hominum, mendaces filij hominu in flateris vt decipiant, ipfi de vanitate in idipfum. » ufmas 4 Nolite fperare iifiniquitate,& *in rapinis nolite concupifcere : diuitias fiaf- fluan t, nolite apponere cor. 4 Semellocutus eft Deus,duo haec audi- I3 · ui, quia poteftas Dei *, 4 Et * tua Domine π mifericordia : quia tu reddes vnieuique iuxta opera fua. SPAATHPIQN. *m AUf’ nrn 4 χα/ροΐχητω i» τά οχηνωμ&τι μβΐρμϊΐνίυσίζ r$v o. 'i Qv άς cRr οάώας, rag- 7tdSrYiG^aj C4> τη αχίπη των πίερυγων Qv. f oh eruo βζος άσήχασΆς τάν άσχάν μχ, Umctg χληξβ io 11 »ll(! νομιαν '(ε>ις φοζχρΰροις τ όνομά Gv.. 7 * ήμίζμς Ιφ> ήμίζβΐς g βασιλίως m&Srwetq , τά m άυτύίως ήμίζμς υζάς j(gt) $μζάς. 8 άς τ?ν αιάνα, barniov g 3 -gotF, ίλε©·* (E άλή- βααν cwri τις νκζητΥκτα j 7 * χτως ψαλ eS τά ονόματί Ου άς oRr αϊάνα ς g)> * 4 Ούχι τά Ssd \im c G.ynQi) η ψυχή μ% · π tycumfi 3 γ) ί? όωτή&όν μου. 4 (ς γό αυνς 3 ζός μου δ (πατήρ μχ } ά/ότιλήπϊωρ μου ύμή (rcthwO&i SmTfrmv. 4 * ίως 7ΓΟΤ2 οΒιτιβίοΕζ hi <$ 3 ρω 7 Γον,φονβιζτζπ<άυης ύμΟς,άς %ίχ® Μύλιράρω (Ε φξμγμΛ ώτφρω · ? 5 * 7 ΓλΙω τίυί) τιμίώμου ίζουλάίτΜ^ ΑτίωοΆα^^ζμ μον CM Si\J/y. 7ύ ςομαΙ α am$v SiiTGyoiw , τη χονρδίφ cwTeSvMLmpM· 6 * πκΐώ τά \smTctyw 3 i » ψυχή μου, οτίπ'Χξ 'dmS ή \ϊζσομονή μου* 7 f οτι ουυτς βζός μου χσμ <τωτήρ μου s 4 vnAv 7 r!ap μον ύμήμέί&νΰίς&ίίϊύύ* s - 4 ο$2ϊ τ 4 ^ότώτήζ/,όν μου (Ε ή $οζ& μου i ο' %ζος £ βοΥΐβάοίς μου xgq ή ϊκής μου <$η ii 9 * Ιλ7Γ ί(ΓΛτέ \% cwtv wajTd · mwcLyusy ν) Xaoci . m- χί&τζ hamv cluni τάς κουρέας νμψ , οτι όΒζοςβο^ 3 ος YifJjyf. ο 4 7rT\bjj μάταιοι © tfol τάν cw Βράχων, ψζυίάς @ φΐ r m <%όΒρωπων c ν ζυγοΊς £ αΛκϋσ -cq, ουυτο) qm ματαιό- Τϊΐ%ς άΒϊ&Αυι?. 4 μη ζλχίζζτζ hidhuioui^ cMi ΰψϊαχμα. μή cMi- χ οβάτζ, 7 Γλο(ϊτ&’ \άη ρίη,μή (Φζβτίβέ&ε xcupiioui. 4 α7τα| Ιλάλητίν ο Βηός, i[vo & Jra ηχούσα, ,'οτι τ χρμτ(& βεο$, is ‘ xgj{ Gl kv£Jlz 2λ2(^’ οτισν '^χοίωσβς ζκάςω τά g ξγα cwni. II It * Λ CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. 5 Habitabo in tabernaculo tuo in fecula, confidam in vmbramaieftatis tux in xternum. 6 Quoniam tu Domine exaudifti vota mea, dedifti hxreditatem in feculo venturo, timentibus nomen tuum. 7 Dies fuper dies regi chrifto addes : anni eiu^ficutgenerationes mundi huius & generationes mun^i venturi. “Sedebit in fecula coram Deo: bonitas & veritas a Domino mundi feruabunteum. s Sic laudabo nomen tuum in sternum, cum perfoluero vota mea in die redemptionis Ifrael ;& in die quo vngetur rex Chriftus vt regnet. ‘ Ad laudandum per manum Idutun , hymnus Dauidi, psal.. un. 1 Erte filuifti Deo anima mea, ab eo redemptio mea. J Profedto ipfe eft fortitudo mea & redemptio mea, reSImptor meus,non mouebor in diextumnx magnx. 4 Vfquequb fremitis in virum mifericordem. ? eundi euadetis homicidae ficut murus declinans, ficut maceries rupta. 5 Vtique cum iui^lnetum fe bene fa&uros interpofuerunt.confultant vt impellant: nuntiabunt mendacium, ore fuo benedicent, at corde maledicent in aeternum. ‘ Veruntamen Deo taceas anima mea, quoniam ab ipfo patientia mea. 7 Profedto ipfe eft fortitudo mea,& redempt?o mea,liberator meus,non commouebor. 8 In Deo redemptio mea,&gloria mea: robur fortitudinis meae, fpesmeainDeo. s Sperate in verbo eius omni tempore popule domus Ifrael: abijeite coram eo elationes cordis veftri,&orate co J ram eo toto corde veftro, & dicite, Deus eft fpes noftra in sternum. “ Quippe nihil hominum filij, mendacium filij viri, fi acceperint homines ft a teram ponderantes fata fua, illi quidem ipiamet vanitate erunt leuiores. “Ne confidatis in rapina, & violentia: nolite diuitijs vani fieri: cum laudauerit vos aliquis, ne apponatis cor. “ Legem vnam locutus eft Deus, & fecundam iftam audiuimus, quia virtus coram Deo eft. # Ertc Deus decet mifericordiam facere iuftis, quoniam tu reddes homini fecundum opera ipfius. Kk a 0 5 D οΛπη 3 D ' : r -ηρη» "' 519 ? ιήΐ’Π? ΤΠ 1 ? * ipsa φ ηάο» t|m©K η$κ »Sk όΦ$ 5 : ’ ·, £ 3 *a-*V 3 JW1 ΠΪΠΤΙ» Ο® 3 i? Π .93 i^TQai^mtnV^inO * ::pina©?’ri3© Dinorfronaip-»? * ! >ao m ήθ ©3 ”Π 3 ^ΓΟΝ ]3 * min ’fl?©i ’©a? i?a*©n rern ^ ς j T . Vi·; a· i - — s ; 1. ντι w ·= . .. s ψ’7?ϋ! ; -| 3 -nan« nramn ^jw-Sg^proj-DK * \ ]$% ipfiaSg» ^ ΓΊΠΊ$ JVjrP? : °\m\ rmn ύ ηηπκ w& πρηη ni wrn^n’ np^npga* γίκιϊΛ nam * 8 * 9 * 10 X I ! vrv ohytt rua mrpT-Vi? mna* 4 l>a©an- -*?3 Vmn’ a’nbx3 na©’ Ϊ73Πΐ * ■ ■ ~ np|?'n 317 ’an 3 p!’ 3 l 3 . ** Μ 30 ; vrb ύιβ?β nsanS * |· T J y 3’1Ni inaa >IW3 ’Vlp C3’ri7X“S?13© ‘ * i«n*isn r - ■» · i m hvs ηίηηά n»ina hdb ’3ΐ’ποη s s : na nan osn ovi Dii©? ama ia© n©x * 4 j-r JT T T · / ; -r A» ; V*»V ** ·* ί “·* s '· «Si ini’ caxna on annona nm * > j ; % . / S · A* t 5 * *“ J * : un» r · a’©pia ]iaa? nap» irn nan "lanipmj * « : ib^t-ixt ’ΒήΒκ ©\x anpi ©ana ©an «an ώ$ηνφ$. * ? ‘ ‘ : pb^; 3*73 laniaaimoxnarno^Nom · « * it - t a : · \ j" '· v: ·* - 10 Psalterivm. Tranilat.B.Hierony> 1 * T [almus Dauid cum effiet in deferto fudaa. l xi 11. i Eus fortitudo mea tu es , de luce confiur - gam adte 3 fitiutt ad te anima mea , defife·* rauit ad te caro mea in terra inuia 3 (efr confi- tientefine aqua. i * Sic in fianlio apparui tibi 3 Vt videam for - titudinem tuam & gloriam tuam. 4 * Melior enim efl mifer icor dia tua quam vi~ teeilabia mea laudabunt te. 5 i Sic benedicam tibi in vita mea: in nomine ' tuo leuabo manus meas. 6 f ‘G)ua[adipe (^pinguedine implebitur ani- 0 ma mea 3 e>* labijs laudantibus canet os meum. 7 4 %ecordans tui in cubili meo 3 per βη gulas rvigilias meditabor tibi. s 4 Ghui.ifuifli auxilium meum 3 & in vmbra alarum tuarum laudabo. 9 *Adhafit anima mea ροβ te 3 me[ufcepit dextera tua. 4 fpf mero interficere qucerunt animam meam 3 ingrediantur in extrema terra. t 4 (pngregentur in manusgladij ; pars ^vulpium erunt. i 4 %ex autem Utabitur in Deo 3 laudabitur omnis qui iurat in eo 3 quia obfiruetitr os loquen- tium mendacium. * 4 Viliori l?falmus Dauid. lxii ii. * D eus vocem meam loquentisfiL timorf inimici ferua vitam meam. j 4 iAbfconde me a confilio malignorum 3 d tumultu operantium iniquitatem. 4 4 Quia exacuerunt quafigladium linguam fuamitetenderunt fiagittam fuam verbum ama- riffimum. s * %’t fagittarent in abfconditis fimplicemz fubito fagittabunt eum & non timebunt. ^ 4 (onfortauerunt fibi fermonem pejfimum y narrauerunt ut abfconderent laqueos: dixerunt 3 Quis uidebit eos? 1 “ ScrUtatifiunt iniquitates 3 defecerunt ficrlitantes ficrutinium 3 cogitationibus fmguloru &> * corde profundo. 4 Sagittabit ergo eos Deus iaculo repentino,inferentur plaga eorum. omn 0 tnfiya οιρκ ‘ oinna K^ioannrto ny^n 1 ? snnatfn 1 30 ^ φ ’nw 3 t “jn’Dn ^*ifp inxa 3 5 no n^io annx ntpa34*» ntfcg ^onj? ' j^ini?i >33 noKjyntin*?nomino ’η^ mhf? κ’ίρπχ’?ηο^ηη^ιοη uoans 4 ’ : jjnas ·$ΰόΐ£ί V?o:n ^τνοκΟΜίί 8 ι KnneornfijniVy 7 * ' 1 *o?9 na^ ins^oin^PT n^Vnn? 11 10 ^^ο’ηι^οΐΗθίο 3 ^ηηηι«ηπ 3 ^ο;ηΐ? 3 ^ ? j 'VioOTrfno» p/mi.cmg .wm 0.901 ·?? na^» 1093 nnj. 11 : jw. manio κώ»ο nnpVioo ’ j «ο iiojn «0^9 'O^nya ,l ?i? «Ofe * t in 1 ? κηηοφη νγπψ 1 ? 1 ’ * ίο . * κρρ pnnnu ιηιύο pnnwp vnipb γη ww η 4 j npui noy nwmnm ^301 pnnp »33*10011 3 pVpn ϊρρρ 1 ? pyrnti» «i»a 092 oinS ρώρζΐ» 6 : ϊ^ητ.^ι. nSpnr^pnp aio ηκηΛ 5 ■ j nnp injn 8 ’ ' 1 Kp»p^ xjj »linnm^f 03 ^ 3 |i®»S 9 ^*iN^i^pij 3 ins^i»W natfo 1 ? poVa» 7 ” ’ jmnVpoWPloK 1 ρηγηρ Sy ρηρηη AOna imj 1 .HC ..21 o •mtiita- fyt *hm· Φ ’Q»i* *Uq*n * iniqui- mts * ili Interp. exGrsec. Ixx. p sal.Ixii. * Pfalmus Dauid cum effct ipfe in i deferto *Iuda;se. l x i i. a J^Eus Deus meus ad te de luce vigilo, * dfitiuit* te anima mea,quam multipliciter tibi caro mea! In terra deferta & in- uia,& inaquofa: * Sic in fando apparui 3 tibi,vt viderem virtutem tuam & gloriam tuam. * Quonia melior *mifericordia tua 4 fuper vitasdabia mea laudabun t te. 4 Sic benedicam te in vita mea/in no- j mine tuo leuabo manus meas. * Sicut de adipe & pinguedine replea- « tur anima mea, & labijs exultationis laudabit os meum. 4 Si memor fui tui fuper ftratum meum, 7 in matutinis *meditabar in te. 4 Quia fuifti adiutor meus ,Sc in tela - 8 mento alarum tuarum exultabo. *Adli£eiitanijma mea poft te,me autem s iufcepit dextera tua. 4 Ipfi vero in vanum qusefierunt ani- I( mam meam, introibunt in in feriora terr#. 4 Tradentur in manus gladij . partes 11 vulpium erunt. 4 Rex vero laetabitur in 11 Deo, laudabitur omnis quiiurac ineo, quia oblfrudum efl os Ioquentiu iniqua. 4 In finem Pfalmus Dauid. lAii. 1 J} Xaudi Deus vocem meam, cum dcpre * cor ad te, a timore inimici eripe animam meam. 4 * Protege me a conuentu 3 malignantium,a multitudine operantium iniquitatem. 4 *Qui exacuerunt vt gla- 4 dium linguas iuas, intenderunt arcu fuum rem’amaram. 4 Vt fagittent in occultis s immaculatum , fubito fagittabunt eum, & non timebunt. 4 Firmauerunt fibilermonem nequam , 6 narrauerunt *vt abfconderent laqueum, dixerunt,Quis videbit eos ? 4 Scrutati iunt*iniquita'tem,defecerunt 7 fcrutantcs fcrutinia. Accedeqhomo *& cor altum. 5 Et exaltabitur Deiis. fag it - 8 tas paruulorum f§dae funt plagae eorum. ΦΑΛΤΗΡΙΟΝ. μΐ&ιρμίίνϊυσις 6. 1 4 Ψαλμος τά όανιό hi τά eivaj αυτν hi τη ΙρήμωτΊονόοά.ας. ζβ'. 1 * Ο $ίος 6 θζός μου (®&ς ά όρ$ρίζω, Ιόίφητί os ή ψνχή μου , ποταπλώς & ή τομζμον. hi γη ψμω ycy αζατω xgi άμνώξω* 3 * ώ,τως hi τώ άγίω ωφθίω Gi, Ά τΐωόυνυαμίν Gv χμι rlw δόξα* Gv. 4 * οτι κραοτον h ίλζός Gv xsarep ζωάς, τοί χάλη μου 5 STTcuisGvo'( ere. * 'άτως βίλογήτω fz h) τη Τωή wov hi f > / i n , f x « / * ^ * ‘ * m οροματι {gv α/ρω ταςργαρμς μον, 6 * ας z» f ίατ& jyi) τπότη^ς ζμπλη&άη η ψ^η μ^ ύ %cy χαλη άγαλλιάτζως αίνίτα τ ςόμα μον. 7 1 α Ιμνημόαυόν Gv clm $ ςρωμρης μου hi %ίς ορ- Βροις Ιμζλζτων ας <γζ. 8 * οτι sfyndvs βοηθόςμον, >(gLfh>Tn οχίπη tuv τλιρυ- γων Gv άγα.'^\ιάβμΛ\. 9 * hno??\ndn ή ψνχή μουόπ'κίύύ Gv , Ιμοό 'j άίοτίΚά- Ιβ ζ&%Υ! 0i^ldGv. 4 cwto) q ας μάτΐω ίζητηιτκαι tIw φυχΐιΰμου , imKSoGv^) ας τοί χα.τάτ{£μ της γης. 1 * * ^μόο2τ\ ί(?/) ας χαςμς ρομφαίας, μ&$ςς άλα- ιι * ό β βαοιλ&ός &όφρμ vOnCQ cBi 7 zl Ssd · Qtc( 4 %ας ό ό μινών hi οτι οΜφξμγη ςόμα λα~ Τ^υωτων αόΐχ,α. ι * Ε Ιςτ τίλ(& ψαλμος τά όανίό'. , ζγ. * * E lo-ckovGv ό 3 $ος φωνής μχ,ον τύ όζζ&αί μζ 鮣$ς σί* ϊχπο φόζου ί% 9 ροιϊοΐξζλοό τΐώφυχίυυμον. 3 * οχίπατόν μζ )hio τύρφης πονηρ&ομΟμων, )χτο πλήθους ζργαζομ^άων αόικίαα. 4 *οϊ τιης nmnrwi) ως ρομφαίαν τάς γλωοταςονυτώ, οαζταναα τζον αυτών ·πςαγμα τηκ^βν 5 4 χα < &&%eJ ^ποχρύφοις άμωμον, S^chnvcL κα^&ζ&ϊΰνσιν αυτνβϊ « φοζηθήβν). 6 *οκζμταίωταν ίαυ'ζΐς λόγον πονηξβν, όΐηγήταντ $ xpv\pcy παγίόα. d? τον, τις αυτύς · 7 * ζζηρΑόνηΰΌΐα ά/όομία», ξζίλιπον ζζζρ&ονώντζς ζζζρζυ- ν ήτας, τοζβ tfzAdiC0 ^£αθαα. s *}($) νφ/ωθή^ oStec -ς. βίλ& νηπίων efyndycrcw eti πληγοά αυτών. -5 TRANSLATIO. w CHALDAICA PARAPHRASIS 'Canticum Dauidi quo tempore erat in deferto in finibus tribus Iehudte. , psai. txux. '■pvEus fortitudo meatu es, fummo mane confurgam coram te; fitiuit tc anima mea: defiderat te caro mea in terra agda, & defeflavb! E^nullaifunt aqu^. ! Sic in loao fanftitatis tux vidi te: purga me vt videam virtutem tuam & gloriam tuam. 4 Quoniam melior cft jjiifericordia tua quamTacics iuftis in mundo venturo, vita quam dedifti impijs in mundo illo: propterca labia mea laudabunt te. ! Sic benedicam te in vira mea in mundo ifto, & in nomine Verbi tui extendam manus meas in oratione in mundo veturo. ^ * Q^afi adipe & pinguedine faturabis animam meam in Lcge:& labijs laudatgrijs laudabit os meumASi recordatus fuero tui fuper cubili meo,inter cufto- dias meditabor in ; Verbotuo. 8 Quoniam fuifti auxilium mihf, & in vmbra maieilatis tuae exultabo. * Adhadn anima mea poit vias tuas: verbum meum fuftentauit dextera tua. ^“Ipfi vero in domum fcpulturac inquirent anima meamdntrabunt in interiora terrx. ‘‘Timebunt eum propter percuflionem gladij: pars vulpium erunt. “ Et rex Ixtabitur in Verbo Dei: laudabit omnis qui iurauerit in Verbo eius,quo- niam prxfocabit os eorum qui loquuntur mendacium. »■ Ad laudandum hymnus Dauidi. psai. ixii i i. 1 A -Vdi Deus vocem meam in tempore orationis mex:a terrore inimici mei cuftodi vitam meam. ! Abfcondes me a iecretis pra- x\.uorum, a fremitu operantium iniquitatem. 4 Qui exacuerunt ficut gladium linguas fuas; tetenderunt arcus fuos, vnxerunc fagittas fuas veneno mortifero & amaro. 5 Vt fagittarent occulte immacnlatumdubito fagittabunt c.um;.& non timebunt. 4 Roborabunt fibi verbum iniquum,narrabunt, vt abfeondant laqueos,· dicentes neminem eos videre. 7 PerueftigabuntiVt inueniant iniquitates ad difperdcndum iiiftos, machinationem, quas exquiritur intra hominem, &«cog'uations» cordis profundi. 9 * Et excutiet in eos Deus fagittam repente, & inferet plagas eorum. Kk 3 Λο na a >ϊ πκτ^οτίτων cuwVid’ 1 ??inVwi * :D3 . - * T in^oiainVNVaiwpi^?^?’! 1 : -’ " “ :i?’3»n r : · -bs^WiianDmmn^pmnat^ * -> τ ' ; — ; · I Λ x-jt; t “l i ·* *· “ · ^ nVntf > Π& :T©Tn‘niaiansjD t 7 * , > ■ " ■ f ' /· ■"· i ; · -·'·· - · ■* -dW’ i|Vlp*S3 OWK 1 Π?Πζν n»PlJ|7 1 '· ' “ “'■ 1 ■ ’ ITO 1 1·.· : iK3’ -©3'Va τίί/ n?sn yw * )T JTT τ ) ντ Λ·»· · ; -1" lanMpnnKTO^panainii^naT * nptoa ηη|π τιρηι -ran 1 nw * t ιη|?3’ηϊΐιρηη’33ΐϋ3 :Va rimaui/p» 'riStfwn pisa 1 mtaia 4 * : ^iipiyp i i—naas -ιτκί inia πηπ 1 ran s ? p· ; · . τ ; v a ; J · T »■*·"' flpm £=3ίΤ?ί JliW C3»9»|1iW 'Π’3ψΒ * « ' " ID^aiiS f 4 : npT^sip η>η - ηικη rroxp »3©» ίνί”ί * » I ]»3"in 3"$1 aVs ("-unwijri mnnpptwii \ηάη irips 5 ■ iwan^aD^^sna^atiSBDViSti: f— ιώΐΒή D’3’313 mrnnm nnnraSn * τ v · ό i* · ; · τ ή" ; -**· — »· ·< τ j·,· x ; ‘ ■ - · - i-pannnax 11·· T : JT : · : ]f 3pajiTq>73i;Biqn3ia nv rriBjr 4 : i— ΐ3-ΰπη nu’33 S>iri naaa mw iatn> ! -o-ispy! ajpajn p&n OHpncoS 4 m psALTERivM. Tranflat.B.Hieronyi ? 4 Et corruent in fimetipfis linguis fuis 3 fugient omnes qui 'Viderint eos. i° 4 Ut timebunt omnes homines , e> annun- ciabunt opus Dei , £?· 0/W4 intelligenu 4 Laetabitur iufius m Domino 3 (g^ fi er abit in eo 3 & exultabunt omnes reSii corde. 10 I T II * 3 ' I *Viffori Pfalmus Dauidcantici. Ϊ.Χ v. '"r^i flentium laus Deus in S ion 3 & tibi red- A detur "votum. c j 4 Exaudi orationem , ^ i?/»ww c4r germini eius benedic. 11 4 Voluetur annus in bonitate tua 3 & ve fit- gia tua rorabuntur pinguedine. 1 3 4 Pinguefient pafiua defirti 3 & exultatio- ne colles accingentur. 1 + 4 Veflientur agnis greges 3 e> r valles plenae frumento coaequabuntur & canent. □i;in *, ρ'η] nnniyi my p:n^i sto m ^ 10 jpnS S? ρη'ψη -i pVSD^ipTt^^p-n 1 ? pSjpnn 9 !1 ! snV ’ΐ-ηη Vs ρη^ηφ’·! rnpOn νπ*ιηη_ ' 1 * no ‘ ’ . . ‘ " »13«^ snnsf 1 s nnym *in t.Vj? Nnna^ri * 5 iims3^mfc?pjn*iD^bi£)i?nn^’mn3 4 ipno‘nnflx^?o^KOKipirtFi»$)035n»p , 79 , j! , i 4 in»dk η$5ηιρη>!Α} tfirn 8 ” JNnnm? . «ronyi ιηβο κ^ρικίοψτΐ «0*^1 wyatpP nannyn NnnVVy υιο nn^insi Wauin sjns tinnaax 10 ’ jpnoiba sna^ i^3J?ntuopifn|J3io?i mum hn κρηίηον.υ^ο *)ip^ 11 ’ ’ i cd?*in fj^nn \ pnVKiai9nn^npop?> 15 ’ ·. t κιήπροέ^ηηγκ * - '' i caba paiiij» iQiaiy ϊ»ώηη*. wv&o* say vfa κηρ»ι ’* ♦ Interp. exCrrxc. ίχχ. psal. ixiiil 4 Et infirmatae iunt contra cos lingua: 9 eorum, conturbati funt omnes qui vide- - banteos. aEt timuit omnis homo i & annuntia- 10 uerunt ope^a Dei > & fa&a eius intellexerunt. * * Laetabitur iuftus in Domino. & * ύ 9 /perabit in eo 5 & laudabuntur omnes redi corde. O 4 In finem Pialmus cantici Dauid can-1 ticum *Hieremiae & Ezechielis*de wfmb populi tranfmigratione quando Jjp profeduri erant. l x i i i i. intipit- μΓ' decet hymnus Deus in Sion , & tibi 1 reddetur votum in Hierufalem. 4 Exaudi orationem meam,ad te omnis 3 caro veniet. 4 Verba iniquorum pracua- 4 luerunt fuper nos, & impietatibus noftris tupropiciaberis. 4 Beatus,quem elegifii s & afiumpfifti, inhabitabit in atrijs tuis. "P Replebimur in bonis domus tu<» ,fan£tu* templum tuum, ‘Mirabile in aequitate . ( Exaudi nos Deusfalutaris noil:er,ipes omnium finium terra:, & eorum qui in mari longe. 4 Praeparans montes in virtute 7 fua, accindus in potentia. ‘Qui conturbas profundum maris^io- 8 num fluduum eius quis fuilinebi?? Turbabuntur gentes· o 4 Et timebunt qui habitant terminos a 9 (ignis tuis, exitus matutini,& vefperaede- ledabis. 4 Vifitafti terra & inebriaftiea ^ 10 multiplicafti locupletare eamrflumen Dei repletum cit aquis.parafti cibum illorum, ,,p quonia*ita praeparatio*. 4 Riuos eius ine - 11 ' aw bria, multiplica genimina eius, in ftillici- ■ dijseius Ixtabitur germinans. 4 Benedices coronae anni benignitatis 11 tuae,&campi tui replebuntur vbertate. 4 Pinguefient ipeciofa defirti, & exui- 1 3 tatione colles accingentur. 4 Induti funt arietes ouium , & valles abundabunt frumeto: clamabut, etenim hymnum dicent. 9 ι·* μαοία. 1 * τας αύλακας θύτης pii%Gv . πλήύωυον τα fpvn- μο#α αυτής, cv ^ςςαγότιν αυτής ^φρμν^ζ[) άύα-° τίϊλονΰα . ι * άίλογήΰΌΐς τν ςίφαχόν %<ϋ cMiav%$ ύ ^ηςοτητς Gv , fi ταπζύία Gv 7^nSrnG^) ιήότη^ς. } * 7nax&nGv^j τα apeua ύ ζρήμοϋ , αγαλλίαυιν oi 4 βοννο) (whildG^h * αηύύ<ΓθλΐΖ> οι χ£ιο) τύν των, fi αι κοιλάδες 7ΐλη§υϋυο&<η οϊτον,ΚζΚζμζον^), κμι 'β νμνή Gvaiv. Λ CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. * Et offendent feipfos lingua fua, & mouebunt capita fua quicunque confpcxerinteos· Et timebunt omnes filij hominum,& annunciabunt opus Dei, & opera eius intelligetit. ® “ Latrabitur iuftus in Domi;3»o,&iperabit in verbo eius, & laudabuntur omnes refti corde. t ' Ad laudandum hymnus per manum Dauidis&canticum. psaL lxv. ^ * A-tOram te reputatur ficut filentium laus Angelorum, Deu^cuius Maicftas tefidet in Sion; & tibi reddentur vota. 'Receptor britio- VJnisadteomncs filij carnis venient.^ 1 Verba iniquitatum potentiora me fuerunt: peccata noftra tu expiabis. s Beatusin quo tibi copIacueris,& eum applicueris ad timorem tui: habitabit in atrijs tuis.dicentq; lufti, Saturabimur bonitate domus ttnE.fan&itatd templi tui. ‘Timenda in iu^itia;exaudi oratione noftra Deus redemptio noftra, fpesomniufinium terra·,& infulani maris,qu$diftani ab arida. 7 Qui praparat cibaria ibicibus montium, in virtute fortitudinis fute.-accingens ie cingulo in robore. 8 Compeicens ioni- tum marium, fonitum vndarum eius, & tumultum gentium. 5 Et timebut inepb finium abyflbrum a fignis tuis .· & ordinabis laudem in ore egreifionum matutini & vcfperae. Recordatas es terrte Iirael, & potum dedifti ei; vbertate fructuum eius ditabis eam, ex fonticulo Dei, qui eft in caelis, qui plenus eft imbribus bcneduftionis,pra:parabis fegetes eorum, cum fic eam fuhdaueris. ‘‘ Vi fulcoru germina eius inebria, compefcas cohortes eius, guttis dilioluas eam, germini eius benedicas. ” Coronafti anmi bonitate benedidionii tu®, & itinera viai tuatftillabunt dulcedinem pinguedinis. Dulccfcent laudabilia deferti,& exui tatione colles accingentfe, "i Afcendent ariete^ fuper pecora,& valles cooperientur frumento: iubilabunt, certe laudem dicent. Kk 4 . $92 id ο>^πη r 10 L 0ϊ^ίθΐι?ηηιΐΒ?07’ΐ?πΜΒ7 5 ; pwp? itn^>nfni33ia»jffiD^-ni33r)ai * * TO 313 yVVQ ΝΠ0--ΠΟ 0»tf*?K7 ITtJK * i q>3’'x^S-ri/ri3’ ^ncniatiiiViiaii φ ιιπηψ! ■ ^ixn-*73 * < iviTU o»ri*?x niSyaa ixn ia*7 * : nSp > „ *· « J ' :: * :i ^ : L L L ' : m» > 33-70 r-r?nv jr τ J·* t “ τ · -; oti *?3i3 ray> iras n©3>7 ■ a» itan 1 < T Vi\T ; J ; - ~ TT-v TT-. T| -(T ; 13 r-inotw j «/■*·;:· r-0'ffi?n 0Ί33 V3’J? 0*711? 1 1011333 7JE?D * : ’ T 6 .· ; · ■>· · - T ^ T T . · '■ . } i nSoi07 ιοή’“7^ 'dhiidh t|? J·*· v*** “ · : - nn^nnSipiraipm^nSiio^iai? * ! 13*731 D10*7 ?η3-χ*710”Π3 13!£?33 CDlff Π * : I·· : “ ·* - II‘ T ·■ 4 · -. ·· : -I -T - Jp3~i|15p 130£ηνΠ3’Π7Ν:ΐ3ΓΙ3Π?-’3 * i3’3npp npi?ia r^iptt? niisa? wrisan » αη331ϊ?Κ3-"13Κ3 13Ϊ?Χ1*7 W3K Π331Π * ·*- - J·· τ * >- i *·· T ·'- * · :rnnn7W^ini |tt ; τ ·· · — : πΐ3 φ q^k niSii??^n»3 xiax ! iVin »ii3ii »r>a& «ηβκ j. - - · v · : λ·»· τ ; j τ v d>S»k 01’a mSS? : n*7pc3>Tinroj?i|?3 nfri?x TiW’ 0»i1*?X 'X1»~*?3 mSDXI iPDEilsS * κ vv a* v; -*··.;· T x; - -:-v -■ ; · ; ; ># aA r~wy JT > pwS nnnobrn vSk s τ ; · A - » | x * /» " PJl^i;p^k^373^KT0K]1« * : ^nSsnbipn ηψρπ arriW ynp ρκ 4 n*ipni >nWn -rcmA w c>jfy* ψιη * ■ c psalt erivm. Tranilat.B.Hierony. * Vici ori canticum Tfalmi. L x v i. i * t io I I i J *3 14 15 i8 15 PflKO ,. . .. 1 T Vbilate Deo omnis terra, (ant at e gloriam ■ A nomini cius , date gloriam laudi eius. ■ t j 4 Dicite Deo quam terribile opus tuum 3 in multitudine fortitudinis tute mentientur tibi inimici tui. 4 4 Omnis terra adoret te, & cantet tibi/an- tet nomini tuo. Semper. 4 4 Venite φ videte opera Deijterribiha con- filia fuper filiis Adam. 6 4 Conuertet mare in aridam 3 in flumine per - tranflbuntgede:ibi Icetabimur in eo. 7 4 Ghti dominatur in fortitudine fua in fl culum , oculi eius gentes aspiciunt: qui increduli funt 3 non exaltentur in femetipfls. Semper. * 4 Benedicite populi Deo noflro 3 & auditam facite asocem laudis eius. 9 4 6)ui pofluit animam noflram ad vitam 3 φ· non dedit in commotionem pedes noflros. 19 4 Proba fit enim nos Deus: igne nos conflafli ficut conflatur argentum. fntroduxifli nos in obfidionem,pofltifliflri- doremindorfo noflro. i Pofluifli homines fuper capita noflra 3 tranfl- uimusper ignem & aquam , φ eduxifli nos in refrigerium. 15 jngrediar domum tuam in holocauflis : reddam tibi naota mea: f 14 4 dfue promiferunt labia mea 3 φ locutum e fi os meum cum tribularer. 15 4 Holocaufla medullata offeram tibi cum in - cenfo arietum faciam boues cum hircis. Semper. 4 JAenite audite 3 e> narrabo 3 omnes qui timetis Deum 3 quanta fecerit anima mea. 17 ore meo tnuocauiy & exaltaui in lin gua mea. 18 4 fniquitatem fl andi in corde meo 3 non exaudiet Dominus. 19 4 fldeo exaudimt Deus, attendit atocem deprecationis meae. 4 BenedtSius IDeus^qm non abflulit orationem meam φ mifericordiam fluam d me. IX I % 1 6 zo □inn ID J ιηηηη^η ρτχί ηαψ ιη’ρηηηφ 1 ! 1 iis imiHyianay ιόγτίΐ nn:a mm-h kd> 6 t sfj »35 V» raippn no ‘nri κηίκ naiy jtom 1*7?». 5 KVnfnaboiiSariDosipoypimj^ nmnia^nDpo^i 7 {napiaaiimipn^apnnnaiD^iinniVnts? jN^.KynniNVnDos^inNTNoVywnaNitfiijypn 9 : ηηηηψη Vp ινρψκι ??? iipoy laaa 8 irpSySpnSpoTin’ 1 snVpid xyw κηι^ρη sjh ’xnhyx 11 1 κρ?ρ^ηρι nw’p γπ wnjnaari^ Ia ' dSujk pSya ^app nn 1 ? Siys 15 ! «nn 1 ? wnpsNi.'toai maa aa Npnja w«sn Vy safliio np «napax wnpNON 11 aays papniaap.rppia naioj? ay ajoip pips: γνοτΰ φν 1 ^ n 1 ? pNy aa ?pis nipp inna n 14 ’ 1 nai ft nnn^ni ?piia nniV 17 {^fi^aayanpNoVNaN^nahaiynuiNnyp^iVrs’ 16 «r^W^D^oyintn raiVvSppn^NisnVNyppNp^ipa 19 piiyoipis^iaa^aNnnVpinvanpNNapiij 18 ’ pjw^ninn· i op nniDmWiays nSi 111 ^?aa 10 »Γ#ί nfint Interp. exGrxc.lxx. frsAL. ixy·;. 4 In finem,canticum Pialmirefurreftio-i iiis. lxv. jVbilate *Domino omnis terra,pfalmum » chpte iam nomini eius, date gloriam laudi eius. * 1 * * 4 Dicite Deo,Quam terribilia $ *opera tua*! In multitudine virtutis tute *Domme men ti en (; U r tibi inimici tui. *Omiiister-4 ra adorent te & piallant tibi,pialmum*di caiitiamnomilii tuo Altiflime. *dtcat . ► . \ 4 Venite & videte opera Dei, quam ter- 5 ribilis in confilijs iuper filios hominum. 4 Qui conuertit mare in aridam,in flu-« * mine pertranfibunt pede. ibi laetabimur in ipio. 4 * Qui dominatur in virtute fua 7 in aeternum: oculi eius {uper gentes refpi- ciurit: qui exafperat, non exaltentur in fe- metipfis. 4 Benedicite gentes Deum no-» ilrum , &: audita facite vocem laudis eius. 4 Qui pofuit animam meam ad vitam, 9 & non dedit in comotionem pedes meos: 4 Quonia probaiK nos Deus, igneexa- 11 minaftinos ficut examinatur argentum. 4 Induxiili nos in laqueum, pofuifti trl· 1 bulationes in dorfo noftro. 4 Impofuifti homines fuper capita no- ftra. tranfiuimus per ignem & aquam, 6 c eduxifti nos in refrigerium. 4 Introibo 1 3 in domu tuam in holocauftisjredckm tibi vota mea: 4 Qme diftinxerunt labia mea, h & loquutum cit os meum in tribulatione mea. 4 Holocaufta medullata offeram *jrif tum tibi cum incenfo*,&arietibus, offeram tibi boues cum hircis. 4 Venite,audite,& narrabo vobis omnes t[ui timetis Deum, quanta fecit anim^ meas. 4 Ad ipfum ore meo clamaui,& exaltaui 17 fub lingua mea. 9 4 Iniquitatem iiaipexi in corde meo, non exaudiat me Dominus. # & 4 Propterea exaudiuit me Deus,*atten- ** ditvoci deprecationis mete. 4 Benedi&us Deus,qui ηδ amouit ora- 10 tionem meam ,& miiericordia luam a me. 12 1 6 ΦΛΛΤΪίΗΟΝ. μ 8 ψ 4 νίυσιςπ 1 νί 393 i ' Ειςτ τίλ& e$n ψαλμδ ά^αςάσεως. ζε. i Α λαλΑζατε τΑ ζυξίω τςΑσα. ή γη βάλατε <5μ τΑ ονόμαβ απ£. <5oYg Ι&,αΜ οΑνεσα AjutA. 3 * ύπατε τΑ ΒεΑ ως φοβερή τΑ έργα Gv’ bv τΑ 7&\υι~ dei Υ ί ναιΑμεΑς Gv \J/djGv&i σε © εχΒροί Gv. 4 Vetera ή γή σ&ξβσχνυυησΑτόΰσφν Gt <£ ψαλΑτωο'φυ ΰί,φαλΑτωσονιίή τΑονόματι Gv ΰψιςε. ΑιΑΑ/αλμα. j * xg) ϊΰετετα έργα, Βεα 3 ως φοβε^ς b> ζα* λω.ς Αζτερ btbr tpsy τΑν οΑΒρωπων. 6 4 ο μεϊ&ςρεφων τ lw ΘΑλαοσαν Ας ζ,ηρά/ο, b) πο%ιμΑ AigXdjGv^) 7 ro${ . ΒκΑ άνφζμνΒησόμεθα ετί aml· 7 ' τΑ $εασόζον% bv τη SiwagAcL Aifd%A ω.Αν<&. (§) οφθαλμοί ΑυτΑ ΑΕπιτα ε$νη<$άιβλέπα(ην 3 ® azfym- ζζμινοντεςμή ν-^/ά^τωσονν & εα.υ%Ίς . Λαψαλμα. s * βολογΑτε έθνη τν Βεον Ακότίσατε τίιυ φω~ vlw £ αινεσεως αιηύ. 9 * Βειβ{Α τΐυυψυχίω μα Ας ζωίω, (£ μη Ας σάλον cbir ττο^ίας μα. ο * οτι Ιί οχίμα.ΰ’ας ημάς ο θεός · ε7ΐΰρωσας ήμΑς ως τη)* ξβΑτομ Α Άξγν&ον, * Ασήγαγες ήμΑς Ας tJjjj 7 iayA'ct. εθχ Βλί\[;βς effii τν νΑτον ήμ^ΐ. * επεβίζασας φό3ρω7τρς αΒίτΑς κεφα.~ λΑς ήμ^Ι. Αιηλθθ[Μμ Λα τϊυ^ς (£ $ατ©·’, <£ Ii; ήγαγες 13 ήμΑς Ας άΑαΑγνγίω. * είσελ^μαμ Ας τν oizov Gv bv όλοκαυτωμασιν , 'ύσπιΜσ'ω Gi τΑς &χάς μα. ΐ4 * Ας (Αεςαλε τα χΑλη μα, ελαλησε τςόμα μα cv 1 ) τη Βλίψχ μα. * όλοζαντώμαβΑ μεμυελίύώ^α 4οο/- c τού Gv μζ ΒυμιΑματ& ng) yj^Av, ά/νο'κίω Gi βόας μ$ χμΑρων. ^Αψαλμα. 1 6 4 $£τε Αζάσατε <ί άιηγήΰμομ νμ'ιν πάντες (j) φο j Κάφροι τν Βεον,οτα εποίητε τη Αμυχή μα. 17 * «K 3 S owtv τΑ ςόματίμα νκεκζμζα , xg) υΑγωσά ■βΰΰΖ τΑυ γλΑοσάΑ μα. f 4 Ahzicw Α εθεωζβΐω bv Kcvp¥ict μα , μή ΑσαχασΑτώ μα κν&&- 4 ΑιΑ^το Ασήκασε μα ο Βεός , (Ζτζβσεχε τη φωνή Της δεήσεως μα. * &)?^γητςο Βεός, ος Οζίάττερησε τίω φ&σώχήν μα,χμι τ ελε& ΑυτΑάπ εμα. 11 1 Ζ ι 8 19 9 <* CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. 1 Ad laudandum canticum & hymnus. r$At. lxv). 1 jVbilate coram Dno omnes habitatores terras. laudes dicite , glorificate nomen eius,conftituite gloriam laudi eius. 1 Dicite coram -^Deo.Quam timenda funt illa opera tua i in multitudine fortitudinis tute mentientur a confpedtu tuo inimici tui. ‘®Omnes habitatos· res terra adorabunt coram te,& laudabunt te: laudabunt nomen tuum in atternum. 5 Ite, videte opera Dei terribilis, au&oris adinuen- tionum fuper filios hominum. δ Qui conuertit 1 mare Suph in ficcum: per flumen Iordanis tranfierunt pedibus fuis filij ifrael/ ducam eos ad montem domus fan6tuarij,ibi l$iabimurin verbo eius. 7 Quj poteftatem habet virtute fortitudinis fux fuper orllSm, oculi eius po- pulosreipiciunt: rebcllesnonexaltabunturinfeipfisinfecuSl. 8 Benedicite populi Domino & audiri facite vocem laudis eius. 5 Qui connumerauit animam noft^m in vita ieculi venturi, nec tradidit commotioni pedes noitros. 10 Quoniam probafti nos Deus: conflafti nos ficut argentarius qui conflat argentum. “ Introduxifti nos in laqueum 3 pofuifti catenam in lumbis noiiris. 11 Hnmiliafti nos, iuiSfti equitare au&orem exadionis fuper caput noftrum , iudicafti nos tanquara fornace & aqua ; & eduxifti nos in latitudinem. 13 Introibo in domum fanduarij tui ,cum holocauflis reddam tibi vota mea. ‘ 4 Qua: aperuerunt Jgbia mea, & locutum eft os meum dum anguftiaaderat mihi. ‘ ! Holocaufta pinguiaiacrificabo coram te cumfuffitu aromatico, ia- crificiaque arietum, faciam boues cum hircis femper. 14 Venite audite & narrabo, omnes qui timetis Deum, quid fecerit animi mete. ’ 7 Ipfum ore meo inuocaui; & laus eius fub lingua mea. 18 Mendacium fi vidi in corde meo, nunquid num audieg Dominus? ‘ s In veritate audiuit Deus, exaudiuit vocem orationis mea:. 10 Benedidus Do minus qui non amouit orationemmeam & benignitatem fuam a me. 9 %η tc o^nn * 7 * 8 TD n>©7iBIBrii’333nS3BS s sr-i^^T-MntsiMrpi^anto»^» ‘ - * :-pw> DjirSag ^ fwa mrf ? 5 5 ! aj?3 D»aj? φίν 0’nW 1 0»p? Iflll’ * « tigpipsaqijb limviow’ * 1 : i— iSd onan fua 1 ons^Vi :oS 3 o>ay:|iii>o>nVa^aj;:;iTi ’ 5 < !13’Γί*?Κ 0’nVK 13373’ nja’ ΠΜ13 fl« -OSK-Vainik ικτη dpriW «ana? W Πϋ π’ϋ'ηίητο nin 1 ? nsuaV s « ·· ' : ’ ’ t: "*■ " .T vw^cnownva^iyis^QWKapj * 1 -r ; ~ ’ JTJ *τ; «* T · v: V I J * i vasa j A· t · ©t^r-pap ajn pan? tj«p \p!i ητιπ| * > ; C 3 ’ri 7 x aaa o’i?un nati» |. ... J'· ; · -r J J ; α’ίί’ϊκ ^wS?» HTDf»D»p»*jyj * < i nnp©3 . Γ * · t )imin aaiS 1 V 6 w nat DWN7 tw s 5 T \ a*· v i : v : — · ·· * j vasS ipjn ib& m |t + j j : *· i ; jt ; !t^pifp30»i?7§fli39VtiCTo»oin»»aK * 4 q»tdk xnna nri’ 3 1 οηίτ a’©ia 1 □'ηΡκ * 7 : πίτπχ i»© ο’τιΐό'·|Κ nriciaa pa >©»3 tfpa ip ’ 3 sS :ρςα αφ§ * * : r~ho T r·· ftt0*0^ ’3Sp 13t33 D’B©-f]N 'iWjn flK * » ! Vsn©’ ’Γί^Ν α’Π < ?Ν ’33D ’3>D l>, f. · · >·· ... · v; j" 1 · A· · η&'ρΐ ^rua^K tpjii maia o»j 5 ■ ! i— 1Π3313 Π1ΊΝ Psalterivm. Tranilat.B.Hierony. 1 4 ViSion in TPfalmis canticum carminis. ii J PSAL. L X V 11. i p Etts mifereatur nofiri (ffi benedicat nobis 3 illufiret faciem fuam fuper no:.Semper. j 4 Vt nota fiat in terra via tua 3 in vniuerfis gtntibus Jalus tua. 4 4 Confiteantur tibi populi r Deus 3 confit ean- tuf tibipopuli omnes. » 5 4 Latentur & laudentgentes 3 quoniam indicas populos in aequitate 3 (gfi gentium qua in terra fiunt , duBor es fempitcrnus. Semper. q 6 4 Confiteantur tibi populi Deus confiteantur tibi populi omnes. 7 4 Terra dedit germen fuum 3 benedicat nobis Deus Deus nofier. s 4 Benedicat nobis Deus , & timeant eum omnes fines terra. 1 *ZHSiori Dauid ‘Tfalmus cantici. LXVIII- 1 & dififipentur inimici eius, & fugiant qui oderunt eum a facies eius, i * Sicut deficitfumus 3 deficiant:ficut tabef it cera a facie ignis ; fic pereant impij a facie Dei. 4 autem latentur (efi exultent in cojj- ff e Siu Dei gaudeant in latitia. j 4 Cantate Deo canite nomini eius , praparate ruiam afcendentiper deferta : in Domino nomen eius , exultate coram eo. s 4 Patre pupillorum Qy defenfore viduarum , Deus in habitaculo fanSio fuo. 7 4 Deus inhabitare facit flitarios m domo f educit VinSios m in fortitudine 3 increduli autem habitauerunt in fice itat ibus. s 4 Deus cum egredereris ante populum tuum i e>* ambulares per defertum . Semper. 9 4 Terra commota efi 3 & cali diftillauerunt a facie Deifiioc efl Sin ai 3 a facie Dei 3 Dei Ifrael. [ 0 4 TPluuiam voluntariam eleuafii Deus , ha- reditatem tuam laborantem tu confortafii. ounn in ίπρ w3D*inn toVy DTn’ νπ^; 1 ! Nnjupn νπ^ψ 1 ? 1 id 5 pn^3 χφχ ^οορ^τρ jnv 4 i syjpy ^«5 «yninV 5 spoSyS WDy>nT3iss sjDs^oip pH’ K^S’ N - 90 S ^oip \mv 6 \ νο)φ ; p^siri sp.sa njdini tora? j? Njaoy {ππ ans n’qin ppin> 5 1 ms iij^D Sd η’πί ρ^ητι NnVs: n jn’ 8 isan^gD^gs^nj^pin^NnaniVs^tpHNyiis 7 innni p“i1?np ; aip] 1 s Sy 1 hd ’ ο*!ί?. 10 ^y^lpinini anp ; \d njyu; ’ραρη^κρ:?>πι : ρορψ’. spaip 3 s »nio*ijj \o ’ni'KJp pp*iyn «1(5» ’pins*7S ant 1 ?pohi? w*ij3's aiwinatEi a-j^ina^. 5 j nnpapamiNriSg oii?.pi^npin’Nj,*?»ain 4 psyn» \m\ md 7 1 nuiip ιοοψ nn anpa «nSg pruni ψηη pniag δ j ’πίοι,ρ iywi Π'ρψ nj mana pyps ala >391^3 p3»pifl inwai pnnnas naiy Vudo onjim ιή;ρ^ lini 7N*jto» ’i3 pss*i pnao sn’3 υρρ 1 ? snna NanaS ·κη*?»ο 33 tjoy »otp nco’ 3 s;jyiN3iDyni KMasntpsi N3iDy3 isnppj 33 khVk 8 1 ρρχ ρηψ pnnm^ p33p3 η’ηηψρι *jn n w;ov D3p ip Niy33 ; pHp Ν^αψ ujy 33 η 1 ? nwrmtjt Nypx ^oyV NnpTis nan» 33 9 \ γώφ ponpn jnaipa Kijons $ym t 1 ήρι κην πη3 ιηρρ 10 i Vjtoyi i NnS r N 11 η Nfugui mSy »W*i D3p jo w jn nm pbp u»d p3 j 9^ nin)nps*i κρψυηι ^njpnx ‘iy nh 1 ?^ Interp. ex Gr-rc. Ixx. p s a l. L x v i. 4 In finem, in hymnis Pialmus cantici i , Dauid. L x v i. * * "T^Eus miferearur noftri , & benedicat * nobis, illaminet vultum fuum fuper nos,& miftieatur noftii; 4 Vt cognofca- 3 mus in terra l viam tuam, in omnibus gentibus falutare tuum. * Confiteantur tibi 4 populi Deus ^confiteantur tibi populi o- mnes. * Lsetentur & exulcent gentes, 5 ♦m* quoniam *iudicabis populos in asquitate, *H* & gentes in terra *ditiges: * Confiteantur tibi populi Deus, conii- « teanturtibi populi omnes. 4 Terra de- 7 dic frudum fiium . Benedicat nos Deus Deusnofter. 4 Benedicat nos Deus. & * metuant eum omnes fines terrae; 4 In finem cantici Pialmus Dauid. * L X V I I. J^Xurgat Deus Sc diilipetur inimici cius, * & fugiant a facie eius quioderuteum. 4 Sicut deficit fumus,deficiantjficut fluit) cera a facie ignis, fic pereant precatores a facie Dei. ut fulta- - 4 Et iufti *Iaetentur; exultent in tonfpe- 4 *& du Dei, * deledenturin laetitia. 4 Cantate Deo,pfalmum dicite'hbmini 5 eius, iter facite ci qui ^fcendit fuper occa- fum . Dominus nomen illi: & exultate in confpedu eius, *rurbentur a facie eius, untUT I v 4 Patris orphanorum & iudicis vidua- 6 rum,Deus in loco fando fuo, 4 Deus*iiibabitare facit vnius moris in 7 domo, qui educit vindos in fortitudine, fimiliter eos qui exafpcrant qui habitant in fepulchris. 4 Deus cum egredereris in cofpedu po s - puli tui ,cum pertranfires in deferto: 4 Terra mota eft,& r enim caeli diftillaue- 9 runt a facie Dei Sinai,a facie Dei Ifrael. 4 Pluuiarn voluntariafegregabis Deus Ic haereditati tnx , & infirmata eft: tu vero perfeci fti eam. . i *1 fantur ΦαΛΤΗΡΙΟΝ. μβίρμνϊνζνσις idv q* 3 ^$ Εις τίλ& ανυμνοις ψαλμος ω$ης isf frttvii. ;τ. ι * Ο Βίος chtfef)Yi(rcy ήμάςβ. Sjhoyr^ ήμάς,<Μι- (pfyjctjj τ πτξβϊύύπον cun£ ίφ ήμάςβ ζλίήσα} τιμάς· 3 4 γνάναή ο» τη yn tIjjoS ον Gu, cv ποιαν sOvsa τ σω 4 tyiojJv Gu. * Φζομολογη (rctcBoxrd/j Gi λαοί ο Βί6ς } ^ζομολογητά^τωτ^ Gi λαο\πάμτίς. 5 4 άΐφζμ νΟήτωνώο £ ayaN\iaSfUJ(fctv ζΟνη,οτι χ&νβς λοί'άς αν dfflvwl ι,(£ ίύνη αν τη yn ofoynvziq. < 4 οΙζομολ$γησ·ά£τωτάΰ Gi λαοί ο Βίός,ΦζομοΤ^γη- troLoEoHfd/j Gi λαο) πά/ότζς. 7 4 yn ίίωκί νν καρπόν αυτής . SjAoymouj ημάς ο Οζος * οΒίος ήμψ. 4 &7\oymcL\ ημάς 60ίος· Hgu( φοβηΟήτω- (γομ cwtv ndjyrct τα £ yn?. 4 Εις V τίλ& ω$ης φαλμος tu $ανί$. <ζζ. 4 Αναςν,τωοΒίος j($t) άϊαοκορτπ&ϊητ&ΗΓαν φ ΙχΟ^ο] άχπ$>}@1 ( pvysrwrav )km (Οζβσωπου curd φ μβυ£- τζςαυτν t < > ως Βκλείπα καπνός οΜλιτίίτωσΌΜ s ως wiw κηξ°ς Άμ (ΰΰΟτωπου πυ^ς , ντως )κτολο^ν) ® αμαρτωλό) «νζβτωιίου £Βζο3. 4 νομ οι foxmoi ώφεμνΟήτωϊΰυΐ) . dycLft\ia£ra(raV ανωπιον £ Bso^ τέρφΟητωάαν ο/ν φξβοιωη . * ατατδ 77<ί Bs άί,-ψαλατδ τ άονόμαπι uud 3 ofoi τβιή- ααη 7 ζ£α%ιβξβήχίτί ονομα ωποφ (e ayctThioc&e ονωπΐον cwj£. ^^μ^Οητωταν %πν ίά?ζβ~ ΰωπχ cm£ , 4 &ιϊ πάτ^βς 7uv ορφανάν (£ τ&ν χηρών, ο Βίος cai Τπω clyicp curr£. 4 ο Οέος κα%>ίκιζμ μονοτξοπ'ός αν ο[κω, Ιζάγων ττ^ττε- Αι^οΐζ Μ) όμ$ξάα ' ομοίως gKt α^μ 7 ηκςμίνον%ις dv xct&r/.Qvfy? cv τάφοιςί 4 ο Οίος αν τύ qm? rop^jsSrai crs ονωπιύν λα a Gvjav ψΐ Ειαζαίναν σ£ GJv τηΐρήμω. * ^ίϊ ΙτάϋΒη,χά] γϊ φ ^ζμνοι ίςα^αν BBd (®ζ$τώπό Οίοβ £ <ηνά, )m> (φζβτωπχ 0&L Ιτζμηλ. * βξβχΐά) hmov άφο&άςοΟίος τηκλη^νομία Gv } >ιού n&ovnfc' συ $κατηρτίςω αντίω. 3 ' CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 1 Ad laudandum in fidium pultatione hymnus & canticum. fsai. txvn. * -pvEus mifereatur noftei, ik benedicat nobis: lucere faciat fplendorem faciei fus nobifeum femper. 5 Vt innotefeat m terra via tua ;iti omnibus populis redemptio t^a. 4 Confitebuntur coram te populi Deus; confitebuntur gentes omnes. 5 Latrabuntur & gaudebu? gentes, quoniam ludicabis populosm veritate, & gentes in terra duces in aeternum. 6 Confitebuntur coram te populi Deus, confitebuntur coram te gentes omnes. ' Terra lirae! dedit frudum fuum: benedicat nobis Deus, Deus nofter. s Benedicat nobi^)eus,& timeant eum omnes fines terra’. 1 Ad laudandum per gianum Dauidis hymnus & canticum; psal. lxviii. 1 T 1 Xurgat Deus Sc difpefgantur inimici tius ,& fugiant odientes eum a facie ipfius. ’ Sicut propellitur fumus, propellantur; Sc P.fient liquefeit cera ab afpedu ignisse pereant improbi ab afpedu Dei. 4 Et iufti ktabuntur & exultabunt coram Dco,&la:tabuntur in lstitia. 5 Laudate coram Deo,laudes dicite nomini gloria eius: extollite fedentem fuper fedem gloria: in nono cado, i ah eft nomen cius, & betamini coram eo. iSl ! Pater eft orphanorum & index viduarum,Deus in habitaculo domus fanda: fuse maicftatis. 7 Deus eft qui copulat coniugta vnica cum filio legitimo fimul, vttedificet domum exeisjquieduxit filios Ifrael qui erant ligati in /Egypto; propter opera patrum fuorum reda (aluauit eos in pompa: Pharao autem & exercitus eius qui pertinaces fuerunt ad dimittendos illos,inhabitant iiccum. 8 Deus cum egredereris in columna ignis node, & in columna nubis die, antepopuld tuu ,cum perambulares in deferto foli- tudinis inteternu. ! Quando dabas lege populo tuo, terta motaeft, infuper nubes edoni ftillauerunt rores beneplaciti a cbipedu maie- ftatis Dni^hic eft Sinai:afcendebat fumus eius ficut fumus fornacis,propterea quod manifeftata eft fuper illum maieftasDomin^Dei Ifrael; Pluuias viuificationis Sc rores fpomaneas proiecifti Deus fuper haereditatem tuam, Si Ecelefiam laborantem tu erexiftii * II 4 ii * IJ 14 i S t ij I 6 17 18 1 9 $98 ho cAnn Ιϋ>φ»'φ,τρ9ΐΰαγ?& na-ia ψι ^n»n ·. an fcajnrtfaoii» no&r$i» »Λκ pVnniva ηπ-Π”. PT”. n1K ?^ s . ’ :SSto r T ,—ism noi» ]333 DW f»3 p3?tof|-0K * : pnn ρΊ.ρτ3 n^nnaxi i|D33 : pfisa ibfri na αφο ■ % tonsa ι jtoa-“in oqaaa nn jtoa-nn α»ίτ*?κ-ΐΓΐ non niin aaaaa αηπ nnnn 'Γ -raV *r ' *p τ . J' \ l - V*»*J ;-· 1*1 j rwA pw > πΐπ’-η^ imw7 trrpK CD3 w mv ’37K Ο’Π'Π α’Π7Ν 33Ί 4 t JV j λτ ; · - “■'** # * ·*; v <·* -. : toipa »a»p orca niana nnpV »a£ ^atomnoS sxhy * : α»π^κπ» 'ptoSonniD t)t?i unjnto? ^NmjV-ooj^ovmvjniifna s iinNnin^in^toia^SKnaV'nxn * : rho imKsinmaV 1 7 ·'■’·" •ygp ipip ; vajfci Wn jfna? πίτντ^κ 4 nwKa^nnai : o’ niVyaa a»tox a ψκ pena anx nas r|»373 pto 1 ? ana ^San pnarn' jgoS ni 3 >Sn omSn ri'ni3>Vn isn * : waa o’a»'xa "■ “ itonjpaqaSa^x Γηιάνέρηηα’ώηπκ anto ianp 1 ’inx a»riVti aana rnibnpaa * : masin ■ n^oin^^jpmajc / 4 ι^τ^πιρρρ j ntp rbii nfr onmi min* (· t ; - j·· τ I ·. ■.!·· t it t : · t :i 11 li 14 * 4 rsAiTEiiiVM. Tranflat. B. Hiefony» 4 Animalia tua habitauerunt in ea ,prapa- rafii in bonitate tua pauperi Deus. 4 Dominus dabit [ermonem annunciatrici- busfortitudinis plurima . o 13 4 Reges exercituum foederabuntur foederabuntur^ pulchritudo domus diuidet fpolia. 4 Si dormieritis inter medios terminos,penna . columba deargentata & poferior a eius in virore auri, 1 j 4 Dum diuideret robuftiffmus reges in ea, niue dealbata efl in Selmon. 1 & 4 Mons Dei mons pinguis . mons excelfus t mons pinguis. 17 * Quare contenditis montes excelfi aduerfus montem,quem dilexit Deus vt habitaret in eoi etenim Dominus habitabit femper. s 4 Currus Dei innumerabilis , millia abundantium Dominus in eis, in Sindi in fanSio. s Afcendfi in excelfum,captiuam duxifli ca ptiuitatem ,accepifi dona in hominibus, infuper 0 * non credentes habitare Dominum Deum. *RenediSius Dominus per fngulos dies,por - io tabit nos Deusfalutis nofra. Semper. 4 Deus nofter Deus falutis , Dei Domini mortis egrejfus. * Veruntamen Deus confringet capita inimicorum fuorum,'-verticem crinis ambulantium in deli&is fuis. 4 Dixit Dominus de Bafan, Conuertam 5 13 conuertam de profundis maris. 4 Vt calcet pes tuus in fanguine; lingua ca- 14 num tuorum ex inimicis λ temetipfo. 4 Viderunt itinera tua Deus,itiner a Dei mei 1 j regis mei in fanSio. 4 Prae efferunt cantores 16 eos qui pofi tergum pfallebant,in medio puellarum tympamfriarum. 1 7 4 jn ecclefis benedic ite Deo Domino de fontibus ffrael. ’ -s *fbi r Beniaminparuulus continens eos,prtif cipe sfuda in purpura βα, principes Zabulon principes Neptalim. 1 9 II i I 12 , □inn ntfo Dia noy 1 ? κηπίκ an» ”;*! s*io»o 14 : vgyV κηφΐκ 1 ? sosVa »ro nnttfn KMj?ns na sna»nR 1]η’ηη 14 jin»37iQo 8»o»aini pnntpVsp pn^n ov soVp 13 i VtniDH pyup ppiVpisV np»o p*it? 5 p pin pns| bjnxpop \sn κηΗρνρ »a»apnR papi px ρηχ tcnVx nox 14 j \a nxny xaSap VxntDn χηφΰρι xpi *?y iVm χζπ» npns ia 15 i ppp pinaix pVp xnnappi ρ»|?τ xpip ijscvid npa x jWsng» »ajya x^ Jmo xn ji» Vei»pTi tipnianio “j»n ppni »i ippia “no»» mo 1 & ixntDi x^itap nn» xva νφη γη am pa ηητ>ορ« xniaVo ηχοχ κηρ»ρ χρψ i^aiin 1 ?nannpao nxnuix 1 ? xnVxn tno»o aan γρρ »j»pn mo xn xonpa xnio piatpjinx nab xnVx npx 17 »γρτχτιοτρ pn^yn“jo»»»*!xnpaopnSpnaip χΛρρχιρ^χ pnn piVtmaipanpanxnVxnpa»nnx 18 ι νφν\ η®ί η*ι xnnjx 1 ? pa»ri ργ;ηρι xoano ona xoj »pn 1 ? nan» χηη_τχ ojds xni&x χη»η\ϋ xn»ao xy^n 1 ? xnpSp 19 " i xynpa xpiiypi x:j|T)|i xm n xa»pn Rfpps Sy xnips xjS γριο x an» jyp irini») sot» baa»»» γηη 10 \ »»»*i xnp» npaip pn»Vy nA 'Sya una nan» xpVx onp 11 ! xpunpg xnntpj nupso* xnio x»y»tpna pn^np»»»nnp jpnin γρη xjS NnV 11 s pp^ *pjno»n x»p»ny a»nx a»nx iiniap»»»npx xna npno iVaxpxi in»p*? x»p»nsr 15 j »niaina.iSnpn naa nyo nna» »niaan pn»annipxnanpn^pViDp οηηρηΆ-ϊ 1 ^?^ x»y»on*ijinnuyniapannV^ajn 14 ixn.»nn»nWpaxoupaiyiVai ix^npa xnby *?a hy fia xJnSx na»*7n pnnx xnVs xn», 1 Sy “jnpao na»5?p Vxnp» n»a pnn 2 5 ipyato» pnap pn»aan »Vyan pann» *opn xn^xlana x»p»ja yxoa 17 ijpinn onp oy xnp»nyx»yjj yj»apn»pnp.pawpnpnxi non nna xnn»o innxnnnpx x»paO pjmp nnin» »anan mn) p'n»nnni xpn»Op x»paoan»yrpn»:ainn 18 t Sxnon xyninpnnx »yoa pann.pnniy »»t tMjwo ppspn »*7niii »Jan pnnjp nq ρ*7ΐητ ; »:an nniopo^ xprix ion 1 ? nnin» »ananr nn»n» toaOp ninqSn ‘iixo nnani pjpi i pn»njpnxD|in ‘7 ίη cerp.exGrxc./xx. fsal. ίχνη. •ufo». * Animalia tua *habitatin ea,parafti in »* imt dulcedine tua pauperi Deus· 4 Dominus*» > dabit verbum euangelizantibus virtute mu l ta · 4 Rex virtutum dile&i*,ipeciei do- i j * mus diuidereif>olia. 4 Si dormiatis inter 14 medios cleros , pennas columbas deargen- tatx, & poileriora dorfi eius in pallore auri. * Dum difeernit cxleitis reges fiiper eam: niue deaibabuptur in Selmon. 4 Mons Dei mons pinguis, mons coa- * e gulatus,mons pinguis, 4 Vt quid iufpica-17 mini motes coagulatos ? mons in quo be- * neplacitu eft Deo habitare in eo. & enim Dominus habitabit in finem. 4 Currus j» •tomi Dei dece millibus multiplex a - millia*abun dantiu. Dominus in eis in Sinai in ian&o. 4 Aicendifti in altum, cepifti captiuita- ** £phe- 4 .b tem, accepiftidonain hominibus:&enim non credentes inhabitare. 4 a Dominus mD t i. j) eus benedicius j benedidiis Dominus die quotidie, profperum iter faciet nobis Deus falutarium noftrorum. 4 Deus no- fter, Deus faluos faciendi, & Domini Domini exitus mortis. 4 Veruntamen Deus li confringet capita inimicorum fiioru, verticem capilli perambulantium in deli&is fuis. 4 Dixit Dominus,Ex Baian conuer- M tatn,conuertam in * profundis maris : 4 Vt intingatur pes tuus in ianguine, lingua ca tviimu num t uorurn ex inimicis ab ipio. 4 * Vifi 1 5 «M» funt irigreifus tui Deus, ingreflus Dei mei * rat ; ? w regis * qui in fando. ‘J* s Prxuenerut principes coniundi pfal - 16 lentibus, in medio iuuencukrum tym- panrftriarum. 4 InEcclefijs benedicite Deo Domino *7 de fontibus Ifrael. 4 IbiBeniamin ado?eicentulus in men- t8 tis exceifu, principes luda d-uces eorum, principes Zabulo,principes Nephthalim. 1 6 17 ΦαΑΤ HPION. μ8ίρμγίνίνσίς ταΓν 6 . * τα ζώα Gv χα%ιχοόστν av αώτη · η%ίματαςαν τη Gv 7zi' πίωχώ ό Seog. * xv£jl@ j ό met ρήμα, Gig άέαγ[ελιζό[£μοις όυχάμ\ πολλή. t j *ο βασιλ&ϊς τών όανάμεων GS άγαπη%ό> τη ώραιό- •wn‘Scionca όίελέ&ονί σχόλα* * έανχοιμηΰητε άώαμόβν izh ίίλήξων,πΐέρνγ ες ©er ςϊζμς ftfeuypyjp®[jtyjoa j} <£τά μετάφρενα cw£ αν χλω~ ξβτητι pgvciov. 15 f cv id όιαςέ?λ(ν τν ίπονρφίιον βασιλείς \π αντης } χονωΟτ^νζ) er τελμών. *ο'ρ&'&ό $εοό ο p(Gy πίον } ορ^τετνρω^ον 3 0ρ(^ πίον. *ϊνατί \5®ολαμ£άώετε ορη τετυρω^α ι τ ορ&> ο &)όόχησεν ο beog xaGixeiv cv cimfi ‘qcy γ$ό xvgj.&’ χα- %t,ei binae myria- des ignis ardentis,duo millia angelo^im ducunt illos: malvas Domini quiefeit fuper illos fuper montem Sinai in fanftitate. 'Mfcendifti firmamentum: captiuam duxifti captiuitatem.· docuifti Verba Legis,dedifti dona filijs hominum: at fuper rebelles profelytos qui rcuertun- turad legem, quiefeit maicftas gloria Domini. “ Bcnediitus Dominus qui fingulis diebus onerat nos; addens nobis pryepta fuper pra- cepta; fortis qui eft redemptio noftra Si auxilium noftrum in ^ternum. 11 Deus noftra fortitudo, & redemptio, & aconfpeftu Domini conceptant in impios mors & exitus anima m fuffocationcm. ” Verum Deus confringet caput inimicorum fuorum, euellet capillos viri ambulantis in flagirijsfuis. 1! Deiuftis i^ii juortui funt & deuorati a feris (ylueftribus,dixit Dominus; De Baian reducam ,reducam iu- ftos qui funrftiffocati, & quos abforpfeuincpifces in profundo maris. 11 Vt videant vindidam improborum; imingantpedes luosin fanguineocciforumjlingua ferarum ^lueftrium impmguefcant de adipe illorum: de inimicis fuis ijfdcm fanentur. 15 Viderunt domus Ifrael inceftiim Maieftatis tua fuper mare Deus, dicentes: InceiTus Dei noftri regnantis fuper vniuerfum orbem in fanditate. 2 C Praue- nerunt & dixerunt canticum poft Mofleh,& Aharon qui modulabantur ante eos,in medio mulierum iuftarum cum Maria, tympana pul-· iantium. 27 In medio ecclefiarum benedicite Deum, exaltate Dominum foetus habitantes in vifccribus matrum fuarum de lermne Iirael. 28 Ibi erat Biniamin minor inter tribus ab initio: Sc poft eos defeenderunt principes Idiuda obruentes ipfas tribus, lapidibus; & poft Saul regnauit Dauid de tribu Iehuda, & principes Iehuda induti funt purpura,vt miniftrarenc ei. principes Zebulon fuerunt negotiatore* filiorum Neptali,fuppeditatitcs cibum ipns de hanediratibus fuis. E 1 3 1 3 1 ii Siri t$D CD^nn r~ h)t5 )ί rp? ^ γφ$ rvs · fiiv φ Ehwv"~hy φναα * 'ni? >< ;· cj: ·»τ » ; - I τ τ ·· .·ι I J Vtf C3O7D IT ■ -*· + i η>ά v ^jpa · οηηκ rny nij? η?π τρ j * i m; rvnip o’py in ηαρΓΠ oainp 'vt rhn wansra ’ 3 o uonm vm> 4 T * » " ’ ' ' ΛΤί · - · ■ “ : ~ l - τ ϊ:ν .ί i ί Ε3»Π7Ν7 J* >jin m caniW? w ρκπ i-roVaa * inSp iVipa |» 7 i' jn caip-w wa 33hS * iTOi mitu α’ή 1 ? ub xs un * »' ί CZ2’pn^3 | Kin^ltP’ bx tpgnjJDD ΌΠ‘% K113 4 i® ; αιι^κ ψηη ay 1 ? rnp^yni ty - jna ναι τπ 1 ? E3rMW"Vp 'π -mdS 4 J WFiy CD^D 1&3 >3 Π’Γ&Κ \3]W1H 4 * V|-r · ~ »j — J.T <* Λ* v; ·/·· · >rn&a ipifp ΐ’^ι nb^p ]V3 ^rtysp 4 » : pnspp nSxcn op -^pnypn 'fyrp wy iS? piia ira nof?? >rnjw 4 4 ;>riW? r ^yy cran ινμρ wtii miiyroni 4 5 t 3 »»n t« mVirtA nm np» ’3 »k wasa gap m wni \n 7 iK 7 Γριρτ πηκ onjr?§ : nnaa-K , · i T ; · rbi? rntds ηιιτ ipip ■ ύ nt6’-Sis * iStnw^nSita» ©paamaSa I*· τ : · ·· v; 1 av | : - : j· : -*m : as na?a nnD3 nam wi ipSir’3 ? j-r T, Jt · ; <.▼ ; · A T : v · -*▼ T \ v r Tl ps aiterivm. Tranflat. B.Hierony. 19 4 T?recepit Deus tuus de fortitudine tua: t conforta Deus hoc quod operatus es in no - bis. 30 4 De templo tuo quod efi in Hierufaleni, tibi ojferentreges munera. 31 4 fincrepa befliam calami , congregatio fortium tn vitulis populorum calcitrantium contra rotas Argenteas j diferge populos qui bella naolunt. i i 4 0 ferant ‘-velociter ex /Egypto , JEtbiopia fefiinet dare manus Deo. 3 i 4 Regna terra cantate Deo , canite Domino. Semper. ' { 34 4 G)ui afcendit fuper calum cali aprincipio, 3 4 ecce dabit <-voci fua wocem fortitudinis. 3 5 4 Date gloriam Deo, fuper Jfrael magnificentia eius·, &fortitudo eius in calis. 3« 4 Terribilis Deus de fan fluar io fiuo,DeusJf rael: ipfe dabit fortitudinem & robur, populo 9 benediflus Deus. 7 ■IT * 8 i 4 Viflori pro hlijs ^Dauid. PSAL. LXIX. 1 1 QAlua me Deus,quoniam Venerut aquavfque ad animam. ’ 4 3 "fn fixus fum in limo profundi, φ- nonpof fum cofififtere·, veni in profundum aquarum, et flumen operuit me. ' 4 1 Laboraui clamans, exafieratum efi guttur meum : defecerunt oculi mei expe flant es Deum meum. j 4 Multiplicati funt fuper capillos capitis mei , qui oderunt me gratis·, confortati funt qui per - fequebantur me inimici mei iniufie. qua non rapueram, tunc reddebam. * 4 Deus tu ficis fiultitiam meam, (fi/ peccata mea a te non funt abjcondita. 7 , 4 Non confundantur in me,qui expe flant te Domine Deus exercituum: non rcugreantur in me qui quarunt te Deus Ifrael. 8 4 Quia propter te portaui opprobrium, operuit confufio faciem meam. □mn ■? Λ · . tdyMvhy jo 30 ί toS «ofe Γ 5 & 0 $ 13 ^ 19 KDyn nwn fc»ooy myio tvfiiy/ pxrnnp·! rua sjag -γη iinntjnn p 3 »n ηηϊ)οη ηη 31 \ sunn xoVo jin” f? ^ 4 * 1 κΗ αηχοα sjodik oni wa pn« 31 ! x’goy T^jn xtopi. xnnixa pnmina pppynpi SypnnV 34 P xnVxQnjPinaiixjppynjaVp 33 «'P ϊ ΐη, Τ.^*ιρρ* 7 ροπή» >tta *7into’ Tyi νφ& xatfyaij?n« ian 3 5 : nxia fr nmaj n^a an’ rrwpa wn ppipSo χ’ρρ »οψ a rnj?» ’pna i xnVx -pna pnppi npyV xfijp?m t an» Min Vxntp^ N|i»j?n ·ρρ·ι^ο n»ap 3 6 ι χ τ »ρψρ πρψρι nnuniu_ ^ni^^yx-inypamnnujpiDa onxxnVxwpiis 1 nnTVyxwiujVyxnaujV 1 c> od . »ign kew γηγρηψοι x»yitfnnny»p * A templo tuo in Hieruialem. tibi of- 3° ferqit reges munera. * Increpa feras 5 1 arundinis, co^regatiotaurorum in vaccis populorum*, vt*excludantur ij qui probati funt argento . Diilipa gentes quas bella volunt. * Venientlegatiex AEgypto, ^Ethiopia n pr^ueniet manum eius Deo. 4 Regna terrae cantate Deo,piallite Do- 33 mino. >?[dJ 1 * Qui aicendit iiiper caelum caeli ad 3 Orientem: eccedabit vocifuae vocem virtutis. 4 Date gloriam Deo. iuperlfraelma- 35 gnincentia eius,& virtus eius in nubibus. * Mirabilis Deus in findis fuis , Deus 3« Ifrael.ipie dabit virtutem & fortitudinem plebi iiiae, benedidus Deus. . 4 In finem pro his qui commutabun- 1 rur,PialmusDauicl. lxviii. &.MI ^ Aluum me fac Deus, quoniam intraue- 1 ‘"rnntaqua: vique ad animam meam. ! Infixus fumin.limo profundi, & non 3 eil fubftatia: veni in altitudinem maris, & tempe-ftas demerfit me. 4 Laboraui clamans .raucae fafitee iunt 4 fauces mese . defecerunt oculi mei dum ipero in Deum meum. , Multiplicati fiint fuper capillos capi- s Sup. 3 9 tis mei qui oderunt me gratis. confortati funf.inimici mefquiperiecuti fiint me in- iufte: qua: non rapui, tunc exoluebam. - 4 Deus tu Icis infipientiam meam,& de - 6 lida mea a te non fuift abicondita. d 4 Non erubefeant in me qui expedant 7 te Domine,Domine virtutum; neque con fundantur iuper me,qui quaerunt te, Deus Iirael. 4 Quoniam propter te fudi nui oppro- s brium , operuit confufio faciem meam. 30 3 * 31 Interp. exGrarc./xx. psA t. ixviii. &ΑΛΤΗΡΙΟΝ: L- 3$§, Manda Deus virtuti tuae v confirma ^ Q ' . J οΐίτβλ cq οΒεος τη ϊνυυάμα Qv, οωυάμ(Ά 6 AsoV \ καταργάτω ονημϊν. * )kro QSvaofl Qv cJm Ιεραταλήμ * QloiQvoi β a κνρ/ε τών ΙυΜαμεων , μη $ οντρμπάψΜ επεμε ρϊ ζη- %/^ντες τε ο Βεος τΰϊΤζαηλ. 8 * οτι ενεκά Qv νπ\>Μγκα ονει<$\τμον,όκάλνψεν ον~ τρ^πη ν(®ό<ϊωτζ(ιν μα. ^ "* CHALDAiCit PARAPHRASIS TRANSLATIO. Pr^cipe Deus fortitudine tuajfortis efto Deus,habita in hac domo ian£hiarij,quam fecifti nobis.^ Ja A templo tuo accipies iacrificid fuper Ierufalem,vi» maieftas tua quiefcit,iibi oiterent reges munera· v Increpa exercitus peccatorum;confringe illos ficut cannam .congregationem virorum,qui confidui^in vitulis idolis gentium: beneplacitum eius eft in populis, qui lludent mente fua in lege multo pu^ lior: argento:diffipauir gentes qua: proelium committere volunt. ^Venient filij Cham nigri de/Egypto vt fiant profelyti; filij Chus current vt expandant manus fuas in oratione coram Domino. J! Regna gentium laudate coram Deo, cantate coram Domino in Aternii: M Sedenti fuper thronum gloria: fux in caelis edoni a principio . ipfe in verbo fuo dat vocc fua voce fpiritus prophcSbin prophetiam.' ” Date gloriam in fortitudine Deo.quieil: fuper Iirael: celiitudo & fortitudo eius inca:lis. ^Terribilis es tu Deus a domo fan^uarij tui,furtis Ifraelupfe dat fortirutinem & robur populo fuo. proinde dicant, Benedi&us Deus. 1 Ad laudandum fuper lilia per manum Dauidis. psal. ixix. 3 P Edime me Deus,quia piftuenerunt caftra peccatorum, adeo vt coardlarint me fient aqua:, quae vfque ad anifflaHi pertigerunt: Iv > Demerfus fum tanquam in limo profundi, nec fuit confidendi locus, perueni ad profunda fortitudinis cohortis impiorum; & rex fortis,ficut alueus aquarum qua: rapiditate feriitur.captiuum me abduxit. 4 LaiTatus fum dnm clamarem, ficcatum eft guttur meum, confumpti funt oculi mei ob perfeuerantiam in oratione coram Domino Deo meo. ' Multiplicati funt plufquam capilli capitis mei,ini- mici mei fine cauta; roborati funt trucidatores mei; inimici mei teftes mendaces: qua- non rapui, ob teftimonium eorum tunc reftituani & reddam. £ Detis tu nofti ftultitiam meam ; Sc fiagitia mea a confpeftti tno non funt abfeondita. 7 Non erubefeant in me.gui fperant in te Domine Deus exercituum, & non confundantur in me,qui qusrunt doctrinam a te Deus Ifi ael. 8 Quoniam propter tc fuftimn opprobiiungcooperuirptidor faciem meam, f, 1 2. I 6 1 7 40© ΰΰ ο^πη : *:nS ή3:ή wxb mi nno 5 l* · J·· ; · · ; τ ; at V J · j· * τ \ ^ 3 ίιπ riisnm rjnSsN $i >3 n&op ">3 * pSjnSsn j>SnisnnS>nnr^£aciDi 3 ? 3 n 33 in * ,. ^ x-;- I· ; - Λ· : - - “ ·■■·■ : ■■' T j WDSan^nKiptcrwaVmnw * jx .·· /·· · : -αχ " ; * ■ ·ι -■■ χ -ana β>γ 6 κ pjn ny nin» 'iypnyapaxi * : T$t\ risxs aiy ryron >κ:ϊώ ,—iSm· njnasrSxi a>an aS’vn * » — ; · JT * ·+ · ^rftr ; v “ i · *V ·«'** * — : era-^Byaai * 3 j; , 73 rr" , 7 trja?pmV 3 tf» 3 awp- , 7 i « 1 :i —pbins nSiva η ' τ |· j» j i- τ — ; v ■ : * T : ΤΏΓΠ 373 370 Π 31 Β ~>3 ΓΊΐΓΤ ‘ W * I ·■ "- ' i *‘'· : " J - ^ 1 J rm »“133 |T ·· -** ; nno yvsgo rjas τγογτ- 7 Κι.* : >ag : >na >3 >'k ]yob nSte^ nyar^N rmf; ana: 'naSai»nwi >na-in ru /τ nns * ! n-112 ' J 73 t*ki iuS mpsi n©i 3 Ni aS rrow 1 nann * pp&«Dfc 6 iC 3 >brop 7 i : pan » 3 ip©> \v ·· ; · -·▼♦;*. · ; : ν$φ ■pan onanai mu·» arw ruaww s .« /· τ v ·· ; τ a ; ·· v ·· ·*1 τ jj- ; v nya.—i iaw^aNjm^ayiapSir^aip * ·> • 3 ©> ΑΠ’-* 7 Ν BwVrud Π 8 (Ρ 3 ΟΠΤΙΤ’Πη * “ p J* : - V ·' τ; T ; *r - ; jt τ · · ; 3 iK 3 a—Sin lan mrws ππν ~»3 * >? i?SALTERivM. Tranilat.B.Hierony. * Alienus faSiusfum fratribus meis 3 e> peregrinus filiis matris meae. 4 Quia zjlus domus tuse comedit me,((fi' opprobrium exprobrantium tibi cecidit fuper,yie, 4 Et fieui in ieiunio animam meam, & facium efi in opprobrium mihi. 4 Et pofut veflimentum meum faecum 3 £7* faSitis fum eis in parabolam. 1 3 * (ontra me loquebantur qui [edebant in porta , (gfi cantabant bibentes vinum. 14 4 Mea autem oratio ad te Domine 3 tempus 10 II 11 r $ 1 j reconciliationis efi 3 Deus in multitudine mijeri- cordise tuse exaudi me in veri tate Jalutis tua. 0 15 * Erue me de luto, & non infigar: libera me ab his qui oderunt me, (efi de profundis aquis. 1 6 * Ne operiat me fiuiius aqua 3 & ne ab for- beat me profundum, & ne coronet fuper me puteus os fuum. »7 * Exaudi me Domine quoniam bona efi mi- fericordia tua: fecundum multitudinem mifira- tionum tuarum refince adme . 18 is * Et ne abfeondas faciem tuam a feruo tuo, quoniam tribulor, cito exaudi me. 13 * Accede ad animam meam , redime eam, propter inimicos meos libera me. ^ 0 4 Tu [cis opprobrium meum (fir confufionem ■ meam e> verecundiam meam: coram te funt omnes hdftes mei. XI XX i TTjJP» Π’77Π * 1 4 Opprobrio contritum efi cor meum deferat us fum i expeUaui qui contnfiaretur , (efi non fuit ; (gr qui conflarentur , φ* nen inueni. i» 4 Et dederunt in efcam meam fel, & infiti meapotauerunt me aceto. * 3 4 Sit menfa eorum coram eis in laqueum ,' φ* in retributiones ad corruendum. *4 4 Tenebrentur oculi eorum ne videant, (jfi dorfum eorum femperincurua. 1 j 4 Effunde fuper eos indignationem tuam, φ* ira furoris tui comprehendat eos. 16 4 Fiat commoratio eorum defert a : in tabernaculis eorum non fit qui habitet. *7 i Quoniaque tupercuffifliperfecuti funt,& 1 ^ affigerent vulneratos tuos narrabant. Di;nn ψ norif! ’?t»rn »n» mna m n^p om 10 t >din vj? popy ^^rjvn^na^njjst »»033 f ηΜφ.Γρψ ’ΐΉΠβ^η nann 14 pV χύφ ιηη’ρπ njm wzi sofja noni 11 ' 'nSy ρηίηψρ^ 14 : iTDppi? nnn mo) pWn pnnan Nnjpp ng nn ’ ,,J '"T^noVpn 1 ? i nm ^no*? nmty npspn«S^j?nipW ψιαφϋ\ώ] κ»ςρ| kdiiVV ppl i )’i?D ψο w nV ' s iiio ’j?py4 jWanpp f piypSpnsSi 18 't »ήΛ Sanps’lonimyui^n^Dnioonsw ψ »jy ' 5 ^ρριρ^ρ^^ορυριπην-ΓίΒηηρτηκ 10 ' : W pna t npnpn> nVi Vidd rip pna nnp »irnyD3M0n 11 «nrotf« sSipaimn npVipTrn^i sTson nob np-iisiNypp wrt sm man wm 1 *' " ! i ip>yp } x)$rh pnpMJ]sSip 1 ? ρπ'αηρρ^κη»οτ|? pnntns m\ 1} ' ’ 'i«Vn fnfm innySpjppn^nnno {p^ps^^un^ipni^uppn^ynip 1} i yryrp is*inn pn^y ρψπη’ 14 ! ^DIO’ ^ pn'J3\pp5 sm jtnpitip ’πη * JpyFntfiaio^toijVy i^iienfiTj p»no η^’οιηκ ^4 x 6 »7 I > Xoh.i.C Ro. ij.a • Ei *«r S1 zelus domus tuae comedit me * & oppro- bri^exprobrantium tibi ceciderunt fuper me. 4 Et opefuiin ieiunio anima meam, 11 & fa&um eit in opprobrium mihi* 4 Et peni fui veftimentum meum cilicium,&fadlus fum illis in parabolam. 4 Aduerfum melo- jj quebatur qui ledeb^nt in portis, & in me pfaliebant qui bibebant vinum. 4 Ego vero orationem meam ad te Domine, tempus beneplacitirDeus in multitudine mi- iericordix tuae exaudi me, in veritateialu- tistuae * Eripe me deluto* vtnon in£U *j gar: libera me ab ijs qui oderunt me,& de profundis aquarum. 4 Non me demet- 1 * gat tempellas aqua:, neque abfbrbeat me profundu, neque vrgeat fuper me puteus os fuum. * Exaudi me Domine, quoniam * i benigna *miiericdrdia tuarfecudiim multitudinem milerationu tuarum refpicein me. * * Ne auertas faciem tuam a puero * tuo,quonia tribulor,velociter exaudi me. 4 Intende anima: mere* & libera eam* ^ propter inimicos meos, eripe me. 4 Tu enim icis improperium meum, & *o confufionem meam, & reueretiam meam. In colpedlu tuo *omnes qui tribulant me. 4 Improperium expe0huit*animamea * & mileriam. & fuftinui qui limul contri- ilareturj& non fuit. Sc qui confolarentur, & non inueni. 4 Et dederunt in eicam* meafel, & in liti mea potauerunc me aceto. 4 Fiat rnenla eorum coram iplisin * laqdcum, & in retributionem & in ican- dalum* 4 Obicurentur oculi eorum ne vi- m deant 5 & dorlum eorum femper incuriia. 4 Effunde fuper eo 1 ! iram tuam ,& furor *j » irae tuae comprehendat eos. 4 Fiat habitatio eorum deferta, & in ta * 16 bernaculis eorum ne iit qui inhabitet. 4 Quoniam quem tu percuiliili,ipii per- iecuti iunt, & fuper dolorem vulnerum meorum addiderunt. 4-ΑΛΤ iiPlbN* ’ μί&ίρμίινίυσις tcS t o. 4txis οΊςμα, Ψι 9 * * άτηιΝ,οτ&ωιβΑ&ε n J to 1 t li i? tS ζεν&%Ίς ψΊς^μητζβς μ ον. * οτι ο ζηλ& U οίκον Gv χαΐεφαγε μεβί ol omdV- μοί τύν ονεί^ϊζόντων &ε ttmtGv επ’ ’εμε. H&if σύνεχαλνφα οννηςΑχ rlw A/v^Iau μου ε^ή^ηΑςονει^μαςεμοί.· , ; ι -· ν f j@i/ ίΟζμίίο ν ονδνμα, μα τακκον , ifcq Ι^ρομΙω αντοΊς Ας (Α^αβολΙω. 1 f *χατ εμο<ϊ h$ohi%oM (§)χαΟημΜΟϊονπύλοάς } γμ)[ ι Ας εμε εψαΐλον ol πίνοντες olwt f * εγώ q τη m&a&>%n μα ί^ςετε χν&ε,χΜξ£ς ώ’&κ. χίας’ ο Βεος ον τΑ πλ -ifc-i ελεοίς Gv επ&καΰον μου, ον 1 5 άληΰεία τ' ο'ωτη&α.ς Gv , * tf Jc m με Am τπ?λ9(ί, ivet μγ\ εμτταγώ" ρν&είίω οιί τιϊν μ&νωταν με } ψ) ί% iit βάσεων t ώ ν$ατάιν. * μη με y.olG,t$vtvt0lt® naffau·* γ\ζ ΰ$<χ.τ(&, μη q χα^απιετω με βνΟοζ,μη ύνγετω 5 > > λ . 7 .. \ / ,', > * επ εμε φρέαρ τ° ςομα. cujds; * mdaovdv μϋκν&ε } οτϊββς-άν. ν Ιλεος Gv , Φ 7ΐλη0& τΑν oixhpfjdfyf Gv ιΑτπβλεψ ον επ’εμε. μη βτΐΰςρε^/ης τ (Φζβτύόπον Gv Άμ & πουρός Gv , 9 οτι Β-λίΖομομ) Ί&χν zkctxovQop μύ. i αοΟ^ες τη ψνγη μα , αμι 7\ντξ®0μ uAtI/jj * ενέκα τΑν. ε%3ρΑν μαστοί με" * (τν γϊ yimoxeig Φνον^τμόν μα^ί τΐω al^uvho μα , χμ\ ilw οντζβπΙ/Α μοϋ’ οναντίον Gv πά/ύΦες οί (9λ/- 3 βοπες με’ * ονετ^μον (εζζβτε^'όζητέν η \j/v%n μου (η 'Ghcuwtopiou» · νμι υπεμεΛνα ανγΚυπάμούον } ψι 4% ύτ πηρ§ε\<£ £%4ίρον. * W ζ$ωκΜ εις τ βρΑμοί μα %ο7\Ιω, χμ{ εϊς τίω <ΓΑ μον Ιπότιτά/) με ο<ζ&. . ; ’ * ’βρηΒτήτω ή τ^μπεζα AjmIv οιΑτηον cwtAv Ας πα* yfia, (c εϊς ό^πόΙοτ\ν Ας οκ^αλορ. * ωεοΙλ&ητωιταΑΐ οί οφθαλμοί cwtAv μη βλέπεις yjgq τν νΑτον ουντΑί ΦιαπαλιΦς (τυγχαψον. μ * εχγεον επ' cui τας τΙΑοξγΙΑ Gv, β ο 3-νμ.ος £ οξγης Gv χα ι Ιαλάζοι ουντάς. 1 fynSnm η επανλις cwtAv ηξημώμβρη , χμ) ο> οχηνΑμασιν cwtAv μη εςω ο χα%ιχΑν. f onoverv εποίταζας, αντο) χα.τε$ιωζ&ν } ΑΗην α,λγ&τ Αρ τζμνμάτων f /,α (®ρ<ϊε$ηχ.αΛ). ^ ' CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. ~~ * ExtraneusTreputatus fum apud fratres meos, & veluti filius populorum filijs matris mete. '° Quoniam zelus domus iandUtatis tus confumpfitme,& vituperia impiorum qui vituperant te dum participia faciunt idola fu a gloris tute,, ceciderunt fuper f$e. "Etdefieui in ieiunio animam meam,& fuitpi|tas mea in opprobrium mihi. 11 Et pofuipro veftimento meo faccos , & fui illis in prouerbium. ,! Loquenturaduerfum me fedentesin porta in domo anguli, & cantilena eoru ero, qui vadunt bibitum ficeram in domo cauponaria. io 11 14 i^ »7 M Etego orationem meam coram te effundo Domine in tempore beneplaciti: Deus propter multitudinem bonitatis ti,^ exaudi me in veritate redemptionis tus. ,5 I.ibera me de captiuitatc qua^fimiliseft luto, & non fubroergarteripiaraboipribus meis,qui comparantur profunditatibus aquarum. ,s Ne captiuum abducat me rex fortis, qui comparatus eft alueo aquarum:, nec abforbeat me princeps potens, & non aperiatur aduerfum me gehenna^tt claudat fuper me os fuum. * 7 Exaudi me Domine quoniam bona eft miiericordia tua, fecundum multitudinem miierationum tuarum reipice ad me. “Neque auferas maicftatem tuam a feruo tuo, quoniam anguftiaeft mihi: feftina,exaudi me. ,J Appropinqua anima: mear,redime illam ,vt non (cie efferant in me inimici mei, redime me. 10 Tu nofti opprobrium meum,& confufionem meam & ignominiam meam: in confpt&u tuo ftantomnes qui moleftant me. ^Ignominia fregit cor meum, & eccc ipfa morbo aificit.porro expedtaui pra:fedtos lu£tus,& non fubfiftut; & con(olatores,& non inueni. Jl Et dederunt in efcam meam fel capitum bafilifcorum,&in fiti meapotauerunt me aceto. 15 Sic menia eorum quam parauerunc coram me in ludfu meo coram eis in laqueum, &facrificia eorum in fcandalum. M Obtenebrentur oculi eorum ne videant, & lumboseoriicontinue fac nutare. Effunde fuper cos furorem tuum, & violentia furoris tui apprehendat eos. 26 Sit habuaup eorum delerta, fc in tabernaculis eoruifanon fit qui habitet. 17 Quoniam quem tu viilnerafti,perfccuti funt, & de eo qui dolorem (urrert propter interfedtos tuos,obloquentur« L1 3 a 4 *>i y . ο^πη • i qnprjvai^ii^Ki npyr^V ΡΓ Γ ^.{?' s -•W tzrpny ayyczrfn ispp in ?’ 4 ij : Π3Π3* ,- - ■ r ·*· . , 11 M3OT ov6g rpgieft sarui »ay »?tn * : rrruu lA-utii W 3 twi^tpof nSVntt * ' ’'! dhab ppa -# -wa nin» 1 ? 3a*ni * >nncrrfrsi ntfTnrpcn eagjfc.im * : Q 333 V inO^nKinifTOwaK^i^wo ! >« j nn tih 1 |t *r u i CD3 WtfrSai D>D’ V7fcfl· Ί»τΜ?Π> * |T y .. τ ; · - J •·λ τ T ·-·- τ ; - :i rrnn’ h? nnn νψ v 1 cr ri7K g 4 »< • rnr^TiCD^OTn τ | ·· · τ s j.t : j m-iiw* ibvb nnfci mSm> rny jnn * 3 |t : : ■ .· ;·’ -: : »s λ τ : · “·'·'· V ' n*3tnV -mV n&p*? * : r-rnin ^mwS πίπ’ α^κ * > * aSyi ίιπχ wb’ ψια npgxp viam «ΰ». * ι ' ' ΡΓβπ-’Χδή |· - τ -- * mh ηήηκπ qfiM apjr -78 «rctf 4 - :π χπ τρη ηοκη ^papnfc «Aapn wy ; 4 ■ .! :pn»» »?rtk ονβκ Sga» ntj/ ψ-ΠΕ? 1 Π CyrflNP’3K1 >Jg'*$0 * : -ιπΝίτ^κ πιγρ ππχ 'nSasi r - xy : abwb πϋΐ3ίόχ ’γροπ r—nn»-:p. * ; r * ■■: T ' “ f - · ** - ^ : '· m-npn pp 7 sni p^yri rjnpiya p s a .1 τ Er-i v m. Tranilat.B.Hierony,, t* ■ 4 Da iniquitatem fuper iniquitatem eorum, ,$r non veniant in iufiitia tua. 19 4 Deleantur de libro viuentium,$cum iu- (lis non fcnbanlur. o·, 3 ° * Ego autem pauper φ dolens - 3 [alus tua ,c Deusjitfcipiatme. t i 1 4 Laudabo nomen Dei in cantito± & magni - [cabo eum inconfejjtone. 31 4 Et placebit Domino fuper hitulum noueU lum cornua efferentem & 'vngulas. s? 4 VidentesmanfuetiUtabuntur, quiquteri - tis Deum, 'viuet anima njeflra. 34 s Quoniam exaudiuit pauperes Dominus 3 Q & VinSios fuos non despexit. 3 s :: Laudent eum adi & terra, mare (djr omnia qu rentes te·, & dicant femper,Magnificetur Dominus, qui diligunt Jalutare tuum. 1 4 Ego autem egenus e> pauper , Deusfefit- na pro me, auxilium meum sV* faluator meus tu, Domine ne moreris-< PSAL. L XXI. :’Win r • I ·· · ; 1 ΤΛΓ te Domine fferaui, non confundar in A ceternum. 1 i [n iufiitia tua erue me c> libera me: inclina ad me aurem tuam,(efi falua me. oinn ·..■<, « f jliaipan^^s^xoyiN^rtpDpsipppnop' 1? i nwDi * 7 yoV pai» κ!τι twy 18 TO;niVps©pr 31 t oitf η$ύ» il t spsr ,a \ p 3*7 mn. Νζΐ* 7 κ aipjp ψηπ inmi twpuy non 33 ‘1 ^isK·?! ninai aip? mno «* { .;iprtartf Ίφο nVpna^» 35 hoasV^OK^nno^mitri^^painN 34 ’ ’ 37 ι p??jiannnnin’ppVpipnpinaianx 35 ' y.c* ‘ ‘ T1 ' . 3 ·. τρτ ninnyopS η’ ρ:ηχν.φ «nSb? 1 j «PijnVnnv^ynnTVysnpuiS 1 .iypnSp^waapinTi pin » 3 t sann posn ίΐηήηηργη pjnan» 4 ’ * r ^3 upi papan, sVnsft nninN^n^nmpiaraviyp^niKn^sp^niNijyKjNi 4 ' r^ag-is ’ρηη >»1 κηβνίίΡ! «ΙΠΠ inpni *j|? iai« .1 . «y 1 ’Ρ’ρηίπ·$ιικ mfiihmvnwm sys 1 1 o^yVnnax nS nxnnnn»«^pp^pa I; ' v.· '& 33 »tn »«I« Sup.J» Sup.30 fnterp. exGrasc. Ixx. p s λ 1 . i. xix. 1 Appone iniquitatem fuper iniquitatem eorum, & ne intrent in iuftitia tua. 4 Deleantur de libro viuentium,& cum is itiftvs non feribantur. 4 Pauper & dolens jc Tum ego, falus tua Deus* ftifcipiat me. * Laudabo nomen Dei mei cum canti- 3 i co, * magnificabo eum in laude. * Et pia- 3 1 cebitDeo fuper vitulum nouellum , cornua producentem δς vngulas. ^Videant pauperes & laetentur, qu£rite Deu,& vitiet anima veftra. 5 Quoniam exaudiuitpau- 34; peres Dominus , & vin&os iuos nonde- ipexit. 4 Laudent illum caeli & terra, 35 mare & omnia reptilia in *eo. 4 Quoniam 3^ Deus ialuam faciet Sion; & aedificabuntur ciuitates Iudae. Et inhabitabunt ibi,& haereditate acquirent eam. 4 Et femen fer- 37 Uorum*tuoru poffidebiteam: &qui diligunt nomen *tuum, habitabunt in ea. 4 In finem Dauid in rememorationem, 1 quod faluurn me fecit Dominus. P'SAL. LXIX. J^Eus in adiutorium meu intende, Do-1 mine ad adiuuandum mefeftina. 4 Confundantur &reuereatur qui quae- 3 runt animam"meam. Auertantur retror- fum & erubeicant, qui voluntfniki mala. 4 Auertantur ftatim erubeicentes, qui 4 dicut mihi, Euge euge. 4 Exultent & laete- s tur in te omnes qui quaerunt te Deus * & dicant femper, Magnificetur Dominus, qui diligunt falutare tuum. ' 4 Ego vero ^ egenus iunr&'pauper: Deus adiuuame, adidtor meus & liberator meus es tu,Do- mine ne moreris. Dauid Pftlmus filiorum fouadab , priorum captivorum: fine titulo apud He- bratos. lxx. TN te Domine fperaui, non confundar 1 ^ in aeternum. 4 In iuftitia tua libera 1 me, & eripe me; inclina ad me aure tuam, &faluame. .8 -9 ?I ΈΑΛΤΗΡϊβΝ. μί&ιρμήνίυσις τ Λό, 4 ° 3 * Ανομίαν τη «Μομία αντάν, (c μη άτελ θίτωταν & * αίνετάτούοχνν ouuvv © dpcwo} (e ή γη, θάλαοτα %gjj 1 3 6 κΜτα τά ερκονΦα b αυτή. 4 οτι o Βεός racra t!w mb ,(c οιχοδομηΒ-ήβν^) al κόλας £ ϊαό'αίας' (£ κα^ική- Gvnv bvM } εζραίοις. t ο. ι 4 E 7Τ< G\ κν&εηλπκτα,μη >ία%ιιρμ}νθάΙω ας νν α]ά~ t να. 1 b τη Λ Kcuoodwn Gv ράταί με κμι οΙζελο<ϋμε° κλίνον<®ζ$ς με r^Gungy τάτόν με. 3 > ? 6 , 57 1 ^ > CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. : JS Add; iniquitatem fup;r iniquitatem eorum, Si non mereantur intrare in Ecdefiam iuftorum tuorum; 15 Deleantur de libro memoria: viuorum, & cum tufti.s non feribantur. J0 Et ego pauper&ma2ftus fum : redemptio tua Deus robore^ ήιεί. 31 Laudabo nomen Dei mei in <^ntico,& magnificabo cum in confeifione. 32 Et placebit oratio mea coram Domino magis quam bos pinguis & eleftus cum cornibus fuis , & vngularum fi/lionibus. 33 Vifuri funt humiles , & laetaturi quaerentes do&rinam a conipedu Dei; & viuet cor veftrum. J,, Qupniam fufeipit orationem pauperum Dominus, & vindos fuos nonde/pexit. ’ 3 Laudent eum angeli caelorum, Sc habitatores terrae; maria, & omnia reptantia in eis. 3 Quoniam Deus redimet Sion, & fundabit duitates ludie , & habitabunt ibi, & poffidebunt eam. ' Et filij feruorum eius polfidebiiilt eam: & qui diligunt nomen eius, habitabunt in medio illius. ‘Ad laudandum per manum Dauidis pro fafciculo thuris. psai. lxx.· * T^Eus ad liberandum me^omine ad adiuuandum meaccindus efto. 3 Confufidantor & opprobrio afficiantur qimentesani- A~y mam meami conuertantur retrorfum ,&erubefcant volentes malum meum, 4 Incuruenturiuxtaconfufionem fuam, qui dicunt aduerfum me, Gauifi fumus, gauifi fumus. 5 Exultent & laetentur in Verbo tuo, omnes quaerentes eruditionem a te: & dicant continue , Magnificetur gloria Domini, diligentes redemptionem tuam. 6 Ego autem egenus fum Sc pauper: Deus feftina ad mciauxilium meum, & redemptio mea tu es , Domine nc moreris. I l x x i. ,, N verba tuo Dhc confifus fummon confundar in fficulum. 1 In iuftitia tua erue me & libera me: inclina ad me aure tua,&: redime me.· * M 4 r 404 D>Vnn wicflnS rviv Tbn NiaSriya toS ·Λ tvn 4 3 Tf. . 1 T J- ■ · T T ) * / ; ■;. ! ΠΠΝ OTKBI ’i;?D-’3 t | t J · X ; <.* ; * | jypiniSiypijaajiK/nTaoD^a^nVx * ■> iniipanroaBr"iinfaiN’nipnnriK-’3 4 < nia i—im»a>i ψρ ]β3β ίίββμ q\Sy 1 < * ·. iTBmnVnryti? : T'r ΌΠΒ ΠΠΝΙ D'3lV >Π”Π Π31Β3 * j i rijriNsn CDi^n-Sa yrbm >a fcba? * ■ -Sk ’πΐι mSas ru$ nyS 4 5 jmjgrn j *ΠΠ> *)W13 >^3J ncfcfi ’3ΊΝ Ή0Κ~’3 4 1 Γ S - ' · :-.·■■. ; — : . J ! ^ .' rr^'’3inVi?Sni133T13TJ/CD’ri7XnBK7 * ■ JT»D r - rrmySaaa prnn—V k a>ri 7 K 4 j : ρήϋ’Π prb Π37Π IBg’ >]p33 BD V ibs? Vi>3’ * 1 :’nyi’ipp3B : rjnSnri-Va-Vy »nsDini Vtpk τρη ota * : K7 ’3 tpjWtfl DtVrVs ηή|?Τ? 730] 1 ’3 4 jnrisp^riyT ^njnv "ibtos Hjn* bin nris» κΐΐικ * qT 7 BK r-wrrtiii niyaa BrnaS c=pnSs< * : 1 ’niN qy^yn-VxoqVKnwi niprig oji : Timi33 Kirp-VaS inS amt tjk J|·.· *r ; t t ; a i ■***"· ; i* “ mV-n ΓιψψΊψχ ovrny ο’π^κ tjnpir; * qiB3»ac3»nVK I I t -· » v: 3 ΐϊ?η myiiirian riTO 'ΒΓΙ’Νίγπ ©^ 4 : iaSyn nr^n γιύή niannai ΰ»πη • i·· -: - i -t » v t t > ; · · *··- : i 6 17 J 8 i? psaltehivm. Tranilat.B.Hierony. 5 * Efto mihi robufum habitaculum,vt ingrediar iugiter s praceptfi nat faluares me, quia pe-, tra mea 0 fortitudo mea es tu. 0 4 * Deus meusfalua me de manu tmpij, df rna nu iniqui 0 nocentis. 1 s 4 Quoniam tu es expeclatio mea , Domine Deus fiducia mea ab adolefcentia mea. 6 * tA te fuflentatus fum ex na tero, de ventre matris mere,tu es protetfor meus jn te laus mea. Semper. 7 4 Quafportentum faBusfum multis 3 &tt» ffes meafortiffma. e * Impleatur os meum laude tua,tota die ma - 0 gnitudme tua. 9 * Neproijcias me in temporefeneSlutis-,cum defeceritfortitudo mea ne derelinquas me. 10 * Quia dixerunt inimici mei mihi, 0 * qui obferuabant animam meam confiliu n inierunt 11 pariter: 4 Dicentes, Deus dereliquit eu: per - fequimmi & comprehendite eum, quia non ef qui eruat. * t 4 Deus ne elongeris ame, Deus meus in auxilium mihi fefina. 1 j 4 Confundantur & confumantur aduerfarij anima mea ; operiantur opprobrio & confufio- ne,qui quxrunt malum mihi. 14 4 Ego autem iugiter expeUabo, 0* adijciam fuper orrhies laudationes tuas. 1 5 4 Os meum narrabit iufitiam tuam,tota die falutare tuum 3 quoniam non cognoui literaturas. 16 * Jngrediar in fortitudine Domini Dei, recordabor iufitice tua folius. 1 7 4 Deus docmfli me ab adolefcentia mea, 0 * vfque nunc annunciabo mirabilia tua. 18 *fnfuper 0 ajfque in fenedutem 0 canos Deus ne derelinquat me,donec annunciem brachium tuum generationi , cunBisque qui f venturi funt fortitudines tuas. 4 Et mfhtiam tuam Dem vfque in excelfum, quantaficif i magnalia Deus,quis fmilts tibi ? 4 Qui oftendifli mihi tribulationes plurimas et malas, conuerfm viuificabts nos ,0 de abyf- fs terra rurfum educes nos. 19 □unn nt 0 το w antei 4 ' t jijs »s|pin aflx w ρη-ρφ «mps tnnn hy_th pttiy*uu?V 'h ntn 5 ipSD ΠΝ ’D1S »3 ypp ND 1*100 TOQU ^* 7 JJ 6 > wVt? |0 ΟϊΠΊ WN »»i*OD Ν 1 Π Π 3 Ν 0 * 1 « S \ ί) 10 Γ )1 «iy ηη*| i soi’ ha^nnattin’pis s^pp’ * i ’Vl yxrfi-nto xw&fr, Ό’ϋ? γπ 7 " t tnnn 'nnauin^S ‘JioOp IsnnspaHpnr^fijnojn^amTV.ya^ynpsans 10 s nv piatpn »Vn ptofi’ i? p’p pgA ’pi pfcp tA ' 9 ! nt niyp 1 ? ’’’ ’jp pnpn s 1 ? snSs: 11 ι aias ηη’ΐηπΝηίιπηηρρψ snSs 'vzmh 1 t^nnatiin^iiVy^plsi^vsi^nissnHnsJNi 14 \ ’niui’a’yanspiopipinna·» I} ί ϊΤηρ’ρρ ηρτ. s 1 ? ans ^jpps ^nppv^ntc;’ ’pis ** qnin^a^n^na^s.nSsiijTsnniaaaSiys 16 j^nittinpijnssntpnny^ni^pps^paspnaSssnSs· 17 ? ^nnia? ηρ’η’,’η V?V n* n ^nsn iy ’n’ piatpn s 1 ? snSx snia’pi snppr ny unii 18 : *)ηΐ3 [p snSs jpnpn snnajn sona ’ptii ny sn*?s 19 ii • / 19 *<ί *lhat· iHiam •i tam Interp. ex(3r.rc. Ixx. $ ixx. 4 ΕίΙο mihi in Deum proteftorem,& in i locum munitum vtialuu me facias.Quo- * niam firmamentum meum & refugium meijfn es tu. 4 Deus meus eripe me dema 4 nu peccatoris, de manu contra lege agentis & iniqui. 4 Qu.oniam tu es patientia j mea Domine, Domine ipes mea a iuuen- tute mea. 1 In te confitmatus fum ex vte- « ro, de ventre matris^eae, tu meus es pro- tedor. in te cantatio mea iem pet. 4 Tanquam prodigium fa&us fum mul- 7 tis,& tu adiutor meus fortis. ^Repleatur » * os meum laude, vt cantem gloriam tuam, tota die magnitudinem tuam. s Ne proij- s cias me in tempore ienedutis: cum defecerit virtus mea, ne derelinquas me. 4 Quia dixerunt inimici mei mihi, & 10 qui culiodiebant animam meam, confi- lium fecerunt in vnu: 4 Dicentes,Deus 11 dereliquit eum , pericquimini & comprehendite eum, quia non ei! qui eripiat. 4 Deus meus ne elongeris a me, Deus 11 meus in adiutorium meum rcfpice. ^Confundantur & deficiant detrahen- 13 tes animas mea:, operiantur confufione & pudore qui quaerunt mala mihi. 4 Ego autem iemper iperabo in te,& m adijeiam iuper omnem laudem tii?am. * Os meum annunciabit iuftitiam tua, »j tota die falutare tuum . quoniam non co- gnoui *literaturas. 4 Introibo r in potentia 16 Domini.-Domine memorabor iuftitiae ηις iolius. 4 Deus meus qui docuifti me a iuue- tute mea,& vfque nunc pronunciabo mirabilia tua . 4 tk vfque in fenedam & ie- * * nium. Deus meus ne derelinquas me, donec annuciem brachium tuu generationi omni quae ventura effi potentiam tuam, 4 Et iuilitiam tua Deus vfque in altiili- 10 ma .· qua: fecifti mihi magnalia. Deus quis fimilis tibi ? 4 Quantas oftendifti mihi 10 tribulationes multas & malas, & conuer- fus viuificafti me,& de abyftis terrx* redu- xiftime. IO II 11 I) *ΑΛΤΗΡΙ0Ν. /ΰίύΐρμήνίυσίζ ο. 4®^ ' fyoS μοι ί\ς $ -eov ύτε^μσυιςίώ^ (£ άς τιτον όρ@φ %ύςώσα>.με'οτι ςερεωμάμα (Ε κα!&φυγη μα έΐσν. i < η '' (Γ / , \ , Τ * η , ο 3εος μα ρύσαχ με ακ αμαφτωλίό 9 νκ %μ· ξβς ($ρμνομουυυτ(& ψ) άΜκουωτΦ. * ότι συ εϊ η ύσομονή μα χύ&ε , κύ&ε η Ιλ ;ϊίς μα ομ κοτιητς μν . * effit σε ε7ίεςη&γβΙυυ γαςξβςβΜ κοιλίαςμ.ητξός μα συ μ% εί σκεταςής * avGi ή νμνησίς μα ώιαταντς. * άσα τεςμς sfyriQlu) %ϊς τολλόϊς , <Ε συ βοη^ος μα Χζμ&ιός. 4 7ϋ\ηρω%ήτω τ ςόμα μα αίνεσεωςβτως υμνήσω rw Gvfalw rlw ήμερον tIw μεγαλρτςετειάνό Gv. * μή ϊκτορρίψης με εις καΐζβν γύρας, αν νκλάτί&ν τίω 1%/iw μα μη εγκα^λίπης με. οτι ειτον (?) ε%9ροίμα εμοί, qgy (?) φυλάοσοντες τϊιυ^υγίώμα εβουλ&όσαΑ>% οΒα%αυτ. λεγοντες,ο %εός εγκατελιττον αϋτν } κα%ί^αζατε γμ\ κοχλάζετε οωτν, οτι ehe εςιν ο ρυόβμ&. * ο 3-εάς μου μη μακρνυυης άπ εμοΰ,ο 3-εόςμουάς rlw βού^ -eid/j μου σβζβ^ίς. * αΙ^ινυ^ύτωσοΜ οιιλιπετασουν (Φ> ανΑϊα£ά?λόν- τες τίω ψ υχΐυύ μα , π&ζαϊ?\ε&ωσΜ αι%ιωΙω έ cn- τ^βπίω οϊ ζη^υωτες τα. κακά μοι. ΐ4 * εγώ $ ώιαιίΜτς εληά effit σε, Kgy (ωξρ&ήσα effi πασαν τίυυ αίνεσίν (&υ. ΐ5 * τ ςόμα μα CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 3 Erto mihi rupes fortis ad quam ingrediar itigiter: iuflifti redimi me, quoniam firmitas mea, & arx fortitudinis mea: tu es. 1 Deus libera me de manu impij, de manu au&oris iniquitatis & violentia:. 5 Quoniam tu es Ipes mea Domine Deus meus» fiducia mea a pueritia mea. 4 Super te confirmatus fum ab vtero , a ventre matris mete tu extraxifti mc in verbo t8o : tibi laus mea iugiter. 7 Sicut prodigium Iui plurimis, & tu fiducia mea, & fortitudo mea. 2 Replebitur os meum laude tua, totadie gloria tua. s Ne proijcias me in tempore fenedutis; cum defecerit virtus mea,ne deferas me. Quoniam dixerunt aduerfum me inimici mei malum, & obferuatores animie mete confultant fimul. " Dicendo: Deus dereliquit eum, p&fequimini & ap- prehendite eum, quoniam non eft qui redimat. ' ^Deus ne elongeris a me 5 Domine ad auxilium rucum feftina. ,J Confundantur & deleantur ad Jtrfarij animtE mea:: amiciantur ignominia, & opprobrio quatrentes malum meum. H Ego autem iugiter expe&abo, precaborque & adijeiam fuper omnem laudem tuam. 13 Os meum annunciaUt iuilitiam tuam, tota dis redemptionem tuam, quoniam nefeiui numerum earum. ,s Ingrediar in fortitudinem Domini; Deus recordabor iuftitix tua: tantummodo. ' 7 Deus docuifti mc in portentis ab adolcfcentia mea; ad hoc vfque momentum annunciabo mirabilia rua. ’* Sed etiam vfque in fenedutem,& canitiem Deus ne derelinquas mc, donec annunciem fortitudinem brach/j tui generationi alterae, cuilibet venturo virtutem fortitudinis tu*. ” Et iuilitia tua Deus vfque ad caelos excelfos, quos fecifti maximos: Deus, quis eft ficut tu? M Qui oftendifti nobis affli&iones multas & malas; redeas,viuifica nos; & de abyilo inferiori reuertens, educas nos. V 11 ■ sp o^nn ! * ^ ^ ^ 'j? nw ^Dfcf53a^VD?5i^'yx-o3 4 iS^T^v^ilpnim^S WNi η$οί “iJrrraN >3 >jw njnij 4 i mna. ^ v ^ 1©3'»3 ΓΤ3ΠΗ B1»iV73 ^VCnlM * *< '' !>η5η’ϋ|?3ριή3π-’3 . - · 3? iBatfpnqyjnpjxpjjBjfT s * ! i—ipira mi?3Ji ζ=φ ahp · οήπ * < Nt3Tl |1’3N mS J? W £=2"”??/»?®? ! " Vp ί ηηπ ni πτ ιΦί mp-ay rparj” 4 • γ-\ψ ηηΐ] οΰ’τό n~Sy ipsa tt ί πτ >S:riy cybi? ani ρπρ vpyrrna? ♦ n&r>Dax'ii7ifi3ni a>‘tj/o>D nn | yjT ··;— f^· AT — «it · j ; *· iv : *anS> ia? vym n«v i{rp? vaaS Κ3Φ oSd law* nraa q » iv \ twin >aSn nanpnatfK Naoi : irrmi?» oHrSs o^Sa-Ss iV-nnntf '»1 * ■ ■ I ; — — · τ λ· τ : tj : · ; \ywv owatf rwsui. byby bn \ 4 hwjn opi ιρ_>η ojpfi? W opnpj ijnnp 4 τρη iij;? V?ann&jf airo Vrjnn ’ήη 5 nmaia^cDvn-Va * * * t isTiDaiT ; jnjstn apga yyb wp) ina t s A t t e r ϊ v m.‘ Tranflat.B.Hierony. ^ a 5 Multiplicabis magnitudinem meam 3 '0* rconucrfa conflaberis me. . 4 Ego autem confitebor tibi in uafis pfalte- rij 3 'veritatem tuam Deus meus , cantabo tiifiin citharafan&ejfrael. *' i) 4 Laudabunt labia mea cum cahtauero tibi, \ e>* anima mea quam redemifti. 14 i Jnfiuper (efi lingua mea tota die meditabitur mflitiam tuam j quia confuji fiunt φ deho- neflati quar entes malum mihi. i Salomoni. L x x 11. D Eus ludicium tuum regi da , & iufiitiam tuam filio regis. i 4 Judicabit populum tuum in iufiitia 3 φ pauperes tuos in iudicio. i s Ajfument montes pacem populo 3 φ colles iufiitiam. 4 3 Judicabit pauperes populi , fiduabit filios . pauperum 3 & confringet calumniatorem, s 4 Et timebunt te quamdiu erit Sol 3 & ultra Lunam in generatione generationum. 6 4 Defcendet vt pluuiafuper uellus j vt fiilk irrorantes terram. 7 4 Germinabit in diebus eius iufius 3 & multitudo pacis donec non fit Luna. 8 * 6t dominabitur a mari vfique ad mare 3 e>- d fiumine ufique ad terminos terra. 9 4 (oram illo procident JIthiopes , & inimici, eius puluerem lingent. 4 Reges Tharfis (efi JnfiuU munera offerent: reges Arabia , (gfi Saba tributum conferent. ' k Et adorabunt eum omnes reges: rvniuerfie nationes firuient ei. 4 G)uia eruet pauperem a potente 3 φ' inopem cui non e fi adiutor. 1 5 4 Parcet pauperi $jff inopi , (gfi animas pau -. 14 perum fiihiabit. 3 Ab nsfiura 0* iniquitate redimet animas eorumpetpreciofius erit [anguis 1 5 eorum coram oculis eius. 4 Et yiuet & dabitur ei de auro Sabba , φ* orabunt de eo iugi- 6 ter- tota die benedicent ei. 4 Erit memorabi - 16 ; le triticum in terra in capite montium ·, eleuabi- tur ficut Libani fruElus eius , φ florebunt de duitate ficut fornum terra. o IX J 13 i t4 1 o I I □mn natf κ N^nopjna^iJ nts nn) 11 ' ι ψοη# nirnjji wgvgoti 11 ovnt? ιη’Π? εηςηκ ΙΓ.π κοί’ ^ nn 1 ? 14 t NOipifi π nim pnt? jjjnn 13 5 1 ' tssVo ι^Ι'«ΊΦ 1 ? nnftySp) po’poy^|o pbpT 5 t « 01 * 7*3 vfft pnfii «oy » 3 ^ 7 |>t 4 , * «mon «np* 73 i »ηΐόΐ»3ρ5Ρ’ 7 :«yn«*7y pi)03i «φιρ*7ρ ’ρ^ρρ^π vspup ruri « 50 ^* 73 ; «ivil N“7po^n nin’ ' 6 · ! «ΠΊ’Ι'ί^ΠΡ’Ρ * «y*i« ’δ’Ρ‘ΐϊη'ΐδιρι «p!*u?pTyi «51 «p!*| tf*uopp Ό^χ 8 s «·ι'ήρ ’γΛβ « pVui ’yjpi κφα pam» KJj?rijpn!^?*1 Κ Φ1 10 * P^pY, «ifiy ’πιοοη ^ygi 'kjpnsN pjn3pnio7|0 9 Typi η'Υ κ’3»ι wd «riiWvip on« 14 pi^ypp'. ««epy*?p »φη *7? rh pi^pn 11 ipaijjipiii «api * 'woijp ρπρι« τρί’Π’ΐ ρπ’ΐΡ£)3 pOp? piioppi «B37«p 14 jpiifi» «o^n n\^flji «allini s?33pp iy oin» 15 ’ :n *7 «il3T «fiio ii»ia «visa-spqYTyp^n» 1 ‘ t » 13 , 315 » «ρι» *?3 «τιη πηΥ*ορ ^κ»ι «gtr/p rn;«i οπιρ n*? jni. »n»i 15 * «yiKi «gpyq»n cuVwTiNpi^p pvoi ng« \nh ij»n *$td& a ier»m iorAm illo Interp. ex Grn:. Ixx. p s a'l; l x xi. * Mulriplicafti fuper me magnificentia ■» > tuam, & conuerfus con folatus es mc, & de ® abyilis terrae iterum reduxifti me. 4 Et** eri^flego confitebor tibi in populisDo-· mine ; in vafis pfalmi veritatem tua Deus, pfallam tiln in cithara fandius Iirael. *£xultabunt labia mea dum cantauero *3 tibi,& anima mea quam redemirtfi 4 *In- *4 fuper autem & lingpa mea tota die meditabitur iuftitiam tuam: cum confuii & re- ueriti fuerint,qui quaerunt mala mihi. 4 In Salomonem Pialmus Dauid. 1 l x x r. J^Eus iudicium tuu regi da, & militiam tuam filio regis: 4 Iudicare populum * tuu in iuftitia, & pauperes tuos in iudicio. 4 Sufcipiant montes pacem populo ,& 3 colles iuftitiam. * ludicabit pauperes po- 4 puli,& ialuos faciet filios pauperum:& hu miliabitcalumniatorem. 4 Et permanebit i cum Sole; & ante Lunam in generatione generationum. 4 Deicendet ficut pluuia 6 in vellus, & ficutftillicidia ftillantia fuper terram. 4 Orietur in diebus eius iuftitia, 7 & abundantia pacis, donec auferatur Lu- ■ na. 4 Et dominabitur a mari vfque ad * mare , & a fluminibus vfque ad terminos orbis.terrarum. 4 Coram illo procident ’ /Ethiopes, & inimici eius terram lingent. 4 Renes Tharfis & infulre munera offe- O rent,reges Arabu & Saba dona'adducent, o 4 Et adorabunt eum omnes reges terra:, omnes gentes icruientei. 4 Quiaiiberauit paupere a porcte, & pauperem cui no erat adiiitor. 4 Parcet pauperi & inopi, & ani- J > maspauperu faluas faciet. 4 £xvfuris&ex *4 iniquitate redimet animas eoru, & hono' rabile nomeneius cofam iliis. 4 Et viuet & 1 J dabitur ei de auro Arabia?, &adorabutde ipioiemper :tota die benedicent ei. 4# Erit firmamentum in terra in fummis 16 montium. Superextolletur fuper Libanum frudtus eius, & florebunt de ciuitate ficut fcenum terrae. IO I I 11 ΦΑΛΤΗΡ 10 N. μβίρμηίιίυσις τ cJV ό. . επλεοναίας Ιπ εμε τΐώ μεγαλωσΐνόΐω Gv \ (Μϊςρί^/ας τταρεχάλεσάς με , (Β οχ τών αβνοσων 4 γης πάλιν ανήγαγες με: ιι * γο.ϊγώ ο^ομολόγ^μαί £ιν»λα.αϊςχϋ&ξ ) οά σχ&όεσι φαλμοό fbv άλήθα^υ Gv ο 3τεός . φαλώ β ον i) χ&α/ρα ο αγ.& ιτζμήλ . f dyaVhidGv^) τα ·χά- λη μχοταν ψαλώ) Gi ,χμ) ή ψν%ή μ* Ιω ελντςώσω. ΐ4 · * hi j 1 (Β η γλώσσα μου ολίνχι tlw ήμερον μελέτησα τΐυυ (hxcuoTWjhjj Gv όταν αι^/ουβώσι (Β εντζμπώσιν φ ζη^νωτεςτάχακάμοι. ι * %1ς σαΤ^μών φαλμός τά όανίό. οά. Ο * βεΰςτκ&μα Gv τώ ζααιλαόός^τήν &.άόσα Βταλάοσης s ως $αλαο?ης 3 <Β πό($.μψ εως πίξμτων £ οίχνφμης. 9 ‘ * QJtmnov cind nD&KtGtWTCL j α'Μοπες, ^ φ i%Spo} cu /ϊΰ χοόν λάζονσί. ιθ * βασιλας Κούρσας <Β vtiGi όάομ cs^GiGvui , βασι- λας Χξάβων (Β σ'αβαί’ώ ϊξμ, (ζπ^σάζοναι. I I 'xepi (w&axujunGvGiv am$ πάμτες ol βασιλας 4 γής } 7πΜιτα τοί Uvn όονλάόΰνιην ώπά* ι ζ 1 οτι Ιρρνσα% ττίω^όν cm όυυυάςον , ττονυζβ ω i j νπήρχβ βοηθός. 4 φά0*0 ^ 7ciifti&s,fc φ/νχας ΐ 4 τίννήτων σώΰ’α. 4 ομ τχ'ό (Β ,Ιξ άόΐχίας λντςώ^ε^) τας ψι»^α? cbxdvfi (έντιμον τόρομα cwd ενώπιον αυτών. 4 (Β (Β όοβήΟζ) wmS οχ ^^ξνσία τ 1 γαζίας } χμι <ΰ/ζβ<τώζο?) τίίξ), aajti CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. 11 Multiplicabis magnificentiam meamj&reuerrusconiolaberis me. 11 Sed & ego confitebor coram teinftmmetis mufices ,& nablo annunciabo veritatem tuam Deus meus: laudabo coram te in cithara fan&eliiraelis. !i Exultabunt labia mea cum laudes dixero coram te, & anima mea quam redemifti. 11 Iniuper lingua mea tota die annunciabit iuftitiam tuam.quonia confufi funt, quoniam opprobrio afte&i fnnt quserentes malum meut^. ‘Per manum Salomonis di&us prophetice. psa.i. mn. D Eus fententiam iudiciorum tuorum regi Chriftodato,& iuftitiam tuam filio Dauidis regis. 2 ludicabit populum tuum ίη iu·· ftitia. & pauperes tuos in lententia iudicij. 5 Afferent habitatores montium pacem populo domus Ifrael, & colles iuftitiam. Hudicabu pauperes populi,redimet filios miferorum ,&c3nteret virum raptorem. s Timebunt a te cum afcenfu Solis,& orabunt co- tam lumine Luna: in generationes gcnerJionum. δ Deicendet ficut pluuia fpontanea fuper herbam corrofam a locuftis; ficut ftilk plu- uk ferotinte ftillantcs fuper terram. 7 Multiplicabuntur in diebus eius iufti; & abundantia pacis, donec deftruantur ferui Lun^. »E t dominabitur ab anguloinaris magni vfque ad angulum maris Oceani, & ab Euphrate vfque ad fines terra?. p Coram eo humiliabuntur proceres;& inimici eius pulnerem lingent. Reges Tharfis & infuk maris magni Oceani oblationem adddcent:reges Seba,& Seba dona offerent. " Et adorabunt eum omnes reges; omnes populi fubditi erunt ei, 12 Quoniam liberabit miferum qui qua?rit inclinationem ;&pauperem cui non eft adiutor. ^Mtferebiturmifero & inopi/&animas inopum redimet. ' 4 Ab oppreffione&iniu-' rijs liberabit animas eorum , & cric carus fanguis eorum coram eo. 17 Et viuet & dabit ei de auro quod attulerunt de Seba, &· orabit pro eo continue, omni die benedicet ei. ‘"Erit fubftantificus panis in terra in capite montium; ftrepitm^ edet ficui Libanus fructus eius ; & germinabunt de ciuitare Ierufalem ficut herba terrae. 4 ' 65 # nu^nn ■d-qjti ia? fi? OTiy-asS ab\ub ιό? >π > 1 nniwcanrVaP I; ; - 5 *' Γ ntfyVtni?» ’π 1 ?» α»π?κ nin’ ψα '.imSnsjtSffl -r\a Π133 «San αφφ iii33 aprjrni 1 ; r Λ * 18 19 pffi-piviflkaniVa /τ · I ν · τ »·; ■> ■* 17 η? 1 ? αφ$7ντ $> aiurjg ηρίΑ mora * 133 V inwr-ray |’N 3 »^31 nojoppa ’ίκι * r—w-iN ο»?«η af?v D»j?Vm 3 **«$ p e&WKnai DJji aS ΓίικΊπρκρ i m}i tiS crnk-ojn ia>3’x animam iaS pnn nnrtp;’ πκι lanpij/ pS ! aaVni^wDiisy wj/s^naNiy» j T *· v · : - : τ a ·· ·· v.-*·· ·· ■*■ τ ι : rpn» cmaa pipyjnararnp»!?* * wiaanw * 77 ΠΠΕ 331 ! vp· *»* -: · *»■ ; «v ··*”■ ~ - - : ioS rca> t^iSa *di enn las; 3>an 'P7 * j τ |ν· τ : jvSinrTjn ϋη^κ-ΐίτηρ'Νήρκι * i Wnam dVij/ iibvn cayvi η^κ-ηιπ ·|τ ; · τ j·· ; * ϊ λ · ▼ ; v j·· ·· · i »S3 p>p33 γΐΤΙΝΙ »33*? »iV37 p>-H|K ! nanjaS »jgn3in'] eswrSa jnii »πκι aminniniosmaDN^max-DK I -(.· τ ^ *·· · a ; ITO • i|» *r ! * 3 » J 3 Ni»n bo]t Γ 7 ΧΤ nj/T? Π 3 ψΠΧ 1 5 r~IJpNiSK' - ’ΕΗρρ-^Κ Svi 13 N— 1 J; * :oivmS 5 4 J 4 7 s 9 10 tl £ s i * i?s alterivm. Tranflat. B.Hierony, 17 * Erit nomen eius in aternum, vitra Solem r fer fenerabit nomen eius, φ benedicentur in eo omnesgentes , φ beatificabunt eum . 0 is 4 Tienedifius DominusDeusfijrael, tpfiifa- cit mirabtliafolus. 19 4 Et benediUum nomen gloria eius in ater- num 3 & implebitur gloria eius ‘vniuerfa terra'. Arnen amen. Completa fiunt orationes Dauidfilij fiejfik t * (anticum Afiaph. psal. lxxiii, 'P^Ttamen bonus fifiael Deus, his qui mundo c fiunt corde. » 4 3 \dei autem pene r uaciliauerunt pedes,pe~ neejfufifiunt grejfius mei. 5 4 Quia amulatus fium contra iniquos, pacem impiorum videns. 4 4 Quia non cogitauerunt de morte fiua, firma junt vefiibula eorum. s *fin labore hominum non fiunt, & cum hominibus non flagellabuntur. 6 * fi deo nutriti fiunt ad Juperbiam, ctrcunde· der unt iniquitatem fibi. 7 4 TroceJferunt d pinguedine oculi eorum» tranperunt cogitationes cordis. s *firrifierunt φ locuti fiunt in malitia , calumniam ie exceljo loquentes. 9 4 Pofuerunt in calurn os fiuum, et lingua eorum deambulauit in terra. 10 4 Propterea conuertetur populus eius huc 9 φ quis plenus inuenietur in eis> 11 *£t dixerunt, Quomodo notuit Deus ±&fi efi fidentia in excelfio ? 4 Ecce ifii impij, φ abundantes in fecula multiplicauerunt diuitias. 1 J 4 Ergo'ne fruftra mundam cor metum 3 & la- ui in innocentia mantis meas. 4 Et fui flagellatus tota die , £5» increpatio 5 mea in matutinis. 4 Dixi,(i narrauero fle, ecce generationem filiorum tuorum reliqui. 6 4 Et cogitaui Vt intelligerem ifiud ; labor efi 7 in oculis meis. 4 Donec veniam ad fianUua- rium Dei,intelligam inwuiffimo eorum. I X 14 □inn 18 5 nV 3 t? ino” Ntoap *?3 nnpra pansrM noti nin inin ν&οΰ narwn oipi 1310 oS^.apti sn» 17 5 ^ πηβ ’ imo ^977 uhy) ow ‘ pnffln^^ianyi^nsnagVentonsri^ jy 1 nunninTsiniVpTP·? i ηιηηκ ^0*731^*1 iiooiom |ΐϋ vyo njki 1 \ xzb nnnV aa d *]3 ®’ : prr^V »ni*7 PlDnp“ipv.] 11 ’; pnS pnno pyup r\a “|’n pypii psinop pj'nnn bv I? Γ33 10 tcnipnpS sjs D 33 15 : rp 3 Al^ ppnn ^ρψ 3 ρ^ an 11 \ n^y 3 nw NnVt* yr my^s^Jp 3 Vyi«npnno 33 »yri 7 £jNri 3 a«ps 15 iipnix 1 ?'nuDpoi ttbiib? yj’n 3 np.ni 14 PTnnnpamTtfvainOT • ’ ‘ l J , i^ypsinmy^^niyipVnpini 14 »Sll Interp. ex Gr^ec. ixx. p s a t. l x x i u 4 * Erit nome eius benedi&um in fecula , antevolem permanet nomen eius. & benedicentur in ipfo omnes tribus terrse, orna es gentes jjeatificabunt eum. * Benedictus Dominus Deus Ifrael,qui fiiiti * fecit mirabilia iolus. 4 Et benedi&u nomen maieftatis eius in sternum, & in fe- culum feculi. replebitur maieftate eius omnis terra. fiat, fiat. 'ΤΑΛΤ Η P I Ο N. μϋίρμνί'ίυσις rcev o, 4 °^ I? l * SfctjT oi/o μα άυτδ βδλογηφρον ας cOny αίά'ας, £ ήλιου δια μβραγδιιο μα άχπ £' ■ (e ονώλογιΟήβν 1 ) b ojmS πα<τα] αίφυλοά 3 πά/ότα ταίΰνη μαχα- * etom cujvv. * άϊλαγητς wyi&o Βζος%δ Ιτ^μήλ^ οποι&ι/Βαυμάΰΐα μόν(&. 9 i xg) άδλογηφρον v ονομαχ. t δδζης duidag η°ν oue$- va 3 y$j ας τναιώα aii ν&· ygj ^npaQrff) $ δδζήξ curd7Tatia ή ywfyjotfc •fpo(%. q; * mm Defecerunt laudes Dauid filij IefTs. PfalmusAfaph. lxxii. Vam bonus Deus liracl his qui redo i iunt corde. 5 Mei autem pene moti * iunt pedes , pene effufi funt greifus mei. * Quia zelaui fuper iniquos,pacem pec i catorum videns.. 4 Quia non eft refpedus *in morte eo- 4 rum, & firmamentum in plaga eorum. tWw 4 In ^laboribus hominum non funt, & 5 cum hominibus non flagellabuntur. 4 Ideo tenuit eos iuperbia eorum in fi- * nem. operti funt iniquitate & impietate pndit fua· · 4 *Prodibit quafi ex adipe iniquitas 7 eorum. tranfieruntin affedum cordis. 4 Cogitauerunt & locuti- funt in nequi- s tia: iniquitatem in excelfo locuti funt. . * Pofuerunt in caelupi os fuum , & Iin- 9 gua eorum tranfiuitin terra. 4 Ideocon- uertetur populus meus hic , & dies pleni ■ inuenientur in. eis. 4 Et dixerunt, Quo- * * Y e> modo *iciuit Deus, & fi efi: icientia in excelfo? 4 Ecce ipfi peccatores & abundan-» 1 tes in feculo, obtinuerunt diuitias. 4 Et dixi, Ergo fine caufa iuftificauicor· 1 ^ meu,& laui inter innocentes manus meas. 4 Et fui flagellatus tota die, &caftiga- m tio mea in matutinis. 4 Si dicebam, Nar- 1 s rabofic : ecce nationem filiorum tuorum reprobaui. 4 Et exiftimabam vtcogno- icerem, hoc labor efl ante me. 4 Donec intrem in fanduarium Dei, & J r intelligam in nou^flimis eorum. Έζζλιπον φ ύμνοι δαυ)δψδ korou. Ψαλμδς τω άτάφ. οζ. 1 * Ωίς άγαβος ο Βεος τ& Ιτζμήλ %ίς &ίβίσι τη κβ/ρδίάΐ 1 * ζμοδ q μικζβν itrah&Jdvtfou/ οιτζδδεςβ^ δλί-< i yov c %ze%vdv τα διαβήματα μα. 4 οτι εζήλωτα Sm %ϊς φνδμοις 3 aplwvltju αμαρτωλήν BiapsSv. 4 *07tGfiC tw d/Jd /όώοις ον τά Bcwam ουυτύν, ς -g- μωμα ίν τη μάτνγ. cwrcSy. 5 * C4> κόποις ήάϋρώττων ch αατί , μζ άνΒρωπω »« 6 μαηγα* δία %δ% oK&lwcrc# όντας ή νπερη~ φανία αυτύν ας τζλ &, fsfeii&tAopS άδιχίαν yg) άτί~ 7 βααν ίαυτύδν. * ας όκ ςίατ©* η αδικία αντύδν' διήλβοζταν ας δίαθεσιν κα/ρδίας. β 4 fotmdDarcui. έ Ιλάληνα# ον πονη&α ., αδικίαν ας τ 9 ν\1& s λαλητόν. * \βον% ας αρανον τ ςομα ααδτ'άν^ tgjl ή γλοδοτα ουυτώ δΐήλΒζν (μι ζ^δμίαυ μεμαςιγωφρ^ολίω τίω ήμερον, (£ δ ζλζγχδς μου ας τας ττςωίας. *α ίλζγον 3 διηγήΟμα\ 'ότως ,ιόατη γμ&χ,τάν \\άν m ησζόυΰετηκα. * ygjj νπζλαβον%δ yvdvaf * %δ%κδποςζςιν ονωτηδν μου' ' ϊως a ατίλβω ας τ άγαςή&ον £Βζοδ } (e emud ας τα \γα% αυτώ. a «i Μ Μ ί ! ι 6 17 * > CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. ' 7 Erit nomen eius femper memorabile , et antequam creatas eilet Sol, praeparatum erat nomen cius: & benedicentur in merito, eiusj omnes populi dicent bonum illi. 18 Benedidus Dominus Deus Deus Ifrael, qui facit miracula magna iolus. ‘AEt benedidum nomen glorix eius in iEternum; ac redicatur fplendore gloria: eius omnis terra, Arnen&atnen. Completx funt orationes Dauidis filij Illai. - Canticum per manus Aiaph. rsAt. ixxiii. P Rofedo bonus Iiraeli Deusijs , qui mundi funt corde. ‘Meiautcm pene moti funt pedes, pene vacillauerurjf grelTus mei. 1 Quoniam xmulatus fum deriibresjin tempore pacifico ynprobos videbo. ^ Quoniam non terrentur nec conturbantur propter diem mortis ipfotumjefferuntur cogitatus cotum:& ter(um,& pingue, & forte eft cor eorum. 5 Labori virorum Legi operam nauatium non compatiuntur; & cum hominibus iui&s, qui patiuntur martyria,non vulnerantur. 15 Ideo circundedit eos fuperbia : corona quam imponunt capiti fuo de rapinis illorum elt. 7 Mutata eft ob pinguedinem fimilitudo vultuum eorum: progreflx rugae eorum cooperuerunt tabulas cordis illorum. ^ Liquefient prae humore, & loquentur vt noceant, & ad violentiam de celfitudine cordis fui laquentur* 5 Pofuerunt in fandos caelorum os fuum, & lingua eorum ardet in iuitos terrae. ‘ J ProptereaiLowwi efl verbo Domini, vt percutiat eos malleis,& lachrymx quafi aqux multx defluent illis. "Et dicent, Hxccine cognouit Deus, & eft fcientia in Altiffimo? meum Ecce ipfi impij permanentes in tranquillitate in mundo,adepti funt fiibftantiam.acquifierunt diuitias. ‘ J Ergo inaniter purificaui co? m, & laui in munditie manus meas. M Et fui flagellatus tota die , & caftigatio mea in matutinis. Si dixi, Narrabo qualitates eorum: ecce fuper generatione filiorum tuorum improbe egi- , 1S Et cogitaui vt feirem iftud: labor hoc in oculis meis.» * 7 Vfque ad tempus redemptionis, quo veniam ad domum fanduarij Dei,intelligam finem eorum. Λ Mm / s 1 * * $· 4 IS i> 1 C II ii 4to °\y jmwaV onWn loSn^nnipSns^s * : minVs - ^ ιπή is? yra πηφ vn 3 ; nnn pdW 1 tjd ’:m fpns QiSns : ]:mpx wSji ^OTn> >3 : ^ >jy>n nibni jm &6ι “lgspjNi : wd* τ 3 πϊπκ ^dj; tda :» 3 ΠρηΤ 132 ΊΠΚί> 3 Π 3 ΓΙ ^ηϊ 5?3 *■ m| : ρκη »ii»flrn6 :pn to »J?-»9 a^NipSnvaaS-TKmbvwnSa 1 t czpSiyb nairSa nnayn ηρκ» ^*jjm rnjcr’? * iS io Fsalterivm. Tranilat. B. Hierony, V erunt amen in lubrico pofuifii eos , dcie- 9 cifii eos ad interitum. 3 Quomodo vafiati fiunt 3 Jubito defecerut i confumpti fiunt quafi nonfintl * Quafi fomnium euigilantis Domine ‘in cluit at e imagines eorum ad nihilum rediges , 3 Quia contraSium eflcor meum t & lumbi mei nyelut ignis fumigans. Et ego infipiens e> nefcius, quafi iumen* til - - tum faSius fum apud t \ “ Et eram femper tecum j tenebas manum dexteram meam. fn confilium tuum deduces me 9 pofea 1« *7 18 oviSn nin>3 '»rat 3 ia •fj o^nSx rpnp 1 axi : TnmSa-^a naa'?’Dna I | V - T ·· - : v - II/ vov' r mb nru? 0 ’riSx naV {px 1 ? ^aen 5 . | ; V -av ■*■ i· :-TT · ΥΛ WT T |/T T ; · ; - •qn’yjoitiS3^x rtrkra aats rbai canp n>jp 1 amj? nai * * i^TOWTiTpTin l?“in—v>3 ma mmab 3’aj?a nann * j :B?njp 3 3 >ix ajjhtNt ιαφ rpsna aapa ηηηΐϊ «κφ * < : mns : rmarj? $n ??3 nbjjtfc n> 3 B 3 jni » 1 j : jiB 7 rv nisS' 3 i Wa 3 irp ΠΝτιΜ ‘njn * « nas? «©a iSVn rwo 3 ©ipa ©xa inS© ; i,,. · .■■ ■ \ ■■■.· 1*- -i. ■ ΓΗΪ1Β-73 7£Πϋ ΤΠ’ C33B 0373 ΤΙΒΝί * s t· r i ; t -ήτ j t · t , ^ j * -*» ! f 1 X 3 Sn —nr;’fs wxTK^wnink ! s : no- 71 ; jmtifix 11 7* 14 15 ingloria fufcipies me. 3 Quid mihi eflin calo, & tecum nolui in terra? i i 3 Confummata efl caro mea (fr cor meti , ro- bur cordis mei & pars mea Deus in aternum. *7 * Quia ecce qui elongant fe a te , peribunt* perdtdijli omnem fornicantem a te. i* 3 Mihi au te appropinquare Deo bonum efii pofui in Domino Deo fpem meam , nat narrem omnes annuntiationes tuas. i * Eruditio Afaph. p s al. lxx i i i i. yr quid Deus repulifli in-finem, fumabit fu ror tuus in grege pafcua tua? j· 3 Recordare congregationis tua quam pojfi- difii ab initio ·, redemifii njirgam hxreditatts tua montem Sion in quo habitafii. s 3 Sublimitas pedum tuorum difiipata efi vfqt in fine : omnia mala egit inimicus in fimSluano. 4 " Fremuerunt hoftes tui in medio paih tui± pofuerunt figna fua in trophaum. j 3 ^Manfefia in introitu defuper 3 in faltu lignorum fecures. 6 3 Et nunc fculpturas eius pariter bipenni & dolatoriis deraferunt. 7 3 <£Miferunt ignem in fanBuarium tuum , in terra contaminauerunt tabernaculum nominis tui. » K Dixerunt in cordibus fu is pofleri eorum fi- mul , Jncendemnt omnes jolemnitates Dei in terra. 9 3 Signa nofira non nsidimus , non cfinjltrd propheta 3 non efl nobifium qui fciat'vfque quo. iS □um TO 10 iwntft? NfiytfamVfip j^rt 19 ίκοΐ»® 1 ? pan^m 1 ? »0^ «fei??» W i stEfco φ EJin’ ons 11 ntp?n pnmm ; nana n’3p pnn-nvT^? Naa «an οι»*? «» ηπ^ψ jo 14 j υ»ρ» *n? κη^Γΐΐκ ijajsann nwi 15 t “ iNjritsa ψκγ xh ^rini n.s dix t?»o^a |o * 5 t υαηση 'Sy nm\th nWn inapi jhjj Kp^pia» ^ 3 ^'o vwm ^un : K0 17 »ahtfiiqhg »j?Wm m *7 inaa s^ipn mSi ♦ρφ« sirmicte 16 i 'Wittty n^ps pnHa κίρη^.κ»νηϋο*7 Ί’Ι Nio>pa ψν$ aa «;i wnVfi ana uapp 1 ? t?jsi 1 * t^nSna anao iyoa *?3 4 »“Itn Φ'ΡΡ! νΦΦ ; ^Di?aa noV ^psn 'nn^ hy «aa NVatD 1 ' ay’ KioVyVsiSK ηιψο 1 ? ^ιηβκ ann 5 sna ijja^p ηηψη aio^wpnK a;aw?o Nnpas ρρ*ΐ|Λρ Kn^pa^ri^pa Nwaya ^ 5 » κηιηκ pnnim ptp γοοτ yvoa^yo $3$ 4 ' t Nuiapa sjaaa ^ya ?Was pn^n Vap ^ 'ipompaspnoatopinn^ppaiv^ipaNinapajpaai £ >NiaSaaytoppS κρ^ρ ^apa πτ anpaaai iyaypV? spnnaN n’pts pna pnmpna 1 ?? paos * j rjpw nanpn^a \ym idcn isyasV^ : apon’a «awaipSa^ ^ " *' *· ay yaja wa: η’ 1 ?.! nx'33 ain nb wnn Vi «waa tob iann. wmm ’ ’ j t?ya«a anba Interp. exGraec. Ixx. ps al. txxni, 1 Veruntame propter dolos eorum po- rs fuifli eis.ma!a,deiecii!i eos cum alleuaren- Λ ’ tur. * Quomodo failifuntin dciolatio-is nei®? fubito defecerunt, perierint propter iniquitateip fuam. 4 Vclut iomnium « *exf U rgentis Domine in duitate tua ima- VHM N D i ginem i piorum ad nihilum rediges. 4 Quia inflammatum ef! cor meum, & n renes mei commutari funt. * Et ego ad nihilum redadusfurn,&:neiciui:*iumen- tum fa&us fum apud te. * Et ego femper * 3 tecum: tenuifti manum dexteram meam. | * p t in*confiliotuo deduxiili me, & cu »4 Menta e J gloria fufcepifti mc. 4 Quid enim mihi ei! in cxlo , &a te m (8 i? y A Λ T Η PI Ο N. μϊΒ-ίρμήνίυως ττ/ν ο. 4i i * πλίιν c ha τάς δολιότ^ς αυτόν ϊίΐον αυΟίς κακά* κατέβαλες αΰτύς αν τύ sTrwpQlwttjj; i πόςε^ρον%αςερημωσιν ; όζάτηναεξίλιπον,οΜω- ιο λον% δια τίιν άνομίαν αυτόν. * ω^α ανυπνιον εξεγατ ξβφρον κΰμ.ε αν τη πόλ& Ου τΐω εικόνα αυτόν εξουδε- 11 vc0Qag. 4 071 εξεχοω&ν η κα/ρδία μου, (c οι νεφ^ίμοϋ 11 ηϊλοιωΒηίαν. 4 κάγω εξουδανωμ^ό^, (ο Gwt 13 κτίωώόϊις IfyyiQlw αίίμ. Gt. 4 διαπαντς 14 £ J* οκ ζμτηίας $ %αρ$ς ό διξιάς μ& * iy αν τη βουλή Gv ωδήγητάς με, (c μ$ δοξης (φζβίτέλάζου με. 1 ί *τίγαρμοι υύα/ργμι αν τό όρανό, (ο α^μ Οδ τι «0g- 14 λ«σα %ξελιπεν ή καρ£/& μοι; £ « ας τέλος * * ότα επονηράό(τα% δ ε%3ρδς αν τά άγίω Gυ, * <ίανεχ.αυχγιίΜ>% όί μέντες σε άν μέίω £ εορτής Gu' εύεν% τα ίημαα cumfiv ίΥίμπα. 4 (c 6W εγνωταλί,ώς ας τΐυυ εξοδον ΰπερρω'ως αν <δξυ~ μά ξύλων άξιναις εζεκοφαν * τάςΒυ^μς οωτνις άΒι&αντ,ανπελεκά (c λαξευ- τ/ι&ω κατερομξαν οωτί/ά. 4 ανεττυ^/οΌΜ αν ττυρι ν άμαςνίξμόν Ου ας τΐυυ ylw, εζεβδλω(ταν τ οκΙυύωμα%δ ονόματος Ου i 4 είπον αν νή κα/ρδία dwoSv ai (τυ^ίναομ ουότων SJn- %αυτ,δ£τε (c κα^πουόίωμαν παπας τάς εορτάς S 0£otf £ γης. * τα ίημαα ήμψ ebe είδοφρ,βδχ htv hi αϋζρφΥηης^ \ t « > >λ' ί ί\··ί ygjj ημάς μ yved[jj ετι. ^ Λ * » CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. ** Profedo in tenebris pofuifti eos, proiecifti eos in foneas. ” Quomodo fadi funt in defolationem in momento,vaftati funt & con* fumpti a commotionibus? 10 Sicut fomnium ab homine ebrio, qui expergefit a fomno Cao,eaanefcit , Domine in die ludicij magni cunl fuerint fufeitati de iepulchris. fuis,iij furore imaginem eorum fpernes. 21 Etenim copungeturcor meum, & renes mei ardent ficu c ignis. 22 Et ego ftulrus qui nefciam,quafi beftia reputatus fum apud te. 2! Ego autem continubfum apudte:tenuifti manum dexteram meam. * 4 Inconfilio tuo deduces me in hunc mundumi&poftquam completa fuerit gloria, quam dixifti teaddudturum efle iuper me.accipias me. 25 Quis fimilis tui qui meus es in ctelo,niii tu.^proinde tecum focium non volui in terra. “Confumptum efte^pus meum & cor meum: fortis eft qui probat cor meum,& pars mea Deus in f ternum. 27 Quia ecce impij qui abhorrent a cultu tuo,peribunt: perdidifti omnes qui aberrarunt a timore tui. Φ 8 Mihi vero accedere ad cultum Domini,bonum eft : pofui in verbo Domini fiduciam meam, vt enarrarem iuftis pneeepta omnia apoftolatus tui. 1 Intelledus bonus per manus Afaph. psal. lxxiiii. Q Vare Deus repulifti in adernum,flagrabit furor tuus in ouespafcuir tua:? J Recordare congregationis tua?, quam acquifiuifti ab finitio,redemifti ab ^Bgypto, tribus haereditatis tute, montis Sion huius in quo requieuit tabernaculum ruum. 4 Leua grefliis tuos ad defolandas nationes in perpetuum, qm pro viribus fuis detrimenta intulerunt inimici noftri in fan&uarium. 5 Clamant mole- flatores tui in medio temporum tuorum·, ponunt figna fua,figna. 6 Contundet malleo,fictu vir qui leuat manum fuam in perplexitatem ligni vt incidat fecuribus. 7 Et fic fculpcuras eius excidunt fimul bipenni & dolabro deuaftario, percutientes malleis. 8 Incedcrunt igni domum fanftuarij tuijad terram proftrauerunt tabernaculum in quo inuocatum eft nomen tuum. 9 Dicunt in corde fuofilij eorum fimul.Incenderunt patres noftri omnes feftiuitates Dei in terra. Signa noftra qua: dederunt nobis prophetae, non vidimus: non eft amplius prophet3,& non eft apud nos qut fetat quoufque. quid volui fuper terram ? s Defecit cor * 6 t j 27 meu & caro mea · Deus cordis mei & pars mea Deus in aeternum, * Qaiia ecce qui *7 *·*»« elongant fe a te,peribunt: petdidifti^om- 0 . c . ^ . , nutum nem quirornicaturabste. Mihi autem ^ adhaerere Deo bonu eft, ponere in Domino ipemmeam. vtannuciem omnes prse- dicationes tuas,in portis filias Sion. 4 IntelledlusAfaph. psal. lxxiii. » V T quid Deus repuliili in finem , iratus ei! fu.ror tuus fuper oues pafcuastuas? 4 Memor eilo congregationis tu$ quam 1 poffedilli ab initio / redemifti virg*am hac- reditatis tuas.Mons Sion hic in quo habi- tafti in eo. 4 Lqua manus tuas in fuper- 3 bias eorum in finem . quanta malignatus ei! inimicus in fandlo tuo. 4 Et gloriati 4 funt qui oderunt te in medio folemnitatis tuae, pofuerunt figna Eia figna. 4 Et non 5 cognoueruntjficut in exitu fuper fummu. Quafiin iylua lignoru fecuribus exciderunt 4 Ianuas eius in idfpfum,in fecuri & 6 afciadeieceruntea. 4 Ricenderunt*in igne 7 L ifaniluariu tuum in terra, pollucrut taber- l naculum nominis tui. 4 Dixerunt in corde * fuocognationes eorum fimul , Venite & quiefeere faciamus oes dies feffos Dei a ter *' 4m ra. 4 Signa noftra no vidimus;*no ei! vitra ? propheta, & nos non cognofcet amplius. Mra 3 4 \ζ ny -ο^πη 3'ΐχ {xv τν e^nn» α’ή^κ >ria-“ij? * • ‘ " : rauS Ί· * X ι Π ^ 14 , _ ,ρπ aijja qran ητ μψη naS si]» nijh®’ *7j?a aiga >373 α»ίτ*?κι 4 ■ > »jtftnrn3©C3 r »^3iFmisnnK 4 ' : a»arrSj;D»3’3ii -r - - · · “ Saxa i33nn irvi7 xtftn rrssn nm 4 T - j·.· : · h* 'i · -· x τ : - -I - - “ ■ :π^7Π|7 mina wiin πηκ Smi γρα nj?|33 nm 4 ■ ntion i —\m rhh f?- ψ. αν $ 4 ηη>κ ■ « WDwnm 7|T f J T trini f j? fi» mSiarba rmn πγκ 4 ■? inmrnns 1 ■ - r : - : jt - | i?KjViro?i nin» 'tpn srix nai-i?» 4 ■· rpai? rvn φπ vso n*rf? prVK » : ηρϋ «> ■ : rauS na^JrVx « - | v **· ’ J - ; * Γ)Ν4-->3^πώ wSa-'’? rnnaS oan * 10 i Dan ni>n ,T -r j J q8^iSViT)i'3K‘iyyaS33^i30>-7t< 4 »■ -’3B^n3in-i3iq3nn3H0>riVNr-iaip 4 >* ^nisSip naOT-W 4 j Ε31»ϊΗ? 3 Sji » :7'annSij^*aj3)iw nj/ nvtf tiDKS-flBxanwrrVst reua 1 ? * liap^ainpiwHinowK^SttHin * ' * : rpnWpa? j bsw on#>D m ιγίΏ πρκ >3 4 j π ym. rraeP-^ai pjjr Dato * < cuTiinSii^nn-StiD’VSmS »maN * irbo s :pj3ianrrVi< ' psalterivm. Tranflat.B.Hierony. o 4 Vfquequo Deus exprobrabit admrfarim 3 -blafibemabit inimicm nomen tuum infnemi ' 4 ^uare conuertis manum tuam ,φ* dexteram tuam , ad medium finum tuum confumbns ? 4 Dem autem rex mem ab initio , operatur falutes in medio terree. Tu dijjlpafti in fortitudine tua mare : con- I I I % *5 i4 18 i? II triuifi capita draconum in aquis. * Tu confregi fi capita Leuiathan ; dedi fi eum in efcam populo jEtbiopum. i j 4 Tu difrupiflifontem & torrentem : tu ex~ fccafti fluminafortia. 't 4 Tuus εβ dies 3 φ* tuaeflnox. tu ordinaft luminare & Solem. «7 4 Tu fatuift omnes terminos terrei , afatem e> byemem tu plafinafi. ' 4 Memento huim Jmmicus exprobrauit Domino , & populus infpiens bla[J?bemauit nome tuum. 4 Ne tradas bef iis animam eruditam in lege tua; vita pauperum tuorum ne obhuifcaris in perpetuum. 0 4 Keifice adpaffum,quia repleta funt tenebris terra habitationes iniqua. 4 Ne reuertatur confraSius confufm: egenus e>· pauper laudabit nomen tuum. 11 4 Surge Dem Judica caufam tuam- y memento opprobrtj tui ab infpiente tota die. 1 > * Ne obliuifcaris vocis bofium tuorum·finitus aduerfariorum tuorum afcendit iugiter. 4 Viffioriy Vt non di fer das } Tfalmus Afapb canticum. lxxv. ^JDnfejfifumus tibi^Dens y confeJfifumus iuxta nomen tuum narrabunt mirabilia tua. Cum accepero tempus , ego retia iudicabo. Diffluetur terra cum omnibus habitatoribus Juis , ego appendi columnas eius . Sem- per. j 4 Dixi inique agetibus , Nolite inique agere; & impiis 3 Nolite exaltare cornu. ,» t □unn i p'ssqniy iap pnfipSp yi\ mnn ηώ 11 .· γφφ : yyj hyi ρτηγ ipn» xnW *jy 1 ° mv ηηκ ^DnssnNnnuns 1J tminyPPIphpnuili?rgoicnSp κη^κϊ 11 anynpii 15 ' * Π 90 1 ?ϊΐη’οψ« , ι m ^aaVpan^rnns nga w sPsnn t{$ “ 4 tKpivioVy ^ϊρκζίρ^ * nVz ΐίη ^n^on» ^ i6 ’ \ nnn ωγίΡτκρρν nuoi njuix ^pj nuo xnm\ m kVdjS pm P w»j?o ^oNa^SyaNp?^ 18 \ panspa ηκ κιρρι «o>p tiipinn’ 1 ?? κήο»ρκ ηκ i? i^pWiipnpiinjpVnx i γώφ ’ορη sS ^ruyi_ pn«n “^nnjs ipSya spp nrn 1 ? ρ*7»ηρη wpoyS itopn nVi 1 ? iprills W^nyi»» i)p3piDppnm>NS 11 ipfirattiKQiiwsyns^DinespwnpnuarVDpNDnNipnasVnnui.No^Spopt? ’ ^i?’V9 15 5 Kpr % Ktfsp χφρα κΛρ ηρικ ^niyo αιρ 11 ’ ” ’ jinnui? spiim t?uy? ny j Npnn NpVpl po’pn ntffcrin» vymx ?jp® w»ptf anpi janii? njjVs f> 1 ικ^ίρι ijpsp »πη» hy snppttjn ?jpy Vpnn vh in nos·? ιρη κηρ© 1 ? 1 ’ s ; ‘ jppTyVsiynBynapnKtiJswparpVpi.synNnjnppdprio i jxnn njs Nppr ynx πηκ } ?)ηιψηΑ s *ip»N pipm n* 7 Kirfpi puyVpn Φ payfaich rftok s Intcrp. ex Grxc. Ixx. Psal. i t x 111 t. ‘Vique quo Deus improperabit inimi- io ♦irriM» cus, * *irritabit adueriariusTiome tuum in» v -> · finem? 4 Vt quid auertis manum tuam , 11 &ciexteram tuam de medio finu tuo in fi- nem? 4 Peus autem rex noftet ante fe- n cu!a operatus eft falutem in medio terras. 4 Tuconfirmafti in virtute tua mare,tu 13 hiJftf * contriuifti cqpita draconum in * aqua. Μ;»» 4 Tuconfregiftisaput draconis,dedifti m cum eicam populis iEthiopum. 4 Tu difrupifti fontes & torrentes ( tuu ficcafti fluuios Etham. * 4 Tuus eft dies, & tua eft nox :'tu fabri- ic catus es auroram & Solem. • ‘Tu fecifti omnes terminos terr;e:a:fta- 17 tem & ver tu plaimafti ea. 4 Memor efto huius, inimicus impro- perauit Domino, & populus infipiens in- citamtnomen tuum. 4 Ne tradas beftijs animam confitentem 1? tibi: * animas pauperu tuorum ne obliui- icaris in finem. 4 Refpice in teftamentum tuum , quia io repleri funt qui obicurati funt terre domibus iniquitatum. 4 Ne auertatur humilis fadus confu- u fus: pauper Se inops laudabunt nome tuu. 4 Exurge Deus, iudica cauiam tuam, memor efto improperiorum tuoru , * qute ·/»» abinfipiente*totadie. "Neobliuifcaris i? *wc« * vocem ieruorum tuoru : iuperbia eorum »·» qui oderunt te, alcenditlemper. 4 In finem Ne corrumpas, Pfelmus can^ 1 ticiAfaph. ixxiiii. ^Onfitebimur tibi Deus, confitebimur i cibi,& inuocabirrius nome tuu·. *nar- ■>* rabo omnia mirabilia tua. 4 Cum accepe- j ro tempus,egoiuftitias iudicabo. ‘Lique- 4 fa£ 0 χζαε- t όνομά Gv άς τελ (&· . i Ινάτι 'όατοςρεφοις rlua Gv κμι tIw h^mGv ok yjQv *($όχόλπ% Gv άς τελ& j ‘ 0 Q Sriog βασιλώς ϊιμψ cucSf & άργάαα% ,(£ λαός άφρΜπα/ρούίζυυυε τ ονομοί Gv. * μγι ός %>ϊς dnyioig -ψυχίού αζομοΤ^Γψ^ίω Gi, τόν ψυχώ τώ Tivmw Gv μη οΒιλάβη άς τ 2 λ(&< * αβίβλεψον άς rhv foaSrmlw Gv } οτι \τ&\ηρΰ&γ,$Μ @ loxoLtf^Syoi £ γης οίκων οάομιόν. * μη ϊχΜςζμφητω τ$»πανωφμ1& κατη^νφμος, τόωγος (t ατενής cuviGvai -γ ονομά Qv. 'όφάςα ο $εος$κα6ν rlw $ ixlw Ου,μνη&βχ £ ow·* Gv , άφζβν&ολίω τΐυυ ήμερον. , * μη οΜιλάίΐη φωνής ιόν οικετόν Gv } η ύπερηφονία τόν μιβυοπων αε φνεβη άίαπΜτς. ι- * Είς τ τελ&μη ιϊΐαφβάρης, ψαλμος ωδής ιί άάίφ. oJ\\ t i %<ζομο7$γηαόμε()ό Gi ο 3-εός , οΐζομολογηΰ’όμε^ά Gt$ (Μϊκαλε φόμεΟα τ ονομά Gv * δ\ηγήβμου\πάάτα τά ^dv μασιά Gv. s * otcw λάβωκΜξ^ν/εγω άΐΒ-ννί&ς χ&νό. 4 * ετάκη η γη ygjj π.άάπες ® κα%ικοιάυτες ον.αϋτψ άιάφαλμα· εγω εςερεωαα cka ςυΚοΐζ ονντης. 5 * είπα %ίς α^ανομο^σι, μη (Ζ^μνομάτε, κμ) τις λ* μαφτά/νοναι μη νψοιϊτε κενμς' ΐ 3 9 CHALDAIC/E PARAPHRASIS T.R ΑΝ S LATIO. " Vfquequo Deus improperabit moleihtorjabominabitui: auftor inimiciti* nomen tuum in sternum’ " Quaic auertes manum tuam & dexteram tuam quo minus redimas, de medio finus tui? educ eam,& dele aftlidioncm. “Et Deus cuius,snaieftas fanda eft ab ceterno; operatur redemptiones,yi medio terrs. Tu diuififti in fortitudine tua aquas maris caredofi: tu contriuifti capita dra- conum,&fufFocaftiy£gyptios in aquis maris. 14 Tu cpnfregifti capita fortium Pharaonis ;dedifti eos ad internecionem populo do» mus Ifraebcoipora vero eorum cercopithecis. "Tu erumpere fecifti fontem de rupe,& fuit in flumen; tu ficcaf^ vada torrentium Arnou,&vada Ioubecha,&Iordanis,qu£e erant valida. * “ Tuus eft dies, infuper tua eft nox, tu praparafti Lunam & Solem. ‘ 7 Tu ftatuifti omnes terminos terrat.-aftatcm & hyemem tu creafti. 12 Hoc in memoriam reuoca: inimicus exprobrauir, Domine-j & populus infipiens exeeratus eft nome^tuum. "Ne tradas populis, fimilibus beftite iylueftri, animas docentium Legem tuam: vitam pauperum tuorum ne obliuiicaris in perpetuum. ** Reipice ad padum quod pepigifti patribus; quoniam impleti funt filij eorum obfcuritate fele diffunrfente fuper terram,& violentia & rapinis· ” Non reuertatur mifer confufus: tunc pauper & egenuslatida- buntte. ”Surge Deus,age caufam tuam: memento improperij 'ilitti a rege ftulto tota die. 4i Ne obliuiicaris vocis mo- Icftantium re, fremitus infurgentium aduerfum te , qui afcendit lugiter. * Ad laudandum quo tempore dixit Dauid Ne deftruas populum tuum, hymnus per manus Afaph & canticum. i> s A 1.1 k x ά. ’ Onfitcmur tibi Deus, confitemnrj & appropihquantemaieftate nominis tui, navrauerin miracula tua. ' Cum elegero tempus,egi# reda iudicabo. 4 Liquefadi funt incolat terra:, 5 c omnis habitator eius; ego firmaui columnas eius in perpetimim , Dixi fubf?.nnator%is, Ne derideatis’. & pratdatotibus,Ne extollatis cornu· _ ■ , 7 ,, Mm 3 4Π W ' D^nn ipnjj -ικιή raaflqanppini'? innrrVx ί canrnaami&i 3 Tjnaa wnao ab#* J D’T ΠΠ W *£7 ΠΤ D 3 ^ DM 7 NT >3 I · τ j·,· · · ; *™ «►·.· ή·· V· * τιη ψα ubg Han pn ncfrrTja Dia >3 .: ViiwnsD’nnw-^K nja saj?£ φώ ΪΤΤ3$ φ)ή V3K »3K1 riwp ηιοώΐηφ jgiK αψϋ-ι rrjp-Vaj 3 6 1 * 8 * ί ϊ s Alt erIV μ. Tranflat.B.Hieronyj \ 6 * Nolite extollere in cxceljumcornuvefirum, .* t II : p?s W in ccruice r vetert. J^uia neque ab Oriente neque ab Occiden- c te t neque a fiolitudine montium. » s s Sed Dem iudex hunc humiliabit 3 & hunc ~ 9 exaltabit. * * Ghiia calix in manu Domini efi 3 vino merato <~afque ad plenum mixtus, o propinabit ex eogveruntamen jaces eius epotabunt ' ° bibentes omnes impij tersa. 4 Ego aut e annun - ciabotn fiempitermm 3 cantabo Deofacob. ' v 1 * Et omnia cornua impiorum confringam , exaltabuntur cornua iufli. 1 ’ * Vici ori in carminibus Pfalmus Afaph 1 cantici. lxxvi. t Q^Ognofcitur in judaa Deus 3 inlfraelmagnum nomen eius. 3 * £i faedum e fi in Salem tabernaculum eius, habitaculum eius in Sion. 4 i fbi confregit molatilia arcus y fcutum & j • gladium (fr bellum. Semper. s * Lumen tu es magnifice ’ 3 a montibus capti - * uitatls. 6 4 Spoliatifiunt fuperbi corde , dormitauerunt -. ... I I I 1 ■ i *vv tsxh nara ia>aaa mraa 1 ? 4 (· |jtt ; i.: ■ λ · ; · -t·· - i - ί w hm ‘?kip>3 dwk htito jrri a 4 * | : -· ■«· ·■’·:·: λ· v; « ‘ JT . !?W3iraiyaH31DDTii3’n’'! 4 « 1 l · ; «» τ i : «> -*·· **· i -*· i " rna!^>anpnr{aan©p;’ 3 ^nnxtf nae 4 ♦ :r— iSd t·· jftia-nnnaiHKnnKH&u 4 j I v jt ·« ; - ·.» · - /T - ΤΛ iksb-^Si canae aaa aS n» 3 K '^Hines 4 * i : τ ; at t ^ τ -i *· j· - : > : · : αττ Syr WNT73 j didi 3311 rjni^a * 7 j^TKo^abia^ppinnKXii^nm 4 8 ■ nDpm π&ηηηκ h nu wn dto^ 4 > ▼IjTT ; -T ; T I viv f Λ* T ; · · ~ τ ^ ywbl JTOinS D|^pS"-Gip3 s I \ · ■ . ^ ' · -jr-iSD^iK : iinn mbn nnw iiin dik nDn -53 s ( ; — ·* ·· v ·· ; t|av •t’*' ·** -r~ · VMD-Va oa>nSxrun» 1 ? iaWi ma 4 , . ? 4 · * «'·. - . v; , ,v T , - : -· sf :^nD7’^*)Vw T |T J· n x->a?a? Riia can^aann-isa’ ■ 4 )t ·· ; - ; τ λ· · : - j ; ·ι ■ w ' '•ίτΙΟίά ηΟΚ^ρίΐΗ’-^ΠΜΟ^ 4 ca'n 1 ?x' i ?K »Vip npjnt κι α’π^κ-^ ’^ιρ 4 * pStipwrn. □mn" toisso κ*7ΐ iyi snainpooP? rigans 7 »ppnapi «fijpnn pV^op npns KpnpV piprn 6 iVppipyppnpyiK^pDiViopanx 9 t aon» T*?o> pn »κ?τ rn an?? * ' j i sjp s s ιρψη Va pptti» ρϊϊο’κρ'οιρρι κη»τιπ cna pia nao η.ψ*ι \& na nVd*?pV «nnnp rijpp' pfJlt>.p»T$i^PON^yt^oa<)ipnniaSpSai 11 . »npyn κ»ρυ aVyV^ns kjni 1 ° KnSKtrwpn^aajniijs 1 JK^^DxasT^.tinauifisnnauippNiia^V 1 Ty s φ'ρηρ' ηψΝ n^niya hicw\ n’a nay ia 4 i p^a nnpaui n’a“n'npi ηψ^ρα n^a aSirn^-nim 5 inmunaVsatipnanaa nnp naujo 5 ? ppVySStsa saajp napi saani >nnn sanp inuoK»ppya pn\upi PTuaan jpn pnp^a nnpait) ?oapii^ NpS npasani? wjjn'fe inVtf^ 6 j pnppa ηψ’» n'3*im κ·ηί o »aaaapann koVo •ijpap \o pjw» ^pp WK 8 inpypHp^ir^naNnannapyii^nSN^pitQp 7 ι ρηπ.^ρη^η ιη^ν^'π Va ipso nV prrnjiiia tpiTtfV^toHfcijnKn^n-isipQyisyasiHNri^i? κ»οτεϊο. 9 : * 1141 Wwa nV3191i?.D’PH ϊ»’ Φ^’π*» n?fc?“joy Vyna nas ia ” s ppSyVsyns nnipy Va ρηπ^α pafip 1 ]anVs »jj?»«jaoy sanS αιρ> Η’ρην P°i >' 10 "' caapaoH^isniaania 11 : s’ocy s^anSiatn snmasnnq“)Snsn3i;sasnnni sasw ajoxpVpmi pani pTi^y ana,a *?a ‘tj? khVk snaaaa*] pnnia m w ay?> 13 t Vni s^apo n’aV saaap pn*» nitfapoV mrn ntrn pan»a te panVs »»♦ iiap^rPi.^KDap^pVapsisnVNi.DapDaa^p 1 iNnpaujnijpsVpnnp^yNna^ 1 ? 1 ' ?y ’ ’ jsyasoVp fomnium fuumfi(ef non inuenerunt omnes viri exercitus manus fuas. 7 J * Ab increpatione tua Deusfacob 3 confiopi - tus efl & currus & equus. 8 4 Tu terribilis es , (g^ quis fi abit aduerfum te ? £.*· /r4 tua. » 5 Di fie /ΰ annunciaBi iudicitm y terra timens tacebit. 10 5 £«># furrexerit ad iudicandum Deus , σιό ορίων αιωνίων. 6 i ϊτχρμγρησαν πά/πζς (j) douus^i rw κατρίία. ύπνωσαν ύπνον ωπάν \ (£ &lpjv «dW πά/άτίς ® d/j- $ξζς%§πλύτΗ^Ίςχερσιν cwvlv. . 7 * ζΐΜιμήσεως Gv ό βίος Ιακώββνΰςο.ζαν @ ζΒι , β&βηκότζς βίΙςϊττΰϋΟΐς .. » ‘ cry φοζζξ^ς sl 3 κομ τις d/jTigriQ&Tcu Gi 5 'άτά ττε ή 9 οργή Gv. * ί% &ύξανο(ίηκύτισας κ°βι\ν' γη ’&φοβήΒν ί£ 'ο ήσυχα σο/)' ' σν τω άμαςίαυομ ας xgjmv Ί°ν Β -m 3 σώσομ πάστας cKr στςαας τ' γης * Λαψ&λ/χα. i * οτι ενβυμιον d/oBpwrx ίζομο?^γή^τοά Gt> έ \γκα y τχΧαμμα ολ'Βυμ,ίά εόρτασα Gt. : t * ώίζα&ξ j{cm 'ϊκτίόοπ χυ&ω τά Bsd υμψ 3 πόώτις © • κύκλω cwd οίσουσι ’ τζ! φοβερά * κμι αφαιών [βρω πν&άμο^χ ^ ξχόντων , φοβερά ($>α%ίς βασιλεύ •f γης . * Εις τ τδλ©- 1 υπέρ Ι^ιΒτουμ ψαλμός τά οίσάφ. / ος. * Φωνή μου σ&ζβς χυ&ον οΛίεκζμξα,φωνήμου αοφ. τνΒ-εον, χγ πιζοσίχεμοι, . CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. 6 Nc extollatis in exselfum gloriam veitram,vos loquentes in fortitudine & opprobrijs. 7 Quqnia non eft alius pister me ab Oriente vfqu i*ad OccidentegT.a Septentrione domo deierti & ab Auilro loco montium. Quoniam Deus eft index illitus 5 hunc humiliabit,,& illum exaltabit. Quoniam calix maledictionis eft in manu Domini, & vinum forte, plenum mixtione amaritudinis ad tollendam per illud fcientiam impiorum: quod vero proiccitab illojfuitex priori: fa:ces autem Si amurcas eius fugent. Sc epotabunt omnes impij terra:.. Ego autem narrabo in teternu m miracula illa, laudabo Deum Iacob. "Et omnia regna fortitudinem excelfam impiorum humiliabo: excidentur d fortitudine fua;exalt ( qpuntur autem ex robore fublimitatis eorum iufti· . > 1 Ad laudandum in laude, Pfalmusper manum Afaph, & canticum. fsal. lxxvi. N Otus eft in domo Iehudah Deus; in domo Iftaelis magnum nomen eius. 3 Et fuit in Ierufalem domus famStuarij eius, & habitaculum maieftatiscius in Sion. 1 Quando fecit dom^s Ifracl voluntatem eius, locauit tmieftatem iuam inter-eUs; ibi confregit fa- Pittas M arcus populorum proeliantium: fcuta & gladios, aciefque belli deftruxi t in perpetuu. 5 Timedus tu, laudatus i domo fanduarif rui; contremifcant ab afpedlu tuo reges^iabitantes in arcibus montium, loco domus congregationis prsdxipforum. c Abieceruntafe arma bellica fortes corde, dormitarut in iomnijs fuis, non valuerunt omnes fortes robore appiehendere arma fu a manibus fuis. 7 Ab increpatione tua Deus IaacoB # dormiei'unr,& currus & equites iunt fubuerfi. 8 Tu timendus es, & quis ftabit coram te in tempore quo ixaricrit furor ruusi 5 De ccelis audiri fecifti iudicium: terra nationum timuit; fed terra Ifrael quieuit. ” Dicunt iufti, Exurgat adiudi- ciumcum impiis Deus, vt redimat de manibus eorum omnes mites terra: in perpetuum. Cum tu iraiceris in populum tuum, tu eius > mifereris; ipii vero confitebuntur nomini tuo; at reliquum furoris quod remanfit tibi ab ira qua iratus fuifti, praparabis ad difperdendaS gentes, v " Vouete vota & reddite coram Domino Deo veftro: omnes qui habitant in circuitu fanftuarij eius adducant oblationem int domum fanduari) terribilis. Comprimejt tumorem fpintiis magnatum,Deus timendus fuper omnes reges terrae;. e ‘ Ad laudandum per manum Idutun ipfi Afaph hymnus. psal. lxxvii. » V OxmeaVtique coram Deo,&clamabo voce mea coram' Deo, & attendet Verbo med. Mm 4 / i 41 6 r; o^nn rbh ·>τ W 77 ’Λκ ’iTODi >3 5 ^ . τ·*ι τ |j* < *t * ; τ vt ” · T T ^ · j^flJomnnaKPiian l· : — ^·· τ · \-r ·; ·· λ ▼ spgnni ππ'ώκ γροπνι ο’π^κ γγοτκ 5 < ■ ’ : r—iVo >πη τ·· ·*· : η 3 ΐ^ ίήη >ηρ£· 3 ί ψ£ rnrw πτπκ 4 5 j ϋζιφν; ηνϋ πζπρρ o’pj 'rggn 4 * πγρ&κ ’ 3 nV ay rbbi W43 r~raK 4 ? ΡΠΤν^Τ] ί tij; nwS ipp>-& 6 i tfiKYw o wiySn 4 8 : 771 7 lS 7 Dtf 7 D 3 17 DI 7 rtfllS 03 ΝΠ 4 ’ I τ j : v —/·*· λ : *■ v ■*■ -'·■ * *.· : nSo vorn ciap rsp"CDa* btt nun rwn 4 1 F ' 3 rsALTERiVM. Tranflat J 3 .Hierony, 'n die tribulationis mea Dominum exqui- j pj?i; γρ_ nw wn w?n 70 NJ 4 r> 3 n’-’y?]tt 3 T 3 TK 4 , ,.· : - .,-. - > . . · · ■'■·· ·· ; - - ' ! '· ; ππ’^κ rpniSSjm :pj;£r 733 iivaro 4 ■ DWX 4 .... . · v;i ijrrtnNSanwVvKn n« tSp.SjDVI 3pi?pJ3 iP FO?? IWT JjinW D’D 7 p^T ϋφ$ 'D’Q rpN 7 :mp'nn ^r^n"^Q’pTOi 3 mSipni 3 i;O^m 4 * i8 ; 13*?»7n> l T - : · nnnSnn o;p 7 :mn*n Sate 'rpn "R 4 ^ .jpxn^jnni 3>rH3pjn CM7 Q>D3 7’S Wl 3377 D’3 4 « nyti N7 r ! ftnan nm~T 2 rjgg γ&Ώ rmj 4 »* ny. mn >min my nm*n nokb b^vn 4 * ) - Λ* T J· - r - JyT T ; · ; - , ' nj 73 K’S Stf 03 ΠΠΠ 2 Κ 4 I »fl-naxVo 33 TK * ; αιρ -^n mtn ! mea noSie extenditur eU » fagitta tua difcurrebant. 4 Ε'οχ tonitrui tui in rota , apparuerunt fulgura orbi,concujfa e fi φ' commota e fi terra. \ *fn mari α >ia tua (efi fimita tua in aquis multis ,φ' Vefiigia tua non fiunt agnita. Deduxifii quafigregem populum tuum , in : 1 3 14 1 6 J 7 iS ii manu Moyfi ep Aaron. [ 4 Eruditio Afaph. p s a l. l x x v i i r. J^Vfculta popule meus legem meam, inclinate aurem vefiram ad <~uerba oris mei. 1 4 Aperiam in parabola os meum , loquar ani- gmata antiqua. □m •eis 4 : mi u κοιυηίΛ niio Λώη sVi snj;oi υφ ηΛτ sMa nsiaa nn ττνΰ nyan ^ tznjaio isVs >nj$1 Di’a } raij})&iv 2 iojuvw 3 Q 6 s^ossStnfiiBssniionsninx 5 8 i wi i^ao sjDgujVan Vjos ηΛη’Πΐπ oy sjV^iinaTtJn nans 7 . jpo^joi.siaos^S 10 nini^a^yEjnpansQ^naijappVyypMiiwiiW ^ " j ain KiyVnoVi)pii ensunaiyaans 11 \r\ithy ro\niiaa ιυηψκ am wyno 1 * ’ jpo^? »ϊοηι naapSpnmapVp psi NaisnWtpijnnifNp^ipiNnSs 14 «¥w>s »ίΐρρηρι sio ^iy Vaa naSSt - 1 > ' ί’ΐηιρηρρριρΰηρΐκ smijpy^ismiajasnpis 15 Rippyasnyitn^ns-raj;snVg κιη ψχ IJ ” : "s^itonsrfyo !N’pinnpnins nn 1 ? sjppy jinpi «nUy "jnna^i pon NnVs nd? m pon? 17 } ppbyVfjW jii fp^iifjasyontfs *7p I? -5ppnVn^pi «n» p^ps»pinms 18 T ? . ^pyyjy^nnpai ir nyinNs^ny^snpOnpyuppipa^^aai^nits^DiKaia '" 0 * isyiNnajiinsinmSan n^sijp^fin^yK^po^KVpto 1 _ " ' '_.ny ■ ^ :ήηκιπΰ?οικηρ ί φίΡ φηιρ *7 pp^is jiW ’ηηΐκ my nriis 1 ?^ * ny ! ppip^mpinyias ’ρΐί^ηρ? nnax 1 y Iriterp. ex Graje. ίχχ. p s Λ i. i x' t v r. * In die tribulationis mex Deum ex- t «T * 4 quifiui npanibus meis, node*coram eo,& f ® 1 ηρη ium deceptus . renuit cofolari anima mea. 4 Mem^r fui Dei,& deledatus fum. 4 *& ^exercitatas ium,& defecit fpiritus meus* 4 Anticipau^runt vigilias oculi meqturba- j tus ium, & non ium locutus. 4 Cogitaui i dies antiquos^ annos aeternos *In men- 7 te habui,& meditatus fum; node cu cor- fpUmm me0 exercitabar, & *icopebat fpiritus mm. lineuSi ^Nunquid in xternu proijciet*Do- s minus,& non apponet vt complacitior iit adhuc? * Aut in finem miiericordia iua ab- 5 fcindet ? cofummauit verbu a generatione in generatione? 4 Nuquid obliuiiceturmi- io- iereriDeus ? Aut continebit in ira fuami- fericordiasfuas? 4 Et dixi,Nunc coepi,h^c 11 * * * commutatio dexteras Excelfi. 4 Memor fui n· operum Dni·, quoniam memor ero ab initio mirabilium tuoru. 4 Et meditabor in π omnibus operibus tuis: & in adinuentio- nibus tuis exercebor. * Deus in fando via 14 tua. quis.Deus magnus ficutDeus nofter? 4 Tu es Deus qui facis mirabilia ; notam h feciifi in populis virtutem tuam. ‘Redemifti in brachio tuo populum tuum,filios Iacob&Iofeph. 4 Viderunt 17 te aquas Deus,viderunt te aqu§, &’ timue- ·& runt-*turbati funta^yfii. ‘Multitudo is ionitus aquarum, vocem dederunt nubes: & enim fagittas tuos tranfeunt. 4 Vox tonitrui tui in rota, illuxerutco-1 ? ruicationes tuas orbi terrae ·, commota eft, & contremuit terra. mari νίίε tuae & femitae tuas in aquis multis,& veftigia tua non cognoicentur. 4 Deduxifti ficut oues populum tuum » 1 ia manu Moyfi & Aaron. ■» 4 Intelledus Aiaph. 1 PSAL. LXXVII. Mlt JC tendite popule meus legem meam: -inclinate aurem veftram in verba ovis mei. 4 Aperiam in parabolis os meum,z loquar propolitiones ab initio. 4*7 ΨΑΛΤΗΡΙΟ N. μ*$-ίρμήνίυσις τζί v 0. 3 * αν ήμερα S -λίψεως' μου τν 2ηόν όΐ^εζητητα %ίϊς %εροΊ μον,ννκ,τς αναντίόν curti?eh ηπατήΟΙω' dm- vlwa% ή \pv%n μου. 4 * εμνή&Ιου ^ό,^έο ?(£ φρό^Ιυυ * ήόολε^ητα Jiguj j ωλιγοψνγησε τ πνε?μαμον'όΐάψαλμα?αΰθκατε- λαβον% φύλακας (£) οφθαλμοί μου · Ϋ&ζμχβΙυυ χμ) 6 ελαλητα. * ^ιελογκταμίυυ ήμεςμς 'tyyaxag , (β 7 ενη αιώνια * εμνή&Ιυυ ΙμελεπιΤα * ννχ,τς τής κα/ρόιας μου ήόολε^/ουυυ^ (£ εοκαλλε ν πνεύμα μου. * μη εις ούοόνας dwdQej kv£jl(&, fy) « ©φ* &nyei &j$okyi(tcl] Im- * n εις τελ& τ ελε(& curti? ^070xo\J/ei · σκυ6τίλ£(Γ6 ρήμα )χπο fyectg εις ·$μεφύ j μη cJfaKYiQt^ olxTeipwcuj ο %-εός ; ^ oiwf^ei d/ τη οργή curti? άξχτ οίκτιρμύς ouur§^ Λαψαλ ( αα. * KW ?t 7 rajnw ηρζΰμΐω , uJm η άϊλοίωσις ? δεζίαξ U\j/ifd. * εμρή£τΙω τύν Ipym χυξία · οτι μνη^τηΟμουι )wo £ Xgyng τύν ^αυματίΜ Qu. * jfgLf μελετή&ω & ποιοι %Ίς ϊργοις Qu· έ cv %ϊς 7 Υ)?&όμΆΰτί($υά?ολε%ή(Γύύ. ο Β-εοςο,ν 7δί άγίω ηο?ο>, ζυ 'τις $εος μεγαςωςο %εοςή μψ . * <τν ei o%eogo ποιώνθαυμάσιοι: ϊγνωζ/.- ' : : asajii Ssk-VrvS 033S3 Vrim’! * ■ > tpgS *?Ni ^jijn nos nviSsq rirn : n 3 "jt ?3 VSIStfi C3»Srai ’ 0Ό 131T>V 312?— Π3 Π 1 : iayS i χψγ$τΏΧ nn Sai’ anV 03n 3pp3npmwiiij/nn nirp yw 1 jpS 4 . :S^ip’ 3 nS|;^-D 3 i IO 11 ϊ 9 xo psalterivm. Tranilat.B.HieiOny. j 4 Qua audiuimus & cognouimus 3 θ pa- rtres noflri mrrauermt nobis. 4 * O^on funt abjconcfota d filijs eorum a,gene- £ ratione fequenti , narrantes laudes Domini i poteftatem eius (efr mirabilia eius qm fecit. j 4 Statuit contefationemfacob, e> legempo- fuit inffrael\ qu& mandauit patribus nofrus vt docerent filios fuos. e *Vt cognofceret generatio fubfequens 3 filij nafcituri Jurgent (Jfir narrabunt filijs Juis. 7 * Vtponant in Deo JJem fisam, &· non ob - liuificantur cogitationum Dei , (fir mandata eius cufiodiant. ^ e * Et non fint ficut patres eorum generatio declinans θ' prouocans 3 generatio qua non pr<£~ parauit cor juum 3 & non credidit Deo Jjnritus eius. 9 4 Fihj Epbraim intendentes (fif mittentes arcum 3 terga verterunt in die belli. o 4 D^on cufiodierunt pacium Dei , & in lege eius noluerunt ingredi. 4 Et obliti funt commutationum eius^& mi rabtlium eius qua oflendit eis. 4 Coram patribus eorum fecit mirabilia 3 in terra JEgypti in regione Taneos. i j 4 DiuiJit mare & traduxit eos 3 θ' fi^re fe~ cit aquas qua fiacernum. 1 4 4 Et duxit eos in nube per diem 3 (fi? tota no- Be in lumine ignis. i j 4 Scidit petram m deferto 3 θ potum dedit qua fi de abyjjis magnis. t ii 4 Et eduxit riuos de petra / θ elicuit quafi flumina aquas, 1 7 1 Et addiderunt mitra peccare ei 3 mt pro- uocarent exceljum in inuio. > 18 s £t tentauerunt Deum in cordibusfiuispetentes cibum anima fiua. 19 4 Et loquentes contra Deum dicebant 3 Nun- quidpoterit Deus ponere mejam in Johtudme? 10 4 Ecce percuffitpetram θ fluxerunt aqua y Θ torrentes inundauerunt:nunquid fjtjpanem poterit dare autpraparare carnem populo fiuo? i Jdeo audiuit Dominus θdιfiulit 3 θ ignis accenfiusefiinfacob 3 θ furor ajcedit injfrael. 11 X X XI cmin nasnnnjTCinfii n^ ; p»njnnn^n πνοψΡ ^sS 4 >, r^ninrn^ ρ-.π 1 ? p>;no>1 * .^ina^pjrflfeaio 6 πηξη^τιη 1 ? wnnas m n apyiniaiasnnnpD^Ni 5 8 tpnap;nnipinnaiy jiot.nSi pmap ’ 7 ’ !pjnnpoip^nVnQTsin '■KOfi? ina» 5 *nnn anV^o^niri K^nnoV.ia 1 ? ιρρκ panipo^pnnrD^ * 7 κτΐΐ 7 * nui m y nnaiy vtf 11 t &hnh mip ηηηΐκηι nhSk ηω κ^ι •ήορ 10 ί κηηρ ητρ qtu Vjp iin 5 dono Sjjrj on .^1 NyiNa ptf ns nay N»paw ipyp pns» onnaN primas ‘rig 11 i pn 1 ? >pnsi n^wnm isust sipnu nM*7^oq» topya^npaiani 14 ^^’Π’ΠΡΙΙϊν’ο D' pisi ; paiaj;sijTnainir'msipinaND»yTa’ ' injg pma η η*ιτίΝΐ sfiup wp p>ssi. 16 iplIlNuinnana^posi NiaioapfiannoBnrnpinapiaoyu» 15 ipn^uaVs^auVsujpSpnaSnsnVsrpJi 18 ΡΓψ naipans^y unoV n^pnp 1 ? *py laipTs! 17 : · i0 i snpipasninasup 1 ?’pnapsVarn^snnos snVs oipioyinsf : nn^apyinuianpipnsisnosiuirp caipy^ jaa 11 ‘ tnoy*7 Nano ipiv ps inpV^ tfiioiji Tinbrt iVsnoupVDsnn J Interp.exGra±. ίχχ; PiAL.ikx.viti 4 Quata audiuimus & cognouimiis ea, &patrq noftri narrauemnt nobis. s Non' * fiyit occultata a filijs eorum in generatione Jltera; narrantes laudes Domini & vir- tutes eius;§c mirabilia eius qua; fecit. 4 Et iuicitauit teftimonium in Iacob,’& legem poiiiitin Ifrael. quanta mandauit P atr ^ us - no %i? > * vt nota faceret ea filijs luis. 4 Vtcognoicat generatio aitera^fi- lij qui nafcetur, & exurgent, & narrabunt ea filijs iliis: 4 Vt ponantin Deo fpem fua, & non obliuiicantur operum Dei ·, & man ^ data eius exquirant. 4 Ne fiant ficut patres eorum,generatio praua& exaiperans. generatio quae non direxit cor fuum, & no eft creditus cum Deo (piritus eius. 4 Filij . Ephrcm intendentes & mittentes arcum, conuerfi funt in die belli. 4 Noncuftodie- : runt teftamenmm Dei, & in lege eius no- luerunt*ambulare. 4 Et obliti funt bene- : Exod-7 faftorum eius, & mirabilium eius,quas oftendit eis. 4 Coram patribus eorum : quas fecit mirabilia , in terra iEgypti in Ewl ' campo Taneos. Interrupit mare,&pcr- & duxit eos, *fhtuit aquas quaii* vtrem. 4 Et deduxit cos in nube diei,& tota no- dle in illuminatione ignis. 4 Interrupit petram in cremo, & adaquauiteos vclut in abyifo multa. 4 Et eduxit aquam de petra,Se eduxit tanquam flumina aquas. 4 Et appofuerunt adhuc peccare ei; in iram excitauerunt Excelftim in inaquo/o. 4 Et tentauerunt Deum in cordibus fuis,vt peterent eicas animabus fuis. ^t male locuti funt de Deo, Se dixerunt; Nunquid poterit Deus pararemen- fam in deferto ? 4 Quoniam percudit petram, Se fluxerunt aquse', Se torrentes inundauerunt; nunquid Sr panem poterit dare,aut parare menfam populo fuo ? 4 Ideo audiuit Dominus Se diftillit, &: ivnis accenius eft in Iacob, Se ira afeendit Λ' * *m vnt r.so.i, >7·!· i) | M 1 6 i '7 18 1J> P in lirae 4’ΑΛΤΗΡΙΟΝ. μβίρμϊΐήνσχζ τών ο. ^ 3 f όσα γικύσαμνν (c εΓνωμεν αντά , (£ @ πατερες νφψ 4 ιμά<τα] τςμ^εζαν b ερψω j ίο 4 hd επάταζεπίτρμν , νμ ερρΦσαν υόα%ι,ψ) γά- ! μαρροι κατεκλυ£ϊήσουν ’ μν (c άρτον όανατομ bJvcvj, η \ ε&ιμά<η t; τ ομπεΖουν d λαώ cud ^ ιι 1 ihci %υ% movere κνμ& δ όΜ^άλεΖ , έ πϋρ φϋίίφ^ , dn b Ιακώβ, <£όργη i mdS 1 T anS rhtf πτϊ w Vsk annx anS Jt ( i 1* Τ T* " ή' " <^ T * * “V ■ J ·* - i * : jwn iTya aron D«n anjjj®» m Viron W isjn carrSj? -inan * • « · ^ λ·* ; jt τ y *f " ·* ; ““ ! vnl pS 3 > 3 D ΊφΠΒ 31|33 Wl : canS N 3 ’ Diiixni ian wattrn iSaxn s |·; *r r τ τ τ -; ~ : 6 : * 4 ;:·- : — : arva? dSdk ny οηικηρ *πγκ 7 4 ampppa αττηρξο nSgevriSfcji ηκι 4 lynDnSfcrwnirn 5 * Μ’ΠΚΡΊ NiSl 31 i?'“ 1 KDn nift~733 8 · ■; ;■{ i : A ; T ■« ’ : ! ·ΡηΚ 7£»3 j·*· : ; · : : nSrna an wi dto 73 Π 3 -? 3 Ί * j τ τ V - ■»* ; AV *’ · v J · ”* * i iSx-nrren ΌΦί imcrrn oanrrDK * .· « . τ ; λ **■ ; J T t · i aS^a 7 i>Sy Ski otis? ο^κ-ό nam 4 ! 17130 ’ oiieoai arvas imnsn * j ; — ; τ ; · λ*.· · : j — ι : ιπ>-ΐ 33 3 ja«i tiSi iqj; ^133-34*7 oaVl 4 r 333 mn»wi^yfij? 3 S 3 ; , arntrin'! ! ! intsrVs τρ’·ϊ 6 ι tax yvrh , T T ,. -r I : A - - - : J 2 W> ΚΤΙΤΤίΠ ΪΤΠ nomtCD-^a 73 VI * '*6 *7 2 8 ! 12 3 ° i 3 1 i .! 3 1 : noner>a imOT’ 737 D 3 irmo* naa 4 : νηπ 7 &nfcr> wnpi idvi *ai^n 4 : uryaana-itrKDtfrr-nNror^ * τπϊη vrtflioi vnw onxaa otr-wx •m Ps alteri vm. Tranilat. B.Hicrony» 1 4 Ghtia non crediderunt in Deo, «ec habue- ' ; i runt fiduciam in falutari eius. 4 Etpracefnt nubibus defiuper , φ* portas cali aperuit. 24 4 £i pluit fiuper eos manna vt comederent, (φ triticum cedi* dedit eis. r 2 j 4 Panem fortium comedit vir 3 cibaria mifit eis in faturitatem. z s 4 Idbfiulit Eurum de cdoffi induxit in for 15 titudine fua Africum. 27 4 £ί eos quafi puluerem carnes s Φ* quafi arenam maris uolatilia pennata. 28 4 Ei ceciderunt in medio caflrorum eius 3 in circuitu tabernaculorum eius. 2 9 4 Et comederunt , e> faturati funt nimis, & defiderium eorum attulit eis. 50 4 Non indiguerunt de cupiditate fua , cum adhuc cibus effiet in ore eorum. 31 4 E uror ergo Dei aficendit fiuper eos , φ* occidit pingues eorum,&· eleffiosjfraelincuruauit. 31 4 fin omnibus his peccauerunt vitra, (efr non j crediderunt mirabilibus fit is.,\ 33 4 Et confumpfit in vanitate dies eorum 3 φ annos eorum ^velociter. 34 4 Si occidebat eos tunc requirebant eumfepr conuertebantur , diluculo confiurgebant ad 3 j 35 Deum. 4 Et recordabantur quia Deus fortitudo eoru,& Deus excelfius redemptor eoru eft. 3 6 * St 'laffauerunt eum in ore fiuo, & lingua 3 5 ! I fua mentiti fiunt ei. I 3 7 4 for autem eorum non erat firmum cum eo, 3 nec permanfierunt inpaBo eiuT. 3 * 4 fipfie wero mifiericors prcpiciabitur iniquitati ηομ difier det,multumque auertit iram fuam, (efinon fiuficitabit totum furorem fiuum. }9 * Sed recordatus e fi quia caro effient,ffiiritus vadens (fi/ non reuertens, 40 * Quoties prouocauerunt eum in deferto, afflixerunt eum in filitudine. 41 4 Et conuerfi fiunt (fi/ tentauerunt Deum, & fianElum fifrael concit auerunt. 41 4 Non fiunt recordati manus eius,die qua redemit eos d tribulante. 43 3 Jfiuifecit in Aegypto figna fua 3 & ofienta S fua in regione Taneos. 34 37 3* 3 s 4 C 4 > 42 43 □unn t nna vifti χΗφρ njaai 13 · ! n^nari w*im$ sS snVsa ab ons 11 i5 p'nnHy n’nsi 14 . innaiKaiysnn^n^n^nipaNnay^npnn^n^nNi 17 j ^ριτι mn n:uiyp nn'11 aiapn «onp mn 16 0 ilTnVwNiTnuuniNnnSiyptpnSpsn 19 1 inn nnn rrnnusp yypn ηφχι 2 s j lopns b^vv/ofiiy] yinnaa n^o NnVsi νππι 3 x '^ i p'noiap pn^p pnp iy pnuunp ητ κ*ί 3 ® 1 KF&nirn ρηηιυτξίι ρη’οΐ» αφρ ψρι 3 3 ί π’ηιψ^ iaa «wn nSi ηιη ·αη ni *733 31 ilinnipianNSyNn^ipn^pnKnVxanNn?^! 33 : νπ 1 ?^οη,ρρ^ι pmnn.nnnynnippm fia ρΛρ,ρΐΐριπ t npjpa i 7 n’D nay π ?9 ^ pnp 1 ?'! Vioo 37 1 jTnniVy pryp nV ρριρα ρη^ψ^ηι pnoiaa n 1 ?. pintf i 3 5 j nnrn Vs pna OivnS nnmp mnp 1 ? υρρι jinrii Vpnp pnpny nspp sppnn Nini 3 s 40 lainss^i^rsnKnripasKitoapacans nani 39 iD 08 oSj?!ia»mnoni»ninN onyoantfa 4 3 i iop^pnaa now nnn κ·’ουηιηρτκκ 4 - 4t ' 3 ' m Interp.exGf£c. Ixx. ps a L. ixxvtiu 4 Quia non crediderunt in Deo, neque Ei0li . iperaueruntin falutari eius. 4 Et mandauit t nubibus deiuper, & ianuas cadi aperuit* u i- te - e SEtpIuitidis manna ad manducandu, m M.i.i & panem c^li dedit eis. * Panem angelo- 15 rum manducauithomo, cibaria mifit eis * T "£ t in abundantiam. * *Abftulit Auftrumde ** cado ,& induxit in virtute Tua A fricum. Ku.ii .g 4 Et pluit fuper eos iicut puluerem car- »7 nes ;& iicut arenam maris volatilia pennata. 4 Et ceciderunt in medio caftro- rum eorum , circa tabernacula eorum. 4 Et manducauerunt & iaturati funt ni- mis, & defiderium eorum attulit eis. 4 Non funt fraudati a defiderio iuo: 3 ° «/<*«■ adhuc*eica erat in ore ipioium. 4 Et ira Dei aicendit iuper eos. & occi- 3 * dit plurimos eorum, & eledos Iirael im- j pediuit. 4 In omnibus his pcccauerunt 3 * adhuc,&non crediderunt in mirabilibus eius. 4 Et defecerunt in vanitate dies eo- 33 rum,& annieorucum feftinationc. 4 Cum 34 occideret eos,tunc quaerebant eum, & re- j uertebatur & diluculo veniebant ad Deu. i 4 Et rememorati funt, quia Deus adiu- 3 5 jn tor eorum eft, & Deus excelfus redemptor eorum eft. 4 Et diicxerunt eum in ore s t fuo,& lingua iua men titi iunt ei. 5 Cor 5 7 "«* autem eorum non*re<^um cum eo,necfi- delcs habitiiuntin teihmcntoeius. 4 Ipie autem cft miieiicors, & propitius 3 * fiec peccaris eorum, & non difperdct *. Et j abundabit vt auerteret iram fuam, & non accegdct omnem iram fuam. 4 Et recordatus eft quia caro funt,fpiri- 3 > tus vadens & non rediens. 4 Quoties 40 exacerbauerunt eum in deierto, in iram concitauerunt eum *in terra inaquo,ia! 4 Et couerfi funt & tentauerunt Deum, 41 & fandum Iirael exacerbauerunt. 4 Et no 41 recordati funt manus eius, die qua redemit eos de manu tribulantis. 4 Sicutpofuit in Aigypto lignafua, & 43 prodigia iua im cgmpoTaneos. 4 -ΑΛΤ Ii P I Ο N. / 08 (ρμηνίνϊης r&Y o. i OTl Gx% oBif&JlTOUI C4> 7δί YihmiWP oJH Τΐώ »j τη&ορ emi. 4 yc$ &)έτάλα% νζφίλοας 14 (£ $νρμς DJMOti dosa^s. ' yg) Kpe^cv αυυτοϊς μάρορχ. i 3 φαγβ i/, (£ άρτον ipcuioJ Umzv cwroig. 4 apr-opdyfe- v λϋΡΪφΑ '} Jw M/ 3 -pct) 7 r& } cPnoibcrgop (ίπ&&λον cujtok ' 1 i ug 7Γλϊ](τμορΙω. 4 άπηρζν potop s| ύξουνο^ i sbyct fp b rw Ι'υυυχμα ϊω^λίβα . ^7 * yg) Κξίζ&ι \ π’αντόζ dQi χρόι&υ&ΰψΛς , ygyM 1 s άμμον frahetofdv πετωά ττΐίρωτά. 4 yg) iTtiitiQp b μί £T&) i 7 ΓΛξεμβολκ dmdp j κύκλω τάν ύχΙώώμάτύύΡ i? οωτώ. * ycy ίφαγορ yij bmhYiSrwcM ϊφόδζμ^) rbx> Ιτη^μίΜ cwrb wsyyμα χορώόφρορ yg) 40 φί ΖΊηςρίφορ. * τίούάης παρεπίχζμΡΜ) cwtp b τη ίρημω, mpdpyitfctAiwrp b yn φωνάξω. ' 4 ΐ f yc?y Z7rsips\J/ou/ (c sm^crcup tp 2rm^. Tp&yiop^S 1 <ϊ£μηλ TTCtpc^iujm. 41 4 ygt dx ζμρΥίέηκταν i χαράς οωάμμζρμς ης bv- ςζωΰΆ% οωτνς bt yepjg ^λίβοντς. 4 3 4 ως b alylyricp τα <τημάα cmi } ygy τά τίζμά/ί | dmi birdm rdidswg. » 4 9 CHALDAlCi PARAPHRASIS TRANSLATIO. ” Quoniam non crediderunt Deo,& non confiii funt in redemptione eius. 13 Et pracepit nubibus fupernej & ianuas cadi aperuit* 14 Et defeendere fecit fuper illos manna, vtmanducarentj & triticum cadi dedit eis. iS Cibum qui defeendit de itebitaculo ange"· lorum comederunt homincsicibariridedit eis ad iaturitatem. 15 Intulit ventum vehementem in cados, & induxit virtute fua Auftrum. 27 Et pluit fuper eos iicut puluerem carnem, & iicut arenam maris auem volantem. “Etcoilocauit in medio caiirorum eius,in circuitu tabernaculi eius. 1? Et comederunt & faturati funt nimis, & defiderium ipforum adduxit eis. 30 Notffuerunt alieni a cupiditate fua, cum adhuc cibus eorum edet in ore ipforum. '# 3 ‘ Et furor Dei afeendit in eos, & occidit robuffios eorum, & iuuenes Iirael proftrauit. !! In omnibus his neccauerunt adhuc,& non crediderunt miraculis eius. ” Et confumpfit in vanitate dies eorum,& annos eorum in obihipefa&ione. !4 In tempore quo interficiebat eos , illi refipifeebant & quxrebanteum, acreucrtebantur, preceique fundebant coram Deo, *' Et recordati funt, quod Deus erat fortis eorum , & quod Deus excelfus redemerat eos. 34 Sed nudati funt ci ore fuo atque linfua, mentientes ei in tempore orationis ipiorum. 37 Quoniam cor eorum non erat redum cum eo, & non fuerunt fideles in pafto eius. 38 Et ipie mifericors expiat peccatum eorum; & non exterminat eos ,fed multiplicat vt reuer- tatur ab ira fua, & non accelerat in eos omnem furorem fuum. 35 Et recordatus eft quod filij carnis funt, ipiritus vadens & non jediens. 4 ° Quoties defecerunt ab illo m deierto .excanduerunt coram eo in loco delblacol 4 ‘ Etconuerfi funt & tentauerunt Deum I & fanilum Ifraelis fignauerunt figno. 41 Non funt recordati miraculorum manus cius ,& diei quo redemit eos ab infeftatore. '® 43 Qui poiuit ίη /f gypto figna fua, Sc portenta fua in agro Tanes. Nn iDnn^a"?7i'£inn 4 * 48 j? 51 1 1 j 1 3 1 bnwrn irrari oSstfn angprn nW 4 j r-iaikS dVd> S>pnS ]m * : Soarn n inopicn DJaa 1333 :πγρ 4 ^ ί n onpppi dtjd toS iso-n Γ-ΐΊΐη ogn rroj/ i&s jvin' aj-nVpj * :nTV 3 N^o rnrfjtfo ·. η· T ;·· ; - . - ; . •aiyfljrnipa^n-^TisxS s^jdW * naommS Dn»m j* : · V jv - T ▼ - ; cwifc mtar\ cansaa naa—Sa a*i * • )· ·· ·*■*■;·; ·* ; "* i- 1 ·- ! Dn-*SnN 3 |T .. τ; τ ; nanaainpaojnjniaii^saiiDn * ε=ιγρ3’1κ-γ-ιχι nna ϊ6ι nnaS arem * .> ... ·· ; v ; λτ τ * ; ■ . - v -n :a’nriD3 |T - j-r · mmp πΗπ iuhjj SiarS^ άκρη 4 54 : ito* mbraSara oWipvia 1 canosa «ngji 4 * ; 'mv nrpSn&d prn νήπ#1 rpn ipri 4 j iriOVib r ■* * ρι^ΏΊ Wp3 IDSnj ΟΠΐ3ίΟ Τ133^Ί 13D*1 : im^pp’ ontypsai onioaa irop^ay jVfcwa im om^ nayivi ym 4 ; mN3 pp Snfe fov pra wn 4 : ur-pa imxflniiTj; >awb mn 4 I-r - ; I : - ; · : α'λ J· - p···- ; aapnn inSruai iaj/ aanS “lac-n * p ~ ; * *■-·-; λ - vjv - j·· : — : iV^n iiS vnVmai wnVaK mina 4 |-r ^ τ ; Λ** τ ; T J-r - ; p-waan kS vjrabNi ibaj anna vana 4 τ |■» ; -» *»■ λτ τ yjy — ■*■-;<, ί ρΐΊηρ 31333 ρικ 1 jjyp 4 iiDbpnabiynsnniironnr^ 4 |1· I -JT τ - : ·.· Λ τ JT τ 1-! 4 i 57 5 » 59 ίο ί ] ίι «3 «4 ^5 ίί rs alteri ν·Μ. Tranfiat. Β. Hierony. 44 4 «^«ί conuertit in fmgummflmios eorum , v j @r rtuos eorum Vi non biberent. 4 r ^ai immi- βί eis omne genus mufcaru yt comederent eos 3 * 4i & mnas yt differderent eos. ' : '^hii dedi%brucho germen eorumlaborem eorum locttjhs. 47 3 Qm occidit in grandine yineas eorum 3 φ· +g jycomoros eorum in frigore. 4 Qui tradidit grandinipafiua eorum, & iumenta eorum c vo- 49 lucribus. 4 G)ui mift in eos iram furoris fui 3 indignationem & comminationem & angufia^ immiffonem angelorum malorum. .. 5 0 4 Muniuit Jemitam furori fuo , non pepercit d morte anima eorum, φ animantia eorum pe- 0 5 1 fit tradidit ■. 4 Et percujft omne primogenitum in JEgypto, principium partus m tabernaculis j 1 Cham. 4 Et tulit aielut oucs populum fuum , minauit eosficutgregem in deferto. 55 4 Et eduxit eos cum fiducia φ abfque timoreinimicos autem eorum operuit mare. 5 4 4 Et eduxit eos ad terminum fimffificatum fitum,montem hunc quempofjidet dextera cius. j 5 ~ Et eiecit a facie eorum gentes, & poffidere eos fecit in funiculo hereditatem 3 φ collocauit in tabernaculis eorum tribus Tfrael. iji 4 Ettentauerunt φ prouocauerunt Deum excelfum,& tefiimonia eius non cuftodierunt. j 7 4 c Auerfi funt preuaricatifunt yt patres eorum, wcuruati funt quaf arcus inutilis. 58. 4 Et prouocauerunt eu in excelfis fuis: & in fculptilibusfuis ad emulandu cocitauerunt eum. 5 9 4 Audiuit Deus & difiuht, ^proiecit aie- hementerffirael. 60 4 St reliquit tabernaculum Silo, tentorium quod collocauit inter homines. 61 4 Tradidit in captiuitatem virtutemJuam, & decorem fuum in manu hofiis. . 6 i 4 St conclufit in gladio populum fuum, φ hereditatem fuam dijtulit. 6 5 i fuucnes eius deuorauit ignis, & njirgines 64 eius nemo luxit. 4 Sacerdotes eius gladio ceciderunt , & vidue eius non funt flete. 1 6 j 4 EUigilauit quafi dormiens Dominus, qua fi 1 66fortis pofi crapula vini, 4 Etpercufjit Ifcfies j juos retrorfum, opprobriis fempiternu dedit eis . omn s ρηινΛ^ι s^yryiyi pnpnap tna npn nirny prn 4s t jtnao γνΰ sb prorui prt’nn« οηκ 1 ? 44 pnwipn^iynKnnaViDDi 48 47 :pnniy^iiinnpy ίοοι 4i 50 j ρψ ’3 piajn pnn;a xthmstyi «liyai snonnai snnnanmψιρρ j piiai κ?οΐι κρψρ γη i3snp« ρηρηρχ γη ιρφηκι ηιιι 5 7 : n©a «V πηπηρι naSy αιρϊτηκι 3 6 ’ " iSKn^nNinSjn^panpni»miNnSsDip : y»p^ 59 \ nnnwpu ρη»ρ^ριρή'^ρρριρπ’ρρρρ »ioipira*iNi }8 ppLn £ι tKp^oTpnninauiinnntiJ&enn^Sipci 6τ ?03 nnj»p«j jnn ηηγι Λ»ψη *«3ψρ ρηψι 60 j |Π3ψρ *ή»Λιη3ϊ κζίτΕίκ η*73κ ηοην 6} 5 τγικ n>n3pni?:n noy ^nnaVVtapl 1 ? ΐΝΐρηρηρ|όρΐ ; Νΐ 33 γηγγριγηγ;ρ^’' iJ ' iinnnijp^psVnnVniNi^pasninpinijnp ** 1 ρτή 3η» κη^ι saSp ρπητηςη κηνίΜ »ip»yp Nnpi 66 \ / Exfid* 7 ru getes,& fortediuiiit eis*in funiculo di- ftributionis, & habitare fecit in tabernacu lis eoru tribus lirael. 4 £ttcntauerunt& j* exacerbauerunt Deum excelfum , & teili- moniaeius non cuilodierunt. 4 Etauerte- j7 runtfe, & no ieruauertjnt pailum, quemadmodum & patres eorum conuerfi fune in arcum prauu. 4 Etiniramc 5 citauerunt 5 8 euin collibusfuis, 6 ein fculpt.ilibusfuisad $mulatione jpuocaueruteu^AudiuitDe 9 1» & ippcuit,& ad nihilu redegit valde lirael. 4 Et repulit tabernaculu Silo, tabernaculu £ ° *quod habitauit in hominib 9 . 4 £t tradidit * in captiuitate virtute eoru,& pulchritudi- mimici ne eorum, in manus *inimicoru. 4 Etcon- clufitin gladio populu fuum,& hereditatem fua fpreuit. 4 Iuuenes eorum comedit ignis,& 4 Sacerdotes eorum in gladio ceciderut, 6 4 ·ρί»«- & viduae eorum non *plorabuntur. 4 Ercx- ( -i # im 4 9 J° Imw citatus eft tanqua dormiens Dns,tanqua ΨΑΛΤΗΡίόΝ. μ&ί'ρμίινίυΐής W t o. h f νμμμετεςρεώ/'ενάςαίμαάνπόσιμός αυτών } ι s τα ομζρήμαίίμ αυτών όπως μη πίωυιν. 4 ώζαπίςαλΜ άς όντας χνυομφα»^ (£ χατεφα^ψ 'αυτός β βατ ξμχον + δ £όιεφβ&ρεν αυτός· , * εόωχε τη ερυ<τί£η citf χα/ρ- πάζ αυτών, ncy ohr πόνους αυτών τη glx&L· 47 4 άηεχτάνεν αν χαλαζη 'tIw άμπελον αυτών , (c τας 4 8 τυχαμινοις αυτών bv τη πάχνη. * (c παρεόωΧεν άς χά- λάζον τάχτίιΰη αυτών J£ τίω υπάρζιν αυτών τώπυώ“ * οΐζαπεςβλεν άς αυτός οργίω S-y^ati αυτό , Βνμοϋ (c ofiylw (c Β-λίψιν, 'λποςολίω άγίελώ πονηρών; , 4 ώ$οποιηΐΓ£~τ&ί&ϋν τη οργή άυτό\ (c ebe εφάπα% )hro ύοιιατα τών ψν^ών αυτών (ς τα χτίιυη αυτών άς ^άώ>α- s t %ν οτωεχ,λβΰ-ε. 4 & επάταζε π<$> 7 τςωττοχον ίν yti αιγυπίω άπα/ρ^Ιω ποοτς πόνου αυτών cv %Ίς ονίαω- 5 1 μα<η χάμ. Λ (£ απηρεν ας τν λαόν s 3 φιήγα fp αυτός ώ<τά ποίμνιον αν ερήμω. 4 <£ ώόήγητεν αυτός \π ελπιόιβ ζχχ. εδαλίαΰοΛ)^ dv ιχΒρός αυτών 5 4 ίκαλνψε Βαλαοτα. 4 zicrnyafy αυτός άς οζβς ά.'μά<τμα\&’ άυτώ,ορ&%ότοο οΜτή<ία% η ό\εζια άστώ. 4 νμ\3ζεζαλεν )κτο (®ζ$νώπου αυτών έθνη , (c άπλη- ξοόοτητεν αυτός ανχοιηω χληρβ<Ιοώιας 3 ψ) χατεοΜ- νωΰ’ενανΖϊς σχίαώμαοιν αυτών τάς φυλάς ^ιπ^μήλ. 4 (c επάρμταΆ (£ παρεπίχρμναΛ τν βεον τν υψιςονβ 5 7 τα μαρτυρία αυτό’ ebe εφυλάζ mZ>, 4 (£ άπέτρεψαν (£ ηβετησον^ χαβώς (£ @ πατερες αυτώνμετεςρμ.φηταν ) 8 άς τζον ςρεζλών. 4 (α πα^ώργκτοΜ αυτν άν ^ΐς βουνοΊς αυτών J& άν ^1ς γλυπίοΐς οίντών παρεζήλωταν άυτν. 19 4 ηχουπεν ο Βεος (ίύπεράοε^. οΐξουόενωτε (τφόόζμ τν 6ο Ιτζμήλ. 4 χμ^απω(τα% τίιυ cvJjjjIuj σιλώμ,οχήνωμα 6 1 ο χατευχ ηνωπεν αν άϋΒρωπ οις * * χμ) παρεόωχαν άς αιχμαλωσία» τΐυ ιχμύαυ'ίών^ τίυυ χαλλονίω αυτών } άς 61 χώξμζ εχθρών. 4 χ, σανεχλεκτεν h ρομφαία τν λαόν αυτά, χμό rhv χληζβνομία» αιτώχζπεράέ'ε. 6 3 4 ebr νεαΛ'ίΰχοΐζ αυτών χατεφαγε 7ΐΐ>ρ , (£ α). παφάοι 6 4 αυτών ουχ επενβηΰιχτον. 4 @ ϊεράς αυτών & ρομφαία e i l%iQv , (c ai χήροι αυτών ον χλανβϊίζνζ). 4 χμ) ώζη- γερΒη ώςόνπνών χΰ&(& :) ώς όιυυατς χα] χεχραιπαλη- 66 χώς εζ οίνου.· 4 xctj επάταζε dir εχΒρός άυιό άςτα οτι ίτω, ον αιώνιον εώψεν άυ%ίς. pote? & crapulatus a vino. 66 Et percuilit inimicos fuos in poileriora;opprobnii Empiternu dedit illis. CHALDAICAL PARAPHRASIS TRANSLATIO. ' M Et conuertit in fanguincm flunjjna eorum, & ftillationes eorum,ne biberem ex illis. 45 Mifit in eos mixtiones beiHarum rylueftriuiri j &canfumauitcos;&ranas I &clifripauiteos. 45 Et dedit brucho frumenta eorum & labores eorum loeuftis. 47 Et decorticauit grandi- * n,c vineas eorum, & lycomoros eorum pruina. 43 Et tradidit grandini bcftias eorum, & armenta eorum carbonibus ignis.' 4!l Immifitin cos plagas in ira furoris fui,in iracundia &expulfione,&in,anguftiaqu£e lmmilfa eft per manum patrantium malutm 50 Mouit in via fortitudinem fuam- non prohibuit a morte animas eorum, κ iumcnra eorum morti tradidit. s ' Et occidit omne primogenitum in Algy- ptO|primitias laboris eorum in tabernaiililis Cham. n Et mouere iulTit velut oues populu fuum, & perduxit eos ficut pallor in deierto. 5 %t habitare eos fecit fecur^,& non timuerunt, cum inimicos eorum cooperuitlet mare. 54 Et adduxit eos ad termmum domus ian- ftuarij fiii,montem quem accj?iifiuit dextera eius. 55 Et eiecit a facie eorum gentes } & induxit ipfos forte in haereditatem, & habitare fecitin tabernaculis eorum eribus Ifrael. s4 Et tentauerunt, & ad iracundiam concitauerut Deum altilLimum, ac teftimonia eius non fer- iiaucrunr, 57 Sed auerfi funr ,& impie egerunt ficut patres eorum; fele conuerterunt ficut arcus excutiens fagittaS. ' !8 Et ad iram conci- fauerunt eum facrificijs fiuis, & fculptilibus idolifque fuis ad temulationom eum prouocauerunt. ss Auditum eft coram Deo, & iratus eft, & abominata eft anima eius valde Ifiaelem. 60 Et reliquit tabernaculum Silo in quo habitaueratmaieftas eius intra homines. i, -Et tradidit captiuitati legem fuam,& pulchritudinem fuam in manu moleftantis· 61 Et tradidit occidentibus gladio populum fuu, & hsrcditati fuae iratits eft. 6! Iuuenes corudeuorauit ignis,& virgines eorum non fuerunt laudatae. 44 Sacerdotes eius gladio ceciderunt, & vidua: eius non fuffecerunt luAui. i! Et euigilauit ac fi dormiilet Dominus,ficut vir qui refipifeit a vino. *" Et percudit moleftantes eos haemorrhoidjbus in pofteriora eorum: opprobrium iempicernum dedit eis. Nn 2. 4 Η tiy o^rin £salt£rivm. Tranilat.B.Hierony. * 6S es 4 Sed elegit tribum f uda , montem Sion que 69 ddexit. 4 Et adificauit in fimilitudine mmo' 7 o 71 7 1 «.τπη ^,‘ 7 r - * / · -: ·.· ·.·/·· ; !'>·· ··· j j ' ·' i -bumEphraimnon elegit. WK^njrnKr*iJin» t)3tf--ni«TD*i * ~ ! !3ΠΝί I" T ! oViyS nno» fixi im$n o^iaa |3»i 1 ·> ' q^n^MqinniJni^nHanns’! * iaj? 3 ps?’ 3 mjn 1 ?, iNun m*? 1 ? 7nxa * nnSroSx-Kenai : arwvaa nttorai «aS ora Diryi 1 - *t - * · * A t · - . · ς Di; OHai« 3 n’nS^i)D^Snib]n 4 : -ΠΚ mtc; wirTHN wsq 'tfhnn |****' J “’ r * 030^3 rnarnteiipj * * ’■ ;^N-in>nV^TpnW3 1»K1 cdfWV nl3’3D C3’B3 1 DDT 133W * i r ‘ ’ - 1 , ’ Η? 1 ? !«>ni 3 » 3 D l ?DSpiaySl 3 * 33 !P 7 n?in«”n 1 4 17K-1D3 Ίΐ?3Π ΠΜ 1 ? ΜΝΠ Π1Π’ΓΗ3“ *H? * i μ ; ; * — Α" τ |· , "*ν· ν τ ·Λ * « Jyji twk srBrrW 1 ήιτοπ ^ ! isnp xS rtaea ίϊκ naSaa ! iaw irnrrwi ap^-m pax »3 * ? Uioij?» 7ΠΒ C3»3iP ΧΊ Γ 131J? wVTStJFrSK 8 * ! 3NB13iVt ’33’ΒΠ7 I : ·« - ι· 1 a v - :pp— τω Tjr-Sg wni 1 νη$ 8 » : yyp $aS laTxarrVinaaiuWm o”ia jnv oivnVx η»κ ortan ttoX ’ 1 naV 8 ■ : ηΐίτπ rjnajroi napiu^jA nnin 3 m?Si 337 'pxr 7 p 3 X 3 ’ 33 ^xi 3 n 8 ■ LS> : rnnion >aa cerotis fanduarium j,mm 3 quafi terram fun- dauit illud m feculum. 70 4 Et elegit Dauid fermm fiuuw y et tulit eum de gregibus ouium. 71 4 Sequentem foetas adduxit eum pvtpafceret infacob populum eius 3 &infjraelhiereditatem 71 fuam. 4 Quipauit eos in fimplicitate cordis fm } & in prudentia manuum fuarum dux eorum fuit. 1 Canticum Afaph. l x x i x. Eus 'veneruntgetes in hareditatem tuam x polluerunt templum[anCium tuum 3 pofue- runt Hier ufale m m aceruos lapidum. 1 4 Dederunt cadauera feruorum tuorum efica auibus cali , carnes fandorum tuorum befiiis terrae. 4 Effuderunt fanguinem eorum quafi 3 aquam in circuitu Uterufalem , & non erat qui fepeliret. 4 4 E adi fumus opprobrium 'vicinis nofris; fubfannatio £v der i fio his qui in circuitu no - flro funt. s 4 Vfquequo Domine irafeeris in fnem 3 ar- debtt quafi ignis zjlus tuus} * 4 Effunde furorem tuum fuper gentes quae non cognouerunt te 3 fuper regna quae nomen tuum non inuocauerunt. 7 4 Quia comederuntfacob 3 decorem eius defolauerunt. s 4 Ne recorderis iniquitatum nofrarum nje- terum: cito occupent nos mi fer icor di& tua, quia attenuati fumus nimis. > 4 Auxiliare nobis Deus falutis nofira propter gloriam nominis tui y & libera nos & propitiare peccatis nofris propter nomen tuum. 0 4 Quare dicuntgentes,Vbi eft Deus eorum\ nota fiat ingentibus ante oculos noftrosnjki® fanguinisferuorum tuorum qui ejfufus e fi. 1 * fngrediatur coram te gemitus nnndorum \ in magnitudine brachij tui relmque fltos in-> teritus. ou-tn ίοηηπιΐ’η^ιοη’.η'τιηΗκΜψηΐ’νΊπΜ 61 i Nyy xb Νφηψηι ί)0Τ’ΐ καιηη ο*ΐίτ ρη*ιι 67 ΐΝ^νΐ «niyo niay inn^nnsi 79 sD^iTionsvnK^nnrigonithppNjpnisyijp^rjNjai ί? i pjyrp ίπη'.ηυη^Μΐ moV^a nrv^y φ_ψ 74 ;n>n:pnN nay ipy^ idrwfi? imo 71 ' , ©y '.■ ·- ’ > •jiay »otSu ni 1 : inyS ον^η',η! ν$ *73’n ni «Ka^jwonsg n» ppy iSy nhW ijpNi st Vy snnaitin * tg^KJvin 4 \ □'^Ί'ηηυτη s>o“|>npnms ρηψ 3 ’ ' ’!synshvn 1 ?p;pn Ν’αιυη Viiiy 1 ?bych laaosVisipoyhs^nonTei 6 qniJjpsriujs^nnynmrpVy^ipnn^nnTsii; 5 ftonirrn 1 ? s?nui * nn» 8 nrftpan»antjdp^n' 3 n»*iDaanN 7 1 vi- “|αψη 'n_N Νηιΐα Syi’-jn» t NinS sjjjsppns alis ^njao jV poij?» s^mnoa *W s ^ 1rl ty η Ρ?] wo» pni>iijotti'lpjiibwa sn^s sjn>iyt? * 1 *^£>Γΐψίη ^ay ms mjyns s3»oQoVs’poya hx\\ iinnSs js s/ppy pipv. noS 10 j sjiwdS poo^pi s^a ηψ stdnt sn^ijs ^oi[? Vtyn 11 I \'j Interp* ex Grxc.Ixx. psal. ixxVnr. i.Re.i.i * Et repulit tabernaculum Ioieph , & *sti tribum £phraim non elegit· 4 *Etelegit** * trjbum Iuda, montem Sion quem dilexit. &Etadific£uitficut*vnicorms fanili- 69 * i* ^ I · · /· *wuw n'm i.Rrg, li.l ■ iMm ficiu /uuiifen terta, ^fundauit eam in iecu lum. 4 Et,elegit Dauidieruum Tuum, & 70 iuiluliteum^de gregibus ouium. 4 De- 71 poftfetantes^ccepit eum, paicere Iacob ieruum /uum,& I/rael hereditatem fuam. 4 Etpauit eos in innocentia cordis iui; 71 &ininteliedlibus manuum Tuarum dedu- 3 xit eos. l x x v 11 r. 4 P/almus A/aph. J^Eus venerunt gentes in hereditatem tuam , polluerunt templum fandum tuum. 4 PofueruntHieru/ale*velutpo- 1 morum cuitodiam: pofueruntmorticinia ieruorum tuorum eicas volatilibus cseli- carnes iandoru tuoru be/fiis terras. 4 Effu- 3 derue /anguine ipforum tanquam aquam j.mi*. Circuit H-ierufalem,& non erat qui fe- peliret. 4 Fa&i fumus opprobrium vici- 4 nis no/his: fub/annatio & illuiio iis qui in ♦/*»» circuitu no/lro* * 4 V/quequo Domine s ira/ceris in finem : accendetur velut ignis zelus tuus? 4 Effunde iram tuamingen ( tes quae non nouerunt te j & in regna,quas nomen tuum non inuocauerunt. 4 Quia 7 comederunt iacob , & locum eiusde/ola- ΐΛ.ί4··» uerunt. 4 Ne memineris noftrarum ini- * quitatura antiquarum : cito anticipent nos miiericordias tuae, Domine; quoniam pauperes fadi fumus nimis. 4 ^diuua nos Deus falutaris nofter,pro- * pter gloriam nominis tui, Domine, libera nos:& propicius efto peccatis noflris propter nomen tuum. •f*»« 4 Ne*quandodicat*gctes,Vbi eft Deus Ici λ· eorum? & innoteicat in nationibus coram oculis noftris vitio /anguinis /cruoru tuorum qui e/fufus eft. 4 Introeat in con- 11 /pedu tuo gemitus compeditorum :/ecun- dum magnitudinem brachij tui, pofiide filios mortificatorum. Ψ A A T Η PI Ο N. μΰίρμίιηνσις τ cSv o. f 67 * axmaG τ σκίυυωμα Ιωρηφ , v&j τΐιυ φυλίω ίφζμΐμφό/ξελεζα%. 6Z i( £ ί<ζελ'εζα% rlfju φυλίω ιχόα 3 το^βςτσιων o yyd- 69 πήρε. * <£ fitW όμηρεν ως μονοκέρωτ®* τ άγιασμα cani ον τη γη^Βίμελίωρεν ουυτίυυ άς τν αιώνα.. 7ο 4 ^ οΐξελεζα^ όαυιό τνόοόλον cltni 3 (e ίίζβυαταλημ ως άω^φυλάκιον , ί§ον% τά θνησιμαία τύνίαλων Gv βρωμάει %ίς 'ji ίτανοίς voti, τάς (τα/ρκας των ορίων Gv %ίς ζτη^ρις τ' γης. j * οΐζίγζοωταίμα caniv mei ν$ωρ, κνκλω ι&ξουρα·* λημ /t φί Ιιυο Β-άάΙων. 4 * 'ί^ήΰηφμ ονα<ϊος %ίς γάτοσιν ήμψ 3 μνκτη^ρμος κ, γλώαρμο ς %7ς κύκλω fiufyf. j * ϊως ποτέκν&ε opynSrnvn άςτέλ&, νκκανθήΟεταή ίωςπνροζηλάςΰν^ , 4 ίκγεοντίυυοργίω GvSJn τάίθνη τα μη γνωσκοντά (e cBi βασιλείας , ou ? ονομά & 7 Φ επεκαλεσ’οΛί^. * στι κατίφαγον τν ιακωζ, ^ τν τπον cani ηρημωταν. s * μη μνη&ης ά/]ομιάν 'άξ-γαΐων' Φμχν (®ζβκα-ί ΦμλαζετωραΛ) ημάς (Φ> ΰίκίλρμοί Gv κν&ε \ οτι επ\ω~ γβόραμον ρφό^ζμ. 9 1 βοή$γ&ν ήμιν ο Βεοςό ρωτηξ ήρϋ^ϊ, ενεκον i <5of ης ονόματος Gv κν&ε pderoj ημάς' κοβ ΙλάάτηΙ·. fe μαφτίοας ήμ§ϊϊνεκεν όνόματς Gv. ο * μή ποτέ είπωα τά εθνη,ποίίεςιν ό Β-εόςώπάνβί γνω~ οϊήτω ον %7ς εθνεσιν ονωτηον τάν οφθαλμοί η μ^Ι η c αίί- κησις £ αίματά τάν όχλων Gv & Βκκ&γνυβρον. ι * ε’κτελθίτω ονωπιόν Gvo ςεναγμός τάν πεπεάημί·* νων' Ky tlw μεγαλωρνυύΐω βρμγίονός Gv , rafet- ποίητομ cfir μχς τά τώφνατωφρων. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. ei Et reprobauit tabernaculum quod tetenderat in termino Iofcph,& in tribu Ephraim non complacuit flbi. et Sed elegit tribum Ie* hud*, montem Sion quem dilexit. 115 Et sdificauit ficut cornu naricornis ianduarium fuum ,qttod permanet ficut tc«ra quam fundauie infeculum. 70 Et complacuit fibiQn Dauideferuofuo, Sc tuliteum de gregibus ouium. 71 Aveftigijs laedc- runteadauera feruorum tuorum cfcam volatilibus carli,carnem fandorum tuorum beftiar terra. Affuderunt fanguinem eorum ficut aquam in cirtuitu Ierufa|^m,& non erat qui fepehrer. ^ Fadi farnus opprobrium vicinis noftris; fubfannatio , & derifio his qui ij» circuitu noftrofunr. s Vfque quo Domine irafeeris in perpetuum, accendetur ficut ignis zelus tuus 1 ‘Effunde iram tuam fuperpo- pulos qui cc non nouerunt, & fuper regna,quandoquidem in nomine tuo precari non funt. 7 Quoniam diiGpaucrunt domum Ia* cob & domum fanduarij eius vaftauerunt. 8 Ne reminifeans iniquitatum noftrarum priorum: celeriter praueniant nos bonitates tute, quoniam miicrabilcs fadi fumus nimis. 9 Adiuua nos Deus redemptionis noftra propter gloriam nominis tui, & hberaaios.ie propitiare peccatis noftris propter nomen tuum. 10 Quare dicent populi, Vbi eft Deus eorum ? manifeftetur in populis vtvideamus vltionemfanguinis feruorum tuorum qui eftufus eft. “ Introeat coram te gemitus vindoruJn fccundurej multitudinem fortitudinis brachij tui,folue filios qtu traditi fuut internecioni. Nn j a D^nh r~bx wnyytf wwtfV ntf rii 4 .. V · - "ί ; ·ι ■··· ·· ; * c·· X' i PiiNrnsnrntfN / r "·· » - : ·· lv ' ; πΐυ Tpvjna ]Xsi «ipuiOtn I .: M·· * 4 ♦ ! niara^p«^mnj?CDWiii'S!si ngjqb * aefr *pi»p«? 3 artj riytaarVinwtngi* : rn^sin aman x i' _ ttk nrjiy nip^ipyavnnag’»? 1 • 13 ^ nnp^^S na Vi armas f x x χχ ·. * it; i ft·.· t ; ! f-wm Πΰέ ΊΚΠΤ133^Π0’Π^ *τ i»· τ· ; } v ■*■ j·· t ; Λ·· · -: t * v; nVsna ravp >no~iji nixas’ atfVx mn» t · · t ; · t 1» ■* v t ή T J •j * ·l ■ :p myo-ia ia|?!pni fmjroaanSanSaxn * • a?>S© ,. T : loVuin» υή’χί tnaicn ina ΐ 30 ’ϊ?η * : njwuirpjanxni aanpri nixas: owx jp^rafnafiaenjn snpncanyaa^sj n x-xVom Π’έηό cn©mn>3aV naa |x .· - ; - x ■; f -f /·· ; -x »·.· x ; jr ·· jWnn&n^inWanmDO * : rwnpav mrVxi a>-ij; rmp nVwi : τπ n2jr73 πτΐκί nm: rena no? : rujn» ηεπ>γπι?»β inn naopna» nxn owo oan xs aw rnxay aniVx ή·. ♦ ·-«- *»· · -»·· *· v t t ; - 1- irnNjjanpfli j rfe nmaK ja-Sjn rjia* njrcr-rcw nai ♦ mK’ rpas mi?ao nniDD vm nant? 0*“^ 3|3’P* ^.’Γ’Πφ 4 4 4 4 4 4 4 4 4 7 8 9 10 11 I 1 ' 1} 14 *5 Ii 17 18 flWDK I x T s;- · i? $ a£ t er i vm. Tranflat. B.Hieiohys * Et redde njicinis nofiris fieptuplum in fimi Horum opprobrium fuum quod exprobrauerunt 13 tibi Domine. 4 Nos enim populus tuus 3 1 grexpafcutctuxj confitebimur tibi in fempker- mm j in generatione & generatione narrabimus laudes tuas. ? I * ViEiori pro hlijs te(Hmonij 3 Afaph canticumi PSAL. L?XX. i J) Afiorffiael aufiulta- } qui ducis quafigregem ' Iofepbj qui fidesfuperCberubim i ofiendere. } 4 Ante Epbraim &· Ben{iamin 3 & Manajfi , fufiita fortitudinem tuam 3 (efi noeni vt faluos * facias nos. 4 Deus conuerte nos 3 (efi' ofiende faciem tuam 4 (efr falui erimus, s 4 Domine Deus exercituum fquequo fu* mabis ad orationem populi tui* 6 s Cibafli nos pane fle bili , ftfl potaili nos in la ebrymis tripliciter. 7 4 Pofuifli nos in contentionem rvicinis no- firis 3 o* inimici noftnjubfannaueruntnos. 8 4 Deus exercituum conuerte nos 3 (efi ofiende faciem tuam 3 & falui erimus. 9 4 Vineam de JEgypto tulifii 3 etecifiigentes & piant * β'ι eam. 10 s Traparafii ante faciem eius , (pfi ftabilifii radices eius 3 & repleuit terram. II 4 Opertifunt montes vmbra eius , e>* rami illius cedri Dei. 11 4 Expandit comas fuas yfque ad mare 3 yfque ad flumina germina fua. 1 J 4 GEtare dijfipafii maceriam eius 3 & vindemiant eam omnes qui tranfieunt per uiam*. 14 4 Vaflamt eam aper de Jylua 3 & omnes be- fiia agri depafia funt eam. 1 5 4 Deus exercituum reuertere obfiecroyefiice de calo Vide y naifita vineam hanc. 4 Et radicem quam plantauit dextera tua 3 fuper filium quem confirmaflt tibi. 17 4 Succenfa igni (fy diruta 3 ab increpatione faciei tua pereant. “ Fiat manus tua fuper mirum dextera tua 3 & fuper filium hominis quem confirmafh tibi. 1 6 1 8 □irin 1 th?) whjn:! IJ j »i^nhiDniniDm iiTo^oMynsVy** 1 NOin? rpipwo*i r^nao Vy Nem? 1 ? 1 ’ q ι ^πφψη ^ rfj?" iY Ttiy nu3]pi \mi\ ρηέίκ mh 3 lyflin Kjniiiaiyasj^ ί)οιη wns wsy ^nSaipi η’ϊκ ^nin ήοΦ^* *" lyrtfKrufKnW:». 5 ' 4 tsjnj Γώ igaattiV^noVsan^ 7 wSnt^^noqipip^KiNnyoig^DiiVjinfKO^t» 6 ’ V^oy-i prin^ir^ 9 ipnai^is^^KnaDrnnfsispniSjoNj^atnxntsjvsnVs 8 ’ i»Try^th&»WV^ srrfyDi »guy» s 091 jJW 1 ° Jpanao syn«i «vapy sij^n «nW αη^ηο *ίφ Kjyrjtf ννψί «rr ψηώ 11 i Ϊ?3Ίκη πώφρ »nai ηίριρο πφ Vid α^ηπκι*νω” 8 '* ΙΡΊ*ντη·π£φη» 14 ' ίΝηγχηιν^'ηη'ρπΜρικπΦ^ΝΓΐώρρπον Ι} ’ " n^a ιολι xanyn»i»oVp Kiatyr 16 t mn ppniawsi ^om κ’οϋ \o Vanos pnaain msa» snVs 15 ” " t προ Danar* sna Viaaini l^Vynp^Kinn 18 ipias^ijon^pitan^iroosonfioi «τ,^ηρ 17 ’"tnjVsn^msn^osaVo^^wn^V»^^ qV NnVmn. ^na 3 Vy n)a’onia nV sno’p\ t QJ 3 . ■ ihtetp. ex Gfctc. Ixx. psal. l xxix. 4 Redde vicinis noftris feptuplum in ii- n su eorum jimproperiu ipiorum quod ex-* ptobrauemm tibi Domine. * Nos autem 13 polulus tuus# oues paicuae tuas, confitebimur tibi Deus in feeulu, in generatione &generatione annunciabimus laude tua. 4 ίη finem pro ijs qui commutabuntur, r teftimonium Afaph Pialmus. 1 x x 1 x. ) Vi regis Iftael intede, qui deducis ve- t *lut ouem Ioiephj qui iedes fuper Che- rubim, manifeftare * Coram Ephraim, 3 & Beniamin, & Manafle. excita poretiam tuam & veni, vt faluos facias nos. 4 Deus 4 conuerte nos,& oftende faciem tuam , & falui erimus. 4 Domine Deus virtutum s {mimi viqucquoirafceris fuper oratione * femorum tuorum? 4 Cibabis nos pane lachry- g marum, & potum dabis nobis in lachry- misin menfura? 4 Pofuifti nos in contra- 7 di&ionem vicinis noftris,& inimici noftri fubfannauerunt nos. * Domine Deus vir- s tutum couerte nos, & oftende facie tuam, & falui erimus. 4 Vineam de ^Egyptotran- 9 ftulifti,eiecifti gentes & plantaiti eam. * Dux itineris fuiftiin confpeCtu eius, J & plantafti radices cius,& impleuic terra. 4 Operuit montes vmbra eius,& arbufta 11 eius cedros Dei. 4 Extendit palmites iuos v/que ad mare, & vfq,- ad *fiumina propagines eius. 4 Vt quid deftruxifti maceriam 13 eius, & vindemiant eam omnes qui praetergrediuntur viam? *Exterminauiteam 14 aper de iylua, & lingularis ferus depaftus efteam. 4 Deus virtutum conuertere ij iam, & relpice de cafto : & vide$ & vifita vincam iftam. 4 Et pqrfice eam,quam plan- u tauit dextera tua .· & fuper filium hominis, quem confirmafti tibi. 4 Incela igni &iuffofta,ab increpatione 17 vultus tui peribunt. 4 Fiat manus tua fu- 1* per virum dexterae ηις, & iuper filium hominis quem confirmafti tibi. '> · _ . i l ‘3 ΨΑΛΤΗ PIO N. μί&ίρμχνίΐισις tcPv 0 . 4 2 7 f %Ί,ς γύτοσιν Υΐμ§ϊε·£α7ΐλαι rhvct άς tp κόλ 7T0V OJJldv TP QmhtffJLQV ουύτώ OP CdPCihcTij/J tj i kV&S. " ημάς ^ λαός Gv (Β πμμβαότι νομής Gv ^φβομολογ\~ ατόμ&Β'οί Gi b 3-ίος άς τν aicSvct , άς (Β 6%- αγδελοδρβμ j\w αίιεαίν Gv. 1 * * E/c τ τελ&νπφ τώ d?9\oi&)dvGySp&iv μαη~ τν&οντάάπαφ ψαλμός. odr. 1 * Ο' ποιμαίνων τνίζΐραΥίλ <®·ζ}ρμες βο^Ιών. emi <&&- £a%>v tp ιωϊΥΐφ' ο καΟήμενος 3δη τ<όν%έξβυβ)μ εμφά~ j ΐΊΐ-θι, %Μτίον Ιφομΐμ (Β ζζνιάμίν (Β μαν/αοτό' είζεγα- ξβν tIw δίχιναςάα/ρ Gv (ίελ^ερίς τ ΰ’δίταήήμας,' (· * ο 3-εος Sh ςρεψον Υΐμάς^ (Β οΒάφανον τ <&τζβψωπόν ; Gv /ε mdu σόμζ^α.. * xvyis ο 3-goV rdv δνωάμξΜ Ϊως 7ίοτ£ όργίζιο cMi tIuj a^/r&j^lw rdv ί ύλων Gv- '* ψωμ,ιβς Υΐμα,ς αητόν δακρύων , ποίι^ς Υΐμας cv δακρναιν c η μίτςω. , * s3-a w μας ύς di ϋτιλογίοΛί % γϊΛτοτινΫιμψ^ομ ol s%$poi ψ^ψζμνκτΥΐ&σαν Υΐμάς. * κυ&& ο Βίος τώ δαυαμίων ϊπίςρί'δ/ον ήμας, (Β Ιπί- φουνο ν τ° (ΰ^!τωπόί> Gvp Β ΰ'ω^ΰ'όμζ^α. * αμτϊϊΚον \| aiyihflov μίτηζμς , Ιζίβαλες ψ) χατεφντ&κτας cwtIw. * ώδοποίησ-ας αντης , νμ καηφντώσας τας ρίζας οωτης^ Β etihnptods τίω ybjj. * νκαλνψεν ο> ri ma αώτης , (Β αϊ ό/δ&δζν^ξάδίς άντηςτας κίδ^ουζ^χδ!δεοδ. * ίζίτ&νίτοί κλίιμα^ αυτιάς εως $·αλάατ*ις 9 εας ττοϊ&μψ τας α^μφνάδας αυτής. * Ινάτι καβάλες rv φξμ'ρ^δν άυτΥΐς, (Β τςνγωην αν- τϊώ τίάδοτες © a^an ο ρεόμενοι τίιν οδόν · * ελυμίώα% αντίο/) νς ο% δξνμοδ^ (Β μονιόςαγρ. 1 ®* κατενεμΜα% αυτίιό. i δ 3-εδς των δναιάμ,εων h τίςρε'δρον \π-ίβλεψον ύρανοδ (Β ίδε· (Β Ιπίοιιε'βα^ τΙα> άμπελον %ντΙυα. ί καταητινουι αντί/ζ ίιυ εφυτευ&ν ή δίζιά Gv · (Β επ)ψν 4υ3 ρωπον, ove /Κζμταίω(Τας (τεαντδ. * εμπεπν&ΰ-μάμη πν& ό/δεΰκαμ,φρη , μάντεως %ό (ωξοτωπ'ά Gv 0^vjnaj { . * fyriQmto ή γάρ Gv \π d /όδ ζμ δεξιάς Gv , κομ επί ψν.^υ^ρ&ιπονβν νκζμτούω/ρας ΰεαντά. CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. "Et redde vicinis noftris pro vnafeptuplam retribciuonem, pro punitione foderis eorum , & improperij ejuo exprobrarunt tibi Dne, m Nos autem populus tuus,& oaes pafcua: tux confitebimur cora te in icculum; in generatione generationu annunciabimus laude tua,. # • 1 Ad laudandum pro fedentibus iudicibus ordinarijs qui incumbunt teftimonio Legis,per manus Afaph canticum. rsAtuxx, 1 D Aftorfirael intellige, qui ducis velutoues arcam Iofeph; c cuius maieftas quiefeit inter Cherubim, manifeftare. ^Filijs Ephraim & 1 Biniamin,& Menaireh,exufcita virtutem fortitudinis tmcituumeftenimdiudicio nosredimere. 1 Deus teducitff nos acaptiuitate noftra & fplendcfcere fac fpiendorem afpetftus faciei tua; Capenos, & redimemur. 5 Domine Deus exercituum viquequo non recipies orationem populi taif 0 Pauifti eos pai* intinfto lachrymis, & potum dedifti eis vinum lachrymarum tripliciter. 7 Pofuifti nos con- tradidHonem vicinis noftris, & inimici noftri ludibrio nos habuerunt. ! Deus exercituum reducito nos de captiuitate ; & illumina fplen- dorem afpedus faciei tutefupei nos, & falui erimus. p Domum Ifraelis quxaffimilatur vineae,de ^Egypto tranftulifti; expulifti pbpulos dc terra Ifrael & plantafti cos. 10 Scopafti a confpcdtu cius Canansos,& plantafti radices eius,& impleuic terram. “Cooperti fuiu monteslerufalem vmbradomus fanduarij eius, & domus dodlrina; eius; ecce prseceptores fortes qui aflimilati funtcedris fortiffimis. " Expandifti propagines, mififti dilcipuloseius vfque ad mare magnum, & vfque ad flumen Euphratem fugentes eam. ” Quare de- ftruxifti fepem cius,&excidunt eam omnes tranfeuntes viam? Deuaftabit eam aper de fylua, & gallus fylueftns pafcctur ex ea. , 1S Deus exercituum conuerrerenunc.afpice de cado & vide, & recordare in migrationibus vitis huius. ,δ E t propaginis qpi planta, uit dextera tua idque propter regem Chriftum quem confirmafti tibi. ‘ 7 Succenfa eft igne & excifaiab increpauone qua; a cofpedhuuoi mdtbit pereant Sit manus tua fuper virum cui iurafti in manu dextera tua, fuper hominem quem confirmafti nbn r * N11 4 IO 11 11 »3 i4 εζ i 6 *7 i % * 1 * J + Ii KjJ D^nn : ι·Γ)ρ: ippyi Ό^ηΓί ^pr&Si * M π>ώ ίκπ mwn n ik?v a’ ^- 3 ^: I | ·.· x ;·· τ ft·· · -: -■■"■. : γί^ιι N 3 uiD«Sri>mn-Si;n^aS 4 v ■ |(t f ; ♦·- ’ -» - - : apg! φώ itfpnwni; nm? υ’τιπ 'ifrarog a’j?a ma fjjruiri marw iiJanDi^rnDagiawttiinawpn * < ■ : a’RS?.^d* 7 ** 1 ? taswp tonph »a * > ansa fix-^g inxss ιόψ i]pin’ 3 'nng : s;atfx ’nyi’ _ sS mai? r ' w |t · v · *; -*-t j v- : : r-u-ngri τηο via tm Vaso ’ητνρη * ajn-31303 tjig» ^ηχι nxip mnsa ; rnSo nana vxby nsrnx *r j v j·*· · ; i·· - !; ♦ : · • >S-j?ptfrrox bii-it»» τ|3 rrvyxi naggap ! 333 SxS Πΐπηοή xSl 3 ? ^X 33 HWxS ·· j·· · v-; - : · * : λ τ ■*’* la - j v : · nnyp fwp qSypn rprfrtf γίι»τ 1 >ώκ nn«SpKi^fl“ 3 mn j h rDX“&6 b^m >VipS *aj/ ynv-abi 4 1 lanmpsn ipSf qqS mjntfa innWw * T s a l τ E r I v m. Tranflat.B.Hierony. i u 4 Et non recedemus a te^iuificabis nos } & \n nomine tuo vocabimus. io 4 Domine Deus exercituum conuerte nos t & olende faciem tuam s flui erimus. r * * i 7 t t t 9 £ 10 $ II i 4 ViUoripro torcularibus 3 Afapb. PSAL. LXXXI. i τ Audate Deumfortitudinem yofram jubila* *~*te Deofacob. * 3 4 Ajfumitc carmen , e>> date tympanum: citharam decoram cum pfalterio. 4 * Clangite in neomenia buccina: in medio ^ menfe diei folemnitatis uefirx. , 5 4 Quia legitimumffrael efl 3 & iudiciuDeo ‘facob. 4 Teflimoniuinjofeph pofuit eumcvt egrederetur de terra Aegypti-Jabium quod nef 7 ciebam audiat. 4 Amoui ab onere humerum eiusjnanus eius a cophino recejferunt. s 1 fn tribulatione inuocafli (df erui te , exau- diui te in abfcondito tonitrui, probaui te fuper aquam contradiElionis. Semper. 9 * Audi popule meus , e> contefor teffrael ’,· β audieris me, I ° * SKpn ft in te Deus alienus; & non adores Deum peregrinum. , II * Ego Dominus Deus tuus 3 qui eduxi te de terra AEgyptiiapen os tuum , g/ implebo illud. 11 * Et non audiuitpopulus meus njoce meam> (dfffiael non credidit-mihi. 1 * 1 Et dimifi eum in prauitate cordis fui: am- \ raSn’ ’ρηπρ bk~p\ vw ^ ^ bulabunt in confliis fuis ZJtinampopulus meus audijfet me yffrael : aSiyS onj? ^nntVr^naj πιγρ wq i Minymnpn ibm 17 33 T 33j33 Sx-nig? as? αφχ f]pxS 3laia * :Β 3 ϋ»α\ rixtvn a*gip 3^33 ’nang * ' imVo 5 j j in viis meis ambulajfetl * ts s j>)uaf nihilum inimicos eiushumiliajfem ; (efr fuper hofies eoru rvertiffem manum meam. 16 i Qui oderunt Dominum jiegabunt eum^O* erit tempus eorum in fylo. i 7 4 St cibauit eos ex adipe frumenti : φ” de petra meile faturam eos. i * Pfalmus Afaph. lxxxii. D Eus fetit in coetu Dei; in medio deos diiudicat. 1 4 Vfquequo iudicatis iniquitatem 3 & facies ■ impiorum fufcipitisl Sempei'. □um * pnenpi afiv ^ r n»us sarn^ap san> τπν’ nfsps snVx yi 10 i j saairun ^nVni nrcio ura nSt 15 : dpyn^nSx crnpnai νπΗν aipingui 1 st Sy mp 1 cca jspVVsansp^^npTsn-iiii^s^n^nnTaiypn 4 isVaaoy D»p^n^si33s»flinnpin snnatfnasS|?ions 3 Sy dSidi n;ps n^appfia sol»? nw ^pi» Vy snnnp 6 ! ηρυη snSsV san η^η·! sin nua crp ons 5 ' HV? 8 tipHnpsslipVKan? ’ρίο^ρ’Π ιτν npn?siiay^p’n>Tys 7 :nyp^inpSsnpansVisnfltoanypinyns jppSyVsniyp^nVy^nanania^pSuVa i p‘ip ; p ( ?3s*i wpitf n'3*iiopinsani n»®■^^n^xin snnp anxoi snpy sas 11 i »ai 1 n ni^pV ρτ;οη κ^ι nsipa snjya mis ji 3 »aa im^sV 10 inp^VapnrsViito^annpsvpyiypti' nS Vsnipn.^p 1 ? »py iVap s^ 11 : snnp nn’ favi snnis ^pis inps oniron syisp pon'. nppsnponVs «» ,l ?y? 15 'i f yav\ 'k fn 1 + tp'n’y^nnobprnVisninnnonnpnni IJ ' in^ppoi tnappi \>m anh aep paVas^i 17 JoVyVpnnppn nb isap 16 i mnna nnp ym p.T^yp^qspspnnnn panyxpasnnispp^pnnsipnxnyoasnujnnaotpsnVs^psnsT^ysnngyn 1 ' aa ’ rjayaips χτΰρ·ι ■ , i νβΐφ p npn »ynrjn issi. npiti pjnn sjy »n 5 i »pp»s itf 1 ! ρκη viti pp Interp. ex Grx c.lix. PsA Lixxx. * Et no difcedimus a te,viuificabis nos, i: & nomen tuum inuocabimus. 4 Domine>ic * E^eus virtutem conuerte nos, &c oden de faciem tuam,&falui erimus. 4 In finqpi pro torcularibus Pialmus t *Afaph. lxxx. qmtt “CXultate Dco adiutorinofl:ro,iilbilate» ‘ iim Deo Iacofy. 4 Sumite pfalmum & date j tympanum,pialtetmm iocundum cum cithara. s Buccinate in neomenia tuba, in 4 infigni die folemnitatis veftra. 4 Quia j praeceptum in Iirael eft, & iudicium Deo 0 Iacob. 4 Tcftimonium in Ioieph pofuit e e«Mi illud, cum exiret ipie de terra ./Egypti: lin guam quam non nouerat,audiuit. 4 Diuertit ab oneribus dorfum eius 5 ma- 7 nus eius in cophino ieruierunt. ‘Intribulationeinuocafti me& libera- e ui te; exaudiuite in abfeondito tempefta- j tis. Probaui te apud aquam contradi&io- j »ronif· nis. 4 Audi populus meus & *c 5 teftorte. 9 j Ifrael ii audieris me: 4 Non erit in te Deus 10 recens, neque adorabis Deum alienum. j 4 Ego enim fum Dominus Deus tuus, n qui eduxi te de terra ^Egypti. dilata ostuu j & implebo illud. 4 Et non audiuit po- n pulus meus vocem meam,& Iirael non intendit mihi· 4 Et dimifi eos fecundum ij ,ι,βύ· *ftudia cordis eorum^bunt in adinuetio- nibus Tuis. 4 Si populus meus audiifet me,Iirael in viis meis fi ambulaflet: 4 Pro nihilo forfitan inimicos eorum 15 huipiliaiTem: & fuper tribulantes eos mi- filTcm manum meam. ‘ Inimici Domini mentiti funtei, & 1« crittempus eorum ini-feculum. ‘Etcibauiteos ex adipe frumenti:& de 17! petra meile faturauit eos. Pialmus Afaph. lxxxi. ■pvEusftetit in iynagogaDeoru, in me- -E-^dio autem Deos*diiudicabit. ‘Viquequo iudicatis iniquitatem, & facies pecccatorum fumitis? toui. 10 »4 utikdi- Ctl. » *> e· , 'i' A Λ T Η PI Ο N. /uStpuwivaii rdv 0. 4^ 9 kj '6 μη Άποςωμίν Οό,ζωωτίς ημάς, <£. τ ονομα ο Ου ί7πχαλενομ&0α. * χν&ε ό Οζος των όυυυάμεων οΒί·* ς-ξβψοί/ ήμας, χομ ΑΒίφανον Aveo νωπόν Ου,χμΐ νω$ν<* νόμίΒτα. 1 Ειςτ*τίλ& ύπζρτων λΐωωνψαλμός τΑ . ανάφ. tf. 1 * Αγαΐλια&ί τύΒζΑ τΑ> βοηΟΑίιμψ, αλαλάζατί tcJ BreA ιακωζ. * λα£ζτ$ φαλμον (c όοτί τύμπανον, ψαλτήζ/,ον τίρτίνόν μ§ κιθάρας. *ναλ?τίνάτί Αν νζομνρ* viet va^my^ijyv ΰόννμω Υίμψα ΙορτΥΐςνμψ. * οτ, %ιγμ& τΑ ιν^μήλ ζςι , <£ χ&μα τΑ B-eA ιακωζ. ί * μαρτυξμον ον tsS ιωνηφ eOe% αν Αν , ον τΑ ίζίλΟαν αυτν Ait yyjg αιγυπίου' γλωονουν Ιώ ςχχ, ζγνω mouvev. 7 απζςννζν Άπν ανρνζων τον νωτον airci.alydpeg cwri β ον τΑ κοφινω ϊόνλ&ιοΌν . cm ΰ'λίψα Ιπζχ&κίνω με. 3 (ίζ^ννάμΐλ) νί' ΙπΜχνά Gv ον ϊκνΜρνφω m%uy$o$· όίάψα,λμα. ΙΑνάμανοί ve ΑΒϊ υόσ„τ(& άμτιλογίας. 9 ' ax&Gv λαός μου χμ) όίΛμαφτνρομαί Gt * ΙνςμΥΐλ » sd/j ώίύνν,ς μου. * qqc ον Gi Αζός νσζβνφατ^ Vtn^oiuujmeig ctMorg /ω. - * ζγω γαρ Αμι xuqjl ό kog Ου 3 ό d οαγαγώ ve Αχ, yvig ctiyvAw Tthdrtwov το ςομα. Ου κ^7&νιρωνω αυτό. χαί ebe mouvev ο λαός μου £ φωνής μου , (ο ινζμηλ 3 v· τηόΰόμοέίμ των χα/ρΑ\ων αυτών , ποράίΟν^) ον %Ί,ς cBm* 1 4 ό&όμαοιν αυτών. f d ό λαός μου mouVe μου , ί^Μλ < Αμίς όόοις μου d ίπορ^όΟη' ΐ5 *ον ίΑ μΥΐόζνιάΑ G®* \χ$ρνς αυτών \%ρ<άνωνα' χμ\ c ϋπις^όν %-λίζονΑμςαυτύς ζπ&αλον do τΐυυ μου. * ® ζ^Βρο) κυρίου \Αγ&όναΑ% awaf , χμ] era] ο xott^jg 1 r Ii αυτών ας. τον αιώνα. 1 7 * χμ) ζψωμινζν αυτχς Ακ ςίατφ πνρο$ } χμ\ Αχ. πί~ Τζμς μίλι ζ^όρίμνίν αυτός. 7 ία. ' Ψαλμος τω αναφ . ‘ Ο Οζος ζς μ ον νυυυαγωγνι Βτεων ,ον μζνω ό\) Βίους διακομνα. · ■ ·, * ζως πότί κζβζτί αόικίαν , χμ\ ίφζβνωπα αμαρτω* η r\ t f i 1 * λων λαμβφζτί j , CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. l * Et non difccdemus a timore tui: viuificabis nos; & in nomine tuo inuocabimus. 10 Domine Deus exercituum reducite aos de captiuitate noftra-.illuftra fplendorem afpe&us faciei tux fuper nos,& falui erimus. » 1 Ad laudandum cbhara allata de Gath per manum Afaph. rsai. ixxxr. 9 ’ r Audes dicite coram Deo fortitudine noftra, iubilate coram Deo laacob. 5 Erigite vocem in laude, & frequentate tympana, citharam ■L>vocis dulcis cum nablo. 4 Clangite in menie Tifri cornu,in menfe qui coopertuscft ,die folemnitatis noftrae. fi Quoniam pnecc- ptum ilatuitlfrae!i,& iententiam iudicij Dei laacob. 4 Te^jmonium fuper Iofeph pofuit eum ? die quo egreiTuscftdedomo vinilorumi & dominatus eft fuper terram Aegypti: labium quod non noui,didici & audiui. 7 Amoui a feruitute humerum eiusi manus cius a proij- cicndolutoad ollas fefe fubduxerunt. ' 8 In tempore tribulationis iEgypti inuocafti, & liberaui te: rcfpondi tibi m loco abfeondito domus maieftatis me$;perfonannbus coram me rotis igneis:probaui te apud aquas contradi&ionis in perpetuum. 5 Audite popule mi SC teftificabor in te; Ifrael,fv admiteris verbum meum. "Non erunt filij veftnferuientes idolis alienigenarum, nec adorabitis idola profana* “Fgo fum Dominus Deus vefter qui eduxi vos de terra Aegyptiiapen os tuum ad verba Legis,& implebo illud omni bono. '* s ec J non recepit populus meus vocem meam, & Ifrael non acquteuit verbo meo. *’ Proinde expuli cos in cogitationibus cordiS corum:ambulaucrunt in conflliis impietatum fuarum. M Vtinam populus meus audiffet me; Iirael in vijs meis ambulaifet. ' s Breui inimicos eorum humiliailem, & aduerfushoftes illorum conuertiflem percuilionem potentia: mei. “Odientes Dominum mentientur ci* & eritfuror eorum in iternum. " AtcibaiTet illos de optimo pane tritici, & de rupei meile iaturaflem te. ^ , 'Canticum per manum Afaph. psal! lxxxi i, •pvEus cuius maieftas commoratur in congregatione iuftorum qui potentes funt in Lege; in medio iudicum in veritate iudiesfi Ey > Vfqucquo impij iudicabitis falfuatem & facies impiorum fufeipietis in acernum* t 436 D^nfi npHsnwmuycaimiViiBa© 4 > : iWn a»;/sn το p?asi ‘nnaVa 4 * iulis? laVnin? rapria is’??-*? 1 ?? -«rj> &b 4 » " i^tnpia-Vs mSi? »s3i αηκ caviSs >jtidk--»3?s 4 4 » - : ·ν I" ί Λϊ “ ■*'■■' S- i · * ; C3373 Γ* 5 \ : ibsn cant-n insai pmon anxa ps 4 7 brisn rpr » 9 npaip ο»γ 6 κ πριρ 4 * . ! ca^rrbaa r *· T · 33 ! fiDK*? 11010 W 4 ||T ▼ ; j ; · V cnnrT^S H l 7-»pT l 7Nl Ε3*ΓΠΚ 4 « iSsoppil jcith llitctf Τ(»Κ3ίρθί |VOn? ψ3?1Κ Π3ΓΠ3 4 i : ijpias-Vi? is;y;ni no ianj?? rpir 1 ?!? -ea© 33i»”tiVi »isn DTnasnaViioivt 4 ... v »· i Λ ’ ·'···;-: .i . T i s a l t e r i V m. Tranilat.B.Hieidrty* } 4 Judicate pauperi & pupillo 3 egenum Inopem iu/hficate. , 4 4 Saluate inopem (ef pauperem 3 de manu, im o piorum liberate. j 4 Non cognofcunt neque intelligunt ,in tenebris ambulant 3 mouebuntur omnia fundamen - ta terree. Ego dixi 3 Dij eflis , (gffity excelf omnes : wro» r-na ν'# m aS bot »a 4 5 _ *) * 6 S S ! canam asio ca^Niflop?1 ong ’i?nx ·, ms »af »-qp n vbh pVnjn pojn 1 ‘sa? uib^sa^mtrn cooj? mSs nnsta ra?a i>iip>ra jnoa ojiVnpg 4 sm?p ■ ‘ qw>pSma pirnibp-psniipips 4 . 11 •vos. n 7 6 Ergo quaf Adam moriemini , et quaf vnus de principibus cadetis. a 4 Surge Deus , iudica terram , quoniam tu hcereditabis omnes gentes. ^ * * (anticum Pfalmi Afapb. LXXXIII. i Q Ε?λ/ non flentium tibi 3 ne fleas e> »o# quiefcas Deus. i i Quia ecce inimici tui tumultuati funt 3 (8f qui oderunt te eleuauerunt caput. ' 4 4 Qntra populum tuum nequiter traSisuerunt·, inierut conflium aduerfus arcanum tuu. i 3 Dixerunt 3 Venite & conteramus eos de gente , & non fit memoria nominis ffiael vitra, c 4 Quoniam traBauerut cordepagiter , contra te foedus pepigerunt. 7 4 Tabernacula fdumaa e> Jfmaelitarum , Moab & oAgareni·, 8 * Gebal (gf Amrnon, (gjf Amalec t Palefina cum habitatoribus Typi. 9 4 Sed (gfrAjJur Venit cum eisJaSh funt bra~ chium filtorum Loth. Semper. 10 4 Fac illis fcut Madiam e> Sifarse. fcut fa- bin m torrente Cijfon. 11 4 (ontriti funt m Endor s fuerunt quaffer - quilinium terra. 11 i Pone duces eorum fcut Oreb et fcut Zeb 3 (jff fcut Zebee, & Salmanah , omnes principes r 3 eorum. 4 Qui dixerunt , Pojfdeamus nobis pulchritudinem Dei. 1 4 4 Deus meus pone eos ·· ; icaSnaii^naiDai^ypaqaipnia 4 . DIMn mVi χηφίκ^οίΓί J ιρ'ηηιιχβΝ^'ψΊηρηΗ’ΟΝ^'ίϋηιρρρητιϋ 4 ? ip^irs njsdoi sony. ώ?οο «n κοήα jVjjs γόΐ Γ^ψη ρηκ κ»?κ*703γπ ηηοκ JKjnN ’p»pa V? pooiopp ‘noiyo^np κρψιπρ κηπιχ? pJ’3n’ J^PpyVp^pnnnsanxNpK^in^aij? 8 n ]p iri γπι praon stfaso\?j?3 D^a · 7 ipaSia pt : ^nn ριτ »Sj?3 ϋπαιΐκ 3 s nhSn; κ 1 ?? Vpnpn sb ^b ρΐπρη ab κη V 1 t <)Οντ erj» Vy κππ,τγγι nvp 1 κ pp tiSiDj; nrioSo pappai im ροκ 5 t ·)Π^' Ν ? ppoeo^Vy paSpopi sn ysy Vy 4 j κψή ipp| jpi {»ρ^ηΐ’Ν3Νΐ'ο'χρν;ΐ’Νηιη«ο.^ρ 7 ίρι,μκρ’ι*? ^ ddni tnna^Sy«a*?Vaa ρρ^βηςύ^ηκ 6 ’ jpp , ?y , 7Bi , 7’j3 , 7a>yp , 7p , in.tinpya3omnnii!‘|sa , 7pannppnTn , 7 9 nix^anjDy^sn^^swpVpytiwTDy?isVaa 8 jpayV Dip*n Niyiyn ριρ ίντι s^ya ι^ηψΝ’ 11 j puiipa ttfSma pa^Si saDipVi pio? «n*iay yn pnV lay 10 j khSn’ nn’y l a n’ nj? η*ιη ηακ π 1} ; pnoSn Sa ypo^iri nai yni axi yni aaiy yn pnoaai pnni 11 ? κηνο ipmanViOa κη^τπ^ψ yni stfnp pyaa κψκ yp 15 j N$gr oap Νψρ γπι nbjbs γπ ρηηι_ηψ inV« 14 j ρ3*7Π3ζΐ rjfiyirn pViy^ya ρ3$τιη νμ’π 1 s Interp. ex Gr&c. Ixx. Psa l. l x x :m i. nm& * * Iudicate *pupillo & egeno, humilem j !ψ1) & pauperem mitificate. 4 Eripite pau -*4 ' j\crem & egenum, de manu peccatoris libe wuio. rameum. *Neiaeruntneque intellexe- 5 runt, in tenebris ambulant, mouebuntur omnia fundamenta terrae. 4 Ego dixi, * Dij edis & jfrlij excelfi omnes; 5 vos aute fi- 7 cut homines ijioriemini * & ficut vnus de principibus *caditis. * Surge Deus iudi-s ca terra,quoniam tu h^reditabis in omnibus sentibus. D .0 lua.j. lud.S * & Canticum pialmiAlaph. * PSAL. LXXXII. D Eus quis fimilis erit tibiine taceas nc- * que compefcaris Deus. s Quoniam 3 ecce inimici tui Tonuerunt,& qui oderunt te extulerunt caput. 4 Super populum 4 tuum malisnauerunt confilium,& cogita- uerunt aduerfus ianftos tuos. 4 Dixerunt, Venite &difperdamuseos j de gente,& non memoretur nomen Ifrael vitra. 4 Quoniam cogitauerunt vnani- 6 miter fimul, aduerfus te teftamentum difi pofiierunt. 4 Tabernacula Idum^orum & Iiinaeli- 7 tae,Moab & Agarcni; s Gebal & Aramo & Amclcc, alienige- 8 nae cum habitantibusTyrum. 4 Etenim&Afurvqnit cum illis, fadli 9 funtinadiutorium filijs Lot. • 4 Fac illis ficut Madian & Sifar^ .-ficut 10 Iabim in torrente CiiTon. 4 Diiperieruntin Endor, faclifunt vt 11 Aereus terrae. 4 Pone principes eorum ficut Oreb & ** Zeb & Zebee Se Salmana,omnes principes j eorum, 4 Qui dixerint?*, Haeredi rate pof- Mj „ 5 fideamus nobis ian&uarium Dei. τ 4 Deus meus pone illos vt rotam, *ficut r 4 ftipulam ante faciem venti. # (obuiit *& 4 Siciic ignis qui*comburet iyluam,*ficut *j flamma qux comburet montes. ‘™ 4 Ita periequeris illos in tempeilate tua, 1 « & in ira tua turbabis eos. ΈΑΛΤΗΡΙΟΝ. μύίρμηί/ίνσις rdV ό. 43l i χΖΑνατεορφα/νά(ζ$ωμά^7ϊϊΐνόν XjticwnGi^lxcu^ 4 Φίτί. ίζίλί^ϊί παννβά Xj 7$ ωμόν 3 γμξ^ς "άμα/ρΓ τωλόδ ρνφαδϊ i cwt?v. J ' ΘΜ zyvWctv « $ avmxm^ av umth ilcL 7 FopA$ovtaji CiCLtevS-YITtom 71'OUJTd ΤΛ BtUSAta f γνς. * ίγω sirtci, Bioi sg-g ^ qoi v\J/i?ov τνάβτΦς. 7 *νμβς j ως άοΒρωποι ΧηβηίσΜτέ ,(c ως ίίςτων^ζ- s μοντωνπιπίετβ. * φνάςα 6 3-g δς x&voi/ τίυν γίω , δτΐ φν χα^χληζβνομη όκς αν παπ %ϊς ϊ famy: 1 * ClUn ψαλμοδ τύ άτάφ. τίβ'. ι * Ο Β-ίδς τις ομοιωθησϊτΜ Gi · 3 μη οιγήτης μη $ χα~ %ί 7 Γξουυνης δ βεός. ι * οτιιδα @ s%3pot Gv η μη Φαν 3 (c @ μ^νύυτίς csnpcu) 4 χίφαλίίυ. cJm τν λαόν Gv χατίτπανΰνρ^άίφαν 1 ^ γνωμίω, (£ \βουλ^φυΛ% τ&ν αγίων Gv. 5 * £ΐ7Γ(Μ>βΐ£τ2 (£ 2<ζθλθ3ρώφωΐ$ρ ο/ύτάς ζβνοΐζ, νμη μνη£τη τ ονομα ΪΦζμηλ ίη. e / οτι Ιβονλ&)ΦΜ% cp ο μονοία εβτ&αντί Κμ G3 Λα- SyixIuj bi$vv%. τ * τα ούυνωμα%ι των ϊ§ονμαίων νμμ @ ίτμαηλΊτα^ς μ.ωαβ χμ) @ ayaplwol· 8 * γίβαλ νμ\ άμμων %cy άμαλήχ ,άλλόφνλοι τάν χαΖηχοιιυτων τν^μν. 9 *ψ!γί>β.άφύρΦυμ 7 ίαμ$)ί%μζτ ouvtcSv , ifyvdth σαν άς άότίλη\]/ΐν %ίς ψϊς λωτ' ώάψαλμα. ' * roinGv ΰώτοΊς ως τη μαδιάμ, (ίτύατάρα, ωςτά \αβ>ιμοΜ τάχμμάρρω χιοτώ. ■ * έζωλοΒρ^Βνσαν α> άζνδωξ,ϊ fyAaw ωτά χο.ΦΖζβς ίΜ rsi τη γη. 1 Β-οδ gB ομχον^ας ουντών ως rv dpnZ fc ζη£ χμ) ζζ- Q χμ) φαλμαΛά/μ ητάβτας αΒ* ϋμμονβοις ουότων. ‘ όί τ,νις Βΐ7Ρονμλη^νομηΦωμίν ζαν'&'ϊςγ άγ,αςήξμον 14 ? Β soJ. * δ Β-ζόςμ,ον Βοδ ουυτύς ως τρβ%όν } ως χαλά* μΐω ■$ φ&Φωπον ά/νίμον. ι j * ωφά ττυρ ο δΐαφλί<ζ<1 δξυμ.όνβ^μ φτβ'ζ η χα^χαΰ* (feiopn. 16 ■* ’ότως χάβ.διωζίΐς αντός αν τ η χαταιγάι Gv , χμ{ α> τη οργή Gv ϋνω%ρμ^μςαάτάς. ΐ:θ IX I 1 CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. ! Indicare miferabili & pupillo 3 egeno &miferO iuftitiam facite. Λ Salaatemifcrum & egenum, de manibus impioru liberate eos. 1 Nefcierunc bonum operari & non intellexerunt legemun tenebris ambulant,propterea mouentur omnes bales tei?^. 5 Ego dixi,Veluti angeli vos eftjs reputati ,& tanquam angeli excelfi vos omnes. 7 Attamen in veritate ficut homines moriemini, (i tanquam vnus de principibus cadetis, 8 Surge Domine iudica habitatores terra;,quoniam tu hatreditabis omnes populos. 1 Canticum laudis per manum Alaph. psal. lxxxiu, II D Eus ne taceas tibi,&ne cefles,neue quiefeas Deus. 'Quoniam ecceiniroici tui fremunt,&odientes te extulerunt caput. * Super populum tuum feci^rtas machinati funt fraudes, & confidunt aduerfus abfeondita in thefauris tuis. 'Dicentes,Venite & trucidemus eos nc fintpopulus,& non commemoretur nomen Ifrael amplias. c Quoniam confiliuth ineunt in toto corde aduerfum te pariter, & propter te pa&um feriunt. Habernaculaldumaorum & Arabum,Moabirre δο Hungari; 8 Gabalitte&^Ammonita: & Auialechitx , Paleftini cum habitatoribus Tyri. s Sed & Senacherib rex Aflyria? allociatuseftillis.fueiuntadiutorio filiis Lotin perpetuum. '°Fac illis ficut fecifti Madianitis & Sifaras atque Iabin in torrente Killon, 11 Exterminati funt ad fontem Dor,-fafti funt ficut ftercus conculcatum in puluere. Pone eos & principes eorum ficut Oreb & ficut Zeeb &c ficut Zebach & Salmunah,omnes reges eorum. ‘ ! Qui dixerunt, Harreditabimus nobis omne mundum Dei. M Deus meus pone eos ficut rotam & ficut flipulam coram turbine, " Sicut ignis qui comburit lyluam,& tanquam flamma qua: inflammat peripherias mootium. ^Sicperfequtris eos In tcmpeftare tua,f< furore tqo interturbabis eos. ·» I '< is 1- ί i 43 z na ε=Ληη ί nirv snua ϊ&ώ j vntfn rjann Ίϊϊ~Ήν ; ^nnn wy ~by p^j/ rpnV njnj ypp πγϊκ~^ vyS 4 ■‘ : nKfrVa » v|* T Ifl nia)pn , i'p"’33 l ?n’|33n“ i ?yns3QS 1 : rusa? nirv γήυχύ’φ ηηπ’-πρ > 3 ^ ni n’ nnsnS »©su 'nrfa-oai nkoa t· < jr ; v : - : · : - » : y - j T : : · - J ‘ prrbtosija-vnbal - |τ j·· -i®k r~b ]j3.' m-ni ira nxsp 1 masOJ * ■> φά πίκαν Π,ΐπ’^ηιπρτρ-ηχ ιτπίρκ nnw : 'nVsi ir-iSD^VSnniy^pnp^nw 1 s : cdmSp ηι^ρά rja iVtu/ dik n»s * « mirata vmw pj» « 5 ?n pogs 1 naj/ * ,. ,* ir—mantap r·* A' ; - ! ji»¥3 o>jjb$~V$ n»i! Vv^t* Wid 07» */■ « ίυ>'ίκπ »nWi nvav nisas Ο’γΛχ rrirp ‘ > ■j* · -· — λ* » · ; -*τ i · t ;v j* v; *■*· : ir-bpzpyynix : rjrrop ya Dpni a\rf?N πν:η 4 ηδΐηρπ *nnro φκρ rjnynn oipmtp \d 4 ; yv^-hmi τπό >γπκ nm }fi? 113D1 jnaNiSk nin^?m 'ΡΏψ \D 4 : a’am doVhS yib-ym ab mn> I -r : J· : - - : · t *y : n3nD3D7KnWr)iK35?mn> 4 Ijt - y·· T X J·· ; - * T : > niac? ηαώ asns r—nrv nnn * j mbo οπνβπ^ n’oa iw w ruwa 4 x r·' **■ ~ ·*·▼!·· Uv - I-· t t τι psalterivm, Tranflat.B.Hierony· 4 Jmple factes eoru ignominia , e> quarent 17 O' nomen tuum Domine. tS 1 9 * Confundantur & conturbentur vfque^ in feculum 3 (efi erubefcant φ pereant. c. * Et fciant quia nomen tuum . efi Dominus , folustu excelfus fuper omnem terram . IO 11 I i t 4 ViCtori pro torcularibus ^filiorum (ore, psal. Lyxxiur. i f\Vam ddeSia tabernacula tua Domine ex- ^^ercituuml i * Defiderat & deficit anima mea in atria Domini: cor meum & caro mea laudabunt Deu' yiuentem. 4 4 Siquidem paffer inuenit domum 3 ftfi auis nidum fibivbi ponat pullos fuos 3 altaria tua Domine exercituum rex meus & Deus meus. s 4 Beati qui habitant in domo tua 3 adhuc laudabunt te. Semper . t * 'JB catus homo cuius in te efi fortitudo 3 fe- mitce in corde fuo. 7 *Tranfeuntes incallem fletus fontem ponent eam , benediCtione quoque amicietur do - Stor. s *fbunt de fortitudine in fortitudinem 3 apparebunt apud Deum in Sion. 9 4 Domine Deus exercituum exaudi orationem meam 3 aufculta Deus Iacob. Semper. 4 Clypeus nofier Vide Deus } & attende faciem Chrifii tui. 4 JQuoniam melior εβ dies in atrijs tuis fuper millia: elegi abieCius effle in domo Dei mei magis quam habitare in tabernaculis impietatis. 4 fuia Sol & fcutum Dominus Deus 3 ζ ra- - tiam & gloriam dabit Dominus 3 necprohibebit bonum ab his qui ambulant in perfeCUone. 1 3 4 Domine exercitmm beatus homo qui confidit in te. 1 4 Vidori filiorum Core Ffalmus. LXXXV. i ^Lacatus es Domine terra tua 3 reduxifii ca- ptiuitatemfacob. 3 4 Dimififii iniquitatem populo tuo 3 operuifii omnia peccata eorum. Semper. IO 11 1 1 □unn I? s p^npvn^D^y ιώφ pnnn? 18 ! ^ py:r! wVp p'rvs« 'ha 17 ‘' na y ssm v hy •fttrta TinVinin 5 ; ηΐκηχ inppinnno 1 :nip υ^ρ’ηπ^'ηΜ hy Ν'ηηφν r " «nr^m vypy., pi saan® tooawi K^annaws sn?i» nmV 4 :d;j» NnVs?*7 J33*}p npnnnS oS m ^nin 1 ? nn^ri srpV» 'φφ mn pn soSya ^*|i?p npn ipnn 5 rnVisi φρ nisav »»-jn:no m Vy Ν3*ΐί?ηκ’7 ninS κηοη jon ajm ip^yi 7 : imm 1 ?!] ηηυ^Γ ; η nS n nora 6 nru>ptth »»Di^iinSn snnis my' 1 ? χψπιοηρ 1 ?κΐϋ7[?ρ n»ap 8 ι nnnjs isVtia γχτΗ 1573 i^ni^piSJNVsnDNiKn^ipnwrinpNnpr 10 : \p)yh npyn n’xs 'niVir Vnp ίζρή 1 ?^ yi 9 ΐ{Ρχ3 Νηψ *ηώ γη αηκ 11 isyrtfn yatfoa nnpV \ώ κφχ n»aa npna φρο γΰίρα η*Π 3 in soi» anoS 39 tans 11 ’ } ιρο'ρη pxnnnpi tii *)di nnito ni^ax ’p 13 ί κηιο^φη pSrsip 39 ipp’ abyp jn» sph snVs 'p jpn onni di ϊΝηηριρρ,ηηρυριρη'τ^ϊίηρρν 1 na i ]p)yh pn^tpq φ sn’p? qpyn jtnnin 3 dpyi sn»a9 w Kniyn. 1 Interp.exGrac.Ixx. psalm. LXXxiiE 4 Imple facies eorum ignominia, & 17 quaerent nomen tuum Domine. , •φ· A Athpion. 1 σΐζ revp 0 433 4 Erubeicant& conturbentur in iecu-is lurn/eculi, Confundantur & pereant. * Et cognoftant, quia nomen tibi Do -19 minus,tu iolus altiisimusin omni terra. 4 In finem pro torcularibus filiis 1 Corenalmus lxxxiii. Q' iVam dileila tabernacula tuaDomine •virtutu ! 4 Concupifcic & deficit ani- 3 ' taa mea in atria Domini.Cor meum & caro mea exultaueruntin Deum viuum. s £t ■» enim paifer inuenit fibi domum, & turtur nidum fibi,vbi ponat pullos fuos. Altaria tua Domine virtutum, rex meus & Deus meus. *Beati qui habitant in domo 5 tua,in iecula ieculorum laudabunt te. * Beatus vir, cui eft auxilium ipfi abs « te, afcenfiones in corde fuodiipofuit. 4 In 7 valle lachrymarum, in loco quem poiuit, & enim benedictiones dabit Legiilator. 4 Ibunt de virtute in virtutem: videbi- * tur Deus deorum in Sion. *Domine Deus 9 virtutum exaudi orationem meam, auribus percipe Deus Iacob. 4 ProteClornofteraipice Deus,&rcfpi-t° ce in faciem Chrifti tui. 4 Quia melior eft 1 « dies vnain atriis tuis iuper millia. Elegi abieCtus eile in domo Dei mei, magis qua habitare me in tabernaculis peccatorum. 4 Quiamifencordiam & veritatem di- n ligit Dominus: Deus gratiam & gloriam dabit. Dominus non priuabit bonis eos qui ambulant in innocentia. 4 Domine 15 Deus virtutum: beatusJiomo quiiperat in te. ® 4 In finem filiis Core Pialmus. 1 ΙΧΧΧΙ III. J^Enedixifti Domine terram tuam: auer- 1 tifti captiifttatem Iacob. 4 Remiiifti 3 iniquitates plebi tuas, cooperuifti omnia peccata eorum. 17 .* 7 lf\Yip&)QoP %/L (GjQjfflTfCt ojjvJv ατιμίας^ χά] ζήτή~ Gvm ί° ονομά Gv χνμε. t s f M-fciwSnTtoCctv νμ) ^ζμ^γιτωταν άς tv cd&tva $ οάων(&, >tc>j ^τςαπήτωτάο χμχ$υτοκε^ωσαν. 19 * χομ γνωτω^ , οτι ονομά Gi χνμσυ μόν& υ- Sm 7 &lQm tIw ylw. i * Σίςά 3 τεΤ^ς ύπεξ iiv λΐωων %ϊς ψΐς χορέ ψαλμός. πγ[. t * Ως άίαττχΊμ ϋγ)χυωμο{(μ Gv χύμε τάν υυυά- 3 μεων. * 3 τηπο^ά χμχ νκλάπκ ή ψν^ήμου άς τάς ουυλάς άχυμου . η xwp£u μου χμ) η 0 *$, μου ηγαλ- ΧιάΓοΆ^ άΒά 3 -m ζωάζα. 4 * νμχ z&vbiov Sjpzv εαυτΑ oUirM, χμι τ^υ-γων νοτ- md/jsounrn, oo^wiGi νοοτία \w $. & θι \σ\αςήμά Gv χυμέ τάνδχΛ/άμεων,ο βασιλείς μ% χμ)ο Βεόςμου. s * μαχάμοι (?) χα!&ιχοι>ωτες \ν ίΑ οϊχω Gv -,άς cfir cd- ώρας τΑνοάωνων cuviGvtri Qe . ^άψαλμα. € 1 μαχαρι < &’ οάάξω εςιν d /υτίλη^ίς JjjiAG l ) ά- ναζάσ<{ςοΑ) τη Υ-αμΙία cunG 7 * άς τίν χοιλάΰα χλ cwS-ttfyI(Gy y άς τν τπορ oy g* 3 δ^, χμι γο άοΤ^γίας $ωτβ ο νομο^ενίν. χ * Kop&jGvTOj bx (ά,υυυάμεως άς $ιιύαμιν 3 όφ^-ήτΐ· τομοΒεο'ςτάνΒ-εων ίνσιώ. 9 * χυριε ο %εος τάνίωνάμιων htmovGp της «p&tr&J- ^ηςμ*) bvodTiQoq ο Βεος ιαχωο. ι^ίάφαλμα. ι ο * \5®εζ<μσζηςά ημψϊ<Κε ο 3 -εος · χμ} οΜίζλεψον άς r (®£ 9 M 0 V U ffifobGv. 11 x οτι χράοτων ημίζμ μία bv %ίϊς αάλοάς Gv , άζΐτίξ χιλιάάας. (άζελεζαμίον (ά^μ,ξμττίζάο^ cai τΑ οϊχω £Οζά μου μαλΜν η οΐχάν με bv σχίυνώμαστ,ν άμα/ρτωλων. ιι * οτι \ λδ©-’ χφι aXnbem άγατίά χυμ & 3 ο ύάς )^ά- μν κ. lo^m ί efeJcrei. χυμός ύ ςίρή(τα αγαστά %Ίς π οχ 3 ράνοφμοις b) άχαχια. * χνμε ο $&ος τάν %χμάμεωχ [ * μαχάμ& 4 /ο 3 ρωπ ο Ιλπίζων άΡη <τί . i * Εις b Tihf^y τϊς φϊς χορέ xj /αλμος. 7γΑ'· ^ * Ε νδόχΥκτας χυμέ tIw yhZ ΰν^άπες-ρεψας τίυυ cu- χμ,αλωιτίαΛί Ιαχωζ. * άφηχας τάς Μομίας τά λαά Gv , Μίάλυ'^ας7ίά(ίας τάς άμονρτίας omfiv. φ· t φ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 17 Imple facies eorum ignominia, & quaerent nomen tuum Domine. 18 Confundantur & interturbentur in iecula ieculorum,& fint opprobrio atque pereant. Et fciant quoniam tu es nomen tuum, Domine, folus altiflimus fuper omnes habitatore^terite. Ad laudandum citharaallata de Gatb, per manus filiorum Korach hymnus, lxxxiui. Q Vam dilcfta funt tabernacula tui Domine exercituum! ! Concupiuit atq; vehementer defiderauit anima mea atria tua Dne: cor meu ^atqueadeo caro mea exultant in Deo viuenti. 1 Equidem columba inuenit domum,& turtur nidum habet, quod legitimi fint pulli cius,vi offerantur in fuperficie altaris tui Domine exercitunm,rex meus & Deus meus. ’ Beati iufti qui habitant in domcmndtuatij tui in feculo ifto;rurfus laudabunt te in iecula ieculorum. 6 Beatus ^fr cuius eft fortitudo in Verbo tliojfiduciaeius in corde fuo. 7 Peccatores qui tranleunt per profundum gehenna?, flares fletu, ficut fontem ponent illud: atqui benedictionibus operiet Dmeos qui immorantur in do&rina Legis fux. 8 Progredientibus iuftis de domo fan&uarij in domum dotftrinx apparebit labor legis ab ipfis fufceptm coram Domino,cuius maieitas refidet in ^yon. ’ Domine Deus exercituum accipe orationem meam,auiculta Deus Iacob femper. ‘°Meritapatrum noftrorum refpice Deus, & attende faciei Chrifti tui. " Quia melius eft habitare die vno in atrio fandtuarij tui, quam mille extra, elegi ad- h^rcre domui Det magis,quam habitare in tabernaculis impietatis. I: Quonia ficut murus excelfus & clypeus fortis eft Dfis Deusigratia 6C gloriam dabit Dfis,non priuabit beatirudine ambulantes in perfeftione. ” Doroine exercituum,beatitudo erit homini qui fiduciam fuatn collocat in Verbo tuo. ‘ Ad laudandum per manus filiorum Korah hymnus. psal. txxxv. B Eneuolentia profequutus es Domine terram tuam: conuertifti captiuitatem domus Iacob. 3 Remififti iniquitates ptjpulo tuo, operuifti omnia peccata eorum in aetetniim. • Oo psalterivm. Tranilat.B.Hieronymi. * 4 * Continuifii omnem indignationem tuam: conuerfus es ab irafuroris tui. j 4 Conuerte nos Deusfefus nofier, 0 Jolue iram tuam aauerjum nos. i 434 13 cAin :^^ 7 πρηιή’^π^ηΊ 3 ^ 3 η 3 οκ 4 J J)V2 ΊδΠΊ w:p] W2W 4 : iiiniiS ψοη oSiySn 4 : ηη~ιπρρ*? rpayi' mro nn« &Sn 4 j 13Vjnp :jj$n rjipn ninman 4 niT^rnin^S^nnsT^ma nj/OTK 4 * .. — · <· j τ · <·· τ ·· — ; *— i ; v 131 tfH?Nil VTOn-Sf^liar-S^ C 3 lW ί Γ~Ι /DD/ l T ; · ; nanto 1133 ρ^ι^*τ$η> ι ? 3 ·ηρ·|κ * ιί^3αΛβπρτ5ί’«βωηΐ3ΐη-τοπ 1 « |“ I|tt - τ : \ ,,.· at ; . /·.· ·.·; ·.· ..,·.· jalutare em 3 vt inhabitetgloriam terra nofira. j qpm n wp pisi rron ρκο ηηκ 4 * * 11 4 TMifericordia 0* meritas occurreruntfi- : nSis’ tnn mn&o ausn Μ’ nirraa 4 1 J hl ’ deofiuUufmt. >i Veritais de terra orta efi 3 0mfiitia de calo profiexit. 1 3 * Sed & Dominus dabit bonum, 0 terra nofira dabit germen fuum. o Noli in aeternum irafci nobis 3 extendens iram tuam in generationem 0 generationem. 7 4 Nonne tu reuertens viuifi-abis noscet populus tuus laetabitur in tei s 4 0 flende nobis Domine mlfiricor diam tua } 0 falutare tuum da nobis, o 4 Audiam quid loquatur Deus Dominus'Aequetur enim pacem ad populum fuum et adfitn- flos fuos 3 nat non conuertantur adfiultitiam. Λ _ i^flimnxiaianjrp ; i*aj ?2 rnS a ϊηι iSn» i*aaS pix |T *V ; I VJV ; A·· τ; }/>■· -; JT T J } V rc ia » 3 |r >3 ajjqax πιπ’-ηοπ iiiS rn^ari * - njtuvaxi *I T ) -> ; * ; nnx:;i3i?i?sin ax i*pn-»3 wss rnau* * . q*^x naiarpn^x : E 3 i»n -^3 κίρχ a'isi >jar? * j :tt/? 3 > 31 N^K’ 3 ^ 13 j;Et 33 na 2 / * « rW? lorran r&ci aia aiK nnx->3 * ; T ; V V - ; Λ τ - ; ·* T -;i J» - , q*xip : >»;;n *a ^χιρκ *jtb oi >3 * J q^jtpspxi 'qxaviSxalpaa-px * rraaS miw*i nxa* wiiy w ‘oarVa » qp»9 1133*1 »31Ν atfVx πηχ mxSaj η&ιη πηχ 'niro * . j» ·,*ί Ι τ * A f ί * -*V 2 τ “l j τ · >4 luflitia ante eum ibit 3 0 ponet in mia grejjus fuos . i 4 Ord/io Dauid. psal. lxxxvi. J Decima Domine aurem tuam & exaudi me„ quia egenus 0 pauper fum ego. i 4 Cuflodi animam meam quoniam fandus fum: faluaferuum tuum Deus meus qui confidit in te. 4 Miferere mei Domine t quoniam ad te clamabo tota die. 4 * Laetifica animam firui tui , quia ad te Domine animam meam leuo. 5 * Tu enim es Domine bonus 0 propiciabi- lis , 0 multus mifericordia omnibus qui inuo- c eant te. 4 Exaudi Domine orationem rt?cam, 0 aufculta ruocem deprecationum mearum. 7 4 Jn die tribulationis meae inuocabo te , quia exaudiesme. ^ s * Non efi fimilis tui in diis Domine 3 0 non efi iuxta opera tua. 9 4 Omnes gentes quas fecifii 3 venient et adorabunt coram te Domine 3 0 gionficabunt no- i o men tuum. 4 Ja)uia magnus es tu 0 faciens mirabilia , tu es Deus filus. eauin Aienti tfoW? Η Ίφ»*η 6 * K 3 jo Ί|γλί ist^-yis nhVn wrnS mn 5 t *)ipno νπ^ρι ijran Vg + 3 nin igniai ψΐΌ m xm mm 8 t γιοφ 3 «nn nmn m 7 » iti rh 1 $ί?ιη Ίΐ^η nw * ,4^7 nppns Π20 pVmV ηηβ ngg 10 iKnwpVpTON^wprfnnDsSD^^wm-iNwsnSgViDinoyD^ s ‘ o»nV ώοώ κρ -iii ηοΊ sp^sg oitfp. 11 ‘ '«ipW xn)m κρ-ιχ^κ D«pi Rao 11 t toy-ibn ‘ ’ ir * VTOON^rniKi»wn^»>moipNpi¥’ I4 e ι Π 3 « \m ηπ imS 15 ’ * 1 i) may^nswssTpnanN^ij^iDJ 1 j 1 iKoi^'>Wi|oip£=jngw^Din 5 • ! ‘ 1 i>TT; i“joip ·η'φυρρι p^mSpn\piia^ αηκ; 5 itefpri? '" Vw qy ns? αικ nps inpyi soi»a 7 «»wnn «7p? Vgpi w mij 6 * t^ATOi 30 ^n»V 8 ,/ ' ’ ; " ’''' s “ ’ “ ’ : “pirfn 1 ? ns -pyi txnbt* m «gi am 1 * i βίί Interp.exGrac.Ixx. psalm, lxxxv. 4 Mitigafti omnem iram tuam, auerti- 4 ΓΗ ab ira indignationis tua?. *'Conuer- .* * te np's Deus iaiutaris nofter, & auerte ira tuaipanobisT * * 4 Nunquid in sternum iraiceris nobis'? aut extendes iram tuam a o. . * generationem generationem? -"Deustu 7 conuerfus vilificabis nos, & plebs tua Ις - tabitur in te. ^Ofiende nobis Do- 8 mine mifericordiam,tuam, & ialutare tuu da nobis. 4 Audiam quid loquatur 9 in me Dominus Deus.quoniam loquetur pacem in plebem fuam,&fuper fan&os i»» il jw ) iuos,& *fuper eos quiconuertuntcorad ZZm eum. * Veruntamen prope timentes 10 eum ialutare ipfius, vt in habitet gloria in tetra noftra. 4 Miiericordia & veri- r 1 tas obuiauerunt*:iuilitia & pax ofculatx funt, 4 Veritas de terra orca eft, & iufti- tia de caslo profpexit. 4 Etenim Do- 13 minus dabit benignitatem, & terra noftra dabit frudtumfuum. * Iuftitiaan-14 te eum ambulabit, & ponet in via greflus fuos. 4 Oratio*Dauid. psal lxxxv. ^Nclina Domine aurem tuam, & exaudi ■*me, quoniam inops & pauperium ego. 4 Cuftodi animam meam,quoniam fan Ομς π /xQouv tIw ooyhjj Qv , άπεςρεφας 5 Ντο οργής Βυμοό Qv. * Οϋΐςρεφον iudg ο βεος τάν (τωτΥΐ&ωνημ)^, ϊκτόςρεψον τν Βυμόν Qv αφ ήμψ. ( 6 * μη elg chr αιώνας όργιαςης ήμίν· η όΐατζνϋς την όξ~ γΐυύ Qv 'tivnfysug dg ypscw· 7 * 6 Βίος συ ζΟηςρΐφας ζωωτεις ημας 3 ygjj ο λαός Qv 8 Sin Qi. 4 όαζον ήμίν κνρμε τ 1 ~ λεός Qv , yc?j τ Qmnyuov Qv όωης iuli/. 9. 4 άχόβμα\ τίλαλΥκτβ ca> εμοι χυμός ό Βτεός. οτι λα~ XwidpwL· Sin τν λαόν.ώπ $ 3 (c Sin άϋ όσίομ clorS, ygjj Sin civ Sdi? ρεφον^ς χα/ρόί<Μ> επ' αύτν. ο . * 7 ti\lw hyfig τόν φο&άΐΆρων ojutv τ σωτήμον canS, %iKoS&oxUumcy όόόζοΜ & τη γη ήρι^ϊ. 1 i 7 \ r SS Hc/y άλΥΐΒζ-ια azuilwwQav/htcuowjjyi νμ) d~ 1 plwri κατεφίληΟ^ΐ'. * άλϊΐΒαα qm της γης dmr{- λ£, xgy ης αμ) ϊγά. ι # φόλάζον tLuj -φνγίω μν, οη όσιόςάμτ Qmov τν όοότφν οτι (CjOgart ηομ tIw ψυ%!ιν μον. 5 * οτι συ χΰ^εγ^ηςός yy) Sfa&m, (£ πολυέλεος τίΐσι QlgSduuT^vpfyioigcri. 6 * cMmiC&j χν&ε τίω gi&Q&j%Iw μον , yct) τη φύύνητηςόεΥΚΓέωςμΗ. 7 * όν ημεξο.Βλιφεάς μου (Μεχζμζα (®£$ς crs , οτϊ I- ®8 πηχουΐας μου. ehe εςινομοιός Βεοίς χυ&ε, νςμοςχεςιιίφ tu έργα. Qov. 9 4 7 ίο \ 6 %iQt' εΒνη οσα εποίησας, ηζασι , νμι σζζβτχυυνή- σ'άσιν bvomov era χΰ&ε. χαμ όοζάσνσι τ ονομα Qov :ο 4 οτι μεγας d συ\ χο>} ποιων Βουνμάσια^,συ d Βίος μόν&· +* Λ ' CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. Ο 4 Continuifti omnem iram tuam, conuerfus es a fortitudine irretux. 5 Conuerteread nosDeusfalutisnoftrat, & irritam fac iram tuarti a nobis. 6 Nunquid poffibile eft quod in perpetuum irafearis nobis? protrahes furorem tuum in generationem &g§nerationem? 7 Nonne tu conuerfus vitam prteftabts nobis, & populus tuus lartabitur in verbo tuo? 8 Oftende nobisJDomine bonitatem tuam, & falutem tuam da nobis. 5 Audi^n quid loquatur Deus Dominus, quoniam loquetur pacem populo fuo & piis fuis, & non conuer- tenturad infipientiam. '"Siquidem prope eft timentibus ab illo, redemptio eius, vt habitet gloria in terra noftra. “ B^jiignitas & veritas obuiaueruntinuicemriuftitia & pax coniun&ae funt. n Veritas de terra pullulauit,&iuftitia de caelo profpexit. 1! Pratterea Verbum Domini dabit beatitudinem, & terra noftra dabit germen fuu§?. “luftitia ante eum ibit, & ponet in via bonagreftus fuos. φ Oratio qua orabat Dauid. psai. lxxxv i. I Ndina Domine aurem tuam, refponde mihi, quoniam pauper & egenus fum ego. 1 Cuftodi animam meam, quoniam mifericors fumjredime fetuum tuum, c® Domine Deus meus, quandoquidem confido in te. 1 Miferere mei Domine, quoniam coram te orabo tota die. 1 Laetifica animam ferut tui, quoniam ad te Domine animam meam leuabo in oratione· 5 Quoniam tu Domine bonus es iuftis, & parcens iis qui conuertuntur ad Legem, atque multiplicans bonitatem omnibus orantibus coram te. 6 Exaudi Domine orationem meam, &fufcipe vocem deprecationum mearum. 7 In die affli&ionis mete clamabo ad te, quoniam tu refpondebis mihi. 8 Non eft praeter te in angelis caeleftitfeis Domine, nec quicquam eft ficui opera tua. 5 Omnes populi quos fecifti venient, & adorabunt coram te Domine, Sedabunt gloriam nomini tuo. b» Quoniam magnus es tu Deus, & faciens mirabilia tu Deus folus. , * Oo 2 11 13 . Μ 16 17 43 δ τ3 o»Snn ri$ ηπ’.ηηρκρ ηό-π 'riin; »sain * sapipi—w?. 1 ? 3 ( 0 © n 333 K 1 > 33 I ? J ?33 ’Π^Κ UaK^TiK * ;ο|?ΐΛ Vwa ψώ πί^πί ^ Vrra.TiW^ * ·» :.·— winn *·*·*:- iiypaoisn^nayi^jnojjaniaraVK * ■< : cnuV aio© dn >©23 jv : ν : 1 .* ▼ ι : λ· . - -Βΐια’ίάηΊχρροιητ 1 ?!!? > 33 «πηκι * :ι—ιοκηρπ njwim' rpayS rum ’^κ .rua * qnpK-pS -> 31 © 3 >VN 3 © 1 &?V 1 H 310 S Π 1 ί? ΌίΓΠ©!? * • a ·· ; j- ; j : ·; : /· ·* -· : ^namvimTj; riirv nm • |X · - · ; ·/- : T : Jr - '2 : ©ip ‘nnna lirroj νψ mora π$ηφ * i api?t nuaippSsp p»s >aj?© ninranx ■ :!—tVo ara^mn? 73 3330 »—113322 * roj; 31 S 1 n ©72 Π 3 Π’ΐΠ »7 7331 3 Π 3 3 ’ 3 TK * :a©-aS’r“ii'©i 3 |-r ~ V V A Π 3313 » Ν 1 Π 1 33 - 3 ^’ ©W ©»X 30 N’ i n»S 71 1 τ -v : : ι : λ» - ·. · ;t -»· - τ ** I ‘ ; ! : rho ustr-h' ni oraj? airoa asa» nin » 4 τ j·,· jt ~ ·. v a* - j ; · ; *v ▼ : mwira^aa^naan©!» ll T j- t : - -r a· ; ; )· ■* : Π 3 rnSnp-Sj; n^pS ΠΊ'ρ -anS motn w * : ’γπτκπ p^mS d rW? : 3333 nS^a ’npwrai> ’nj?i©» >π?κ nin» * : ’Π 333 331 X ΠΟΠ >Π? 2 Π 3 » 32 Ι 7 Κ 12 Π ‘ Γ ■*· ·: I :: ■»■; '·· ~ a* ▼ · : I v ▼ :i j ▼ niranW©*? ”nv ©33 nuro nin ©*>3 * j* · t : · — — ; a· : — -* ·* ; -*-*■ ; |ar · psaltertvm. Tranilat.B.Hieronymi. n * Doce me Dominenaiamtuam 3 <~vtambu- c lem in r veritate tua : unicum /ac cor meum njt } i time At nomen tuum. 4 Confitebor tibi Domine Dem meus in toto corde meo 3 (Sfrglortfi- caIo nomen tuum in aeternum. * G)mA mi fer icor dia tuamagnA efl ftpcrme , φ* ermfti AnimAm de inferno extremo. 6 Deus fuperbi furrexerunt Aduerfus mei et coetus robuflorum quaferunt'animam meam. & non pofuerunt te in conffeffiu fuo. 5 * Tu aute Domine Deus mifericors & demes , patiens e> multae mifiricordue^ φ* <τ terax: * Reffice ad me miferere mei\dafortitu >-··' o *4 dtnem tua, feruo tuo 3 et Jalua filium ancillae tua. x 7 * Fac mecumfignum in bonitate , & ^videat qui oderunt me 6^ confundantur 3 quia tu Domine auxiliatus es mthi 3 o* confolatus es me. t * Filiorum Core 'Tfitlmus cantici. L XXX VII. JP Vndamentum eius inmontibus fanSiuarq. i 4 Diligit Dominus portas Ston 3 fuper omnia tabernacuLfiacob. j * Gloriofa dibla funt in te ciuitasDei.Seper. 4 4 Commemorabor fuperbia (fifi Tabylonis fiientibus mei ecce FaleBina et Tjrus cum M- tbiopAjifie natus efi ibi. s 4 Ad Sion autem dicetur: Vir & vir natus e(l in ea 3 & ipfe fundauit eam excelfus. s 4 Dominus narrabit feribens populos 3 file natus efl ibi. Semper. 7 4 Et cantores quafiin choris 3 omnes fontes mei in te. x 4 Canticum carminis filiorum Core 3 nJiSiori fuper chorum ad praecinendum 3 eruditio Heman Ezjaita. ' PSAI?> L XXX VIII. i Omine Deus falutis mea 3 per diem clama- ui 3 in noSie coram te. j *Jngrediatur ante te oratio mea: inclina aurem tuam ad laudationem meam. 4 * Ghia repleta ef malis anima mea 3 e> vita mea ad infernum defendit. mnn ·- ονικ 15 11 J “t-?© bmph gn*? 7 n> Ίφψιρη ’n» fit* 11 tyintoapS Tjnnnuj «Si wm lynn i»a»pn rwtoDi jiof? |υ*ιι srfrg 14 j siyjns npai ΝΠ’νίη ty Ti “jaia qnos “ΐη*7 pn$i TjJtpiy nn ♦Vy Dini 'jsns 16 jowgi jna πνφ »apoi u“i ρηΐι wani NJonn i» nsi 1J i v?nami »pny?p w πν αηκ pnn ή Νηρηψ ans pomi noqV m npy noy 17 .ni.. ‘pop Ktfipo \pSyp »» αη*ι 1 \ κηποκ dis Vy ipinpi tn npf m.'p oot pnn^y * t?n rjn» >y φ ’ν^οοι »t?ixp "jnnn^n y*ipn 4 j rp^y 1 ? NnVsi snip iVioiis pHp 3 ! opyi κ jtf *λ ina npVSpui’ snStii nu p sains rna ήό^ρι ‘ρκ'ΐψπ χφη an apsm ρ’^ι ‘ 5 ijpn κ^ρηκ ’κψιο Dy ’νίι^ι υ;ρ Vs ϊψη φ Π’ψ yiosi 7 s γφν) ιρπ trons φα jn tiippy φ jguin ng pango η sasp Vy «» 6 ; φ'φ do i “)\wg ppsno NDgap Sy ^ηποψη ♦jpaiSKfiVN’*» 1 JNa^ipwinniVyxapNVg^^yKngDV^O^^yNng^Vngpyggtimi^yNringDniNany 1 j loo l 7in^7 ”ni >t poj ^»aa nygp diik 4 i ’niyaV gigis •hm niiVx ^pap Siyn 3 5 ‘fttp 1 ? iniVy s^Sa nSap do’* 6. * : 1 * vt Sup.a** videant qui oderunt me, & confundatur, quoniam tu Domine adiuuiiHme, & con folatus es mc. * Filiis Core Pfalmus cantici. ixxxvi. pVndamenta eius in montibus iandis. * Diligit Dominus portas Sion, fuper omnia tabernacula Iacob. * Gloriofa di- daiiintde teciuitas Dei. 4 Memor /rieiiom eroRaab, & Babylonis *fcientibus me. & ecce alienigenae, & Tyrus & populus M- tbiopum,hi fuerunt illic. 4 * Mater Sion dicet,Homo,& homo natus eftin ea,&ip ie fundauit eam Altifshnus. 4 Dominus narrabit in*icriptura populorum,& prin- “ cipum horum qui fuerunt in ea. 4 Sicut *Φ laetantium omnium habitatio* in te. * 4 Canticum Pialmi filiis Core, in finem pro Maeleth ad refponden- dum.intelledus Eman* Ifraeliti. :9 PSAL.Hx XXVII. D° mine Deus ialutis me^, die clamaui &in node coram te. 4 Intret in conipedu tuo oratio mea. inclina aurem tuam ad precem meam:, 4 Quia repleta eft malis anima mea, & vita mea inferno appropinquauit. Spuit* Interp.exGnec·Ixx. psalm. lxxxvih 4 Deduc me Domine in via tua, & in-n grediar in veritate tua. latetur cor meum > & v V^ mCat n omen tuum · * Confitebor ti- ^ bi domine Deus meus in tote corde meo, & giorific-a bo^homen tuum in asternum. 4 Quia inilericordia tua magna iuper 13 me, &eruifti animam mea ex inferno inferiori. 4 Deus iniqui infurrexeruntiu- m per me, & fydagoga potentium qusefie- runt animam meam, & non propofuerut w™· te in confpedu fixo. 4 Et tu Domine i j Deus meus miferator & mifericors, paties 0&multae miiericordiae, & verax. *Reipice i« in me &mifereremei:da imperium tuum pueroj:uo ,‘&ialuum fac filium ancillae tuae. 4 Fac mecum fignum in bonum, * & 17 ΦΑλΤΗΡίΟΝ. μΰίρμγινόίαΐζτών a 4i 7 II t-3 M °0wyvurov μζ χυ&ζ ον rw οά'ό) ττο^^μα\ ον τ« άληΒ-άα Qov. &όφξμν$ήτω ii χατφία μου φο£άό% Τ ονομά Gu. <όζομολ$γγι£ομαι Qoi κυςμεό Βεός μου ον ολη καρ~ hcL μχ, χφόοζά<τω V'όνομά era άς γν cuma. - ότι ν ελεος era μεία επ εμε , χφ ερρυιτω rlw \pv- χΙά> μου οΐζ άόου κατωτά^υ. / * ό^ζόςα^φνομοι STrm$tiQw επ εμε, χφ Qjjucjl- γωγη κοψιάν εζήτη^ rluv ψνχΐω- μου,χφχ ου «&ζμε~ • Sovr Q& ονόύηον ώΐίάν. 1 3 ’ * χφ. w χυμέ ο %-ζός μου οίκτίρμων (£ ελεήμων ,μοί- Κ£β%μ& χφ πολυελε& χφ άληΰινός. !ί * ο^ϊβλδ’φοί' επ'εμε χφ ελεητον μζ, όόςτχρφτ^ ira 72 J 7ΐαιόί cra, (c πάτον νν ψν της παιόίοχνς £ου. '7 . * mlwov μετ'εμοόσαμάονάς άγαμόν, χφ ιόετωΰΌυν @ μμη&τίς με } χφ (ά^οω^ήτωτοΛ . ο τι ον κΰ&ε εζογι- dvcrag μοι ιφ παροκάλετάς μζ. ι *Τοΐςιϊοϊςχορεψαλμός ωόης.· πς. *ΟΪθεμέλιοιάυηόον %ϊςόρζσι%>ϊς ay ίοις. t f άγαπά κΰ&ος τάς πυλας οιάνφμφζρ ττά/Κοα ^ <κη- νωμάόμ Ιακόζ. ι ' * όεόοζασ-φφα ζλαλήδν Λ' (Jciw πόλις $ ζοό. 4, μΐΥΐ&ήΟομεμ ρα.ά£ 3 >φ βαξυλων& % ytwm,xcri με. χφ ιόον άλλ3φυλ9ΐ νφ τύξβς χφ λαός τόν aiμπ α’ήηη ab s s i t * ϊ mi rpns nam tii/ carror i j—rtSifoa DOWnoa rmnnn -rns wtf I ; · · - ; a · ; - j ; · - ; nSp nqy tpqwa^ai ^nan rapo ^ kVs ibS niajnn qiwqap >jn*a nprnn ItviSKtfVl r* ·· «* : ov-Vaa nim:gn&np>:j/ >ia Π 3 Κ]^ι ; 4 : ’ 33 :Λκ>ιτ» r - i -"·· ·· · : V- · £=τκ3Ύ-ακ N^srnwn camaSn * j rr?D qninmpt ; rra&a irae** rpon napa nsD>n j n^J ^^3^npi^^«?aTj^nayiv.n naipmnSarnpaavfliw mrpq^N 'm j uaa rjyamnon wm ran nirrnpS 4 : rim&ym mxtftniyoira og * : pinnpy rpirijn rginn rni; \ in» ’Sjna’pn avrrSa a>aa aiao j ^otd ’gT p jni ank aaa npmn ua :>rn^mn >&6 |· » ; v|T »/T «· ; · ; - ynix ‘711 xh rrwsi eabip mn» non paa^njibK "farnzra# ma* ion caSu/ >ma&r>a * :C3i73 .· H 3 rmV ’jij? 3 ^jH»nDSr 7 H 3 >m 3 rj^pa maniS vviai rjjni γ?χ oSupj; * i nSa 4 “ 4 »3 M M 16 17 1 S 15 i i S * i ήΓ"Μ 3 «--ϊ]» r-!W ^73 C 3 W 17 V 1 s ίππ’ρρ^πρρ 5 - Reputatus fum cum defendentibus in lacum : faftus fum qua fi homo muahdus. 6 1 "jnter mortuos liber } ficut vnterfeEli dormientes in fepulcbro, quorum non recordiris amplius, & qui ά manu tua abfcififimt. 7 4 Pofuifit me in lacu nouiffimofin tenebris et e in profundo . 4 Super me confirmatus e fi furor tuus 3 φ cunilis fluEfibus tuis afflixifii me. 5 Sempcr. 4 Longe fecifli notos meos a me:po- fuifii me abominationem eis, claufum et nopro- i o deuntem. 4 Oculus meus infirmatus eft ab affliilione: inmcamte Domine tota die,expan - ii di ad te palmas meas . 4 Nunqmdmor -Φ 1 tuis facies mirabilia , autgigantes rgfurgent (p* 11 confitebuntur tibi ·,? Semper. * Nunquid narrabitur in fepulcbro mifericordia tua,et ve- i j ntas tua in perditione ? 4 Nunquid cogno- fcentur in tenebris mirabilia tua 3 & iufhtta tua in terra qua oblimoni tradita efii * Ego autem ad te Domine damam, &· ma - 5 ne oratio mea prauemet te. 4 £)uare Domine abijcis animam meam,abfcondisfaciem tuam a me? 4 ‘Tauper ego fum & arumnofus ab ado- lefcentia mea : portam furorem tuum , φ 4 con- 7 turbatus fum. 4 Verme tranfierunt ira tua^ terrores tui oppre(ferunt me. 4 Circundederunt me quafi aqua tota die , njallauermt me pariter. 4 Longe fecifii ame amicum (efifidalem'.notos meos abfiulifii. 7 1 4 Eruditio Sthan Ezjaita. PSAL. LXXXIX. 1 ^s/lJf er ^ cor ^ iaj Domini in aternum cantabo, in generatione et generationem annuntiabo njeritatem tuam in ore meo. r 3 4 Quoniam dixi,Sempiterna mifericordia a- dificabitur ,calos fundabis peritas tua in eis. 4 4 Percuffi fosdth xsum eleSlo meo } iuraui Dauidferuo meo. s 4 ZJfque m aternum flabiham femen tuum, ftfi adificabo in generatione & generationem thronum tuum. Semper. 6 * Qnfitebuntur cab mirabilia tua Domine, & 'veritatem tuam in ecclefia fanBarum. 14 16 It 19 □mn *■ ^nKn^DPpi-nmmynnanNSiinms^^^n * t nS 'v: p “p win rv? >nru oy nr^nns } ifirpim ή* ‘ 7 5 ρήδη» mo ρΛΐ] ain tibi «nnoj? vtn idnpVVDi? iinS rpinn. in: «η>ϊψ υα snpni^ 9 : γφρήχηφη in^nini^^^Tu^^nonsDap^y 8 •j^ynfrWDVi^iJsn 11 "'i n> )bxifr ηΡΰ bi opSb“ inn_£i'ymmSi\py lo \ piSN nSi πόκ noii niVs ι'κηίικη^Η^ί ? 1 ·^ 0 K ^i? 11 i naV^DippiP prapj pfiy-mponsn wmz jir jsns \ ίΐάρ.η’πΛκ s-JsniU’ χόφ njxi ' 4 ' isnipvQim^wfjasmoip^aKri 13 nunipy 'bv 17 *' \fv npyo “i^ni P3TD xnvbm tfjp njn 1 * i op “jss nap ΐΐοφη »»»mb 1 i t tin’ 9«3 ^ 9 8 0 i?D 1 ^ I? 1 ^05 ί^'ρϊ? «ον bi no γη 18 iwrx^oiya j ,φί) 3 ytins ynyh Π3?5 ν oSyV yi snpn 1 j κιιηρο Νηκτ DnpN n Sy npspsi κρο sSpto 1 e^pVyiy 5 ' v ’ \ navirf?'^ 0 ?OiTV}^ °!i ?*%}* * t κ’ρνί ^κκ^ρη’ί spVy ηΐρκ ons 3 $ ρφηβ ηφ ioplinV’v“)nrans Ν’ρψ piPi . 4 \ ppSy 1 ? ’οί? tii ii) tjppt? /fatfftt iJMt Intcrp.exGrac.Ixx. p$a$m.L xxxvitr* * jEftimatus fum cum defcendentibus in lacum, fadtus fum ficut homo fine ad- p iutorio/inter mortuos liber.Sicut vulne- fitM ratfdorrnierltes in*fepulchiO,quorum no es memor amplius, & ipfi de manu tua re- pulfi fune, "Vofuerut me in lacu inferiori, in tenebrofis&in vmbra mortis. 4 Sitper me confirmatus eil furor tuus, & omnes eleuationes t^ras induxiiH fuper me. 4 Longe fecifti notos meos a me: po- fueruntme abominationem fibi. Traditus fum & non egrediebar: 4 Oculi mei χ o > languerunt prae inopia, clamaui ad te Do mine tota die, expandi ad te manus meas. 4 Nunquid mortuis facies mirabilia, aut χ i medici fufeitabunt & confitebuntur tibi? 4 Nunquid narrabit aliquis in fepulchro n mifericordiam tuam,Severitatem tuam in perditione? 4 Nunquidcognofcentur in tenebris mirabilia tua,&iuftitia tua in ter- ra*obliuionitradita? 4 Et ego ad teDomine m clamaui; & mane oratio mea pr£ueniet te. 4 VtquidDomine rebellis animam meam, ij auertis faciem tuam a me? 4 Pauper fum e- go,Sein laboribus a iuuentute mea: exaltatus autem humijiatus fum & conturbatus fum. 4 In me tranfierunt irae tua:,* ter- χ 7 rores tui conturbauerun t me: 4 Circunde- χ s derunt me ficut aqua, tota die circunde- derunt me fimul. s Elodgafti a me amicum »5 & proximum,& notos meos a miferia. 4 Intelle&usEtham* Ifiaelitse. χ 13 rihim 1/(4114 •Dlfoini MI» PSAL. L X X X V IIL A/f IfericordiasTuas Domine in ieternu ^carabo, in generatione & generationem annunciabo veritate tua in ore meo. * Quoniam dixifti: In aeternum mifericor- dia ^dificabitur,in c^Eifpr^parabitur veri tas tua». 4 Difpofui teftametu ele&is meis, iuraui Dauid (eruo meo. 4 Vique in aeternum praeparabo femen tuum, & aedificabo in generationem & generatione fede tua. 4 Cofitebuntur c^li mirabilia tua Dne, etenim veritate tua in ecclefiafandiorum. ΨΑΛΤΗΡΙΟ N. μβίρμίινώσιςταίν o 439 s * (m&trihsyi&bjj μξ τύν xatfg&mbvTm ας λάκκοι 6 ifyv&luJ CeKTtt Uv3p6)7r@ J άζοΥΐΒΐ&ς’ * OV \~ Κ&ιβίζβς. ωτα Ίξχνμ&τιουι χαβάνι οντεςον τάφφ,ώ d& ϊμνήοδηςϊη, ο/λ ^χει^ς Ου d?Tto/dvQav. 7 4 εΒονν με ον λάχχω χ&τωτάτν , ον οχοηινοίς ονσχιαΒαυνάτυ. * 4 επέμε έ/τεςν^χΒη ο Βνμός Ου, (έ τνά/ί^ς citr με- 'Τεω&τμόυ; Ου επγιγαγεςετίμε. ΛαψαλαΛ. 9 4 εμοίχρυ/ας σΒ* γναςομ μα άπ ε μοβ, εΒονν με β$ίλυ[μ& εαυΟίς. π^ε^Ι/Μ ^ eh οζεπορ&ιομίατ 13 '4 ι 6 17 ι τα? μου. 4 μ « %ϊς νοΜ,οβς π οιΜζ Βαυμά - met, υι Ιατρβι <ΜιαςήΟυσι <£ ο ζομολ^ίηΟ^ίί fi· ι f μν\ thqynjsfyi τις ον έΙ τάφω ν ίλεός Ου, χομ τΐο άκήΒαό/ί Ου ον τη αποίλεία; * μη yvtofirwrej ον τζί mtom %i Βαυμασιά Ου , <& η Ji/icuoQwn Ου ον γη (Μιλελητρ&ρη, 4 χάγω&η&ς σε χΰ&ε όκίκζμζαβ 0>7τξθύϊή tai&χή μα <τε. * Ινατί χν&ε t!w ψυχίω μ^^Μςρζφ\ς τ (B&fMwov <του άττ εμο& 4 πΙωχος άμι εγω, (c ον κοποις οκ νεόπιτς μ%, vxj /ω- Βας $ εΟίπανωΒίω /μ} οΙζηπορήΒίο). 4 ζπψλ ΛίιλΤοί/ οάοξγαίΓου, (f) φοζε^σ-μοίΟ,ου » ($ζετάζμ $ 4 υ με' 4 όκνχλοίιΙάά με άτα ΰδωξ. ολίω tIjjj ημεχμν (ώζλίχον με άμα: $ 4 ϊμ&κρυωας άπ εμο(ϊφιλ9ν /μ} τιλικτίονβ. άητ γνω ςόιςμου)><πο ( 0,'λΰΐιπω&<ις.' ι 4 Σ\Λί<τεως αΐΒοίμ τω Ιτζμηλίτη. 7ΤΥΙ. t 4 Τα' ελίη Qd χύ&ε άςτν amet curo μούλας 'fpzot ν (c fyiw άπΛ^ελάτΙωάλΥΐΒαά/ί Qd ον τφ ςόματίμν. 3 4 οπ orfctg, άς τν αίΦνα ίλε& ouo^u^wzQ,cv %ns ου^οΊςε%ιμα£τή(τΓ)ηάλή3ειάιτου. 4 4 ΙιεβεμΙω $ laQmlw Οϊς ΟΛίλεκΟϊς μ* ,ωμοσ ct $&υι$ j τφ£'<ίλωμ'ό. 4 ϊας $μμ(& εΟιμάύω νσπέρμα Td,(t οΙκοδομήΟω άς ^εαν. ψ] -^ρεά/υ τν Βζβνον 0ου. 6 4 ο %ομο?$ίϊι(ΓθίΓ) φ iojpoi ταΒαυμάαιοί cr« κΰ&ε, xcy γ) rh/u ahnBam Qov ον ο/Λκλησία etym. • · «4=?ι non CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO· 5 Reoutatus fum cum defcendentibus in domum vinclorum ; fui ficut homo cui nulla funt vires. ‘ Sicut impij qui mortui fun«: quiq. Reputatus tum c · fiaU incer f e ai gladio dormientes in domo fepulchn .quorum non recordatus es amplius, fed ipfi a f " tux feoarati funt 7 Pofuifti me in captiuiratem qu* fimilis cft foucx inferiori inter tenebras m profundo.® Super me coti facte mateftans tuxiep . ’ lla . IUje ma ] a . aemuerunt me, afflixifti in xternum. 5 Elongafti notos meos a me,pofuifti me tn exe- aadMes^nislclaufutntadomovtadorumvtnonegrediar. “ OculusmeusftillauitlachrymasobcalamttatemunuocauiteDomineom- nibus diebus: extendi ad te in oratione π Vt confiteantur coram te in perpetuum? -j-* , ·. - ■ d>3 * /·· ; · T r '♦· i · ftT " I — -V «· : a’ 7 ^ -'?#^φ 3 ΐΠ 3 ΐα>)£πρ--"ίΐ 03 fj^Vx * ! V 3 * 3 D'V 3 . r - : ijmiDKf ιΤ’^ρπ :pD?“a ni&atf w&nin? 4 :^nmno. v^i stit^aonriiwa^Dp-inNi 4 «·! t - J i - -» ·· ; ·· i * -»T — :awnnrw )♦·;-: J T - rmsnfym am τ?Π 3 nxsi nnx ! ■*■;/-· I ; ·. /: · -λ· 1 · jx t ·.· x j· · «χ - H 13 • I |V nnx nxSni ‘an \τχ ^-*|Κ aw 3 ? :amo’ i T : - : «anni man canina ηήΝ* ron na» 4 I ; v · v t λ τ » ; -·τ | · ▼ ;v | -» τ t1Mn»7ppa : ψο\ ηηη ήτ ij?n rninroi/ yrv f> * :q»33ipip’ nflxinpn 7x03 ftao \ispO) pns' φ 3 ^π^ρ 3 ·η'ίωηιπ;'π}τηρ’ΐ?ιΐ’Βνπηψκ* : ιοιη’ ^ηρίΜΐ dw -^3 p^* 3 » qpipa * : i3J-if3 οπη rpirpi nnx ipip nixprna * ! US^b Wltf» •iHpSl 13330 Π 1 Π’ 1 ? »3 *. r : - -**· f i · ηκ»ΰ 4 : wsaxn ijrnrqx isy psn ηπ&χ * : w xS n^ijrpi 13 3 ’ix nwx 1 ? s j MaxVKjtra m? vaaa >nirn) 1 | | V JT ; “ ; ATT jx x ■ j· — j ,* iaip ann nb·# ai w nom wioni * ! 13 Ό* i— 1 ΠΠ 331 IT D »3 ’ηΟΐΡΊ 5 *<| : >niro’ ται ’7« r— ιηχ αχ ’3Χΐρ* Niin : \ηκ-φώ jvSpininx T 03 ^x-t|K 17 : Ii to| II tt 7 enim in nubibus aquabitur Domino> f a^mdabitur Domino in filiis Dei ? s 4 Deof inclytus inarcano fanSiorum nimio 3 e>* terribilis in cunUis qua circa eum fitn{. * 5 4 Domine Deus exercituumfyuisfimilis tui ? fortilfimeDomine } etveritastua ih circuitu tuo. »e 4 7 » dominaris fuperbia maris } elationes gurgitum eius tu comprimis. ii 4 Tu confiegifti qua fi Vulneratum fuperbu: in brachio forti tuo difierfifii inimicos tuos. 1 1 4 Tui fiunt cali ,&tuaefi terra: orbem e> plenitudinem eius tu fundafli. i j 4 e Aquilonem & dexterum tu creafti 3 Tha- bor & Hermon nomen tuum laudabunt. 14 4 Tuum brachium cum fortitudine , robore - tur manus tua y exaltetur dextera tua. i j 4 fuflitia ftj iudicium firmamentum throni tui: mifericordia et 'veritas prae edentfacietua. i < 4 3 ea tus populus qui nouit iubilum y Domi- I ne in lumine aiultus tui ambulabunt. 17 *fn nomine tuo exultabunttota die , in ' iuflttia tua exaltabuntur. ΊΊ * 15 i 16\ 18, 4 Quia gloria fortitudinis eorum tu es y et in fvoluntate tua eleuabis cornu noflrum. 1 6 t Gfifiak Domino e fi proteciio nofira 3 fanSio Jfrael rege nofiro. . 10 *Tunc locutus es per aiifionem fanTtis tuis , et dixifiij Pofiii adiutonu Juper robufium y ex- 11 altam eleEium de populo. i jnueni Dauid fer - mrn meum } oleo faniio meo vnxi eum. ii 4 Cum quo manus mea firma erit , & brachium meum roborauit eum. i j 4 ?ipn decipiet inimicus eum 3 & filius iniquitatis non affliget eum. i4 *Sed concidam ante faciem eius hofies-mus. qui eum oderunt ^percutiam. ij 4 Veritas autem mea & mifericordia mea erit cum eo y & in nondne meo exaltabitur cor - ii«« eius. - 4 Et ponam in mari manum etus 3 O* in fluminibus dexteram eius, 17 4 Ipfc inuocabitmefPater meus es tufDeus meus , fortitudo falutis mea. it * Ego autem primogenitum ponam eum y ex- celfum regibus terra. Diam- i c « unpr/D"!? ΓΨ’Ίΐ?! Ρ'^Πτ 1 s Ofe 8 f nonSq iDi^atsa'p *7 »mn κιη ρ αηκ 7 : rjV nnn mjJi κοψιρι »> «rpn 7jm3 jp κρηρ *?3 Vy »:» 9 t rb *inn *mn jip’pn n’ 3 s 4 o *73 Vy h^nri nppt Βφφι rtyna sin sann sanrri Vpj? sn^sp m 1 * t I«3^on ris nVV; j^eano spn snutua όΗό ηκ’ 10 ’ A ■ t pairip» ns/n^pi^n sansfn^s s^^ii 11 iu5yn spniaj by syaivt 4 tp natfo “|οψη snaipai poam s^anitan pansnp m spnaa n sjppjisaisn tnanp ‘ 5 pnoiio i6 «7|9sppapotDi^j?ilan? γιρ» »DTianno χρ»τι Nnj?*jK 15 ·ι rvp sHSaigV^ofcwan^oypapp·? γι> οπν 18 !poonn’“jnpnnison bs t«ri< 7 iciuip 17 «sanapatnpaSm tjss rninaa;»saai?pnnalitinSlyTaspyi sanna sn^ajaan 40 '1 s^p *7^ ^‘nsyismnnpa>n«nons h t bpnn7|hijnairiasp'n»aiiymnpti trjnj wai ηιίτιρ npoa nay an ηηρψχ 1 1 i spy »a>ap D’V»y ηψηώχ annisa *j 5 arip*j Π’τ Sj? myb iyo »n»ijb srnpsj ^i*pnS '»ipiypMDipt?’<)i^i 14 J s^ sjjfttn jai na saaibya^isV 15 j niVjnri yrng oaa naypajapnp »a’s π > 4 " * .ina'p\rn?aa «ΟΠίΗ ^ i6 . t nnpiDpnn»ao»oDiToairipy»aid)noieipi 1J ' r^asnsappi Ί ^is^pVaSprt^riaansrrwnjn»aaso^l ^ΐϊη^ 18 j ^I^W^snssasiVnpi.sin ‘ 7 * 8 £ I Xntcrp.exGrac.Ixx. psalm. Lxxxix. ΨΑλτηριο n. βίρμίη>ώ<ας o. 44 -t 4 Quoniam quis in nubibus aquabitur 7' „ Domino, fimilis erit*Dnoin iiliis Dei? , I 9 4 Deus qiii glorificatur in concilio ianfto- s ruiT^, magnus & terribilis eft iiiper omnes | quiincircukfleius\ 4 DomineDeusvirtu- 9 tum,quis fimilis tibi?potens es Diie,& ve ritas tua in circuitu tuo. 4 Tu dominaris to it poteftati maris, motum autem flu&uum eius tu mitiga?. 4 Tu humiliafti ficut vul- tx neratum fuperbu : in brachio virtutis tua; difperfiih inimicos tuos. 4 Tui funtcaeli,& n tua eil terra:orbe terrf & plenitudine eius ' >tufundaifi: 4 Aquilone& mare tucreafti. 13 Thabor&Hermon in nomine tuoexul- tabunt.*Tuu brachium cum potentia.fir- 14 e metur manus tua, # exaltetur dextera tua. 4 Iuftitia& iudicium praeparatio fedis tuae, χ j Miiericordia & veritas praecedent ante facie tuam. *Beatus populus qui fcitiubila-i* tionem:Dne in lumine vultus tui ambulabunt, * & in nomine tuo exultabunt tota 17 die,& in iuftitia tua exaltabuntur. 4 Quo- is niam gloria virtutis eorum tu es, & in beneplacito tuo exaltabitur cornu noftrum, u 4 QuiaDni ' aifumptio*, & fandiIfrael 19 regis noftri. s Tunc locutus es in vifione 10 •fmeis * filiis tuis,& dixifti: Pofui adiutorium in potente,exaltauieledum de plebe mea. *Inueni Dauid feruum meum,in oleo ian n do meo vnxi eum. 4 M’anus enim mea au- n xiliabitur ei, & brachium meum confirmabit eum. 4 Nihil proficiet inimicus in z3 eo,& filius iniquitatisnon apponet nocere ei. 4 Et concidam d facie ipfius inimi-14 costius , & odientes eum in fugam con- uertam. 4 Et veritas mea 5 c mifericor- 1 5 dia mea cum ipio, & in nomine meo exaltabitur cornu eius. ^ 4 Etponamin mari manum eius, & in fluminibus dexteram eius. 4 Ipie inuocabitme: 17 Pater meus es tu, Deus meus & fulceptor falutis mea;. 4 Et ego primogeni 18 tum ponam illum, excelfum pras regibus terra;. Ίο 11 * ότι τίςάν νεφελαις l(jA§wri) τά , ομόιωύήσ^) Tui χ.υ&ίω QA> ψϊς Sidj U * 0 $εος ον$ί>ζαζόμεν(&’ c v βαλη ctyim, μίίας Ci φο &£βς isw τςαβ&ς άητ h^/jarg d χν&ε, xaj yi άλή^αά Qv κύκλοι Qv. * συ ΰεοσσόζαςκζμ&ις £ 3 ·α,λάοτΥ)ς ,τν q Q&Mv τάν κυμάτων tj xa%i 7 r£cw'mg. συ ϊίμπάνωτας ως τςανματίαν νζτερήφοΑίον,ον τ$ βζμ^Μΐ £ ΰννάμεώς Qu $ΐεσχόρ 7 ητας c¥r ί%βξ}ΐζ Qv. * Ql ασιν φ αζμνοί, κμ) crw εςιν ή yn , tLuj οίχαφμΐυϋ χμΐ τ πλήρωμα. ca>t συ ε 3 -εμελίω(ϊας. * τα βοξρμν χομ tLuj ^άλαττφν συ έκΐκτάς, &αβωξ %μι ίρμωρ cv τ&ονόματί Qv dyctAKidQvTtty. 14 * 7 T -0 QvKop&iQ?)’ * νμ^οΆτω ονόματίτό dyaJ^idjrovjQhluJTljwvi- 8 μίζμν/ί cv τυ\ ^ικαιοσΊΐύη τα νφωΟήτον^). * ο τι κονόμα τ 1 δννάμίως ctmSv σν d , έ b) τη ά$οχία τα νψωθίί- CQ τ κίζμς ήμ^. * τη Vκν&α υι ό/πίληψις,χμ! ο ayia Ιτςιριλ βασιλίως -ϊιμψ. 7 ττζ ίλάλησας bv ο- ζμτα τϊς ψίς τα , κμ) άπας, έύίμΐω βοήΟαουν cffiitivva- 1 τν, υψωοα cm?\qmt°v ομ £ λαα μ ον. * djgjv $άυΰ)$ η°ν $ αλ3ν μον, cv Ιλαίω aytcp μον ζχ&Ομ cwvv. 1 * μ 'β %ΰξ μα στυναντιλΥΐ^/έΤΐμ amS, ^ ο βαγίων 5 μα κατι^/ντΗ cwrv. 4 * * efoc ωφέλήτα s%Spog cv omS, ψς ώάομίας d ίτ^β^ήτα χαχωϊομ cwrv. * }(cq συίχοχίω Άμ csr&Tma cm£ c$\r έχβζβίζαν- 1 5 dir μιταν^ςαντν τ&πωτομομ. * χμ) μ άλή- Β-έίάμα (£ τ ίλέός μου μετ’ dunf, κμ^τά ονόματίμα ϋψ ω^-Υκτετομ τ κίζμς άιττ£. * χμ) βήτομομ cv 3 α- λάοτΥ) άίπ$, χμ) cv πο^μόϊς δεζιάο c&urtf. * οωτς ΑτηχαλίτέΙμι με, τίατΥΐξ μα d συ\ θεάς μα (£ s ά/υτιλήπίωξ τ" τωτΛ&ας μα. * καίωπξωτ&χον ^ήτομαή otjvrv, υψηλήν A&a %Ίς βασιλεδσι £ γής. 17 17 14 16 17 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 7 Quoniara quis ille in irthere qui ?quaturDomino,quicornparetiir Domino interchoros angelorum / 1 ' Deus fortis in iecreto ian- itorum,fedcns fuper thronnm gloriae,& magnus timendufq; plufquam omnes angeli qui affiftunt circa eum. 'Domine Deus fuper omnes virtutes excelfas, quis ficut tu rortiflime Domine/ iane veritas tua circundat te. Tupoteftatem habes in elationem maJis: quando intu- mefcuntfludus eius,ru deprimis eOs. 11 Tu contriuifti veluti interfedum gladio,fuperbum,hic eft Pharao impiusrin fortitudine brachij 9 * roboris tui difperfifti mimicos tuos, “Tui funt cacli, & infuper tua efl: terra; orbem & plenitudinem eius tu fundafti. IJ Defertum Aquilonis habitatorefquc Auftri tucreafti :Tabor ab Occidente & Hermonab Oriente innomine tuo laudes dicunt. M l^lum eft brachium cum fortitudine: roborabis manum tuam vtredimaspopulttih tuum, exaltabis dexteram tuam vt aedifices domum iandhiarij tui. 11 Iuftitia &iudicium habitatio fedis gloriai tute,b||nignitas & veritas procedunt faciem tuam. “ Beatus populus qui nouit complacere creatori fuo cum iubilo: Domine in lumine fplendoris faciei tux ambulabunt ,Si iuftificabuntur in iudicio. ‘ r In nomine tuo exultabunt tota die,&in iuftitia tua exaltabuntur. " Q^ioniam glor ia fortitudinis eorum tu es: & in beneplacito tuo extolles honorem noftrum. " Quoniam DrU funtproteftiones terrx, & fandfi Ifrael regis noftri. “Tunc locutus es in vifione piis tuis,& dixifti:Pofui adiutorium populo meo,per raa num eius qui valet in lege.fecreuiiuuenem de populo. 11 Inueni Dauidem feruum meum: vn&ione iandfitatis mex vnxi eum. “Qu.onianl manus meeparatςfuntinadiutoπo eius: ied & brachium meum virtutem dabit ei. “ Non decipiet eum auftor inimicitix, & filius impiem tatis non affliget eum. 14 Conteram enim a confpedtu eius qui angunt eum; & qui odio profequuntur eum, feriam. 25 Et veritas mea & bonitas mea cum ipfo, & in nomine Verbi mei exaltabitur gloria eius. “ Et ftatuam in regionibus maris imperium eius, & ia his qui habitant iuxta flumina robur dexterx eius. ‘ 7 Ipie inuocabit me, Pater meus es tu,Deus meus Si fortitudo redemptionis mex. * *’ Sed ego primogenitum regum d^mus ludx ponam eum fublimem fuper omnes reges terrx. 442 13 S D’Snft jiSnri^rra non iSSatfKaViyS I vw v; v * · ; a· : - ·* *** : ,v : ca»pw >a*3iND3i'ijni "ΐφ, ’ϊΐψΡ"! ! roS’ ϋ? ujaroai *mw raaiaur-OK | | ■· ·· J -’·:·; A· τ τ -rl J;- ; rinp.] tib >rh¥pi iS^n^npn-Q^ ; apy&yimcDyvB mm ’rnpai : wjiota ιρ^κ ipyp ·νδ&τ&6 npm j riwtt kS k\idi SSn&rtfS jv - -; j - τ » ;t a* · ; j ■ : 3os raVo* ’κπρο >ηι»ψ} rm ; nurap3iND3i nwoVij/S ijru ,·:·, ·,/,·■ :·; av : r - : :;— πρ ]ώκ: ρπ m ijn ατΐι; ps’ irva —ay nrnynri D&om mna πηκι • τ j — ·■ ; · ήτ · · — τ ; — τ (, jf — ; s s s s s $ s s $ s s i? 3° 3 1 3 1 33 34 3 5 3 6 37 3» 3? : inu fW? nV?n r^uj; nna nmw * :r-inno innafwrrrna-Sanina * j τ · ί τ ; · τ ; v- A T ** i τ τ · j -τ : vnvh πό-ιή π’π τπ nair^a ιπο^ * |τ ·· : ■ τ : ·.· τ 1 ν λ τ ·· ; -■ ■*· \ _ ι : ν3»ικ^3 finatwi inxro» nionn |τ ; ·*■■*·:-; · λ·»· τ | -·* : ·*■ ·~;ι > nonSaainopri ίΛνΟΊπ nxaWMi : nn^Dp« 7 iKDDinnDnm^n ncfo vVj7 π’φρπ vpiby >a> rr\xpn : r~bp mnas unn nsh -inon rr»n* na— 11 ? * J·» ; Γ“ ; * -AV T J·· τ · T JT — 40 41 4 1 43 44 45 46 fsalterivm. Tfanilat.B.Hieronymi. 19 5 Γ» aternum cufi odiam ei mifencordiam meam, & paiium meum fidele erit ei. 30 * €t pcnam in perpetuum femen eius thronum eius ficut dies cali. " 0 31 * Si autem dereliquerint filij eius Legem meam, & in iudiciis meis non ambulauerint: 31 s Si ceremonias measprophanauerint, & praceptameanon cufodierint: 3 3 * Vifitabo in virga [celera torum, et in plagis iniquitates eorum. 3 4 * 33 wa: a^o* mo-n&n» kSi n»n» iai »a 8 t ; - ·· - : vat v : · ; v ; ·ι. v-*v <;* ;nSpSiK^-Tp πηοπ ή’κ * 5 ° • χ ; ▼:;-:·*▼ · ▼ | ιν ■*· ^·· - qnjioxa ο»3τ*73 ’pn3»nxt£qH3i;na -ιπ*Λ κ·ό» 8 4 i J CD’P$/ * Diripuerunt eum omnes qui tranfeunt per miam, faEtus efi opprobrium vicinis fuis. 43 * Eleuafti dexteram hoflium eius, Utificafii omnes inimicos illius. 44 * zAuertifti roburqrladij eius, & non fuble- uafii eum in proelio. 47 45 * GLuieficere fecifii munditiam eius, et thronum illius in terra detraxifli. 4 ί i oAbbremafii dies adolefcentiee eius,operui - fii eum ignominia. Sernper. 47 * Vfquequo Domine abfconderisinfih'em? fuccenditur quafiignis indignatio tua ? 48 * Memento mei de profundo, ahoquin quare fruftra creafli filioMoommum ? 4 9 s (fuis efi mir qui miuat, non mideat mortem ,faluansanima fuam de manu inferi? 5 o Sernper. * Vbi funt mifericordia tua antiqua 51 Dne,quas iurafii Dauidin veritate tua? *%e- cordare Dne opprobrij feruoru tuoru,quiapor- tam m finu meo omnes iniquitates populorum. □ui n ipnis iwa οκ 31 s ν’οφ ροιρη κ’οιο ποιοι no ythfi wttei 30 mb ttininn »oyj? oto nS nnes chyb 19 < ρπΐτιην^ψη^ M 4 j 35 ioai ϊτπππο^ί^ψηοηϊίτιΐπ’τ Synapsi 33 31 uwi np’{p «on 3 6 35 ! ab\ no ab oidi 34 κβΠΊΰ? rnti) Qfjb mb ^ηοπ κπη»ρ γη 38 \iSnpS κφοψγη nin^i npnoi jtn’ 0 byb njg 3 7 j aaas nn 1 ? cox ηιίγρ : n^iSs isnoas: ψιν oy o^ snntps 40 i^mtfppDysnTanNKnpnnisnpatffiw 39 ; poSySi^no npiynn w’05 snons 43 ιηοψ 1 ? NjSp ηιη νίτιικ ' nnyS?nn>ppon 41 «nn® noo hi κηώρη ’ 41 Kij^roVBno^KynanVMa 4ί : κηηρη ηγ : NnpjpiN tf) κ3ηη n3]p Νγη^ 1 ? n^nn ιτη 1 ? 44 Piaai^aiasn»! ηκ i yobph Νΰιοοι snna mby nspy na^iu 'pn 46 j snnap xynKV^noVp»0*131 npy jonpi NtSwaSnp^ooNiflyowapKspNiinans 48 47 »1 pp*$V t«nnop noV rtinv. s*p. π»τρ ym \snion ambn »pn» sbi »nn snaa Nin;o 4? 1 nidj »0 S3 snoa 1 γηυο’ηρτη 1 ?γγ^ 1 ? ’^η ίο ν ι pppy Ρ JWi ΐ wanj Va ooy bv rnaib γη^η t^nion γ nanx J 1 3° mm Interp. ex Gr£c. lxx. i>salm. lxxxix. *In aeternum feruabo illi mifericordiam »* meam, & teftamentum meum fidele ipii. t 5 Ecponam in fcculum feculi femen e- thromim eius ficut dies cadi. * SiMereliquerint filij eius Legem mea, 31 & in iudicfts meis non ambulauerint: 4 Siiuftirias measprophanauerint, & 3» mandata mea n 5 cuftodierint: 4 Vifitabo 33 in virga iniqifttates eorum, &in verberibus peccata eorum.' 9 * Mifericordiam au- 34 tem meam non difpergam ab*eis,neq· no- 19 3 ° 3i 3i * & *[,M cebo in veritate mea: 4 Neque propha- 5 5 nabo teftamentum meum ; &quae procedunt de labiis meis,non faciam irrita. 4 Semel iuraui in fando mcofi Dauid 3« mentiar? 4 Semen eius in reternum 37 manebit, & thronus eius ficut Sol in con- fpedumeo: 4 Et ficut Luna perfe- 3» da in sternum, & teftis in caelo fidelis. 4 Tu vero repulifti & defpexifti: diftu- 39 liftiChriftum tuum. 4 Auertifti teftamentum ferui tui, pro- 40 phanafti in terra ftnduarium eius. 4 Deftruxifti omnes fspes eius.-pofuifti 41 firmamentum eius formidinem. 4 Diripuerunt eum omnes tranfeuntes4* viam, fadus eft opprobrium vicinis fuis- 4 Exaltafti dexteram deprimentium eu, 43 laerificafti omnes inimicos eius. 4 Auertifti adiutoriftm gladij eius,& no 44 esauxiliatuseiinbello. 4 Deftruxifti*ab 4j emundatione fua,*fedem eius in terra col- lififti. 4 Minorafli dies temporis eius, 4« perfudifti eum confufionc. 4 Vfquequo 47 DCmine auertis in finem, exardeicec ficut ignis ira tua? 4 Memorare quas mea fub- 4* flantia: nunquid enim vane conftituifti omnes filios hominuiril 4 Quis eft homo 4? qui viuet,& non videbit mortem^ruet a- nimamfuam de manu inferi? 4 Vbi funt mifericordis tuae antiqu^ Dne, 50 * quas iuraftiDauidin veritate tua? 4 Me~ 51 moreftoDiie Opprobrij feruoru tuorum, quod cotinui in finu meo multaru gentiu. Έ A Λ T Η PIO N- μύίρμγινώσΐζ tm o * άς τν cum φυλάξω cllvJt ’ίλεόςμου, 'φ n (ha- Βηχημόυτπς-η ά/πφ. * χομ Β-γβμιΐ] άς τν οάωνα ^ci οάωνος τ cmepu-a αΰ- H >tj τν Βτφον cwt$ ως τάς ημίρμς %>ί>άυζμνοά 4 \άά ζίκαάμλιπωσιν (%) ψ] άυτύτ?ν νόμου μχ,χμ) %Ίς κ&μανίμχ μη πορώΒωων' f idjj φ hxcuquLa%t μχ β&ηλωίωτι, φ τάς ον%λάςμου μη φυλάξωοίν 3 3 * (άάιωάφομα^ ον ράζοω τάς άάοιιίας am£v , (r ον μάηξι τάς αδικίας ώπάν. 34 * τ ο ίλάς μου ου μη 3 ϊαο%ζ$ά'Τω άπ αιτάν’ονά ού μη ah χύσω ον τη άληΒ-άα μου' 3 j 4 ouhi w βά β&ηλωΟω τίω haBmluJ μχ, (c φ bx- 7 τορ&ίόφρα (haittiv γ·αλ$ων μχ χ μη άΒτίτήτω. 3 ί * άπαξ ωμοία. ον άγιω μχ ά τά Souuth 3 7 * τ οοοάρμα ώαΐάάς τν cuma fjfyj&i, χαί ο ύφος cw~ >&&ώςοηλί& ovomlov μχ' * (c ωςήτίλίάηχανψπήάίμη θίς τν αιώνα, χμΐ ο μαψτυς & χνμνά ηςος, -^άψαλμα. i 9 * συ Q ατωτω (c Ιξχ^ζυωτας,ά/οάαΤ^υ τυρ^ιφόν τχ. 4ο * κατίςρφας τίά haBnaluu \χ?^υ ζν,Ιβίβή·* λω(άς άς τ[>η γίυ:τ αγία π μα άστά. 4 1 * χαΒάλζς πά/Κας άά φζμγμοις emi, $0χ ^ ομι- 4 ΐ ρώμαάμ άιττϊϊάθιλίαΜ. ήρπαζου αότυ τίά/ύτζς @ SlobSjovT^ o$ov, sfyjYidvi qv$&’ %ϊς γά%<ην duri. 43 * υψωτας τίυυ άάξιοά ηΑν Βτλάόντων αντν , άοφζβΐ- . νας ττόάτας αΒ* ϊ^Β ζβΐζ άιπ$. 44 * άττίςτρίφας τίω βοηΒααΛί £ ρομφαίας cm $ , χμ) G foc αάτίλάζου άιπά ον τά ? τολίμω. 4 j - 4 αατίλυίας'^τά '/.α^αμτμο^άιπ^,τνΒ-φον άστά 4 6 άς τΐιν γίω κατίρζμξας. *$ο-μίχριωας τάς ήμίζμς %φφου αυτά, αατί’χίας άυί§ cu^wulw. 47 4 ζως ποη auy& Ίκτοτρίφη άς τίΤ^ςμνίαναΛηΠί^ ως 4« 7 τοξ ή οξγή Qu'·, * μνή<&ητι τίςμχ η άζάταυις,μη yo μαάμίως ίπηίαςπά/υϊμς G?ir ψις τάν άμΒρωτΐων-^ 49 * τίς Ιςιν φνΒρωπος, ος Ιήτΐ) (c ebe οφίτεμ Qavabv, puersj τΐά φυ'φάάαπά ομ "φφ ίβχ-Φιάφαλμα. j ο 4 ποά eiai &' ίλίη Gu άξφα αύ&ί,ά ωμοπας τά ον τη άληΒ-άα Gu. 51 * μνγι<&)7% αύορ, οναΦίτμοι 1 * τάν δχλων Gu,x <χον ον τύ χόλπω μχ πολλών ΐΒνων. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. *’ In sternum icruabo illi benignitatem meam, &pa£tum meum fidele ipfi erit. 3 ” Et ponam in perpetuum filios eius, &iedem eius iuxta dies quibus ftererint creli. 31 Si dereliquerint filij eius Legem meam, & in iudiciis meis non ambulauerint: 53 Si pra:cepta mea polluerint, & mandata mea non cuftodierint; 33 Vifitabo per manum tribus impiorum fcelera eorum , & nocswnentis plagarum iniquitares eorum. 34 Bonitatem jutem meam non auferam ab eo, & non mentiar in fide mea. 33 Non prophanabo pa6tum meum, & ? quod depromptum eft ex labiis meis, non mutabo. 36 Semel iuraui in nomine fando meo,nequaquam Dauidi mentiar. 37 Filij eius ira aternum erunt,thronus eius lucidus ftcut Sol in confpe&umco. 3 ‘ Sicut Luna firmata ad fignum aeternum, & te,%[sin aethere fidelis in perpetuum. 19 Tu autem deferuifti & abominatus es;ir?.aus es cum Chrifto tuo. 40 Irritum fecifti pa£lum cum feruo tuo:prophana- ftt ad terram coronam eius. 4 ' Deftruxifti omnia caftraeius: pofuifti oppida eius deftru&ionem. 41 Conculcant eum omnes tranfeun- res viam: fuit opprobrio vicinis fuis. ™ Exaltafti dexteram moleftantium eum: lactificafti omnes inimicos eius. 44 Siquidem vertifti renor fu m gladium eius acutum, & non confirmafti manum eius in praelio. 43 Abftulifti facerdotcs qui conlperfionem faciebant fuper altari, & purificabant populum etus, & fedem regnorum eius ad terram collififti. 4t Breuiaftidies iuuentutiseius : operuifti eum pudore &confufione in perpetuum. 47 Vfquequo Domine auferes maieftatem tuam in xternum ? accendes in modum ignis iram tuarn f 4 * Recordare quod creatus fum depuluere: quare vt aboleantur,creafti omnes filios hominum? 49 Quis eft ille vir qui vmer, & non videbit angelum mortis? liberabit animam fuam de manu eius, & non deicendet in domum iepulchri in perpetuum? 10 Vbi ilis benignitates tuae primordiales, quas paftus es Dauidi in veritate tua? 3 ' Recordare Domine opprobrij feruorum tuorum; fuftiniji in finu meo cunila opprobria multorum populorum. ’* 444· ϊ Ο^ΠΛ mspy 12ΊΠ nw rnin; isnn wn * ο O o * 3 * 4 jigo >:πκ ori^n-tf mvbh nVari * 1 jttitd lin^nnfiK |T -i ; T T ;· τ T Vani fttjt VV«TJJ! rfy t=n6' =ng? * > : ‘w rnnx a^ijrij; ebAuoi |.. j-r - X - ;■*■ : C3TO'’33i3i©iaN0i raTny βτϋκ apri *jjg> nVlDflX C3t»|q»j’K|D»M? φ$\3 ! n^mwsi ■r :|r - JT : - : : {iSnn\sn3nj323vn’i — i3pariaiT * : tt?3’l SSlB’ 33^ C|Sm f snj533 4 «j : uSna? ^narai ^a«a u^a·»? * ^ qasnixaSiaa^^si'? wniij? 0» "133 13’ilff 13’j?3 η(Π3?? U? 13’3’~73 *3 PsalterivM. Tranilat.B.Hieronymi. ji * Quibus exprobrauerunt inimici tuiDo- { mine, quibus exprobrauerunt <-uefligta Chrifli 5 3 tui. * Benedicius c Dominus in fempitermm: men ftfl amen. t 4 Oratio CMoyfi ^virrDei. psal. xc. Y^Omine habitaculum tu fadus es nobis 3 in generatione & generatione, x 4 Antequam montes nascerentur , φ* parturiretur terra & orbis , a feculo e> <-vfque in feculum tu es Deus. i 4 Conuertens hominem vfque ad contritionem j & dicens , Reuertiminifilij eAdam. * s t * 9 : nan * \? * 10 I XI cato m& C3^3p caju 'Wiwm «·>3ρκι Sapcaami ni» cMOTTrtnja \r-\mrv' ή ■r ,·. r - ; r|rn3j; ψιχτΒΐ rjaN fy irm*’? 4 : γτββπ 3aS n»3Ji mn η wa> mob |t : t; i - : · τ ; a- t-··· ·· ■* : · ί C 3Π3Πί ’ηα - Ί#ΠΐίΤ ΠΤΙΦ 4 -Vas r -ιπο^ί nmii ηηοη njxniajnt? 4 >4 ί WD* I" τ ! ί—ΐΐπ υ’ΐη miti urwj? nia>3 i3iw 4 > i on*33- ( ?J? 4 1 r-W|?ai u’Sj; .·—iin» caia 1 >rm 4 ■ ! 1Π3313 13>i' nt£?I?ai 13’*7J1 Π3313 13*3’ * ' r .·.· ·*χ j " -;p h '· 9 * -*τ ; *·τι ' Quia mille anni in oculis tuis ficut dies he- flerna quaepertranfiit 3 vigilia in node, s i( Tercutiente te eos vtfomnium erunt/nane quafi herba pertranfiens. < 4 CMane floruit (flf abijt 3 ad venerum conteretur atque flccabitur. 7 4 (onfumpti enim fumus in furore tuo , et in indignatione tua conturbatifumus. * 4 Pcfuifli iniquitates noflras coram te 3 ne- gligentias noflras in luce * weniemus corde fapienti. 1 3 4 Reuertere Domine vfquequo , (efi exorabilis efto fuper feruos tuos. C ’ J 14 4 jmple nos matutino mifericordia tua , J laudabimus et Letabimur in eundis diebus no- • i j ftris. 4 Lcetifleacnos pH diebus quibus afflixtfli | nos, & annis quibus njidimus mala. Appareat apud feruos tuos opus tuum , et gloria tua fuper filios eorum. 4 Et fit decor Domini Dei noflri fuper nos , & opus manuum noflrarum coflrma fuper nos 3 e>* opus manuum noflrarum confirma. It ,*7 EDU-in t_. ·=- iij 3 p mm Snini n'g Npy nn id »»n ηψο ήχρ sniVx 1 u αφνα·\ ippji «yps nnansi sfyiio nV py 1 i spinn NmjjpN Dino 1 ? “JPPi?. ηρτιι *ri bfi γηρρ’ψρ VTf 4 t ^ψ ·3 «in pnosi snio ny n«m *?y na i’np 3 i m »ns*t xpVy ·% Npispn N 3 py γη wi pn» paon γη νπιο pn^y wn pajn ^7 ρκι 5 j ηι»ρ γ,γ ηρρι ons WoniW χατ» γηρηρ ons 7 j aanwg tua^npi Vpnpp stfqnSi υρη. γφ s?ppxa n. sany γη pnnpiy ροτ 6 j paVnp» igv spypyj γρηρ lospx wpp φ nns: 9 ι γδ« “nna ioni^p {npy sJDin ctiu? 8 i ^VnDnx γρρπρι njaipi pn^yJiiDi γχΰ panp s^aaa p^] pp^spp pjw pyaiu? pin a pSya ipp 10 t Ninpa udis bnn γη wm j -ijun ppayjp ijao pVnni pnVs “ippin*| sj^y sanx 1 ? jn»n Nin;o 11 t topy 1 ? pp’ : pi siamnpa ny ans nayp^ snV^pi. κη^«ρ rnni saasaDn ’ηη\κ ny ain 13 t tenopn ijap naVp nwaa app yninV \Όψ_ \a 1 γη Npnsjpp ppp γη κρη» npto 15 j woi» pn^a? nnoi janai *^aia κηρΛ Vnon αφφ «jn» yato 14 i ^pyV Ι,ηηκ ρηώ’ naiyi xdty «; π*·β.ρ py p .1 t?oio»pa ann / 7 jjmvja Vy ^γηηψι ^pp naiy^nnyV »pnn; 16 :xnurn {pippiwn naiyisjSj? κηΠΐκ imna I 5* η a genera· ime m gentrA’ irntm Dm Cen.tf.n £cc.i6.a 4 mftiH» Interp.exGfaEc.lxx. psalm. lxxxi ‘Quod exprobrauerunt inimici tui Domine, quod exprobrauerunt commutatio ηςκι Chrifti tui. 5 Benedi&us Dominus in acernum, fiat fiat. * ^ * Orario Moyfi homini Dei. i PSAL. LXXXIX. J^Omine refugium fa&us es nobis*in ge neratione ^generatione. ‘Priufquam * montes fierent, & formaretur terra & orbis, & a feculo & vique in ieculumtuesf * Ne auertas hominem in humilitatem. » & dixifti: Conuertimini filij hominum. 5 ‘Quoniam mille anni'ante oculos tuos + Domine, tanquam dies hefterna qu$ pr$- teriit, & cuftodia in node. * Quas pro j nihilo habentur eorum anni erunt, mane ficut herba tranieat: * Mane floreat & 6 tranfeat, vefpere decidat, induret & arefi- cat. ‘ Quia defecimus in ira tua,& in fu- ? rore tuo turbati fumus. ‘Pofuifti iniqui- g tates noftras in cofpedu tuo,fecuIum no- ftrum in illuminatione vultus tui. ‘Quoniam omnes dies noftri defecerut, ? &in ira tua defecimus. ‘An ni noftri ficut n>, aranea meditabantur ; dies annorum no- ftrorum in ipfis feptuagintaanni;fi autem in potentatibus odoginta anni,&*pluri- mum eorum labor & dolor, quoniam fu- peruenit manfuetudo fqper nos, & corripiemur. ‘Quisnouit poteftatem ir? tu$, χ χ 6 prse timore tuo iram tuam ‘ dinumera- n re? Dexteram tuam fic notam fac mihi,& eruditos corde in lapientia. ‘ Conuer-1 j tere,Domine, vfquequo ?& deprecabilis efto fuper ieruos tuos. * Repleti fu-14 mus mane mifericordia tua Domine, & cxultauimus& dele&atijumus. In omnibus diebus noftris ‘ letati fumus pro qui- χ j busdiebus humiliafti nos, annis quibus vidimus mala. ‘ Et refpice in ieruos tuos, 1« & in opera tua,& dirige filios eorum. ‘Et fit fpiendor Domini Dei noftri fuper nos, & opera manuum noftrarum dirige fuper nos, Scopusmanupm noftrarum dirige. x. ΦαΛΤΗΡΙΟΝ. μ{&<£)σι$ των e' * ον eawiiQu) © ϊχ&ξβί Gv χϋ&ζ, davdhrj/v r w- τοίλλαίμα %&%ζιςο& Gv, * ώλ&γηγς di TVCU&VCL, 'jtfjoife 'fpOlG. 17 i * d /ο^ρωπω Bso cT. K ν&ζχα%ιφνγη Ifyndng ήμϊν oM yg) -fysqL i 4 'δίί opn fynOhAa] (£ 7ΐλα£τΙώΰμ t!w yluu (£%i> okxfjfyjlw, (c Αστό U οΐων (SP (c ίώς $ cum& συ d. i 4 μη Χνηςτρέψης di/v3pmov dg %%dvmp^ yg) Απας ί ο^ιςρίφατί ψ) τΑν d/jtymcdv. 4 * ότι χίλια $τη αν οφΒαλμοίς Gv κν&ζ , ως ήμέζμ η ζχΑζςη τις £ίηλ$ε, yg) φνλακη αν ννκτί. j f %ί cJ%ov8ovqucflct, oumh-hn IGv)^97t% ωίώτβΙχτΑη 6 7ταρ sASoi, 4 %7τξώι 4od«croq yg) τ&ρίλθοι, %εσπίομμς AmniGi, σχληρια/3 -dn yg) Ζ,ηξμν^άη. 4 οτι οΐξζλιπομ&μ αν τη οργή Gv , yg) αν τύ%μ^ Γα (ψ. * sS-ov τάς αυίομίας ημψαναν τίον Gv , ο cmvnu^Jdg φ&τιτμον £ (w&rmx Gv. ι οτι m- ifctj cu ημέρα] ημ’ψ Αζίλιπον^ ygj\vv τη οργή Gv οΙζεΆι- οποφμ. * Ita ήμψ eotrd 'άξάχνηέμζλίτων, σάη~ μίξαι ψϊνΙτΑν ήμϊ^ανουυτοίςίΟομηχον^ swsav J[sav ^'υυαςβαις oy^orim%i ίπι , yg) τ 7Chdov yg) Αστό φόζον Gv τν ^υμόν Gv 4 Αϊαςμ^μήΟ *^; τΙλο (λβςιάμ Gv οντωςγνω^(τόν μοι, yg) ($ir πίπΜ$3υβμοΐζτη y.^ia c# Gφίa. 4 (Μιτρών xv'&s βως πότε, (c Ατ^ζλή&τι Affti %ίς hvT^igGv. * θ4>£7ΐλήοϊημ8μ ^ 7 ΓζωϊΖ>^έλέοις Gv xv^yg) ηίαλ - λιαΟάμ&α € &)φρμρ3ηφμ . αν πάΟαςΊαϊςήμέζμις ημψ * 6υφ^νΒάηφ{))<Μ&ώνήμζρων¥(&πάνω- (μας ημάς , ζτων ων κοομψ καχα. 4 καί ih 3πι esor ΙονΤ^υς Gv yg) ϊργα Gvfi oAnyvQov ψις atmSv. * yg) ίςω ή λαμτττζβτης κν&ον *δ(ί ^ίο^ήμ^έφ’ η- μας, yg) ^ ϊργα τΑν χάρων ημών kolt&jS-luuoi/ ίφ) ημάς, ygn ν ’έρίον Άν χΜρών φμωνκατ^νωον. II Π 14 15 ι( 17 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. !> Benedi&um nomen Do- ps a t. xc. •J ” Quoniam exprobrauerunt hoftes tui,exprobrauerunt tarditatem veftigiorum pedum ChriiH tui. mini in feculo ifto, necnon in feculo venturo, amen & amen. ‘ Oratio qua orauitMoieh propheta Domini, quando peccauit populus domus Iirael in deierto. -- D Omine cuius habitatio domus ftiaieftatis tuae eft in caelis, tu fuifti nobis adiutor in omni generatione & generatione. quando mani- feftuin fuit coram te,q> populus tuus eilet peccaturus,difpofuifti conuerfione.’Antequa motes erigerentur,& creat^ilet terra & habitatores orbis,a feculo hoc,& vfq ; ad feculum ventum,tu ipfe es Deus. J Rediges homine jppter peccatu eius v% ad mo®e.& dixifti,Co- uertimini filij hominis. 4 Quonia mille anni cbputantur apud teTicut dies hefterna quado pranerierit,& ficut vigilia nodis. 5 Et fi ηδ couer- tantur,induces in eos morte qux erit illis §cut fomni;& in miido venturo ficut herba qua: exciditur,permutabuntur. e Similes funt operationes eoru ΙιεΛς qu? mane florebit atq; crefcet; vefperi autem excifa ficcatur propter ^ftum. 7 Quonia columpti fumus a furore tuo, & ab indignatione tua coturbati fum^s. 8 Pofuifti peccata noftra in c5fpedu tuo,iniquitates iuuetutis noftra· cora luce vultus tui. 5 Quoniaom- nes dies noftri receftenu in ira tua,c0(limpfim 9 dies vitae noftr£ taqua vapore oris in hyeme.Dies annorii noftrorii in mundo hoc leptua- ginta anni robuftioni;& fi in fortitudine odoginta anni: at multiplicatio eoru labor 3c falfitas peccatoribus, quonia trafierunt veloci ter, & volat in puluere. 11 Quis eft ille qui fciet auertere fortitudine ΰς tu?,nifi iufti qui timet te,fedantes furore tuum? ”Ad numerados dies no- ftros,quis diriget vt fcire faciat? certe propheta cuius cor cSftruit lapientia. ‘ J Couertere Dne,vfquequo affliges nos? couertere,inquam, a malo quod locutus es facere populo tuo. ‘ 4 Satura nos in mudo,qui fimilis eft matutino benignitate tua; & laetabimur & exulta^imus omnibus diebus noftris. H L?tificanos fecundii dies quibus afflixiftinos,ficut anni quibus vidimus mala. '^Manifeft? fiat feruis tuis bperatmes fignoru tuoru,& decor tu$s fuper filios eoru. ‘ 7 E t fit dulcedo horti deliciaru a c5fpedu Dfii Dei noftri fuper nos,& opera manuu noftram profperentur: ptxpara verba Legis fuper nos,& opera manuum noftrarum ab ipfo praparentur. P p ο'^πλ Ni» ; ]φη\ ήύ *?ϊ 3 Ίήρίι 4 ’ΓΠ^Νί V" 1 TOD 1 »ΡΠΟ ΓΊίΓΡ 1 ? ΊΏϊ^ 4 *! — ·.·: λ* + ; -*· : - τ -κ ~ ί 13 TID 3 K i : γίππ ΐ 3 ΐώ ϊέΐρ> rm ί W &ηη ό 4 »' rui' ποπη van^nnm iV ηο» iiriasa * V l*»- · Λϊ : V -»τ Τ ; - - ; Jti IVJT τ; V : : ΐηηκΓ-ηπσι : αηΐ> cm?» rfra rtrh inaa Νίτη kV 1 > j αηπν τκε^ 3 ϋρό iSrp Sak 3 ΐ 3 ΐο 4 * ■r-r-.-r J τ V |v · 1 Λ-:ρ V - τ V V Ί ^»7fS ^Ι’Ο’Ρ ί 03*11 f|7fvi ήΐ -sa 73’ * ?! I '.mitib psalterivm. Tranflat.B.Hieronymi. PSAL. XCI. Q Vi habitat in abscondito excelfi,in Vmbra -ruln nmnitmtP.nttA rnmmardbitur. & o. i i W r ?R : mrn nae· rfSj? ’cna mrr nm -’3 37 Π &53 3 ip’"K 7 J /θΜ ΠΙΠ ΠΟΝΓΓίΟ noTr^rhroV vskSo >s I.]·.· ’ : ·■ : 1 : + : · 1 λ τ v- : ■«■ τ ; -i j· 1 K 3 S) 10 frjS rjOlKfeP CD? 33 "S# s y 5 io i ii S ii ,10 I I ,11 culo omnipotentis commorabitur, t * Dicens Domino : Spes mea e> forPjudo mea, D» confidam in "eo. j 4 Quoniam ipfe liberabit te de laqueo nje~ nantium , Λ wozte infidiarum. 4 4 fn fcapulis fuis obumbrabit tibi , φ* /«£ eiwj fiperabisi fcutum & protedio veritas 5 «0.r 4 * Mw timebis a timore noClurno, β λ fagitta naolanteper diem. 4 ^ pefe in tenebris ambulante , λ wl- 9 tionem impiorum cernes . 4 Tu enim es Domine fies mea. excelfum pofuifii habitaculum tuum. 4 Cpon accedet ad te malum, & lepra non appropinquabit tabernaculo tuo. 4 Quia angelis fuis mandabit de te 3 p^yip 3 in 3 ^^inp^K 1 pOT ’3 >3 m inm myi > 3 »πο# 1 υάιρ> ί1Π133Κ] 31 * ί rn3OT CZ31>S 1^ liDTD 4 53^10171 niiTVrniiinSnib 4 .· qipn ip33 ipnS : ni» \nn ^ ^go-^in : ’tp#D 3 Π 1 Π’ pnnptp ’3 q>m*OTQ ipsj? ικώ nw yvyn iSirno Γ’ΠΚ ]> 3 ’“"^S ^D 31 yv kS 1 6 i S S t i ίΓΊΚΐ 16 CDunn - 1 « ηφ hhm tcnri ηη^ψ 1 Klf tjpnn^n^nriiTip;^VVamnrnSV d’ nn:o ®hhm 4 ! snuii^xisriioa χιγεϋψχφΐ ’sm diIn 3 trrwoa “jhno«‘japansniso 5 i sno>n ηψη αηΐοΊ^οη ntiuo wbfnybwVwixnMbnynab 5 :ninwo>n a^iyi j pnp 1 ?p“i ; p’ nS Tpdq ^o»o «rgani ^sotp no^o p*7sn κΰπρ anw ι^η 7 ‘ i tnwm p^ano-j pVi n^pa j ’ί'πη ιηη^ηα *pi S?npn ιτη 1 ? s ’ ‘:^sSaa^D^^ipfl^iaKVo οηκ j ixrtm pa^pt vib κ£ηο*'κΰΐΓίρρι yasn th ‘ IO isjonim oiann oyan wryai nnx na naSy 15 i^n Νψ ’3 ^a^aVpnn so^n ^aiVe» prpiipin by 11 i rwnpnsn nysrfN ^npya κ 3» npy nn»oyNi >*?¥» 15 pdu? jtpi bwi? aiaatos η^ψαψΊηα npvja π Vioa 14 n2i papaflan^pnNinajjalpspot» manis 16 topmmdj 3 i n^y ^aip κηρυΛι ^ a a,a atp 1 : Νρφι αφ ‘iy \sqp_ oax app. κη;ψι sna^ 1 >ia’iya Ρυ nmya w»»Jnrm» Οίήκ 5 s κη|? naan ihy dis bv ppy »mtpgi kWdis Vy 4 ‘ ♦ |Ma ^ώιρτ ·ρι α t>iinii?. 5 p’^s^iyT^^ 0 K^na 7 : ^ηηψηα ppiny N*inS ^ ^aTy jnaaa pjn n^a T ' : lyiasaT^ Interp.exGnec.Ixx psalm. lxxxix. Lam Cantici Dauid,fine titulo apud Hebraos. psal. xc. O Yi habitat.in adiutorioAltiisimijinjp- ^^edtioneDei caeli commorabitur. s Di' cet Dno: Spfceptor meus es*, & refugiu meum De 9 meus,& iperabo in eu. 4 Quo- *»« niaipieliberqbiwedelatjueovenantium, &a verbo aipejo. 4 Inicapulis fuis obum- 4 brabit tibi,& fub peynis eius fperabis. fcu to circundabit te veritas eius: 4 Non timebis a timore no&urno, a iagitta volate in die *. 4 A negotio in tenebris perambulate, ; ^ab incurfu & daemonio mendiano. 4 Cadet a latere tuo mille,& decem millia a dextris tuis,ad te aut no appropinquabit. 4 Veru- s tame oculis tuiscoiiderabis,&reti‘ibutio- nem peccatoru videbis. 4 Quonia tu* Dne ? *« fpes mea,Altifiimupoiuifti refugium tuu. 4 Non accedentadtemala,&flagellunon 1° appropinquabit tabernaculo tuo .· 4 Quo- * j niam angelis fuis maciabit de te,vtcuilo- diantteinomnibusviis tuisAln manibus i* p or tabut te, ne forte offendas ad lapidem pedem tuum. 4 Super afpidem & bafilif- 13 cum ambulabis,& conculcabis leonem & · draconem. 4 Quoniamin mefperauit, & m liberabo eum· protegam eum, quonia co-* gnouit nomen meum. s Clamabitad me, u & exaudiam eura 3 . cumqpfo fum in tribulatione. eripiam eum,& glorificabo eum; 4 Longitudine dierum replebo eurn,.&: offendam illi ialutare meum. 4 Pialmus cantici in diem Sabbati. : 6 XC I. « βό num^confiteri Dno,&pfallere nomini tuo Altifsime. 4 Adannunciandum mane mifericordia tuar$,& veritate tuam per nodem, 4 In decachordo.pfalteno cum catico in cithara. 4 Quia deledafti me Dne in factura tua, & in operibus manuu tuarum exultabo. 4 Qiiam magnificata funt opera tua Domine! nimis profundas fadae funt cogitationes tu?. 4 Virinfipiesnoco- 7 gnofcet,& llultu^non intelliget haec. "ΡΑΛΤΗΡΙΟΝ. μύίρμήνώσις d. Αιν& ω£ης id bcwib, ά/υεπίγρ&φος πασρ ε&ζμίοις. ς. i * Ο xol&ikm cv βοφαα.υφίςου, ον σκέπη $βεο$ * ovpgtvoda/jTM&YiQiJ. 4 spei id κυ&ίω, ctrnAw- 7 τΙύ)ξ μου d } ψι καί&φυγγι μου ο βεόςμχ , ψ) ελπιω επ’ αότν. 3 * οτι οωτς ρΰ<Γ$μίσι c μ π&γίδος dnp&JTd» <£ dkm λ9- 4 γου %^yd^ouc; 4 ον %ίς με^φροάοις aun? Sh- muctcret (τοι,ημι τα,ςπίερυίας άυαί'ίλτπας.οτύ\ω xu- 3 κλωτα Qe η αλήθεια dut£' 4 ου φο&η3τΥΐσΊΐ dod φό~. GovwxTe&LVoS, dod βεΤ^ιςπε&ρβρου ήμε^μς, 6 4 duro πζμγμα%ς& σκότα^Άπορώοφρχμκτο συμ- πίωματ^ (c δαιμόνιου μεσνιμζ&νού. 7 4 πετατομ qm 'Stf κλ'&ις ((ου μιλιάς , ngtj μυ&άς ομ fo&m C ov , '^ζβζ <τί ο GWt, tyiid. s 4 7rhiiL ί %ϊς οφϊϊαΑμ.οϊς Qd κοι^νοΥντεις^ άΜμτϊό- 9 %οοιν άμα/ρτωλαιν o\J/a. * οτι συ χύ&ε υι ελπίς μου , οΤρίΙ-^/ΐςονεβα κα^φυγίσυ (m.- 4 ύ (®ζβ(τελ$υΟί) (®ζβς (τε xctm, xj μάςιζ efa iyfiet ον id αχίυυάμοβί tr%. t 4 οτι %Ίς dyfsT^ig cm$ οΆτελκτομ ctStd βκΓ, S dV- t φυλά/ζομ 7Γξωίτ ελεός LFiH'K ; a mea & arx fortitudini^meiE,Deus meus cofidam in verbo eius. ! Quonia ipie liberabit te de laqueo & offendiculo.de morte atque tumultu. 4 In vmbra maieftaus fute obubrabit tibi,& fub vmbra gloriae eius iecurus cofiftestclypeus & parmula veritas eius. 5 Non timebis a timore demonum qui ambulant in ηοέΐε,ιι fagi tta angeli mortis,quaemitticinterdiu. ‘A morte in tenebris ai^pulante,acaterna demonu qui graiTancur in meridie. 7 Recordaberis nominis fat^ti:& cadet a latere finiftro tuo mille,& dece millia a dextera tuajtibi aute no appropinquabunt vt noceant. 8 Veruntamc oculis tuis cofiderabist&queadmodii cdfumaturimpij videbis . 5 Quonia tu Dne fiducia mea, in habitaculo domus maieftatis tuae,excelftm pofuifti domu maieftatis tute. 10 Νδ eueniet tibi maki;& plaga atq; nocumentu no accedet ad tabernacula tua .' * 1 Qtionia angelis fuis pr?cipiet de te,vt cuilodiant te in omnibus viis tuis. 12 Fortitudine fua portabunt te,ne forte impingat ad cupiditatem prauam finalem lapidi,pes tuus. ' J Catulum filiu leonum & bafilifcum calcabis, coculcabis leone & draconem. M Quo- niam in verbo meo (ibi coplacuit:liberabo eum,& protega eum,quoniam fciuit nomen meu. ' 5 Orabit cora me,& refpodebo ei^cum ipio ego adero in affli£iione:eruam eum,&glorificabo eum. “Longitudine dierum iatiabo illum,&faciam eum intueri in ialutem meam. 1 Laus & canticum quod dixit homo primus pro die Sabbati. psal. xcir. B Onum eft confiteri coram Domino, & laudare nomen tuum Altiifime. 5 Adannunciandum mane benignitatem tuam, & veritatem tuam in no&ibus. 4 Super os cithara decem chordarum,fuper os nabli,& in exultatione cithara. s Quoniam ltetificaih mdijDominc in operibus miraculorum tuorum, in operibus manuum tuarum exultabo. 4 Quam magnifica illa opera tua Domine, multum profund* funt cogitationes tuar. infipiensnon cognofcet, & ftultusnon intelliget hasc. Pp i V Μ a^nn psalterivm. Tranflat.B.Hieronymi. iSjfS-Va }5*»y?l 3‘£»j? tM ' α’ΓΐΠ ΓΠ?3 s » :· 5 Gcmmmtrmtiafl quffenum,et fk- npiyanaynVjix :tiir oV? aiia πηκι ! |T >t ; T ~ . vi^fci» ^»3>N ί—ϋΓΠ? *— Ϊ1Π’ 7(*3’Κ Π3Π »3 * ipioSsirSsrnan’ : j:jn pstf s »j$3»Jip C3’tna anni * a»jho hy anxa mea »3»s? asm * :>3 ΤΝΓΊ 3ΡΟΡΓ1 I» : t· τ : · sna^rusVama manaro dhs 1 „ , · I ·* >- ·» 1 .·■· -..-I ··» iawNm3sn3f—nn»n»33a’7int» s .·■ ·.■: : ~ ; AT ; J·· ; · :i : inna» : i»n* arwjrn o»3un mws psu» n? * : 13 nnSijrtin ήά πίπ» -ιι»»-»3 T3nS * j ·*· t* i - | ; · at ; jt -r (· · - ;i 22 mxnn iv mn» vnb vib msa ntS» mn* * , AT - i * ·* τ ;v -*·· τ s*· Τ V ·· I τ T -*T ; :aian- ( ?3 l ?3fi|i3iri)K :mmoSii/Dixa3ND3ri33 1 τ | τ jt r .. ΛΤ ·· w|-:i · | ^ τ anpmmiiNWmn^m-iruiNtta * AT J - τ t; t; * ; t : awrrhnaiKte?* |τ ; τ ·* τ ; t J · -nspo ams a»3n a*a r-vtea * «... r · - ·«- i · ! mrv ΠΠ03 ΊΗΝ CD’ | τ · j τ ~ l· ** AT nin»s?np-niii3^ii'3 SnKDi 3 DK 3 q’n 3 y * IO X I X t *? 14 1 5 16 IX X 1 14 : a»a* - IV j mn r-flepa riim PiiDpj-^K ♦ awrSy Sibi sm nxn Ntcm Γ ” “ : J” τ 1 VAT T J- ·· τ ·1 : Ti7j/» o»jntfn »na-ij? mn» O»jrcn »nanj? i ]ΐκ »7j?a-73 iiaxrv pnjrrm» ij?»3» : 135 ;» rjriSrai 1 x 33 » mn» ijbj; ruerunt omnes qui operantur iniquitatem, ut conterantur ufque in fempitemum. # © 4 Tu autem excelfus in aeternum Dcmive. *£cce inimici tui Donine ,ecce inimici tui peribunt idifflpabuntur omnes qui operantur iniquitatem. 4 Et exaltabitur quafi monocerotis cornu meum, ffi) fleneUa mea in oleo ruberi. 4 Et reificiet oculus meus eos qui infldian- turmibi j de his qui confurgunt aduerjum me malignantibus audiet auris mea. 1 j 4 luflus ut palma florebit j vt cedrus in Libano multiplicabitur . 4 Tranfflantati tn domo Domini ,in atriis Dei noftrigerminabunt. 1 j 4 Adhuc fructificabunt in feneSiute pingues φ* frondentes erunt. 1 6 4 eAnnunciantes quia redlus Dominusfortitudo mea, & non efl iniquitas in eo. PSAL. XCIII. 1 Yf^Ominus regnauit,gloria indutus efl: indutus efl Dominus fortitudine & accmSlus efl: infuper appendit orbem qui non commoue- * bitur. 4 Firmumfolium tuum ex tunc^ab 3 aeterno tu 'es. 4 Leuauerunt flumina Domine Jeuaueruntfluminavocemfluam 3 leuauerunt flumina gurgites fuos. 4 4 A Vocibus aquatu multarum grandes flu- Etus maris:grandis in excelfo Dominus. 5 4 Teflimonia tua fidelia faSia funt nimis: domum tuam decet fanttitas Domine m longitudine dierum. psal. xc 11 ii. (C 1 JjflyEus ai Itionum Domine , Deus ultionum oflendere. x 4 Eleuare qui iudflas terram 3 redde uicifl- fltudinem fuperbis, j 4 Vfquequo impij Domine, ufquequo impij exultabunt{ 4 4 Fluent loquentes antiquum, garrient omnes qui operantur iniquitatem . j 4 'Populum tuum Domine conterent , et hereditatem tuam affligent. « |>-j / j f' t h nj 'y i r-J-J y t >;γ |Mi e r 'iiuj w s na snSiy rvs nSi iaipjn π·π« sya« nin pinnSion 16 licnVNn^^ynppii^p^Daaiijno 1 \ yiuam NS^San i^nain 1 ? laarN mbx νιφκ ip 1 tsn» nan «matiipn Γ. 1 ?! 4 ι ιιπ’ηρψ ίμ κηιηη; ]in < 7^ Nnianj isjpi Nnv-inD i£)[?i 5 t rpp mantsS ptjjnj?] \mi no 1 ? san 1 ? ^nnop s t»» sono »pitfa ηρψρ saa t stpo sSpa aos syas tn Spaps 1 i ypm sniayaa no snuyas ήρ snV 1 t >*$? *?3 v)q V19$ P^nJ pVSpa pyo» 4 ; κιτπφρ pan», »np»s ay »p pn^xp s»y’®a »np»s ay * t pisppi “jn^pnsi ajoy J 3 J J 11 Interp.exGrac.Ixx. psalm. xci r. * Cum exorti fuerint peccatores ficut 8 foenum j & apparuerint omnes qui ope- , » rantur iniquitatem : Vt intereant in iecu - lum/eculi, * tu autem altiisimus in aeter- ? num Domine! s Quoniam ecce inimici tui Domine, quoniam ecce inimici tui peribunt. &'diipergentur omnes qui operantur iniquitatem :*Et exaltabitur ficut vni- Ziui' corn ^ s cornu meum,& ienetftus mea in* o- leo vberi. s Et defpexit oculus meus in inimicos meos,&in infurgentibus in me ma lignantibus audiet auris mea. 4 Iuftus vt °palma florebit,ficut cedr 9 *in Libano mul tiplicabitur. ^Plantati in domo Domini, u *iimm inatriis^Dei noibri florebutAAdhuc mul- ij tiplicabuntur in fenedta vberi. & bene pa tientes erunt * 5 vtannuncient: quoniam ^ redtus Dominus Deus nofter, & non eil iniquitas in eo. * In diem antefabbatum quando fun- 1 data eft terra, laus cantici Dauid. PSAL. XCII. J^Ominus regnauit, decorem indutus eft. indutus eft Dominus fortitudine, & praecinxit ie: & enim firmauit orbe terras, qui non commonebitur. s Parata /edes 1 tuaex tunc,a feculo tu es. s Eleuauerunt 3 flumina Domine,eleuauerut flumina *vo ces fuas. Eleuabunt flumina Audus fuos *a vocibus aquarum multarum.Mirabiles 4 elationes maris, mirabilis in altis Dominus. 4 Teftimonia tua credibilia fadlafunt s nimis: domu tuam decet fanditudo Domine in longitudine dierum» *!?ialmus * Dauid quarta Sabbati. 1 xcm. J^EusvltionumDominus, Deus vltio- num libere egit. *Exaltarequi iudicas * terram,redde retributione fuperbis. 5 Vf- j quequo peccatores, Drie,vfquequo pecca toresgloriabutur? *Eftabutur & loquetur iniquitatem, loquetur omnes q operatur iniuftitiam?* Populum tuum Dne humi- 5 liauerunt,& h$reditate tuam vexauerunt. ΨΑΛΤΗΡΙΟ N. μβίρμήνώσιςτων o ^^9 ί ’ ilmmii mt *# 10 1 I cv τάευνατάλομ άμαρτωΤρίζ οίκτα yoptsv , ygjj ο οφθαλμός μχ αν %Ίς ΙχΒρόΐς μν,ψ) ' : αν %όις ΐτζΜίςαφμοις· \π ζμ\ ποννρ&υομΟμοις αχοντί) τ 3 ονς μου. i όίχοα& ως φόϊνιζ ε/ρΒίκτσιμιτά χέόξος ή dv τύ λιμάρω τϋ\ ΥΐΒ·ιινΒή(\τΰμ. 4 * πίφυτάυρβροι αν tJj οίχωχυμόν : ba%iig αλ>λαΙς%ό j ΒτίοόγιμΊβ οΙζουνΒτΥίΟυσιν. * Ιτΐ7τλΥΐΒυν3·γ)ζηΰμον 6 yvpe movi, vcy άόπαθουωτίς ϊΟντομ * £άρα^άλωρ οτι άόθΐζ χΰ&(& ο θίός (c obt ίην frhxici ον . f£'. Ο χυμ& ίξανίλώ^αιι, <&t7ifi7rjcai (bdvba^ · cis- όυ<τα% $αόαμιν νμ) (c^ ζςερίωα& tIw oixovpS-plw, Υ) τις ύ Ccth&jSYiQ&Tcq. » ϊ&ιμοςον^νος^υΡτπττί,Τχτο $outevog συ «. 3 , * hr\ )ζμν φ ποϊμμοι χυμί, Ιπνιρμν ο\πο^,μοιφω- νας cum. IV. 'ΧξΖπν φ πο(μμο\ΦΒιτςμσ^Μς ojmSv 4 * φωνωνυπάτων πολλών, θουυμαςο) φ μί\ζω- £μτμο\ τ" Βηαλάοτγις, θσυυμαςός \ν υψνλ^ΐς ό χυμ&. j 4 Ίμ μανρτΰ&ά Ου ^Βις-ωδικτα# Οφό^ζμ μ4 Gv πξόπσι dyiourfJiA αυ&ί άς μαχζβτη%ρ ημέρων. ι * Παλμός τ& ό'αν'ιό[ τίτςάΛ Οχ.£ζΰί%υ. *Ύ· ^ θίός cynrhxritrioiv χυ£/.(&, θίοςονΜχγκτίων ίπανρρησιά- ι Qa^s. * νψω-%71 ο Χζ/,νων Tlwylw , )>ττ2'& οΐυ^πόόο- 3 σιν ^Ίςχ^Γίρηφ^υοις. ‘ ϊως ποτίαμα^τωΤ^ι χύμί 3 4 ϊως πότί αμοσρτωλΟι χανχγιΟντ^ . * φΒ^^οντομ γμ] λαλΥίΓουσιν ctdWav, λαλιι £ουσι πά/ότίς φ ίρΓαζό- 5 [jbpoi tIuu άμομίαλ!^ * τν λαόν (\ χΰςμί ϊ^πάνω* Qfa , τΐυυ χληζβνομίαΛΐ*σ·ου νχάκωΟόρ. τ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO- 8 Quando germinant impij ficut herba, & florent omnes operari j falfitatis, tunc futurum eft quod deftruat eos Deus vfq ; in sternum. 5 Tu autem excelfus fublimifque in feculo ifto Domine, quinimo excelfus & fubltmis in feculo venturo. 10 Quonian^ecce inimici tui profperitate fruuntur in hoc feculo Domine,quoniam ecce inimici tui diffipabuntur in feculo venturo,&feparabuntur a congregatione in- ftorum omnes qui operantur iniquitatem. ” Exaltafti autem quafi naricornis fortitudinem meam r.vnxifti me oleo receti olius frondof?. 12 Et intuitus eft oculus meus in interitum moleftantium me, &c in infurgentes contra me ad male agendum, audiunt scires mea: vocem confradionum eorum. ‘ 1 Iuftus tanquam palma producet germina.· ficut cedrus in Libano multiplicabitur & aget radices. 14 Filij eius plantati erunt in domo fanduarij Domini, in atriis Dei noftri fforebunt. 15 Adhuc veluti patres eorum procreabunt filios ; in ienedute pingues & virides erunt: 16 Vtannuncient hlbitantes terram quod redus eft Dominus, fortitudo mea, & non eftiniquitas in eo. PSAL. X C I I 1. D Ominus rcenauit celfitirlineindiitiiseft.miiutiis eft Dominus, forcitudineacdnxitftvinfupct ftabil,uir orbem vt non comoueatiir, "SffiStoalprindpio:iftculo.aipfc«De M . ■ ElMMeruntflam.MDommc.^uaueruntflummavoc™f„amm I arata eir icucs tua a F K f ■> A voc ibusaouarum multarum, a laudibus fluduu maris magm laudatus eft m c«- dine dierum. PSAL. x c 1111 . D Eus audor vltionis Domine, Deus audor vltionis fplendidum te exhibe. 2 Eleuare iudex terra, redde retributionem m^am fuperbis. ! Vfquequo improbi profperitate fruiturifunt Domine,vfquequo improbi fedebunt ini tranquillitate? 4 Effutient & loquentur calumnias, dicentes verba opprobrij, omnes qui operantur falfitatem. 5 Populum tuum Domine conterent,& hi^reditatem tuam vexabunt. Pp 3 t i i i i■ $ 10 * 11 I 3 Μ 4 je ny stan i mn» α»αιηη ιίιπ» nii r-i I" -: -■· ■ A-:--'·. : ipy> 'riSKpiinoi n*Titrp tornari aSwn 'na α^'ρτί aga canjn U’3 t6r-i $ ·ί£-α* ν$ψ. \}R ypift * :a»3’ : mn cm na^an n’3i' &6n tria no»n : bnn rnan-’3 αηκ m3»na jn» nin’ v |T "*■ J" · ATT “* · · * · ^rnninpi m wrriw i3?n nros * « : nw Π33’ ij/jrv^n h : tib *\ϊϋφπψ nin’ vw;tih ’’3 4 aS-n^-Ss νΐπκί uara ai^ pinjpa 4 ^ s^jvo anna-CDj/ n appp * i ηκ v^a-czw ηρπ η»# ^mnnjy rtin^SiS 4 ; WM : pi^D’ nirp jion >S:n nun waNroNt j npfij 1 J/tf ^ΏΊΓψί ’?lpp >SJW 313 φΠ'^?^!?? 1 ^ηιιπ&:ρ 3 ηΊ 3 Π>η 4 : wwr ;pj dti pn» stfar^j; 1 rroj , 4 |· ; - -J ; * ·· AT ; · ; J· JT ; J· an'BS> anjrui οίικτηκ 'on»Sjr 3®n* > A'* · ; - /T*T τ ; τ v v -s V ^T- : wriW mn» αή®> i>salterivm. Tranilat.B.Hieronymi. ϊ 6 * 18 S ip 10 11 i—IV : ujrcn nsS njina nwS naana ibS : 1 b j/na miBn mira vas nanpa : d^WSs-Vi/V iii nVai mn’ bina Sn »3 |. v; τ - ■*■ I v ■’·.· a t : ■'■*■ ■>·· «· : b ann msjnni ρκ-ηρπα π» 3 ίειν | ·-* τ ; t vat »·\ ; ; v τ : m w twyi κιπι ο*π Λ- 17 « * Viduam & aduenam interficient 3 e> { 7 occident. 4 Et dixerunt: Non njidebit Dominus , e^ 1 intelliget Deus 'jdcob. 8 i Jntelhgiie fiulti in populo infipi^ntes aliquando difcite. { 9 4 Jjj)uiplantauit aurem , »0« audiet? aut qui 10 finxit oculum, non Videbit? i ^ui erudit gentes, non arguet, qui docet hominem fidentiam ? 11 4 Dominus nouit cogitationes hominum,quia 11 i x>4» 4 Nunquid particeps erit tui thronus infi- diarum, fingens laborem inprecepto? ‘‘ (epulabuntur aduerjum animam iufli,ffi) fianguinem innocentem condemnabunt. ‘ Erit autem Dominus mihi in refugium, et Deus meus quafipetra ipeimee. 13 4 Et refiituet fuper eos iniquitatem fuam, et in malitia fua perdet eos, perdet illos Dominus Deusnofter. psal. xcv. ; 1 Enite laudemus Dominum jubilemus petre z Iefu nofiro. *fi?r ^nion^i mi arootio iyjpa ? 9 ' ’ ’ j w iyni »1» ·ρο »‘wopp pajn» 'S 3 i nqisi κρηχτ κψώ Vy po»a p«p*j» '* 1 j ojp^y inyn>n t sarfjg w itnpinaqi prujo» pnnomi ρηηρψ n»pn^ 3 ’nsi 13 i ijxnn ijTpn 1 ? inWi i^p 1 ? ^ iyn tnoi wi 11! " tisVqiiiiyanNnVNDnx 3 i»nto*ii3>aa»3 κιτρη^ι ») xafyvoeij 10 ο ηζολί' s3ih, ον%ι o ΰΐοάτκων Μ^ρωπον ' i yvmv 5 4 χυ&ος γνωωΆ cifi ^αλ3γ<τμοις π$ν dvSpfi- 1 1 παν, οτι άτι μ$&ιοι. 4 μαχά&& 4ο3ρωπ&, ον dfi 7ΓΜ$ά>οΎις xuetefi οκ $νόμα Qv fiilcifi^g auufiv. 1 3 * ^TT^cafyctj cwfiv aομΐΜ cknfi esbe ίΓκα^ιλάφΙ ' j * ί&ς ου Alcuotuvv c Μις-ρίψα elg κόχην Ιχόφμοι αυτής^ποΛΤίς (§) SjB eig τη xcepbfi. ^άψαλμα. 4 τις dfiag-mefigii μοι <Μι ποΜρώομβμοις · η τις υυμ~ μοι zffinfgig ΙργαζοφροιςΎω αύομίουν^ 6ΐμγι ότι χυ?/& s^oyidvtrs μοι , τία/ρά- sxme τάα $η η ψυχή μ*. 4 ei Ιλίγον^ταλ^τα^ ο 9 πόις μα } fi ϊλεός Qv xv&z iGofeet μοι , . ( 4 kJ' fi τιλη- && 'tav Qcfiwuttv μό ca> τη χα^ίαμα] at afi^cKXmeig Qv άοφζμναν τϊώ xj/v^lw μα. ο 4 μ·η σνμίατζ$(τέςω Qi Β-ζβνος Μομίας y ο Tfh.dmm κό- 1 7 Γον οΒτ «ΰ^ςαρμα^ 4 dupfiSQvm clm^v^lw άΐκαία,χμι αίμα ά^τωον xafythxd.Qv^). z * %μι μοι άς καΟιφνγΙυυ , νμι ο %ίός 3 μα elg βοη$ον Βλ7τί$(& > μα. 4 cufisig κύ&(& τΐυυ ΜομίΜ canoSv , vfijj nfi tIw πονν&Μ cmdv άφανιίί a/)G$vr κυ&&ο 3ζος. Ah& ώϊης το) $auiJ[ } ώυζπΙγραφ& 7Τΰυρ'£ξμίθΐς. ς$. ι * Δέΐίτέ άγαλλιατωμ&α τ^κν^ω 3 άλα?\άζω- ι [βμ τά Szfi τάοτωτΥίξ/.ήμψ. * (®ζβφ3·ά?·<ίό{βμ fi (Οΰξβτωπον canfi ον οΙξομοΤ^γν,Μ , vcfi ον ψαλμοις } άλαλάζωφμ ciurefi. 4 οτι Bsdg μέρας wylfiy βαοιλάος μίγας c ’Μί πανόν τίυυ ylw. 4 * οτι ον τη %eiyi cmdTgi πέζμΤοι fi yvig , qgtjfy'v\pyj j τιίν ορίων cLrffielmv. 4 οτι currtf ίςιν η 3-άλαατα, xfiji ajjfig Ιποίητον αυτίω , ^ tIw ζηζμν ou yeipzg cw- %ifii7fhacrd70. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO· * Viduam &aducnam interficient, & pupillos occident. 7 Et dixerunt: Non videt Dominus, & non intelliget Deus Iacob. * Intelli- giteinfipientes in populo: & ftulti quando eritis intelligentesr * Nunquid poffibile eft vt is per quem plantata etl auris,n^n audiat do&ri- nam. ? num poffibile eft vtcreauerit oculum,& non reipiciat in Legem’ ”An poffibile eft vt dederit Legem populo fuo.&aim peccauerint, non arguantur? nonne Dominus dotuit hominem primum fcientiam? “ Coram Domino nota: funt cogitationes filiorum hominis,quoniam van£ funt. I! Beatus vir quem corripies Domine, & quem de Lege tua docebis. Vt des quietem illi a diebus malis,donec fodiatur impio fouea. ‘“Quoniam non derelinquet Dominus populum fuum, & haereditatem fuam non deleret. ‘'Quoniamvfqueadiuftinara conuertetur iudicium,& poft eum redimentur omnes redi co?de. ,s Quis confnrget pro me ad gerendi! bellum aduerfum fceleratos. ? quis ftabit pro me ad certandum contra opera®tes iniquitatem? 17 Nifi Dominus fuftentaflet me,parum ahfuijfet quin commoraretur in filentio anima mea. I! Si dixi: Motus eft pes meus,mifericordia tua Domine adiuuabit me. 1 ’ In multitudine cogitationum quf intra me funt,con- folationes tuae obledabunt atii^iam meam. to An poffibile eft vt adhaereat tibi fedes mendacij: figmentum prauitatis num ftabit in ftatuto? “ Coaceruabunt mala aduerfus animam iufti, & fanguinem innocentem condemnabunt morte. “ Et erit Verbum Domini auxiliator mihi, & Deus meus in fortitudinem fiducia: meae. * J Et reddet illis mendacia eorum, & in malignitate eorum perdet eos;perdet eos Diis Deusnofter. psal . xcv . V Enite,laudes dicamus coram Domino,iubilemus coram fortiffimo redemptionis noftr^. 7 Prqueniamus faciem eius in confeffione, in canticis iubilemus coram eo. 3 Quoniam Deus magnus Dominus,& rex magnus fuper omnes deos. 4 Quoniam a mqiu eius peti dent penetralia terra:,& robora fublimitatis montiu ipfius funtfQuoniaipfius eft mare di ipfe fecit illud.-& aridam manus eius creauerunt. Pp 4 S * i 4 $ 2 . w o>Vnn nrnai njnan mrwi wa * : wv *—lin* it ^impgnpiniN;} wtjbx κίπ h 4 7 njwniSpirniaK oTn nbo cava nant» caaaaS topa-Sn 4 * τ - t ; λ τ · · · v ; - :\ *<| 5 * ! Ί 3 ΊΏ 3 | T : ■ - : ^ira liwoa oiara D 3 ’nm w: 3 ©x * J· τ ; τ J τ - T ; *·.♦ *' * -*l JV -J »J?jl C 3 J? 30813133 ϋΐρίϊ'ΓΊΪΙ» D ^338 * : 033 ιιη>"κΗ cani an 33 S j·*· ▼ ; > i ▼ »· : a·· -'·*··· i *muD~bx ηκ 3 '-ακ *a >\*3 >nj ?3 w 3 »k * ■ * i* T : ··■ I : · v - : ··.>-·.· " “· 1 » :pairSg riimS vw in*w nimSvvtf DV 7 "C 3 T’DTO 3 1W mxmiirS TW ; · y j — a; - t -<, j * : WjW’ I - 1 ’ 1 a»aj?ri ”733 rraa · ana? m? * > ινηΐίό?? -Si? κιή sinu 3 kd SSnai niii’ t ?i33-»a s jcrriStf-Sa j · v; τ α w nirpi cd>S’Sn ώόι;π >riS*rS3 '>d 4 • j-~ τ τ “ A* * v· «χ· — τ -i·» V* *r <· ir-roy !W 3 pD 3 r 338 SnitJ?l* 3 flS 33 nnin 5 njn 3132 nin»Von D’aj? rrm?n nin»V on * ηπώ'Ί^ w T 33 rrmS lan 4 ,/ τ;· : λ : ·* ; τ - 1 -> τ ! Vni3!?nS νώο , ι’ 7 »πϋ 3 ρττ 33 Π 3 mn» 1 ? nnjwn * ' : pKirSa 1 VJT τ τ -Sa San p' 3 n“fijK 179 πϊπ jcrraa ηοκ 4 ί canina czwai^T didh : inSdi ο·’π djtt ρκπ Sim o wrniw* 4 m/^rSaiiiTT^iap^SaiH^fST * -|T ·* -; T /T a v t; - t L j Βζ - PSALTER.IVM. Tranflat.B.Hieronymi. ’ <; * Venite adoremus & curuemur 3 flefitamus r genua ante faciem Domini favoris nofri. A _ . , Λ /1 —— - ✓» , ; I oj I I efi Deus nofier , nos populus pafcune eius 3 & grex manus iim. Ηοψε β njocem eius audieritis , c s 4 polite indurare corda <~uefira , y?c«/ /» contradiciione , /?c«i /» tentationis in deferto: 9 4 Vbitentauerunt me patres 'vefri^proba- . uerunt me , ^ njiderunt opus meum . 4 Quadraginta annis dif?licuit mihi generatio illa: & dixi; Populus errans in corde efi } e> ιρβηοη cognouerunt vias meas. 4 £i wvtwi;» furore meo } fi aienientin re* qmem meam. psal. xcvr. x QfeAntate Domino canticum nouum 3 canite Domino omnis terra. x 1 Cdmie Domino 3 benedicite nomini eius 3 annunciate de die m diem Jalutare eius. ) 4 Narrate in gentibus gloriam eius 3 in Vni- uerfispopulis mirabilia eius. 4 4 Quia magnus Dominus e> laudabilis nimis , terribilis ipfe fuper omnes deos. 5 4 Omnes enim dij populorum jculptilia 3 Do- minus autem calos fecit. 6 4 Gloria ipf decor ante ^vultum eius, fortitudo e> exultatio in faniduano eius. 7 *nsljferte Domino familu populorum , afferte Domino gloriam & fortitudinem. s 4 afferte Domino gloriam nomini eius, le- uate munera & introite in atria eius. 9 4 eAdorate Dominum m decore fanbluarij 3 paueat a facie eius omnis terra, io 4 Dicite in gentibus , Dominus regnauit: f quidem appendit orbem immobilem 3 iudica- bitpopulos m aquitate. 4 Datamini cdi 3 & exulta terra: tonet mare φ* plenitudo eius. 4 Gaudeat ager & omnia qua in eofunt: tunc laudabunt njhiuerfa Igna Jaltus. I Z X l omn ~ rfwaa ΠΠ'τχ \avp nay njhW nih czinx 7 iNJnn^woigoto^iniaiTtawtns s i tnrtpa«o 1 ?»pn» 5 J*i νοϊ> γπ arosDa^npa 1 ?p®|?D ») * ipSapPi o 13i nip^pn^mjVp^r t »jpm ha "j sono hrn imn w cn,·? inara 1 ’ 5 nvirans s»opy Vap nng»» N’poyaiynras 3 i n:fp“is sdp) Notna mraanora lana Da|? : inara 1 j aay sip p "p sniyra ^poya Sp ans 5 i n ws Ha Hy μπ H^mi νίπΗ narapi »·> aa cum 4 j sarayi «»nijj.iari»K s’Qpy iDin»aa^apnan^ 7 i nrapi?p n’aa isnu r niNi sjray acajasa^narai snara 4 J«yas ijnjVa npj?? mina nainaraa >»; oapnwp 9 «»mnaaHiHiyi snaiapn naio tvop aj?»» w cnp \ Kiaixiana tijooy ya’ ynn κΗη Han ipn amS ^Hp m sjopya iaps i NpviHa» xyas >ρηχ ρκτι sipra pan> i sra^in υ*?ΐΝ Ha pnarai j»ag naa Hai Hpn snnaran y»*p ; 15 8 Z o rx ϊ Dwiwtw Interp. ex Graic. ίχχ PsaLm. xcv. * Venite, adoremus,& procidamus ei, « & plorerpus coram Domino qui fecit nos. * »Quia ipie/ibDeus nofter,& nos popu Keb.j.b. jus pafcuas eii^s, & oues manus eius. Ho- *’ die fi vocem, eius audieritis, 4 noliceobdu- w rareC orda veftra, iicut in * exacerbatione: fecundum diem tentationisin deferto, 5 vbi tentauerynt me patres veftri: proba- uerunt me,& viderunt opera mea. s Qua- draeinta annis offenfus fui generationi »hi huic.& dixi:Semper*errant cordejipfi velo non cognouerunt vias meas. έ Vt iuraui in ira mea, fi introibunt in requiem meam? * Laus cantici Dauid , quando domus aedificabatur pofi captmitatem . fine titulo apud Hebraeos. psal. xcv. ι.ρω.ΐί /^AntateDominocanticum nouum.ca- * «· v> t—. . + ~ tateDomino omnis terra. Cantate * Domino,*benedicite nomini eius, annun i t d„m ciate*diem de die falutare eius. diem *» · i ^nnunciate inter gentes gloriam eius, i in omnibus populis mirabilia eius. 4 Quoniam magnus Dominus & lau- 4 dabilis nimis, terribilis eft fuper omnes deos. 4 Quoniam omnes dij gentium daemonia, Dominus autem caelos fecit. 4 Confefsio& pulchritudo in confpe- 0® α<ίμα καινόν , όί<ταίί τά χυώ® ?ΓΛ- ι Qa ή γη. * auram 7?J χυ&ω , dl ’λ^γήΓμτε τ όνομα mjt$ . άκζγίέλιζε&ε ημ^ρμν όΐζ ημίομς νίβωτήτιον } duri. * αΛοαγύλατί αν %ϊς edvm rlw όόζαν curei, αν 7ΐασι %Ίς λαόίς %ι θαυμάσια carri. 4 *ότΐμ%γαςκνομ<& ^ αΐνζτς βφόόζμ,φοζζρβς Ιςιν 5 \3>τ\ξ7ί$$&·ς cenr Βνόις. ' οπττάότες (φ Β-εοι των \- 3τνων όοαμόνια' ό q χνμ&ς&ύρμνοΐζ Ιποίητον. 6 * όΐζομοτβγηαις ψ) ωρμιόπις avdmov curri, ώμοτννη ? (μ) μεγαλ37Γξϊπαα αν τύ αμάν μάτι cwri' 7 4 ανίγκατί τΑ χυ&ίω ai τζατρμαϊλ Άν 13-νων, ο νίγχα- η ίΑ κυζίω όόζαν ψ) τ.μ lui. s 4 ανίγκατε τΑ χν,βίω όόζαν όνόματι cwri \ αόρατε θιι- <τίας najj Ααζ?ορ$όε£τε ας τας ουυλας cwri. 9 * (ω&ακ'ΐΐϋήϊατε τΑ χυ&ω αν ουυλη cLyla cwri, Qa - λώ§ήτω )κτο ,τν^τωπα carri τίατα ή γη. :ο * Αβατε αν %Ίς ε^νεσιν , οτι κυ&&εζατίλ&χτε, ^ γο κατωρΒ-ύύτε tIw οΙκουιΒρΙιν, η τις ου ιταλώ^ητετα^, κζ/,να λαοις αν άϊ^υτητι. 11 * 3 όφρμινε^ωταν (φ ούζμνο) (£ αγαλλιάζω ή γη , (ταλώ^ήτω η 3 -άλαοτα, χομ Α ττκήρωμα. αυό. 1 1 * χομήτε*)%χ πεόία, ψμβόαν αΑτϊς , ττε α- γαλλιάζΑ) τϊ'}όΚ&%β όςυ$.α %όΑξυμοΑ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. * Venite adoremus & procidamus &genu fle&amus coram Domino qui fecit nos. 7 Quoniam ipfe eft Dens nofter, & nos populus eius & oues paicua* manus eius. Die ifto fi Verbum eius receperitis, ‘ Ne induretis corda veftra iicut in contenti3 N3 Ό 'ΠΙΓΡ 03 1 ? * i: .inyioaa uzppjn ρίνα bnn T2? : d’ 3 t α»κ inotpf ρκπ ^Soni/p J1ND3 {133 OBVtA pig V?»3D ^njn{$ : vny 3np tanSrn ·φη v jqS m psalterivm. Tranilat.B.Hieronymi. 1 3 i j i < t Ante faciem Domini quoniam Venit } quo- r niam <-venit iudicare terram : tudicabit orbem in iufiitia 3 & populos m fide Jua. , p s a l. x c v I r. . c «■· e 1 τηκ ^a niir isVoidd} ώη? αήπ ; ρκη -Va !TUM Ο’ΒΚΠ-^ΙΧΙΙ 1j?1XOW ΠΠ’3Π s o^ta α’^ππρπ VDSHarSaTio? * : ο’π'τν·'?? ι'ίηπΓψπ r -πιπ* mnnAarn ρ’νπρψίη njjtw * irniiT^psitia^p 1 ? n^jji 1X3 fWirbs-Ss^Sp πίη’'πηχ·’3 * i αΉ^κ- 1 » -Si; i* « ΐ’ρντρπ iwa? iot jrjiw v πιγρ >3πκ laWawi ; rnnopsVntf >Vi pns? ρηικ J UtiljJISlbmni Π1ΙΤ3 D’P’12inatp ns niKSs3“'3 131Π 113 'iliirV 1113 11D1B * : wip 3111113*0’ iVnjicnn r-tt3j? : inpis r&a o*i3n *3*j?S injn»* nin* jpiin * -*73 1X1 ^Nl©’ Π’3 1 ? 1Π310Ν111ΡΠ 131 s 1 -r j t j** t j · v* ; T *·;·.· ; ~ ς ” T ίΙΙΏΐΙ 133*11 1ΓΒ?3 ρΚΓΓ*?3 mrpS lj /ηπ : γίίοϊ Sipi 11333 ιΐ333 mrpS hdt iVan 1 oaS liiin iar3 Sidi murena : πιπ> * I I £ 11 i ii * 4 * 5 * i Jf^Ominus regnauit 3 exu\tabitterrafilabuntur infula multa. i 4 J^ubes & caligo in circuitu eius: iufiitia & iudicium firmamentum folij eius. j * Ignis ante faciem eiys ibit 3 φ* exuret per circuitum hofies eius. 4 4 «Apparueruntfulgura eius orbi\ latata e fi Sion , exultaue- runt filia Iudapropter iudicia tua Domine. 9 * Tu enim Dominus excelfus fuper omnem terrdpvehementereleuatus es fuper omnes deos. i o s Spui diligitis Dominum^odite malum: cu~ flodit animas fandorum fuorum · de manu impiorum eruet eos. 11 * Lux orta efl iufio , redis corde latitta . r i * Datamini iufii m Domino } O 4 confitemini memoria fanda em ? PSAL. XCVIII. 1 Qf^ntate Domino canticum nouum, quia mirabilia fecit; faluauit fbi dextera eius 3 φ* brachium fandum eius. i 4 D^otum fecit Dominus falutare fuump in conffedu gentium reuelauit iuflitiam fuam. j 4 Recordatus eft mifer icor diafua & ^veritatis fua domui Ifrafil; fiderunt omnes fines terra falutare Dei nofiri. 4 4 Iubilate Domino omnis terra : α >ocifei‘a- mini 3 & laudate & canite. j 4 Cantate Domino in cithara , in cithara & Voce carminis. 6 4 fin tubis tjfi clangore buccina iubilate coram rege Domino. (> cznnn u i nuTU^na wnay) Van jhi n^ni pob νπν mas Dias w q*j j? 1 J j nOaiaibanansspniNnpaxnVaannaiincinDipNiNaipiiapy 1 j pyun jup pan* χπη^ρ **p 1 rastri γη t?nii3 J i n^nSnoNi n^on ^an npna pan;p 4 i npiyp ann ann ύτ\νφ anSxn OToaj? κψκ s Kbps mbs bp f .ηηγ 7 i napjis s’ppy ^a pornn nnpnx κ»οώ Λμν joni 6 i sjns Sa paa oajajp »» jo popn* ^a jp rnm’.n'aa snDa jxhi p>ri κηψνο nnni nyap 8 fspj^o »nbp &dix pnbp noa^ pnao’ ^njypa pnan^pn atpa Dnpfja b^ap u:’a utp «n. sjn 1 na 10 \ κΛητ Sa bv sanS syas »an» *?£ *7y nsVy ™ ηκ oia^ 9 ; γ paisi ’’n topipa s^nx jian 11 t nnn xpb ixnnSi n;a ama 11 ! pansixa N’y^an pnnj» ipi m*pn mpp nx i πφηρ cznx; ppib t ndaj?n3’auJyaasinjm' : n , 7n|?a£3aayidnsmas:nannaiD^CDai?mattinKiajnn3iun 1 itipn^ fimi ni«ya« *5*p *?a jiom ^ηίΰ* niaS ntax^i naiaaaa } i nn^ax ή: Nmoyn pnnmp 1 ? najanQ*** yiix 1 r ' jsjaw.^lKaaaapapi^oaiPViOT 5 i iapn ; inairi tyia syas *an* Va *** Dl^iaa* 4 t »>» MaVo tDip laa* msjiy xnnxixna 6 't07A & Araos S> malum i;Ji fti ICi.fi.c. Vimini Interp.exGrac.lxx. psalm. xcvit. * A facie Dominbquia venit,quoniam i: venit iudicare terra. Iudicabit orbem ter- » r$ in asqm|ate, & populos ih veritate fua. pfalmus Dauid , quando terra em reflitu- ta εβ: (tne titulo apud Rebr ο). Ον- ίατέρες τ· idocd.ctg , ολομομ τύν καμάτων 6 νκύ& g. 9 * οτι ου κύρμ (§Ρ ύψις& 3 %ι 7 ΐ$.<τΛ/υ τ!μ y!w 3 (jpo- ύζμ *ύζτερνψω 3 ης νζτέξ 7 ίψύ%/.ς cRr Βτϊόυς. ο * φ αΙϋ.τΐων ης τν κν&ορ , μκτατζ πονηζβί, φυλά<τ- ύ BzoS ήμψ'. * άλαλάζατζ τύ,Βίύέτίαβα. ή j γή ) oltclts. χμ) αγαλλίαζε χμύ ψάλατε. * ψάλατε τά κυμω b κιΒάξα , b κιΒτοαξα. χμι φωνή ψαλμού’ e * b Qcbmyiiv έλα^ίίς, χομ φωνή (jxhinyfog κερατίνης. άλαλα^ατε bagnov *ύ$ύ βασιλέωςκυμον. * TRANSLATIO. "y ' y CHALDAICAE PARAPHRASIS ; Coram Domino quoniam venit ,iiquidem venit iudicare terram : iudicabit orbem in iuftitia, & populos in veritate fua. ps A l. xc vi 1 . D Ominus regnauir,exultet terra,l?tentur infula? multa;. * Nubes gloria; & caligo in circuitu eius: iuftitia & iudicium locus paratus fe- dieius. 1 Lmis ante eum flammeicet,concremans per circuitum moleftatores eius. 4 Colluftrant fulgura eius orbem: vidit ircommo* ta eft terra. ! Montes tanquam cera liquefeent a prafentia Domini dominatoris omnis terrte. 6 Annunciabunt angeli ^lcftes iuftitiam e- ius,& videbunt omnes populi gloriam eius. 7 Confundentur omnes qui feruiunt fculptili.qui gloriantur in idolis,& adorabunt coram eo omnes gentes qux feruiunt idolis. 8 Audiuit & krata eft eccfefia Syon;&exultant filia; domus Iehuda; propter iudicia tua Domine. 2 Quoniam tu Domine aliiffirnus&per omnes habitatores terraejvalde exaltatus es fuper omnes deos. ” Amatores Domini odio habete malum,quoniam Dominus cuftodit animas mifericordium fuorum, & de manibus impiorum eruet eos. “ Lux orta eft iuftis, & redlis corde ktitia. Lsetijnini iufti in Verbo Domini, & confitemini memoris nominis fan&itatis eius. 1 Pfalmus propheticus. xcvm. C Elebrate coram Domino canticum nouum, quoniam edidit miranda: faluauit eum dextera eius, & brachium fandis maieftatis eius. 1 Manifeftauit Dominus redemptionem fuam,adafpe6lum populorum reuelauit iuftitiam fuam. ! Recordatus eft benignitatis fua: & veritatis fus domui Ifrael, & viderunt omnes fines terra; redemptionem Dei noftri. 4 Iubilate coram Domino omnes habitatores tcrrs;perfonate,& laudes dicite & pfallite, 5 Pfallite coram Domino in citharis, in cithara & voce pfalmormn. "Intubis & voce cornu, iubilate coram illo rege Domino, ο tJ 3 f D^ilft ! na ’asni bari ixSoi α»η Djn* * » ]τ ·· ; j ; ·· ·· λ ; τ -ι ; · :i33i’a’imn’cp-ixno’nnn3 * * birrasv' ηχπ usi? 1 ? xa->3 mwvsb 1 J·· ·' ι · \ t I* T V : τ t· τ ;ι ·· ; « i αηψ>α 3 cirpjn ριη ι» DUfla>:nT33tf>D>ainwn> ·Λο mn> ,ι τ · ; J·· ή' - ■> ; : · | Τ H JT ; * I * « : twasflrSa-*?]? xiii an Vna m*3 πιπ» 1 *, r - τ τ ' τ : *’Ρ· ι τ ί< ίΝΠΠ^ΊρΚΊΐ3ί7Π3ηθ^ 111* * »! cziH^^DnMiarnnxanKos^opDijn 4 ^ λ* τ .· τ ·„!■*. τ —ν j·* τ ν τ ; · | ν ν ν ; : jvw ηΡίκ'ηρΓηηρίϊίϋΑ^ο Τ I · τ τ - I C ; |ττ; ;τ ; · vbn tnnV iinnipmi3»nVxrninn0oii * ! ΝΜΠ ϋΐιρ 105? ’ΝίΙΜ ^ΧΙΟί?! Ί>3Γ03 Τ1ΠΧ1 ΠϊΌ α ; — :| : " : ' ·» -: ι : » -. - : «.· ΐ C33j?> Niim rninpx α>χιρ phi vini noi? αη^χ nari* pj/ nojn 1 ! inViro l τ I “JT n»n xi?i /X arvali τ — tnx i3’riSx nw» s « ▼ j' τ ·· t, -·*· j τ * ~i v** - ·· v; jt · : aniViVSi? apii an b -»3 wip ini nntwni i3’nbx nw> ιόοη * na^xnvvcrtip Γ v: )τ ; )τ n *n-Sai—lin^wnnnninSntoia 5 ! T T ■*· τ - i' τ Α τ ; , ; . imnaviaV^annoMmn^nN rnp * |Τ τ ; · T T ; j at . · ; jt · V j · ■xSiiswiviina^ri^xwnnin^aijh * - ; τ *τι - >· v; < ▼ ; · ; :ΐη>ΐ?ΊΟ]Χϊ , 110ΐ/13Π3Χ i 1 ? ni n mVnpa vriivn niinaiH*/^ ixa * : ioi? lana t j J ili rriin non aSiyS min’ 3io~»3 ! > ivr\r\m ?s alterivm. Tranilat.B.Hieronymi. 7 * Tonet mAre & plenitudo eius^orbis et ba~ <■, bitAtores eius. % i FlummAplAudent mAnu^myl montes Uti ° dAbmt. v $ * aAnte Dominum quia njenitJudicAre ter - rAm, iudicAbit orbem in iufiitis 3 (djr populos m aqmtAtibus. PSAL. XCIX. ( i Ύ^Ο minus regnAuit , fommoueAntur populi ; fejfor cberubim 3 comutiAtur terra. % * Dominus in Sion magnus , φ* excelfus eB piper omnes populos. j s Confiteantur nomini tuo magno & ttrri- K bili fanbio. 4 * Et imperium regis iudicium diligit: tu fun dafiiaquitates , iudtcium & iufiitim injacob tufecifii. j *Exaltate DominumDcum noflrumjt adorate fcabellum pedum eius 3 quia fandus efi ipfe . 6 * JMoyfes ftfi nAaron in Sacerdotibus Juis t & Samuel in bis qui inuocant nomen eius , m- uocabant Dominum , & ipfe exaudiebat eos. 7 *fn columna nubis loquebatur ad eos : cu~ fiodierunt tefimonia eius } &praceptum quod dedit illis. * 4 Domine Deus nofler tu exaudifii eos } Deus proptius fui fi eis ,φ* yltorfuper commutatio - nibus eorum. 9 * Exaltate Dominum Deum nofirum , & adorate in monte fando eius , quia fandus Dominus Deus nofier. i 4 Tfalmuspro confejfione. c. J Vbtlate Domino omnis terra: t 4 Seruite Domino in Utitiafingredimini coram eo in laude. i * Scitote quoniam Dominus ipfe efi Deusjp- fefecit nos et ipfius fumus } populus eius et grex pafcua eius. 4 4 fngrediminiportas eius ingratiaru adio- ne 3 atria eius in laude', confitemini ei } benedicite nomini eius. j *G)uia bonus Dominus,in fempiternum mi- fericordta eius 3 ajfque ad generationem e>* generationem fides eius. Diam j ju.ni κηιο N*in? jtnis?5 ρ^ρ» tfpnnj 8 J nSy jnn^ Sdi Van κη^οι Kan^ai 7 it. ' t κηιχηηη Kjopy ι κηρι xz *7an \r\\ diin i« oii? 9 m x ^ipcvSaVy Νΐη sp*)i n jiiir? 1 * N 3 ns yiyin s»an? » 3 »a sntf nnwtfi s»opp jiyn» φβ »« 1 j n-py ns apya κηριη kjh spiitnn swpns W ormun 4 s c^in κτιψψ jnm» 5 * 7 Νΐοί 11 ή. c^Wy hwD npzn ii jn?3 jhnst πφα 6 x sin mb iijdi in s 7 •V ini ?-^V niowaiSn spVynijaN^ri»»nip^^rjinViDaK ni Dipinnw 9 ijinnaiy^yyisnpijinSiionN^py^niirip^Nn^i^NnijynNNJn^ii» 8 ipnVani*io»j?i ρ : tonVs n; di-ip οηκ nia njpi κιΐχ w *jg ,^ι^ 3 x titinnipnainTonpinx nnra ™ DipmSs 1 x syni? ianj'4a »; crnpmi sniin jnpSy ^nnp 1 COaifjioiH^s Μζ)Π3^ nnaisnms ■» iiyinai^iy 4 t niniyn jsyi nay «nas nVni Kjnjiay sin sn^s sin m jnpiJoirnnininyiniaiDDVySiiiatpQns 3 ιποψ Interp. ex Gr£c. Ixx. p s a l m. x C i jr. 4 Moueatur mare & plenitudo eius,or- 5 bis terrarum &omnes qui habitantin eo. * * ^lumina^plaudent manu fimul, montes s sup.s? exiiJrabufic 4 ^c6fpe£luDni\quonia venir, ? quonia venit iudicare terra, iudicabit orbe terraru iri > iuititia,& populos in aequitate. *,Pialmus Dauid. x c v 11 r. J^Ominus i^gnauit, irafcantur populi, qui iedes Tuper fherubim ,moueatur terra. 4 Dominus in Sion magnus, & ex- celfuseiHuperomnes populos. 5 * Confiteantur nomini tuo magno,quoniam ter- bibile &:laudium eft·. * Et honor regis iu- 4 dicium diligit. T u paralii dirediones, iu- dicium & iuftitiam in Iacob tu fecifti. 4 Exaltate Dominum Deum noilrum, s & adorate icabellum pedum eius, quonia μα™ * Indius e ^· * Moyles & Aaron in Sacer- * dotibus eius, & Samuel inter eos qui in- uocantnomen eius. Inuocabant Dominum,& ipie exaudiebat eos . 4 in columna 7 nubis loquebatur ad eos.-quoniam cufto- picepli diebant teftimonia eius, & ‘praecepta eius itd quas dedit iliis. 4 DomineDeus nofter tu » exaudiebas cos, Deus tu propicius fuifti eis, & vlciicensin omnes adinuentiones eorum. 4 Exaltate Dominum Deum no- 9 ftium, & adorate in monte ian&oeius, quoniam iandus Dominus Deus nofter. 4 Pfalmus Dauid in confeisione. * , xcix. TVbilate Deo omnis terra: 4 Seruite * ■^up·^ J[ « * · 1 . · ' · » r* Dpmino in laetitia : introite m conlpe- dueiusinexultatione. 4 Scitote quo- 3 niam Dominus ipfe eilDeus nofter. ipie W fecit nos,& non * nos. qos autem populus eius, & oues pafcuae eius. e ^Introite ad portas eius in confeisione, 4 ad atria eius in hymnis, confitemini illi, laudate nomen eius: 4 Quoniam fua- 5 * uis * Dominus, in aeternum mifericordia eius: & vfque in generationem & generationem veritaseips. Έ AATHPION· μύίρμννύίσΐζ ?cot> 0 7 f QctX&)3rmto ηΒ-αλαοταάρωμα,η oi- xufy»1 qgy πάστες ($) χα&ιχουυυτες ci» ωηη . * * πό&μο) x^nSvai yji& Mtfsavr , ( (d opn dyctX - 9 XiclQvt ctf * xvgjx, οτι sp%e ), m η- xet x&vctj tIw ybJS. χ&νά tLw oixuySplui b> thxcuonwn, y$jj λα ομ C4> dJS-ujfm. 1 * ΫαλμόςτζΙόαυίό[. ςη, Κυ&& έ£αατλ<ίϋ(οι>, όργζε&ωΟ& λαοί, ο χα$γι~' φρ(& 3όη τάρ %εζ$νζίμ 3 £αλΑ>θ»τ 6 ΐ η γη. χν&& & giw μείας , χμι υψηλός ϊςιν $πι c?t τλαοίζ. } * όΐζομολόγηψα^τ cdQax τάόροματί Qu τάμ^οίλω, 4 οτι φοζεζβρ xcy άγιόν ιςί' * χμ\ τιμή βασιλεως χξβϊΐν αγαπά. συ η%ίμα.<τας xymv (c οΜΓις. * χΰ&ε ο θεός ηρ^Ισυ ίπηχουες amSv y ό kog συ &όίλα.%; lym οώΨις , ψ) vxhwv 3όη π<0μ 9 τα. dffiuvi0dj,ua.%it cumuV. f νψχτε xugjiop τν &εόν μ- $ϊ, KSM (®ζβσκνυυάτε &ς οξ$ς άγιον άιπ£^ οτι άγι&κΰ- &&ό3εόςνΐ[όψ. 1 * Ψα,λμός όα.ν)ό\, άς όΐξομολόγη Qv. * Αλαλάζατε τά %εόόπά(ά η γη’ * όονλ$ό(τα.τε τό χυ#ίω cm άόφξβΟυωη . «Wa $ετε c wmov άυιίίνν α- } γα,λλιάτα' i γνωτε οτι χνμ(& ανοτς \ςιν ό 3-g ός ή - μψ· οωτς εποίη&ημάς, j©e/ ούχ ημάς, ημάς $ λα,ός άυτ£ %μι ,ωζβζα.^, ρομης aw$. 4 * άιτίλ^ετε άς τάς στυλας duribi άξομοΤ^γήτει, άς τάς αυλάς cwidb> υμνοις. άξομολ^γά&ε oumJ, ai- s ράτε τόνομα, cami' * οτιγ^ηςός χυ*/,®*, άς τν α).Μα^νελε(& curd . ‘/^ϊως^ρεάς^^υεάςηάλη- %6ΐα.άιπί?. * . CHALDAICAE PARAPHICASIS TRANSLATIO. ? Tonet mare & plenitudo eius; orbis, & omnes habitantes in eo. 1 Flumina complodant manibus fuisj pariter montes exultent » Coram Domino, quoniam venit iudicare terram, iudicabit orbem in iuftitia, & populos in equitate. p^a i. xcix. D Ominus resnauit,contremifcanr populi, quoniam eius maieftas habitat inter cherubim; concutiatur terra. 1 Dominus in Sion magnus & excelfus eft fuper omnespopulos. ! Confitebuntur nomini tuo magno & timendo, fandum f idem e ^._ ♦ Et fortitudo regis iudicium dilexit; tu pra:parafti reditudinem, iudtcium & iuilitiam in lacob^u fecifti. i s Laudate coram Domino Deo noftro, & adorate in domo fanduarij eius: fandus fiquidemeft:. * Mofleh & Anaron in Sacerdotibus eius, qui tradiderunt animas fuas propter populum DoHiini; & Samuel propter illos orauit Dominum, ficut patres feculi qui oraue- runtin nomine eiusrprecabantur coramOomino, & ipfe reipondebateis. 7 In columna nubium glorias loquebatur cum illis: &obier- uauerunt teihmonia eius, &padum quod dedit eis. 8 Domine Deus nofter tu refpondiftt eis: Deus pepercifti populo tuo propter eos, &: vltus es operaipfc?um. * Laudes dicite coram Domino Deo noftro, & adorate in monte domus fanduarij eius, quoniam fanduseft Dominus Deus nofter. , ■ ‘ Canticum pro lacrificio confellionis. psai. c. I Vbilatc coram Domino omnes habitatores terras: 1 Seruite coram Domino in laetitia, venite coram eo cum hymno, i N otum facite quoniam D ο m i n v s ipfe eft Deus: ipfe fecit nos, & ipfius fumus; populus eius & oues pafcua: eius. 4 Ingredimini portas eius in confeflione, porticus eius cum laude: confitemini coram eo, benedicite nomini eius. 5^ » Quoniam bonus eft Dominus, in «ternum benignitas eiusj & vfque in generationem & generationem fides eius. 45 $ πΐη> aV rrwK vamricn nara iM ■jt j 0 : ■>■*·■«■ jt s " · Ί " ' ; · ' ^ : « I PDW S psalterivm. Tranflat.B.Hicronymi. 1 Dauid Pfalmus. c i. '^/0-fericordid e> iudicium cantabo,tibi Domine pfallam. * Erudiar inopia perfeci?., quando venies ad me‘.ambulabo in fimplictfate Νίΐηπ’πα czrbfl rm *■*■·■ -> T - -»1 · T | V V |: T <■ ; - : »{ΐ»| anga >:? 3 ^ara $nm DODTipyVyM^anwjnasSwfrx-iiS * ,· ·· I s - ,: - ·' V„ : · * , i >2 p3T N*7 TO : jm ab jri aaano» e»y aaS * owirmiivDyN iniKinjnnnD 3 >i y £nSo * iSDiNKSiniKrnbnrrvi JT J A T .. .1- . liaa^VnHayriajyS pK-»aaNj 3 '> 3 ’j/ * .••jrwNiinnwi ^ · i- ·· τ ·· * · t onpinairvonroi/wa 37 p 3 y& &a 4 Λ· |t ; J·· JT · : V · ·· V \j·.· ; ·· ·· l ί ’ 3 *y imS nai-K 1 ? nnpn? y*)$->yVT 72 r~vny& app 2 ^ 4 * j ^i/irSp rnjnpvj/o 2p | nin; mSsn 4 1 :irw *! ^i 3 n tSk *ftwi >nSan nw nirv 4 * I -r I A; ·· · * : - Λ -r · : ^T ■ . τ :k νΚ'ΠΒΠ ’7 ii ava Sgp yk τηοιτ^κ 4 j ♦ 'ψ : "ina ϊ^ήρκ avs :jjtk :·ππηρΐ 03 ’itajn w wm^yy 4 otS ^DKD OT3P >3 >3*? W1 3t>JO Π31Π 4 J · ; — ; '· ■ : — t > * Λ' j- ·— v -I*· t JT injyaVDsynpaa/nnKViga 4 : nam Diaa >n«n nana nxgV >n*ai * ; 33 J by ilia aissa n>nxi >mgi? * : mv: »a Mina >a»k uiam οΐ’πΜ r ; · ■*■ ~ - : y · i ■-·:·· -i -r i tjjapp oaa ngri» jton canaa na>r>a : aaMni arixfri >a ^aygi ^ayraaa » * S .© cordis meiin medio domus mea. } 4 1λ(οη proponam coram oculis meis verbum behal) facientem declinationes odiui , nec ad- fiaftmihi. 4 Cor prauum recedet d ?ne y malum nefciam. r { 4 Loquentem in abfcondito contraproximu fuum 3 hunc interficiam .fuperbum oculis φ* latum corde,cum hoc ejfe non potero, e 4 Oculi mei ad fideles terra vt habitent me- ° cum·, ambulans in ‘-uia fimphciterjnc mmiftra- 7 bit mihi. 4 lfi(on habitabit in medio domus mea faciens dolum i loquens medacium non· placebit in conipeSlu oculorum meorum. e 4 <£Maneperdam omnes impios terra , vt interficiam de duitate Domini njniuerfos qui o- perantur iniquitatem. i 4 Oratio pauperi cum anxius fuerit, et coram Domino fuderit eloquium fuum. PSAL. gii: t Omine exaudi orationem meam, & clamor meus ad te <■ veniat. j 4 Non abfcondas faciem tuam d me in die tribulationis mea : inclina ad me aurem tuam : in quacunque die inuocauero te, ^velociter exaudi 4 me. 4 Quoniam confumpti funt ficut fumus dies mei , & offa mea quafifrixa contabuerunt, s * Tercuffum eft quafifcenum, & arefaSlum εβ cor meum, quia oblitus fum comedere panem t meum. 4 eA voce gemitus mei adhafit os meum carni mea. 7 4 Ajfimilatus fum pellicam defertijatius fum quafi bubo folitudinum. 8 4 Vigilaui, (fi? fui ficut auis folitaria fitper teblo, {i 9 4 Tota die exprobrabant mihi inimici mei: exuit antes per me iurabant. i o 4 Quia cinerem ficut panem comedi, (ffr potum meum cum fletu mifcui, ii 4 A facie indignationis & ira tua, quia ele- uafli me & allififii me. rann ... ^r-%. „ — •l , ■ κρ T D^m ^rn -* n as»dign 3 ® s ^ Q ^, ?? 1 SWK j,,, ,, 1D , , rm w. m> * ^ · · y» ^ ^ ^ ™ t οηψην'βρ'φ}* 1 ! ’ *W 0 ioii 3 TO’iti"’nfeS 3 P .m‘ «WWS*W!^«W ' ‘ Interp. ex Grac. Ixx p s a lm. c i. 4 PfalmusDauid. c. J^Ifericordiam & iudicium cantabo ti- y bi l 3 <^mine,pfallam * * * 4 & intelligam in via immaculata,quado venies ad me.Per- ambulabamin innocentia cordis mei in medio domus’meas. 4 Non proponebam ante oculos meos rem intuitam, facientes preuaricationes odiui. Non adh^fit mihi 4 cor prauum, declinantem a me malignu non cognoicebam.^Detrahentem fecreto > xim * proximis fuis,huc periequebar. fuperbo oculo, & infatiabili corde, cum hoc non fedebam.'Oculi mei ad fideles terras,vt ie- deant ipfi mecum.Ambulans in viaimma- kMiahit culata,hic mihi miniitrabat. 4 Non*habi- tabat in medio domus meas qui facit fup- biatn. qui loquituriniqua, non direxit in confpeitu oculorum meorum. * In matutino interficiebam omnes peccatores terras, vt diiperdere de ciuitate Domini omnes operantes iniquitatem. 4 Oratio * pauperi,cum anxius fuerit,& coram Domino effuderit precem fuam. psal. c i. J^Omine exaudi orationem meam, & clamor meus ad te veniat. *Nonauer- tas faciem tuam a me. in quacunque die tribulor,inclina ad me aure tuam; in quacunque die inuocauero te,velociter exaudi me. 4 Quia defecerunt ficut fumus dies mei, & offa mea ficut cremium afuerunt. inf.137 4 Percuifus ium vt fcenum, & aruit cor meum, quia oblitus ium comedere pane meum. 4 A voce gemitus meiadhasiitos meum carni meas. 4 Similis fa&us fum pel- licano folitudinis ^ fadus fum ficut ny&i- corax in domicilioAVigjlaui &fa6tus fum ficut pafier folitariusin te&o> 4 Tota die exprobrabant mihi inimici mei,& qui lau dabant me aduerium meiurabant- 4 Quia cinerem tanquam panem manducabam, &*poculum meum cum fletu mifcebam. 4 A facie iras tua & indignationis tuae, quiaeleuans allififlime. t" A Λ T H PI Ο N. μβίρμήνΦσις 7$? 0. Inf. 142 IO T 1 i * Ψαλμοςτ^^ουυί^,. p. Έλεον xgj Kojmv glGulvj\ Gi κΰξρ,φαλά· t f %aj awjwcd αν Αάάμωμω, πότί ηζ{ς (®ζβ'ς μζΑζ- ποράνόμίω αν ακακία, κκρίίας μ% αν μίοω $ οίκν μπ' 3 r 'd (®&ζτΜμία> τττζβ οφβα7\[μύ πζάίμα νομον,ποινές ο^μ^άποις ίμίοησα. cbc νκολληΰϊ) μοι 4 * καροια υχαμζϊΐ, ίακλινον^ς άπ \μοΙ%$πονΥ)ξβ(ί j cbc Ιγίνωυκον. * τν κα^λαλ$υυΐϊί& λ ά^ζβί τάν πλητίον am$, %^%v c ζεΑωκον. οφΒαλμά %μΐ άπλήςω κα/ρΑα, %ντω ον QjjjruxTiov. 6 '* @ οφθαλμοί μου c ’ΤΑ <$ντ τηςοίζ τ’ yng, HG <τυγκα- 3η&% avc^if μ&τίμοβ, πορ&υομβμ& αν ό^άμάμω, ούτςμοιίλκ%ΰργΗ. 7 * b Kctrmi αν μί<τω £ οικίας μ% ποιων νζτζρηφανίαΜ. λάλων a%η τά πΐωγά, Ψ&ν άκη^άττι,ψ) avd/jrlov κυρίου ίαγίη t!mj Αησιν amL ρχ. 1 * Kug/s eiQxKovGv ΊΥΐς{®ζβτ&>χης μχ, jgt) η κζμυ~ γη μου <τθς crs Ιλ^τίτω. > * μη )χποςρίψης τ ι®ό<τωπόν Gv άπ Ιβο$ .άνηώυ ή μίξα Ϊϊλίζωμζμ, κλΊνον α&ζβς μζ r ους Gv’ αν η ο\υ η -. μίξα (Μικαλίΰωμαί tre , %’χυ ίπακουπόν μου. 4· * 07J ^ζίλιπον ωπά καπνός οά ημίομι μου,ψ^ ^ οςά μου «Ve* φρυγιον σνωίφ pvynQw. 5 * ίπλήγίον ωπ\ γορτ&,Ήομ G^n^.vdvt η Kcvpha μα, οτι ίπελα^όμίαι % J φαγάν τν αρ%ν μου. 6 * )χ7ΐο φωνής ^ ςοναγμοΰ μου ακολλ «θ» τ οςοαυ 7 μου τη Μ* 01 *· * άμοιω^τΐυυ πζλνκοάι ϊρημι - κά, sfynS-lw ωπά νυκάκό^,ζανοΐκοπί^ω. s * ηγρΰπνηπα ngy I ^όμίυυ ως ςξβυ$ίον μονάζον c J^n 9 δ'ωμα&ς. * ολίυυ τΐώ ήμίζμν ωνά^ζον μζ (Φ> 1^- Οξβίμ%,<£ (j) ίπαΛίουνυτίςμ& καί ίμοΰωμνυον. ο . * 071 αττοΑν ωτά οψδν ίφαγον , ){μ) τ πόμα μχ μφ ι κλουυβμ « άκίρνων. * )κτο οργής Gv ψ) & %υμοι1 Gv, οτι Ιτίάξ^ς κατ^ρζμζάς με. * - j CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. ' Per manum Dauidis Canticum. psal, c i. S I miiericordiam tu rependis mecum, ii iudicium mecum facis, pro omnibus hymnos dicam coram te Dne,& piallam* 2 Faciana te in- celligere viam perfedtam.quandc^venies ad me-ambulabo in perfedione cordis mei in medio domus dodtrin? mese. 3 Non ponam in confpedtu oculorum meorum verbum impietatis: operantes mala, & recedentes a mandatis,odio habui. nequaquam adhaerebunt mihi. 4 Cor prauum recedet a me,concupifcentiam malam non cognoicam. s Loquentem lingua triplici aduetfus proximCffe fuumjhunc dif- perdanugradientem in fuperbia oculorum, cum eo non habitio in ςίεπιυηι. 6 Oculi mei funt ad veraces terrte, vt inhabitem in thalamo iultorum. ambulans in viaperfedla, hic ftabit cum feruis meis. 7 Non habitabit in medio domus iandtuarij mei faciens dolum.'qui loquitur mendacium, non erit ei facultas comj&randi coram oculis meis, 8 Mane perdam omnes impios terrae, vt difperdam deleruialem ciuitate Domini omnes operarios falfitads. 1 Oratio pro mifero cum deficiet, & coram Domino dicet orationem fuam. psai. cii. D Omine accipe orationerr. 3 meam:& clamor meus coram te ingrediatur . 1 Ne auferas maieftatem tuam ameiindie affliftionis me? inclina ad me aurem tuam;in die qua inuocauero ,feftma exaudi me. 4 Quoniam defecerunt ficut fumusdiesmei, & membra mea ficutchytropodesadufti. ! Percuirumefl:ficutfoenum&arefa6tumeftcormeum,quoniamoblitusfumlegemdodl:nn2mea:. "Avoce fufpirij mei adhrefit os meum carni mess. 7 Similis faftus fum pellicanodefertiifabhis fum ficut nodlua qus eft in terra torrefada. ’ Vigdaui totanodle, Si fui ficut pafier qui volatu mouetur,foliiariusin tefto, 5 Tota die exprobrant mihi inimici mei,imiores in verbo meo iurauerunt in vanum. Quoniam cinerem tanquam cibum comedis Si potus meos fletu temperaui. ’’ Propter indignatio·» nem tuam & iram tuam, quoniam eleuafti me & proiecifti me. Qji (. 4 gg φ. a>Snn fsalterivm. Tranilat.B.Hieronymi ! Vgsio* * ■* niiinSifjKiacfijDVvbninjnriin s -s p^PTOrapJi mj»? * - πιηακ3·»3 ,·· 7 -r r-nar^^VT^N-r-ix :ρ 3 ΐηχτ ’3 i) ! 133 Π> I" 17 is nsn oVa-Vm mn» πρηχηνΒΊίίτη s \ V T T f' · “ τ * ΛΤ /· ■* · ' % qniaaTttjt : mana ηχιί ps r-iin» πμ * -.—\κ rin xVmnpn nVan-Vx r-us s i an?an r -r · : s^iiai oyi pnts ii? ntft 3170171 * » : π’-^π* ι τ · ■ ‘ ',—imm r -ήιτ npp miaa tppy rps * ■ :c’3n px-Sx : i—arnon m nfia l 7 τρχ nj?3x ιίοφ * * • dfimn ιήτϊφί mn» ο® ρ?3 Ί§Ρ ? * » :nln’MXi 3 nin»o>aj;p^n3 *3 ; » 0 ’ ISj? ’Π 3 1(113 rppj? 4 « canmm >a» mrn lihvrrbuha iax * > st. ^ ‘ at τ ·*· — ···**; ·λ ** · ·· ™ : π?ο® ρτ π®ξαι ξπρί pxn C3’3aS 1 S 3 » 1333 aVsnaj/n nnto ii 3 X> 'non * nsfrnnoaiVnn®»’» nan> x? Tivasn xin nnxi |T . J } V ; A IT - : ! ( 13 ? 3 |> 33 ^ Opii 13 W H’ 13 jp 33 * ip TW ’31j? /31 ίΙΙΠ’ΊΙΚ >®33 >313 '1117 * :wisati jrSias-Va »n 3 itiJi'Sxvnin»Tix 11733 ’ 3 i 3 » > ! 17 * Dies mei quafi umbra inclinati funt , φ· ego quafifoenum arui. /1 j * Tu autem Domine in aeternum fermanes v, memoriale tuum in generatione (dfigfngra- tione. ° h 4 Tufufcitans mifereberis Sion,quia tempus efl ut mifrearis eius , quoniam uenit tempus. I j * Quoniam placitos fecerunt ferui tui lapides eius, itfl puluerem eius miferabilem. 6 * Et timebunt gentes nomen Domini, et V - niuerfi reges terrae gloriam tuam. * Quia aedificabit Dominus Sion, apparebit ingloria fua. < 18 i Re fpexit ad orationem vacui, & non de - Sfiexit orationem eorum. 1 9 4 Scribantur haec in generatione nouijfima: & populus qui creabitur, laudabit Dominum. 10 * Quoniam prospexit de excelfi fando fuo: dominus de caelo terram contemplatus efl. II 4 Vt audiret gemitum u in Sii, ut folueret filios mortis. 11 * Vt narretur in Sion nomen Domini , <&* laudatio eius in Hierufalem. 13 3 Cum congregatifuerint populi fimul, ft) regna vt feruiant Domino. 14 * Afflixit in via fortitudinem meam,abbre- uiauit dies meos. 1 ϊ * Dicam: Deus meus, ne rapias me in medio dierum meorum, in generatione generatio- * 18 t? ; C at 16 num anni tui. t cA principio terram fundafli, & opus manuum tuarum funt caeli. 17 4 Ipfi peribunt, tu autem flabis, omnes 15 quaji vefiimentum atterentur ; quafi pallium mutabis eos , & mutabuntur. * s 4 Tu autem ipfe es, anni tui non deficiet. 9 4 Filij feruorum tuorum habitabunt , e> femen eorum antefaciem tuamperfeuerabit. Dauid. psal. ciii. 1 j ^flSnedic anima mea Domino, & omnia vifce - ra mea nomini fando eius. 1 4 liene dic anima mea Domino,& noli obli- uifci omnium retributionum eius. ounn Ό Dipnm 14 * “ili i*] 1 ? tihyf “pno nsi 1J ι τΰΐ'χ xSvy γη tusi iVi nVio -yn icni 11 ρ^ητι 16 α ι ροήν nisy nn ni iyi ons: 15 i wor nn« n)v DinaS n'y dpn Qnpn jnniOi niV ijsns' 18 irrjBia^ijNijfxwyaiiNons 17 Monoioiciof^isanK to 1 snW 19 jpnniVynnpa^i ; NninipVpTPPI s’» ΊΨΡ^ πιρκη νρψρ 1 ? 11 j S-tfips ν^ίν 1 ? κ’ρψρ »» Π’ΨΙβτ «ejjnpK 14 ni» onpnSppHNnpVai 15 ; ρρηρφηι ΐ’π.Νρψ ρΏ φπρ'α 1 ? 11 nia π *7ΐαρ ιηκτ xoby) in’ »njs »οι» nuVpa ρπ χώνα ij^Spn nS inVs cn |?.*ιρ»κ 15 j »οϊ» pivpnN ^»n niisn Nnnpp pnSpi aipn nsi pinini pan 17 t Ν’ρψ γτκ nniyi nnpi Ntynx snnn “75 mansi snSi© jp 1ά : 7)ηρψ snn jpp^nirips^inju/ipannaisinnsi 18 s jii^nnn jUiSnn pSani αψη) i’n J Ρ 3 Γ?Π’ 1Ρ1ί? : pnnijnn. syasa ριψι “j-iay >33 1? jp j i^ion Sa m sSi n;i squ? ΐί?Ρ 3 ona 1 j π®'*ιρι. sati; n»»S34 ’ Ja Vai «n sa^ ittiaa ona lasns in r hy Int.erp.exGrasc.Ixx. psalm. cii. ψαλτήριο n. rw n 4 gi Dies mei ficut vmbradeclinauerunt, u Ju cu ημεζμι ατά σκιά 0Μλί^ηααν ) καίω aera yop* 13 & ego ficut fcenum arui. 4 Tu^utem Domine in sternum per-13 mands,& memoriale tuum in generatione ^ & generatioi?em. 4 Tu exurgens miie- 14' reberis Sioi/jDCjuia tempus miierendi eius, quia venit tempus. 3 Quoniam placuerunt ieruis tuis lapi- » j des eius, &: terras eius miierebuntur. 4 Et timebunt gentes nomen Domini, 1« & omnes reges ten -ς gloriam tuam. s Quia^dificabit Dominus Sion,& vi- 1 7 odebiturin gloria iua. 4 Reipexit in orationem humilium, 1« & non ipreuit precem eorum. SnibStur - 4 /Scribatur hasc in generatione altera, & populus qai*creatur laudabit Dominu. 4 Quia proipexit de excello lando luo, i0 Dominus de caslo in terram afpexit. 4 Vr audiret gemitum compeditorum, 11 vt ioluerctfilios interemptorum. 4 Vtannuncietin Sion nomen Domi- n ni, & 4 audem eius in Hierufalem. 4 In conueniendo populos in vnum, & 13 reiiesvt fer niant Domino. O 4 Refponditeiin via virtutis fuas, pau -m citatem dierum meorum 4 nuncia mihi, i5 Ne reuoces me in dimidio dierum meoru, in generatione'generationum anni tui. mmm $jnitiQ tu Domine terram fundafti,& i* opera manuum tuarum iunt caeli. Heb, a. * Ipfi peribunt, tu-autem permanes. & 17 omnes ficutveftimentum veterafeent: & licut opertorium *vertes eos,& mutabun- mubu tur p s x u autem idem ipfe es, & anni tui 18 ηβη deficient. 4 Filij femorum tuorum habitabunt,& 19 iemen eorum inieculum diruetur. 4 PialmusDauid. c r r. J J^Enedic anima mea Domino, & omnia qure intra me funt, nomini fando eius. 4 Benedic anima mea Domino , & noli obliuiici omnes retributiones eius. I 3 I 9 II Zl %ς Sinoyj^lw. * συ' q χν&ε άςτν οάάνα. μ§ρας } t(si 7 ° μνημοσνυόν Ου άς 'fpsoVj ygy fpidi. ου όυαςα,ς οίαταρηιτας ihn σιων , οτι καΐζβς %δο\κ- rapwaj αυτίυύ, οτι mei καιρός. i j οτι @ ibiJ ap/ Ον Gfir λίγους αυτής , yyj τν yoiw αυτής οικταρήΟνσι. 16 4 ya) φοζγβήΟν) ί$νη τδνομα κυρίου πούντες @ βασιλείς της γης tIw loim Ον. ΐ7 4 οτι οίκοδομήτα κν&(& τΐυ mv, ygt} οφΒή<ίε) cai τη δόξηάυιώ. * επεβλεψ&τ 3τη τΐω (ΐΰζβτ&νγίω τάν Σπανών, ygif gL· Siiovlvvme tIw δεηαιν αυτών. 9 4 Ϋζμφήτω αυτή ας fym ετεξβ tv , ygtj λαός ο κτι - ζάμβμ & micra τν xuyiov. * οτι c%sxv\J/cv ^ v\J/ot 4 άγιον aarS, Si «- S$i τΐυ ybS * fiS AKofiCty ^ ςοΜαίμο^ jdt/ & λν~ Qaj c?ir ψις τάν τ&αΛ/Ατωμβμαν J * ‘feS άυα^αλα\ σιων τ ονομα. Kv&d/t rbS m&nv cunSb Ηξ^υΟχλήμ. ii i d/ 7&i Simcnwa^MJcq λαοις SSnrouuT , (c βασι- λας%υδαλ&ΰαν τά xv&m. 14 * ciVsxg/dr) ajjm qmoS.S 1 %υος rbS ολίγοι^ i j τάνημέράν μ# * dvay[ei?Sv μοι.μη ο^όαίάγης με bt ήμίταημέράν μου ) b> ^εά^εάνΊμ ετ/ι Ον. ιί 4 κατ'^ξχάςσυκνζ/ετΙιυγΙιυεΒεμελίωΟας^ερ- yct τάν "χαράν Ον eiriv © άομνοί. ’ ΐ7 4 αυΟι)κτολ 3 νυυτΰμ , συ § thapfypag . ygvf πάστεςάς ίμάπον τΐαλαίω^ΥίΟιτομ/ο. aera α&ζόλοΜν ΐλίζας αυ- •ρίζ, ycy άλλαγήΟ\). 8 4 συ ο ο αυτς ά, ^ hn Ον ebe ίκλάψασιν. 9 * ® φ< τάν δουλών Ον KcSOmbvaGvoi 3 ygtj τ azrzp- μα αυτών άς τν αίάνα mTAjSuSwre). ι * Παλμός τά δαυι\. ρ£\ Ένλ^γα ή ψ νγά μον τν κύριον , τζωίζμ *{μ b νς μον τ δνομα τάγιον αιτώ. ι 4 Αϊλ&γα ή ψν%ή μον τν χν&ον , ygtj μη ShAm^a- νον ιτασας τάς άάΟιπ οδότας άιπώ. Φ ~··τ—-- CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATI Ο· 11 Dies mei (icut vmbraqiixdeclinauit.&egoficutfoenumarefcam. " Tua autem Domine habitatio in ieternum in caelis permanet , & memoria tua iu generationem & generationem. 14 Tu exurgens mifereberis Sion, quoniam tempus eftvtmiiej-earis eius, quoniam venit tempus. ‘ s Quoniam placuerunt feruis tuis lapides eius, & pulueris eius miferebuntur. '* Et timebuntpopuli nomen Domini, & omnes reges terra: gloriam Aiam. ' 7 Qupniam:EdificauitDominusSyon,&manifeftatuseftingloriafua. ,s Refpexit ad ora- Λ tionem defolatorum, & non fpreuit precationem eorum. 15 Scribetur iftud pro generatione nouiilima, δζ populus quiin futurum creandus eft,laudabit Deum. 20 Quoniam profpexit de cadis exceliis fanftitatis fuae, Dominus dc cadis in terram afpexit: '™Vt audiret gemitum compedi torum, &folueret filios qui morti traditi funt. Vtannuncietur in Sion nomen Domini, & laus eius in Ieruialem. xi Dum congregabuntur populi in vwum,&'regna,vt (eruiant coram Domino. 24 Affli&a eftob laborem itineris virtus mea.· abbreuiati funt dies mei. * 5 Dicam coram Deo meo: Ne tollas me de mundo ifto in dimidio dierum meorunuadduc me ad mundum venturum, quoniam in generayones generationum funt anni tui. 2ί A principio cum crearentur omnes creaturae, terram fundafti, & opera manuum tuarum funt cadi. 27 Ipfi peribunt, & tu permanebis;& omnes ficut veftimentum veteraicent: tanquam ftolam mutabis eos,& mutabuntur. 28 Et tu idem qui creafti eos, & anni tui non deficiunt. 2)1 Filij feruorum tuorum inhabitabunt terram, & femen eorum coram te dirigetur. * Per manum Dauid,di£l:us. p‘sal. cm. B Enedic anima mea nomini Domini, & omnes filij vifcerum meorum nomini fanditatiseius. \ 2 Benedic anima mea nomini Domini, & non obliuifcatis omnium retributionum eius· Q^q r XI *3 Μ 5 * 1 6 17 18 10 IX 11 10 •ϊρ o>Snn ! owSmrSaS KirwvDjiirte? nSbn 1 • ; |τ -J “ T i " τ ‘ Λ “ '· τ · :α*ρπιι ιρπ oiayori ο”π nntpp*?teian * P3niy3nwp/^1nnri\Hy3iB3i;*3iffDn * ! α* jpitfiH??^ D’b3iypi πιπ* ηιρτχ njpy 1 i vnMy '-Φ nW? vp-nyni* 1 • nprrsii d?sk γιχ πιπ* ρρπι οιπι * ; τα ’ c^bviib nSi an’ paNab * f 1 j · UT * ; s. I α·τ ~'V T bai wniiy? «Vn 3 /! rnyg akarem? 1 : u*Sy .~*?5? ϋρΠ 333 γ1ΚζΤ?? DW Π333 ’3 ‘ Π’ΚΙ* r :ΐ3ψϋ2'ηχ Ί3όή ρ’πιπ 3iynp rnip prnp * : rtnog p-fjnfom.o»»- 1 ??asema * :uraN3ay-»33WTi3i2*yrwrr»? * J|T VT T · V *·· : ■ ■«—r l ! V*2J^3 Πΐψϊί y*23 l’Q’ 1’2Π3 ΐ?13Ν! * ' iiy ian*3»— 6ί*?ι i33*xi la-rroy nn »3 ; IDlpD VKT"SyaSi|;-iyiaVi];p^^jnHDm 4 j. T r· ; · 1 ▼ ; · i : anwyS ripa πΡήπ inns 'y?vb 4 '.nVjpa Vssirroteiixpp ppn o*op 3 nin* 4 ■» yfeSii?-! ’jyyn3n'33i’3Kpp'mn’i333 4 iToiPipa ! 13121 *t*y V01W3 Ί*Ν32'73 ΠΙΠ’1313 4 ϊφρψο mopa-bpp rfryp-Ssniiv 13-13 4 :ηΐΠ’Τ3ΝΊ£?£)3*313 JT ; 7 · ; - J· ; T T , 3'KO 0713 VTWi Π1Π* mn*-m *C*33>313 4 Λ ; T ;u-▼ ~ v;i -*r · jt ; v · ;- j> ;x w Γ-1013 noStGD Ί1Κ npjf 4 : W27 Τ7Π1 ΤΙΠ x re ' induUts es ‘ nT ' 1 *.itt -xT 1 x 4 Amifiusluce quafia>eflimento.extendens ini/npaw ί j j PSALTERIVM. Tranflat.B.Hieronymi. j *Qgipropitiatur cunctis iniquitatibus tuis : v qui fanat omms infirmitates tuas. 4 3 Qui redimit de corruptione antam tuam : £?* coronat te mifericordia & mifiratmnbiis. 5 4 Qui replet bonis ornamentum tuumunno- uabitur ficut aquila iuuentus tua. e 4 Faciens iuflitias Dominus·, et iudicia cun- 7 Siis qui calumnias fuftinent. 4 Notas fecit yias fuas Moyfi-. filijsffrael cogitationesJuas. 8 4 iMifencors e> clemens Dominus-patiens 9 & multamiferationis. 4 No in fempiternum iudicabit ineque in ceternum irafeetur. 4 Non fecundum peccata noflra fecit nobisic neque fecundum iniquitates noftras retribuit 11 nobis. 4 Quantum enim excelfius eflcalum a terra, tantu confortata efl mifericordia eius fu- 11 per timentes eum. 4 Quantum 1 longe efl oriens ab occidente : tantum longe fecit a nobis fceler a \ 3 noflra. 4 Sicut mi feretur paterfiliorum y mi- 1 4 ferius efl Dominus timentibus fi. i fpfe enim ncuitplafmationem noflra: recordatus efl quia 15 puluis fumus. 4 Homo quafi herba : dies eius i e ficutflos agri fleflorebit. * Quiaffiritfct per~ tranfluit eum^ non fubfifiet·. & noncogno- 17 fiet eum e -vltrcL locus eius. 4 Mifericordia autem Domini ab aterno & 'vfque in at emunt fuper timentes eum ·. & iuflit ia eius in filiis fi- ' 18 horum , 4 His qui cuflodiunt paSium eius : & recordantur praeceptorum eius adfa- 19 cienda ea. 4 Dominus in calo flabdtuit thronum fuum, O- regnum illius omnibus domina- 10 bitur. 4 Benedicite Domino angeli eius } fortes roborefacientes werbum eius : obedientes voci fermonis eius. 4 Benedicite Domino omnes exercitus eius .minifin eius , qui facitis placitu illius. 4 Benedicite Domino nmiuerfa opera eius in omnibus locis potefiatis eius 3 benedic anima mea Domino. P p s a l. c i π r. J^Enedicanima mea Domino: Domine Deus meus magnificatus es nimis,gloria deco- calos y ng?*n om 11 ‘ 'iuh oVip Nonny? sSVsjViVy NJainp nh 10 Vy s Wo o*n Π=>π by ο*ητ noyn 1 3 's smo pni* pjDnN^yoo npopmp noy ri 11 ^rpi'oi*ii? 5 tpy^nuJ 3“33 15 : wnpspcyoQns; ^ητοηρηοι njh** ynp-iN^iiS^mo-jpan^ ,4 *’ i njippSrm m Π0 χφν? Ή «1001 17 ί p mv opa 10 ' ' i ΝΟ^η: »«ώ3 opi naoS® nns; ’nniiy V? ”π κοψ. wpa 11 'j nniyn »iny ιητ^οψο rrni>n te **n noid ona' * * ‘ ‘ ,· V i »>i JWT.TB nnoi Kanesnina ^y οη 1 srnuJ sinS nteanx m nn sdw n» »«iu ona ; * · * ·* i* * * r *· tj · » , 5 * * ιηψ tatts »#- pr<« Interp. ex Graec. Ixx. psalm. cm. *Qui propitiatur omnibus iniquitatibus tuis,q fanat oes infirmitates tuasfQui re-, 4 » dimit dc 1 interitu vita tua, q, coronat te in inifericofdfa &miferationibus. 4 Qui replet in bonis°deiideriu tuu 5 renouabitur vtaquilieiiisientustua^Facies miiericor- * dias Dns & iudiciu olbus iniuria patientibus. 4 Notas fecit vias fuas Moyfi,filiis If- rael volutate??fuas. 4 Miierator&miiericors Dns, 16 ganimis & multumifericors. 4 Non i n *fi n £ iraicetur 3 neq.in ^ternu cominabi- tur: 4 Nofecudu*iniqtatesnoifrasfecit no- ".) bis, neq-iecundu*peccata noftra retribuit nobis. s Quoniaiecundu altitudine ccelia terra corroborauitDns miiericordia fixam fup timecesfc/Quatudiilat Ortus ab Oc cidetefloge fecit a nobis iniqtates noftras. 4 Sicut miferetur pater filioru, miiertus eft 15 Dns timetibus ie. 4 Quoniaipiecognouit 14 figmetu noftru,recordatus eft quonia pul uis iumus. 4 Homo ficut foenif, dies ei 9 ta- 15 qua flos agri fic efflorebit. 4 Quonia fpirit 9 *.ptrafi\xit in illoj& no fubfiftet,& ηδ cog- noicet ampli 9 locu fuu. 4 Miiericordia aute Dniab ?terno Sc viq; in reternu fixp time- tes cu.& iuftitiaillius in filios filioru, 4 his 1» qieruat teftamentu eius,&memores funt mandatorii ipfius ad faciedu ea. 4 Domin 9 in caslo parauit fede fuam, & regnu ipfius omnibus*dominatur. 4 l 3 enediciteDno om nes angeli ei 9 ,potetes virtute facietes ver- bu illius, ad audiendamvocem iermonum eius. 4 Benedicite Domino omnes virtutes 1 cius, miniftri eius qui facitis voluntatem eiui». 4 Benedicite Domino omnia opera « c?us, in omni loco dominationis eius benedic anima mea Domino. 4 Pialmus Daui 3 pro mundi 1 commendatione, cni. nedicanima mea Domino Domine flTITtflf* ibit 1 6 '7 I? to inur Deus meus magnificatus es vehementer. confefsionem & decorem induifti.· 4 Amicftus lumine ficut veiHmento 5 ex- tendens caelum ficut pellem. ΨΑΛΤΗΡΙΟ N. μβίρμΐινάίαιςτών o J > * τν &άλατενονΤα πίτας τάς άμομίας Qx, τν \ωμε~ 4 vov πάνας τάς ρόζις Gv. f τν λντ^ΰφμον ίς ά^ΧΗ^Φις. 7 *εγνω& τε τάςοΰοις αυτά τά μωντη,%ΊςψΊςιτ^μηλ 8 τα ΰελήμα.^ άατά. * οϊχτιρμων χα) ελεήμων ο κν- 9 &ΐος 9 μακ^β%μφ ψ) πολνζλ£&. * φίκ άς τίλ9ί τοοργξϊνΟ?]^ «V τν οάωνα μίωιά’ * ον τάς d/jo- μίας ήμϊ^Ιποιητολ) ημϊν, oud\d Ky τάς άμονρτίας 11 ΟΛ'ϊςιτί^ωχ<ζν ήμϊν. ‘οτηφ τ ύζμνχ)χπο f γης οΜΡμ^άωνζ χν&& τ ϊλζος άωΦ cJm άν φοζχ- 11 φροίζουτν. 1 xaSoGv άπ^οιν )κτο Φ(ίμϋ[φ εμαχριιυΜ άφ’ ήά^Ιτάς Μομίας ημ)§1. 1 3 ' χαύως οΐχτάρχ πατηξ ψις, ωχτάρηνί χν&ος ςξφ φο 1 4 ζου[Α(οοις αντν . i οτι ουυτς ίγνώ τ 7Γϊ\άτμα ήμων ) 15 μ imcdw οτι %ο$ς Ινφρ. * <$3ρωπ@' > ωνά χρρ'&ς, cu ήμίζμι άιτΐΦωτά d/jS©-’ %&άγ^ ‘ίτως οΙζ&Λ3Υ\<τ{. ι ί * ο τι πνί&μα hnhSroM & ccumi, j($t) ου% vzrcop^et, efoc άίπιγνωνί) l τι tp τπορ αυτά. i τ j ϊ룩㠣 κν&ον 'δίί αίωρ& χμ) ίως ‘(scJ cum©" c&r φοζχ- ΐβροις αντρ. )(ψι ή hxcuoawjYi αυτά Sm ψϊς ψ>ν 9 * %Ίς φνλάοτονσι τίώ thaS-mlw ckndj^ μεμμημί- 9 νοις τΙρ hm>Xm άιπά%$ποιητομαότάς. * xv?jt© J άν tu ύζβίρά η%ίμα<τ£ τν 3{jpop ώΐτΦ^ ψί υι βαοιλάα οω- ο τίοάτων * άοΧΰγάτί τρ χν&ομ πούντες άγ[εΧ 3 ΐ αυτά, SujuaGi l^y ϊποιουωτες τρ τφγορ aw$ 9 g i axQvcvj τ' φωνής τάν τφγων άιπ$. * άνΧόγβτξ τρ χύ&ομ πάοτμ cu Φιυάμας de/id, λά&νργο) αυτϊι ποιούν- ι τες τ Βελϊίμα αό%>$. * &οΧ$γατε τν χν&ον C (gc έργα ουυΊειϋ, b παντι ττίω f ΙεσποτάαςυΦ%^ώχάΓει ή ψνγά μ'ό τρ χά&ον. ι * Παλμός τά^ουυ)^ νζάϊξ κονμον συςάνεως. ργ . EvT^yi ή ψν%η μου τνκΰ&ομ 3 κΰ&ε ο θεός μ% Ιμε- γαλνυϋδης Οφό$ζ$.. είζομοτάγησιν ^ μεγατ^ΊΓ^επαΜ ι ΦνεΙύνω. * όφαζαλτάρβμ ©* φως ως ιμάτιον ) ομ~ τάνωντν 'όζγγ,μον οίκτα δεξριν. 17 ι 3 .* — CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO· 3 Qui remi ttit omnes iniquitates tuas,qui ianat omnes infirmitates tuas . 4 Qui redimit a gehenna vitam tuam: qui coronauit te miiericordia & miferationibus. 5 Qui fatiat bonis dies fene&utis tute, & in mundo venturo renouabis ficut aquila iuuentutem^uam. 6 Facit iu- ftiuam Dominus, & iudicia omnibus iniuriam patientibus. 7 Reuelauit vias fuas Moilehjfiliis Iftael opera fua. * Miiericors & clemens Diis, alienus ab ira, & multiplicansiaceremifericordias & veritatem . 5 Non in perpetuum concertabit.neq; in sternum referuabit odium. ‘°Non fecundum peccata noftra fecit nobis, neque iecundum iniquitates noftras retribuit nobis. “ Quoniam quantgcelfiores funt ος- li terra, tanto prsualuit benignitas eius fuper timentes eum. “ Quantum longe eft Oriens ab Occidente, tantum longfc fecit a nobis iniquitates noftras. 13 Sicut miferetur pater filiorum, fic mifere^ir Verbum Domini timentium fe. 14 Quoniam coram eo palam eft concu- pifcentia praua, qus in errorem abripit n®s: memoratur coram eo quod ex puluere iumus. ,s Filij hominis ficut herba funt dies; ficut flos agri fic efflorebit. 14 Quoniam ventus impetuofus ipirauit in eum:& non fubftitit; neque notus eft amplius locus eius · 17 Mifericordiaautem Domini a feculo ifto, & vtque ad feculum venturum fuper timentes eum , & iuftitiaeius in filios filiorum, 18 Seruantibus padtum e- ius,& his qui recordantur mandatorum eius vt faciant ea. 19 Verbum Domini in cadis parauitfedem fuam:®num eius in omnia pote- ftatem habet. i0 Benedicite nomini Domini angeli eius,qui valetis viribus, exequentes eloquium eius, vt audiatur vox iermonis eius. 11 Benedicite nomini Domini omnes exercitus eius, miniftri eius facientes voluntatem ipfius. 11 Benedicite nomini Domini omnia o- pera eius, in omni loco principatus eius eft. benedic anima mea nomini Domini. psal. cirn. " Enedic anima meanomini Domini: Domine Deus meus magnificatus es valde; laudem & pulchritudinem induifti. ^ * Qui amicitur lumine ficut linteo, qui extendit cados ficut cortinam. Qwoa iraVa oinn •|t : -|- · ■y - λ · · ■· ; - ifiTam ijojn 7ip-p pw rjnnyrp nj aipri"V^rnii;p3 fflpnni 1 ?^ :cunSrriD> |V T T ; - τ i-npaV frpifpa nattr-^n ? 4 •r -, i i 4 i : paVir ann pa o>Sroa owj» π bwn :o«as D’inanae?» π© uvrrSa ipp» o?k^pa9 |Wawn-fpi/c=!n'V$? 4 : Vijnjjv. yiyn Tpfjm naa vnvSjra nnn ngoa psalterivm. Tranflat^.Hieronymi. ) 4 tegit Aquis canicula eius 3 qui ponit ( nubes currum fi' ·■· " : ·.· v : j j/p: im pj? 1 ? mn> 4 * :ΠΠ’ 30 ’^ 1 Ί 3 ΠΊ’ΟΠ 4 * |Τ ·· .»· ; T · -J Λ··»-; w*r; · <»4 ν nona οφό D’Si?’S ca» riaart ann 4 ■ * /v 2 ·* ^ t ; A* *· : ~ · ; -v -*· t : ΟΒδϊΛ : 1N130 yv vtiv an^iaS m» ne$ 4 -Va twnri”i 3 r-hh wniwr-rnon 4 t ; . * :at · -«' | v i V |r : u/mvn “i T ; - MWon^son 4 19 10 iss /e i» : t j qini’an 3 u;a- 7 KipppN*E?B^nniin 4 .. lanrHyiniapSnSyaScBnNNs» 4 IO I I Ji Super ea volucres cali morabuntur , de medio nemorum dabunt vocem. i j 4 Qui irrigas montes de coen aculis tuis , de firuSlu operum tuorum fatiabitur terra. 14 4 Germinans herbam tumentis , & fcenum feruituti hominum, j’aK sPnaN 1 ? noj 737 17707 κ7οητ 1 ( 1 . 77 ηρη’ 3 Ί3Ν75 Nn' 7 ;n κ;ηι 'S’? 7 ®[>735)snasi[Drfi ·« *' iKVwnroVjm^tQiWSi·,,^^.. 4 Interp. ex Grac. Ixx p s a l m·. c i i i i. ΫΑΛΤ HPION. μΰίρμήώπς $ it. 4 6 $ »pe nii Π Qui*tegit in aquis fuperiora eius 3 qui j Mim # ponir nubesafcenfum^fuum.Qufambu-, *tuwn .1 ^· 9 J IfdT * luperpennas ventorum: ~Qui*facic 4 *»««·. ang^ios mos ipiiitus,& miniftros'iuos ig- .{πηύιβι nis flammam.' s Qui*fundat terram j ftiperftabilftatemfuam, non inclinabitur inieculum ieculi. s AbyiTus iicut ve- * ftimentum ami&us eius, iuper montes fta buntaquaL * 4 Ab increpatione tua fu- 7 gient, a voce tonitrui tui formidabunt. 4 Aicendunt montes, & deicendunt * campi in locum quem fundafti eis. ) 4 Terminum poiuifti quem non tranf- * gredientur, neque conuertentur operire terram. 4 Qui emittis fontes in conual- 10 libus, inter medium montium pertranfi- buntaqua?. ® 4 Potabunt omnes beftue agri, expe- 11 dabunt onagri in fiti fua. 4 Super ea volucres caeli habitabunt, 11 de medio petrarum dabunt vocem. 4 Rigans montes de fuperioribus fuis, 15 de fru&u operum tuorum fatiabitur terra. . 4 Producens foenum iumentis, & her- «4 14 bam ieruituti hominum : vt educas panem de terra: 4 Et vinum laetificat cor »j hominis: vt exhilaret faciem in oleo,& panis cor hominis confirmat. *& 4 Saturabuntur ligna campi,*cedri Li-1* * ilmm bani quas' plantafti. 9 4 Illic palleres nidificabunt, erodij do- 17 mus dux eft eorum. * 4 Montes excelli leruis,petra refugium erin aciis. ^Fecit Lunam in tempora, Sol cogno- *9 liitoccafum iuum. 4 Pofuifti tenebras ^ & fada eft nox; in ipla pertranfibunt omnes h|ftiaeiyluae. 4 Catuli leonum rugientes vtfapiant, & quaeranta Deo elcam fibi. 4 Ortus eft Sol & congregati funt,&in ** cubilibus luis collocabuntur. 4 Exibit homo ad opus fuum, & ad o-13 perat ionem luam vique ad veiperum. f t ο ςτίαζων ον v<$\,oL(n%t xztrepact dut£^ 0 7 ιΒείς νζφη tIw oJm^amv cartit. 0 (ufci7fcnztv άβιττΙερυΓών ά,ΰίμων. 4 * ο ποιαν cirr α^ίτ^ΐζ duti τπι&ίμοάμ, drir λ«- %vpyou; canti mt?ag φλόία. j * ο Βζμζλιων rhjuylw ctPn tJjju α£φάλ{ΰύ> αυτής, ον χλβή(Ύ) «V τ° 1/ αιώνα οάων(&. 6 4 α£νοτ&ως Ιματιον τ <α&£άλάιον των 7 ορίων $nGv) vftctfy. * ζΒίτιμγκτζως Qv φ&όίζον^, 'Stio φωνής βρβν£ Gv iihidGvm. 8 αναζαίνονσινορη,χα) χα^ζαίνουοτ π^ία άς τν το- 9 7 tovov ϊΒζμελίω Qx -ζ cuJfy. 4 ο&ον ίΒον ο ονπονρζ- A^Gvrctj, ovj χαλνψα) rlw yltv. 10 * ό ζΙξα. 7 ίοςίλλων 7 Πίγαςΰ 4 Τφΰίζμγ%ιν 9 4 ϋαμ£& τάν ορίων oisAtfjGvrovj viafy. * 7Γθ7ΐο(ϊοι kcuv%/l %t dnyLX 'δίί dypoS, &τζβτ$ί<ζονταή οναΓζβΐ εις $i\pcw mmSv . * ϊπ cujT^t 7nmvd ‘Sci ov^ovoJ κα&Μ-Ιίυω/τα , in μίΟυτύνπζι·ςων ftdGvtn φωνίιυ. *7Γοτιζων opn in r mv νζτζρωων durt?, )kro χαρποβ rL· ί^ων^υ")ζθ^&γ\τΤ) yi yn. * ο οΐζουνατελλων %ορ%ν %1ςχτΙυόευι, qgy '^tGIau τη ixAeia τάν άόΒρωττων. %itcJ^afcifetv c&p%v in της yi ίς, * Kgj oh(& £>φζμίν{ kuqMow ά/οΒρωπχ. ^iAajviwajf (®0$ωιτον ον ίλοαω } έ ονρ&ς xcvpitm ώόΒρωπχ ςη&ζβ. * typfyt&nGvjfy ξυλα'&ά πζδίχ , cuxii^i Sci λι- ζφυου ας ϊφντ^Οας. 4 ind ς^υΒτία ivvoosSjQova * Sci gpcaAoci a xa%u~ χία YiyeiTOJj otmiv. 18 4 opn %/i v\j/ ηλα & ίλαφοις, πίτ^μ χοβ&φυγη %ϊς 9 λαγωοΊς. 4 ίπο(η<τ£ QzKlwlw είς χου,ξβυς, ο ηλι©* ίγνωτίυ) ivmv dwd, ο 4 ίΒ'ου οχό% ς χα\ s^sS vvl·; ον αυτή ΛίλΑ)(^/) 7 Γ^- ζί dne^a Sci' άζυμοι). 4 οχΰμνοι ωρυόφμοι Sci αψΐάζομ, ψ) ζητηοΌ] τςΙ βρω m cw %ίς. 4 φυίτΗλανο ηλι(& έ azwn^dmrd/j, (£ άςτάςμά/ί~ <Ρξας ώΜΪν xofySrnGvJ. i j 4 οΐξζλάίιτί) άμΒρωι r SJh τ 'ipyov άυτύ , yg) οΒι τίιυ ίργαοτίουν cu/id ϊως ίασίζμς. IJ 1 6 17 ζι ι & » ^ s CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. * Qui operit aquis veluti contignatione trabium habitacula fua: qui ponit in nubibus leuiflimis vehiculum fuum: qui obambulat iuper nubes veloces inftaralarum aquila:. * Qui facit nuncios fuos veloces ficut fpiritus, miniftros fuos fortes ficut^gnis flammicahs. ! Qui fundat terram fuperbafim, ne commoueatur in fecula feculorum. ‘ AbylTumvelud veftimentooperuifti, & erumpunt fu- per montes, ftantque aqua:. ^ Ab increpatione tuafugient vt fefe contrahant: a voce tonitrui tui conturbabuntur vt diffundantur. , s Afcenduntdeabyllis ad montes, & deicendunt in valles ad locum iftum quem fundaftieis. * Terminum pofuifti fludHbus maris, quem non tranfgredientur, ne reuertanturvt operiant terram. Qui emittit fontes influuios, qui inter montes commeant. 11 Potum fuppeditant omnibus animalibus agri: infringbnt onagri fitim fuam. “ Iuxta eos volucres cseli habitabunt:de medio ramufculorum edentvocem cantus.ij 11 Qui irrigac montes de domo thefaurorum fuperiorum fuiipfius: de frudibus operum tuorum fatiabis terram. ' 4 Multiplicans fcenum iumentis,& herbas feruituti hominum ad producendum alimentum de terra. ' s Et vinum quod ltEtificat «pr hominum, ad illuminandas facies oleo ; Si panis cor filiorum hominum fuftentabit. ‘ fi Saturantur arbores quas creauit Dominus; cedri Libani quas plantauit. ' 7 Illic enim aues faciunt nidos.*ciconis candidte, abietes domus habitationis ipfius funt. 18 Montes excelli ibicibus: petra refugium cuniculis. ' 9 FecitLunam vt numerentur in ea tempora: Sol nouit tempus occafus fui. ** Pofuifti tenebras defuit nox: in ipiamouentur omnes beitisiylu®* 11 Catuli leonum rugiunt vtinueniant nutrimentum, & vt requirant a Deo cibum fuum. “ Oriente Sole congregabuntur, & in domo latibulorum fuorum accubabunt. ^ 15 Egredietur homo ad opus fuum, Si ad culturam fuam vfquc ad tempora velpertina, · 4-66 πρ οΛηη jwj; naara ώ> 31 —ιίπ» "ropa ιήτπα 5 qwppsnr-iNba napa vuruv D\T 3 rrn Hm α’Π'ητ 4 j mSiro^rniaapnijn jin-proS rrom \mH ps^n» γυμνοί * : injn 073X nn? ]vi 2 p\ ^ 7 « 073 : 3 ΐυ pjm* ή -j j nnan popS* onb ]nn -Visn pyw απνι ηοπ pSru^a τηοη j jirro* on?y ; : ?— ιοί** ’33 Φήπηι p&an’ nrm rbvn : wyan mrp nw> ώφ mrv tmw I» - ; jt ; λ- : · hf ι - iT ·* ·»;<·; : Ovyy anna v}\ Ί jnfn ptfS onpn * : Hii/n^riW? Γηητκ ”nn nwS rvWK 4 Γ : «*· ·· i» : - -: at - ; w» - ^ τ :mnnnD^^’3jj«’n’^V7^3iP 4 j«r Jr : V · τ ή· JT r r. J- VJ? ’το ώ^ιι^Ώ^ψηιράπ'ρΌ^ρπιρη ? 4 jnnVbnmrrRWSJ psalterivm. Tranilat.B.Hieronymi. 14 »5 16 i 17 * i 8 S 19 i 30 * !« 3 * 33 34 14 I' . D’£3j?3 n?Hin W3 ιχηρ πϋτ? rnn * : vny?p JT . : vnx 7 M -*?33 ito Απβτ rrrw * l T : : · ▼ : · λ : - i snWTcraaAnawhwnpDWaiSSnnn ! iTanvjinTOanyimnnwni s |* ▼ jtt i I; - a ·. : «* T : J : · -*Bara viteo nn-wx vmSaa tot * ··;,;· τ ; at t v -; >■** ; ; · ; · j va : *ιη’Π3 apy? to nay orrrn yv {voawo p&rrSaa ivriW mrv &nn * : nft ciSkS rrii? 737 inns aSiyV 731 5 ipnvninyOmnniiK-mrniim * :oJ?ij;nn 37 Kw^ phb sp^S πτρρη s : MjiVroVari| j?m pjrns ^τδκ^ » r * i i Quam majrmficata funt opera tua Domi- ( ne! omnia injapientia fecifii: impleta efi terra ■t j poffefione tua. 4 Hoc mare magnum 0* | latum mambujy ibi reptilia innumrabilia^ni- I maliaparua cumgrandibus. i 16 *Jbinaues pertranfeunt , Le l Jiatban iflum ! 1 7 ρΐαβηαβί ait ituderes ei. 4 Omnia in te β>ε- rantyUtdes cibum eis in temporeJuo. 18 4 ^Dante te illis , colligent ; aperiente te manum tuam ^replebuntur bono. 4 Abfcondes<-vultum tuum , e£- turbabuntur; auferes finritum eorum 3 & deficient , fij loinpulueremfmmreuertentur. * Emittes ^ finritum tuum & creabuntur , & inflaurabis 31 faciem terra. 4 Sitgloria Domini mJem- piternum , latabitur Dominus in operibus fuis. 31 * Ghsi reficit terram et tremet } tangit mo- ates& fumabunt. * Cantabo Domino in vita mea 3 pfallam Deo meo quam diujum. 34 4 Placeat ei eloquium meum, ego autem U- 3 5 tabor in Domino. 4 Deficiant peccatores 5 5 de terra, & impij vitra non fint. Henedic anima mea Domino. » 1 *'£n ns*] nd» 1 5 s ttjns sfro rqag annans p'n^3 m ^aty p3s pvup no i4 pnaiiojnoSpf.aD^jinHia 17 : n^n^p 1 ? I?? 1 δ i «nanan oy Νη^φη νπγπ nJo jini^niSiHOTiiinmn^npSnarip^woujpHpn 19 ’ ! νοιο ΐ’νρψιητΝ nninp^ip^inVjnn 18 ^iryora (finiiya m nnj c=hf »«ijpvs w 31 : ay-it* mnrn isnpnpi nn nSuin 30 j pa^n do?! 34 {.wsaiy^nVsVnpTsim-i^iDnjana^N 33 i njph ρρρρι sniaa np.^p s’p 4 inoi Kypii 1 ? ^nppa 31 i ιη3ψ «η αρψ rr gaa pnwS ain ψψρι tc^n n jp pirnti» 35 c 1 ! \'n xpwnp ηηκ s jn ’ηιύ ιΐαψ np 5 Π'ηιψηει Saa ibha voip mpi noip inatii 2 t paaiy s^ppya pyam np^a jnp ιηρψ 1 tNi^nnMssiSp^nwniisi^nwpSNiyan 4 5 'VQIi^.iPjpVNpyaniiinpVlOI.^^lipoi^ainati? 3 s'tJh ιη’ηρ Nyns Spa n i” sin 1 pn^na apy^ oa napy ππΊρκτ 6 jiTpia^niPnpnnaymm^ns-naas? 5 f t ΡΟψ}? np^ipi πηηοκ cy ini 9 s pna ^n 1 ? appi DJns np»p a^yS apa j jia&fOijN oiay |yjaa Nyax n2 jm ^ apipS 11 \ coSy n>p rran A apyA n:p’p_i 8 IO Interp. ex Gnec.Ixx. psalm. crtiL su P .si “Quam magnificata funt opera tua Dne/ *4' omnia in fapientiafecifti. impleta eit ter- yftfio· ra 1 crcatfcnetua . 4 Hoc mare magnum & i s fpadofunfnllic reptilia quoru non eft nu 'mmbtu *mm merus,animalia pufilla cum magnis. 4 Illic im ?" naucs *pert?fanieunt,draco ille quem forma ili ad illudendum ei. 4 Omnia ad te ex- *7 pedant,vc des eica illis in tempore.*Date »* te illis,colligeiaperiente te manum/om- niaimplebuntur bonitate. 4 Auertente au- ^ tem te faciem,turbabuntur. auferes fpiri- tum corii & deficient, & in pulueremfuu jreuertentur. 4 Emittes ipiritum tuum, & 3° creabuntur,& renouabis faciem terrae. 4 Sit gloria Dominiinieculum,letabitur 3 1 Dominus in operibus fuis. * Qui reipicit 31 in terram, & facit eam tremere^qui tangit montes,&fumigant. 4 CantaboDomino in 33 vita mea, piallam Deo meo qua diu fum. 4 Iucundum fit ei eloquium meum, ego 34 vero deledabor in Domino. 4 Deficiant 3 j peccatores a terra & iniqui,ita vt non iint ipii. benedic anima mea Domino. Alleluia. inf.145 PSAL. CII II. i.Pa.i.Ii £fs.i 2 .b ^Onfitemini Domino, Seinuocate nomen eius. annunciate inter gentes o- peraeius: 4 Cantateei&pfalliteei. narrate omnia mirabiliaeius: 4 Laudaminiin nomine fando eius. latetur cor quaerentium Dominum: "Quaerite Dominum & confirmamini. quaerite faciem eius iem- per. ^Mementote mirabilium eius quae fecit : prodigi a eius & iudicia oris eius. 41 SemenAbraam feruieius,filij Iacob eibdieius. 4 Ipie Dominus Deus nofter, in vniueria terra iudicia eius. 4 Memor g! fuitin ieculum teftamehtifui,verbi quod mandauitin mille generationes: # Quod f j diipofuit* Abraam,& iuramenti iui'Iiaac. 4 Et ilatuit illud Iacob in praeceptum, 10 & Iirael in teftamentum aeternum : s Dices, 11 Tibi dabo terram Chanaan,funiculu Ιις - reditatis veilrae. 7; 9, ■ΨΑΛΤΗΡΙΟ N. μΘίρμήνώσις τ&ν o 14 * ως ίμείαλιωΒηίμ έργα Gv κόπε , πάμίμν) G(pi£ μ εποίηΰύς. ε^ηρωΒη ή yn ? κτίτεως Gv' *ουντηή Βάλα,π- C* η μεγάλη %cy &ψχω & ς , α/κάερπϊίά ων φ εςινά- ζ/Βμος, ζωα. μικρμ /UJJ μείάλων. » 6 ' * οκά πλοία. Λα7 ropdJovJ , δράκων om ον ίπλαΓμς 1 7 εμπαίζαν dm?. 4 πάψίίμ αΰζβς crs imOT?ozm^ ίνω\ 18 tIuj TPjCbbjj ώπάνάς Soxrn^v' * ?όν%ς Gv αυ%ίς συλλεζχσιν. ek ) οίζαντς Gv tJjjo χάζ$,, τα <Γνμπ&ν%ι πλη o$Y}Gncq%en$-QTYi%i’ 4 'kmppsxJ/olvTg H Gv τ cw£$- (ΓωπονίαζμχΟγ^ν). αάϊμνελάς τ πνε?μα (cy εκ- λά· \pa f ίχλβποιαν αμαρτωλό i)m t γης ΗμΙτάομοι,ω^ε μη \ζπ<Άρ%£ΐν cuutk άολοίβ η ^νχή μν τν κν&ον. άλληλονία. ρ\\ t * Ε ζομολοίά&ζ τάχ,ν&ω,κμΐ αΡωκζλΐί&ϊ 7 ? όνομα* άχπ&. οίπα-γίβλατβ αν Gig Wvztn ερίά άντά- ι 4 άσατε JjjvJ ψαλα,τε urmL ^ιηγήτα^ίπά/Χα 3 Τα Βουυμάσια curti?' 4 mcuvei&e αν τάονόματι τά άγ’ιω cum?, όοφζμν^ήτω χα/ρ^ία Ιβνυάτων τν xuy.o» 9 4 4 ζητη&τε τν χν&ον ψι χζμΤμιω^ητί . ζητήΰ’αη Τ(®ζβΰ'ωπονάωί?£ιαπ&τς’ s ‘ μνηιΟητε τ&ν Β-ανυμαπίων curti? ων ίποίητε . %? τί~ ■ curti? χμι %? χ&ίμα?(μ ςόμαΓος curti?. 6 4 απίρμα άζ^άμ ?ο?λοι cum ? , ψι ιαχωζ ομΆομ- 7 Vi curti?. 4 ουντς ο Βζος ήυψ, αν πάτη τη s γη Τμ χ^μα?(μ aurnti?. 4 ίμνήοΒη άς τν cuma ό)α.Βή~ χης curti?, λό?ον ύ ανετάλαΤ) άς γιλίας 9 4 ον ?ιίΒε%> τύ άζζμάμ, wopxx cum ?tu itfctdz. 10 4 j@l) igiQav cujtvt? ictxuG άς «ΰ&ςοΠμα , (£ τύ iV- 1 1 ζμηλ άς haBrnxlu) oumov. 4 λείων , Gt ?ω<τω tIuj γίω ^ydrvucvv, ^οίνκτμα. κληρονομιάς υμ^ϊ. * CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 14 Quam multa funt opera tua Domine! illa omnia in fapientia fecifti.· plenaeft terra pofleflione tua. 25 Hoc mare magnum & fpa- tiofum terminis: illic funt reptilia innumera, animalia parua cum magnis. Ibi naues pertranfeunt, ibi Leuiathan ifte quem creafti vt ludat in eo. 21 Omniaillafperant vt des efcam eis in tempore fuo. 28 Dabis illis, colligent: aperies manum tuam® &faturabuntuc bonitate. 28 Auferes maieftateiJl tuam, conturbabuntur: congregabis fpiritum eorum, & deficient, ac in puluerem fuum reuertentur. 3 ° Mittes fpiritum fandum tuum, & creabuntur ,&renouabis faciem terra:. !I Sit gloria Domini in ieculum, laetetur Dominus in operibus fuis. 5! Qui reipicit terram,& tremit: tangit montes, & fumum in altum emittunt. i! Laudabo cor^i Domino in vita mea, piallam Deo meo quamdiu fum. 54 Iucunda fit coSfem eo meditatio mea tego fetabor in verbo Domini. J! Deficiant peccatores a terra,& improbi vitra non fint.bq$edic anima mea nomini Domini,laudate Deum. PSAl. CV. L Audes dicite coram Domino, inuocate nomen eius, notas facite in populis operationes eius. 1 Laudes dicite coram eo, pfallite coram eo, narrate omnia miranda eius facinora. 3 Laudate in nomine fando eius, laetetur cor illorum qui quaerunt dodrina a confpedu Domini. 4 Quaerite dodrinam Domini &Legerri eius: accipite faciem eius femper. s Recordamini miraculorum eius quaeediditj portentorum eius, Seiudiciorum oris eius. _ ‘Semen Abraham ferui eius, filij Iacob eledi eius. 7 Ipfe eft Dominus Deus nofter, in omni terra protenfa funt iudicia eius. * Recordatus eft in aeternum padi fui, verbi quod praecepit in mille generationes. ’ Quod pepigit cum Abraham, &iufiurandum fuum ad Ifaac: Et ftatuit illud Iacob pro decreto, Ifraelipro feedqte sterno. ” Dicendo: Tibi dabo terram Chanaan fortem hsreditatis veftrs. 465 πρ ο^ηη \ na anyi υι/α? napo w αηΐ’πρ * JT -ζί* i — ipSpDQ ’13 "Vk *130 Ί^ΠΡ’Χ * ΪΊΠΝ* i 1 " ” Dri^ njw Eaptfjrc £=πκ ποπ-'&ό * ■« :Ι=3’3^Β r- ιυηη-^χ’κ’Μη’η’ϋηαιι;^"?» * n3E? onVnBa-Ssfvgrj-Seaintnp?] J ' i{lj3l>T3M13ySiff*8an’3|lVn^ * MwaanKaVnivSnSaaaisj; * j ; - tjt v : - λ : - vj. “ J · nnnsTSffimmosnaTifcrurii? * ; |V ΊΡ · ' rfT : 1“ : · Λ T : I J ; innnanD iw Sjpmrnwi^So rhv * ; i^p-San bm-\ inuS ρηκ i® * jaamvjpp iwan in&iptfS * : απ-ηξα 1? spjfnon»?Vl^T. ttan 4 ; m^D mbvjn ικα ιοιγγίν Ί3»ι 4 |X ·, . ···':-- Λ : -* - ·· ·■·-’■■■- ; rni?3 S^n rb ioy xith 037 ^an 4 : i3in3-TiyxpriN'n3i;i — ι&·3 rhy * :απρχ3 ο’ίώοί vnimnaT ornai? * ' nnaTnxTip^Vi-i^nn^nnW * ; mn m—iy i—iafi cnS an>a>a-ntji φπ * : αηιφο ’iini D’jmstt αηχ fw * ' : nVorSaB a>ia aay &ia>i ibk * jt · τ; ·· A T j τ — - : cansa r-iianS » κ *ra nnw? ® * : oSoa v? ·φ?π pjuwm ojbj ·ρ. 1 napoptjn pSHrnjmtfainai* * icanD-m na ‘ηκΗπτρα Sstfn * :ca rarSa'?rroiq oyixa •naa-SaTjn * : V»i3VB3^3|»to3nr)t|93|C3i?»?i»i * cama Sar-»a π=γπκϊ 3 ansa nov * ί CDiT71/ IJi 16 I 7 iS 1 9 io, II u 14 1J 1 6 17 , 18 1 9 3‘ }i 34 35 3 « 37; 38 v s a l τ e R i v m. Tranilat.B.Hieronymi. 11 4 Cum efflent ^oiri pauci, modici & aduena v in ea. 4 Et tranfierunt degente ingentem, & 14 de regno ad populum alterum. 4 Dfifln dimifit hominem n>t noceret eis,et corripuitpro eip re- 15 ges. 4 Nolite tangere chriftos meos,&prophe ■ 1 6 tas *meos nolite affligere. 4 EfVocauit famem fuper terram, omnem <-uirgampanis contnuit. 17 4 enit anima I > eiiis. *vfque ad tempus donec veniret flermo eius, eloquium Domini probauit eum. 10 4 II rum, dimifit illum. 4 7 0fuit eum dominum domuifu jap «η κηρίο nmna nDyn»©*iisi 14 JDirjsvis^Tia^Djixo^Nntoiipsi M w^^nsipnsmaynviioniui 16 15 inp^pnapnwK-inV i nnans^y «id «Sippeiri mspittiniwi 18 lomisynKp^inonvmmn^^napnaviuj 17 s pnoSp ’Jia’fpa isioyiny pruni* n;n*i 30 ipnuuniSppitioisVpnwo^flrj 19 ! pnjn.Np sanVico ama νίί? pnnpo pnoVnox 31 s ρη'οιηη Vra Nn^pVp paia*iywTfn»t«V mi 51 :pjprrSi njwti ma 34 :pn^pinnpnnjsnipnpausnpi 43 ! pn^apin bf> ηιιψ nnyiNp «“ipia bz )S t pnyis n;e Sp ίμι pnyiNp amy bi imi 3 * t pnPy pnni*r»S$3 pngsoa jnn 3 * t abpm) 'amomy ιηηα kS Narj^iUMM p3»i??»i 3 7 \ \ *bmi i.Par.i 6 mmm Interp.exGrac.lxx. psalm. citu. 4 Cu eilet ipfi numero*modici,paudfsimi 5 nncol γίιίυ, παν ςή*μγμα α/ρ%υ στυνετςμφαν. 4 οίττεσειλαν ίμ<ατζ$£ϊα\> crndv όφφωπον^ εις 8 Ιντζα^η Ιωσήφ. τ ϊ(μπεινωσ:ιν αν πείαις c$r π 00 ας 9 cum ? , (τι^ΐζβρ Λϋλ 3 -qmy\ -φν^η cwrJ. ■ *μίφρι ΐ£\λ- §είν τν λδίόι» afiSci, τ τφγ,ον κννίου επυ pare# mvv. * ατϊζςειλί βασιλεύς ycq Iλυσεσι) λαοβ yc?) αφϊιχ&) αότν. * χατίςη Qw αυτν χυ μοί/ ‘Sci οΐχου αν% J , }(μι myov%/t. τζάσνς της χτήσεούς αηΤού. f “Sci πα^οΟσεμ c 5 t r α/ρχονβ.ς οω£ως Ιουυτν, ygjj c$ir ^3 ττςζσζυτίξ^υζ aofoti Ώφίσαή. ' είσηλ^ο^ Ισρμηλ άς αί^7ϊ\ον, χομ iaxto&rfa/pmYiQy) bt yn χαμ. f χα\ ηνζησ& νν λαόν av'(s>S ΟΜο^^ίω σοΜ i s αητν \ασ\ξ citr ε%3ροΐζ atffsS. * μετίς-ρεφε rlw xcvp- αύ%$%$μισησσμ τνλαον auSJ, %(i $'ολιοΰα% b> 6 %ϊς§ούλ$ις αύτΰ. * ύΙζαττίσΊλί μωνσίνυ τν ύ'ο^λ^ν av%J } ααρων ον οΙζίλίζα% Ιασυτύ. * αν αύ%ίς G$ir λ4γοιζ τύν σημείων αύ%>ι I, χο>) τάν τίξφ.των αν%$αν 1 * y? Χ&μ- * <3ζ&πίΗλ6 σχό%ς χφ εοχοβισανοτι τζα 9 ρεπίχζμν<Μ) <$\ϊ λάγοίζ αύ% d. 4 μετίςρσφε, υύ'α%ε τας βρ^-χας ctmSv 3 3 μάλαζαν , ση/ξ χα^μφλείον ο ν τη γη CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. “ Cum effetis populus numero modicus,&incola in ea. Ettranfieruntde populo inpopulumj&deregnoad populum alterum. 14 Non permifit hominem iniuriam inferre illis,& corripuit propter eos reges. i; Nolite tangere chriftos meos, & prophetis meis ne malefeceritis. ’ 6 Et vocauit famem fuper terram, omne fuftentamentum panis contriuit. 17 Mifit ante eos virum fapientem,in ieruum ve- dituseft Iofeph. Afflixerunt compede pedes eius,in catena ferrea intrauit anima eius. ' 9 Quoufque tempus veniret fermonis eius,Ver- 1 bum Domini repurgauit eum. 10 Mifitrex &foluiteum;pnncepspopulorum,& dimifiteum.^Conftituiteum dominmn fuper domum fuam, principem inomniacquiiltionefua. 11 Vtdeuinciret proceres eius tanquam ad animam fuam: & lenioribus eius fapientiapr^celluir. Et venit Ifrael in iEgyptum, & Iacob habitauit in terra Cl?am. 24 Et crefcere fecit populum fuum valde, & fortiorem eum fecit mole- ftatoribus eius. li Conuerfum eft cor eo«aim vt odio haberent populum eius,vt excogitarent mala contra feruos eius. 26 Mifit Moifeh ieruum fuum ,& Aharon,quoniam complacuit fibi in eo. 27 Pofuerunt in eis verba fignorum eius,& prodigia eius in terra Cham. 28 Mifit tenebras & obtenebratur eos.-Sr^on reftiterunt verbo eius. 29 Conuertit aquas eorum in fanguinem, & occidit pifces eorum. s ° Ebulliit terra eorum ranas.in cubilibus regum eorum. JI Dixit, vt venirent infeftorum commixtiones,pediculi in omnibus finibus eorum. i’ Iuffit pluuias eorum effle grandine*, ignem vrentem in terra eorum. M Et percuffit vineas eorum & ficus eorum, & confregit arbores finium eorum. i4 Dixit, & adduxit locuftam & bruchum innumeros. 3i Et confiumpfit omnem herbam in terraeorum, & comedit omnes fruftus terne eorum. 35 Et occidit omne primogenitum in terra eorum , primitias omnis fortitudinis eorum. 57 Et eduxit eos cum argento & auro; & non adiudicati funt cum /Egyptiis ad offendiculum. 3 * Ltetau funt fflgyptij cum egrederentur, quonia^i ceciderac timor eorum fuper ipfos. Rr V }9 40 4 1 4 2.', * * 47° ψ b^nn i nhhifarb tfNipaSm ttna * : opato’ naw czinSiiSa* xan Sx© s I»· . . · - τ v j'i : a t : *j·* τ- - *ri i “ΙΠ 3 mnnt&ri o»o iai?n -m* nna * /t -r ) · - ; τ 'AT -»t- t -J» iftapamsK-nKieHpnaTiwwa' n^na-nxniiijwiyaiayKsi’! * *>, *|t*; v ▼ · · 1 at; «* - j · — j αφ& bp%i cq*ia ητικ anb jn»i * « ! ΙϊΠ” : nnSSnvisa»vrnim vannas?’ 'naja * «s |T : - : * /T ; |t \ λ \ - 4 ;·.* · s- V ab)yb >3 aiu-»3 mm* 1 ? πιϊτγρ iSSn 1 ■ ; K· h * ·<τ “ j τ ; /— ! tron : inVnrrba j>>aic?> πΐιτ nmaa V?a» >a * I τ · : τ ■"-»·- at : - ; ··-:!· ! ΓΊΓ^32 HpTC Π W D2W HDttf nttW T" T · -l**· t : at ; . -*»· ; ·· ; qnp?>a pipaqajqtnamn^rpi * η;ΐϊ nrnatpa riatp? Tvria naiaa 1 nixiS 1 qnSnray.S^njn : ipenn wgn wtfviax-oj; ι:κρπ kS rpjmSaa Vaterni 1 ? onspa wniax s tjipO’3 a>-bp miqnon iynx rut : irnnrnN ]yob oiwi»i ΓΊΰΠξό C3»Vl , !3^- t | ,, r 1= !?!iin naaaa : anx TaoWixaitPTaDpwi s :inuist/oriri ιηκ anna?onnaan 4 JT -* V ·· V AV ··▼ V- > : inSnn rvu» mana u’ax>i 1 J τ · ; · T AT T : * J’ — iirajncrr^vtMmitwnna I T - · | »T - J ; T ·ι : na^aVnDanaaiBanixnviKjri : cd©?? 3 pnnWn anSxp canS jnn em j? »—>jnoa ηψ ab is{jj?*i : i—iin> 41 t * * t τ s a l τ E RI v M. Tranilat.B.Hieronymi. Expandit nubem in tentorium , & ignem [ 4 o njt luceret noEie. % Petierunt & adduxit ortygometram , & pane adi faturauit eos^ * iAperuit petram & fluxerunt aqua: e cucurrerunt in aridis flumina. 41 4 J>)uia recordatus eflaterbifanffifui cum 43 tAbraam feruo fuo . * Et eduxit populum fuum in exultatione, in laude eleElos fuos. 44 * Et dedit eis terras gentium 3 & labores tribuum pojfederunt. 4» * Vt cuftodirent ceremonias eius } 0 * leges eius fer uarent. Aleluia. * tAleluia. psal. cvi. u fffflOnfltemini Domino quoniam bonus 3 quoniam in aeternum mifericordia eius. * GEtis loqueturfortitudines Domini , auditas faciet omnes laudes eius? * Beati qui cuflodmnt iudtcium 3 e>* faciunt iuflitiam in 3 ' I 4 omni tempore. * Recordare mei Domine in repropitiatione populi tui 3 r viflta meiin falutari i tuo. * Vt rideam bona eleclorum tuorum 3 et Uter in Utitiagentis tu & 3 & exultem cum ha- c redit at e tua. * ‘Teccauimus cum patribus nofiris , inique fecimus, & impie egimus. 7 * Patres noflri in JEgypto non intellexerunt mirabilia tua 3 non funt recordati multitudinis mifericordia tua , φ* ad iracundiam prouoca- uerunt fuper mare in mari rubro. * * Et faluauit eos propter nomen fuum , ®ζ)ς 43 ά£ζμαμ τνόοότ^ν cund . 4 }@j οίξήφαίετν λαόν emi b άίαλλιαπα, <£ g5tt νκλοΜτίζ canib άόφ^στάη. 44 4 κμι U ω xcm χωζ^ς εθνών, πόνας λαών m 4! τεχληζβνόμηπαν’ 4 όπως dA φνλάζωα διχαχω- μαΦμ emi, £ τν νόμον em? ίκζητήπωοιν. άλληλ3νΐα. 1 * Α λληΤ^νϊα. ρέ. Ε ζομολ 9 γα£τε τά χν&ω οτι^νιςος , ότι άςτν αχω- I να τ eluti?. 1 τις λαλνκτα τάς όνυυαςάας $ . xvyns 3 άινόςάς vomeret πάπας τάς οάν&τας duti?^ 3 4 μ,ακά&οι (Φ) φυλάοτοντζς χ&ην^ ποιουωτες Λ- xmotwjIw b πάυτ) χαχρά. 4 4 μνήί \rrnt ημίψ κΰ & s b τη Άκία £λαοό βν,άΒί* cKi-^uj ημάς b τά Q 607 ^^ &· j , 4 ?$όιόάν b τηγ^ηςόνται τάν bihmmv Gv?§ άόφραχι- Biwct] b τη άόφζβΟΜη %ιίί^νοις Gv , svaxvet^ μ$ 6 ? χληζβνομίας Gv. 4 ημα^τφρ μζ τάνπατέρων ιί ΙάομηΟαφρ , rrh/JiQa^j. . 7 πατέρες ήμψ b αχγυπίω b Qwunxm τα βουυμά- αίά Gv , G3X εμνή&ηπαν νλή^ς ^ελέους Gv. χμ] πα~ pivUpdjow) d /όαζαχνοντες b τη Ιρν^ξοί $αλάΰτη. 8 4 (E iQtoTCAi cwc§ir bzacxi τυόνόμα%ς curti?, &γνω- 9 giooq tI/jj hjrUTeiw emi’ 4 j@j ϊπετίμηπε τη ερν 3 ρα 3 αλάΰτη } }($) d^npdludu. κμι ώόήγηπννοώτις’νν ά£υοτω ίο &ς&ίργιμω' 4 gQao-c# αύά^π ομ χα$ς μι- Qvuv %ς. <Ε 2λυτξύύΓα% cujc&vt bc χαξ^ς Ιχφρων. 4 ίαάλνψ ορ υόωξ cfir 3 λί^ονΦμς αύννς 1 αςοίζ αν- I I τάν ονχ\ζτελάφ 3 η. * ηομ c ffirdjQui τά λόίω αν- i j Gd/c ηποΜ τίυ) axveuiv auri. 4 ετά^υωονν επελάϊϊονΦϋ τύν ίρΐων curti?] ehe νπέμ{νουν τΐχυ βονλίχυ cimi. 4 χμ{ επί3νμηπαχ> άάάΰϊνμίΜ b τη ερήμω , χά) επά- ζα παν τν θεό v b αόυάξω. 4 (Ε έόωχοχι ανΦάίς τ άχτη - μα ckrwSv, όϊζαπέςαλε πληπμονίά) ας τάς-^/νχας αν - των. 4 ycy παφωργί^αν τον μωνπίω b τη παρεμβολή, τν awp ων τν άγιον xvgjiov . II 14 IJ 16 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 3, Expanaitrentonumfuumin nubibus tanquam velamen, & ignem vt luceret in nofte. 4 “ Petierunt carnes, &adduxitcoturnices, ac pane csleftifaturabit eos. 41 Aperuitpetram & fluxeruntaquarjambulaueruntinaridis/orafluminisinftar. 111 Quoniaia memor fuit elo- quij fandti fui quod habuit cum Abraham feruo fuo. 4i Et eduxit populum fuum in laetitia, in laude ele&os fuos. 44 Et dedit eis tertas populorum, & laborem gentium piiiiederunt htereditatis iure. 4i V t obferuent praecepta eius, & Legem eius cuftodiant. laudate Deum. PSAI. CVI. L * Audate Deum, confitemini coram Domino, quoniam bonus, quoniam inaetemum benignitas eius. * Quis poterit eloqui fortitudines Dfii,valebit notas facere omnes laudes eius? 3 Beati Aftodientes iudicium, facienteique iuftitiam in omni tempore. 4 Recordare mei Domine in voluntate bona cum popailo tuo,recordare mei in redemptione tua. ’ Vt videam in bonitate ele&orum tuorum,vtgaudea in laetitia populi tui,&laudes dicam cum hereditate tua/ Peccauimus cum patribus noftris,inique fecimus,&impie egimus. 7 Patresno- ftri in /Egypto non intellexen^pt fadta mirabilia tua, nec fuerunt memores multitudinis miiericordiae tuae, fed fuerunt rebelles in Verbum tuum iuxta mare in mari rubro. 8 Et redemit eos propter nomen fuum,vt notam faceret potentiam fuam. 9 Et comminatus eft mari rubro, acficcatum eftj& deduxit eos per abyfiosficut per defertum. 10 Et redemit eos de manuoforis, & eruit eos ab audoreinimicitia. “Et operuerunt aquxoppreilores ipforumjvnusexeisnonfuperfuit. 11 Et crediderunt in nomine Verbi eius,cecinerunt laudem eius, l! Cito obliti funt operum eius, nec conuerfi (unt ad confilium eius. 14 Et concupiucrunt concupiicenriam in deierto, & tentauerunt Deum in loco arido. M Etdedit eis petitionem eorum,& mifit maciem in animas ipiorum. ‘‘ Etinuidia commoti funt confit MoiTeh ia caftris, 5i in Aharon fandum Domini. 1 Rr 2 r * iy * I S +71 ip S'Vnn lorvix rnjrVj/ D 3 rn|rni/??ni fTNTirafl ! Ε3’|?ψ1 νφ$ Γφζφ ΟΓΠ3?3 »Χ·Ί83ίΙ3 : najo? vnmvi airaSajnsri ! aTOSpiniiE? mrmioTarmTVO’! 5 :c3H>’p3BjjnpiobKVtj^ 4 : mp'C3? J ?gminiian p«3 mxSs: * najnvrn r*WQ bb csyopib iatf’i » ίΓτπρπη inan yvrb vas 1 ? risa • (·:-·· τ -s >· f ; *■*■■>·: 1 vj·.· - ; ηφ ’Ρ’όκή-ίΛ rnpn ρκ3 ιο^φη 4 ;ι— nn^psiiop^arv^rttaurin 4 n37B3arx'S’3n'?an l ?rvt'4i£>?i 4 :niriioajiin?bia’i33ajn3 WtS 4 : a»na >rni -fasn nyaSm 1 ? nas»i 4 t , ...... . . - A ; : :-t --i ΐΓΠΜραί-ρ,ρΓίιαπ'^ϊίρριο’ίίρη 4 irnBaanTiumiV^iDnvBiajn 4 jaSiynynMiiSnpnybiSapnrn * : dtdj/ 3 nro 1 ? mn nano >o-Sj/ ia wi 4 jt ~;j — v ; -/"·* at * : j " — · i; ““i η’Π3^3ί<θ3ηΊπητ)^ηοπ-η * |X T : · ··-;-* ·.· J ■. ‘ · :onS rnn» nax ntfx dojjhtik mmw 4 |·; T J» : I- τ V.· ή· - -r ·.· · : ·ι | : απ’ϊ?ϊ’α , πρ'?»ί ariaaiaTgivi 4 ■i ippoS απ 1 ? νπ»ιππ> 3 ?ΐ!-ηκ rysstz 4 : αηφ οπ’ίτίώτικι nnarriK iroui 4 ypx οπ’γμτι anm-Di 'fbo3 ό?ψ?ι 4 s a’OT3 fi.Nn spnnijgM gsj^irDj ! πίΐ>^ρο|ϊίιΗ anmjjMiNcun 4 : ϊΛπγπκ apivi ujgs Γ*τκν ijK -ιπη 4 : αη* ω© ondiSwi o»urr 3 asnn 4 ,.· ·· : | V Τ - ; ,·· ; . - ί οτπίππ ijoan' απηηκ ου?π7·η * jt τ ; τ · ■* av *· ί ; τ ; * - qnsjnTO ί— larnD^shntjia^ys 4 !aaij?3«nH 15 II 2-3 »3 Μ *5 ι 6 17 ι8 15 3° 3ΐ 3 1 33 35 37 3» 3», 4°,· 4« 4» 43 isALfERivM. Tranilat.B.Hieronymi. ; 1 7 4 Aperta efl terra, deuorauit Dathan, et ;i s operuit fynagogam Abiron.*Et fuccenfus eftig- I nis in fjnagoga eorum, flamma exuffit impios, 0 ! t? 4 Fecerunt mitulum in Oreb , e> adorme- 1 C. ■ * o runt conflatile. 4 Et mutaueruntgloriam fuam in flmilitudinem bouis comedent f oenum. j 4 Obliti funt Dei fatuator is fui 3 qui fecit ma i gn alia in ALgypto: 4 Mira biha in terra Cham , terribilia fuper mari rubro* Dixit ergo > pracepit Ubiis fuis. H 34 *Non exterminauerunt populos quos dixit Do- 3 3 minus illis.* 6t commixti funt gentibus ,& di - 3 0 dic erunt opera eorum. * Etferuieruntfculptili- 3 37 bus eorum, e>* faSlum efl eis in fcandalum. *Et immolauerut filios fuos et filiasfuasdcemonibus. 5 8 *Et effuderunt fanguinem innocentem, fangui- nem filiorum fuorum & filiarum fisarum, quos immolauerunt fculptilibus Chanaan , & pollucta efi terra in fanguinibus.*Et coinquinati funt in operibus fuis, et fornicati funt in fudiis fuis. 40 'ffratus efi itaque furor Dm in populum ftium, 4 1 o* abominatus efi bareditatem fuam.* Et dedit eos in manu gentium, fp) dominati funt eorum 41 qui oderunt eos. *Et afflixerunt eos inimici fui, 43 et humiliati funt fub manu eoru. * Multis vicibus hberauit eos, ipfl veroprouocauerut m cofi his fuis,et humiliati funt propter iniqtates fias. C2 xjyng·] srnarf? p'ntipp? sriw n^Vn 1 inclutum 11 i Dirupi *73 ν*ι * iinni nSs 11 j ηιτπρι soipy nn mcn? pnJtari nj??» n» prifii 10 ; spnoVnipi a*Tfna xhty rnn ηψο nbqbx pnmwwS mo»pa ipsi 15 i ^id*i sp» hv {V’ ητ ηητ ^»3 ιψηρ 11 ' i avvto ρ ϊρηηή pypniojjnpiii 15 j nS naun syn^nipnnpsi !N^nnHpnnpn NpnsVi 1 ?^ ppynpnyrns^NSi 17 i toripn pVtpi? pnni ^rh pn^iop nympn nn;. Dnsi ζδ ι«πκ*ιρ»όη i i0 s Npniopn3npi?.nip'nHniyp’io , i|? ; in‘iNi 15> ! npp:i^niysnipaVppniNi 18 ι κην'ικη pnfen^OVttiNpiNniyp^p^yiijnsi 31 i nSyiyri 1 ?^np 1 ?mr 1 ?n 1 ?nntpnnNi 31 JwnioniVpr^ 5*7Νΐ xjppypinn-iynxi 35 tpnV w ipxnxjppy n\ i^npxV 34 : nniaWnuippi πψ'ιιρ nn*?yin it f—Mu rinrri» 3 8 » «μλίττ πττ ττ'ιττίτ» tu <μ*τ·«τ 3 7 · . S >,L «πκτριρη αηχηψι J : Ν’Ρ’ιΡ" pnnpnr 30 \ prrSSypniypi pnnryrnnxpi noni 3*7yn pjpnni 41 j pirtop nn: ο Num, 4 . , Interp. ex Grac. Ixx. p s a l m. c v. ■i 4 Apta eft terra & deglutiu.it Datha, & o- * 7 puic fup cogregatione Abiro. 4 Etexarfitis Ι/σιςτων o 47 3 • Ί-ΑΛΤΗ PIO N. ηνοιχΰη M j/H (£ actrims ^cScdJt bici?^\J/C4> cMlnv . . . 7 - is ouuafay!wd£eipdw<' ycq cJ^sxouidn twp b τη ovvaiojyn ignis 111 iynagogaeoru,flamacobufsitpec t „ > p f . '2 ' 0 - > *>.■*/., v % ■, i- · Λ Lo j i *? ^αταν,φλ^ζχα/έφλέ^αμοφίαλας. ·Γ raueruticuIpHle.*Et mutaucrutgloria fua « Γ ^ T ™p™Mnpw τώ ϊλυπία. , (c «Μ*ξ«μ -- /?—:i-·-- J!.. - ·. ii 1 -.· i' " **·.. I (s tluj οοζ'Μ cu/ris b ομοιαματι μο^-ϋΐ£τίον%ςχόρ%ν.^ 11 ygi ζττελαθον’ζ %ύβίοι J £(ja(ov%g αντίζβύ 7 rotnpm%g 11 μεγαλα b αΐγντίΐω, * ^οωμαοια b yn χάμ, φο&ζρ. 13 cBi θαλαατης ίρνβρμςύύί άπί (sci οΙξολ^3ρίύσομ cwrsg, ei μη μαύρης ό όκλοΛΤ®? αωώίςη b τη 3-ξμύρ{ bdmov emdfeS )κπ>ςρ?φομ τν θυμοΥ c&w^, ύΐξολ^^ρεύ- 4 iicd®v@r’. i ygjf πα/ράργ,- (jv/ clvtov cJmvfra&g fyjTiteytag^ biamQn μαύρης &ϊ &ύ%ύς. *οτι 7rcvp£7rixpd/jav Vmi^JLa αν^χμι Cwv c (& Ibn d 35 ei 7 T£xv'e/ 6 y avQg. * ygy ΙμίγηΟμ» b %ig eS-veat j($ t) s- μα,^ονί& 'ζργ&Μπών. * y$i^MhfoQ%ig y λυπείς x'M>ad/j. yg) IcpovoxJsvnSn w ή ynbrig αίμαρι. * ygjj \ μιά/ό^η b Vtg Ipyoig αϋταν. yg)i ttopvAjQoM b %ές οΒτιτηΙ&όματ\ν abidv. * W apyi&n %υμα κυ& cBj τον λαόν cmd$L l£- ‘41 $zhi ιζατο τΐω χλϊΐ£βνομί<Μ> awif. * xcjuj Tta/pviayjyi αύ- τους eig χβζμζ ^χ3ραν, ygj νκυ&Α)ΡΜ αυ idv (j) μιρ£ v τις αυτούς. i ygjf ^λίψ^υ αύ%υς (§) ίχΰ^ιαύτύν,χμι ' 43 l^KeivaSnpd/j χζακ,τάςχζίζμς αύτύν. 'ττλίονάηςϊρρύ- ρα.% αύ%ύς 3 αύ%\ύ\ίπ(%ρζπί)ΐζμνσΑ) αυτόν \ν τη βουλή αυτών, yg ) Ιν^ίίςαΛομΜςαύταν. pe liberau»*· eos; ipfi autem exacerbauerunt eu in confilio fuo. & humiliati fiint in iniquitatibus filis. * CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO· 17 Aperta eft terra Si deglutiuit Dathan,& operuit congregationem Abiram. “ Etfuccenfus eft ignis in congregationcn^eorum .flamma depaftaeft impios. 15 Fecerunt vitulum in Choreb,& adorauerunt conflatile. ‘* Ht mutauerunt gloriam E)omini fui in fimilitudinem Vituli comedentis herbam & mugienti. “ Obliti funt Dei redemptoris eorum, qui grandia edidit opera in /Egypto. “ Mirabilia in terra Cham,terribilia in mari rubro. ,J Et dixit in verbo fuo ie exterminaturum eos,nifi Mofleh eledlus eius furrexiftet,;& fefe^oboraffet orando in confpeilu eius.vt auerteretiram illius,ne deftruerer. 14 Et abominati funt terram defiderabilcm, neque crediderunt verbis eius. ‘ ! Et murmurauerunt in tabernaculis fuisjnon admiferunt verbum J^omini. 2i Et leuauit manu fuam cum iuramento propter illos,vt proiiceret eos interfe&os in deferto. !7 Et vt migrarciaceret femeeoruin populos,& difpergeret eos in terra. ’ 8 Et adiunxerunt fe idolo Peor,& comederunt ficrificia mortuorum. Etprouocauerunteum in operibus fuis,& inualuitin eospeftis . J0 Et furrexit Pinchas & orauit, &reftin- da;eft mors. Etreputatiieft«j ad meritu, vtviueret in generationem & generatione vfqjin fempiternu. i2 Etprouocauerunteum fuper aquas contradiilionis, Sc malum euenit MoiTeh propter eos. J! Quonia reftiterunt fpiritui iamfto eius ,& explicauit labiis fuis. Μ Νδ deftru- xerunt populos,quos dixerat Diis illis: ’ 5 Sed comixti funt populis,& didicerunt opera eorum. ,4 Et feruierunt idolis eorum,& fueriit illis jn offendiculum . J7 Et facrificauerunt filios fuos &filias fuas dremoniis.Et effuderunt fanguine innocente,fanguinem filiorum fuorum & filiarum fuarum,quos facrificauerunt idolis Chananaeorum, & maculata eft terra peccatis homicidij. Et polluti funt in operibus fuis,& fornicati funt in adinuentionibus fuis. 40 Proinde exarfit furor Domini in populum fuum,& abominatum eft Verbum eius h^itate fua. 41 Et tradidit eos in manum populorum,& dominati funt eis ipforumofores. 42 Et opprefferunt eos ipforum inimici, Sc humiliati funt fub manibus eorum. 4) Ssrpiilime liberauit eos, fed ipfi prouocabanr eum in confiliis fuis, & difioluti funt in peccatis fuis. Rr 3 \ « 474 φ ο^πη ps a l τ e r i vm. Tranflat.B. Hieronymi. r T · Ϊ : : av t ~ '■ <· :*Π0πηΊ30Πΐηιηη30Π7Ί3νη * i onnrtf-Sa ^ 0’DrnS om& mn 4 \\· ·· τ ·· : * a* : ** T »-*·* * - 0»13!r|B U5t3j31 ΓΊΙΠ’Ι^ψΙΠ 1 : qnVirin npwn^ oc6 mnin 1 ? -ij^i a^ij/rrta bihttf» >jf?x ·πΐπ» ^τιρ * <»j : nnbbn ;bk ayrrVa ίβχι o^j/n |Τ ;|- I ·· ·>· ' T T ^ t,- τ : T T Ψ iTOnaSij^aaiB^anwSnn s I ; · j» ; i* λ « jt j- j : njTTD obai -ito nin» »Sisu nasi» * ^ τ - * ▼ ▼ ; *v -; a t : ·**· : : κ \mn 3ij/am nynn orap rithNtoi * jo^ai \mn ώ 3^10tj ; γη jion^a-maq iyn 4 j^nnonsD^aiD^prosD^j;.-) 4 Dn^pipisap onS nn mjiT-Sx ipjwn *· i qW : 3 OT tjtSx ra^mib» tto oamn * jt v· v v v ▼ A*r * : | v jv : ·· · ;--i i ofis ’ 3 aV virit&aai non mn» 1 ? ni» * jx ▼ j·· ; · ■ *r : ; · ; a ; - ·*** - j -*όρ p^rt^gi HRP jpaftfpa * : 3iD ;Sn3V3yH’D^maS^T^n w’ * jv : - i·· ·' va·»· j - : » v ·* ·· : \ ii^x:p»S^nsjji?x*naxnpn-»3 * i η# j»xi iWd oaV Vaga j?nn 1 an>j]ipiyaB pnf? ■«? rnin»~'?x lpgn» ., :ajwi> :prii»ori’finpiainiaSni|OTaDN*yi> * J iDax^uSvjiixVflJinonniiTVni» * > :yi3Sn3»n»-i3irni£»njriinSi33iy-»3 * . - I*· · ·*■.· : - v · Ϊ V a ; ~ - *i : 13 &T oirruigai qjwa ijna o»Sin * « X 1 II 4 + * Et ‘-vidit tribulationes eorum, cum ex au- 4 s diret eos rogantes, * Et recordatus efipaBi fui cum eis, &. poenituit eum fecundum multU 46 tudmem mifericordia fua. * 6t dedit eo^ mi- ferabiles coram omnibus qui ce ferant eos. 47 5 Salua nos Domine Deus mfter, et congrega nos degentibus/vt confiteamur nomini fan- Botuo, o* canamus laudem tuam. 4 s ir BenediSius Dominus Deus ffiaelab aeterno & r vfquein aeternum : & dicet omnis populus, Occidente, ab Aquilone et mari. 4 * Errauerunt infolitudme in deferta <-via: duitatem quae habitaretur non repenermt .* j * Efurientes & fitientes, anima eorum in 6 ipfis deficiebat. * Et damauerunt ad Dominum in tribulatione fua-.de affiiBione eorum 7 eripuit eos. *Et duxit illos per r viam re- Bam, r vt 'venirent in duitatem habitabilem. s 4 Confiteantur Domino mifericordiam ems 3 £s* mirabilia eius in filios hominum. 9 4 Quia faturauit animam vacuam , ζ> animam cfurientem impleuit bonis. i o * Habitantes in tenebris e> in Vmbra mortis, alligatos inopia &* ferro. 11 4 ^uia prouocaueruntfer mones Dei,et con- filium ExcelfiblaEphemauerunt. ii 1 Et humiliauit in labore cor eorum: ceciderunt,^ non erat qui admuaret. 1 1 4 Et clamauerunt ad Dominum in tribulatione fua: de anguflvis eorumfaluauit eos. v 14 4 Et eduxit eos de tenebris & vmbra mortis, φ* ^vincula eorum difrupit. ij 4 Confiteamur Domino mifericordiam eius, & mirabilia eius in filios hominum. 1 6 4 Jguia contriuit portas areas,& veBes ferreos confregit. \ 7 4 Stulti propter viam fceleris eorum,et propter iniquitates affiiBi. omn · .«. pnni aro i 4 5 ! η»ηηο uio *yn rujtno ani np$ pn 1 ? -mi 4 s t n* no-ji? *i? pnS p?y Ί 3 spn v 44 qnnaaina s’aoy »J’3p san» iuijdi «jnVs; m sjn» pns 47 ' i ρπρ» ιάψτ Sa . . i dtfist innuj Nny bn np»n NpVy iyi jnn soSyp S»Ttpn nhW «π «op 4 ' ** e 9 r κητηδο patf» snynsni 5 »t^yn np p3p*)P h«h sjpns pnp^ 1 j n^niD nhv) mns ntp οιηκ ι« onp innui 1 jihiia ΐ’Πϊ mnS pnan 5 t ιηηψκ nb «3n»gi wnj? «rnt» nsa snnnnn iya 4 φ i noitj ntop ndjoi simo μίμοι j κηη’ηαη κηηρ α’ι.φιη’ 1 ? bpo) κταπη κη^η pinbini 7 t pnn^ynppnS p>;y nn οηρΛη . δ «inVnin prp isaiD^psjflastfiui.Ki^Ds^flayateNans 9 ιχψ, ^nHn^niujinsfynuiainnbnViDnDnppnini - 1 lapi 11 } ipnn ns^y nnVpi snSs iwaby mno ons 11 s NSns nrn ί)«ρρ jn»p« spioi kV»d{ ^niuinn up:' 1 ° κηιοη nSioi santipo p3ps« 14 i pipns pnpp^yppi pnS p?y nn «»cnnp 1 W 1J ’ ’: iiypn η» 1 ?] Λρηκ pnnV ϋτηρήα *XVi?fes’nayi κψηηη’^ηηηρηιηκ 14 m: ijnVn^niuinn^ jtooi rnpn'noo»»»aippnn’ IJ · ynwpnnx^ii : P^non pnn;iypi ρηπηρ nn>'p {»ρψ 17 '" 3E££SD3=£S& Interp. ex Graic- !xx. p s a l m. c v i. 'i'' A A T H P IO N, μΰιρμήνάίσις των ο 47 $ S***EtviditDilscvimtribularenturtplijCum 4 4 L ipfc exaudire orationem eorum. *Etme-« L iax ^f ϊμύέη Ϊ AtM- > mor hirtteltamenti iiii,&pcenituit eum vur J.rr / ·, P iecujditm multitudinem mLcordi? fu* f ^ ^o«sAsoW. *Et dedit eos in mifericordias in coipe£lu 4 οικ^ρμομ όναντιον τζάμτων ■ - - ' ■ των αιχμαλωτά)0^)των αντμ. ,47 * Ο.Άημάς xv&s ό %εος Υίμψ,χ#) Shmvayays ημάς οκ Τ 6 Μ' %ύ εΙζομοΜγγι(^α<χ% τάονοματί Q oj τά dyun ) % J iyxcajyoidX ον τη cuvstrei Qv. 48 Α>?ψ(ήτςχν?,ιοςό$εοςι<Γζμϊιλ }dd £cdmog (c g&>£ ctiwog’ (E spei τζάςο λαος } 'fyoifa ‘fyjoifc. ά/ληλ 9 νϊα. iuj. 13 . .i inf.117 omnium qubceperanteos^Saluosfac nos 47 Dne Deus nofter, & congrega nos de nationibus. vt confiteamur nomini tuo ian- dlo, r vt oj oriemur in laude tua. 4 Benedi- 48 dius Dominus Deus Ifraelafeculo& vfq^ in ieculum .& dicet omnis populus: Fiat, Fiat.Alleluia. psal. cvi. ^OnfiteminiDomino quoniam bonus, 1 quoniam in ieculum miiericordia ei 9 . s Dican t qui rcdepti Eunt a Domino, quos 1 redemit de manu inimici * & de regioni- 3 i&l‘* k’- ls congregabit eos,*ab Oriente,& Occi- J* . dente,& Aquilone,&mari, s errauerunt in d folitudine in inaquoib. Via ciuitatis habitaculi non inuenerunt 4 efurientes & fitie- -5 tes:anima eorum in ipiis defecit. 4 Etcla- 6 mauerunt ad Dominum cum tribularen- i n f.co wurfiiv eigo^ov άνΒταα,ν } 7rop&i%lwa\ eig ποΚιν * xct&txmejfiv· * <^ομο7^γη(}ί^ωΰΌίν id χυα,ίωΊα. Ιλίη ώπύ\(ί ύΰίνμοίσιοί cuud %ϊς ψΐς των <Μΐ^ρωττων. 9 * οτι ίχόρ%κτέ ψνχΐω xovltv, xgjf ττωωταν ove,7ihnQy> dictSdy.· * cv oxo'rei xgtj οκιοί &α.νά%υ, ws 7 ish[ vSfovg ον πΙω^εία xcy Μρω. * οτι 7 ΓΜρεπίχζμναν Tdyici τΰΟϊεοδ, χομ β°ν- λίω %(ϋυψίςον πα^ω^ιωαν. * χμχ ον χο- ποις ixxfiia xmSv, ϊκΕτονησαν (E obc lui ο βοηΒ-ων. * xcy όκεχζμ,ζαν (®ς)ςκύ&ον Ovid 3 -λί&$α% cwvvg, Xgui οχ, των td/uaymv txmfiv ίτωτον cwvvg. * xgjicJ^nyctfy ctudir όκ οχό'&νς xgy mctgfrct.vct(s>u } Xgy(^ Ατμούς ccmfv Jis ρρηξον. i j * ϊζομο’Μίηβ-ά&ωταν id xv&bf(d sAg» tmd, χμι §ουυμάΰ\α, cwid %ϊς ψίς των m Βρωτίων. 4 077 ovjosiejtdys τιυλας χαλκάς ,xgy μοχλούς triefo- £β$ς συνεΟλατον. * όμτίλάζε% ctwsi νεζ odoJ άνοομίας dm$v, Jld γν τάς d μομίας cumSv ε^,πβνω^ηταν. ΙΟ I I 1 1 η 14 ι £ 17 * CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO- ^ Et vidit cum anguilia ineilet eis, dum audiretur coram eo oratio eorum. 4> Et memor fui t erga illos federis fui: & conuerfiis eft ab ira fua iuxta multitudinem mifericordiarum fuarum. 4 ‘ Et dedit eos in miferationes in confpe&u omnium qui captiuo^bduxerant eos. 47 Redime nos Domine Deusnofter, & congrega nos de medio populorum, vt confiteamur nomini iando tuo, & laudemus laude tua. 42 Benedictum nomen Domini E&i Iirael a mundo hoc vfque ad mundum venturum. & dicet omnis populus: Amen, laudate Deum. psal. cvi 1 . ^ ^ L Audate Dominum quoniam bonus eft,quoniam in aeternum miiericordia eius. 1 Dicant redempti Dfii,quosrederrut de manu mole- (tantis. ! E t de terris congregauit eos ab Oriente & ab Occidente, ab Aquilone, & de mari latere Auftrali. 4 Errauerunt in deferto m defolata via,ciuitatem habitabilem non iifJuenerunt; * Efuiientes, fimul fitientesianima eorum in ipfis.defecit. 4 Et orauerunt Dnm dum afflidtione premerenturrde anguitia ipforum liberauit eos. 7 Et duxi t eos per viam re<3:am,v t ambularent ad Ieruialem ciuitarem habitabilem. 2 Confitebuntur coram domino propter mifericordiam eius, & narrabunt mirabilia eius operafiliis hominum. s Quoniam iaria- uit animam vacuam, & animam famelicam impleuit bono: Habitantes in tenebris & vmbra mortis, vinriros in aiflidtione vinculo rata ferri. 11 Quia rebelles fuerunt verbo Dei, & confilium Alciflimi exeerati funt. 11 E t perfregit labore cor eorum; impegerunt & non fuit qui adiuuaret. ,J Et orauerunt Dominum cum afficerentur anguilia, & de affli&ionibus ipforum redemit eos. M Eduxit eos de tenebris & vmbra mortis, & catenas eorum dirupit. Ί Confitebuntur coram Domino propter milericordiam eius, & narrabunt mirabiliaeius fa&afiliis hominum. 16 Quoniam confregit portas chalvbeas, & pellulosierreos contritiis*^ >? Stulti propter viam flagitiorum fuorum, δί propter iniquitates fuas affliguntur. Rr 4 1 9 ΙΟ »3 Μ ij 16 il i? '476 · ψ a^nri njjg-ig cz3^'33 ινηη Sdnt-V a ■* » inio •·γ orrniprcpo anS * • αρ w janin^nwDD^Dno^anninmnS*^ * : mx»337 vntKWinon mn>S vn> 1 * |X v j·· ·· T j ; . ; AJ ** JT “ J !r"m3v©j»nflD»in*nn*n3tin3n 8 (T · : -*r -: - i ; ” I ' Λτ -I··;· : . .1 ! D>31 0’D3 Π3Χ70 JTWK3 DJfl >T1V * inWas vrtfcsVasi mrv 'vvoMn nan * |T ; * t ; . ' · A^ 1 " · · “ T l T J : v*?a caarm mj?D rmwnatfh ! · j t — >·· ; “■ A t t ; ^ j *· v : Hiann njra σόώ niainn mw T?g> * : tAonn onaarrSai τοεώ wi uirp * jt » ; · t t ; *r τ; AT"* ^IV -* * r art>iTipxaai onV -«3 nw^ij ipyvn * ! C3K’Si» :an»V3ri?n'’inaa"iSi—nj/Dop» * : ossn una^K ori3»jipfos?H? inacm * : αικ mb vnixVaii non mn>P nv * !♦▼/··;· T ; ; * ; a ; - -*▼ “ J nmVprp ο^ρτ agrpji oj/Snpa imoprn * ? \\mtb 0*0 HXjflR Ί 2 Ύ& ΓΊ1ΊΠ-3 Π 3 ψ τ 4 j nawv njndnnSaS^Tfln^ * |·ρ ·■ : * · *«■*· a ·* ··· : · · :i i v-**.· issnSn^nKioni-bMiSTSioa»’ * ", T . τ·. 1 νΛ· ; Ά- - - T ; ·ς ·*'* *r tana •I’· : 3WBTJ? 13313’] C3’3jna? 3ψ1’Ί ‘ : nran np wi?H ortra ij?an rniv ijrnn * :D’j;a»iiSonDn3nsoi33 , iC3333’i * 7 * ; - -< ■**;·.·: a : -*·· : τ : - ipwr-ijni^pinipn 1 ^?’! * >» qnriiSinmDj/pnDUHr^rip^» <« ■: ninaw? οίρ,π >3ijo pax anpn * : rva ni’3p n^urVai ir»n ana? * wn> 1 ίί—11Π'η0Π13313Π’ίπ^'30Ε?’103Π'’ΰ * ;1S [3 psai.ter.ivm. Tranflat.B.Hieronymi. i a * Omnem cibum abominata efi anima eoru, l ? fif accejferunt adportas mortis . * Etelama- uermt ad Dominum m tribulationefua 3 de an- 1° gufliis eorum faluauit eos. 4 Μιβΐ rverbum fuum 0 fanauit eos 3 0 faluauit de interitu 11 eorum. * Confiteantur DominVmifericordiam eius, & mirabilia eius in filios hominum. 11 *€t immolent hofiasgratiarum 3 e>> narrent r 3 opera eius m laude. 4 j^ui defcendunt mare in nambus 3 facientes opus in aquis multis. t4 4 Jpfinjideruntjopera Domini, et mirabilia i j eius in profundo i * Dixit } furrexit ventus \c tempeflatis 3 & eleuauitgurgites eius. *Afcen- 0 dunt in calum , & defendunt in abyjjos · anima eorum in affliSiione confumitur. 17 * Obfupuerunt e> intremuerunt quafi e- brius j et vniuerfa Japientia eorum abforpta efi. U* * Clamaucrunt autem ad Dominum in tribulatione fua, (efi de anguflia eorum educet eos. 4 Statuit turbinem in tranquillitatem , et (ίο lebunt fluSius eius. * Et Utabuntur quoniam quieuerunt 3 & deducet eos ad portum quem 31 voluerunt. * Confiteantur Domino mifiri- cordiam eius s & mirabilia eius in filios horni - 31 num. * Et exaltent eum in ecclefiapopuli 3 (ef 3 3 in cathedra fitiiorum laudent eum. * Ponet flumina in defertum, fontes aquarum in fi- 3 4 tim. * Terram fiuSi feram in falfuginem 3 pra 3 j malitia habitatorum eitss. 4 Ponet defertum m paludes aquarum , 0* terram inuiam m fontes i* aquarum. * Et collocabit ibi efurientes } 0* 37 formabunt Vrbem adhabttandum. *Et ferent agros φ plantabunt n>ineas 3 0facientfiuges 3 e germina. * Et benedicet m, 0 multiplicabuntur nimis 3 0 pecora eorum non minuet. 3? 4 Imminuta funt autem 0 affliClapropter 4 e anguftiam mali & doloris . 4 Effundet deife- dionem fuper principes , 0 errare eos faciet in 41 folitudine deuia. 4 Etfubleuauit pauperem de inopia , 0 ponet quafi gregem familias. 41 4 Videbunt reSii ptf Letabuntur , 0 omnis iniquitas contrahet os fuum. 43 * Offis fapiens 0 cufodiet hac ; 0 intelli- gent mi fricor dias Domini? oiam o 10 j 11 ^5’ iinop/yMi Γ'Π 1 ? P!V i? ο'ϋΡ'ήη 19 j κητο nSyo *iy pn*in nSdtn ^ 14 Nni’innD33i«*Pi 11 i stfanwpns jvjtooi , τιοη hmo «» ο^ρτίπ» li ' iitri^^fAoa^Vnnp! mnnno$ x κηΗικηηη’ηιψηΰι »nsnaiy ρ'οη pjn 14 i pyutppjoanay ^ x «mnp»n?iypyn©»j !ai?pnso«^^.TiniitffiJNioinn»i2o^pnmK»o^n»3ii*j? , 7D 16 ; dlbi iDonmiN^yVyissyr q^^·» nnpioa ίονι ^ 8 ’* KhiybyD'!?’ 19 ••r'nnip’ 2 nTnnp;ynpiimSp’yi?'’; lS c j NpySnppimnpsnSpi ^ 3 ηγη pipn ρηηΐ 17 Π’ηιψηΰ ινηψαι mpn‘nao ™ Dippnn> ; 51 ipnniyn nnp 1 ?pji^i ρρρψ ons mfi ’ ' Ίρ,τ^ίρηφίΝΓηρ^ν nwpspi snano snnnj niti ” t apj r ηριΰο ^ρΏηη’ pnTmpai^nimWa κορ nipjpa nnj poonoi J ‘ ‘ ’ ‘i kvi »ja 1 ? tipns snanp ηψ 55 t na pann \a nasnpio c=mp γη νιϊ ns Niayi syiN 5 4 j snipy γη κρ» nanayi^opaiav3i]>Spniyan 37 ικργητ snap \m upni \m ηψκι 36 .·kjo mjpspVNHi· t Jini sitita ρϋ’Νρ u3Domiiiy^lanaai 39 nyn^pnTyaiNanVwpipjaaar 3 * " 1 ^4^ρυρ^νγηηΐϋΐΝηΐ33ρηρκ33φη3^’ 41 ‘ ! Νηγ'κ nVi« 0*73 pj'ymiN’a-iaaSyNn-ijapani? 40 c .* V’*!KfiDPTOH so’?n ;o 43 x nnpnp«i spiflnaiiyjnpitinpVaipinj? κ’ϊπη pom 4t j Interp.GxGriEc.lxx psalm. cvi. *Omnem efcam abominata eft anima eo- ^ 1 rum, & appropinquauerut vfq 5 ad portas ? mortis.*Etdarnaueruntad Dflm cum tri- 1 9 O bullentur ipfi,&deneceftitatibus eorum liberauiteos.' 4 Mifit verbufiiu,&ianauit *° eos, & eripuii eos de interitionib 9 eorum. ^Confiteantur Dno miiericordiie eius, & « mirabilia eius filiis hominu.*Et facrificent 11 ei facrificium laudis^& annuncient opera cius in exultatione. f Quideicedutin ma- rein nauibus,facietes operatione in aquis multis: * Ipfi viderunt opera Dni, 6 c mi- *4 ♦rabiliaeius in / pfundo. 4 Dixit,& ftetit ipi- *j ritus jpcell^, & exaltati iuntflu&us eius. *Aicendut vfq.,· ad c^los,&deicendut vfq ; χ* adabyifos.anima eorum in malis tabeice- φ& bat. *turbati fiint/motifime ficutebrius, 17 & omnis lapientia coru deuorataeft. 4 Et 18 clamauerut adDnm cu tribularentur ipfi, & de necefsitatibus eorum eduxit eos. 4 Et 1? «* ftatuit procella,*& ftetit in auram,&filue runt fluloris. 4 Eflula eft conteptio fiiper 4° prlcipes eoru,& errare fecit eos in inuio & no in via. 4 Et adiuuit paupe de inopia, & 41 pofuit ficut oues familias. 4 Videbunt redi 41 41 & letabuntur,& omnis iniquitas oppila- , bitos fuum. 4 Quis lapiens &cuftodiet 45 ί,ι,ιι p haec, &*intelligent milericordias Domini? win«A· ΤΆΛΤΗΡΙΟΝ. μΰίρμήνάύσις Tpj o. 18 ' 7id/j βρωμά. l&i ελν<ζα% yi dunfv,^ rvyfardO ‘ν'εωςτύνττυλων ddwafev. 4 χμχαχεκομζαν j κυρμον av rai βλίζεχίζ αχιγίζβί qmtAv αναίκων cumSv \τω~ o Qav αντμ. ' άπες\λε τν 7ssy ov cumi, xgij Ιάτατ av$ir, ycy sppvQct^cwcfrir ax τίν Λ άφθορων cumSy. * 3%ομολ9γήΰ’ά£τ a>Qw ιά χυ&ω Φμ ελεη auiijc. τα. ^ανμάυΐα curri %ϊςψΊςτάνά^ίτρώπων. * χμυι^υνά- τω(\ν> ckird-dvcridjj αΐνετεως,χ^ Θ^α^αλάτωτΜ %/ίερ- 1 3 ία curricv αίαλλιατα. 4 @ χαίμζοάνοντεςας Βίχ- λαοτονν& 7τλ9ίθί? , 7 lotxneg Ipiaorm b) ν$α.(η 7 ΐο?λοϊς' χ4 * cw%) di ονία spfa zu&ov, Scwacina cami αν ι$τωβυ3·ά * «7 ’ίςη πνεδμα. ζα%/.ιγϋ&, έ όψω- i 6 dn τα ζυμα^ί avi. 4 oAa&cv.vovm ϊως ιύν οΰομνω ν } κ, χα%ιζα>.νοιισιν εως των αζΰοτων. μ cmoSv αν κα~ χ7 χοΊς hmife' * Ιταλό IrSnCcw ως ο μεΟνων, χ8 yyj mQa Υ) 6φία dmiv κατεποΖη. * (ς ακίζρμζον (ΠτΟς Kv.yj.ov αν τά Ολιζζο^ ανάΟτ, κμ) ία των dvayxdv ώη^ν cferryafy cw -τις. * ^ btflgfe. τα Kafaiyih, (c ίςη ας ανζμν, (£ sιχύν)ων αν αντη * 4 lk% έρημον ας λίμνας ϋάτων,^ 3 6 yhvdSvi ζβνας iie^oi ους^άτων. 4 yaj καΊωκιταν άκα πανών^ς, έ awji At fi orauerint coram Dno cum adefteisan·* guftia.tum de aftliftionibus ipibruredimet cos. “Mittet verbu fanationis Γιΐ3?,& ianabit eos, liberabitq; ab eoru corruptione. 11 Confite- bunturcoram Dfvo propter mifericordiam eius, & narrabunt mirabilia eius fada filiis hominum. 11 £t Cerificabunt iacrificia confeffionis* & narrabunt opera eius in laetitia, '^Defcendentes in mare nauibus, facientes opus in aquis multis: 14 Ipfi viderunt opera Domini, & mi- raculaeius in profundo. 21 Et dixit in verbo fuo,& fuicitauit tempeftatcm & turbine,& exaltati funt fluftus eius. iS Aicj^idunt ad fummi- tatemcaelorum,defcenduntq;ad profundaabyflorum,animaeorum in maloliquefiet. 17 Trement &errabuntficut eBrius, &omnis fa- pientia eorum abforbebitur. i2 At fi orauerint coram Domino^cum adciteisangufi:ia,tum deafflidionibus iplorum educet eos. is Stare faciet tempeftatem in tranquillitatem,& filjbunt fluftus cius. ! * Tum laetati funt quia filent,&: duxit eos ad portum voluntatis ipforum. J ' Confitebuntur coram Domino propter benignitatem eius, & narrabunt mirabilia eius opera filiis hominum. J * Et exaltant eum in congregatione populi domus3prael,& in confeiFu lapientium laudant eum. ’ ! Pofuit flumina velutdeiettum,& egreflus aquarum ficut fic- citates. i4 Terram Ifrael facientem frudlus deuaftaiiit ficut Sodoma,qu? fubuerfa eft propter malitia habitantiu in ea. J< Poluit deferrum ficut ftagnu aquarii,& terram delertam in exitus aquarum. J< Et habitare fecit ibi efurientes,& coftituerunt ibi ciuitatem habitabilem. 11 Et feminauerunt agros,& plantauerunt vineas,& fecerut fruftusgerminis. Et benedixit eis;& multiplicati funt valde,& iumenta eoru non diminuit. i:> Sed cum peccauerunt,imminuti funt & attenuati ab opprelfione mali & doloris. 40 Mifit contemptum fuper principes,& errare fecit eos per inane vbi non erat via. 41 Et fubleuauit pauperem de mileria, & pofuit ficut oues familias. 41 Videbunt redti 3s?$:tentur, Si cuiufuis audtoris mendacij o s infolens fuit,& obturatum eft. 4J Qujs fapieni Si cuftodict haec, ac intelligct milericordias Domini? φ 47 ί η» o’Snn πρ : τη 1 ? τΐο\9 *ν$ * {Η 133 ^Κ nTaT^nWND’nSK> 3 S] 1 M ί ηπ# mw liiai baan rroy | CD>DN ?3 ήΐαΤ^ΙΠΙΠ’ 'Oippa^lK czppntfijn rjiDn onv-byn Snr’3 ο ntiiTb Vrn α^κα’Οϊτ^νί—Βϊπ ^ *·j τ ύ τ v“ ; a* v; »j- ▼ ■ — T |V · -; ♦ T S i ,u ! lisjn $n?? Π?»ϋ1Π t(’TT ps*7iv $ο'? Ε33© nf^K ViHpa T31. Ό’Π^Κ * ίΤίακΓταοροϊΓ! rrnrr >βκη«^οη^πφρ»?η^?’!? * Μ dyjbyi 1 ’Sc’K αηκ -Sj? ’έπητρ 'axm : j/ffinnx n'w'^3" : CDMtnj? ’3Π3 >a ira: τι ; 'hy ό * - erriS** ΝίϊΓΓΚ^ι «nrw ον6κ-ίόπ 1 ■ • v: s·· ·· ; at ; -; j* v; : wnkan innxrnjwnintfinsorrKinj^nan s * ,T » ::*:**· ■'’■:·.· ‘ rl , T f .ii 3 niDi 3 »Niim'?’n"nW 3 a»ri 7 K 3 *■ ■ y* τ j τ : v -;— .>· ■· Bp rah^i*>$rjii φκτβ^τη*? nssA » 1 ■ *m nsi inna >Sy nana->ai ircn »s »3 * * , ; . .T -r X ■':·»■ · T -r v nptffien : em aiarfri aiaao πκκ» nam ! j-r · · i τ ·- · a T i jt · · -'··;·; i :nVan ’ 3 si’ 3 i 3 'pi£n ναηκ-ι-ιηη * . nnanKnnnnKattnnaiBnnnnyn^yia*©»!» > j· τ -; - -w- τ ; · ; at -j- t ti «·-* ▼ * · τ — : i3»p> J 7j; iaj>> yot?i wtn vSj/ npan s « ίπκΒπ^π»πηΐή^ 3 ηιι;ϊηΐί»*ΐΒΒ©π 3 * ?; psalterivm. Tranflat.B.Hieronymi. * Canticum pfalmiDauid. cvnr. p Aratum cor meum Deus 3 cantabo pfaliam fed & gloria mea. '■ Q 3 * Conjurge pfalterium ft) cithara, confur - gammane. 4 * (onfitebor tibi in populi* Domine , c 4 »- tabo te in nationibus. j * Quoniam magna fuper calos mifericordia tua , φ* vfque ad aethera <■veritas tua. < 4 Exaltarefuper odos Deus 3 & fuper omnem terram gloria tua . 7 4 Fi liberentur dileSli tui :/4/04 dextera tud & exaudi me. s 4 locutus efl in fanffiuario fuo. } gaudebo, diuidam Sichem, e> mallem Socoth dimetiar. 9 4 CMeus efl Galaad , φ* weW efl Manajfe , Ephraim virtus capitis mei, J «^4 dux meus. 1° * tina sapy Djaas n>aa ntijp iSni aj;^ φ. 9 i spmn ntips ntap atiip ian> Dyi oati»an’ oy ja saaa snapV ’n’ 4’ais jp 11 i aaw noVp by fvo pibas Dias Φο ! ny uirti nia γη ’sasio ntitin 1 ° j jxtij oaa s:pas jjpa ; sp’i?n jo say;p s^Van f 3 i sjniVna nnagti sppa s*7i ; sjpati abn 11 't mas ay ’jaaa Dp isJp^ptitiiaisiniK^naayjsnVsa ,+ ' Itj^ipyMppnna^ysSajaspiaisyitiaaspiaaias 1 : pmtin s*7 ’nnati snS^ snnatin aiaa! by snatiS 1 , J sjsi ’V^pti nonna 4 ! \za »py in.isi ’nj nrn snnti 3 i aptoa ^ t flJ?o» Vy oip» s jodi syitin n’jHy -jypi? 6 i rionTi^t? «iisatii snao φη sn^a »i?y irci 5 ' j KnptnVsnnnniVyiainpisin^Tsp 7 r~ J f»P Interp.exGrac.Ixx. psalm. c v i i. * Canticum Pfalmi Dauid. CVII. • Ji pAratum cor meum Deus , paratum cor = it^eunii, cantabo & pialia ingloria mea. * Exurge gloria mea,exurge pialterium 3 & cithara,exiargam diluculo.^Confitebor tibi in populis Domine,pfallam tibi in na *Φ tionibus. 3 Quiamagna‘iupercaelos miie- ricordiatua, & vique ad nubes veritas tua. 4 Exaltare iuper caelos Deus,& fuper ora- 6 nem terram gloria tua. 4 Vtliberentur 7 dile&ii tui, ialuum fac dextera tua & ex- ♦audi me. 4 Deus locutus eil in fando iuo, 8 Exultabo & diuidam Sichimam,& conual lem tabernaculorum dimetiar. 4 Meus eil s Galaad,& meus eil ManaiTes, & Ephraim fiiiceptio capitis mei: Iuda rex meus. 5 Moab lebes fpei me§.in Idum^am ex- tendam calciamentum meum, mihialie- «mW/«- nigenae^fiibditi funt. 4 Quis deducet 1 > Sifint ». . . . . , , me in ciuitatem munitam,aut quis deducet me vfque in Idumaeam? * * Nonne ** tu Deus qui repuliili nos? &non exibis Deus in virtutibus noilris? 4 Dano- * 3 bisauxiliu de tribulatione, * & vana ialus hominis. 4 In Deo faciemus virtutem, h & ipfe ad nihilum deducet inimicos no- ilros. 4 In finem Pialmus Dauid. c v i’i 1. J^Eus laudem meam ne tacueris: 4 Quia os peccatoris & os dolofi iu- per me apertum eil. locuti funt aduerfiim me lingua dolofa: 4 Etfermonibuso- SPAATHPION. μ@ίρμήνώ<ηζ rcfo 0' 47$ dij circundederunt me, & expugnauerunt me gratis. 4 Proteo vt diligerent me, detrahebant 4 mihi; egB autem orabam. 4 Et pofuerunt aduerfum me niala pro $ bonis,&odium prodiledionemea. 4 Gonllitue fuper eum peccatorem, & e 6 diabolus liet a dextris eius. 4 Cum iudicaturipie exeat condemna- 7 tus, & oratio eius fiat in peccatum. I 0 11 : * £ίι?η ^μαλμο^τύ ρζ\ ( / 4 Έ'&ίμηή χα/ρ^ία. μου ο ύεος,ε^ίμη w xa/p^ict μχ,ϋί* Ομ oj χμί ψάλω b rw £άξη μου. 4 οΙξεγερΒητιή Μξμμχ , d^eyspdvTi ψαλτ nyav <£ κιΒοίξμ ., οΙξεγερΒήΟμαμ ορΒ-ξβυ. 4 οΙζομολ^Ρή* Ομομ’ Gt b λαοί? χυ&ε, ψαλώ" Gi b εΒνεσιν. οτι μεΙαεποΆωτων ουζμνων τ ελεος w ,(ε.εωςτζ£ν νεφελών ή άλΥΐΟαα Gv. * c Wl c$ir οΰζμ* νοις ο Βεός, χομ πα.σ<Μ> τ Ιυυ yLuj η $ό<ζα Gv. 4 όπως cw ρυ&ασιν (§) άγΆπν&ί Ου, CcaGv τη &|ια Gv χμ) επάχουσον μου. * ο Βεος ελάλησΌΠ) b τείά- yic? ctvti ? , ΰψωΒήΟμομ χμχ <$ϊαμε&ω σίχιμα, χομ τ lw κοιλάδα, των οκίυυων ^αμετςήσω. 4 εμος εςι yuKctct?, (c εμος εςιμάμαοσηςβ. εφρμίμ ο^τίλυψ^τϋ? κεφαλής μου , Μ‘ας βα,σιλίΐζ μου * 4 μω&ζ λίζης t ελπιδ©’’μα. τΐυυ ι^αμαίαν\- 7 ηζα.λωτ \ 3 %ο$ημ& μ^,εμοια/λόφνλ 9 ΐ xssrsrci^QUv, τκ cuiiOLZ ;« με «? τίολϊν mUo%yq 3 μ Tigotwywtfei με εωςύςβουμαίας·, t * ούχ} συ ο Β-εος ο & ημοίς·^ ψι efa <$ζε- λ&ίση ο Β-εος b Ί&λς $ χ^οίμεσιν υι μίψ j 3 * δός υι μΐν βογιΒαφυ ομ Β-λί-ψεως, ψ) μα^ία. ( 0 ) 7 «- 4 eia ουνΒρούπου. 4 b id Β-εά 7roiriG[3p §ιωαμιν } yg) ουυτς οΐξονΰ c $m{ ($vr s^B -ξβΐζ ή μψ. i 4 E Ις v τελ 9 ζ ψαλμος 7 ώί $ουυι<\. ρή. Ο Β-εος τϊω οανεσίν μου μη β^μσιωπΥκτης' χ 4 οτι ςόμα οίμοιφτωΤ^ά<£ ςόμα <5W« \π εμε Iwoi- ελάλησΌν kclt εμοΰίλωοτη $ολιμ 3 4 Ημ) hsiyoig μίβΐζ BkvkX^CS με , χμ επολεμησάν 4 με h)pm. 4 m τι %>& άγαπ<$ με, άνΛ^αλλορ με, εγω $ «α&ΜυχόμΙυυ. j 4 χμχεΒ^χ&τεμοβχ&χ&^τιάγ&Βων,χμιμϊΟς d/jn της οίγαπήσεως μου. * χα.τάςηΟνεττ οωτνάμσυρτωλ^ν, χμι Λα ζολ 9 ς ςη~· Τώ) όχ $ε<ζιων curti?. 4 ορ 7ώ! κ&νεο% cwtv οζελΒοι χα^^ε^χασμ^μ^, (c μ αο&ίτ&χη curti? ^με^ω άςάμα/ρτίοΜ. • CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. * ’ Canticum & hymnus per manum Dauid. pjai. cvrir. P Aratum cor meum Deus s canam & pfallam; etiam gloria mea. 1 Canta nablum & cithara; laudabo in aurora. 4 Confitebor coram te in populis Domine, & laudabo te in gentibus. 5 Quoniam magna eft fuper caelos benignitas tua, & vfque ad Subes veritas tua. ‘ Exaltare fuper caelos Deus, 5#fupcr omnes habitatores terra: gloria tua. 7 Vt liberentur dilefti tui, redime dexteram tuam, & re- fponde mihi. 5 Deus locutus e£t de loco domus maicftatis fandte lux: Lauabor, diuidam praedam cum habitatoribus Sichem,& cum habitatoribus planitiei Succoth menlurabo terminum, 5 Meus eil Gilhad, & meus eft Menaflch: domus Ephraim fortiUdo capitis mei, & de domo Iehudafcriba meus. 10 Confregi Moabitas tavlquam ollas lotionis mea:, fuper reges Edom proficiam calciamentum meum; fuper regnum Paleftinorum iubilabo. Quis deducet me ad ciuitatem munitam’quis ducet me vfque ad Edom? 11 Nonne Dominus deferuit nos, & nequaquam egrefla eft maieftas eius cum exercitibus noftris? 15 Da nobis auxilium ob infeftatorcm, quoniam vana eft redemptio hominis. InDeo edemus virtutem, & ipfe calcabit opprefloresnoftros. 1 Aci laudandum per manum Dauidis hymnus. p s a t. c i x. D Eus laus mea, ne taceas. * Quoniam os impium & os dolofum fuper me aperuerunt .* locuti funt aduerfiim melingua mendaci. ’ Et verbis odij circundederunt me,&pugnauerunt aduerfum mcfinecaufa. 4 Pro eo quod dilexi,adueriantur mihi· ego vero precabor. s Et ponunt aduerfum me malum pro bono, & odium pro eo quod dilexi. Conftitue fuper eum impium,& Satanas ftet ad dexteram eius. 7 Cum iudicium fubibit.cxeat condemnatus, & oratio eius fit ad condemnationem. e 4 1ΓΠ j33 0*BeOTOH’!?? : ruaVx lAtftri owv irnnw . j·*· ▼ ; - : · : a* : T : an>nianna ιώηηι 1W1 im ijru» jnn : tjw an? ητηη Λη wSaS nru wpy : ναιη» 1 ? piri >ποκι non nioo : aw nannknra nnanS innnfcorv jf ; · ·· - >λ a* ; - ; / · - * : r^Kibk rn^am πιγρ -Sn iton fww ίΠΏΠ } πΉτηκοπττιτοη mmMiw jt ; · i v-v ·· \·* i - : λ* T -'' r : v v j ; · pjrcnx rjTinnqn' ηιρρΐηό-ΐϊΐκ ]j?» : nnioV aiS n«33i,?i>3xi r : y v- : ·; ) » : v ;i r-p-m fl&irtoj ιπκΰξη n77j? inm * 1 naappnnni ]W 3 i «ηρο o>a3 am Inoa tooVn * ivniasga : min* n>an πιίΛί nap ni33 iHnn snonarim mn» nsa apto nuntii .· noarVi? I .. '■ ■' - rogato ^?7 >ntrnip]/ ρηκ πιπ» 'ηηκι » : yWttppriaip : nnpsSSn »aVi ρύκ pusi ajna ij—onio '^^ιτφτηνχοφρ * :p©O»n3nt031OKOlW3»313 5 ! otftfn psjp’ pitn’orn nann >η»’π 'axi : iporo ajww ™ nin» ant|? : πη’^ηΐπ’ηηχ rnti;^T-»3iin’i, * >7 ^"las/puiannDiOijninrnniiirian-iSSp» s .« ! notff» ian-raSrraaiaynnaSaamoitoa 1 ?’ * » i» ; *r; j·;.—. i ; at ·; j- ; j ·;· psalterivm. Tranflat ^Hieronymi. 3 4 Fiant dies eius pauci , e> epifcopatum eius' acci , piat alter. 9 4 Sint filij eius pupilli , et (ί 3-ctya.mQouj. * j@e) ηγάπητίχατάρμν ^ηξβι \ onc η^ί- ληταν Sjteyiw, χά) μαχρ'\Λ%ή(Τε%α άπ αω£. * ψι Μΰ(τα% χατάομν ως Ιμάτιον , %cy άτηλύον ω- <τ« ν$ωξ άς %ί sixotfo curn?, j@) ώτεί ελαιον αα %ίς οςεοις i9 χμ) ω<τα ζώνη lu> Λαπαντς (ωοζωννυζ). * %><& r spyov τάν ίν^αζαλΜντωνμε α^μ.χυύ.ου, yg\ τάνλαΤ^ιωτωνπονηζμ $ £ψν%ηςμον. ti * )@) συ χΰξμε χν&ε η roinGv μετεμο^οΜονν ϊονό- ιι ματς Gv, οτιρβητοντ Ιλεός Gv. ptFQcu με , *οτι π\ωχος ψ) ποάης άμι είω, νμ\ η χαρδία μα τεταραχ) αννς μα. * ώτάοχιάον τά οΑίχλίνα] αυτϊιά ά^μνηρεβία), οΐζε- τινάχ^Ιυυ ωτά άχ^ες. * Ίμ yova%' μα η&οάη~ Ίμο νηϊάας, (c ή Οαρζ μα ηΐΆοιωδη ^’ελαιον. i j * xayoo ί fpnSbjJ ον{$ος αά>%ίς , ei$o amiv. • * CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. * Sint dies eius veloces; numerum annorum eius hereditate acquirat alius. * Sint filij eius pupilli, & vxor eius vidua. 10 Vagando vagentur filij eius; & petant & inquirant que fuerit defolatio eorum. " Colligat fenerator omnia que ipfius funt, diripiant alieni laborem eius. 11 Non fit illi qui conciliet mifericordiam ,& non fit qui mifereatur pupillis eius. 13 Sit finis eius ad interitum, in generatione altera deleatur nomen eius. * Commemoretur iniquitas patrum cius in confpedtu Domini,& peccatum matris eius non deleatur. ‘ s Sint in confpe&u Verbi Domini femper, & deleat de terra memoriam eorum. “ Quoniam non meminit facer^penignitatem, & perfequitur hominem pauperem & mendicum, & compunftum corde ad internecionem. ‘ 7 Et dilexit maledidionem, & obuenit ei; & noluit benignitatem, &i elongata eft ab eo. 18 Et induit malldidionem ficut veftimentum, & intrauit quafi aqua in corpus eius, & Gcut oleum in membra eius. ’’ Sit eiUcut veftimentum quo operiatur, & pro cingulo femper accingat illam. 13 Hoc eft opus aduerfantium mihi, a Domino, & eorum qui locuti funt malum aduerfus animam meam. 11 Tu vero Domine Deuraage mecum propter nomen tuum: luxra benignitatem & mifericordiam tuam libera me. 11 Quoniam egenus & pauper ego, & cor meum contritum eft intra me. I! Sicut vmbra cum declinat,confumptus fum; vagatus fum ficut locufta. :+ Genua mea collapfa funt prse ieiunio, & caro mea macilenta eft abfque pinguedine. *' Et ego fui opprobrium eis; viderunt me, & mouerunt capita fua. 16 Adiuua me Domine Deus meus, falua me fecundum mifericordiam tuam. ‘ 7 Et fciant quia percuffio tua hate eft; tu Dominefeciftieam. Maledicent illi, & tu benedices; infurgent & confundentur; feruus autem tuus laetabitur. 0 Induantur ofores mei pudore, &*sqpperiantur ficut chlamvde confufione fua. Sf ο^πη psalterivm. Tranflat.B.Hieronymi. : laVinx a*an rriron >aa ixa mn* nux * > • «?fla>oatpbf#inf? * i , ’ p ni/ *a*a* 1 ? ae/ *aix7 mn* axanaia τπ? * : TpSanS ατπ rj*a*x rn*s/x anga r - rri p*sa rmn* nSp* ήι? rnaa ‘ ama ttHp-nina φ>π ova mna ^aj / 4 : ^nnS* Sa ^ -intra Sy_ oVipS pa -πηχ ana», x^rmm patta 4 !par»aSa*rna1 : α> 3 *?Β iax~ ai*a ma ιρ’Β*- 1 ?!/ *anx 4 fer 1 ?? w>h fm mna νΛο anaa p » 4 :rm : e?x-i an* p-Vs/ nw> fria '?naa 4 . *<ψ · ane?* mea aaS-Saa mn* nux m iSSn 4 J* τ ; l ,* ΛΤ ·· ▼ ; T* J·.· τ ‘ J- '!— »,‘351 : an*san-VaS awri mn* ny?a b*Vu : tihr-noy iiipisrnSj?fl-nmnin '" '· ■•/("‘T : r-mn* ainm pan vnxpsa? ne?$nai : mna aW?nai’ vtn>b inania I · : J ' r ί ii· ·· · |j- τ I v vi : ana nSna ari 1 ? nn 1 ? aav 1 ? man i*c?pa na 4 I* ·.·**■ *** **■ λ - ; w» · τ -i — ^ : iniprSa a*aaxi astrai nex in *>pyg 4 : ie?*i naxa a*ie/i? abiyb nyb a»aiaa 4 i *r j j\* v; V * - i Ατ ; τ j. . OTp inna aSli/bm? isyb nSe? 71113 4 nae/f^mai / · -<■»■ ; -VaV aia lae/ nimnximaan rn*e?xi 4 - Ύ ; i VJ'· T i - :· T ; -r t· ·· i lyS r-nni; inbnn owj; ) o 4 Confitebor Domino 'vehementer in ore meo 3 .. & in medio populor urit laudabo eum. i 1 * j Quoniam flabit a dextris pauperis 3 vt fd uet a mdicibus animam eius. 1 4 Dauid T fidimus c τ. Dominus Domino meo 'Sede a dextris meis 3 donec ponam inimicos tuos ficabellum pedibus tuis. i 4 Virgam fortitudinis ture emittet Dominus ex Sion, dominare in medio inimicorum tuoru. 3 4 Populi tui duces Spontanei in die fortitu- , dinis tum , in montibus fandis de vulua orietur tibi rosadoleficentiae tua. 4 4 furauit Dominus 0* nonpoenitebit eum: Tues Sacerdos inaternumfecun%sm ordinem £Melchifiedech. s 4 Dominus a dextera tuapercujfit in die furoris fiui reges. 6 i fiudicabit ingentibus fimplebit valles 3 per- cufifit caput in terra multa. 7 4 De torrente in r uia bibet 3 propter ea exaltabit caput. Aleluia. psal. exi. 1 fffifOnfitebor Domino in toto corde , in confilio mflorum (T congregatione. i 4 Magna opera Domini ^exquirenda in eundis njoluntatibus fiuis. i 4 Gloria φ decor opus eius, <&* iuflitia eius perfieuerans m aternum. 4 4 Memoriam fecit mirabilium fiuorum 3 clemens φ mifiericors Dominus. f * Eficam dedit timentibus fe 3 memor erit in fiempitermm paSii fui. 6 4 Fortitudinem operum fuorum annunciauit populo fiuopvtdet illis hxreditatem gentium. 7 4 Opus manuum eius mentas iudicium t fidelia omniapracepta eius. % 4 Firmata iugiter infimpiternudi 3 fada in ρ isisn^p Γ j’ 'slY/warni ώη n^nrans 1 ?nnynoPD 7 4 irpVy^p:|?wnpnnmiy^nawsn^ 3 7 ‘ 6 ^ ν*ηο^ιν« »mt> ηοψ nW> nps ηοί* J {«nupn^tD^iHn^prpVyipSyVp.pp Pinps 1 ' - ^ T · : .. \ γφφ' ,τηηηϊίη pnnpy aownSato »; snoam ιρϋ 10 I Interp. ex Grac. lxx. p s a l m. c x. * Confitebor Domino nimis in ore meo., 30 & in medio multorum laudabo eum. ΨΑΛΤΗΡΙΟ N. βίρμήνάσις 0. 4*3 uJVWiv lAiwiwe/l UU1 iaUUuL/Vy U-LlJ « φ , * Qjiiaafiitita dextris pauperis, vtlal- 3» uanj Fafceret^a perfequentibus animam meam. ^Pialmus Dauid. cix. 1 Mat. 11 . TQ^Ixit Dominus Domino meo: Sede a ico°’ c dextris meis, donec ponam inimicos 15,c tuos icabellum pedum tuorum. * Virgam * •tu virtutis *emittet tibi Dominus ex Sion,& dominare in medio inimicorum tuorum. s Tecum principium in die virtutis tug, 3 ♦in fplendoribus iandlorum tuorum, ex v- tero ante luciferum genui te: 4 IurauitDo- 4 minus &t$ 6 n poenitebiceum: Tu * iacer- dosin ^ternum,fecundum ordinem Mel- chifedecb. 4 Dominus a dextris tuiscon- s fregit in die iraefuas reges. 4 Iudicabit in 6 nationibus, implebit ruinas,conquaflabit capita in terra multorum. * Detorrente 7 in via bibet, propterea exaltabit caput. 4 Alleluia. PSAL. CX. Stip.j.c. OOnfitebor tibi Domine in toto corde 1 inf.137 \_j . meo, in conlilio tuitorum & congregatione. 4 Magna opera Domini,exquifita * in omnes voluntates eius. 4 Confeisio& 3 magnificentia opus eius, & iufiitia eius manet in feculum feculi. s Memoriam fecit mirabilium iuorum. 4 Mifericors & miierator Dominus, 4 Efcam j dedit timentibusie. memoreritiniecu- lum teftamentifui: 4 Virtutem operum « iuorum annunciabit populo iiio:vt det illis hereditatem getium. 4 Opera manuum 7 eius, veritas & iudicium . Fidelia omnia . 4 mandat«ieius, 4 Confirnjata in feculum ie- s culi, fa*cl ?5 in veritate & equitate. 4 Redem ptionemmifit populo iuo. mandauit in p ro .i.a. sternum te fiam en tum fuum; fan μίβω πολλών αινίνω ουύτν. 3 1 * ο τϊ παφίςν QM $έξιων πόλη%ς νωνα j οΜτάν κοίβ- ' διωκόηων τάυψυχίω μου. ι * Ψαλμος τά ρΒ-'. ■ Έιπονό τά κυ&ίω μου ) κάβου ολι ΰεζιων μου ί ζως άμ θά c$i f ίχθζβις βυ χάποπό^ΐον ί άνποβων βυ. ι * p&Q ον $υυυάμίως c ϊζαποςελά Gt κΰ&& z μ αιών, ψΐ Kafywei&is b> μίνω των εχΒρων βυ. 3 * μζ £i η 'άξχν bv ή μίξα της $ υυυάμίως βυ, b> %μς λαμαΰζβησι τάν άγιων βυ. ζ% γαςξβς ίωβφόξβυ 4 ζ^νητανί. * ωμονε κϋ?β& κμι ου μ{β.μ.εληΒτή~ βί). συ ιερ&υς άς τν αιώνα. , νψ tIjjj τάζιν μελχνε^ίκ. j * χ-νβλ& we ^εζιων βυ σζυυίΒλανζν bv i μίξα οργής άυιά βασιλάς. 6 f K&m h %ης sSrveat, πλήρωνα πίωμαϊβ., στωΒλάν{ 7 κεφάλας iRn γης πολλάν. * ζ% χαμονρξβυ ζν ο<Μ 7 Γΐί ), ϊς φοξουψψοις ουύτν. μνγι£τν\νί1α\ άς τν αιώνα ι huBmw ajvd' e 1 ιγυά ’ίρίων άιη$άάτψαλί τά λαά άιπύ' 'Sci hiwouf 7 αχίβις κλη^νομίάμ \θνων' * ’ίρία χάρων άυιά'μλή- Βαα xguf κβμης. πιςαι πάνουι αί ζν%λαι αυτά', s * ίςη&γφρομ άς τν αιώνα 'Sci αιων(§τ , > πίποιη>βραιι 9 ‘*'bi άληΒ-άα xgui άο Bunii. 9 * λυττξωσιν άπίς^λί τά λαά άιπά 1 . c νίτάλα&άςτν αιώνα ί> 3 ’Ρ $ t s !m*pi πιγγπνι &rv «Νίρτιρκ 'rnSSn 5 η'&ψχρη {^ an;^ ut ijnt γρ»τ pNaniai* nyS rnipiy iii|rnri inna -v^rprt * j pnsi mmipan bh$’S τίκ rnj * *psroa inai wd> niSpi prin ’κηΐϋ j pm rvn’ az&ijnajS ϋΐον*6 aSiyVn naa 13 V roa w &6 np njjiwp ; rninn : in»3 m^vwaf laS^ipa * 1 rip' iyS rngy ιηρτ£ apinxS jninn 4 mrmann I T : ' ' j—iixn D33i pnn* i w «οι πέη* rien * nMDJTOI r· w * x 2 l’p •nw otf-miVw mrrmi? iV^rvnnVSn * jt · /·· V 2 ** Ax 2 J " · « τ :ίΐ 3 ^ιι?·Ίΐίΐπήι?Ρ^ 3 οηΐιΤθϊ?’Π’ * : nin’ p» ^πρ ικοφ-τ? pagrrrnap * : Vras q>dotS i? m π* wrSs-Si? dt 8 j ; *J— T " 1“ A T » J* X — τς \rxivb >nn:an wri^Kmnn >d 4 m jt τ ^ · *»“ ""1 A** VJ jf’ ~ *( : tns3i cd»qw 3 rrisnS >S wan * |V|tt *) “ τ ■- a;· j · * 2 — — : |vpx an; risEfxd 1 ?! najm ’a>pp ! IBI?’3H? Di/D’3HrC31i »3’©lnS r-inpp appn-cax rvan rnpj/ 'ύ’ΐρια iiriSSrt r ·· - τρ ,· u?V opn 3pjKn’3 an^naSintc;* iwsa 8 swiS^ooS^whtnpSnTirpriivn 8 : -imS na> n*vn ato πκτ α -m 4 it; /·>··: Λ τ- τ τι JT - i i S p s a l τ e r i V M. Tranilat.B.Hieronymi· Mleluia. psal. cxn. sfi^Eatus vir qui timet Dominum , in mandatu em evolet nimis. ^ 0 i * Potens in terra erit femen eius ,gen^atio iuflorum benedicetur. 3 4 Sub flantia & dmitix in dbino em, et itt- flitia eius perfiuerans fimper. 4 4 Ortum efl in tenebris lumen iuftis,demes, <&* mifiricors, &· iuflus. 5 4 Honus <~uir clemens & fxnerans,dilpen- Jabit acerba fua in iudicio. 6 4 Ghtia in sternum non commonebitur , in memoria femp it er na erit iuflus. υ 7 4 a Ab auditu malo non timebit paratum cor eius confidens in Domino. s 4 Firmatum cor eius non timebit 3 donec af i- 9 ciat in hoflibus fuis. 4 Difperflt 3 dedit pauperibus, tuflitia eius permanet in } ίό[ακ$ %ϊς ποόηην , ή hxcuotrujvn curti? ας τν α\ωναΖ>όαϊων&. τ κίξμςύφω3·ήατζ~ 0< &ίάρ $οζη. * αμαρτωλός o\J/iQ qguopytfirnrsTCtjjy άητ όόόνΤας cw%? βρυζΊ % gcznirQ. οΒι^υμίααμαρ- τωλ3?^οτΌλΗ τομ. Α λληλ$νϊ%. ριβ\ * * Amrs 7iaihg xvpjlo», ahatt r όνομα κυ&ίου. * * an τ όνομα κν&,ου ^όλ^γη[Λρον }χπό vtw (c ϊως %?a\w(&. i *)κτο Μα%>λων η λίου μίχξΐ όν<τμψ, αιν ετ°ν τ όνομα. 4 κυζρυ. * νψηλάς Λ τίάΜμ sSvn ό x.v&&@ J ) m άξττ ούζμνοΐζ « όό%α cw%L 5 * τίς ως xvy&o θεός ήμ^?, ό ον νφηλ^ΐς κα%ικων ) < *(£ ταΊμπαναΙφορων. ον τά·&οανωϊίοντη γη- 7 ο ιγαρων 2κπ> γης 7ηωχον , 333 miina ηρη αηππ 4 nin?S nbn jTvnDun jaajnqfrrnp 4 rpfcr^aa rni]; 3 ia’S^ 3 npn ; nDnnn 4 j apjp mS? uaSp vi? ’^ίπ jm y?Sp 4 tf*oSn anrcmK τι»π > 3 Sinn 4 * «*· — · ♦ τ - ·ήτ *· *; j ■* -*· i • · · I ;CD>a •r IDp -Vg niM |0 ηα?/^5 uS *6 nlrr xB *6 * •.ηηρκ^ήηοπ : onviSs nut-i»}* ca*un notf» noS s y· ·· v; ·*· ·· * λ· · J : T ‘•‘i j r-vyy yarpp Sp awa wnSin 4 : can? ’T πφ#ρ nnn f|03 απρ^ 4 nKTNVionS owsmrptfVj onVns 4 : ριττ ?Si : onV«i? wa ^ 4 ?Sn onS op.T? 4 vjWp *&} orSri ρ^’ρ; ?S*j όγρτ 4 iCMnaatin» jananpa^K^aon^vn^DniaD 4 :ΝΜπα3ΛοτοΊΤ];Γπΐπηπϋ3 Sinte?’ 4 | ■*»··» V’ : V *T - -- : - T : *» : Niin MJ31D11J? ΠΙΠ’31Π03 ρΠΧ Π»3 * : νμπ ojjoi aiti? mrpa inua r—tvr ’κτ * | jr · τ \* i , * r * > ; · τ H J 1 ί* •rtfVK^ng-nKip^^ipi^iyigjr-wi» * ϊήΠΝΙ-ΜΤ-ΙΚ : oVian-oj? ούρρη γ-τιγρ »«τ. ipa» * ί caws ^sn D3’Sj; arVjj mrv ηεή : nxic3’3c? n#j/ mn^onx narra : mx-anS m ηκπί nirpS o>duj QOTn 4 j τ τ ·· : · J; - *** 1 v τ τ ; - · - **λ ··*- T - : non n-rVa aVi πητλτ ο’ηαπ nS * |τ j·* ; τ : : | - : · ·· -i ·* oSimurj nnfa n> -pii unarii * : nnSSn IO 11 II 1 J |> * 14 4 IJ 1« *7 IS psalterivm. Tranflat.B.Hieronymi. 4 4 Montes fubfilierunt vt arietes ,c olle s quafi f.ly gregis. s 3 6 )uidefi tibi mare quod fugifi? lordaqis quiaconuerfusesretrorjum? ' '* f ^ 4 ^Montes jubfaltafis vt arietes,colies qua- 7 fifilij gregis. *zA facie Dontini contremifcit terra, d facie Dei Iacob, s 4 conuertit petram in paludes aquarum , filicem m fontes aquarum. p s al. c xv. i]sq;o« nobisDomine^non nobis\fednomini tuo dagloriam } propter mifericordiam tuam et i 'veritatem tuam. 4 . 7 \(V dicant gente s-X/bb j efl Deus eorum ? 4 Deus autem nofier in calo : 'vniuerja qua v> oluit fecit. 4 4 Idola gentium argentum & aurum , manuum hominum. 1 j 4 Oj habent ,et non loquentur-pculos habent , « e> wo« 'Videbunt. * Aures habent audient^ nafurn habent 3 » 0 » odorabunt. 7 4 *Mamts habent 3 θ' nonpalpabunt^pedes habent >θ* non ambulabunt 3 & non fonabunt s in gutture fito. 4 Similes illis fiant qui faciunt ea 3 Θ 1 omnes qui confidunt in eis. 9 4 fjrael confidit m Domino : auxiliator eorum & proteclor eorum ipfe. i o 4 ‘Domus Aaron confidit in Domino > auxiliator eorum & proteUor eorum ipfe. 11 4 Timentes Dominum confidunt in Domino', auxiliator eorum & proteSlor eorum ipfe. 4 Dominus recordatus noflri benedicet : benedicet domuijfrael , benedicet domui Aaron. »3 4 Benedicet timentibus Dominum, paruis cum magnis. 14 4 Addat Dominus fuper rix 6 ’ι ροη^ι ρ,ι 1 ? pj»y pVino pnS κοιβ ' ‘ wn^fn^.n»^ J . » pn^y γη“ΐροι Spiiinn^ypn;pnnoDi 8 j iini^gpjiposSip^rtpKSipn^ptfpTiioa friTtpoau-rri^nKftrrt 11 ; νιπ pnonpi pniiyn ιρτ ιχητ ρηχ ηοι 10 i Νΐηρηρηηι pnniyp^n νίοόπ ίοί^ηη ·£α» 1} \ ρρχ n’a π* γΐ3' 8 Vs^iy » rva η\ "|Ί3> aoS san» “)3“| «π νίο’Ο 11 jton pnpnm pmiyp »π ί KjnwKjottinasnwaijPiopnspanii 15 j paon hv\ p^^yiyi)pt> ' 4 : N^ipiayNnjypjn isnons!*ntnjV? nVi»» en,?pnpuip nwatdi 17 1 nwj nySanisinw«nNnf?»nrp® 1 ? κ’οψ νιψ ιέ ' t snSs inaw m)y iyi ε<πψρρ unbx tqnjto 1 ' ■? I Interp. ex Gnec. Ixx. p s al m. c x i i i. 4 Montes exultaueruntvt arietes, & 4 colles iicut πσηί ouium. , i 1 , 4 Quid tibi eft mare, quod fugifti ? &: j tu Jordanis quia conuerfuses retrorfum? } 4 Montes quid exultaftis ficut arietes, 4 & colles ficdt agni ouium ? 4 AfacieDominimota eft terra, a facie Dei Iacob. 9 4 Qui conuertit petram in ? ftagna aquarum, rupem in fontes a- quarum. w-H7 no ^^ s D° m)ne non nobis,iedno mini tuo da gloriam- fuper mifericor- 1 dia tua & veritate tua; *Nequandodi- 2 eant gentes: Vbi eft Deus eorum? 4 Deus aurem nofter in ςς1ο,'& in terra’: » omnia quaecunque voluit fecit. 4 SimulacHra gentium argentum & au- 4 rum,opera manuum hominum: 4 Osha- 5 bent,& non loquentur: oculos habent,& non videbunt. 4 Aures habent, &non au- 4 dient: nares habent, & non odorabunt. 4 Manus habent, & non palpabunt:pe- 7 tUmhit des habent,& non ambulabuntmon * fori abunt in gutture fuo. 4 Similes illis fiant * qui faciuntea, & omnes qui confidunt in eis. 4 Domus Ifrael iperauic in Domino, * «totum adiutor *& procedor eorum eft. 4 Domus *1 Aaro fperauit in Domino,adiutor*& pro- tedor eorum eft. 4 Qui timent Do-1» minumiperaueruntin Domino, adiutor •um * ^ protedor eorum eft. 4 Dominus me-12 »/«,·* mor *exiftens noftri *benedixit nobis; be- ,er nedixit domui Ifrael , benedixit domui •m»»» Aaron. 4 Benedixit* timentibus Domi-*3 * 11141 «»- num,pufillis cum*magnis. 4 Adiiciat h! Dominus fuper vos, fuper vos & fuper filios veftros. 4 Benp didi vos a Domi-15 no, qui¥ecit caelum & terrayi. 4 Caelum 14 caeli Domino, terram autem dedit filiis hominum. 4 Non mortui laudabunt 17 te Domine, neque omnes qui defccndunt l« &i ’ i n infernum: 4 Sed nos qui viuimus* be-1 a nedicemus Domino, ex hoc nunc & viqj in ieculum. Allepia. ■5ΆΛΤΗΡΙΟΝ. μβίρμγινώωςτων ο 4^7 4 * opn ImpjnQw ωσ-εί χ&οί, xgq (?) βοιωο] ως cip- 5 net ανζβζατων. 4 τί Gi \ς\ hctActorctoji $φνΓεζ· xgq συ Ιορδάνη οτι Ιςςμ,φηςάςίαοπίνω·, 6 % opn οτι empTvrttn ωτα χ&οί, xgq® βοιωο) ως "Xgvict (Φζρβατωρ· 7 * )kno im&trmov κυρίου zQ&X&jdn η yn, πτζβ- 0ύπου%$3ζο$ι&χωζ. 8 * ^ ςρν^,Μτ; τΐω πίτζμν άς λίμν&ς υπάτων, xgq τϊω άχ^ζ/μ ον είς πνιγάς υπάτων. 1 * Μμ ημίν χυζμεμη ημίν , ά?9 \« τύ ονόματί Gv ύ\,ός fro^cui, zfm τύ Ιλ8« Gv xgq τη άλη^εία Gv' 1 * μήποτε είπωσχ sS-vn, 7Γθύ ϊςιν ο $·&ς ctmfvj 3 1 ο q $-£ος ψψ* cv τά ούζμνά xgq brnyn , πάΛ ο- Qt ϊΐΒ-έλΧΤΟΙ S/ToinoS. * είύωλα τύν ’&νων, 'Xgyv&ov xgq %ξν<τ(ον , Ipyci %βρων 4ΰ3ρωπων * ςόμα ϊχονσι,χμί ού Aa.AriGvmv' όφ^αλμοις ϊχονσι, χομ βχχ οψο?). * ώ&ι εχονσι, χομ ebe ctKovGvrcvj' ρίνας ’ίχονσι, (£ ch oCtp&vSvGv). * χ&ρμ,ς ϊχουσι, xgq ου 'ά/χλαφν- Gv, βονβ-ος xgq vzrz- ο ζμαζηζΊΐς ctmbv Ιςιν. * οικος άουρων mAtotcv < 3 τγ. χύ- φν, βογ}$ος xgq χζτίζμασιςγις amSv έ ςιν. 1 * ® φο&ύφμοι τν χν&ον yiMigm <Μι χύ&ον , βση- ^οςχμύι^ζζμΓ&ιςηςάυπάνξςιν, ι *χν&(& μνη&είς τν οίκον Ιοτζμήλ, Sjteynrs τν οιχον dx /ρων. * άύλ$Γν<Γ£ G&r φοζχυ 8 μνς τν kvpjlov , <$ir μιχρύςμφ τ&ν μπάλων. 4 (Ο&οϊανι xvyi& 6φ’ νμοίς, ζφ’νμάς (£ g$v φις νμψ. * Α/λρίϋ,ιψο ι υμείς 7 &ί χνρίω, τά komQmti τν 'λομνον xgq rluu yluj. ο Μ,οκνος % ϋξμνα τύ χνριω , τυυυ ό\ζ yuuu ζόωχε (εις 17 φ7ς 7ών 4/ύ3ρωπΜ. 4 άχ ® vcM^gicuviGurt -«δρψ τν χν&ον , )hn rei viw xgq ίως αίων&’^αϊληΜνϊΰΐ. i X ? ^ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO· 4 Cum daret Legem populo fuo, montes fubiilierunt ficut arietes .colles fient filij ouium. s Quid tibi erat mare cur erumperes. ? Ior- danis,vtconuertererisretrorfum. ? ‘Montes fubfilirentficutarietes,colles ficut filij ouium i 7 A facie Domini ccutremifce terra-ab afpedu Dei Iaacob. 8 Qui conuertit petram in riuum; rupem in fontes aquarum. rsAi. cxv. N On propter nos Domine, non propter meritum noftrum: verum nomini tuo da gloriam, propter benignitatem r$am & propter veritatem tuam. 8 Quare didturi funt populi.· Vbi eft Deps eorum.' 3 J Dei autem noftri habitatio in edis eft; quicquid voluit,fecit. 1 1dola gentium argentea & aurea; opera manuum hominis. 1 Osinefteis,&non loquuntur; oculi infunt cis, & non vident. * Aures infunt eis, & non audiunt, naBs infunt eis, & non odorant. 7 Manus habent, & non palpant; pedes habent & non ambulant; & non clamant gutture fuo. 8 Similes illis fint qui faciunt ea, & omnis qui confidit in eis. * Domuslfrael confiditein Verbo Domini: adiutorium eBrum & fcutum eorum eft ipfum. ,a Domus Aharon confidite in Verbo Domini.-adiutorium eorum & fcutum eorum ipfum eft. 11 Qui timent Dominum confidite in Verbo Domjni; auxilium eorum & fcutum eorum ipfe eft. “ Verbum Domini recordatum eft noftri in bonum:benedicet domui Ifrael, benedicet domui Aharon. ” Benedicet timentibus Dominum ,paruis cum magnis. 14 Apponat Dominus fuper vos,fuper vos & fuper filios veftros. 15 Benedidti vos aprden- tiaDomini.qui fecit edum & terram. 14 Cdi edorum maieftati glorhe Domini: terram autem dedit filiis hominum. 17 Non mortui laudant coram Domino, neque omnes qui defeendunt in domum fepulturse tcrreftris. ’* Sed novLTjiediccmui Deo, ex hoc tempore Sc vfque in sternum, laudate Deum. S f 4 ο 4 $ί νρ ηόπη νρ Ιβ II ») ! ίίιππ ’^ιρ-ηκ nirvyatf ’;’3 »nanx * : >*ηρκ wjy\ >S iJjN πβγτ ra * m» >3ΐκ»ο S w nsoi roiHSan 'masN * * ir*r · at; -» ; ·* ,,,ρ .* · T ·· ; v . < T -· : run |T ; ·.· I J »: rtoVg nin’ r -ρκΝηρκ r~nn*-ojMi» i »waa ίΟπηρΊΐ’η^κιρΗϊΐηΐη’ριπ 4 ! g*^i n> *Vi ’friVi nin’ cmia *w * i wj/ Sai nin v, 3 Ό’πιιο 1 ? »wsi >artf * p-^DTP ’^Γ^ηρ? ’Φ?? ’3 * ! >rno ^ιγπκ • j ·* · r ; - :c3”nnrniS7Kirnin”337“iVnnx 4 I* - * ; * ί *▼·*···· I*·-: vi n‘KD'Wi;^iil31NOWD&en * I : · >· T · -; *··--;-· · i - v; τι i3T3mNn-73nan3>mD*tttK * p· -r t ▼·;▼:; · :■*- ▼ · pSjMniViain-Sanin^a^irna * : jsnjwi nin’ oeni xm r-rtpran-oe * siar^Krmiico^Kr-iin^mi 4 -J j - t ; *r Tji' A** - “J «·▼ — - t ;v ! ντοψ nnipri njn» ’3»jn -ip’ * ■ > iSn?m , OT« 1 ?n n ! , Si' * i hdioS nnna ·. Ντιρκ nin» asm minnainawnS 1 «? r*···· ' ,T ; l " 1 . Λτ "·'·· r ;v * -Ί ; j loirW? Nrrrm dwk mn >7 n*u * «* tzbm' ’ 33 W 3 nin» rva nnvna * ■> •T T i ‘V· i T : <·· < · - ; : nnSSn r rp r*?3 mina® om-Va mn^nxiSSn * t ; - A* » T|i V^J — i ο’οκη cdivjb nrrnaxi nomini? nai n * : nnVin psalteriym. Tranilat.B, Hieronymi. PSAL. CXVI. i Yyilexi } quoniam exaudiet Dominus & in diebus meis inuocabq . } * Circundedermt me funes mortis , *»»- nitiones inferni inuenerunt me pangufltam & dolorem reperi. 4 1 Et nomen Domini inuocabo : obfecro Do- j mine libera animam meam. * Clemens Dominus iuflus 3 & Deus nofler mifericors. 6 * Cufiodit parmlos Dominus . attenuatus fum 3 & mefaluabit. 7 4 Keuertere anima mea in requiemtuam } ° quia Dominus reddidit tibi. s 4 Quia eruit animam meam de morte 3 oculos meos kldcbrymis , pedes meos ab offenfa. 9 4 Deambulabo coram r .Domino tn terris χδ ανιχ * \ piDo nq Sa 'Piyqq γπον sjk 11 ! ^‘inHnngui ws b)aix ons nmm 1 ° l i \ π^η jna jSid^i Sq i» nq 11 * inipnS ^nhnuiqi snirvq α'ΐρ'ΐ’ρϊ IJ j noy SqV pnq ’jns m an,·? nnj *+ inp« mn NDtpqi snpqj nn*i nyv & ηοηρ 17 i 'tfiQvdp κηηώ ηηηκ ia ^nay njs ^aay nj§ ons w iyaa 16 j ιη 3 ?> οίώήι.γ»η ?3 «π 19 ι npy iai ηου jna υηχ cAtis w ca-ij?. rrj j 1 * £ , ‘ 'v , .. $ χφ$ in3«? D^yV ’”*i nnuhpi nam t Ί?ίκ on^ 1 i V? nV ιπ?ψ κ’ορρ ia w; η: ιη5ψ 1 Η ι interp.exGrac.Isi- psAlm.c xm ΐ. ΑΛΤΗΡΙΟΝ. μύίρμνινώάΐς τ$ ό'. 2 J.S 9 ρΑ '- PSAL. CXIIII. JjllexijquoniamexaudietDominusvo^ ■ ! , * ® ·, cera orationis meae. * Quia inclina- *■ ! ’ f’ ■? > > , ' ' ■ 1 (τεωςμϊί. ο ηεκλινεγνς cu/iis εμοι^ον (μις n- uit^urem Tuam mihi,&in diebus meis in- sup.17 U0ca b 0i s Circundederunt me dolores 3 & mortis,* peritula inferni inuenerunt me. j 3 Tribulationem & dolorem inueni,*& no- 4 4 men Dominynuocaui: 0 Domine, libera animam meam. 4 h$ifericors Dominus & 5 iuftus, & Deus nofter miferetur : 4 Cufto- « diens paruulos Dominus: humiliatus fum & liberauit me. 4 Conuertere anima 7 } mea in requiem tuam,quia Dominus benefecit tibi. 4 Quia eripuit animam meam » de morte, oculos meos a lachrymis, & pe- ■ m des meos a lapiu . 4 Placebo * in confpectu 9 Dowiwo IO vimm Domini in regione *viuentium.AlIeluia. O PSAL. CXV. i.cor.4. ^Redidi, propter quod locutus fiim, ego autem humiliatus fum nimis. 5 Ego autem dixi in exceflu meo: Om- j i O nis homo mendax. nom.3.» 4 Quid retribuam Domino pro omni- n bus quae retribuit mihi? 4 Calicem falutaris accipiam,&nomen 13 Domini inuocabo. 4 Vota mea Dominoreddam, cora om-14 ni populo eius. 4 Precioia'in confpedu Domini mors ij 1 J-V , rt p*« fandorum eius. 4 0 Domine *ego ler-1 i uus tuus, ego feruus tuus, & filius ancil Ix su P .9.» rute, dirupifti vincula mea. 4 Tibi iacrificabo hoftiam laudis,&* in 17 nmtn nomineDomini inuocabo. ^otameaDominoreddam,in confpe- *8 6tu omnis populi eius. 4 In airiis domus Dqmini,in medio tui 19 HienJf&fcm. Alleluia. . < psal. cxvP. ’ R.m.15. J^Audate Dominum omnes gentes, lau- 1 date eum omnes populi. 4 Quoniam confirmata eft miiericordia 1 eius fuper nos, & veritas Domini manet in aeternum.Alleluia. μεζμις ujd c ύπικαλεΟμομ. * rztfe* εχον με ωδίνες θ-ανα&ν , κίνδυυυοι ίίδ'ά με. θλιψιν κμι δδϊιυΐυυ Sl^jv' 4 και τ ονομα κυρίου εποκαλεραμίω, ώ kvpjls ρύΰϊμ rlw ψυχίω'μχ. 5 1 ελεήμων ο κύ&(& <£ δίκοα(&, (£ ο θεός ήμίψελεά' 6 *<φυλάοτων %ί vma ο κύ&ος$&,πανώθ lw κμ\ ετω- 7 crs με. * ώΒίςρεψον ψυχή μν άς τΐώ αώάπαικτίν Qv , οτι KVPJL& dJn/ ιγετητε (j. s * οτι δζάλεύύ tIw ψνχίαί μου bt θαΜαύύυ , G?tf οφθαλμού; μου )m> δακρύων , (c crKr πόδας μου )χποολι- £τήματ&' 9 * δύα/ρεςήπω ίνωτπον κυ&ου b χώξα ζώντων. Αλληλούια. ριε. ιο 4 Επίλάυ^ψο ελάληο'α , εγώ $ ε^πανώθΐυυ (Ίφο- 11 δζμ. 4 εγώ $ είπα b τη ώκςάτζι μου , πας φν'3ρω- 7Γ^ •^/άίςης. ιι ■* τίΜΪί&ποΑωΟ® ^4 κνξ/ιωα&Ζλ πάμτων ώ cuffer πεδωκεμοι . 13 * ποτη&ον 0 ω ™&°υ λύ^ομα ], τ ονομα κυρίου 3%ικαλεζμα4. 14 τας όύχάςμου τώ κυ&ω 'ϊχτοδώπω, byojniov πάμ~ τς%ύλαού carri. 1 5 I έ 17 4 τίμι& QMd /υτίονκυρίου ο θώύα%ς τών ocrim duri. 4 ώ κυξ/ε εγώ δούλάς (τδς,είώ δούλ9ζ (τός , qo$ τΰς παιδίσκης (ευ, δϊερρηζας c?tr δεπμΐυς μου. 4 Q\ θύ Qa θυνίϊΜ) ω.ήπεως 9 j@j b δη μάτι κυ&'ό I- πικαλ εβμομ. ι % τας όοχας μου τώ κυ&ω'άποδώα'ω 3 bimiov παντς %ύ λαού duri. 19 * b αύλω.ς δίκχ myx b μί(τω Ου Ιερ^υ^αλήμ. ΑΤΑηλ^ύια. * Αινείτε τν κύριονπαώ^ ϊθνη } επαινε^ατε αυγν πδ/ύτες (Φ> λαοί. * οτι biggflgucodt) τ ελε& curri εφ’ ημάς , (£ η άλή- θ\α ηρύκυ&ου μύρ{ άς τν,αιώνα, αλληλούια. d: CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. PSAL. CXVI. . Ilexi, quoniam audiet Dominus vocem meam,^· deprecationes meas. 1 Quoniam inclinauit aurem fuam mihi*$& in diebus meis ' ego inuocabo. ’ Circundederunt me aegritudines mortis, & moleftiae inferni inuenerunt me, affliftionem & dolorem inueniam. # ‘In nomine autem Domini inuofcabo: oblecro Domine libera animam meam. 5 Clemens Dominus & iuftus, & Deus nofter miferi- cors. * Cuftodit fimplices Dominus: humiliatus fum, fed refpexit me ad redemptionem. 7 Conuertere anima mef in requiem tuam, quoniam Verbum Domini reddit bonum tibi. 8 Quoniam eripuifti animam meam ab occifione, oculum meum a lachrymis, pedem meumalapfu. 5 Incedam coram Domino in terra viuorum? 10 Credidi,propterea loquar, ego laudaui maiorem in modum. "Ego dixi inter fugiendum,Omnes filij homiratm mendaces. 11 Quid reddam coram Domino? omnes retributiones eius bona repenfe funt fuper me. I; Calicem redemptionis portabo, & in nomine Domini inuocabo. M Vota mea coram Domino reddam: narrabo tunc figna eius omni populo ^us. ‘‘ Honorifica coram Domino mors eft qua infertur fandlis eius. ' s Obfecro Domine,quia ego feruus tuus, egoferuus tuusfilius ancilla tuajfoluifti catenam meam. ‘ 7 Coram te facrificabofacrificiumoblationis, &innomine Domini inuocabo. 18 Vota mea coram Domino reddam.-narrabo tunc miracula eius omni populo ipfius. ' s In atriis domus fati* dluarij Domini, in medio tui Ierufalem.laudate Deum. psal. cxvn. L Audate Dominum omnes populi, laudate cum omnes nationes. 1 Quoniam roborauit fuper nos beneficentiamlusp, & veritas Domini in sternum, laudate Deum. s S 49© n»p o^nn rrp : i-jpn aSiyS aitna rnn>S ττιπ * : non dSij/S ’3 Skt&’ ν^-ίοφ : iipn a^iiiS ’ρήπχτί’ρχρτιοχ* i npn cqbij? 1 ? »3 nin* wv xrnax* * i π* arrea ujj? n*. *ιικτ|η?οη-]θ * :DiK’SnOT>'nD&n*tiX l ?’'?nin’ * |” J · '·■ - AT ■ 1 -1 JT : ’iow π&ηκ ’ jtfi nft/a ’7 mrp * r ■· ; '·· ·· Λτ; : ·'. JT : i D 1 X 3 ΠΪ 33 Ώ Ρ-ΠΓΡ 3 ΓΊΐΟΓΠ 31 D 4 |τ τ τ - ; · Α τ — * “ί “ ! C3»3H33 Πϋ3ά Γ - |1Π*3 RWf? 210 » : oS>0K »3 ΠΙΠ* 01Ρ3 *3133D ΟΌ"^ * ! CdSoK ’3 nin* 073 »31330133 ’313D * |T · -; J* τ ; j·· i 'at; ” · J ~ nin* ora ο’ϊΐρ vks njn aninp » 3 i 3 p * : oS*qK >3 i »3i?j/ r-nn*i b&h >3n*m rim : r - ijn®*'? >'r*n*i n* mon *?j? j τ · · · : — AT JT . ·; J· T nin* |*o* o’pns*Six 3 n$w*i nyybip : Svi i—tW •|T T *t ! Vn nltf? nin* j*o* noon nvv p p* : n* *tpj»isoKi n*nx -»3 ηιαχ-χ 1 ? jt >·· - ; - av : v · J τ ; *33ji3 t& maSi n» *3 id* io* 8 • j τ τ ; j v τ — : at · - - : · -» - ! n* mi» C 3 TK 2 N pisrnwp Anrtna stti&ta* όψη» πιπ’ 7 ί^γγπϊ : r-ij/np* 1 ? ’^’Γΐηι *3n*3j? *? rpix : Π 33 vfUrb ηή’Π ο* 3 ΐ 3 Π iDxn px : i 3 * 3 *if 3 nxbai x*n nx? nn*n nin* nxa j·· ·· ; j τ ; · i· A t;jt t j·· ·· : 13 nnotwi nV *33 nin* nm ovrrm I JT : · · ; T t* T AT : JT τ -i j·.· !N 3 nn*%n nin* xix χιηρϊπη'ηιη* xjx | T j > · ; — T J J **■ τ AT JT · T ^ JT T nna nawjiarnimca^aNDn ina - inw I 1 14 !} I 6 17 i S ii> 10 II 11 *3j 14 2 ij 1 6 psalterivm. Tranflat.B.Hieronymi. PSAL. CXVIII. i j^Onfitemini Domino quoniam bonus , quo- i smi» in sternum milericordia eius., * Dicat nuncjfrael , quoniam in xternum mifiricordia 3 eius. 4 D/cd? 77«»c domus Aaron, quoniam 4 in aeternum mifericordia eius. Dicant nunc qui timentDommum^quoniam in aeternum mi- 5 fericordia eius. 4 De tribulatione inuocaui Dommu , exaudiuitmein latitudine Dominus . 6 4 Dominus mecum 5 non timebo quid faciat 7 mihi homo. 4 ^Dominus mihi auxiliator , & ego deif iciam odientes me. i 4 Melius εβ β er are tn Domino ^quam fpera 9 re in homine. 4 έ Melius eft fer are m Domino , quam fer are in principibus. 10 4 Omnes gentes circun dederunt me , /»» in nomine Domini quia vltus fum eas. 4 Circundederunt me quaf apes , extinSiae funtquaf ignis f pinarum , in nomine Domini * 3 quia vltus fum eas. 4 Jmpuljus impellebar rut caderem, & Dominus fuftentauitme. f 4 4 Fortitudo mea (gf laudatio Dominus } & faSlus efl mihi adfalutem. 1 s 4 ZJox laudis & falutis in tabernaculis iu - forum: dextera Dominifecit fortitudinem. 16 4 Dextera Domini excelfa, dextera Domini 1 7 fecit uirtutem. 4 Non moriar , fed viuam; I s φ narrabo opera Domini. 4 Corripiens corripuit me Dominus , & morti non tradidit me. 1 9 * Aperite mihi portas iuftitiaefngrejfus m eas 10 confitebor Domino. 4 Hac porta Domino fufi 1 1 intrabunt in eam. 4 (onfitebor tibi 3 quoniam exaudifi me 3 e> f a Cius es mihi adfalutem . II 4 Lapis quem reprobauerunt adifcantes, fa Cius efl m caput anguli. , 13 4 A DominofaCium ef ifud\ hoc efWiraknle 14 in oculis noflris. 4 Hac dies quam fecit Dominus, exuitemus latemur in ea. i s 4 Obfecro Domine falua obfecro,obfecro Domine proferare obfecro. it 4 BenediClus qui r venit in nomine Domini , benediximus vobis de domo Domini. © Dinn j naio qVsjV oris ina \ηψ \ 1 t nam ώφ αηχ na am «»o*j£ inna 1 mp 5 jnnmD^oiiNwnKjVmpiajnow 4 in^aia qSj; 1 ?di\s ρηκ n^apaapaa '?. 1 snpma aa 9 i κψη aaa voapHp »»n sapma N^nanpV na 8 i*Njpa isrnjyaa »ρηκ s jnj *n’ NnypoV **n κηο’ρ 7 k*j0»o mtiia ’ξρ nin TinS»Jii)jPK 11 tjwwTptnNans’«is , io»ftDi^»c‘»piJj?sN»opy , o IO t^naana venoso »»n' ! ρ^φψτπΝ om nxna «n saom nma paiap snipx ^*n ppSa snniaa ^ papu 11 t ρ^φιπν οηκ nvna t ρηφ f nirji n*ip’pa aps »; «ippy ^a Vy V»na ’ηρρψηι ispn 14 i oy>a «n sapipi Ssm 1 ? »nin »n* nma ;snap 13 t sVnnaa^^aN^piKopapiinsyp» 16 i ahm naayiyasip»ai r apn^a^paNJpaaiNnnayjn IS Knpasfo^o^rnni) 19 ! w apo nS κπιο^ snVg ijDjpaix Njpap 18 i nh^s: *aaiy *πν oia^ γπον tsh 17 φηΑ^ϊ^η’ΐηιτιτΛϊκη^ηροηΝ^οιρηιηΝ 11 inap^isjpnxwasttiaponiaasjSypn 10 i nhSn nauixi pnaViyi* j s.^pap κψηθ sa nin n; oap jp 13 j jaStm φα miamh n«an utin aaua >j;a NiSaaax ipaa x*Sa 11 waan^a.xaoiaQmaONa^aa zi : paa 'V ^piyappna“)jp lyaa 13 i na *ιη:ι γη: ™ aay xpi* pa u p»lx\papon’appn» Interp.ex Grstc. Ixx. psaLm. c x v i r. Sup .104 & 105.& J PSAL. cxvir. ^Onfitemini Domino quoniam bon 9 , lilij.c , quoniam in feculum miiericordia ei 9 . ‘ 4 I^icat nunc domus Iftael,quoniam bonus,quoniam in feculum miiericordia ei 9 . * Dicat nhncdomus Aaron, quoniam bonus, quoniam in feculum miiericordia eius.*Dicantpunc omnes qui timentDo' minum, quoniam hpnus, quoniam in ieculum miiericordia eius. *De tribulatione inuocaui Dominum, &exaudiuit me cgmimu ’ m latitudine/ ^Dominus mihi adiutor,& Hcb.j. a ?non timebo quid faciet mihi homo. 4 Dominus mihi adiutor, & ego defpi- ciam inimicos meos. *Bonum eft confidere inDomino,quam confidere in homine. 4 Bonum eftfperare in Domino,quam 9 fperare in principibus. * * 3 4 Omnes gentes 10 „ in circuierunt me^' nomine Domini* vltus •i hii fiimineos. 4 Circundantes circundede- u „·„ runt me,&*nomine Domini* vltus fum in eos. 4 Circundederuntme ficut apes fauu, n * in & exarferunt ficut ignis in fpinis, & * no- mine Dominfvltus fum in eos.*Impulfus 13 euerius fum vt caderem, & Dominus fuf- ' u · cepit me. /Fortitudo mea &i laus mea Do- 14 minus, &fa£tus eft mihi in ialutem/Vox 15 exultationis & falutis in tabernaculis iu- ftorum.dextera Dhifecit virtute: 4 Dexte- ra Dhi exaltauit me.dextera Dhi fecit vir- tutem: 4 No moriar,fed viuam,& narrabo n operaDni.*Caftigas caftigauit me Dns,& rs morti ηό tradidit me. 4 Apite mihi portas 1 ? mftitiaeringreflus in eas confitebor Dho. *H$c porta Dhi,iufti intrabunt in eam. 4 £oficebor tibi quonia exaudifti me, Scfan 3 mn»Snin * {nin; niina DD^nii “|ΊΤ>Ώ»αη mx * nnr^iTnS-SDnvriiyn^nm * I : : * «f·· τ ; λ τ ** *" ; ·* ; - t j Ί37Π v ama *—iSny iSya-iA &κ * |-p -r -r ; · A*r ; - j -;r j - ζ nxoiopS^ipsnrronnx * lapprnbE^anTiaa^Vnx * : η>ηΐ!«?·73-7Ν »ό»3Π3 ιριοχ-χ 1 ? tx * iapiynMHPo >7t&333 l ?7p»3:pix * j ϊχψτί 03?j/rr7K iqm ^τγγίν * : 37373 PiX^IITlXTIX TgrniK» Π03 * : φηιρρ’ 3 |ψή _1 7 Χ^ηϊ> 7 ΐ η|τχοπχ χ 1 ? ^bVrjrnox »ji33? »3S3 i τρπ »3707 nin» ππχ ths : φ£ΐ'*Β3ψρ 73 >ί172ρ ’Π3£»3 ηιΠ"73 < ?];3»ηρ»ύ»^»Γΐη!ί·ρ,73 * : 7>nmx i—ita»3xi'nrwx 7»7ip33 * i |v : * · - : + a* i* 1 K- I · ; !^ 737 n 3 s»xxVin?i;n^x^*npn 3 * ίη737 Π7ρϋΧ1|— l»nx^13r^7b3 * !^mwpnixS33nu»3xv3»i;-S3 * .> !3»rilS0 »300 7nDfl-SxpX3 »33X 73 » anjn» rposcto-Vx rnxinS yppj ποτ* 1 : ipnlp οο o*a©n ο»τηχ ο»7τ niys * I »ΓΠΪ3 7»ri7J? »3 Ϊ131Π3ΊΠ »Sj?0 *?3 * • ί)' τ τ I J V " Γ A t jt ; V ^ x **i j — ί tpgrja Πψ> !|13£ ΠΤϋ >3 Dn^WM * Ι’Ρ^φΜ’έφίΙΡφηΊ JTC33 * s i i t ii 1 3 1 } 16 1 7 i 19 10 rsALTERi vm. Tranilat.B.Hieronymi. 17 * Dem Domintu & apparuit nobis : frequentate folenmtatem in frondofrs r vfque ad 18 cornua altaris. * Deus meus estu,?fr confitebor tibi: Deus meus ,exaltabofre. ~ ® 9 * Confitemini Domino quoniam bonus, quoniam in aeternum mifericordia eius. ALEPH. PSAL. C X I X.' ■ i Eat i immaculativL·, qui ambulant in Lege % Domini. * Heati nm cuftodmnt tefirno- niaeiuS) in toto corde requirunt eum. i * iHec enim qui operantur iniquitatem>in 4 ** J *ϊφο no ijpirifl *jnnpp linS 14 10 * Interp. ex Gnec. Ixx. psalm. cxviit. *Deus Dns & illuxit nobis, cofticuite die 17 4· ΑΛΤ HPION. μΰίρμννάίσΐζ 'πάν o m iolenne jncondefisjviq^.ad cornua altaris .» j * cuftodiendoicrmonestttos. *In toto corde io meo exquifiui te, ne repellas me a madatis tuis.*In corde meoabfcondieloqa tua,vc ” no pecce tibi. * Bndidus es Dne,doce me “ iuftificationes tuas. *In labiis meis jpnun- 13* ^ ciauioia iudicia oris tui. *In viateilimo- m 13 •7 * 3 -εος xve/& j@e) ζπίφανόν ημ\ν. mfnfa&e ioprlw ον^ίςπνκάζασιν, ζως τΑν χζομπων θυσίας &a. 8 *βζοςμα et ΑζομοΤμγήΟμαίΟΐ'ύζοςμα Ατμ (c νφωτωτζ. ΑζομοΤ^ yn Ομαι Gi, 071 ζπήκατάςμα,χτ) ? z^a μοι βς Cwnym. 'οζομοΜ&οϊζ to ! χν&Μ,οτι ά- ία^ός, οτί άς Αν cuwcl τ ’ίλζάυτύ. άΜη?\5νϊα. α ριη. * Μακάριοι άμωμοι ον οάΑ,φ ποράνόμβροι ον νόμώ χν&ία. * μακάριοί (Φ) ΑξζρώνωντζςΊμ μαψν^α ώιά\ ον ολη καράία ΟΑίζητί^νσιν cwrv. *α y) @ ζρΓαζο'ρβμοι tIju ά/νομίαν,ον %ίϊς όάοΐς cunGIwcp&jdnQfyj . W bvz- τάλω τάς όν^λάς Go ■§ φνλά%αά% · * οφζ?μν xctT&j$iw3-einCav °ά °άΑμα G3 φυλάζα^ζ ζάάΐκαιω- 6 μαΧμ Gv* Ατζαμή ΰά^μχυ^ά, ον 7 4 μζ Sh^KzwMZ- 7 7 Γ< Ίΐάταςίάς ον%λάς Ου*Αζομο?^ίηΟμαΙ Gi ον άΐύυίτίίί mp$la.t,b> ττί μζμα^ολ'όυι μζ^ί χ^ίμα^ -Mmocrv- s m Ον.* ( (&ίϊΐΜΜμα.%ί Gv φυλάγω 3 μή μζ ζΓχαΌλίτΜϊ 9 ζως Οφο$ζμ. * Ef τίη χαΟρ^άτζι νζωτζζβς τΐωο- ο &ον canO^ ολ τ$ φυλΰί<ζα&% gBt ?Οίνς Gv. i bi ολν ΰίαμ'ά 3 ζζζγπΥΚίά(ΓΖ,μγι άτίόνν μζ )xm τΑν Gv. i f cv τίή κουρεία, μα ζχριφ /ct 7 μ/ίά Gv , οτΐως <^μγ)ά- ι μάξίω Gt. *ά)* 3 ΓηνςάχΰμζμΑαζόρμζΊμ^ϊχΰαωμαίά Gv.' ον &ϊς γάχζσίμα οΐζήβϋλα. TidjvGGi χζίμαίίμ ‘Sci nioru tuoru deledatus fum,ficut in olbus 'i 4 ςόματς & 17 cudodiam Termones tuos. s Reuela oculos»«! ’ 7 meos,& cdfiderabo mirabilia de Lege tua. *Incpla ego fiim in terra,no abicodas a me *9 nodatatua. 4 Concupiuit anima mea defi- » derarefiudiciatua in omni tepore. s Incre- ^ »iT P a ^ iuperbos: maledidi qyi declinant a mandatis tuis. s Aufer a me ( 4 pprob,tium & n contemptum, quia tedimonia tua exquifiui. 4 Et enim iederunt principes,&aduer- z3 fiim me loquebantur; icruus autem tuus exuebatur in ludificationibus tuis. u Et i 4 enim tedimonia tua meditatio meaed. mfiiii &*confilia mea ludificationes tuse. * mum S^ 7 idjVTi 71 λ%τω.*ον %Gk ovGhcugtra α.<Κολζ^ί,(τω^μί & χα^οήτωτάςό^όιςτα. ^ίς^καίωματίτα μζλζτή - (ίω, βΐχ(& ζγω άμι ον τη γη, μη Απόκρυψηςάπ Ζμοίάτάς ον&λάς Qa. 10 4 ΙπζπόδηΟον η ψυγη μα ‘Sci ΟΑι^υμηΓα^ κρί- ιι μοίζμ τα ον wdvuxoupd. ' ζττζτίμηταςΆττζρηφάΑοις, a οΒϊκα.τάρμ(£)ί @ ΑκκλίνοντζςΑπο τάν ον%λωντα.*πζ~ ρίζλζάπ ζμαον $ (c οΐξαάονωσιν,ο n%t μαρτνζιά τα ι} οΙζζζήτηΟα.. * ψ) γο qm α/ργοντζς, νμι κατ' ζμα κατζλάλοιω 'oS\} άοάτΑς C 0V « άολί^α h ^Ϊςοίζαιω- 4 ματί C ov · * Wi ψ & μα/ρτν&ά Γον μζλζτη μου ζςί, xctj cu συμ£αλία] μα τά^οαωμα^ Q ov ‘ * > ) CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 17 Deus Dominus & illuxit nobis: ligate puerum ad facrificium folennitatis catenis, donec facrificauens eum, δί effuderitis fanguinem in cornua altaris. 18 Deus meus es tu, & confitebor coram te; Deus meus, & laudabo te. 17 Confitemini coram ©omino, quoniam bonus, quoniam in atternum benigjjiitaseius. rsAL. c x i x. aleph. B Eati qui perfefiti funt via, qui ambulant in Lege Domini. 5 Beati qui obferuant teftimonia eius, in toto corde queerunt do&rinam eius. 5 Etenim non operati iunt iniquitatem, in viis eius redis ambulauerunt. 4 Tu pracepifti mandata tua culT§diri multum. 5 Bonum fuit mihi quod prarparauerim vias meas ad cuftodjienda decreta tua. ‘ Tunc non confundar, cum profpexero ad omnia mandata tua. 7 Confitebor coram te in diredione cordis , cum didicero iudicia iuftitia; tuie. 8 Decreta tua cuiiodiam, ne derelinquas me prorfus. beth. 5 In quo purificabit puer viam luam, vtobferuetiuxta verba tual 10 In toto corde meo quaiiui do- drinam tuam: ne aberrare me facias a mandatis tuis. 1 ‘ In corde meo abfeondi verbum tuum, vt non peccarem coram te. 11 Benedidus tu Domine, doce me decreta ttla. ,J Labiis meis narraui omnia iudicia oris tui. M In via teftimoniorum tuorum gauifus futn, ficut m omni opulentia. ” De praxeptis tuis loquar, & fpeculabor vias tuas. “In decretis tuis deledabor,non obliuiicar verbi tui. g i m e l. 17 Retribue bonum ieruo tuo, & viuam, & cuftodiam verbum tuum. 18 Reuelaoculos meos, Sc coniiderabo miranda de Lege tua. ” Peregrinus ego fum in terra: non auferas a me mandata tua. 10 Defiderauit anima mea defiderium iudiciorum tuorum in omni tempore. 11 Increpaftifuperbos: maledidi qui aberrant a praeceptis tuis. Aufer a me opprobrium ^contemptum, quoniam teftimonia tua cuftodiui. ‘'Quinetiam fedentesprincipesdemeloquuntur:fetuusverbtuusintentuseftin'an .iunciationL bus decretorum tuorum. 81 Etiam teftimonia tua deledatio mea, audores confilij mei. Tf 4 26 i 27 5 lS 4 ij ΰ'Ρ D>Snn : qpn >:npS pjgni ’f)i2D rm ; nwipp/pn ^7ΐρ?"Π1 ♦ rprp prrp rmnp n^rj j wn rjjvnni pgp ηρπ "iptrp? jinw^m >rnnn miDK' 7 “tt * : υρρρ-^κηίΓΡ φήη$η>ηρ;π * 'paSnwn^finK^niyp-Tpn * t apy Γη?ι?^)7ρπ777 njn^nin 5 ί 3 5 τ { ?33 r~\y\Optt )grnin rm^n pygn 4 : *man ir>a ^nisa 3’m3 ppnnn i wn ggrn arg 1 niinp wjngyn : ^nfcjT.S itf κ ^rnpN rp^s*? ppn i DUiD^pa^p ’3’nn:nra ’nain "igyn ; wn gnpgvg rj>nnpsS η«κπ rnn : grnaio rjrewri nin’ ggpn pifan * ί ΤΠΊ3 W&nS Ί31 >3ΊΠ Π^ΝΊ 1 JV τ ; · * ; - τ * ΑΤ Τ „· ; JV*v; V ; Tjtiara 1 ? »3 τέαπ?Γ»κτ3η ’2ο 'a&rWi : >nSn» • ; |τρ · nyiaS^Sn^Pnammmawi s pfiuni:tHp3>3n3nn3nAnnN , i * • : Ι’Τ τ I ^|·, . ι· *,* Τ ·,τ J τ ; - ; V ; : C?i3X Χ7Ί D’37D 733 7’ΓΠ3?3 Γ1737Χ1 I ·· j ; · V ; νΛ· » ν ~· ΙΚ Jf ;- S — : wnnKw K^nTspa^yWKi nrpfewi ^mni< wk 3’n^0"Sx >33 'κϊεμ τ _,. Τ ; . ; - Τ νν -; ) -.· ; ·ι ν - - |» ν ; 3° 4 4 4 4 4 4 4 4 4 Auerte oculos meos ne videant vanitatem: ‘ 4 Sufcita feruo tuo eloquium tuum in timore tuo. 19 4 Auerte opprobrium meum quodreueritus fum, quia iudicia tua bona. 40 4 Ecce concupiui praeopta tua j in iufitia tua rviuifica me, 41 v a v. 4 Et veniant mihi mifericordut tua Domine , & falus tua iuxta eloquium tuum. 42 4 Et respondebo exprobrantibus mihi fer - 4 3 monem 3 /pw fperaui in fer mone tuo. *Et ne auferas de ore meo c verbum veritatis vfque ni - 44 m is,quoniam iudicia tua ex pe St aut. 4 Et cufio- diam Legem tuam iugiter in fempiternum &> 4 j nAtril. 4 Et ambulabo m fpaciofo } quiapra- 4 j ’3*7’Πί)η ωπν οη·ι« ^“iipa πίιν 51 igannans^w^njinDanj?^» 51 Jn^^jnninaNnmnn*]^ *° π^Βκ^ηηΐΝ ijinn 34 ; ayoj Ίν njatpp^i"1DT!·? n 1 ^w 1 » φχ 33 57 : “|ηι*ιπ^ « }ά j waanabnti^Hips^auia^a-in 3J ‘ijnpav? yppfl*? ran. «n 40 »nns' n nion aayis: 3 9 s ^nVnn 1 ? fi ψο'η "jiay 1 ? 38 ” ,· »n> !^io’oaniapDnNCiiJinaniDnoa’nsi 4- 1 4r ρηηη^ jpo^ioS^KinriToniNiieNi 44 i roiiK"j^nVans;ixanSiyDTu;piCD^ns>Q3p phpn 43 " innps nVi αφη ^ap^nnnnnbSpNi 4i \ nyan“]HipQans^niixnvnaa ^πνι 43 : ppSir rm by 773 ^ 337 - 33 ] : ’^π’π ππίο^ ’3 ’uy3 ’nnmn«'? 4 s >n>D3 ώ Trmrtd 7 x 0 - 73 ? oht * | * T -* |; τ 31 i 1 33 34 35 3« 37 j* 3 ? 4 C 41 42 43 44 45 4« 47 48 49 5° J 1 psalterivm. Tranilat.B.Hisronymi. 25 daleth. i zAdbapt pulueri anima mea , nsviuifica me iuxta njcrbum tuum. 0 16 4 ZJias meas expofui 3 &· exaudifii m,c 3 d&r 27 ce me iuflitiam tuam. *ZJian 2 pmceptoyum tuorum fac me intelligere 3 (df loquar in mira- ; 1 * bilibus tuis. 4 Difillauit anima meapra fiul- titia 3 ferua me iuxta eloquium tuum. Viam mendacij aufer ame Lege tuam 4 Vians fidei elegi , iudicia tua z Ad ha fi tefiimoniis tuis Do- 3 2 mme, ne confundas me. 4 Viam mandatorum tuorum curram 3 quoniam dilatafii cor meum. 33 h e. 4 0flende mihi Domine Viam prace - W ptorum tuorum, £?·* cuflodiam eam per a/efii - 3 4 gium. 4 Doce me, & obfieruabo Legem tuam 3 & cuflodiam eam m toto corde. 3 5 4 Deduc me in femita mandatorum tuorum, 3 o quia ipfam volui. 4 Inclina cor meum ad tefiimonia tua 3 <& non adauaritiam. 37 3 s in ηυία tua <-viuifica me, 2 9 30 dona mihi. 31 proponebam 1 “jnanjaVio^i nonni“jiippVn» «yipiNi 48 i nonin^iipaapaisnsi’ t»n> nofp^icuo orm ίζίριη^η nin si 50 ' loroiftrtViDp^iiyVNmosipis ' 49 ’ ' Λν sV ^ηηϊκο c^in 1 ? iy iV ρρρρρρρττ 31 Interp.exGrac.Ixx fsalm.cxix. T s A d h ae s i τ pauimeto ala mea: viuifi- * s' cameiecudu vcrbu tuu.“Vias ineas enun-f^ exaudiiti me: doce me iuftihcatio nes Suas. 4 ViqiuiHficationu tuaruinil:rue*7 me,& exercebor in mirabilibus tuis·* Dori» mitauic anim 5 a mea p taedio, coii ima me in 1J ΨΑΛΤΗΡΙΟ N. μύίρμήνώοις o. ^.95 "J 4 E κόλληση iri εδάφα h μ#,ζησόνμε 1 6 q? v τ^γον Qa . 4 τάς όδοις u:6 όΙζγΐ}(αλα (t επήχ'όσάς μχ, 1 7 διδίζζον μεΊμ δίχοαωμαΊμ Qa . * οδόν δικαιωμάτων σπ σανετισονμε, χμό άόολε^Ασω αν %ίς ^ουυμασίοις σου. 18 * άνυςα<ζαν ή φυ^ή μα )κπο ακηδίας , βεζαίωσόν με verbis tuis* s Via iniquitatis amoueame.i?, S ΡνΊοίςΤ^\οιςσ>ο. 00 ον αδικίας )χποςησοναπ εμδ, χμ,; τά „ *r -r 1 · · · I _ ii'.' . * *!'' . Λ'. . Λ _ fi <7 ' 57 41 i, &*Lege tua njiferere mei. 4 Viam veritatis 5 ° elegi,iudiciatuanoi 3 fum oblitus. 4 Ad- 3' hadi teilimoniis tuis, Domine, noli me confundere . 4 Viam mandatorum tuorum 3 * cucurri, cum dilataili cormeum. 'h 4 Legem pone mihi Dne,viam iuftiiica 3 3 tionum tuarum, & exquiram eam iemper. 4 Da mihi intelledu , & icrutabor Legem 34 tua.&euftodia illa in toto corde meo. 4 De- 3 5 * 3 duc me in iemita madatorum tuoru, quia * * ipiam volui . 4 Inclina cor meu in teftimo- i 6 nia tua,Se non in auaririam. s Auerte ocu-37 ios meos ne videant vanitatem, in via tua viuifica me. s Statue feruo tuo eloquiu tuu 3 « in timore tuo. 4 Amputa opprobrium meu 3? quod fufpicatus fum , quia iudicia tua io- cunda. s Ecce concupiui mandata tua, in 4 => asquitace tua viuifica me. > *Et veniatfupermemifericordiatua 4 ' Dne,falutare tuum fecundum eloquium tuum . 4 Etrefpondeboexprobratib 9 mihi41 verbum,quia fperaui in/ermonibus tuis. * Et ne auferas de ore meo verbu veritatis 43 vfquequaque , quia in iudiciis tuisfuper- ipaui. *Et cuftodia Lege tua femp in iecu - 44 lu &in ieculu ieculi. 4 Et ambulabain lati- 4 ί j tudipe,qa madata tua exqiiui. 4 Etloque- 46 byin teilimoniis tuis in cofpedlu regum, & no confundebar. 4 Et meditabar in man 47! datis tqis,qu£ dilexEnisais 5 . 4 Et leuaui ma 4 « nus meal ad mandata tua, ciijae direxi, & καώ» * exercebar in iuilificationibusfuis. »■««w I s MEMOReifo"verboru tuoru Eruo tuo, 49 m qbus ipsdediili mihi. s H?c mecofolata jo eft in humilitate mea,quia eloquiu tuum viuificauit me. 4 Supbi inique agebat vfq,. 5 r quaque; a Lege astem tua non declinaui. 3 ο νόμω σου ελεησον με. . 4 ο δον άληύάας ηρετισάίΐΐαν, Ίμ 31 χριμαόμ, σ% GPC επελαϊδόμίω. 1 άκοΤλήβΙω %ϊς μα/ρ- 31 τυριοις σου χυ&ε, μή με κ&^^μυης. f δδδν αν%λ m <γη εδ^μον, οτ<Μ) ί 7 τκάτ\^ας τ lw wvpMou) μου. 3 3 η f Νομοβετηίτδμ με κυομε τΐυα δδορ τάν δίχαιω- 3 4 μάτων ο"ό^ ο ηζητίνϊύό cwilw δίαπ^τς. *οιωίτιτόν με 3 κμ) οΐξερώνάσω rV νόμον (^ωτη- 4 » ζμν σου φ τν Xsyov σου. 4 ^ ’Χσιοκ^ησομομ %ϊς όναδιζουσιμοι Τ^γονζότι ηΧησα Sin %ίς Tssyoig σου. * 4 νμό μη (StS. λης an ZS ςόματς μου 7\$fov difSiviq 44 εως Q(p00^i0Ti SRn Ζϊς κρίμασίσχ ΙττηΧτηΟαΊχμ φυ τν νόμον σα διαπαντόςμς τν cuma <£ άς τναϊω- να %δ cum &. 4 χμ} επορόυόμίω αν 7ύ',ατυσμ^,0τι τας 46 ανόόλάς σου όΐζεζήτη&α. 4 κμι ϊχάτ^χμν bi %ίς μαρτύριο ις σου ανοαντίον βασιλέων, ιιμ) qqo η^υνόμίω. 4 χμό) εμελετων αν Ίμίς αν%λαίς σου , cu; hyaTvQcL, 4 8 σφίό^ξμ· * WS όζμ ταςχμομ,ς μου σΰζβς τας αν- %λάς σου , ας ηγάπησα -, ηδ^ολε^ουυυ ai %ίς ό[>ι- κακωμασίσου. r *MvncdtiL τάν Xsyav σου τάδύλωσου m επηλ- ) ο τησας με. 4 οώτη με παρακαλεσαν αν τη Ίμπ&νώσσι μου , οτι τ T^yiov σου εζησε με. 5 1 4 χζπερήφάνυοι πα/ρΐινόμονυο εως σφόδζμ , Szio δε Ί/δ νόμου σου efoc όΐζεκλινα. * ■ 45 47 ~ 5 1 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. d A l e τ η. Adhsiitpulueri anima mea: viuifica me fecundum verbum tuum. Vias meas enarraui,& accepii^j oratione meam: doce me ftatuta tua. 17 Viam mandatorum tuorum fac rae intelligere, & loquar de mirabilibus faftis ruis. 18 In angore fuit anima mea pne dolore: viuifica me fecundum verbum tuum. 2S Viam mendacij aufer a me, & Lex tua miferearur mei. ! ° Viam fidei elegi, iudicia 4 tuapofui. JI Adhifiteftinioniistuis, Domine: ne me confundas. 31 Viam mandatorum tuorum percurram, cum dilaiauens cor meum. h e. 33 Doce Domine me viam decretorum tuorum, & feruabo eam vfqne ad complementum. i4 Da mihi intclle&um, & ferua* bo Legem tuam, & cu it odiam illam in toto corde. 33 Dedu^tne in femitam praeceptorum tuorum, quoniam in illa complacui mthi. 3 ‘Inclina cormeum in teftimonra tua^&non in pecuniam. 37 Auerte oculos meos a videndafalficate .fecundum verbum tuum ia» name. 38 Confirma feruo tuo verbum tuum quod fit ad timorem tuum. i5 Amoue opprobrium meum quod timui, quoniam iudicia tua bona funt. ^ Eccedefidei^ui praecepta tua, mftitia tua viuifica me. vav. Et veniant fuper me mifericordiae tuae Domine, redemptio tua fecundum verbum tuum. 42 Et refpondebo exprobranti mihi verbum, quoniam fperaui in verbo ruo. 43 Et ne auferas de ore meo verbum veritatis penitus, quoniam ad iudicia tua expe&aui. 43 Et feruabo Legem tuam femperin fecula feculoruin- 4> £r ambulabo in latitudine viarum tuarum, quoniam praecepta tuaqu^fiui. 44 Et loquar de teilimoniis tuis coram regibus, & non confundar. 47 Et deleftabor in mandatis tuis quae dilexi. 48 Et leuabo manus meas ad mandata uia qu$ dilexi, & loquar de prsceptis tuis. zain. ^ 49 Memento verbi erga feruum tuum, propter quod expedtare me fecifti. 10 Hxc fuiteonfejatio mea in afflidtione mea, quoniam Verbum tuum viuificauit me. s ' S upctbis illudentibus mihi nimis, de Lege tua non declinaui. Tt 2 54 5 5/ 5 5 57 ' 5 « 7 JP isALTERivM. Tranilat.B.Hieronymi. 5 j. * "Recordatus fum iudiciorum tuorum a fi- ί * culo Domine, confolatus fum. 4 Horror 53 i t obtinuit me ab impiis 3 qui dereliqueruntLegem 5 4 * Carmina erant mihi praecepta T tua 3 } 5 in domo peregrinationis mea. * Recordatus fum in no Si e nominis tui Domine 3 fjtfi cufio- 5 6 diui Legem tuam. 4 HocfaSlum efi mihi 3 quia praecepta tua cufodiui. 57 h et h. 4 Pars me Οΐ^ΠΛ :amnNinin’OSii? 0 Tt 52 W>rn 3 T * >■! : rjrvrin ό# οψϊηρ rjpnjK s ! nup n»aa rpjjn mi;, * : qpnin πτρψκι'ίΐΐπ» τρφ rbbi »rn3t * : >γπϊ3 - 1HD2 ’3 ^ πινπ ηκι * • :r τ I j vl\ · ^ λ· χ : τ j πη3ί ηοϊΛ ’ιτιαχ i—iirv^Vn * I |V τ : > : · · : - X : |ν : ν ;nm0N3^ri3y7333OSW7n 4 |j.. i. ; · ; · ·· χ; λ·· χ ; I j·,· χ · -*· · : τΓΠΓ 1 ^ ,L ^ γπ’ϊ/νι ΟΊ 7 >Γα·ώ·π * >.| jTntoTaty^jinpnapnKpvmn 1 «! ! >ηπ3® s«7 arniri any a*jran «Van * « • ; |τ χ j i ; ^τ ·α; ; · j· χ · _ι·· ; ·.· »*j-r-n»n * «*! χ : - j rptipfl ηοΐΛί rpNT wk-W? ttinsn 4 <* i r· I · ·; · '· » * "·· j ” *· T : · τι j - T 61 , 61 ! :p3-|3 nff f|3g-0g SVfH 31D 3>rt?P3 >3 pn.D? ΓΤΙΠΙ OgB 31ii ‘ Wj‘> , TETH - Rene fiofli cum fermmVc· * " I mine, f eundum <-verbum tuum. ft 4 £» fermonem e> fidentiam doce me iwwirnmmyuwmniyxnw * *? : ^107 3 ’tbpi nriK- 3 iD 4 <* ajfNjaV-^papNiaHnp^^iSap * «»' ^nun^KDaVaSra^flo * q'j3n3p^K$py’m)Sp3^r31D 1 : ^paianrsytip tparirttn ’i?'3iu * (—noVixil ’ 33 > 3 n’ 3 U 3 l 3’1 ’Jrt?y 3 H> * ^x;; v :····-;· λ ; χι } jv» j quia mandatis tuis credidi. ! ’η^π’τηρ^ ’ριπρϋ’ΐρΐΝτ ^»tn» nimsi yvspa p3S‘"’3 rijn» *J5jrj» Φ?!? 1 ? ^ηηαίίρ ρρπΛ jfjwi xr>n’ 7 ®, 7 i 7 1 ! 71 74 75 7 6 \ 7» 7 » <7 Λ Antequam audirem 3 egoignoraui-riunc au - «s eloquium tuum cufodiui. * Bonus es tu & beneficus , doce me praecepta tua. 69 4 Applicabant mihi mendacium fuperbi , m feruabampraecepta tua. j fi * Jncrajfatum efi <-velut adeps cor eorum , e- go in Lege tua dele Liabar. 4 "Bonum mihi quia affliSius fum 3 rvt difierem praecepta tua . φ 4 Melior efi mihi lex oris tui , milfia auri argenti. 7 i i o d. 4 Mantu $μ fecerunt me & firma - ueruntme - 3 dod\me 3 e> difiam mandat a tua. 74 4 ^i timent te Ridebunt me 3 (dfi laetabuntur , *pz4 fermonem tuum expeSiaui. 7 5 4 Domine quia iufium dudicium tuum 3 (2* Vere afflixifii me. 7 < 4 Λί obfecro mifiricordia tua in conflatione mea t ficut locutus es feruo tuo. © au-in a) nm^nnw^iirifnatfn 54 i ” inonacis^MNoSyo^nnigi» 51 ijpVJn 57 " ‘ j niipj αη« κηοΛ ^ nin n“i 56 ι Ίηηΐκ η*ΐϋ^ »» ^οψ msiN 5i mnp )^nno 1 ?^n“ii'«NTtpixS ηηψη 59 i γη om χφ 58 trjnaiiMpVn^m κη 3 Φ ι ?οϊ|?>?Ν 0 1 ’?.ηυ ι 7 ί )3 61 : wyi rwariN ny’p 61 1 ^nipa ippSnnDyns N^innr 60 T T pn’ “ΐηΐ’Π kv“is i?^p “ijniD 64 1 i? 33 n 63 67 t njp’n‘pjipa?Njn^·)CDytoi'stn 6i i^ai^ow^a^oyfnagNaD 43 69 j rrtpToi30 48 irrupj * i ψκΐ V?^ ip n? 3 jjnN ons 'V 3α 71 j ipijns ^nnis ws finaVl s*jip anri opops 70 j ^nips 5 njijppxi'n»npy 73 t n p’pi«pnni.“ jqs nni'« ,l ?sp 71 s npnisi^oinpy οηΝί’ηη^υη^ροη^Λη'ΐ 74 p L3 pjniiapNBtti^ai^jnpijjiTcanNiiwnjn» 73 s ^o»o rpn oiqjij 1 ? ^pn jns jm» 74 Interp.exGixc.Ixx. psalm. cxviit. * Memor fui iudiciorum tuorum a ieculo j Dne,& confolatus fum. 4 Defe&io tenuit w 1 f n nae*a peccatoribus derelinquentibus Lege tuaJCantabiJes erant mihiiuftificationes 54 tuae 3 in loco peregrinationis meie. 4 Memor j j fui in node i?oministuiDomine,&cufto- diuiLegem tuam. 4 Hasc fadaeft mihi, 5* quia iuihficatqones tuas exquifiui. n 4 Portio meacs Dne:dixicuftodire f7 Legem tuam. 4 Deprecatus fum faciem tua 58 in toto corde meo:miferere meiiecundum mu eloquiu tuum. 4 Cogitaui vias*tuas,& con 5? °uerti pedes meos in teftimonia tua. 4 Para- io tus fum & non fum turbatus, vt cuftodia mandata tua. 4 Funes peccatorum circum- <0 plexi funtme,& Legem tua non fum obli- tus. 4 Medianode furgebam, adconiiten- Sup . li# dum tibi fuperiudicia iuiLificationis tuae. 4 Particeps ego fum omnium timentium i? te, &cuftodientium mandata tua. 4 Miie-i4 ricordia tua Domine plena*terra:iuftifica- tionestuasdoceme. t3 4 Bonitatem feciili cum (eruo tuo «j ΙοΚϋΛ Vt *IHt •FAATHPI0N. ju%kpy.wdicrj; Tctit 0 ’ * εμνή&Ιώ τΑν καμάτων Gv άπ <άων(& κν&ε, χμ πα/ροΜλήβΙυυ. 4 ά%μία κατε^ε με )xm άμουρτωλων τύν εγκα^λιμπανοντων τν νόμον Gv. 4 ψαλ& ήτουν μοι%ό όικοοωμα^ό Gv , αν Απω παροικίαςμον. 1 εμνή&Ιυυ αν ννκτι όνόμαΑς Gv χν&ε, χμ εφν- ί ί λαζα Αν νόμον Gv. 4 ouum hfyndit μοι, 'ότι <&' όικουώ- μ aZd Gv όΙξζζγπΥΐ&· 5 7 η Msgii μου ei κν&ε , είπα %ό φνλάζα&% Αν νό~ 5 s μον Gv. 4 sS\,&i$iw «νζβτωπΗ Gv αν ολη καρό ία ? 9 μ%, ελεητόν μεχ^Α λόγιάν Gv. * όΐελβγιϊάμΐυυ τάςοόόΐζ Gv , χομ επετρεψα $τ 7 τόόας μον eigfy μαρ- 6 ο τν&ά Gv. 4 η%ιμά&ίυν (£ ε^ζμ^Ιω, £φν- 61 λάζαο% τόίς αν%λάς Gv . 4 γ^οινία αμενρτωλων πε~ &ετϋ\ oiKYird/j μοι, χμ £νόμ* Gv οχ επελα^όμΐυν. ei * μεΰννκτιο» όζεγί^μΐω, όΐξομολΰγεί&αί Gi clm κρίμα % της όικαχοτνυόηζ Gv. 6 i 4 με%>χ& εγω είμι πάντων τόν φοζχφμων (j , χμ τύν φνλαοτόντων τας Αίόλάς Qov. 64 4 ελεοΐζτον κν&ε 7 ΐλήρης Yiyn,% 0 όικοαωμα%ό τη ό ίόα'ζ όν με. Domine fecundum vcibum tuutt).*Bom -tt ‘ s , a/ C«> «W* $ tatem, & diiciplinam, & icientiam doce 66 T*vfofovTU.^ ι ^κτοΐΥΐ ί ζί,^παίόειαν } ^γνωσΐ!> me, quia mandatis tuis credidi. 4 Priuf 6 7 \ '«7 διόαίζον με,οτι^ίϊς αν'&λαις τη (Μιςώ^α. * με%πεινω%Υινα \, \’^ω\τίκν\μμεχγ£μ , όΐάγ λ9- 6 %y.ov τον εφνλαζα. * %£Υ\ςος ei ον χν?/ε 3 ^ αν τη ρ^ηςότητί τον όίόαζόν με όικαιωμα^' Qov. 69 * επΧη^υυυΰη \π Ιμε οίόικία νζτερηφφόων, εγω q αν 7 ο ολη καρόίαμον <$ζερευυυή(β τας άν%λάς Gv. * ετυρω -Jn ως ίαλα ή καρόία dmSv 3 είω $ τν νόμον Gv εμελετνιτα. 71 4 αίαβόν μοι οτι ε^πείνωτας με,όπως do μάΟωΊοί Λ- 7 ι κΜωμαί^ό Gv. * θίασός μοι ό νόμ&%όςόματς Gv, \ 5 ®εξ ρφλιάόαςρβντίπ ncq Χξγορίον. 75 ι 4 Ai χμρ ες Gv εποίηταν με χμ/ εττλατάιό με,συν- ετιτόν με χμ μα$ όίθμεμ τας αν%>λάς Gv. 74 » 4 @ φοζΰφμοί Qs ό^ον%ίμεχμ &όφζμν 3 -γ>ΰηομ, 7 j οτι εις άττ λόγου; Gv επήλπιτα. *εγνων κν&εοτι όι~ | KUiOTUwn τα κρίμα%ι Gv, (& άληβεία εό&,πώωτάς με. 7ί 4 'βμηβήτωόη τ ελεός Gv %ό α^μκαλετα^ με κ$ G j λόγ,όν Gv τόόόλω Gv. , quam humiliarer, ego deliqui } propterea eloquium tuum cuftodiui. 4 Bonus es tu cs •Dne*,& in bonitate tua doce me iuftifica tiones tuas. s Multiplicata eft fup me iniq- 69 tasiuperboru,ego aute in toto corde meo icrutabor mandata tua. 4 Coagulatu eft (i- 7° cut lac cor eoru,ego veroLege tua medita- tusfum. 4 Bonu mihi quia humiliaiti me, 71 vt difcamiuftificationestuas. 4l, Bonamihi 71 lex oris tui fuper millia auri & argenti. 1 4 Manvs^ fecerunt me &pla(ina-7j uerunt iiie:da intelledum rf/ihi,*&difcam mandata tua. 4 Qui timette^videbunt me 74 & laetabuntur quia in verba tua fuperipe- raui. 4 CognouiDomine quia aequitas iu- 75 diciatua,&_* veritate "humiliafti me. 4 Fiat 76 -iam’ miiericordia tua vt coioletur me (e eundum eloquiuip tuum (eruo tuo. » -> 5 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 51 RccordatusfumiudiciorumtuomraaieculoDominej&confolationemacccpi. 5J Tremor inuafitmc ab impiis qui derelinquunt Legem tuam. s4 Hymni fuerunt mihi decreta tua in domo habitaculi mei. ''Recordatus fum nofte nsminis tui Domine, & fcruaui Legem tuam. “ Haec fuit mihi ad meritum, quoniam mandata tua feruaui. h e τ h. s ’ Pars mea Domii?e: dixi vt cuftodiam verbum tuum. 58 Oraui coram te in toto corde : miferere mei fecundum verbum tuum. " Cogitaui bonas facere vias meas, vt conuercam pedes meos ad teftimonia tua. Feftinaui, fijnon diftuli obfer- uare mandata tua. “ Cohors impiorum congregata eft c/^ntra me, Legem tuam non fum oblitus. “ In medio nodis furgam Vt laudes dicam coram te, propter iudiciaiuftitis uke. pietates tute ad confolationem meam , iuxta verbum tuum factum feruo tuo. Tt 5 48 * ts*p ούπη : >s WW amtfpa r* ι»πκι a*am aito* 1 ηψ?< ^ιηιι; απ^ wii 4 psalteriym. Tranflat.B.Hieronymi. 4 Veniant mihi mifericordiae tuae & $i>\ h mw\ \ *b jyb^rpjTo cron gVw * prf?n> T) 2 ih nS nnSa 4 · • : |τ · j) ; X : · a* ; - -*} ; τ : · ▼ ·[*· -: ~ ; J τ ·· iav ▼ ♦ · : - .·ς τ :*nn 3 W^S 3 ’pnHD’p 33 ti 33 ’n”n ‘’3 * ; ΒΚΟ ’3ΤΙ3 Π|Ρ1?η »ήθ ^38-»Β?-ηξΟ * : tgrjin? ίό ni ‘iJk π ννψ αητ »Stq * : » 3 i;y * 3 ifln ίβώ rorac rrriuna ·*73 * * |”: τ · w -r : \ ν νν λ» ν# } >ν : · ▼ : viari; V? ρκ3ί >jfca D^D3 ♦ ^3 nr$ ρτήορκί vm ^ona ! CDW3 32tt Τ137 ΓΤίΙΤ uZiSl^ 4 ’ j τ τ ~ ν» · I : ·*· ; at : t* ; : TbgjmpK nMiD^nanxinip 1 ? : rjnpsfSsn ^owrrayrppawj^ : wjpn >rvm tpryrn »Si 7 03“*? rpapa rWNi—Ni 1 ? oSu^? * ! >3n**n : *fwm T-nps *a >jjwin >:n v * : Ϊ313ΠΝ ^’ΓΠ? »333XV 0*210*1 TljP h * nkoamsfonsmrpwxi rfarrW? * ΝΤΠ Ε31»ΓΓ73 3ΓΗ1Π ^Π3ΠΚ"Πα 4 «*· — τ |Α·.· τ · ; τ r : >ηπ*» ! *S-N*n pSii?S >3 ^niso »303πη *3 *'νο * « : »^> ππψ tprrnj/’? 'rfraian hbWjsd * !’ίΠΜ^» 3 ρ 3 * 3 |ϊϊ 3 ηκα» 3 ρΤΒ * ϋ^ηροιρκ $oV hy\ Wwin rnarVsp : *3γπιπ nmr*3 νηο'ίό tpostoo * Τ τ - · · Μ Τ | j·.· T ; · · : *37 tfyfp >3Π7 ιΛαρ-πρ * 77 7* 7ί> 8 ° 81 8ι «3 8 4 8 ί U 87 88 8 ? 5° ? 1 9 ί 9 S 9 Λ 9 5 9 6 97 99 J 00 ΙΟΙ ι οι 78 , uam, quia Lex tua deleffiatio mea. 78 4 Confundantur fuperoi 3 quoniam inique contriuerunt me, ego autem loauar in pr<&:ep- istis tuis. * %euertantur ad me aut timent te, φ* quifciunt ufhmonmm tuum. so *Fiat cor meum perfeffium inpraeceptis tuis, ηο>κ ^o*oV by ιώο 8 ' «· ” IKntOTaTamrntwwm.wiii»''·*''‘ >n ” i7>Tp? ιΐβ^ψ «7KJ S 1 K5J-isa>rv;rst'ippa-i>s?p h- « ’■ ’«■ ‘ r 4 5 nnnoSii!m a '.pTtDn IWWWIWW 9 ‘ >«mrm*mv.pr»«x$n” " ' ^xmpwaamt !>ηι®Ν)πκρ(.Α ? ιηρ«ηοη·ι.ηΐ 33 ·» ’ .iAnNpraTOnDcmsjn^s-fl^D-ran » ” · 3 ’ 7 ? 7 ' 1 ® 5 ! *| ι ϊ ι ! 3 ?ΐρ ιΙ Ζ 3 ΐηϊΐρκ' 8 1 ικπ*ΐ 6 ! , 73 α 101 :niuj“jmpa αηκ 101 |lD^NyiJ 1 a 4 WIO.p 3 T;D.OUnfflVtArmo 3 Ι'ρηΑ^Γ,ΚαΟΝηΗρ^ηό «·» j ιοηίκ mimt * Olfecit ιφϊη IMD» Interp.exGra/c.lxx. psalm. cxviii. 4 Veniant mihi miferationes tua?,& vius, q.a Lex tua meditatio mea eiL 4 C5funda- twr fapbi,quia iniufte inigtate fecemt in mejsgo aut exercebor in madatistuis. s Co uertatur mi^i timetes te,& q* cognoicut teffimoniatfia. 4 Fiatcormeuimrnaculatu in iuftificationibus tuis, vt no cofundar. 3 4 Deficit; in falutare tuu aia mea/ in vttbum verba tua iupipaui.lDefecerut oculi mei in eloquiu tuum,dicetes,Quadocofola- berisme? * Quia fa&us fum ficutvterin pruina,ludificationes tuas no ium obiit 9 . ^ 4 Quot iunt dies ferui tui? quando facies ►mihfdepiequetib 9 meiudiciu?*Narra- uerunt mihi iniq. fabulationes,fed novt Lextua-Dne\ 4 Omnia mandata tua veritas. inique perfecuti funt me,adiuua me. 4 Paulominus confumauerunt me in terra; ego autem non dereliqui mandata tua. 4 Secundum mifericordiam tuam vi' uifica me, & cudodia tedimonia oris tui. V I n aeternum Diieverbu tuupmanet in cario. 4 In generatione & gnatione veritas tua. fudadi terra &.pmanet: 4 Ordinatione tuapieueratdies,quonia oiaier- uiunt tibi. 4 Nifi q?Lex tua meditatio mea ed, tunc forte piiifem in humilitate mea. 4 In ^ternum no obliuiicarludificationes tuas,qaiipfisviuificadi me/Tuusfuego, faluu me fac , quonia ludificationes tuas exquifiui. 4 Me expedlauerunt peccatores vtpderet me,tedimonia tuaitellexi. 4 Ois cofiimatiois vidi fine, latu mandatu tuu o 4 *QvAMdilexiLegetuaDne! tota die meditatio mea ed. 4 Sup inimicos meos prudete me fecidi madato tuo, q 3 in ^ternumihi ed. s ^uperoes docetes me intellexi,qa tedimonia ψΆ meditatio meaedv 4 Sup ienes intellexi/quia madata tuaqu^fiui. 4 Ab omni via mala prohibui pedes meos,vt cudodia verba tua. 4 Aiu- diciis tuis non declinaui, quia tu legem pofuidi mihi. 4 Quam dulcia faucibus meis eloquia tua ^fuper mei ori meo! nimis. 77 78 :7 | 79 ' 80; Si 8z »3 84 8 J 861 87 88 8 ? i>° 5i 7* 9 ) 74 7 J 96 97 9 8 99 100 XOI 101 103 ΨΑΛΤΗΡΙΟ N. {Χβίρμήνώίης tau 0 49$ 77 .* ελΒετω Qm μοι (Φ) οίχτιρμοί era, (c ζήτουλα *, ότι ο 78 νομ(& Qov μελετη μου εςιν. * οά^ον^ήτωβά/ο άζιτερηφανοι , οίι αδίκως ΙάόμηβαΜ άς εμε, εγω βάδο^ 79 λδ^Μ(Γ6) QM Φβίςον%λθϊς (Γΰν. * άΒίςρεφάτωςον' με οίφοζ'άφμοίο-εβί οι γνωσχοντες τα μα/ρτΰ&ά του. «ο. * ή κοιλία μου άμωμος ον %Ίς δίκαιωμα- c τί(του , οτΐως φυ μη 81 3 * Εχλάπα άς τ ςωτή&όν οΌυ ή φυγ-η μου,άς cirr 8ι Μίοιςτου εττηληςα. * δΐξελιπον (Φ) οφθαλμοί μου άς τ λόγον σ-χ,λεΓοντες,7Γ0τε (&βμχαλε<τεις με·^ «3 * οτι ευήθην ως άοχός ον 7τά%νη, τάδίχοαωμα^ό era 8 4 ebe επελαΒ όμίυυ. * π oeroq etcriv ο). ημεζμι βδ δούλου βυ, 7 τότε ποιητές μοι qm τάν κάβδίωκόντων με κβ> 8 ji (Π7· * δΐηγηβοΛτ μοι α^μνομοι αίολβ^ία?,αΜ 5 ου% ως 8 6 ο νόμ(& &υ χυ^ιε. * 7raeroq οά ον% 7 \αίΟυ άλήθβα, *7θ$ίχωςκα.τε$ιωί!’<&)με,βογιδησ'όνμοι. ' * (ΐ^μζζμ- %ν Ομυετίλεΰό/υμε ον τη γη. εγωβ ebe εγχατελιτϊον »8 τας ον%λάς βυ. * $ τ ελεός βυ ζη<τόν με, ψ) φυ- λοϊζω τα. μαητΰ&α. ςόμαγς βυ. 8 9 17 f Ε ίςτν cuma, χυ&ε ο βυ Λαρψέί ον ττΐ ο ούξ^νά. i eig 'fpzd/j xcq •fpsav ή οίλή^ά βυ. ε%ε- μελιωΰΌ,ς τίω γίΰΰ ^ 3 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO· 77 Obueniant mihi mifericordiaj tu?,& viuam, quoniam Lex tua delegationes meae funt. 78 Confundantur fuperbi, quoniam inique fubuerterunt me: ego loquar de mandatis tuis. ^Reuertanturad do6ti:inam meam timentes te, & qui iciuntteftimonijtua. 80 Fiat cor meum immaculatum in praeceptis tuis, vt non confundar. caph. 81 Defiderauit redemptionem tuam anima mea.verbumque tuum expeftaui. 82 Defecerunt ocrtK mei in verbum tuum,dicentes: Quando confolaberis me? SJ Quoniam fadtus fum ficuc vter ad fumum; ftatura tua non fum oblitus. 8| Quot funtdies ierui tui? quando facies in periecutores meosiudicium? 8! Foiruntmihi fuperbi foueas, quas non praecepifti in Lege tua. “ Omnia mandata tua veritas: falso perfecuti funtme,adiuuame. 87 Parum abfuit quin confumpierint me in terra, ego vero non obmifi praecepta tua. 88 Secundum miiericordiam tuam viuifica me, & cuftodiam teftimonia. oris tui. i a m e d . 85 In ceterum Domine verbum tuum firmum eft in calo. In generatione & generationem veritas tua.“ prapavafti terram & firmafti. Iudiciis tuis permanet hodie, quoniam eunda feruiunt tibi.' sl Nifi Lex tua delicia mea fuijfent , tunc periiflem in afflidionemea. V In aeternum non obltuiicar praceptorum tuorum , quoniam in ipfis viuificafti me. 74 Tuus ego fum, /allia me, quoniam mandata tua quaefiui. 55 Me expedauerunt impij vt perderent me, teftimonia tua intelligam. s< Omnium ih quibus fui ibllicitusatqueprofpexijVidi finem, latum eft mandatum tuum valde. mem. a Quam dilexi Legem tuam/tota die ipfa eft locutio mea. 51 Abundantius quam inimicos meos docet me mandata tua, quoniam in aeternum ip/a apud me eft. "Pluiquam omnes dodores mei intellexi, quoniam medicatio mea teftimonia tua funt. 100 Plufquam fapientes intelligam, quoniam pra»cepta tuaferuaui. 101 Ab omni via mala prohibui pedes meos, vt cuftodiam verbum tuum. 101 A iudiciis tuis non decli!>aui, quoniam tu docuifti me. *° J Quam dulcia palato meo veiba tua \ dulciora funt quam mei ori meo. TC q. v ο 5 ©a tt»p Ο^ΠΛ 1 »nx 3 t/ pranx rptipep ! Wftb 11X1 3131 »Sj1^13 * j· τ · : · : !*·.··*·: ^· : * ; : ^|jiv pia0 np^KVfijmp qi 31 D^;’nmi;n’ iKp~*iy ’ίν® j pipS rpuatpm nin’ Krnrya γτοί: : jjvpty xb rjmini τρη >a?3 a? j wpn kS ^vripapi *S’ na ojnen ύιυ :,—ian ’nS pwtcna oSiyS ^rfnj; ’rf?rn * j aj^czAiyS γρπ * ; spjinj 'mw o^p * pnSnnnm^nnx^ainnD * • : j» ·. » : τ : e **· A -r -····*■ -· ; · : iriVx nisa rrisxi ca> 5 /iB aaa iiid :’13©a’3Ef’3iT'7XinjnX1^n , iaX3’33Dp j τρη ippro nj/ic/xi nj/enxi » 315/9 * icaiypin ipura rjipnia dw- 1 ?? jtSd J ♦ronx φ fix-> 7 f rV? nmi αψρ 5 104 IOJ 106 i*jixT^>pa?/aai nt£/3^inaaiao * :»jji£/5/V pnan-Vs pisi oscp »ivt/i/ * :α>ιΐ’ 3 ρ 595 / , ;^Χ 3 ΐρ ί 7 ΐ|ΐ 35 / 3 ΐ 5 / s : /|pis r-naxSi ιρ/ΐϊ/* 1 ? ’ 3 »j/ * : »3iaS φ,ρηι rpDrp ^pjraj/ ntt/j/ : jprnj/ πιπχί »33»3n BX-rpas/ 1 5|niin nari ninij? rtwjjh n!/ : «οι 3 Πΐρ ipnlsa »npnx prVj/ •0 nix -1 ?? >fro/? Vp nipr- 1 ?? p-Sj/ IO7 10S lO^ I IO III II 2 HJ 114 * IXJ * II 6 117 i II S, II J I 10 III in ixj 1x4 ixj Ili 1 X 7 ni I 10 111 m i tflfcOP • r ·*■ I—n — nsi 53 - 75 / Ι’η'ΠΙ/ Π1Χ73 * ■» ~ ;τ τ ; I *· “ I Λ'· · Γ* J T : !TO iSALTERivM. Tranilat.B.Hieronymi. 104 * Pracepta tua confiderabam 3 propter ea 0- diui omnem femitammendacij. 105 n v n . 4 Lucerna pedi meo naerbu tuum* i° Legis tua non fum oblitus. 4 Pofuerunt impij laqueum mibi 3 & a pra- ceptis tuis non aberraui. 4 Hareditas mea tefiimonia tua in fempiternum , quia gaudium υ cordis mei funt. 4 Inclinaui cor meum <~ut facerem iufiitias tuas 3 propter aternam retributionem. 11 j samech. *TumultuoJ 0 sodiui 3 etLe- 4 gem tuam dilexi. 4 ProteBio mea & fcutum 115 meum tu es 3 verbum tuum expeBaui.*Recc - dite a me maligni 3 & cujiodiam mandata Dei 11 6 mei . 4 Confirma me fecundum njerbum tuum 3 ftfi viuam 3 & noli me confundere ab expeBa- 11 7 tione mea. i cAuxiliare mihi 3 er faluus ero 3 & 11 s deleBabor in praceptis tuis iugiter*nAbiecifii omnes qui ignorantpracepta tua 3 quia medax 11 9 cogitatio eorum. 4 Qua fifcoriam compu - tafii omnes impios terra 3 propter ea dilexi te- 110 flimonia tua. 4 Horripilauit a timore tuo caro mea 3 e> iudicia tua timui. m hain. *Feciiudicium & iufiitiamine derelinquas me his qui calumniantur me. 11 r 4 Sponde pro feruo tuo in bonum 3 ne calum - 113 nientur me fuperbi. 4 Oculi mei defecerunt in falutare tuum 3 & in eloquium iufiitia tua. 114 4 Fac cum feruo tuo mxta mifericordia tuam 3 ixj & pracepta tua doce me. 4 Seruus tuus ego ; infirue me 3 & cogncifcam tefiimonia tua . ni 4 Tempus t*fit facias Domine 3 prauari- 117 cati funt Legem tuam. 4 Propter ea dilexi mandata tua 3 fuper aurum (djr topazjon. 11» 4 Propter ea in <-vniuerfa pracepta direxi t omnem femitam mendacij odio habui. n 9 p h e . 4 Mirabilia tefiimonia tua 3 idcirco cufiodiuit ea anima mea. ,. o 3131 Π c> : vtiaqV ts*TinJ! brh in 3 o*| srjtf γη 105 i np.uicn iw na *?? &ογη ‘non γτφδο 104 5 »pn 3 ’S?inNiDait ’ : ^ _L..L _1 117. ’ ^ -_L * ... ___ .. wrr ‘ ·, KdiD ny d hy) Ίηγ,η inyoS m 1 ? w*?y κ 111 : pan 'di nnn um dr$ ^nnno mons 111 pjsaa>apnn 115 Jnaiisrjgan^mipnninoip 114 r,igniin/jtppnpn^npi’au?ni ji} ί'ε^γιη ^niina yij7jNi ρΐφκι w iyp 117 \ wteo pjinnan kSi. »nsi γιρ’η^ »n» γ'ορ 116 ! itfr» itetn , noni «jp/nSiDD «vis ^ψ-) Va snVgg «np/ps^^iD.s 119 i pn^ap Νΐ|Ρψ dhn nvpiSg nippa 118 ^iiyaiy ; 111 «^‘TpS^ipgtfnsSKnfjiwsannigy 111 > ^πιγ^ηρι nii/a^niSigan 1 ?^ 110 . in/ ^ηγηι “jion γη γιιρ oy iay 114 \ ^[PiinginSi^^igViiap /jjy 115 i pjTr in> poSto», nV ap*? noni 117 ^nniN^gSniujiSNiinNniyiiaygVny I1 $ νόμον τα ηΓάτηκηζ. * βοηθός μα ^ ά/ότιλήπίωξμου ei συ, eig cfr λόΓας Ca Ιχήλ7ητα. *νκχλίνοιτ€ dtf ζμοόίπονηρώό[βμοι 3 νομ ο ζερώνητω τχς Μλοίς & θέαμα. * οώτιλ&ζά μα φ τ λ 9}ίόν τα Kj ζηίον με , (c μη κα^μι^υυυης με )κπ> της (ωζβτόοΜ&ς μα' ‘βτηΰητόν μοι<ί ^θήσομομμ^ με- 118 λβΤΜίΤώ) %>Ίς όΐχοΜμοΐτ! τα (hot^/j τς . *<Γζαόμ>ωτΰίς τίΜ^μς c£v )χ7ΐθτ&τουΜ 1 μς τάνδϊΜΜΆμά,τΜ (ίαβτι 1 1 9 cilmv ν ίνΒτυμημά amS». * α$χ£ο<χ.ίνο'/(μς Ιτ^γ,τν- μϊω τίΜ^μς cHir άμα^τωΤ^ις τ 2 γης , ό'ιά ηγά,ττη- ιιο Qct τ&μονρτνμιάτα. *καθήλωτον cm ■§φόζχ τα τάς Ο^'ΛΟ.ςμα,'^Μ γ) τζίν καμάτων (\υ εφοζή^ίω. iti y * Εττοίηΐά κζΐμοί ygy όικοαοοτωΐ*/), μν ιχζμε %Ίς αΓκοΰτί με. 4 εκό εζομ τν ό' 0JX5V Qov ύς άγαμόν, μη συκοφΜίτη^τύό άώ> με '(ζτερήφ^υοι. π3 * ® όφ%α.λμοίμου ζΐζελιπον εις τ Qmn&ov (\υ 3 1eig ν λ$γιον £ όικηοτυωης τα. * ποίητον μζ £όου- λρυ του φ ν ελεος τον , κ, Τμ όααΛ^μοΓμ τα ό'ίόχζόν H 5 με. 4 ό οιόχός Qov άμι ίγω, συνετιτόν με , ημ) γνω^ο- ιι 6 μομ τοίμχρτυζ,ιοί του. 4 και^βς ^ci 7roinQ μ tJ κυ- %)μ. ΓετκεΓα,ΤΜ τν νόμον του. 4 Γοί ηγάτητά τοίς αν&λοίςτου \ζτ\ξ%£υτίον κφ ^ττμζιον. s * ό'ιοί (Πζρς 7 TctTcLg τας bv% 7 \dg του κατωρ^ά- μΐ/λ), 7Γΰίτΰυιι οδόν άδικον εμίτηΟά. η 4 Θ ουυμΆςΆ τα. μνρτΰζρ. του } \ιά Γξη- ρειαίητον οωτοί ή ^υ^ημου. ιζ7 ΐι U3 3 ι 1 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 104 A p^ceptis tuis erudiar, propterea odi omnem virum mendacem. " «vs. 105 Sicutlucernailluccns pedi meo verbum tuum,& lumen femitae meae. 106 Iuvaui & conihtui cuftodirc iudicia iuftiticE tu$. 1,7 Affliftus fum vehementer Dne,iaSa me fecunda verbum tuum. 10S Oblationes oris mei velis obfecroDne,&iudicia tua doce me. 105 Anima mea periclitatur, aefi in fuperficie manus meas , efietfemper, at Legem tuam non iSm oblitus. 1,0 Tetenderunt impij laqueum mihi.&ap^ceptistuisnon aberraui. “'Hereditatis iure poiFedi teflimonia tua in teternum, quoniam gaudium cordis mei funt. I1! Inclinaui cor meum vt faciat mandata tua ^i eternum vfque ad finem. samhch. "* Cogitantescogitationesvan?^odiohabui,& Legem tuam dilexi. Abiconfio mea & flutum meum tu es: in verbum tuum fperaui. Recedite a me fcelerad,& cuftodiam mandataDei mei. ,, Mirabilia teflimonia tua, propterea cuftodiuit ea anima mea. . \ $οζ ϊ3>ρ -o>Snn j n^ns γΐϋ τκ’φτπ nna * pimsS ’3 mswki >jtjs$ >3 4 : 7(0V nnk*? d|^'D 3 ujnvSk"^? 4 -bz iT-ObpF\~-b&) qrncKg ρπ ’Q 5 $ s ΙΗ] 3 ΠΤΠΚ P 1 p ?1 tfJ 3 J £3 ΊΚΠ } ψτγιη rw-k"? by yi) ιιτ ό\ώ~Φ% { *γΌ%νΏ τ£ή γήιγρ πγιν p ,r ?>! 4 ; im γίϊιονι yrnv pif mv i irracro >naop mmv : i:\-r · λ* T · I * * : i ‘ & * nkDnmDxrnsny 4 pnn 3 ^^ 3 Hp£inT 3 :VDJXTin? * j ΓΊρκ giwn ατιρ ρ·$ jnjrn? 4 t Γ-νπκϊ "p^pn α^ι^^Γΐ'ηρ p*rc 4 ^pn ri\n\ ψι zb-bn ’ΓΊϊ^ιρ 4 ; m^ τ | V : rprnj? ΠΊΏψψ) pjwin rprifcnp 4 « 4 < : >pSn’ rfngnS n$WKi η&ρη w qnnpxgnP^r 1 3 1 3 1 χ 3 ι Mi 134 «35 ? 3 « 1 37 ijg 139 140 «4« .» 4 » 143 144 145 p ΠΟΐ ψν\ 13 ΊΡ 4 : rnp« πιγρ πηκ 3 ·ηρ 4 : αηιρ’ α&φ ’? ^rngp ’Wl\ D 1E 4 ; ’ΠΠ3^ kb rjrnfrr’3p#bm ’ps/ n&n 4 J >ΤΠ niTOkb ’^ΚΪΙ Un Π 3 Η .j.. - ,*; ,r ; ♦ ; ‘Λ*· τ ; . ^ -t · j rcrn kb 7pn-’p njro> ορτώπρ pini : wn TDSOT 3 Hin’ ό* 3 ί τώπί ·,·· - I κ τ : · : λ- : '· - ί ιν. -: - j *jvbj kb τγπίι/ώ nsn ’δτι dot • ι· V J I V :··'.· Λ -r -r ; j - ; ■ ~l M 14* 149 I 50 » 5 « > 5 « »53 i 1 54 '55 I » 5 « '57 psalterivm. Tranuat.B.Hieronymi. 130 4 Ofliumfiermonum tuorum lucidum , docet |i 31 paruulos?Os meum Aperui & refpiram 3 quia 131 mandata tua de fi der ab am. * Respice ad me & miferere mei, tuxta iudicium diligentium m~ x 3 3 men tuum. 4 Grejfks meos firma in fermone tuo 3 et non despotefiatem m menmwerfk ini- x 3 4 quitati. 4 'Redimeme a calumnia hominum , 13 5 & cuflodiam praecepta tua. 4 Vultum tuum ofiende firuo tuo , doce meprdecepta tua. j 3« 4 Riui aquaru fluebant de oculis meis 3 quia non cufiodierunt Legem tuam. 137 s a d E. 4 ftflus tu Domine , φ* reChm x 3 * iudicium tuum. % cuftodiam teftmonia 147 tua. *Surgebam adhuc in tenebris , clama- 1 4 8 bam 3 verbum tuum expeffians. 4 ^Prauenie - bant oculi mei r vigilias , meditarer in fir- «49 mombus tuis. tr Uocem meam audi iuxta mi - fericordiam tuam Domine fecundum iudicium 150 viuiflea me . 4 Appropinquauerunt per ficuiores mei J celer i , £?>* ^ tua proculfa6U 151 fiunt. s Prope es tu Dne 3 et omnia mandatatua 151 mentas? iA principio nom de teflimoniis tuis 3 quia in aternumflundaueris ea. „ x 5 3 res. 4 Vide aflfliSiionem meam 3 & eripe 154 me, quia Legem tuam nen flum oblitus fjudtca l ” caufim meam )f& redime me · m fermone tuo 1 j j miuiflea me. ^ * Longe ab impiisfalas , quia r j i pracepta tua non queeflerunt. 4 έ Mifencor- dia tua multa,Domine: iuxtaiudiaa tua nai- x j 7 uifica me. 4 affligunt me , λ teflimoniis tuis non de- clinaui. « cmnn idn ini-picpn T 1 r-S??; ti*jn 7 b?ni 3 D'ni.“^nvinpmDi }S 5 'j 7 DiNj?V 145 t κιοφρ “jnniNi 141 t sV^nips n>pni njn ηφη 1+1 1 nDn“i")pyt it3N *]πΊη; 'ny snS ’nn.i? 145 > ^aSyS ^nnnp 144 ! οίΦί?^πιρ^* 75 ί«»Γΐ 8 |G’ D 7 V 7 dtin 7]ηπηορ nppn ; 'n 1 ’πκ «n’ pnpi ima 'n 154 1 wuPm * 'J?i ’D? T^ n -TO "i rTO^Cl'! ! lypn N 7 on« K-jpps p»ni » mtm Interp. ex Grxc. lxx. psalm.Cxviii. iUminat * Declaratio fermonu tuoririlluminabit, 130', * iM <eIle&u 4 dabitparauIis. 4 Osmeuaj?ui, uV * ^attraxi fpiritu,qa maclata tuadefidera- J ba. 4 Afpice in pie & miierere mei, iecudu u* iudiciu dilig^tiu nome tuu. 4 Gre(P meos 133 dirigeiecudu°eloquiu tuu,& non dnetur mei ois iniuilitia.'"‘Redime me a caluniis 134 holuj&cuilo^ia madata tua. 4 Facie tuam 135 illumina iup feruu c?ος, τα.^χαιωμα%ι Qu ch. ζπζλαβόμην. 4 ΐ 4 μ hwiorum <τυ> hxcuosrtwu eig τν cuwafi ό νόμ(& 4 3 Qu αλΥ)β 4 α. ' Β-λίψοις ψ) αναίκμ ai h#%- 44 λαι Qu μζλζπι μχ. 4 hxcuotriJUUY) Qt μαρτύριά Qu eig τν αιώνα · ovjjztktov μζ, ^ ζ^μομ. 45 Ρ * Εχ·ίχ.ρμ<ζΰί αν όλη χαρόία μν,Iπάκχ/τάν μ% χυ~ 4< &is, τα ό\καιωμαΟι τ'ό νκζ-ήτήο'ά). 'οΜΖκομζ,ά ΰι,/ίω- 47 οτόν μζ,κμι φυλάξω τά μαρτυ&ά του. ί ίωζρζφ^ατα , αν άωριαβ νκζκζμζα, άςζ^ίτλάίοίζτΰυ ίττήλτπτα. 14 s ■ * (®ζ$ίφΟατΜ (f) οφθαλμοίμ% ίΏζβςορθξβν £μζ- 1 4? λζτφυ τά ?Qyia τν 4 τ' φωνής μ'ό άκουτον κύ yjz $ τ ζλζός του, ■$ τ κ{ίμά Qov ζητάν μζ. 15 ο * aD&rnyiiQw @ χα%ιοϊωκοντζς μζ φυομία, )>τά $ νόμου Γου ζμαχρίίύ^ηΓάμ. ζγμ ei τυ χυ&ιζ, (c 7racraj at 00 οι αλη^&ια. 4 κατ’ ^χάς ζγνων αα τάν μαψτυ&ίων Qe, ο η οιςΊόν α 1 ωναζ%£μζλίωΟ&ςαά>Οί. τ 5 j Ί 4 th τΙωΟιπώωτίν μ% δ αΐζίλχ μζ,οτι S νάμκ 15 4 του (sbc ζπζλαθάμίν/. *κζμοι> τίω χρίσιν μ%,& λύτξω- i j j Qat μζ,όιά Τν ?άΓον τη ζητάν μζ. *μαχρφί) }m> άμα/ρ- τ ούλων τωτηρία, οτι τάδικαιωματα τηηκ οΐξζζήιητφυ. i j * 4 φ οίχίλρμοί Qh πολλοί χν &£, φ τ χ&μά Qu ζη - 15 7 τόνμζ. * πολλο) φ άαόϊωχοντζς μζ ψ) !λλί£οντζς μζ , οκ τάνμαρτυρίων Qu όχκ-βζζχλινα. 1 5 1 ι 5 ι » > ^ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. m Impreffio verbi rui illuminabit obfcuros,dabitintelledum fimplicibus. IJI Os meum aperui & didici,quoniam mandata tua volui. 111 Reipice me,& miferere mei,pro confuetudine tua erga diligentes nomen tuum. Grefliis meos dirige in velbum tuum, & ne des poreftatem in me vili iniquitati. I!4 Redime me a calumnia hominum, Si cuftodiam mandata tua. " 5 Splendorem faciei ture lucere fac in feruo tuo, & doce me decreta tui?; ' iC Fluenta aquarum emittant oculi mei, quoniam rion cuftodierunt Legem tuam. s a d e. luftus es tu Domine, & reda iudicia tua. IjS Pracepiftiiuftitiamteftimoniorum tuorum, Si veritatem Ide. 'VDiffipauit me zelus meus,quoniam obliti funt verbi tui moleftatores mei. M ° Purum eft verbum tuum valde,& feruus tuus dilexit illud. Paruu- lusegofum & contemptus; mandata tua non fum oblitus. 14 Iuititia tua iuftitiain atternum,& Lex tua veritas eft. ,4i Oppreflio Si angu- llia euenerunt mihi: mandata tuadelitiaiinex funt. 1+4 luftitia & teftimonia tua in aeternum.-intelledum da mihi,& viuam. copb, ' 4! Clamaui in toto corde, exaudi me Domine, decreta tua cuftodiam. ’ 4< Inuocaui tc, redime me, &cuftodiam teftimonia tua. M7 Praeueni in aurora, &3>raui, & verbum tuum expe&aui. ' 4! Anticipauerunt oculi mei vigilias matutinas & veipertinas, vt loquerer de verbo tuo. ‘ 4J Vocem meam audi fecundum mifericordiam tuam Domine; fecundum iudicia tua viuifica me. 1,0 Appropin- quauerunt qui fequuntur fcelus; a Lege tua longe fadi funt. "' Prope es tu Domine, & omnia mandata tua veritas. ‘ 5 ‘ A principio cognitionem conlecutus fum de teftimoniis tuis, quod in alternum fundaueris ea. res. Vide afflidionem meam,& libera me; quia Legem tuam non fum oblitus. ,s4 Age caufam meam,& redime medn verbo tuo viuifica me. * i5 Longe ab impiis abeftfalus,quoniam mandata tua non exquifierunt. ,!i Mifericordi^tuf mult£ funt Dothii;^ .-fecundum iudicia tua viuifica me. ‘ i7 Multi perfecutores mei & moleftatores mei funt, a teftimoniis tuis non declinaui. 5°4 IJ* 3p O^nft psalterivm. Tranflat.B.Hicronymi. rirrm ytfk πϋβιρηκ'ΐ απη ’iwi 4 1 5» im ^7 Γ T : rm ^ipna ninf ’ΜπκφτιρίΓ >a πκη * | / T 'l. ' / f ' "··'-' ’,l · ’ : λτ t ) j·.· i · ·· ;i : ηρπϊ mc/p-Va obi jAi ηοκτρτρρ jii : >3*7 ΊΠ3 3Η3Τ3103Π U13T1 DHt? 1 I · · /-▼!:▼;· λ τ · · ·****: · ·η : 3Ί SSp Nvioa irnDK-Sy ’ώκ w ,-T J T f ·· : U·.· T ; · . Tl JT ; »03ΠΚ Π3{ίηκνηωϋ ipw ) ^1« »p?©aSp oi’3 j?3f ; ^t© 3 p igV^tjri rjrryin gnfcS 370iW 1 : wt^niypi ninf^n{?W’S »m3» πκα cgnki rpinlj? >wm γποϊ? : q-j33 grrr 1 ?? »3 rpnnjn :|>τφδ »ητο» t panrt jm? nin> rjasS >ji37 anpn * : > aWn amoxa tjsS win κι an . - l : -r ; : Ia·.·*; -· * · : -> * : 3 > 0 Π >313717 >3 π^πη ’Π3© rnj/an \ \ {7 ·. * -j·· ; : V* A·*· * ; T ; τ ; «j- ; p$:j>£itep-^3*3 rjmoKtfwSjgn 1 i »mna3mp3’3 > 3115/7 ri>->nn * ; >j 'ww ^mininin» >jm*n ! »rnp» ;]3|K>pi ^Vpnrn >8?ω->πη & ψήί?ά »a rjiaj? ©j» ιηκ π©3 >η’ΐ?η : >nro© • : r * 2p TUHip >J? nrm? r-nrr-S n ηήψρπ 4 : ppjn ,τρι ppVpnptfTWp η?ω nS^n nin? * ; —?p “) γφ *f? «perna ^ jrrnp M» 160 \ 6 i i6t 16 } t £4 lij li6 i«7 Ii* 16$ 1 70 171 171: I l 7J I 174 I I 7 i I · .... , - ■ r - · : eroni ^rareai/auwiiaiwn f T ““.· ~ * Λ* -> * -*«· · lP^Sn^Oj; ιηώϊπ^ο ^ίτικ \ ai 1 bv xw m wb: ro-rmv nai 4 1 T Λ- > - * ·· Γ 1 : rnonSab mnn "Qik * jT T ; · “ *p «· Λ·ν * “i * ' ; T; · -; . ; „ Vidifraumccmtes 3 φ mcenbm 3 quia 1 57 ^verbum tuum non cuftodierunt. 4 7 Jide quoniam praecepta tua dilexi , Domine 3 tuxjta mi- i έο fericordiam tuam 'viuifica me, 4 Qputwer- borum tuorum meritas , (efr in fempiternum omne iudbidumiufliti&tua. ' s i n. ιίΐ 4 Principes perficuti funt me fine caufa- y 1 6i laudabit te 3 c>- i#~ 76 dicta tua auxiliabuntur mihi. * Erraui quafiouisperdita: quare feruum tuum ; quia mandatorum tuorum nonfum oblitus. Canticum graduum, p s a l. c x x. ■A D Dominum in tribulatione mea clamari, x e> exaudiuit med Domine libera animam 5 meam a labio menda/fa lingua doloja,_ *Jj)uid dabitur tibi fiqit quid apponetur tibut lingua 4 dolofa ? 4 Sagitta potentis acutarum carbonl- j bus iuniperorum. i Heu mihi quia peregrinatio mea prolongata ?//; habitam cum tabernaculis t Cedar. i dMultum habitauit in ea anima mea 7 cum odiente pacem. 4 Ego pax 3 & cum loquebar , illi ad bellum. 17 j 174 I 60 I t 0 0 i nta3 nV ^o»o n p'noy nrjrjtjT mra won 15 8 j61 ’ " . «.... νΨΪ™κ7ΤΤΡ?=^1Ήν;^5Π0 1κ - ! Β= ίΤ η.η· ? π - Pa W lOT™ mTO)sn) , ■» 'TnVw.W^prv-ia^OTerRiDo^-iDsnKisvt» 1 ' ' ""' «'J· " ' > · ' , Γοην^'άϊϋώ,,-,^ΐς. » 1 K31DS «3Π1 'fatoi »ι« 7 . _ [f’_ ‘ . *'· =' · J Interp.exGnec.Ixx. ,psalm. cxix. *Vidi pmiarieantes,& tabefcebam,quia 15 * eloquia tua non cuftodierut. 4 Vide quo-1 js ' JTdamdnandatatua dilexi Domine,in mi- iericjDrdia tua„viuifica me. 4 Principium 1 io verborum tuorum veritas,& in ?ternum omnia iudicia iuftitiae tuae. © 4 Principes pfecuti funt me gratis, r 6 & a verbis tui^ formidauit cor meu. *Lx -t taborego fupeloqiuua, ficut q in uenit ipolia multa.^Iniquitatem odio habui & m abominat 9 ium,Lege aute tua dilexi. 4 Se- χ «4 pties in die laude dixi tibi, fup iudicia iu ' ftiti? tu?. 4 Pax multa diligetibus Legem tua,& no eft illis icandalu. 4 Expe£taba fa *« lutare tuum Dne, & mandata tua dilexi. * τύ Ολίξε&αίμε νκ,ίχζρζα, χμ) «- ι (τήκουνε μον. 4 κν^χε ρυτεμ τίΜ^/υχΙώ μον ’^πο χπλίωρα^ίζωρχμι )κπο γλωοτης δόλιας. 3 4 τ< δοΒ-είη (τοι χμχ τί(®ξ$ςε %■«» ποι {®ζ)ς γλωοτόρν 4 δολίων·) 4 Τμ βέλη δνυυα^δ ηκορηρΟμα Quo %ϊς %ίς ερημικοΐς. j 4 οίμοιοτι η πατίκια μου έμακριιυφηματεωίίωω- 6 τα με%/δ τά ρ σκίνυωμάτωρ κηδωρ. 4 ποΤΑατία/ρψ.η- ζταν ή 'ψυχή μου. μψ τ^ρ μι&αντωρ τΐψ etplwlw 7 4 ήμίυυ άρΙιυΐΜς. οτάρο ελάλ^νυυ cuoGig, έπολέμουν μεδωρεάμ. ,5». Τ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 151 Vidi direptores & certaui cu eis, quod verbum tuum non obferuaflent. IiS Vide quoniam mandata tua dilexi, Domine, fecundum miiericordiam tuam viuifica me. ,s ° Principium verbi tui veritas,& in sternum omnia iudicia iuftitix tuas. s i n. * Principes per- • fecuti funt me fine caufa, verbum auj:em tuum timuit cor meum. 161 Laetor ego in verbo tuo,ficut vir qui inuenit ipolia multa. 1 -; - - \ inqjNiiat • czrap rtpir rrin* agg n% : anas? cati^x afcn didS ?n>-Sx 11 v ; ♦ “ J*v ; - -* - V*·· · i''wntfnaipx?i cawx 1 ? i—ian I*· *p : · ·· fftT * ·* ; **·4 ->»· · : qa»a» "v-bg ^Vsrnin; apac?,—iin> : nvks γπί i—D3>-xV ϋΌ&η abi» τ ;|T — - J·· τ ; τ v — | V j\' — τ fsalterivm. Tranflat.B.Hieronyrai. 4 Cmticum graduum. ps Ai· cxxr. J Euabo oculos meos ad montes, Vnde 'ventet auxilium mihi. ιψζτΓΐψΎϊψ . mrv * :iin nrfen mn* 4 i i I 4 5 7 8 4 Auxthum meum a c .Domino faSiore caeli et € V> bv aap n»a >S onaxs «ηποίπτ^ηί^αη w 4 v·· j^ar-#»» :C 3 .j 7 Eiin’"|»jj???aia’Sanvnniaa' 3 ; * : rwvr&vrontf vj/3 n»uanoWn» * |T ; — y ▼ ·* i \ V · ; At ; - τ· · Skt# *S rmy n>-’DD^n>DDmSi/ wv 4 Λ ·. τ ; · ; -1 *· T\ «· ; * · T ; c Τ τ V :»—iin» DjpS r~irim 1 ? nixos asro 1 ? nixos 133 » nafe >a 1 ; . ftT ; · J J ‘ l J i Ύ T T *’ iirjng? ! varix v 1 ?#’ cdWtv aiW iSxio * 9 '|T τ ; * ‘AT T : j ; -v : Trmm&a t —ών *Λ>Π3 Γ I’ : : - : T s t *- " : ' T I" : i -n c3ibp tojrnsanx ’jni >nx jgoj ! *jS aia nwppx unjSx nirrjvs p>aS aap » 3 ψ»ό 73 »jrt —wm rpbx mVjran “ro 8 : awa · l-r τ - wjp sn^n^T/7K απαξία min 4 twjSg nirrW 13 w 4 l3niT133T“S^nnW njrWB/ I" T ; ··· terrae. ) 4 A r o» det in commotionem pedem tuumjnec dormitet qui cufiodtt te. 4 4 Ecce non dormitabit neque dormiet 3 qui cufiodit Ifrael. 5 * Dominus cufiodit te, Dominus proteclio tuafupermanum dexteram tuam. 6 4 Per diem .Sol non percutiet te , neque L«-° 7 na per noclem. 4 Dominus cufiodiet te ab omni malo, cuflodiat animam tuam. 8 4 Dominus cuflodiat exitum tuum & introitum tuum , a modo & rvfque in aeternum. i 4 Canticumgraduum Dauid. PSAL. CXXII. J ^AEtatus fum eo quod dixerunt mihi: In domum Domini ibimus. t 4 Stantes erant pedes noflri in portis tuis lerufalem. 3 4 lerufalem qua adificatur 3 -ΊΝΉψ “ttinDii?.IQ* i *^ν* 3 Ό” TNO»*j'j 7 ήΥρτκ pj?iDo*?y K*!’® 1 5 t ^yp\ “ΐ^^ qsjsS κη 4 v i^ djqu’n 1 ?!Nucicn^V 7 5 i? nniiy ^ 3 no: ^ Νψοφ oVa 15 dd» fi i{ 1 ^vnyiNripnQ^yoi^fionpjjm · ttriS^^y.nna^n^iripa^ 1 J Sn: ’’n smpa ^ 1^0555 ^ππη niri liVy ppioo hv Ninp 1 ^npo i>n Ι 9 ΓΊ 4 ) ^rir) 3 nS xmiP KnraOToStfjvv J ’ dVu53 dititi *j nnn^i noVo 1 ? is^ijppngV npppoSpim sjn 1 ? «pia pmnp ipn ans 5 1 «n n^isV cfr® ptrtosnpr}] 'm V?» 19 ^ J γηυΤ3·ι NniSt^i“jSmSy dvp νπ» 7 i ^om*] «ηήψρ pamaVvpn» a 3 p i^VsaoisSyarj^KJriwMns^iPpn^Viao 7 jsnO «>“3y by Γί? η .' ίε Π n 9? ‘ 1 Ν’9ψ9 vn$\ ^95 hy 3nn ; njv π» η$ρ>ι ρρηοο by iDsnsn 1 ϊ jsiSy Dirin ϊ9Ι T2 "l οΤ|>»3?ϊ IBH 1 ? I’1?D νππ?Τ3Τι sh i 9 «ηποκ «ψ ρρη.ιοι πω»ηι itnoTarrt $ tufltdit Ο Interp. ex Grac. Ixx p s a lm. c x x. * Canticum graduum. i ^ psal. cxx. * I' y ^ uau ^ oculos meos in montes, vnde ve- *ibi metauxilijji* meum. 4 Auxilium meum * a Domino, qui fecit cadum & terram. * Non d£t in commotionem pedem 3 tuum, neque dormitet qui cuftodit te. * Eccenoq dormitabit neque dormiet 4 qui cujftoditIirael. ® 4 Dominus 11 cufto- j diat te^ Dominus protedio tua iiiper manum dexteram tuam. * Per diem Sol « non vrette,neque Lunaper nodem. cufitdit * Dominus * cuftodiat te ab omni malo, 7 cuftodiat animam tuam Dominus. 4 Dominus cuftodiat introitum tuum * & exitum tuum, ex hoc nunc & vique in feculum. 4 Canticum graduum. psal. cxxi. J^Etatus ium in iis qu§ didafuntmihi, ln domum Dominiibimus. 4 Stantes erantpedes noftri in atriis tuis Hieruiale. 4 Hierufalem quae aedificatur vt ciuitas, cuius participatio eius in idipium. 4 Illuc 4 enim afcenderunt tribus, tribus Domini,· teftimonium Iirael, ad confitendum nomini Domini. 4 Quia illic federunt fedes 5 in iudicio, fedes fuper domum Dauid. fi»t * Rogate iam qua: afl pacem*Hierufa- 6 lem,& abundantia diligentibus te. 4 Fiat pax in virtute tua, & abundan- 7 tia in turribus tuis. 4 Propter fratres meos & proximos meos, *' * 8 loquebar iam pacem de te. , 5 4 Propter domum Domini Dei noftri ? quadiui bona tibi. _ 4 Canticum syaduum. J PS AL. C XX I ϊ /f , ^D teleuaui oculos meos, qui habitas in *ca:lo. 4 Ecce ficut oculi feruorum in manibus dominorum fiiorum, ficut o- culiancillae in manibus dominae fuae } ita oculi noftri ad Dominu Deum noftrum, donec mifereatuionoftri. ΕΛΑΤΗΡΙΟ N. /ΰ&ίρμίινώσΐζ o. 507 1 * Ωιόήτ^ναναζα^φ^. ρκ. H^cKr όφΒ-αλμοιςμου άς %ι ορη,οΒ-ονηζειή 1 βοή 9·«α μου. * μ βοή${άμου κν&ου &(Γ ποιή - Qdrfsg Ί?ν ούζμνόν χφ τΐω ylw. 3 * μή όωη ας Qct7\9V τν πόόα (gv , μή $ ρυςάζη ο φυ- λάοτωρ re. * ιόού ου νυςο&β vzrvmei ο φυλάτ- Γ' ' > / · ... - ί - i I (jvp τρ'κτζμήλ. * χυ&& φυλάζοι ojcg- πη Gi h^td/j σου. 6 4 ήμεζμς ο ήλιος ού uufxouu(ret τε , ovj ή Q&JjAyi την 7 wxfy . * κν&. φυλάζοι Qe }wo 7ταντς xaxoS s φυλάζοι τΐιο φν^ίυό (τα ο κΰ&(&’. » *χυ&ος φνλάζοι τΐυυαοοίόρ (του χφ τηνίζοό\,όν]του, κ. εως ‘Sci οάων®*. i 1 Ωιόήτωραναζα^φ^. px,CL. Ε ύφρρ^Ιω Sm %ις etpnxoa μοι , άς oixov κυρίου ι ποράυτόμε^α. * εςωτες nad/o @ πόόϊς ήμψον %ιϊς άυλαΐς <του ιε^ν^αλήμ. 3 *Ιε^υΟαλήμ οιχοόομουφρηως πόλις,ηςή με&χή 4 αυτής SJn&cufls ! * vaeid^i^nQwp Μφνλαί, φνλαι χυ&ίουμ&ρτνμον Ζιό ϊ<τξμήλ οΐξομοτ^γή- s (ΤΆ<χ% τ& όνόμ&τι χυ&ον' * οτι c /xa oucidiQd/j νοιάςκ&<ην,$τξβνοι<ίΒίοϊχον$αι>ίό\,. 6 1 s ρωτήστε όή άς άρΐυΰίω τϊω ιε^υΟμλήμ , (ς ^ 3 -luiia, ώϊ&πωατί (j. 7 * ’^μί&ω elpbm ον τη όυυυά.μ\ (του 3 χφ ά&Ιωία ον %Ις 7wpyo£aqi Vu ^ 13 P a>Snn I : j- f - · v τ j t ; j" τ CD^mvn jjnn waii nVnjnfr Hm A" - “■: “ — — j'· ' ; - VT *r i τ — « ί n w; r na» «Sp-rn^nin^Si^nVmVparn’© 5 Λ τ ~r ·.· τ J·· J ' Ύ : - ' : - J ' no^f-irnBii’ :o7Nij>Ss;caip3i3Snm>n'in'’ l 7i l ? ‘ |TT J..^r ; ftT f-i-r y τ a ·»“ η33Ε33ΝΓ7 , ηπ3«'ΐ!; , 73ε3”πηκ * jt jt ■» i -J “ A *·“ ·* J' “ """Ji ; μ:- 1 ?]; “πϊ; nViJ *uisd^ ο^η ηκ 4 Γ· : - - ’ ’ ■' - * τ i v -J ~ - —= ι :α’3ΐττηα’άπυ·023-7]η33/η!!ί* j. «· - · “ ~ A- ; - - ->- τ -—n • czinaipSiinDwjnJtiWninnm 1 JV ·· . ; I V V JT f ; J v AT · » J τ 33$ί Π3Π DTO Π3Ώ nD7D: 113^3 WQ1 4 τ ; · - ;· I; v- · τ ; ; · ^ · : ·* i - njaSnaiJimi ; r : · ·.!- -.- :r7ii nS ano cbnn o^eti’ s ; cabiri^ir-iriiia ά’ίρήκη Vtb y©in uajp ito; &6 n » : οπ>τ nnS'ijn ‘Ο’ρηχη vbprth μ/ό b lann^aan^SioniDSnin’ naum * jt · : ·■*··; α· - > a τ -.· ·· >Sj?'2rnKniiTD3’7'i’OniVpSpi? Ο’ΒΒΠΊ 8 : Vxnit? γ*?2 ΰΏ'Η’ύ ρκη iap' ΓΊ3»ϊ0'Γ7Κ Π1ΪΤ 31103 Π171?άπ7»^ * ο — · ν τ Jl j ; J ~· — — . :α’8'?π3υ”ϊί|ΐη? I* ; · ’ Ια· j ; τ ι J τ * ν ; · | ; ς·· τ * ςτ - ir-i^x-cziyr-siwSnin^Hino^a ·.* |" · > -: - ·. : j· ; .· α· {C3Wt7mnwa^nit7iT7.nimVH3n 4 Γ " : .'■·'■ τ ■>'.■- ·*■ λ -<· : · psalterivm. TranilatB.Hieronyrai. 3 4 Miferere noflri Domine , miferere noflri, quin multum repleti fumus deifieciione. 4 4 ^Multum repleta efi ammanofiraopprobrio abundantium ctydeifedione juperboram. i 4 Canticum graduum Dauid . PSAI.. CXXIIII. Dominus fuijjet in nobis, dicat nunc Jfi t rael: 4 Nifi Dominus fuijjet m nobis 3 cum exurgerent bomines-fuper nos , j 4 Forjitan vmos abforbmjjent nos } cum irasceretur furor eorum fupernos. 4 4 Forftan aqua circundedijfent nos ponens tranfiffet fuper animam nofram. *’ j 4 For fit an tranjijfent fuper animam noftram aqua fuperbia. 6 4 Benedicius Dominus } qui non dedit nos in pradam dentibus eorum. 7 4 Anima noflra ficut auis erepta efi de laqueo njenantium. laqueus contritus ef, ey* nos liberati fumus. 8 4 zAux ilium nofrum in nomine Domini,qui fecit calum & terram. ^ 4 Canticum graduum. psal. cxxv. Q Vi confidunt in Domino , quafimons Sion immobilis, in aternum habitabit. 1 4 Drufalem montes in circuitu eius, & Dominus in circuitu populi fui a modo &nafque 3 in aternum. s 6)uia non requiefeet virga impietatis fuper fortem tufiorum, <~ut non mittant iufii in iniquitatem manus fuas. + 4 Bene fac Domine bonis & redis corde, s 4 G)ui autem decimant ad prauttates fuas, deducet 'Dominus eos cum his qui operaturfini- quitatem. pax fuper ffrael. * Canticum oraduum. o V PS Air C XXVI. f*'* ■ ffffVm conttipneret Dominus capuuitatem Sion ,facii'fumus ficut fomniant es. i 4 Tunc implebitur rifu os noflrum, ey* lingua noflra laude, tunc dicent ingentibus·, Magni ficamt Dominus facere cum ifiis. 3 4 3Vlagnlficauit Dominus facere nobifeum, fadt fumus latantes. v rann ^ 0 ° s «yniun κηυΊΜΐ πΗΐ K3$n tmtoa nS njnip nwd 4 t tuyato cbris etfy Din»» «Vy Din 5 njnriwn s*io'p ff* 4 nipi «π κηοφ »^κ tn r ^yppiDp hy ίρ^πν-ι $yp 1 nnny sn^ynp φχιΰρψ mn m pa κπ 4 tsja pnm ^pn ia MmaybO j«n 3? i? -j νπ } tN^n tt xfy o j? ia ipnoa^saiiowniiposViwiKow^n? 6 i κυτι ndh ηρηψοι ίφα sfy npy pn nh * SKyn^NlP^npyi^niiWpDiujpwiyp 8 t tq^inipNipsnnnx N l >ipnnp.nn^T toel^n V’ .lanwQ^yVyiyinNVji^n^o^nwTs^pppxn-inpT^pHifppiDpSyppNnNTN^u? v ^ ’ : ” n 3 p -KOKts Vy synpn ϋ?ο?ψ m\ A ons 5 j noSj; iy \ κηψηρ npyV ann *mn «n Nrpirai nb π mn ηηη rhid abipny * jinrfljppy ">D 3 ΠψΡΊ 1 5 4 i prpT N’pni' ραφρ jp 13 P { bydb\p ηρψ nny ay pnpSni oJrm fi •sjasspin^np'.!^ 1 * ΡΠ'ο^Ρ^ΡΙκοίο'ί.γη ro*i'«13 vthi ni’« a»n> t? ppiopVy 1 ' ? inn wyn καα ispay T?yn) y; 3 : ybx coy tsnaigyaS ynjps swpoya pnoy ρτη κηπ^ίη 1 ?' y>a Q^i,» ipf> D4- npatrm finit ia Hi«m ftltm Interp.exGrac- ίχχ. psalm. cxxii i 4 Miierere noftriDomine,!Tiiferere no- flii,quoniam multum repleti fumus deipe ίς S^huuoScn ^η 3 %ον$ο 9 ώ<ης : %Ίς\ 2 ϋΤψφ^ 0 ΐς. 1 4 Ω,ιδη των άΖαζα^μψ. Βιμη οτι κυ £0 Jjjj qm ημίνμτίάτω §η ’κτεμήλ' 1 * et μη οτι χν&&Ιου ον ημΊν, αν τά Ιτίά^αςΙΖζμ dju~ 3 3ρ&)7Γ οΐζ εφ’ ημάς. * άξάζων%ις άΖκατεηον ημάς, cV τάορμΙΖΊΖαμ τν ζτυμον άυηϊεφ’ή μας. 4 * ολο. η?ΰ$ωξ4ν κατεπάντιταν ή μας a %άμ ομζβΡ 5 ΛηλΒ-αν« \f/u%n . 4 οίομ διηλ^οΜ μ ημ$$ ^τυδωξτ αΛυπόςα($ν.· *άόλ$γηνς κΰζμος ,ος ebc ϊδωκοω ημάς άς Οηζμν % 1 ς οδοδοιν ckmZv. 7 * η ψυχή ήμψως ς^υΟίον ερρν&η νκ $ παγίδας τάν Οηρώόνίων. ή τΐαγ\ς σζ&υετξΙ£η, χμιήμάςερρΰ&ημ 8 μ. 8 * ή βοή&αα ημών αν ονόματι χυ&ου., %>δποιηΟβΑς τν ούζμνον ygjj τίω yhZ. 1 4 Ω,ιδη τάν <^υαζαΒ-μων. ρκδ\ 1 . ΟΙ πεποβόης 3?η κνμον ως oy ς σΐων , ον &λώ~ *· θ«ο·^)«ν νν cuma, ο κα%ιχων 4 ίε^βυσαλημ. ορη κύκλω αυτής, κομο κν&&χ.νκλω%3 λαο(ί cum?, ννωχμΙ ίως%&οάων(&. t · * (37i gL· άφ'/κτα κυ&ος τΐω pdQov τ^ν αμαρτωλών ο$ΤΊ°νκληξ>βντων δίκαιων, οτίως οά μη νχτάνωνιν® δΙκαΑοι άν αυνομίαχς χαςας umSv. 4 4 ciyctStwov kv&s % ϊς αγα&οίς κμι %ίς ά&έσι τη καφ 5 δία. 4 σΒ* j ίαχλινον^ς αςτάς ςξμ^αλίάς, άτώζα xvyL@ J μζ των εργαζομένων τΐω ά/οομία/ν. άρίυνη οΒη τνιτζμήλ. ι 4 Ω«$μ των φίαζα^μων. ρκε. Έ,ντ^ό’Μΐϊρίψΰμ κν&ον τΐω αίχμαλωτίουί) σιων, ι φιή$ηρβμ ωτα α^μκοΜληφμοί. 4 ντε 27 &<.n-οκ rioSc? 4 ? nroBn τιρ s τίρΏ'^’/Ν 1 ? ΠΐΠ’/αΧ13 V3i3lf?DJ7KTtf ηή ■ : naro· ipa? nva •hak r-qtf-nnw? mp nypfaof? tn» * i NM®n,»TV jg? g o>p$ii ab ; ipanHai?^opsnin»ri_Sn:iruri ‘ :anij;3np3pTOrT3D’sn3 1 -tiSDnaiPam-nKNVanTOnsjnnti/K * m j j,. «« x · — V /" * <7 “J V V “ v' » ** njra η >3»ικτίκ rm>->3 τ#3» mp “tSnnnirv >iy-b2nmnbvany'H * I" - A T i •'“J T " i _t J · ~ ~ : vana ,ν V ; · :-jS 3ΐαιψτύ·Ν73χη 'a^saya*» insvanna^sa^nfs * : rmWS 3όό o»rw h' Ύ · \ : · τ *· ·* : r-rin» sn» -na ^ p-»3 i—yn * < Sa oWm» stas r-ttpip^p riin» ^ra» * q”n’a> ! Sim» -1 ?;? oiSewaaS ο»:3’Πκηι * oap ^rap&Vntyao vrm nanniSporn^ * : r· * : · : »S i73»“^7 03 niwown» rna * I* ;^v - λ τ ; · · j t ; - —i ! oniipoS χήκή twimttnn »33'Sy * : c^ncn niap ; f£p ρπ» πϊγρ * psalterivm. Tranflat.B.Hieronymi. 4 * Conuerte Domine captiuitatem noftram, fictit riuos in oAuflro. j * feminant in lacbrymisfin exuit atiom 6 metent. 4 Qui ambulans ibat & flebat, portans ad feminandum flementet^,veniens veniet in exuit ationeportans manipulos fuos. i 4 Canticum graduum Salomoni. psal. cXXVII. ^J7/z Domintss adificauerit domum , in n» srt»o aa aaiDasngaa •fn* sahng * tvinapatoi di a^g px naaVaaax jyS ^g Knia oa> cvj 1 ? ^»a *ng>g nbSip ai^y ppibg hv aasn^a ανψ 1 * pjaDDa^irgiVgNiwTaaygVpannipamnaijiDnaaygSNagxapoaipnap^pnapn^oSy 1 t agjaynVfjg Q^a^a saaiatrpapTJi? 4 iK^onSpa»paa-iya^pa^apjamn^nsNri J ’ ; isagangnaS ρόιηώ Sypnaiy^a iSya ay px: 1 . aia^ jinna’ pn^g n\uaag nV ag 5 ' j ^nv^gfenpj^appDyapaDjnaiya^pagn wp c s «pan’ayanapn»aaa f> aoipan«gSya^araVia^nDias;myV 1 j n^nnasgpVr^a'pa.^na.Sa 1 ?pn^aiDppiDnSyaDNntia. κγφ 1! ο κη 4 j ^vinaVannann swnpW» γο &γΰ hv pas sagyaw/u γη ^nns 3 * \ inVg κφφ *?y sgVgj ί ψη »oi» *73 o^ian saioa »gnni iv^g »»a sag»g ^a*ia» s ' j m Dap. ^g Sna Kaaa ^aagg »J31» 1 »? «‘jipWt TOO 4 isatin paa pap»» »ni»Vog »*? ip»yK*j py^g ppiDg ^y aoi?p^ xyv 1 ‘ T " ioap ’ ' \ V«ai» iN^da^v^sapp 4 ' {pnnvaaio^aaixNmiaawVy 5 pV^NaNSfo»^naa » * ····.. T * T t ’ · \ · * T ; " j ■ « f » . v ο Interp.exGrac.Ixx. psalm. cxxvi. 3 4 Conuerte Domine captiuitatem no- ftram ficyt torrens in Auilro . 4 Qui feminant in lachrymis,in exulcacione metent. 4 Euntes ibanf, & flebant mittentes femina fiia-venii^ntes autem venient*in exul- tatione,portantes manipulos fuos. 4 Canticum graduum/ PJAL. CXXVI. Dominus aedificauerit domum, in vanum laborauerut qui aedificat*, nifi Dns cuftodierit duitatem,frufl:ra*vigila- *«» uitquicuftodit*. 4 Vanu efl vobis ante lucem fargere. furgite poftquam federitis,q. manducatis panem doloris, cum dederit dile&is fuis fomnum/Ecce bsereditas Dni filij merces frudus ventris . 4 Sicutfagittas in manu potentis, ita filij excuflorum. .wqw 4 Beacus*quiimplebitdefiderium fuum ex implevit . - * r 1 \ i ’« »f*» : lpiis.non * contundentur cumloquentur detur ei . . . . r . *. . * V««r inimicis luis in portis. ΨΑΛΤΗΡΙΟ N. μβίρμή’άίΐΜζτων ο 5i t «ΚΙΝ Λ /emi m *f 4 «* m p wm 'Canticum graduum. psal. cxxvi i. mnuum mim 3«;4 ftcm JgEati omnes qui timent Dominum, qui ambulant in viis eius. 4 Labores*fru- duum tuorum manducabis. beatus es & bene tibi erit . 4 Vxor tua ficut vitis abundans in lateribus domus tuae.filij tui ficut nouellae oliuarum in circuitu menfie tute. 4 Ecce fic benedicetur homo qui timet Dominum. 4 Benedicat tibi Dominus ex Sion, & videas bona Hieruialem omnibus diebus vitas tute. 4 Et videas filios filiorum tuorum.*pax fupe ( r Ifrael. o 4 Canticum graduum. psal. cxxvIII. expugnauerunt me a iuuentute mea, dicar nunc Ifrael. ?{ , 4 Stepe expugnauerunt iflea iuuentute mea: etenim non potuerunt mihi. 4 Supra dorfum meum fabricauerant peccatores, prolongauerunt iniquitatem mMt fuam. 4 Dominusiuftus*conciditcerui- cespeccatorum. > 4 * c ’Βίςρ ?φον χυμέ rlw αΙ%μαλω<ηΜ ημών ως s μαρρ^ις b> tu νότω. ‘ φ σπάρ^ντες bi όάχρυσιν, 6 hi αγαλλίαζα 3-εμοΰοί. *πορ&)όφμοι επορ30ον%,χ^ εχλαιον βιάλλοντες τά σζτερμαΤμ cLrJv . ερ^όφμοι ό\} ηζαοιν b> άΓα.λλίά<τ4 άίξβντες τά frpyfju.oflgi ctmSv. 1 * Ω ιό w tuv avet ζαϊμψ. px?'. Ecm/ μη χυμ(^ οΐχοόομήκτη οΐχον,άς μάτΐω bima* Qcuv φ οιχοόομονυυτες . εάίνμη χυμ& φυλάζη π'όλιν ) άςμάτΐυυ nyp0mn(jo* ο φυλάκων. t * άς μάτΐω ύμίν ες) τ όρ$μζβν.εγάρε&ε μζ τ χα~ 3τ)ί££, φ Ιμάντεςαρ%νόόωυηςβταν όωΖηςάγα,πη&ίς 3 άυτύύπνον. ' Ιόού ή χληζβνομία. χυμόν tjoi ό μι&ος χα/ρποό της γαςρβς. 4 * ω<τά βέλη ον %{μ όχΛα&όβότως φ φ) τάν οχ\ε~ 5 τινα,ίρβμων. * μα.χάμ(& ος τ& npcixri rlw (Μι^νμίαν αυτύ cJ% oumuV. ου xcfyi^iwfrnGncLj^OTW λαλωοι^ς ΒχΒ&ΐς άιτώ πυλακς. ι * Ω.ι^η'ΤΐΙνοάαζΰί^^.Ι ; Κ· Μ αχά&οι πάοτες φ φοζουμβροι τν χυ&ον, φ πό- pSjoyfyjoi ίν^ίϊς ο$οΐς curtf. 1 * <$ir πόνον; τάν χονρπων ζυ φάγε^ομ. μα.χά&(& « 3 vcy χαλως QtSTcy. * ή ίχ? νή (ρυ ως άμπελέ &jdnvo0Qa b) Ί&ΐς χλίτεσι της οϊχίχς Ου.οί ψίζυ ως νεοφυή ελαίων χΰχλω της τ^μπεζης ($υ. 4 * Ιόού ούτως &όλ3γ/)3·ή(ε) φύ'^ρ&π&’όφοζουμε- ν&τν χυμόν. s * ώλ 3 γή<Τΐμ <τε χόμ(& bx σιων’ χομ Ίόοις άΓαβά ίε~ ^υΰ’&λημπάΰ’α.ςτάς ήμερες £ ζωής Qυ. 6 * xg) ίόοις μάς τάν \\ων &. eiplwn Sn τν Ιτζμηλ. ι * Ω,ιόη των ων&ζα%μ)§1. ρχή. Πλεονα.χιςεπολεμηΟ*λ> μενχνεότηνς μου , άπάτω »όη Ιτρβίήλ. * πλεονάχις επολεμη(άν'με οχ νεότητάς μου , xgq^ebc h^jjj ndnam μοι. 3 * cBi τν νωτν μου ετεχ%ανον φ άμονρτωΤ^ί, εμά- xpwutM) tIw οΛομίοΛ am$v. 4 * χνμ & όίχαι& σζωεχοφον αυ^ονας αμαρτωλώνό ’ 1 ) CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO· 4 Conuerte Domine captiuitatem noftram, ficut conucrtitur terra quandoerumpunc in eam exitus aquarum tempore ficciratis. Έε populi qui feminant in ea cii lachrymis,cum exultatione & laetitia metent. ‘Ambulas ambulabit in fletu portans frumendi femends;venies veniet cum hymnodia quando reportabit manipulos fuos. 1 Canticu quod diftum eft fuper gradibus per manti Salomonis, psa i., xxm. S I Verbum Domininon ?dificauerit domum, fruftra laborant in ea architefticius.fi Verbum Domini non cuftodierit ciuitatemlerufa- lem,fruftra vigilat curtos. 1 In vanum laborabitis vobis qui praucnietis mane ad perpetrandam rapinam, qui mora& facietis atque (e- debitis ad patrandum fcelus, comedentes cibos miferorum , ifiaquibus laborarunt ,conuenienrer verb & refte dabit Dominus dilefto fuo fomnum. ! Ecce hxrediras Domini filij r^fti, prςmium operum bonorum nati ventris. 11 Sicut fagittae in manu potentis, fic merces erit o* perum bonorum eorum,qui Legi vacauerunt a pueritia. 5 Beatus vir qui impleuerit ichola fuam ex ipfismon confundentur quando con» tendermt cum aduerfariis fuis in porta domus iudicij. 'Canticum quod diftum eft fuper gradibus. ps a l. cxxvi i i. B Eati omnes qui timent Dominum, qui ambulant in viis eius. 1 Laborem manuum tuarum cum comederis, beatus tu in mundo iftoj & bonum erit tibi in mundo venturo. * Vxor tua erit ficut vitis qua: facit fruftus in latere domus tuae: filij tui ficut plantationes oliuarum in circuitu menfie tuae. 4 Ecce enim fic benedicitur viro,qui timet a confpeftu Domini. 1 Benedicat tibi Verbutn Domini ex Sion, & videas bonum Ierufalem omnibus diebus vita tua. c Et videas filios filiorum tuorum, pacem fuper Ifrael. ‘ Canticum quod diftum eft fuper gradibus. psal. cxxix. % ' Viti fuerunt qui moleftias intulerunt mihi a pueritia mea, dicat nunc Ifrael: * Multi qui moleftias intulerunt mihi a pt-ierida mcaj ■ verum non potuerunt inferre malum mihi. 1 Super corpus meum arauerunt aranteSjfuolongauerunt arationem fuam» 1 Dominus iuftus concidit catenas impiorum. Vu 4 M’ 5 ιζ D>^nn psalter.iv μ. Tranilat.B.Hieronymi. : ψρ Sii ηηκ ιϊοή * } V3\ S]7\C7 i rai^ici ! nana i»m ninp iaa N&a tiW 4 aa’ 1 ^ r - twr-ianacanapnTiBxtfSi * > ay ·· -; J-r : {- : # * ; ▼ ; τ x : , \ ftTDWDjnitffli? ' 'Sp ii^n^ii^pa^jiasaai - yiSasnTjtf 4 ηΐ3©ρ^3?κπ:^π^ιρ3Γ-ιραϊ? >fr$ 4 : aunnVipV : ibi;’ ’β ’ίπκ rmawi ηΐριτακ * ; Ninin γιώ nrvVpn rjajna ■* : >nVrrin inanVinwai—imprrin» »n»ip * ; npa 1 ? anatp npa 1 ? anatis: unxS wsi 4 iDnnmn»-c=Hr>3 nin^K^&wSrp 4 v AV - /T ; * · /T : v ·» τ ; · y.· - : mnsnaj? manni : vntitySaaSint&n-nsi ms’ κιπι 4 Si*?p -kVi »aS narKVmw» n-b nfoimn w 4 ; yaonwSsfli ffiVma '’na$rr *6i ’:>j? ian ia» ’Sj? aena ’Wfli >naam nVbk 4 λ · j··^: ·. τ jv j· s - · ; - ; ... * ’Si’Sa33 ; t-aViinin nrtya mrp-ax Stiitc?·» Sn> 4 l-r - ; τ - ..· *t ; v ·. T ; ... - 37p r*?a nit nnVmtnpiatmiSi;arn’E/ 4 tinia/ iaps^TaN^niinin^iia^inWK· 4 rhv nSi/x-caK ’n»a Pnxa rara 4 . - v vj v a * " v > ; n ♦ j ipynOxb ntaro' nwh oipo wott-iv * 11 - i ' - » : · at · · I τι wt · v j * Confundantur & conuertantur retrorfum omnes qui oderunt Sion. f s * Fw»f ficutfoenum te florum } quod fatim obis in nomine Domini. ® i 4 Canticum graduum. PSAL. C X XX» £) E profundis clamaut ad te Domine. * i 4 Domine exaudi vocem meaman t aures tuae intedentes ad vocem deprecationis meae, i * Si iniquitates obferuaueris ^Domine , Do " mine quis fuflinebit* 4 * Quia tecumpropitiatio ,c w» terribilis jis. j 4 5 uftinm "Dominum,fufiinuit anima mea 3 verbum eius expeSiaui. 6 4 Anima mea ad Dominum } a‘"vigilia matutina nufque ad vigiliam matutinam. 7 * Expeilet Ifrael Dominum ,quia apud Dominum mifertcordia,et multa apud eum redem- *ptio. * Et ipfe redimet ffrael ex omnibus iniquitatibus eius. i * Canticum graduum Dauid. psal. cxxxr. Yy Omine non eft exaltatum cor meum , nec e- latifunt oculi me^et non ambulaui in magnis in mirabilibus fuper me. 1 4 Si non propofui e> flere feci animi meam fcut abla flatus ad matrem fuam , ita ablaflata ad me anima mea. j * Ex pe Ciet ffrael Dominum 3 a modo et yCque in aternum. c i s Canticum graduum, psal. cxxxii. Ί ^f^Emento Domine.Dauid 3 etomnisaffifho- i nis eius. ψ Qui iurautt Dommo y r votum i vouit Deo lacoo. * S i introiero in tabernaculum domus mea, fi afcendero in leCluflrati mei : 4 * Si dedero fomnum oculis meis , palpebris meis dormitationem: j * Donec inueniam locum Domino , taberna- culumDeofacob. c “ ~ Dinn ♦ ^onVi 7 : 'vy.mx n? Νΰΐΐρ nn im w.!lCDij^p^ n^k vxn?jin> 6 * \ ’' \ w*t xawi im *7 p 3 ’n' : nSi p' 3 ^y νπ 3*]3 ipnp jnayi. ηοκ ^ i iaya n^npi idn t ϊπ’χ ριππ ιηΐ^ Vap 1 i i|n’ 'nnj: N^oyp ppmn Vy lDsns"j xfw 1 inD^s.n^^^Wtffljnino«prunos J \ ipntim.SSjnjp οήν 4 : mp’jajnypx J noy upi tinpn anx »»>'? ηη,ϊα 7 i k3£jx isij? pon tnfiy.mepntoao»»? nsys w$j 6 «Sj> \ n\n\iy SsoSs^rv ρηΰ’ νίπι % ! ίορίιίϊ ps 1 \ > 3 o ϊΰί> 1 ώ 3 ΐ ^n 333*}3 ηφη sSi vry ιοοητικ «Si > 3*7 Π 33 x*?»« ίιί v *?y ppw p Sy ΊΏχηχηχνρ 1 ' T ’ j >ttj£j 3 >Sy sstV>pn γη snnisp nnsapt* nm \nn Sy γη snnis >p 3 ns njsrffny >ψρ 3 njpiro^aW? imp 3*73 i αών Ί& snwno hxity γγ» j < 3pyn Νί’ρη 1 ? ΊΊ3 m,p θ’ρ*ι ; 1 j nswp Vp ni “in 1 ? m 33 * 1 « ppioo Vy ηο^ηκη κγβί 1 c * icsjnoipnTDnV^iipminNpK 4 t ijftOufpfapQVVBW&MMpdbisjtt! * ^ j 3 pyn N£npn^ $o 3 vd Νψιρρ n’ 3 1 ? πρφντ 5 3 & propter Lege tiiem t-aier bo tiits D/Htii tVa&a- tm eflfn per matn f».r, 'na rtmiiHtiv Interp. ex Girac. lxx p s a l m . c x x i x. j * Confundantur &conuertanturretror- j fum omnes qui oderunt Sion. s Fiant hcut * fqenumte&orum, quod priufquam euel- * latu? exaruit. * De quo non impleuit ma- 7 num iuam αμΐ metit , & finum fuum qui manipulos cdlligit. *Et non dixerunt qui 8 praeteribat: Benedidio Domini fupervos, benediximus^vobis in nomine Domini. 4 Cantic.um-graduum. χ psal. cxxix. j^E profundis clamaui ad te Domine: *Domine exaudi vocem meam, fiant χ hures tuse intendentes in vocem deprecationis mese. 5 Si iniquitates obieruaueris Dne,Dnequis fuil:inebit? * Quia apud te propitiatio eil*Propter nomen tuum*fu- itinui te Domine : iuftinuit anima mea in »verbum tuum,fperauit s animamea in Do mino. Acuftodia matutina vique ad node,“a cuftodia matutina" * iperet Ifrael in Domino. Quia apud Dominum miieri- cordia, &copiofa apud eum redemptio- 5 Et ipfe redimet Iirael ex omnibus iniquitatibus eius., * Canticum graduum.* psal. cxxx. Jp^Ominenon effc exaltatum cor meum, neque elati funt oculi mei; neqjambu laui in magnis, neq 5 iiynirabilibus iuper me. s Sinon humiliter ientiebam,fed exaltam anima meam.Sicuf abladatum fuper matrem fuam.ita retribuesin anima mea. * Speret Ifrael in Domino,cx hoc nunc & vfque in ieculum. , -f Canticum graduum, psal. cxxxt. jyjpEmento Domine Dauid , & omnis r^anfuetudinis eiu£. s Sicutiurauit Dho,votum vouit Deo Iacc^Si introiero in tabernaculum domus iheae, iiafcen- deroin ledum ftrati mei.·*Si dedero iom- num oculis meis,& palpebrismeis dormitationem , &requiem temporibus meis 5 * Donec in ueniam locum Domino, tabernaculum Deofacob. ΨΑΛΤΗΡΙΟ N; μΰίρμήν/υαις o. 5»3 i ^ ^τος^ίφγιτΰύΰΊ^ϋ eig\cx.07ri(j0 6 τίντες (Φ) ^.iGtwTzg σιων. *^φγ}τω()β ώσΤΜ^όρ- δωμάτων, ος oJ%n^vdn. 7 OV chc. 67ΐληρ&)0Γ£ 7Iw %θΐζβ. \ e ' c/ Τ' r [ ' /~r 4 oh azpy, (p* ο ιλατμοςζςιν. cvskov & ονοματς £ ου j * \ 2 /τίμωά org κύζ /£, vzriptmw ή ψυχή μου ας τν e 7\9γον (Γ«, vthmQcv f » ψυχή μου αΒι τν κΰξρν. Όνώ φυλακής ττξωϊας μίχ& νυκτς, φυλακής 7 Γξωίας 7 * ίλπίΟμπω ίτζμηλ <$η τν κύριον.ο τι τύ κυ&ω τ ngy πολλν πατρ clmS λυτςωας" 8 αυτς λυτςω().τα\ τν ίτζμ'ηλ m Ttctm των ανομιών άλπ£> χ ^ τ&ν όμαζαΒ-μων. ρλ Kvg /ί ύχ v\jvddv ν> κονρ$ ία μ,όυ , ου$ ϊμπίω&ΖτηϊΜ ® οφθαλμοί μου . ουβ iwopd>Brlw αν μεγάτ^ις , οϋβαυ χ θανμααίοις Ιμί. * ά μγι ϊζμπ^οφφουυυ,άλλά ύψωσα 7 luj ψυχίω μου. ως τίστογίγαλακτιαφ^ον \- 7τι 7 riv μη7£ρμ card, ως ό$&πο$\,ών{ς £βη τμ νψυχίιυ 3 μου. * Ιλτηϊάτωιτζμ/ηλ <Μϊ τνκυ&ον 'foro Z>tidv (£ ίως%$ ΰάων(&. χ ' * εΐι^ητωνουίαζαΒμων. ρλά. MmOim £$ouj$,$. πάονίς r 7ΐ^αόη%ς dwif. i * ως ωμο(τ& raf κυ*ίω, w%a% 7J 3 s&i Ιακωζ. 3 * ei φηλ^Ο^μαμ άς σκήνωμα οίκου μου , ei άάχζή- 4 (ίομομ Slh κλίνης ςρωμνήςμου' * ei ^ώτω υτηον %Ίς οφΒαλμοίς μου , ngH ^ βλζφάζβΐς μου νυςαΓμο'ν , ψ) 5 ά/ΛτΓουυσιν %ίς κ^άφοις μου' * ίως ου άΰρω τπον τά κυ&Μ) σκήνωμα τύΒζψμκωζ. i ’ 5 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 'Confundantur &reuertanturretrorfum omnes qui oderunt Sion. 4 Fiant ficutfoenum tedtorum,quod antequam floruiiTeqirruit ventus vehemens,perflauit in illud, & ficcatum eft. 7 De quo non impleuit manum fuam meflor, & axillam iuam fpicile^inm faciens. 8 Et non dixerunt traufeuntes inde,Benedidio Domini fuper vos: & non reiponderunt eis, Benedicimus vobis in nomine Domini. 9 Canticum quod diftum ell fuper gradibus. r s a t. c x x x. , E profundis inuocaui te Domine: 2 D,omine exaudi orationem meam: iint aures tute attendentes voci oratiorffe mete. 3 Si ini- / quitates obferuaueris Deus,Domine quis fubiiftet? 4 (Quoniam apud te eft indulgentia,vt videaris. ! Expediaui Dominum,expe- iftauit anima mea,& in gloria eius fperaui. 6 Anima mea expeitauit Dominum ,plufquamobferuantes cuftodias matutinas quas obferuat>’ vt oiferant oblationem marutinam. 7 Sperat Ifrael in Domino, quoniam apud Dominum mifericordia, & copiofa cum illo redemptio. * Etipfe redimet Ifrael ex omnibus iniquitatibus eius. 1 Canticum quod diitum eft fuper gradibus per manum Dauidis. psal. cxxxr; D Omine non eft exaltaturi? cor meum, & non funt elati oculi mei; & non ambulaui in magnificen tiis, rebufque mirandis pra me. 1 Si non pofui manum ados, & tacere feci animam meam donec audiret verba Legis, ficinabladtatus fuper mammas matris iute,roboratus ium m Lege,ficur abladfotus fuper me anima mea. 3 Sperabit Ifrael in Domino,ex hoc tempore & vfque ina:ternum. 1 Canticum quod didtum eft fuper gradibus. psai. cxxxii. M Emento Domine Dauidis & omnis affliilionis cius. 1 Qui iurauit coram Domino; vota nuncupauit fortiffimo Ia^ob. 3 Si introiero cabernaculum domus mete, fi afeendero iuper ledlum ftrati mei: 4 Si dedero fomnum oculis meis, palpebris meis dormitationem; s Donec inueniam locum domui fandtuarii Domini, tabernaculum fortiifiing.laacob. 5 ι 4 Λρ D>Snn ->im ηώιαό mma mwetf π?π 4 L ' ,, . · τ τ ; tat J 7 i τ ^ 1 JUP CDinS r—linnw' virusroS nsiia: * i —. - ·.·-:-;· λ» : . · . »_ :v 73 i iriN^nTOo^r-iin^r-ipip * ιψνφη'ρπιρτηϊα^η'ΐηο * • qn^pasnjpn-SKinpynnnisjn * naa π|09Μ»γ^«?^ ττ$ 'ηϊππΏϋΐ * ! nVxoaS ΓΊ’ΐί'Ν 3203 1 r ·· · : · T *1 s i · -02 otpSs v >rn$n 'iruqapinpiprDN * : nS-^oaSntfnirny nn'23 j ( x ■· · ; ; ·· λ- ··-: ··.· ·· . : iVsffliaVr—iiNjVMi—iinnnp-O * :π’ηιχ’33ΡΗΠ3*ΐί?'Η5;’ηπΊ20-ηί« * τ i * * * " ” * »“ " -:·'·'·' : : anS g* 3 fK Π» 2 Ϊ’ 3 Χ ^ ΠΤ 5 ? » tup jryrVprimg* νφ& rj»arj&i * : wytfy -ii»ri 3 nj; nr 6 pjjmo^ a,!? ♦ inufsn^inMW^m * . ih P \ . : Q»J/ 3 TI 313 to-np Π 2 Π ΤΠ 1 ? ΠΙ^ΟΠ Ttf * : in»-Q 2 Ο’ΠΚ 1 — 13 ^y -JT - J. - vw ~p pn-Sj? nn> erain-Vaion jpso * i vnma 'a-SjniipnnK p*risaiif ’3|i»s 'nnrpj/nYf panirVos * : caVii/rnj/ ca»>n nananriK ·—iin* jt t — · - Λτ τ ; - 7 τ il nSp H 3 U‘S 3 ΓΤίΠ’ΊΊΝ 1373 ’Π 2 Π mSj? ΒΠΤϋ * w .. . i f -P v s T «*· » t ·; - — · : rmS’^31—tirrrraa enapn πίπ» j ·· - τ ·· ; j· ; T AT ; : r -ηπ’-ΓΊΝ irnzri vip DD^nxtP 4 : pw C3»a? rnitty' p>sa minans» * 10 11 i ii i) M 1 } Ii 17 IS II ii .U psalterivm. Tranflat.B.Hieronymi. o 6 * Ecce audiuimus illum in Epbrata t innent- mus illum in regione [altus. 7 4 [ntroibimus ad tabernacula eius^adorabimus [cabellum pedum eius. o * * Surge Domine in requiem tqwju & ar~ 9 ca fortitudinis tua. 4 Sacerdotes tui induantur mflitiam , e> fanffii tui laudent. o 4 Propter Dauidfruum tupm non auertas faciem chrifli tui. *frurauit Dominus Dauid aseritatemj & nonauerteturab ea:defru- Uu tventris tui ponam fuper fedem tuam. 4 Si cuflodierint filij tuipaSlum meum , φ* teflificaiionem meam quam docuero eos , & filij eorum vfque in aeternum fedebuntfuper thronum tuum. i j 4 Quia elegit Dominus Sion 3 defiderauit eam in habitaculum fibi. 14 4 Haec eft t equies mea in [empiternum^ hic habitabo 3 quia defideraui eam. i j 4 Venationem eius benedicens benedicam 3 pau peres eiusfaturabo pane. 1 6 4 Sacerdotes eius induam falutare 3 & [an- Eli eius laudabunt laude. «7 4 [bi oriri faciam cornu Dauid , paraui lucernam Chrifio meo. i * 4 Inimicos eius induam confufione:[uper ip- fum autem florebit diadema eius. t 4 (anticumgraduum Dauid. TS A L. f X X X 11 I. quam bonum φ* qukm decorum habitarefratres in nanum ! i 4 Sicut Vnguentum optimum in capite 3 quod defendit in barbam barba Aaron 3 quod defendit fuper oram n/efimentorum eius. i 4 Sicut ros Hermon qui defendit fuper m^n tana Sion; quoniam ibi mandauit Dommus be- nediEhonem uitam cyfque in aeternum.^ t 4 Canti um graduum. psal.cxxxiiii. E c “ benedicite Dominum omnes [erui Dni 3 qui flatis in domo Domini in noSiibus. t 4 Leuate manus 'vefiras ad[anclum 3 & be- j nedicite Dominum. 4 Benedicat te Dominus ex S ion 3 fa flor cedi & terree. □TO ( r * i Vjpni nunaii/s Νηΐίκη nrv wyotf κπ * ’ : ρηψύ) ΝΠ3ψο κπτρηι ipna mhtx NrunDi 16 t νοπ 1 ? b?n3'trm niu 15 ? rhfoywwfy] κζβι^ϊ 18 t wpnb eryti nyii? in ngvN ion 17 n^o 3 * J κ·ΐη3 pn«inn? η^ψήη |iwanno 1 ?nnsi39 mod sninf?ppiDpSy ιακηκι syp ' 1 :Vp ion a>’ il*J? '*?io by nnai poini tha γη 1 t rfotoTt sidk 7y nnn ρπΝΐ πρρι NJpi Sy nm sttf n Vy ρίποι oo 3 * 7 p j N! oSy iy «m snoio n»n '^3 φ ' 5 ttV-? ΓΟ^σι ijn «tpipp n > 3 mooSy po^pi «noy ^ y n’ 013 κπ Γί?ιο^Ρ *iDiζμ(& ·τύ ύαυ)^ ciKnB-eiOJi ), ονμη άΟετήτοι αύτΐιύ. ο κ καρπού 0 κοιλίας Gv (Μ £ ύζβνχ Gv. - 4 ίο\ν φνλάζωντουι (?) ψί Gv tIw ύϊα.3νκΙω μ ον , χμ) μαρτνξμάμον^ύ^ ά ύΐύάζω ουυτις · χμ\ (?) qbl cdfl- ιύν ίως εάων(& κα^ιοιώτα] c ·Μτύ S-^jpov Gv. 13 4 οτι ζΐξελίζατ κν&(& rho may\ psricraG cwrlwdt r 4 κα&ηάΰυα ϊαντο). 4 cwrn η κατάποακτίς μου dg alma. ddh κα.τικγΐ!ίύύ οτι nps τκτάμίω ojdtIw. i j 4 rbv , 9 -ήομν ml· SJfoydv 4 j?\ 9 yi) y ddr πίω^οΐζ t ^ αλήτης χορτάτα αρτ&ια. 4 dir hpdg αυτής Qa~ jijgiov, (c (?) omi ojj$ άίά?λιάτα dya.lhhidGa'). 17 4 c μα οΐζουιιαηλα κίξμςτά $ αυίύ , Ρίματα, λύχνον i s τώ χ&ςά μον. *dir ΐχ$ζ)ΐζ dud' ανύντα αίχμόην, £fm 3 αυτα οΐζαν^ήτοι τ άγίατμάμον. ι ■* 4 Ω,ιύϊ) τάν ρλβ. Iiey$) τίκαλάν , η τί τερπνόν ; άλλ’ μ τ καζικάν % άάίλφοις c 'BirouuT. * ας μύ^α <£?ή κεφαλής τ Kafyficuvov $η πάίααα, τα πάΓααα ταά&ράα, V καΊμ- ζάΐαοα StutIju ad[v ^ύίαρύνμ ατ(& amd. ί 4 ας άερμάα η KoflstGaiyovQcL, SJn %t ορη <ηάν. οτι ο %ά ο νετάλα.% κόζμος τίω $ύλ3}ί($Α> } ζαία) εας %ύ αίαν®*. ι * Πιύ υι τάν d /ναζα^μάν. ^ p*y· Ilot) ^ ^’λ9ί«τ£ τα κν&ον πά/ύτες (?) ύούλ9ΐ κνζμ&Ι (?) εςατζς ον οίκα κν&ον, όν αυλοας οίκου Β-εού ημών. bi %?Λς ανζιν 4 επα,ζμτε ταςχάεμς ύμαν dg%d άγια, χμΐ άύλ^γάτε τα κν&ον. 4 4^λ9 >·> 'iQty τε κνβΑ& ο/κ σιάν } ο ποιήτας τα ύζμαον χμ) tI/jj γ 1 αυ. ί 4 ^ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. * Ecce audiuimus eam in Ephrata, inuenimus eam in campo i) lux Libani. 7 * * * * Intrabimus in tabernacula eius, adorabimus fcabellum pedum eius. 2 Surge Dne, pone in domo hoipitij eius quietem tuam,tu & arca inqua eft Lex tua. 5 Sacerdotes tui induant veftes iuftitix, & Leuit? ptj tuilaudes dicant propter oblationes. Propter merita Dauidis ierui tui ne auertas faciem chrifti tui. Iurauit Dns Dauidi in veritate,non auerteturabea: D^frudlu ventris tui ponam regem fuper fedem tuam. 12 Si cuftodierincfilij tuipa&urn mcum,& teftifica- 1 tiones meas iilas quas docebo eos, etiam filij eorum vfque in feculum fedebunt fuper (edem tuam. Quomamelegit^lominus Sion.de- fiderauit eam pro habitatione fua. 14 * Hxc requies maieftatis mex vfque in feculum: hic habitabo quoniam defideraui eam. ,J Viatico eius benedicens benedicam,& pauperes eius iaturabuntur pane. "’ 6 Et facerdotes eius induam veftibus redemptionis, & pij eius laudando laudabunt. ‘ 7 Ibi faciam germinare regem floriofum in domo Dauidis :ordinaui lucernam chrifto meo. 18 Inimicos eius induam veftibus confufionis: at fuper ipfum florebit corona eius. 1 Canticum quod di<5him eft fuper gradibus ipfi Dauid. ps At. cxxxur. E Cee quam bonum & quftn iocundum habitare in Sion & Ierufalem ficut duo fratres in vnum. 3 Sicut vnguentum bonum quodef. fufum fuper caput defeendit fuper barbam, barbam inqiw» Aharon, & defeendit fuper fimbriam veftimentorum eius, 3 Sicut ros Hermon qui defeendit fuper montes Sion, quoniam illic pracepit Dominus benedi&ionem, & vitam vfque in ^ternum. 1 Canticum quod diftum eft fuper gradibus. psal. cxxxiiii. E Cee benedicite Dominum omnes ferui Domini, qui flatis in vigiliis domus fan&uarij Domini, & laudatis per nodes. 1 Leuate manus veftras Sacerdotes ad fuggeftum fan&itatis, & benedicite Domino. 5 Benedicat tibi DonSnu^ex Sion, qui fecit cadum & terram. s s s s 51.6 0'ν·Ηΐ nSp jmm mjn^Sn mn» otf tin hbnrv iV?n 4 ! u»ri7K n»s nvisns' mm n»33 onoya? v: «*·· :-;*■**: j·· ; · : ~ vi ! C3’W ’3 ibsA' na? mn» 3io-»3 π»ί¥?π j. τ a· : · > : “ at : ·< * τι ♦ — ; i φϊφ Skw» m φ τη? 3‘pj;»7»3 -baa uu-jni nir> Wir»3 »njn»»:iK »3 :cn»nSK tnN 3 ic)»aii» 3 nOTnin»V 3 n-iTOV 3 4 ^ vat· τ ·>- τ - ^τ Ϋ τ ; t;·· x V C* imanjrVaio»!?»? naaS C3»p73 riNPi nspn cb»xm nVya 4 : vnnsiKD nri xna nw !i—on 3 -ni;DiNDD»nsa» 7 i 33 rDn® 4 |T ·· ; — xx ·· · ήΤ · · J·· ‘ X · vi njnsi o»75fa»arirn ccrnaai mns 'rbp 4 : iHair^aai ( s αψΆϋφα annio»3nD*un3W V .J ««**„. VaSi fitran φρ sipVi ’ίβνπ φρ 'jimpS 4 ··, ,·· *Seon regem AmorraorumOgregem Ba~ i ' " " ~ 1 ' ' T t r —,--L nn omnia regna, Chanaan. I -r; i ·. : - j. 11 Et dedit terram eorum hareditatem flare- ΠΒ^νκη^ 7 Π?Π^Τ 7 Π 3 θηΚ^ , | 4 ■*;! forttmlfrulpifukfm. : -ήντΛ τρατ mn»caVii? 1 ? τρψ mn» 4 scaraij»vi3^SiniQsrT5n»^m'»3 4 .« : αηκ »m nttya' ami f|03 onan » 33 $ 4 > > j nn»{ 6 iortSorj»prpi» * 6 ionfj na 4 ■« nrrvn^ ^ 71 θζ> 7 ^»Λκ 4 : amas lansnmmm^DmctyvmomaB 4 ■·! jv x -j·· v «. av ·· r j s · v a ! ip-o ρπκ ng πιγρτικ i:ra birm^n^i psalterivm. Tranilat.B.Hieronymi. o cAleluia. psal. cxxxv, x J yludate nomen Domini 3 laudate {erui Do- 1 mini : 4 Qui flatis in domo Domini 3 is? atriis domus Dei noflri. 0 3 4 Laudate Dominum 3 quoniam bonus Dominus, cantate nomini eius , quoniam decens. 4 4 Quoniam Iacob elegitflbi Dominus fljfrael in peculium fuum. 5 4 Quia ego fcio quodrpagnus Dominus } & dominatornofler pra omnibus diis. 6 4 Omnia qua <*voluit Dominus fecit in calo in terra, in mari φ in omnibus abyjfis, 7 4 Leuans nubes de fummitatibus terra fui A gura in plumam fecit , educens <-ventos de the- fauris fuis. % 4 Quipercujjit primitiua JEgjpti 3 ab homine in cunEios feruos eius. i ira nin’ rnin>-n^ nVn ma 4 > ; x τ J /'· ί* AT ; V J —; τ · *« 4»« .· ηιπ»τ-ικ JT ; y : miVVn cab©n? 33t? 'mn» 4 19 101 II i j 4 Domine nomen tuum in aternum , Domine memoriale tuum ingeneratione &* generatione. 14 4 Quia indicabit dominus populum fuum , e>* ;»feruosfuos erit placabilis. 1 j *Jdola gentium argentum 6^ aurum 3 opera manuum hominnm. 16 4 0j habent & non loquentur x oculos habent e> »0» ■' videbunt. x 7 4 iAures habent & non audient , β ^»ec efl ff ritus in ore ipforum. Similes illis fianlqui faciunt eajompis qui : confidit in eis. * , j ji* 4 Domus ‘fjiael benedicite EDomino, domus sAaron benedicite Domino. 4 Domus Leui benedicite Domino } timentes Dominum benedicite Domino. 4 BenediElus Dominus ex Sion , qui habitat inlerufalem. Aleluia. a oinn nVp ycnpmv » v * .'- ! HN;TO,naB.M 1soa f„, n3I[iNn i 7S , n , I!i , »? 31 wi«i« 5 KJ 8 ^ > *« 3 ^V»»rtg^i!!?ai>KTOnw^ 4 '. "St! rm «rfrm «W vm 1 wne» wonatw » Wi W' J™!,,; BTWTWiirtWWTS 4 ' .nomawwf^wwVw^ r¥tp.*?P1 ^ Bnnaj? pri» ρπηορι i^VS' t ρπφίιη V.D1 srnn r>’s s 1 ?! n;n 3 pn»v pn 1 ? 17 «ραπ kSi pnV ;ni innn pn« n^n rv nn*] 19 *. prrSy τ · · T ▼ - »·■J - r - ·τ . ·· - . j «nSs nruO\ii »*vii}gn j p^jo w “jng 11 . \ Interp. ex Grxc. lxx. i> s a l m. c x x x i 11i. * Alleluia. psal. cxxxi i i i. I^Aiidate nomen Domini, laudare ierui «Dominum. 4 Quiilads in domoDo- minii) in atriis domus Dei noftri. * Laudate Dominum quoniam bonus 3 Φ Dhs , pfaliite domini eius quonia iuaue.* 4 Quoniam Iacob elegit fibi Dominusj 4 Ifrael in pofieisionem fibi. Φ 4 Quia ego cognoui^quod niagnus^Do- 5 D(aj minus, &c * Dominus nofter prae omnibus diis.. 4 Omnia quxcunque voluit DOmi- e nus fecit in caelo & in terra, in mari, & in i„. , 0 . c Amnibus abyisis. * Educens nubes ab 7 |X. extremo terne, fulgura in pluuiam fecit., qui producit ventos de tbeiauris fuis. * Qui percufsit primogenita JSgypti,. s ab homine vfqiie ad pecus. 4 Mifirfigna ? & prodigiain medio tui iEgypte ,in Plia-, raonem & in omnes ieruos eius. * Qui percufsit gentes multas,&occi- 10 dit reges fortes: 4 Seon regem Amor- χ χ O r 0 rxorum,& Og regem Balan, & omnia re- gnaChanaan. 4 Et dedit terram eorum haereditatem, n hereditatem Ifrael populo fuo. •gemini 4 Domine nomen tuum in aeternum,*& 1 5 memoriale tuum in generationem & generationem. 4 Quia indicabit Dominus populum h fuum, & in ieruis fuis deprecabitur. SuM1 , 4 Simulachragentium argentum & au- rum, opera manuum hominum. 4 Os habent &ΐιοη Ioquentur, oculos ιί habent & non videbunt. 4 Aures habent & non audient, neque 1 7 enim eft fpiritus in ore ipiorum. *siaailes illis fiant qui faciunt ea,&om- .*« nes qui confidunt in eis. \ 4 Domus Ifrael benedicite Domino.,1$ Domus Aaron benedicite Domino. 4 DomusLeui benedicite Domino,qui 10 timetis Dominum benedicite Domino. 4 Benedi6lus Dominus ex Sion qui ha- n *;» bitafHieruialem. Alleluia. "ίΆΛΤΗΡΙΟΝ· μΟίβμΐή/ώσις r&v 0 ytf ' ΑλληΤ^υϊα. ρλοΥ· ί * A imn τ ονομα xvgjiov, cuveln AotiAsi xvytov. I 4 @ oim χν&ου , h' οωλαις okv yiu&v, 3 , f aimre Tv χό yov ori ayctSog xvy,(&> , ψάλατε id όνόματι άιΐϊύ 'ότι χαλόν. 4 * ‘ότιτνϊαχάζ όΐζελεζατ εουυτά ό χυ&®’ jQop\h βς^Λονσιαιτμόνεαυτ^.. : j 4 'ότι iymyvma , 'ότι μίγας ό χυζμ^ ό χϋ&& ή 'μ)$ό πιώί&ς άητ Βεόις. * 4 π d/jfaoQa Μελετάν ό χυ&ος ItfqIwm cv τάνζμ- ν^χμΐΜτ^ψνν^Ίςβ·αλάοτΜς}ίμ)&7ίάσΜς ( &Ίςά- ζυατοις. 7 4 d/jaftiv νεφελας c ’Ιζ ε^α&ν £ yng^ άϊ/ομπάς eig qV» τν εποίητε. ό όΐξάίων d /όεμοις duQajupw άυι£. β 4 og hwflgUfe, 7Γξ®τ%χα cuyvTrlov M dtftymov εως κτΙ/Μοίζ. . 9 * όΐξαπεςαλε σνμέία (c Ttjyflgi h» μίσ'ω Sv cuyuvlt, ον φΛζμώ χμι cv 7txm όονΤ^ιςάυτ£. 10 *0g immeji Μμ ττολλάβ: άκίχτζιη βασιλ^ζχ^ί xi ^ν σΐΐύύρβΛΰΐλίατ^νάμορζμί&ΐρ^ηον^γ βασιλέα τ' βαχάτο, χαι 7rava 3 xgjj τ μνημόΟχμρόρ Gvdgfyeavxguifytct/. 14 4 077 k&m χνμ & τν λαόν ounG.fy) Sm %>lg όονΤ^ις cw%0 (ΰζ>;χρολγ$ήσ·Τ). i j 4 % όΐόούλα tuv eStw 'tyyv&ov ^pvoiovjpia^ pSveuBpamtov. 16 * ςόμα e μούσι ^ οΰ λαλήΰνσιν, όφ^αλυάμ ϊγονσι ' j ’/ I 'ΪΛ * w tgJi GW oyj/otj. 17 4 fl&i%ov3 3itr*3 nirp 1 ? mn * I : - -*▼ ; r a · -*' r - ·* : non cuW? »3 avnxn »riWmin * I ; - -«t r ; 1 · a* v; ▼ j·· |·· 1 mDnaWvsntiiKrpaW? nin 4 I · · -T r · 1 · a* τ -·· ^ aVti/S »3 raS rniSia rUNSaa ntctyS 1 ^r ;V· a » { j ; j τ ; · *·· ^ · :ηοπ : non drwb >3 nioro D»a©n rwS 4 t : - -' T : i· Λ τ ; · · - ▼ -k j>* ί ΐ ηρη aVii/ 1 ? »3 a»aT7g fixn ppinS 1 ; non dW? »3 D’S'33 C3H1K flttyb 4 I ; - ->▼ : v a* : -*· ·· ;^ nSii^’3av3mVi0noSwau?rrnN 1 ifipn »3 nWs r-ibmob a>33i3i rmrnK 4 v ▼ ;λ» - ,·* i ; v ; · τ ;v -λτ - illDnoSw 1 ? | ’ - jT ; : rropnW »3 0ΠΠ1333 onsp nppS * j non ab ijfS >3 asino Sm»* Nrin * : 17ΡΠ oSli/S >3 ΠΊΒ3 1M1T31 ΠΒΤΠ T3 » i ; - : i· a» ; - -·: · |τ*-;ι -.r ; nipnoSw^sonnVtiip-onp^ * :nDnaSu;^»3i3in3 7NitP’Tapm * : ηρη aSij; 1 ? >3 C|ip-D>a iS’m njna -ij/ii * !ΠΡΠαν(^»3Ί3Τ031Β^*ν»7 * mDnoVij/SiSD^pjoOSonsa 1 ? 4 I : ** jt ^ ; %· a · ; 4' τ ♦ ·· — »t ! ΠΡΠ bW? »3 DHHN D’3^0 iWl 4 I ; - WT 5 V A· · - -*· τ ; :npnD7iyS' i 3noi31733; bx-tvb nbm 4 inonaVitf? »3 wSnsnaVamiP 4 ‘ ” ' r . ; V . .· · ■ « ♦ rtpn 07^7 >3 «ήχο «fnan * jiIpnaSiji^sTpa-^anSjra 4 : non abrjb u awn *?i ώ ίΐπη 33 ^ ptfiooa nmo moV 10 * o™ «W® D W? so.td n! ^ *Lil li ,n»M0nV^unsK00i0sjm3iNiJ»i?nNTa ,l J otym* pno;aor ι '? 1 ')? pm ττ ‘ “ :aw 14 » τ ' ! 1·ώϋθ^'ο^Γ^Γ^ 0 ' ηαΐ7 17 t naiia uhj;b ams my φηώ 1 tnaiBD^av^Da r^^hoxiv ^ 10 " ’ \rvm DSyS πηκ ^aTDsa χφη pmpV 13 i nojo oby) ai«lonyjig 1 ?^^i?i 18 * · J 11 inaiioa^Dm " Γ J rvmt) ndrff cans κψνβη 14 ί ho.id c=fey)CDm ,τρ:,·? xfiV '}snuaDopsa 1J ^ " * Tl " T T jii^isD^a-ng^asnSsSina^ f \ naita zdvf onij ann Interp.exGrcc.Ixx rs alm.c xxx v. ΨΑΛΤΗΡΙΟ N. μύίρμύνάϋσΐζ a. 5 S«t>.tp 4 & 105. & τρ5 «meum Gen.x.a £ Qjft itenhm Qtuvem iianm PS AL. CXXXV. ^OnfiteminiDno quonia bonus, quo- * # nia insecui u mifericordia cius.*C 6 fite iTiinj Deo deoru,quonia iiTfeculu miferi- cordia eius.*Cofitemini Dno dnoru,quo- 3 niai“ feculu mifericordia eius. 4 Qui* fecit 4 mirabilia magna folus,quonia in* feculum mifericordia eius.^Qui fecit c^Ios in intel 5 ]e&u,quoniain # feculu mifericordia eius. Qui firmauit terra fup aquas, quonia in & 'feculu mifericordia eius.*Qui fecit lumi- 7 naria magna-folusYquoniai^feculu mife iicordiaeiuS: *SoIein poteftate diei,quo- 8 nia iirfcculu mifericordia eius.*Lunam & 9 Hellas in poteilate no 6 Hs,quoniai*feculu mifericordia ei 9 . 4 Qui pcufsitiEgyptu cu 10 primogenitis £oru,quonia in^feculu mife ricordla eius. **Et eduxit Ifrael de medio n eoru,quoniain»fecuIummifericordiaeius. *lnmanupoteti &c 1 brachioexcelfb,quo- n niairffeculu mifericordiaeius.^Qui diui- π fit rubru mare in diuiiiones,quonia?fecu lu mifericordiaeius*EteduxitIfraeIpme- m usu cius,quonia iiTfeculu mifericordia ei 9 . *£t excuisitPharaone&*exercku ei 9 i mari m rubro,quonia in*feculum mifericordia e- ius. * Qui traduxit populufuu .p defertu, quoniain * feculu miieiicordiaeius. s Qui 17 pcrcufsit reges magnos,quonia in* feculu miiericordiaeius . 5 Et occidit reges fortes, rs quoniam in*feculu mifericordiaeiu$.*Seo 1 9 regem Amorraeorum,quonia in * feculum mifericordia eius.* J Et Og rege Bafan,quo-10 niam in * feculum mifericordia eiVEt de- »1 dittirram eorum haereditatem, quoniam in^feculfi mifericordia eius. 4 Eisereditatem ** Ifrael feruo fuo,quoniam in*feculu mife-: ricormapus . 5 Quiain*hunrilitatenoftra 13 memor fuit noflri-Dris^quCjinia iiTfeculu . mifericordia eius. *Et redemit nos ab ini- 14 micis nofhi.s, quonia in*feculu mifericor- dia eius. *Quidat efca omni carni,quonia 15 in*feculum mifericordia eius.*C 5 fitemini i& Deo c^li,quoniai*feculu mifericordia ei 9 . ρλε. 1 Ε%ομολοία<&ε τά χν^Ιωοτι άία$ός } οτι άς γν cuma 1 Ί° curri. * οΙζομο?^γ£ΐ<0'£ τά θεάτάν θεωνβτι 3 άς τν cuma. V Ιλε& άυιά. *3ζομοΤ^ \'a£rs τά ζυ- 4 ξ/ω τόν ζυ&ων, οτι ας τν alma'%' ίλε(& άυιά/τά ποι- nQavTi ^ανμαστα μ^άλα. μόνο ), οτι ας Tvcuma %> g- 5 λε&άυτά. * Ί^ποΐϊί^οίΛίτιάΕτύζμρύςομ) azu)i(ri y «'ότι ας τν alma V ίλε& αυτά. * τά τι τη ν yhZ 3 Jh τάνν§άτων 3 οτι ας τν aldva & ελι®* οωτά. 7 * τύ 7romQd/jTi φ&ίί#, μεγαλα μονω 0 οτι ας τν alma » % ϊλζ(& clurd. * γρ 'ήλιον ας cJ^xtricw ? γι/αίζμς > 9 οτι ας rv aldva ηρ avt£. * τ luo QtTdujlub r cRr άςίζας ας cl^xdoui της νυκνς , οτι ας τν cuma V ι- ° 7 \ί&ώιΐέ . * ποίϊαζό/όΐλοαγοπίον ozw %ϊςπξίύ- 1 1 %τκοις am$v , οτι ας τν αίάνα ϊλί(& cw$. * χομ Slafayovk γν Ιτζμηλ ομ μί(&υ ctt/ralV, οτι ας τν cucSvct·, V ϊλε& cwrtf. * cm xoyflgua xcy b βρμχίοη r)v-^/n?^. t 0Tiagr , valdpaVihi@ J οαπύ\ * ΛελρΛι τίω spvSpd/j ^άλαοταν ας ’ίλζ©^ c wt$. * τον σηων βασιλέα τάνάμο.ρ - ο ζμιων, οτι άς τον cuma % \λί& ckmd' ' χά\ τόν ωγ βασιλέα t βασνυν, οτι άςτόν aldva V ’έλζ^ cwt£. λ * τψ ^ov^Tlivylwtwcdv κληρονομιά» } οτι άςτόν ,ι αχ,άνατ ζλζ&αμηό. * ζλη^ομία/νίτξμηλόά- λω ewftf, οτι άς τον α Ιάνα ίλζ & άνν£. ι 5 . * οτι b τη %Tcavma ήμψέμνή^η ήμψ ό χύζ/.φ’, ΐ4 οτι άς τον cudva V ίλζ(& ctwd. * ygjj ίλντςωσία& ή μάς οαι τάν ζχΒρων ήιάζό', ότι άς τον alma V έλεος cw- ι j %ό. * ό όίόόις τςοφίω πάΐΤη (jt/pxi y οτι άς τν alma V 16 έλε&αίτιά. * όΙξομολ$γάαϊε τά Stt ά%άάξφ.νοό 3 οτι άς τόν alma ίλε©·' αυτά. '5 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. ο ■> Λ ■> PSAL. CXXXVI. Τ AndesiiidtecoramDomino,qnoniambonuseft,qiioniam insternum benignitas eius. laudes dicite Deo deosjim, quoniam in ■^-'sternum benignitas eius. 3 Laudes dicite Domino dominorum,qttoniam in sternum benignitas eius. 4 Fadori mirabilium magno* rum ioli.quoniam in xternum beni^aitaseius. 5 Fa6tori cxlorum in intelligentia.quoniam inffternum benignitas eius. * Ei qui extendit 1 terram fu per aquas, quoniam in aeternum benignitas eius. 7 Ipfi qui fecic luminam magna, quoniam in aeternum benignitas eius. 8 Solem vt praeciiet diei, quoniam in sternum benignitas eius. 5 Lunam & ftellas v t prseilent nodi, quoniam in sternum benignitas eius· Qui percuffit Aagyptum plagis,& occidit primogeniti eorum,quoniam in sternum benignitas eius. “ Et eduxit Ifraelem ereptum de medio eorum , quoniam in sternum benignitas eius. 12 In manu forti & brachio excelfo, quoniam in sternum benignitas eius. *’ Qui diuifit mare rubrum in diuiiiones,quoniam in sternum benignitas eius. 14 Et trantlrc fecit Ifrael per medium eius,quoniam ia «ternum benignitas eius. ' s fubmerfit Pharaonem & exercitum eius in mari rubro,quoniam in ^ternum benignitas eius. “Qui deduxit populum fuum per defertum,quoniam in sternum benignitas eius. 17 Qui percuffit reges magnos,quoniam insternum benignitas eius. Et occidit reges iuperbos, quoniam in ^ternum benignitas eius. 15 Sichon regem Amori^orum, quoniam in sternum benigni- taseius. 2 °EtOgregemBaffiin,quoniaminqternumbenigimaseius. 21 Et dedit terram eorum hsreditatem , quoniam in sternum benignitas eius. 2 ‘ Hsreditatem Ifrael ieruofuo, quoniam in ςιεΓη^η benignitas eius. 23 In correptione memor fuit erga nos padi fui, quoniam in sternum benignitas ejus. 24 Et redemit nos ab iis qui angebant nos, quoniam in sternum benignitas eius. * 2 ί Qui dat efcam omni carni,quoniam in sternum benignitas eius. 2δ Laudesdicire Deo csli,quoniam in ςίεαίΗΠΐ benignitas eius. *■ Xx a $20 Λρ a»Snn iSp u-iari u» 33 -C 33 ua»» at> Sia 'frriro-Sp * ··; τ ; a · ·»■ - ; - *u jt r x — - ! ρ’ΓΓΠΚ : w*rmi33 u*Sri roma oaisS3? * j.. · * τ f\T ; ;· *r - wVSvn ΤΕ/Ή 31 wiw '[yhxv 'cdv ’d * j .. + . .... .. * ·· : ■*· «■ i rin? tto rvtf mato ’ l · ‘- · ·* >· ή·» : · : i» nois Sj/ rrtn»-v?rnK tw η»κ » : >3>a> na»n cdSwt arnwox· * r * : -»*■:· ·τ x : )j>· χ ; kS'E 3 X ’ 373 tH ΚΤΟΚ» 3 π'?'» 31»'7 p 37 J 1 s : 'nnm m^-byu^my-na. rhyx l* χ : · j - * λ — χ : v v -i onaknawiT bv m DiiKmS^innbT * ' ; -* ντ χ ; < ■· v: ·· : · χ ; « ; jnawfnimjnng -γίκ *h-d*>vw mnOT Siama * |at v - : v >·· ; ~ j* ; - v x : iA nSaMH^a (X ; ; x ·.· f ·· ; TiK^ajyiin^ncmtPN » nSp ! 77 D 1 N D*riSx 733 ’aS"S 33 TWTnS 1 x»jv ; ~.-*» v: vu» ή* * χ i η ; ' χ : rpjtfrm nm*i rpsnp SpvrSx ‘rrnrn x .* ίρ» -SrSj? ryiSajrpp Blpn-Sj; : ty »»M 3 » 3 ?rnri » 33 i?ni wnp ai»a * rnpNiya^aniir^Sa-Sar - linarii» * «j ! T? ίΓΤίΠ» 7133 Vili »3 Ρη1Π» »3773 TV»>1 * ,|x : -* : χ i· *▼ ; j ·· : - : · x;v ph7BD Π1331 ΠΝ7» Wl ΠίΠ» E3T»3 s | r ; v · - χ ; av ;· T ; χ ;ι -*χ jut* rf?w *a*k ηκ Sj; wnn rn?a^a^K-OK * 7 i :g*pj pppim^T wh» aSiyS tnon niiT np im> mn> * :£)in-S^qn; PSalterivm.· Tfanflat.B.Hieronymi· p s al. cxxx v ii. 1 uimus, dum recordaremur Sion. . 0 1 4 falices in medio eius\ fuffendinws citharas noflras. 3 4 Quoniam ibiinterrogaueiunt nos qui ca- ptiuos duxerunt nos , na er b a carminis - & qui affligebant nos beti, Canite nobis de canticis 4 Sion. 4 Quomodo cantabimus canticum Domini in terra alienai 5 4 Si oblitus fuero tui Jerufalem, in obliuione flt dextera mea. 6 *Mdhareat lingua mea gutturi meo,fi non rl cordatus fuero tui , β non propofuero lerufalem m principio latitia mea. 7 4 Memento Domine filiorum Cdom in die f erufalem, dicentium : Suacuate euacuate njf- que adfundamentum eius. s 4 Filia Babylonis njaflata , beatus qui retribuet tibi vicijfitudinem tuam quam retnbuiili nobis. 9 4 Beatus qui tenebit et allidetparuulos tuos ad petram. 1 *Dauid. psal. cxxxvnr. fflfOnftebor tibi Domine in toto corde meo,in cons/eElu deorum cantabo tibi. 1 4 Adorabo ad templum fanSium tuum , & confitebor nomini tuo fuper mifericordia tua & <■veritate tua, quoniam magniflcafli fuper omne nomen tuum eloquium tuum. 1 *fn die inuocabo, & exaudies me·,dilatabis anima, mea fortitudinem. 4 4 Confiteantur tibi Domine omnes regei terra, quoniam audierunt eloquia oris tui. j 4 Et cantent in njiis Domini, quoniam magna gloria Domini. c 4 Quoniam excelfus Dominus, ftfl humilia ref icit, & excelfa de longe cognofciti. 7 4 St ambuhuero in medio tribulationis,<-ui- uificabis me : fuper furorem inimicorum meoru mittes manu tuam, et faluabitme dextera tua. s 4 Dominus operabitur pro me/Domine mifericordia tua maternum, opera manuum tuarum ne dimittas. eaunn *P j lt»y n:p"D*t wvirt i? w’33 imV κ jarj» iQnVrni «niim *?y 1 ‘l ' *·*·*· © D ρηπιΐκ 3 c »wiii^Von^pipiiyVy * n» i 3 im και» n» nntn «pyi «i idin 7 \ γύπ® » n3 nnn l,, ... λ J ' * : ' ! v L ', = ’ - 0 . ^ i piatfp «V >ιΐίρ tzfyh τ|3, 0 »n*7»E>o»t κψρ ρ·π^ «π «i?’? ' *'" ’ I Tfalmut Dautd fiipttr 3 ί» U in inmi mu vij- tuum * 39ήλη£τάη η $s£,lCLpLOVi ■ 6 * κόλληση ή γλωοτάμου τά λα/ρυγά μου,μη Ον μνη&ω. βουν μη τ^ενυνατά^ωμομ τϊιυ ίε^υταλημ ως αν £ ά)φζβ(\υυης μόυ. 7 * μηήΰΟνίίι κύψε των ijm ε$ωμ τίω ημίζμν kpjvQa- λήμ.τωνλεγόντων, νκχονοΰτε 3ιιχανο$τψεως τωνΒ-εμε~ s λίων αυτής. * Βνγ άτηξ βάζυλων η '(μλαίτίω- ξβς· μ&κά&οςος άμΊμποΙώτα Gt V ό93μτέόΙωμά ο ο ά\$&π εΐωχας ήμΊν. ? * μα.χά&(& > ος κξμτήτβ ngy εδάφιά rdvnmd Gv (®&ςτΙμ> ττετςαυν. * Ψαλμος τά$αυ)$\> ά^αίου χομ ζα%&&ίου. / ρ*ζ. t ; ι Σ^ομολογ^μαί Gt χΰ&ε b> ολη χονρδΊα. μου j qgy hxwTM dyfiKw xJ/olAoUGi , οτι ηχ.ου(άς 7 r4o^i p«-· μα^^ς-όματοςμου. t 1 αζζβοκυυυητω (θτζ)ς ναόν άγ,όν Ου, y$j\ <$ζομοΜΪ «- Ομομ 7ώ όνόματίΟυ, 39η τϋ> ελεεί Ου (c τη άληΟηχ Ου. 07 ? εμεϊάλυυυ&ς 39η rtd/j γ> ονομοί Ο άγ,όν Ου. 3 * hin cvv ημεξα. 3)9ηκαλε0ωμ α ά Q ? ^άζ^τόν μου. 7ίολυωρή(Γεις με b ψυ%η μου $νωάμα Ου. 4 * 3Ι,ομολ39ητά^ωτό3 Gt κΰ&ε τίά/ΰτες © βασιλάς £ γης, οτι ηκ&νάμ τϊ$3ί(μ 0^ ρήμοάμ ^ ςοματς Ου. j * vgjj άτάτωταν αν ο9οΊς χυ^,ου, ο η μεΓάλη ή &- 6κυζρυ’ * 07 ? υψηλόςκυ&ΰς, ψ)^μ^πόνάέφορά, ixgjfld υψηλά }m μα.κ^αν γνωσχει. * εά/ο πορ&3ώ αν μεΤω Βλιψεως, ζήτας με. ετΐοργίυυ εγΒρων μα 3ζε- τανας γψοψ.ς Ου, xcq εΟωτεμε ή Ου. 8 * χΰ&(& ά30τνο3ωτ{ νζπξεμοιί. κυ&ε r ελεός Ου άς τν cuma., Ίμ έργα τάν yapm Ου μη 7ης. CHALDAICAE TRANSLATI Ο· PARAPHRASI S J rsA i. cxxxvi i. S Vper flumina Babylonis, ibi (edimus & fleuimns cum recordaremur Sion. * Super falices in medio eius fuipendimus citharas noftras. 5 Ibi aure rogauerinnos Babylonij.qui capriuos adduxerutnos.vt diceremus verba canticoru;&raptores noftri l?titi?caufa dicebat: Pfallitenobis cantica qu?dicebatis-?h Sion. 4 Quomodo cantabimus hymnos Domini in terra aliena? 1 Si oblitus fuero tui Ierufale.oblL * uioni tradam dexteram meam. ‘ Adhatreat lingua mea palato meo, nifi recordatus fuero tui, nifi afeendere fecero leruf^pm in memoriam bonam in initio coetuum niiniftrorum meorum. 7 Memore(^o Domine populi Edom, diei qua deftruxerunt Ieruialem,dicentes. Complanate, complanate vique ad fundamentum in ea. 8 Filia Babyloniorum deuaftatorum, Beatus qui reddiderit tibi retaliationem retributionis tu? quam retribuifti nobis. 5 Beatt& qui capiet & allidet paruulos tuos fuper petram. Per manum Dauidis. psac. cxxxvm. C Onficebor coram te Domine in toto corde meo: in conipeftu iudicum cantabo tibi. 2 Adorabo coram templo (anfto tuo, & confitebor nomini tuo pr<9pter benignitatem tuam & propter veritatem tuam, quoniam magnificafti fuper omne nomen tuii verbum laudis tuae. J In dte qua inuocaui,relpondifti mihi: multipUcafti in anima mea fortitudinem. 4 Confiteantur coram te Domine omnes reges terrae, quoniam audierunt verbuml audis tuae. * Et cantent in omnibus viis Domini, quoniam magna eftgloria Domini, ‘ Quoniam excelfus Dominus & humilem refpiciet, & fuperbum de caelis longinquis deprimet. 7 Si ambulauero in media anguftia, viuificabis me; & fuper nares inimicorum meorum pones manum tuam vtdeftruas illos : & redimet me dextera tua. Verbum Domini reddet malum illis propter me; Domine benignitas tua in sternum; 9per| manuum tuarum ne derelinquas. * · ■ -χ r X x j J** ιΛρ a^rtn t&p : jnrn arripri ηΐηριητρ nnV reraS no 'irfj πη» ’ριρι wp nirr ,πηκ ,' ι —|fl 32 Dn OTT^ai Π’ -ff >J/ 3 H ’ΓΠΧ : nVj nirp nin? jn aiEns n7n ρκ v? 1 nasa >Sj; doti arrc? οίβηιπκ j rh fm-itS n&v i uaa njn rwtSa j τ J— ■*■;:· *Λ 7 * — -r J · ; i maxTJSBruxinnnB^xrux |x ; v pv τ · τ τ · Uv ·· |J·· ·* ' T mm οϊ /dw ροκ-α& 'V I· - ; ’«τ -X - - XI J J- ¥ 171 : rnnn&ra mvk tiet >333 ne?k * I τ ^· -· - : ▼:;·.* - λ - »* ·· ; - j* v : U773 ηικ nS>Si usie^ “ρρ'ΐτηκ naw * W D 1’3 nS>V\^p ^ 5 ?ΠΓ^^Π·ϋ 3 * ' J Ϊ—Π 1 Ν 3 Π 3 >^Π 3 t >dk ]ϋ 33 >ώοή wSanaj; nnaps * r^ga ηηόω wSp? ’? S^-m * nj*amo* ngMi nnp? ϋ?Ρ ’PW inpr-tfS * * 5 jfixmvnnMWji-; cu >a narra* dSs rpap-S^i °γ j>g ini 1 >aSa 4 * : am ιπχ Λιπί» | v v ,τ V 1 : Αν*. {Czsn^KiiDyynDbg^ini^-nD^i .* * ; 791; Hijn wpn ρητ Sina 0739« * * nioawWKiinfinTnS^SbpjrcDK * :aa qng ktoS kieo nataS :ρπη* tjmj * qpplprai ^ψκ 'pnirv rpfcowa-NttSn * : apip : >S vn o^inS omitp-rotater rrSan psalterivm. Tranflat.B.Hieronymi. o 1 * ViSiori SDauid dfalmus. C XXXIX. ' Omine inuefiigafii me 3 & cognouifii. L i 4 Tu cognouifii [fiionem meam e> refi&rre- Siionem meam, intellexifii mati meum de longe. 3 4 Semitam meam Φ* accubitionem meam 1 I II 13 M ‘ventilafii, & omnes vias meas intellexifii. 4 4 Ghua non efi eloquium in lingua mea 3 ecce 5 Domine omnia nofli. f , 4 Retrorfum e> ante formafii me,&pofuifiifuperme manum tuam, e 4 ei Mirabilior efi [cientia me 3 excellentior efi, 7 potero ad eam. 4 jS)«o i£o ά [fiiritu tuo y & quo a facie tua fugiam ? 1 s 4 Si afcendero m cAum 3 ibi es tu·, fi 'tacuero in inferno, ades tu. 9 % Si fumpferopennas meas diluculo, habita - i o uero in extremo maris■ 4 1 tiam ibi manus tua deducet me, e> tenebit me dextera tua. ii 4 Si dixero: Forte tenebra operient me, nox quoque lux erit coram me. 11 4 Nec tenebra habent tenebras apud te, o* nox quafi dies lucet: fimiles funt tenebra &· 1 3 lux. 4 6 )uia tu poffedifli renes meos, orfufque 14 es me in vtero matris mea. * Confitebor tibi quoniam terribiliter magnificafii me: mirabilia opera tua 3 & anima mea nouit nimis. 1 5 4 Hponfunt operta offa mea a te quibus faSius fum in abfcondito,imaginatus fum in nouijfimit terra. 1 ^ *Jnformem adhuc me viderunt oculi tui, <&* in libro tuo omnes fcribetur: dies formati funt 3 & non efi mna in eis . 17 4 CMthi autem quam honorabiles [Sii funt amici tui Deus, quam fortis pauperes eorum ! i s 4 dinumerabo eos, e> arena plures erunt: euigilaui e> adhuc fum tecum. 1 9 4 Si occideris Deus impium, mirifanguti num decimate i me. o o 4 G)m contrddicent tibifcelerate, eleuatifunt fiufira aduerfarij tui. i 4 Nonne odientes te Domine odiui, & contra aduerfarios tuos difiabuil i 4 T?erfeSio odio oderam illos 3 inimici faSli funt mihi. J pans xh 1J t NnnVnoan ^fia^naiy prinb np>np naay ϊ'ρητι^α ^ρφ ή.τκ 14 PD^pnaabnin^ii ilibjj ηυρ η^Ν*! sppapananigppn^^P^^^ynonwrh ,δ ‘ j'psiKQnaanSo^Knpoaniay^ipini pVrtnp npai s»n*?« γρηΐ PTp! n»? ’Ρΐρι 17 i pna spi» an nna n>Vi ppi> t?nipa ^nnaiin^ainans ptufiy jnaai ayAf? κπ*7κ ViDpn ps’ 19 s ^aa paaaypnxa aqbyb nnyp» py!?o» abng nw jnn aqbyg pjua« lS "}pnoan VpjdP w xi 11 by ρ^ηψρ by poin 2 '° j^ppntt^topnpapa^na o • ,l ? P'in aa*| ibyzh tiTpmpwwv ay j ariD nJls: I » 1 Interp.ex Ο γτο I xx.i>SA lm. cxxxviii.· 3 * In finem Dauid pialmus Zncharia i in dijj/erfione, c X x x v 1 1 i. 5 JT)Q mine probafti me & cognouiili me, J $u cognouiili iefsione mea &refurre- < 5 tione mea .^ 3 Tu intellexiili cogitationes *' meas deioge.^Semitammeam &funiculu 3 meu tu inueiligafti: & omnes vias meas p- /m»t uidiili, ^quia^non efbdolus in lingua mea. 4 Ecce Domine tu cognouiili omnia nouif- fma &: antiqua. 4 Tu formaili me,& pofui- 5 ili fup me manu tuam. ^Mirabilis fadta clt «, fcietia tua ex me,cofortata eil,non potero 'ad ea.*Qud ibo a /piritu tuo,& a facie tua 7 quofugia^Si afcendero inc£lu,tu illic es: s ii deicenderoininfernum,ades. 4 Sifump- 5 iero pennas meas diluculo , & habitauero in extremis maris, 4 & enim illic man 9 tua 10. deducetme,& tenebit medextera tua. 3 Et u dixi:Foriitan tenebras coculcabunt me,& mi noxilluminatiodndeliciismeis^Qiiiate-11 nebrasnoobfcurabuntur a te , & noxncuc dies illuminabitur, iicut tenebricius, ita & lumen eius. * Quia tu poifedidi renes 13 meosuufceoidi me de vtero matris meae. ? 1 4 Confitebor tibi quia terribiliter * miri- m ncatuses. mirabilia opa tua,& anima mea cognofcit nimis. 4 Non eft occultatum os 15 meum a te quod feciili in occulto, & fub- flantia mea in inferioribus terrae. 4 Imperfectum meum viderunt oculi 1« tui , & in libro tuo omnes fcribentur. dies formabuntur, & nemo in eis. 4 Mihi autem nimis honorificari funt a-17 mici tui Deus, nimis cofortati funt prin- ίΆ Λ T Η PI Ο N, μ^ρμίινάίαρ.ς των ο 5*3 * t -ϊς τ τεΤ^ς τύ $αυιό φαλμοςζαχαρίπ ον τη^ιαασορα. ρλή. Κν&ιε ε^οχίμαείάςμε, ν.μ ϊγνωςμε. συ εγνως τΙμ χα%ε$ξμν μου "μι tImj iyspTiv μου. * συ σηυηχας cRr <1ια?\$γσμόις μά 'dcmfaax^o^·^, * τϊώ ?ξΙ%ον μου χομ μ'ά συ άζτγνίαΓας. cjpatus eorum. 4 Dinumerabo eos, & is fuper arenam multiplicabuntur.Exurrexi, & adhuc ium tecum: 4 Si occideris pec- 19 catores Deus, Viri fanguinum declinate a <» &tmm me, 4 quiaditigiofi eidis in cogitationibus, io <>iM ' accipien t in vanitate ciuicatfesftuas. 11 s Nonne qui oderunt te Domine ode- j‘am,& fuper inimicos tuos taheicebam? 4 Perfedo odio oderam illos, in inimi- v. cosfadifuntmihj. 3 \KSM πάσας τάςόεΐοιςμου ε®ζβΐΐ$ες' * οιι οα εςι U* 5 λ9$ b γλωοση μ'ά. io ά χν&ε συ εγνως ■ * πάΜαι %ί γάμ χαχ^^γαία. συ επλασάς με χομ εδνχας \%\- 6 μετίω%αομ($υ. * ε^αυμασω^Υ) ήγνάσίς Gv εμού, ί%ξμ%ίΐω ^, ου μη ΰυυΰωμαχ (Ήζβς cwtIw. 7 * πούπορ&υβω πν&ΰματς Ώυ, )>m & cwO" 8 σάκου Gv το J 0vy&^ . * zm άώαζω άς τι/ ούζμνόν,σν ομη η. \μ χα%ίζω εις τον aJlw^ κομά. 9 .' ectv αναζάλ9ΐμί τας ττΗρυγάς μου κατορ${μν,ψ) ο χοέί&ωίΐλίάσω εϊςτά s^afa t ΰαλάοσης’ * >φ) 'yS casi ή χάξ Gv oikywot με, xcq χα^εζα με η $εζιά Gv. 1 ■ * j(gtj είπα, ομα οχοτ& χα^μπατήσ{ με, κ)| φωτισμός ον τη τξνφη μον. 1 * m σχό%ς ον cxotiSpyiQs) Gfi, χομ ννζ ως ημεομ φύϋίλοϊη^)· άς τ σ%ότ& cw£, άτως έ τ φως αυά. 3 * οτι συ' 0Λίτή(ϊω c§ir νεφζβΐζ μον, φϋτελάζον μχ ca yaTfpog μητ(ά>ς μον. Λ <άζομολ$^μαί Gi οτι φοζερως εύαυμαςωΟης.ύονυ μάεηα G' έρ ία Gv , χμι ή ψν%η μον γνωο%{ Οφόδξμ. * ehe νκρνζιιτόςοιωμον bbk G3 ο ϊποίηϊαςολ/κρν- φη, χομ η χζήϊασίςμον bv τΙς χατωτ&ς τ' γης. i τ άχατίρίασο'ν μον εάον (i) οφθαλμοί Gv,xgj\ Sm τ βίζλιον Gv 7 τάητες y^^nGv) .ημίζμι 7fha£rnGv), 17 χομ ουρείς ον αΰ%Ις. * εμοι q λΐφν επμηΟνσ'φ © φί?\9ΐ Gv ο ^εος,λίάνυ οκζμ%αω^ν>σονι> ou '&φγαι dmdv. * * οΐζα^μ^μομ ουυάτσ χομ \ζπζξ άμμον 7ΐλη()νν- S-yiGv^J. S^syspblw, χμχ ίτι βμ) μ$ (ScF. 9 i \m }ώζχτώηςάμομτωλ$ΐζό 3-εος. οά^ες αιμάτων ο νχκλίνατε άπεμο^ 1 git ε&ςαί εςε άς <ϊΐαλ$γσμύς. λήφοχ) άς μα^ιότη%ι τάς πόλ\ς Gv. 1 * ούγ. ό¥σ μιβυάτάς Qs χυ&ε εμίσησα, χμ 3τη c&f 1 Gv άΐζετηχόμΐυυ^ * τελειον μ^ς syJGvv cw- τυς, άς εγβ^υς IjlpovG μοι. 14 'S 16 «> CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO· 1 Ad laudandum per manum Dauidis canticum. psai. cxxxix. D Omine perferutatus es me & cognouifti. * Coram te nota eft feflio mea & furreitio mea: intellexifti focietatem rseam in ecdefiadtf longe. ! Nunc autem ambulante me in vi3,atit recumbente in fchoIa,fa6bus es extraneus>& omnes vias meas frequentafti. 4 Quoniam non eft eloquium ir&ingua mea mendacij: tu 6 fermo Domini cognouifti omne corpus meum. 5 A cergo & ante moleftafti * me,& concitafti fuper me percufilonem manuum tuarum. 6 Mirabilis eft fcientia prte me, ardua fafta eft,non potero a^eam. 7 Quo ibo d p^lentia tempeftatistu.T. ? 8c quo a conipeftu tuo me vertam5^* Si aicenderoin caelum, illic tu es: Si fi ftratum fecero in inferno, ibi aderit Verbum tuum. "Si fuftulero alas aurora?,&habitauero in noutfllmo Occidentis: Etiam illuc manus tua deducet mp,&apprehendet me dextera tua. " Et dixi.'Certe tenebr? obdurant me,nox vero lucet fuper me. 11 Verum tenebr^non occa\v^>m aliquid λ Verbo tuo,&nox iicut dies illuminabit: Si tenebrae & lux apud te £quales. Quoniam tu poftedifti renes meos,fundafti me in vtero matris mea?. ‘ 4 Confio tebor coram te quia terribilia f^cifti, mirifice mirabilia edidifti opera tua;& anima mea euaiit fapiens valde, “’Νοη eft abiconia fubftatia mea atequafaAusfum in abfeondito,formatus ium in vtero matris meae. ‘ s Corpus meum viderunt oculi tui, Si in libro memori? tuie omnes dies feripti funt, in die qua creatus eft mundus,a principio creat? funt omnes creatur? in iex diebus, nec eleftus eft dies vllus in cis. ‘ 7 Et coram me quam honorabiles funt qui amant te Deus,Se quam fortificantur principes eorum! 18 Dinumerabo eos in mudo iftojvberantius quam arena multiplicabunturrrefurrexi in mundo venturo,licet adhuc apud te fim. ‘ s Si occideris Deus impium, viri autem addidUiudi-· cio mortis difcedant a me. 20 Q_ui iurant in nomine tuo dolose, iuran t in vanum auftores inimicitia? tua:. 21 Nonne odi?ntesm Domine odio habeo. ? & in iis qui infurgunt contra te,naufea afficior? ** Confummato odio infeftus fui illistaudtores inimicitiie fadii funt mihi» , Xx 4 v 5 Η Dp • ^irya jrn 'tini mV jni Sk * ί aSij; *^ru onyi ra a$/ ^ίτον π£·νι * P s A l τ e IU v M. Trtnflat.B.Hieronymi. o 13 4 Scrutare Deus me 3 & cognosce cor meum . 13 m op niiSniDiarcuoS * □’ρΟΠϊ/’ΝίΟ^ΊΙΙ^ηΝΟΓ-ΙΙΓΙ’^Π * i >mnn ' · I” : ; · n«* ai »'~^3 3S3 mjn i 30 n ίοκ * j miDrnn 1 ■*■ : · nnn aioay nan oraias caswS i«o 8 « : i— iSd ibwo τ |v *'" ▼ ί ynsfjn o>pan p»xo j rir\ *τη τφ» φ® ! ! >aya mmS ιβοπ nox jt t ; j ; · : T *>v -# “tS ritftfisn® o» 1 ?^ h na O>&r «at> * : ,—1S0 ’^-ιηο canypa brja nin» r-wxn nnx »?xmiri >max s i^wnSip " Γ -i “ i · 1 >0>ό7 mrriap »5ρρ> ig «isi rrsi» * * ‘ipojavn pan-Vx iaai j/Oi φχο piiit jnirVx s , ' :r—iSoian» . T 1· i^oywnmbw^Dnm^ 4 τ |·· - ; -*·· τ ; i- h T · ; * nrianai aSa» oxaa^nanipSima ! 8 "i " ·’ A** * - J*· τ ^ T · · * J : iaipj-73 «iis>'in pan"0’x fixi jioV o>x 8 : rnamaV j ·· i - ; aaoa «j? h *—cin» nw ’—»3 >run > 8 u !C 3 ’i> 3 X -nx onof 130 ’ ipoV ni* crpns -|x 8 m II iS 1 + proba me 7 & fcito cogitationes meas. * Et ajide fi via doli m me ef 3 e>* deduc m? « Ψ m *vta sterna. ‘ i. <# . 1 ViEion Pfalmus Dauid. C X L. *E^ e me Domine ab homine malo 3 a <~uiris iniquis ferua me. j 4 Qui cogitauerunt malitias in corde 3 tota die 'Perfati funt in proeliis . 4 Exacuerunt linguam fuam quafi fer·* pens , nsenenum afpidum fub labiis eorum. Semper. f 4 Cufiodi me Domine de manu impij :a njiro iniquitatum ferua me , qui cogitauerunt fup- plantare grejfus meos . 6 4 Abfconderuntfuperbi laqueum mihi , e> funibus extenderunt rete: iuxta femitam ojfen diculum pofuerunt mihi. Semper. 7 4 ‘Dixi Domino; Deus meus es tu: exaudi Domine vocem deprecationis mea. v 10 1 I 4 Deus Domine fortitudo falutis mea 3 pro - texifit caput meum in die belli. 4 Ne des Domine defideria impij 3 fceler a e- ius ne effundantur & eleuentur. Semper. 4 eAmaritudo conuiuarum meorum labor labiorum eorum operiet eos. 4 Cadent fuper eos carbones 3 m ignem deij~ cies eos 3 infoueamvtnon confurgant. 0 r t 4 Vir linguofus non dirigetur in terra: hji- rum iniquum mala capient m intentu T { - 1 1 * S cio quod faciet Dominus caufam inopis 3 iudicia pauperum. 14 4 tAttamen iufii confitebuntur nomini tuo: habitabunt redi cum vultu tuo. □inn (j o ^ inmininiw r n 5 w/, p,^w op · · ‘ " - 1 ' »»nntonri)i't 3 ni^D «rtapn* κνβ 1 j nrt ν^κηι^ηΝΓΏΐΛ 1 j ηιηοκ rfjipjoV iWn n itoJn pinton no ι'η^ο κρψηί c^tno «»nnioj J 1 poS# ’■? ΠΨ ? >ι ?ϊ?η κπίι» noD 1 ? νγπϊο pois Sfmi ioip sStp j «p? 6 i xo-ipisoinnpn.Sy snfovpw^ χφ* 8 * ^ " j poty 1 ? poonp» sS ppHno* pspn κ 1 ? πηοψηρ jnn kS 4 i pnnnppVn^oVn ninjp in>om>niii T 1 ° j t^oSy «n 1 ? poip] fn ; pionp-j \wn p3**7S» sim si o poj p.T^y ρώί 11 i oprm ajfijja» .wjfoi xlxhp mpv ptiin p-uyi ijion np syiso i;?nn *roks n^n^n ju;'^ »ynipi *i?i 1 * j ^ηΐί> risHsf 1 ?pan»^gw 1 ? ρ*η'ή*ί<·>β^ΐΓ on^ 14 j ^‘tyi ρηυή »yjnmW 0 m I 5 a«n i Interp.exGrac.IxS psalm.CxxxiX, 4 Proba me Deus,& icito cor meum: in- 23 terroga me, & cognoice iemitas meas. ΨΑΛΤΗΡΙΟ N. μΰίρμήόίης $f 0. 52 § riiijiiiM- Iti Ium 4 Ec vide fi via iniquitatis in me*, & ele-'*24 dn^mein via aeterna* -i 4 In frAem Pfalmus Dauich cxxxix. |^ Ripe me bomine ab homine malo, a viro iniquo eripe me. * Qui cogitauerunt*iniquitatem in corde, tota die confiituebant proelia. 3 4 Acuerunt linguam Tuam ficut * ία- 4 ferptnies pentis*· venenum aipidum fub labiis eorum. * Cuftodi me Domine de manu pecca- 5 *& toris 3 *ab Hominibus iniquis eripe me. qui cogitauerunt fupplantare greilus meos. 4 Abiconderuntfuperbi laqueum mihi, * * f un i£ us extenderunt *laqueunrpedi- fand*. busmeis’: iuxtaiter*icandalapoiuerunt mihi. 4 Dixi Domino:Deus meus es tu:exau- 7 di Domine vocem deprecationis mear. 4 Domine Domine virtus ialutis meae, s obumbrafti fup caput meum in die belli. 4 Ne tradas me Domine a defiderio 9 meo peccatori, cogitauerunt contra me, ne derelinquas me, ne forte exaltentur. * Caput circuitus eorum, labor labio-»° rum ipiorum operiet eos: 4 Cadent fuper eos carbones in ig - 11 nem:deiicies eos in miieriis, *&’ no fubfi- ftatft. 4 Vir linguoius non dirigetur inter- ra. virum iniuftum mala capient in interitu. © 4 Cognoui quia faciet Dominiis iudi- 1 3 cium*inopum,&:vindidam pauperum. 4 Veruntamen iufti confitebuntur no- m mini tuo, & habitabunt redi cum vultu tuo. i %ί<τόν με, xc?) ynSdi τας τξίζοις μον. 9- οχιματον με ο Βεός, χεμ γνω$ι τΙμ χορείαν μου, \ -70 14 xcfJjdAd οί ος Μομίας ον εμο1 3 xgtj όΑγητόν με οΜ ο$ά οάωνια. E k τ τελ& ψαλμος τά ^ουυιό\. 1 * μεχν&ε οΐζ ^Βρωπχ πονηρή. "Stic civfyog αόικονρύίμιμε. 3 * οιτινες έλ9 yAdvG ahxm bv xapbia , ολίυυ rlw ή - μερμν 7ίαρετάοτονη° πολεμοΐς. 4 * womQom yKtocTw cumSv ωτά οφεως , Ιος dcmic^w %θίλν dmSv. ώαψαλμα. j ; * φνλαζον με χυ&ε bx αμαρτωλή d/j- Βρωπων α$ιχων 3ζελ$$ με . οίτινες ^T^yAavG %^Aup- οχελΙΰΌ] %c $\ο&ήμο£ΐ& μου. 6 * έκρυψαν Άτερίίφανοι π&γ/Ϋα μοι. άιάψαλμα-, xgi %omoig thimvav wayiht %Ίς ποΑ μκ,Ιχόφμα 7 %U ζου oud/jthtXcL \BtojvG μοι. 7 · * met 7 J κυ&ω , %εός μου d ον', b/dnfotj χυ&ε τΐώ φωνίω της ^εήτεως μου. . 8 * χΰ&ε χυ&ε δυυΰαμις £ Qtiw&ag μου , επεωοιαζας <$7η τΐώ χεφαλ^^μου αν ή μίξα πολέμου. 9 * μη (Ζ^μ^'ως με χΰ^ε 'tim τ' οϊΒιΒυμίαςμου αμαρτωλά. L· 7^yi(fcu% κατ’ εμοΰ, μη εγχα%ίλίπης με } μή ποτέ υ\1/ω$·ωσιρ. ώάψαλμα. ο 1 ή κεφαλή χυκλωμα&ς ccwrcJV, χόπ^ τ&νχμ- λίων άνν£ν ζαλυφα οωτις. ι * % εΟαωτο] επ' cvjc^vr 'ά/υΒ-ζμχες b> πυ &, χατα* βαλάς αυάητ ον ^λΜπω&Μς , χμ\ ου μη \Bm - ςωοιν. * ύύϊΐξ γλωοτω^ς ου χατώβυνΒτή^ε) <έΒΙ £ yng.djj- I pcf. ahxop καγΑ dnpdjQ-ei dg ^ίαφΒοζβίν. 1 3 *εγνωνοτι ποιήτα κΰξμ& τΐώ xyAv των·£ω%ω χμ) τΐυυ $ίχΙω των πονήτων. * τΊλίυ) Αχαιοί 3ζoμoλ$yήGv) τά όνο ματ ί Gu, (c κα %ιχ^ίθυο\ν ΑοΒέίς Qvu) Α (ωζ^τωπω Gυ, I 1 14 ) 1 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO, * ! Scrutare mc Deus, & icito cogitationes meas; proba me, & fcito cogitatus meos, 14 Et vide fi via erroris in me eft;&deduc me in via reftorum mundi. <9 1 Ad laudandum canticum per manum Dauidis. psal. exi. L ibera me Deijs ab homine ma!p, a viro iniquitatum cuftodi me. 5 Qui cogitauerunt mala in corde, tota die Commifcen- tes bella. 4 Exacuunt linguam fuam ficut ierpens: venenum aipidis iub labiis eorum in sternum. ^ ’ Cuftodi me Domine de manu impij: de viris autftoribus iniquitatum cuftodias me, qui cogitauerunt fupplantare greftus meos* 4 Abfconderunt fuperbi laqueum ante me, Si funibus ex&nderunt rete iuxta femitam 3 icandala ponunt mihi continenter. 7 Dixi D° m i no ·· Deus meus es tu ?$xaudi Domine vocem deprecationis mcx. 1 Deus Domine fortitudo redemptionis meat,obumbrafti caput meum in die belli. 4 Non des Domine defi^f riaimpij: cogitationi eius ne facisfacias: auferantur, ne fe extollant in sternum. l ° Achitophel caput ordinatorum difcipulorum qui circueunt vt doceant prauitatem, infimulatio labiorum eorum cooperiat eos. " Cadant fuper illos carbones de cado; in ignem gehennae praecipiter eos in foueas ferobium , de quibus non refurgant ad vitam aeternam· 11 Vir delator lingua triplici nequaquam poffit dirigi in terra vita;: virum prauura Si operatorem malorum yenetur ange·* lus mortis, & detrudat eum in gehennam. 1! Propterei conitar mihi quod faciet Dominus iudicium pauperum & iudicium egenorum. * 14 Profecto iufti confitebuntur nomini tuo, reuertentur redi vt orent coram te.· * 1 .5*6 KDp o*Snn «Sp nansn ’ ■? rwin q’mn|3 njn» in 1 ? ιΐά|Ρ * !^-»tn|?a*Vi|j ’sa r-enatp brbv nisi >sh msa mr nnn? * Vrtpnna in nanV '>aV s ; offor 1 ?» jwr^fc o>#>n-Hn iwi? : nn*ap:aa ’3»''?ti^iia©»Jrt’aimDnpHS’3o l 7n’ * > «■>·■*· - i » v -»v * ·· · t ; v v I · ~ ·>·· ; v v : arrntjna tfAani 7ίΐ/->3 W7 Ό HQK W) CZin>D2^ ]77D”H>3 TOCEtt * 6 \ TO}?? >aS *i:pds$ Π23 nSa ipp 4 ? Atf ’Π’ΟΠ Π33 w tflK Π1Π> 71 ’3 4 8 p^an^n' • ρκ Ajfc nitypoi A rtfp; na npp >riw * * : iw^-iy Όϊύ 7n> ow mbaoa Aa> 4 « aap : nVan myaa irmrn mV V*atro * ■ j·»· · : jt τ ; ~ v : · a· ▼ : >· : - : pnnx nw-Ss ,l ?ip ριηκ ffirv-Sii ’*?ιρ s ■ »Γ - : ·· ' T ί v · I I Λ T ; V — : V · h J im V337 tfn» 7TO V2SP 72PK j . - j~t τ j » τ ▼ a * · ·*·*■·*■: 1 j ; v 'πΐϊα’ίΏ’Γόίΐρ» Afiso n^^Bypria pSnauaaa^nKiT I’ - 1 * i : T I*" - -: > DUD 72« T3D Α~Γ«1 Γ7Κ71 D>3»7 4 J T -- » J' - v I ·· : .· ; i . T *·· - . : npa A tenn r« >jjdd ‘ j· ; - ; «**· ) c’ ·*·,·· φ?π ’cna nm >maK mn» ybtt ’npjn * ί ΕΜ1ΓΙ flfcO >A>j?n 7«n ’Γΰ7Α«'Π2>^ρί7 * Μ” · ~ j : · 0 - · · -r . v . τ «· I; - * i ΜΏϋΚΏΚ ’3 >377D • iv * -* : τ «· at ; psalterivm. Tranflat.B.Hieronymi. i i i PfalmM Dmid. cxli. Omine clmrni ad te } fefiim mihi , exaudi . c njocem meam clamantis ad te. • C?* i 4 Dirigatur oratio mea (icut incenfum ir^ con fyeffiu tuo , eleuatto manuum mearumfacrifi* cwm ‘-vespertinum. «j 3 4 Piwe Domine cuftodtam ori meojferuapau pertatem labiorum meorum. + 4 Ne declines cor meum in verbum 'malum , Voluere cogitationes impias^cum ‘-viris operantibus iniquitatem , neque comedere in deliciis eorum. i 4 Corripiat me iuftus in mi fer icor dia & ar -* guat mei oleum amaritudinis non impinguet caput meum, quia adhuc oratio mea pro mahciis eorum. 6 4 Sublatifunt iuxta petram iudices eorum, φ audient verba mea quoniam decorata funt. 7 4 Sicut agricola cumfindit terram } fc diffi- patafunt offa noffra m ore inferni. s 4 6)uia ad te Domine Deus oculi mei: in te jperam 3 ne euacuesanimam meam. 9 * Cuftodi me de manibus laquei quem poferunt mihi 3 & de offendiculis operantium iniquitatem. : o 1 Incident in rete eius impij fimuf ego autem tranfibo. i 4 Eruditio Dauid cum effet in fpelunca: oratio. psal. cxli i. 1 "S^ ® ce mcA A dDominum clamabo/ 3 <~voce me* ad Dominum deprecatus fum , 3 4 Effundam in confpeSlu eius eloquium meu: tribulationem meam coram illo annunciabo. 4 . 4 Cum anxius in me fuerit fpiritus meus 3 tu enim nof ifemitam meam , in uia hac qudhm- bulabo abjconderunt laqueum mihi. s *Refpice ad dexteram , & tvide quia mn ft qui cognofcat me : periit fuga <1 me , f*ffhon ef qui requirat a^mam meam. 6 4 Clamaui ad te Domine: dixi . Tu es fpes mea , pars mea in terra umentium. 7 * Aufculta deprecationem meam 3 quonia infirmatus fum nimis: Ubera me kperfecutoribus meis 3 quoniam confortati funt fuperme. 0 • ' · oiinn NDp 1 0 'p? ΐΉΠ γη 1 1 ] mipi η*νίη£ 77^ η?πη 1 ifi h uJntpn y inV Nnrm ! n 1 STO 1 ? κνψ")3 ίΨ'Ρϊ^'ΡΡ ^ψηρ 1 ? ν;’;π Ώ^φι φ φη nS 4 ιιηιίψ φρι nSynnpj ’’’ Ρ.Ψ 3 '»ώρη? αΊρηρη Φι Dip Nttnjg&nmnitfo»aio*ijnasnpnV ido «βπχ» μγι$βι 5 :pn»nBoivaneonyps nSi 7*5®navnV·?W r :rrn pnij-n pnnia κφηιο n»ao ιιορηψκ δ i jmn^iaa wp ’ni*7t pia ip cdWn; npnp sniaVp oniji 8 t Ktfnai? ms Sy p^ians Γίρη sypsa n:^ya jjjaoi nSsp naa η'^ρτ ’ 7 i ioipa om np»o pyo^i pVs? ' 10 j Ί\>ψ nay ni ^ upaa NSip n;n w “πω 9 ' } ιψΰ; ϋρπη Φ npap ^o^pa om ν,ρπιο ^"y ^ 3op j aayNi jpi ay^js Nana ^yntia pnnaxpa ipvvt? Ίοΐ'ρ aattii? 5 1 caap. 'Vp ViapN Dap iVp 1 j sniVx NaiSspNa ninpa an a’ hv totp xSa® 1 n^.ninni^pp^yn^npN 5 {h snia uca fnx pa : c^^naa nya> nxi mn Φ nvnVnt-^a 4 V^nNnoapinpy v ' i^lininK3^^|B0Ji3Nna0N«»^niVnSafi 4 ‘ * inpfi*yann>S^ 0 •’^p‘ 7 !DnNamiiaaain'.N7S)Nafi l 7npppnNDnNini , 7xSnixN 7 e. ·» * * ··*'*·. . . ; · ·: : · - * Interp.exGrarc.Ixx. psalm. cxl. i 4 Pialmus Dauid. cxl. J^Omine ciamaui ad te,exaudi me. inte- ’ dcvocf deprecationis’mea?. cum cJa- 4 mauero ad te, ^Dirigatur oratio mea ficut » incenium in conipedxi tuo5 eleuatio manuum meariftn facrificiu vefpertinu. 4 Po- 3 E(C .„. a ne Dne cuilodiam ori meo, & oftium cir- alitantia?‘ciijcifdabia mea. 4 N 5 declines 4 cor meum in verba malitis, ad excuian das sxcufationesin peccatis. cum hominibus operantibus iniquitatem^' non communicabo cum eledis eorum. *Corripietme 5 J iufius in miiericordia, & increpabit me, oleum autem peccatoris non impinguet caput meum, quonia adhuc & oratio mea in beneplacitis eorum : 4 Abiorpti funt * iundi petrg iudices eorum, audientverba mea,quoniam*fuauia funt: 4 Sicutcrafsicu 7 do terra? erupta eftfuper terram, diisipata ,,j!r4 funt oflaeorum fecus infernum. 4 Quia ad 8 te Dne Dhe oculi mei 3 in te fperaui, non auferas animam meam. 4 Cuftodi me a la- ? queo quem ftatuerunt mihi,& a icandalis operantium iniquitatem. 4 Cadent in re- 10 tiaculo eoru peccatores: finguiariterfum ego donec tranleam. 4 Intellectus Dauid cum efletipfe in * 1 ipelunca*orans. > psai.. cxli. Ύ" Oce mea ad Dominpm ciamaui: voce 1 y mea ad Dominum deprecatus fum. •efmio *»EiFundam in conipedtu eius orationem 1 * & meam , tribulationem meam anteipfum *p r0 nuciabo. 4 In deficiendo ex me fpiritu + m&um tu cognouifti femitas meas.invia hqc^qua ambulabam, abiconderunt laqueum mihi. 4 Confiderabam ad dexteram s dc videbam ,& non er|t quicognofceret ' me.Perik fuga a me, & non eftqui requirat animam meam. 4 Clan^ui ad te Do- & mine: dixi; Tu es (pes mea,portio mea *es’ in terra viuentium. 4 Intende ad de- 7 precationem meam, quia humiliatus fum nimis. Libera me a perfequentibus me, quia coqfortatifupt fuper me. Ψ A Λ Τ ΗΡ I ΟΝ. μΰίρμννώσν; rm o l $2-7 s. Ke.2 4 fttAtit 1 Παλμός idScwih* ρμ. Κυ&είκε&ξ$,ζΰί (ω&ςσ’ίμτ&κννόνμου.,βΰζ^χες τη φωώ £ ί'εητεως μου, b raf κζ MPgcfyjcu με «νζβς eri. ι 4 κατΑ>ύιαν%τω η μχ ως Βυμίαωα. ζνω- S ' ν 1 * f>t . / ς Λ υ. επομσις των ψειρών μου 3ι xrict εοοτεζρη. 3 ' 3-ο<ϋκυ&ε φυλακίω τύςόμαιIμου,ψ)Β-υραν μ- &οχης «fe* χάλη μου. 4 μη (υκκλινης τίωκομίι id/j μου ας ?\9&ις τΓονηζΑοις, <®ζβφοί(ηζε£% (®£βφχατ<Ις b άμαρτίοας. στωαν’Βρω- ποις εργαζο^βροις τίωάβομίων, ^ ονμη uwhcLzto τάν Μίλνκταίν cxjmHv. s * πα$&ότ\ με otKcufiy b ελεα χμ ελε^ΐζα με, ελ cuov 0 άμαψτωΤ^ΰμη λιπά/οάτω τίω κεφα,λίω μου.οτι ετι m » μ° ν &ϊς &J$oxm ctwafjr ' ί * κατεπό^Ο^ ζχόφρα. πίτξμς φ xy&u ojmSv. άκουίθί) ρήμα^' μου, οτι n$iwdw , aji>' 7 ώτα τνα,γβϊ' γης ερομγη οΒιτης γης, άΐεοκορπιόΒη ^ ος -ci cujrJy TvcLlhjj. i * οτι (ΰΰζ)ς c rs κΰ&εκυ&ε φ οφΒοίλμοίμου, Μ Gl nKmtjct, μη d /οτΜε?\ηςτίω 'ψνχίωμου. > φυλαζονμε )bo παγιδ©'ης(φρυυεςηφαντ μοί,(& 'Stto οκαλ)$ άλω» των ερΓαζομβμων τίω ΜομίΆν. > *πεΟιώτομ b άμφιξλήςρω amSv φ άμονρτωΤ^ί, κο^μόνας άμ\ εγω εως φο πομελΧω. i (\ωετεως τά $ouu)$b id ώεμ ουότν b τ^οοση- λαίω * Φωνή μουασζβςκυ&ον νάκζμζα,φωνημχ(®ζβς : κν&ον IhnBhu. * ΟΜγεω bcamov ώυτύ τΙωΗητίν μό, τίω Βλίφίν μ'ά bdmov curr£ άπαγ[ελΦ r * b τά bthelneiv 3ζ εμούτ τνε^ΰί μου, (£ συ είνως 1 τοίςΊ&ί£οΐζ μ\£. b οΜ^ύτη νι επορ&οόμίω,εκρυφαΛ) η ici \ γί$α μοι. * κμτενόαν ας κμ επεζλεπον,^. ebe b» ο αΒιγνωσκων με. άπώλε%> φυγή άπεμοδ, qctf Cax sAr ο όκζητων τίω φυχίω μου. • * οκεκρμξα ω&ς ά κϋ&ΐ' dm , συ an ελπίς μου , με&ς μου d b γη ζωντων. > * (®0%ες (®£$ς τίω δεητίν μν, οτι ε^π^Μ/) ϊφό- ί'ξμ. pcW / με bt των κσ^ιωκόντω ν με, οτι οκζμ%ιιω- ^ησσυν’Φΰτεξεμε. ■ , > CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. .J ’ CanticumDauidi. psai. cxli. D Omine inuocaui te.feftina ad me, intende voci mea: dum clamo ad te. 5 Dirigatur oratio mea ficut fufhmentum aiSmaticum coram re; eleuatio manuum mearum ficut munus fuaue quod offertur in vefpere. J Pone Domine cuftodiam ori meojcuftodieleuationem labiorum meorum. 4 Non declines&or meum in verbum malum, ad cogitandas cogitationes impias in impietate, vt coniungar cum viris operantibus iniquitatem, nec fuftentabor cantilena domus conuiuij eorum. 1 Verberabit me iuftus propter mifericordi;$j» 1 & corripiet me facerdos, vngens me oleo vn&ionis fanduarij; attamen coronam regni non auferet de capite meo, quoniam adhuc oratio mea ordinatur iu malitiam eorum. f Diftrairi funt de domo fcholte manibusrortium iudicum fuorum: fed reuertuntur & audiunt verba mea, quoniam jucunda fuerunt. 7 Sicut vir qui findit &&indit in fortitudine fua terram jficdifperfafunt membra noitra in ore fepulchri. ’ Quoniam ad te Dne Dens meus oculi mei afpiciunt. etenim in Verbum tuum iperaui.ne effundas animam meam. 7 Cuftodi me de manibus laquei quem pofuerunt mihi, & de fajndalis operantium iniquitatem. 10 Incidant in retiaculafua impij fimul: ego donec tranfeam permanebo. 1 Intelledus bonus per manum Dauid,dum eflet in fpelunca,oratio. psai. cxlii. V Oce mea coram Domino clamabo, voce mea in confpe&u Domini deprecabor. _ J Effundam coram eo eloquium meum, tribulationem meam coram illo annunciabo. 4 Cum defcciflet in me fpiritus meus,& tu cognouiiles iemitam meam, in via qua ambulabam, abfcondenintlaqneum mihi. 5 Refpexi ad dexteram & vidi, & non erat qui cognofceretme. periit refugium a me, & non efi qui quqrat animam meam. ‘ Ciamaui ad te Domine: dixi, Tu es liberator meus,portio mea in terra viuentium. 7 Aufculta orationfm n^eam,quoniam pauper factus fum multum: libera mc a pcrfecutoribus meis, quoniam fortiores me fa&i funt. , 5 *$, aap ο^πλ qw -ηκ nninS npajnjoaa nwph 4 i ^i?Vmn g d$hs r\ na* sap mn^n ’nS3n^ 'ninniiSiibTD 4 - irinj^ssaii^masiiaunn p$ri& η ητ3{τηκ »3ψη3 sjsn-Viii :»n' rmpn nvnfixS ^n&^raVtK ίρτ>3 * !aSli/»nD 3 D> 3 ©n 03 ' I» «»·· ·'· ; ·--;-; \ φ oeintfj ριπή ντη >Si? tggnfo 4 ntt?i?sa ^s-Sm wjn ΌΊ$9Ό*ρ”ηΊ3τ 4 inniw^T aS nawnNia 'n^sa -pSk n> >ntna 4 : nVo TMinon-bti »rrri rinVa mn> ''lin mo 1 ntt ht-dj; xrfowMvaaa j " 5 ' ' · i “ : · : '«v · ajnm >ηπώ “|TOqiprnpii3 p|/wn 4 ί·ψΜ >Π rfex - ΡΠ03Τ*?ΚΓΤ1Π^»3^0^»Π 4 r\trn nni<“’3 tjjfin nwjjr? *s$h » nwayn&aaruri ruiu ^yin^nf?3V3 >3’»nji nin^oi?-jj;pV s !’®03ΓΠΧΟ \ · i - wr r · npajnirSaitaynrjinrai 4 jrpagri^i IQp aipVnppScri n^rnin^nann 1 ? 4 irnan^aVvrijntfK . p. -r ; - - . _ ~ . . ... I 3 i ase h u&aai ’33e?a >jttkoi non * «< · · τι Φ* * i * ί V - ; · * T ; j* ; ~ pnnmajniin wpn £$alterivm. Tranilat.B.Hieronymi. o s 5 Educ de canere animam meamfot confiteatur nomini tuo : in me coronabuntur tufii cum retribueris mihi. % u x * l>falmus Dauid. cxLiir. 0 ffyOmine exaudi orationem meam 3 aufculta deprecationem meam , in meritate tua exaudi me in iufitia tua. t 4 Etnonmenias in iudicio cum feruo tuOy quia non iufificabitur in conipdiu tuo omnis miuens. j * 6 >αια perfecutus efi mimicus animam mea 3 confingit in terra vitam meam 3 pofuit me m tenebris ficut mortuos antiquos. w 4 4 Et anxius fuit in me ipiritus meus 3 in medio mei follicitum fuit cor meum. j 4 Recordabar dierum antiquorum , meditabar omnia opera tua ,fucia manuum tuarum loquebar. s 4 Expandi manus meas' ad te , anima mea quafi terrafitiens ad te. Semper. 7 4 Cito exaudi me Domine 3 defecit fi iri tus metis ^n e ab [condasfaciem tuam a me } 0 comparabor defendentibus in lacum. » 4 Fac me audire mane mifericordiam tuam 3 quoniam in te confido : notam ftcmihiuiam in qua ambulem 3 quoniam ad te leuatti animam meam. 9 4 Libera me de inimicis meis Domine: d te proteBu.fjum, i DocemeVtfaciam Voluntatem tum ,q ut a tu Deus meus : fjnritus tuus bonus deducet me in terram reUam. 4 Propter nomen tuum Domine umificabis me: in iufiitta tua educes de anguftia animam meam. *Et in mifericordia tua dijfipabi } 1 inimicos meos 3 0 perdes omnes ligantes animam meam. ego enim fum feruus tuus. i 4 Dauid: psal. c x L11 Enechcius Dominus fortis meus, qui docet manus meas ad proelium 3 digitos meos ad i bellum. 4 <£Mifericordia mea 3 0 fortitudo mea , auxiliator meus , 0 faluator meus mihi : fcutum meum , 0 in ipfo fieraui , qui Jubiecit populos mihi. IO II ! I Π 3131 Π o 4) 1 Γ — y iSy satp nVm crtaun cum natfi fi “|οψ n» ntfifcA »φ|η k^odo p$jg 8 ίορ th nv™ oy ’?S Siyn nS 1 1 4 i tono^oH} 7 γη saiwna»pani» »η·>η φ#) ^ι?ι’ψω <)i*] οηκ 3 «Oib »ia3 n ingas * 1 Vjosnaiyaipaiy n»oi» γγοιν 5 ooyntf» ’ορυη WOQ? dV n^ppnsi ορ ^η 3 : 'ΡΨ i^np kS 'nodji »nn rjS nin»»»n» ’jy an*ip 7 1 ^ κρηϊο &ώ xmxT syis γή cans mjiK rnap^o'»? paxa 8 isrniap V^jq lZ :mj^ainnaansag“jnn γιν dipk“ jmypaayp 1 ?inj φχ 10 j wao γιρ»ο »»»aaniSjno ' {^ay K3 ^* ’ψρ.’ΐ?:^ Φ iairtpi-m^’^yanjnn ‘pjppp* 11 1 ίψω fc?pj?yo p>sn oag^n ηοψ ηο Ρ a 5 kpjnS φκρι 'ppn 1^ ‘pprnyn^y 1 i Interp. exGrxc.Ixx. hAt. exiit. * Educ de cuftodia animam meam, ad s aptam confitendum nomini tuo; me*expe£tabut * it^fti, donec retribuas mihi. ■» j.iu.j/. * Psalmus Dauid, quando perfequeba* i * tureum Abialom filius eius, cxlii. ΤΛ Omine exaudi orationem meam, au- ■*ribus percipe obiecrationem meam in veritate tua: exaudi me in iuftitia tua. 4 * Et non intres in,iudicium cum ieruo » tuo - quia non iuftificabitur in confpedu tuo omnis viuens. *Quia periecut 9 e,ftini- $ micus animam meam; humiliauit in terra ^itameam.xollocauitme in obicuris ficut mortuos ieculi. * Et anxiatus eft fiiper me 4 ipiritus meus ; in me turbatu eft cor meii. * Memor fui dierum antiquorum; me- j ditatus ium iriomnibus operibus tuis ; in fatftis manuum tuarum meditabar. * Expandi ad te manus meas^nima mea < ficut terra fine aqua tibi. * Velociter exaudi me Domine, defecit 7 ipiritus meus: non auertas faciem tuam a me, & fimilis ero deicendfcntibus in lacu. * Auditam fac mihi mane mifericordia * tuam; quia in te iperaui: notam fac mihi Domine viam,in qua ambulem j quia ad te lcuai^ianimam meam. * Eripe me de inimicis meis Ddminc,ad * ί*ψ» te confugi. * Doce me,*vc faciam volun- 10 tate tuam; quia tu es l 3 eus meus:.ipiritus tuus bonus deducet me in terram re&am. * Propter nomen tuum Domine viui- n ficabis me; in tec|uitate tua educes de tfi- , bulatione animam meam. * Et in miicri- χ i cordia tua difperdes inimicos meos, & perdes omnes qui tribulant anima meam; quoniam ego feruus tuus ium. * Pialmus Dauid *ad Goliath. c x l i i i. ■n Enedicftus Diis Deus mesis , qui docet ■*^manus meas ad proeliu, * digitos meos ad bellu. * Mifericordia mea & refugium z meum, fuiceptor meus & liberator meus: protedlor meus, & in ipfo iperaui . qui fubdit populum meum fub me. thaf» Su ,).17 & '4·ΑΑΤ HPION. jj&ippfotvme r^vo. a * z^ayayz cu φυλακής τίω φνχίωμον } § ζζομο** λ3γγι0α£% 'doMticLTi Gv' εμε ν&ομ&ι/ο&η < hmoi ϊως ον άΜ&ποΰως μοι. ’ < *Ψαλμός τ£ S^aviS όποτζ χατζδίωχον αντναβζ^ ταλωμόψςοίΜί?. ρμβ'. Κν&ί είτάκονΰν της τνζβτώ^ής μου , ενωΙίΓα] τίω όεητιν μα b τη οίληΒ-άα Gv’ziT3 TW τί ty ^333 riS ητ®κ itnn -p® ερπ^η * ’ ^ y;M ; | Λ Τ T J· T T ^ V» · V· . .. ‘ · ” n^-main - l r . i --1 ΛΐΊ-'ηκΓΚίθηοΒ’ρρΒ?! - ij)Wft]ni3n 4 : r—ijn anno i^aij “D-torvs t®h i 3 r» 333 ’aaS'sm’ 3 Vfl 4 np^WDj>D’isiiiy |v \T } * i ' l T · · i** omijm D>Si3a ch^ma 'waanm * .j *?a>n raan niaan b ri-nra trrrua (▼ ♦. j - : - -r ·. j a· t ; ;·· ; OT&’ |r-D’p’aa 0’nSa iqm 4 : μ»πϊιπ 3 rnaa-iama^Na ^ t , - - - , |·· : ♦ · \ : · -: -i pKl flNSft» piO pe J»K EP73DB 13>317X 4 · ■! narraro nmi* rnin’® oj?n neu i? roa® Dj?n nm 4 >> rfr ; V *T r y; - a «r-r y *> «r* J·· : - ...’■. :vn?N5 IO 11 11 IJ nap naiaNTiSan ίτι^ν mana -mS rbnn 4 jt ; t - ) v av — «i— v; -Ί ; · /· τ j * · : nj/ioSij/Sqa® 1313» ov-Saa 4 njn OTijrna® r ! npnrxiriVuSnNaSVnai mn> Vnl m^m-iarn 'yvyO rm>) -vnS τπ tmwm-pmbs: na-n rpin Tiaarrn : r—lanapNi ^nirni ηρΦ rpni&ii: wpn v s a lt e r i v m. TrafiilatJBiiieroriy. o j * Domine quid efi homo quia agnofcis eum. fiktishommu quia computas eum* 4- * Homo "vanitati ajjimilatus efi^dies eius qua- fivmhrapertranfiens. ..' 4( . 5 * Domine inclina calos tuos Λ defcende: tange montes,(efr fumigabunt. * , 3 4 Magnus Dominus & laudabilis nimis, e> magnificentia eiiis non efi inuentin. ^ 4 4 Generatio?i ad generationem laudabit ope* ra tua,&fortitudines tuas annunciabunt. s 4 Decorem gloria magnitudinis tuee φ verba mirabilium tuorum loquar. 6 4 Etfiortitudwem horribilium tuorum dicet; (fi magnitudines tuas narrabunt. □inn € 4 o Vptym WiWKSiSKammtEto·^on?TK 7 s '' iNjjfirpDoiNmaa nintm^nSs 3 * ρ'ηΓίηΐκι Νηατο bSoa pnoiST * ' ηηι π.ΎΤα 11 ' ί^οη^ίοτί? poo >rntoin ^aparjoip ri&tt annis r^pll ΙΦ?Ρ V# Ί 11 * ^ψ. aenis iinnnifi»'iao*i snoio ρ'^ώ'υ^Ί priviaom aindt VTVio NJJsy spf? Il?? 0 a vfio sjnppn 1} i sV^n yi-cp vtiMcn γ mtS jn^pi pnintunap iinpvSi i’n*3 t^o^asnnpnbjit.n^ Kijspn^^pnni^oo no w»*im 14 ‘ «rttipia^sp ^nnSsiinspyiMaianSjHpnTspyi 11310 15 nop ijipVyip^^pp? nptDsi^pnpN Νοτ^ρρ 1 : jipSy vfifi xfio φ» m ^oans in’? «nnpuin 1 ^ns^ci^nipispinnpi i ϊ|« η^η*ν»^ατ rjnniy«nn 1 ?> ' i^Dn^nnijpnSis^npitjnViyn'! } J Iok .8 titilli .Interp. exOrxc. Ixx . 'p sal. eximi . φ 4 Domine quid eft homo, quia innotuifti 3 ei? aut filius hominis quia reputas eum? 4 Homo vanitati fimilis fadtus eft . dies 4 j eiu§ficutvmbra praetereunt. * * * 4 Domine 5 *tm inclina caelos *& deicende. tange montes. , i D . ■> tz fumigabunt. 4 Fulgura coruicationem * & diftipabis eos 3 emitteiagittas tuas, & conturbabis eos. 4 Emitte manum tuam 7 de alto, eripe me §7 libera me de aquis multis, de manu filiorum alienorum. 4 Quorum os locutum eft vanitatem^ 8 & dextera .eorum dextera iniquitatis. -> 4 Deus canticum nouum cantabo tibi,·/ in pfaltcriodecachordopfallam tibi. 4 Qui das falute regibus, quiredemifti 10 Dauid icruu tuu de gladio maligno . 4 Eripe me & erud me demanufilioru alieno- n ru, quorum os locutu eft vanitare; & dextera eoru dextera iniquitatis . 4 Quoru filii 'n •p ima- eorum iicutnouellae * plantate iniuuen- tutefua : filia: eorum compofitee, circumornatae vcfimilitudotcpli. 4 Prcmptua-13 ria eorum plena, erudatia ex hoc in illud: ■ oues eorum foetofe abundantes in egrefii- bus fuis. 4 Bou.es eorum eradis: non eft 14] ruina macerias,neque tranfitus, neque cla- morin plateis eorum. 4 Beatumdixerut ij populum cui 1 haec funt : beatus populus cuius Dominus Deus eius. 4 Laudatio Dauid. psal. cxliiii. i Xaltabo te Deus meus rex meus,& benedicam norfiini tuo in ieculum, & in iecuium iccifti. 4 Per fingulos dies be- 1 qedicam tibi, & laudabo nomen tuum in feculu,& in ieculu ftculi. 4 Magnus Do- 3 minus&laudabilis nimis, Stmagnitudi- nis eiusnon eft finis. 4 Generatio & ge- » #m»- neratio daudabutopera r&a,&potentiam tuam *pronunciabit. 4 Magnificentiam j gloriae (auditatis tuse loquentur, & mirabilia tua narrabunt. 4 Et virtutem terribilium tuorum di- & cent, & magnitqdinem tuam narrabunt. amnit ΦΑ AT H P ΙΌ N. βίρμ&ώ'σις τ<& o. 5 3 * 5 : 4 yjj&z ri hv do5p&)7t & , ότι iymSryg cmS, } ri ψς d /όόρ ωττον, oji λ^γιζή cujtJ · * όόόΒρωπ (§y μα^ιοτόΐΑ ωμοΐω^η, ai iiuspcq curti? ωτβ uvja 5 ‘ xvyi κλΊνονύζμνάς yoy χατάβηΰί,άφαιτάνο’ρζων cfc ααπνι&γβφ). · ‘ ας^μφον άςρτράώ xcy σκορπάς cwciv. άζαποςβλον τά βίλη Gv, xgv σιω^ιρμζβς αν- 7 %>ΰς. 4 όΐζαττόςζιλον tlvu χβζμ Qv όΐζνφονς, οίςζλοό μζ jigcj ρόταί με νόάτων 7ίο??, άν, ομ χβζός ψόν άλλο- s τ&ων. . \ων τ ςόμα Ιλάλητζ μα^ιόν^,ι^ η όζζιά cwr?v, όζζιά άόιχίας. 9 όΒίζός ωόϊν) mailub aGiaou Gi , h> φαλτγι&ω όζχα- χόρόω φαλά Gi. *7ζϊ M oVn rlw dorm^da) %ίς βασι~ λ£σι, τά λνίξ^ν fjS /ίω Sctvli τι> $£λον curti? ί% ρομ-. (peuagm 1 *)^' 11 { ρ?(ίοάμζ ycy ζζ&λοά μζοα %&ζβζ q&b m Τ’ ςόμα ζλάλΥΗτζ μα^αότϊίίμ , (c « ίφα cwidy h%i& 1 1 αόΐχίας. f ών ® ψι αύτίν ως νζόφυ%>. 1?ξνιβ(όα h τη vzoTiftUcwTch/ * ai %γατίρζς ajjidy χζχ.αΝ\ύϊ 7 η<ϊφΐροα } τίζζ^χζχοιϊμΥΐμίρο^ ως ομοίωμα ναο cf. * %ό?υ.μΐί\α αύ'τύν 7t Xwpn , s^zptfjyorjfyjacM %ό%υ βς ' τά αυτάν πολν^α TcXmvvoy% C4> %ίίς ζζόό οις ά>Μ?ν, ' f (j) βόίξ αντ?ν παχζΐς' cbi Ιςιχατά^ιωμα <φ#μ- ίμοό, 'ά?ζ 0)ίζΰ0ος,ύ0ί χρμ.νγη ομ ταΐίς πλαπίαις αυτών. * ζμαχά&α-Μ) τν λαόν ω %?τά Ιςι' μαχάβ®’ ο λαος£κΰ&(&ό%ζός ώπύ. *Α ίνζοις πό δαυίό'. ρμ?' Χφωςω τί ό Β-ζος μου ό βατιλ&ός μου^μό S0KoyYidcs τ όνομά Gv βς τν αίάνα,ν^} βς τον α)/2να §αίων(&. 4 καθ ’ζχάςίω ήμίζμν &όλογή<τω <τζ , (c αΐνίτωτόνομά Gueg τον cumai^eg τνοάωνα S οάων& > . ^ 4 μί \yag χί>(μ& χμι άΐνζτς σφόάξα , κμ\ τηςμζγα- λωνύόνς cu/ti?ebe ζςι πέρας, , . ν κ 4 γζνζά χμι yzvza Ιπαλήτα τά ipyci Gv, κ) tIw όυνα » μίν Gv ci7rayysKoL·. ι 4 τΙμ) μ^αλοττρζπβαν της όοζης της άγιωσάυνις Gv λΛλ&α,ΐφίτάίϊαυμάσίάβυδιηγνιΰν*). ' ! ; 4 ycq tIw όινυαμιν των φοζζρων Gv Ζξβόσι , yc?j τΐώ μίτ^αλωσνα lau Gv ό\Υΐχηβν\ π 14 ΐί , , CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. 5 Diie quid eft horaovtagnofcas eum; filius hominis vt reputes cum? 4 Homo vanitati fimilis eft,dies eius ficut vmbraquar prate- riit. 5 * Domine inclina cados,& manifcfta te ; tange montes, demittent fumum. 4 Fulgura fulgurationes, & difsi£& cos ; emitte iagittas tuas, &C conturbabis eos. 7 Extende mamim tuam de cadis excelfis , eripe & libera me de exercitibus fimilibus aquis multis , de manu filiorum alienorum. 8 QuorunPos locutum eftiurarnentum vanum, & lex eorum lex iniquitatis. 5 Deus hymno nono laudabo coram te, in pialteno decem chordarum pfallam coram te. Qui das falutem^bgibus, quiIiberafti Dauid feruum tuum a gladio prauo. " Libera me,& eripe me de manu filiorum alienorum,quoru os locutum eft iuramentum vanitatis, ic lex eorum lexmendacij. Quod filij noftri fmtficuc piancationes da&ylormn in doftriila Legis, nutriti 'a iuuentute fua'. filix noftras fplendidx, & accepta; faccrdotibus, qii?miniftrant in medio templi. ’’ Cellaria noftra plena, fuperexuberantia quotannis 5 oues noftr» parientesmillia, multiplicantes in myriadas in ftabulis noftris. _ ' 4 Tauri noitri dominatores, quoniam non eft fortitudo, non eft prolatio mala, non eft clamor lu&uofus in plateis noftris, 15 Beatus populus cui funt huiufmodi: beatus populus, cuius DOMisvseft Deus eius. ‘ HymnusDauidi. pjai. cnv. v T E Xaltabo te Deus meus Rex, & benedicam nomen tuum in fecula feculorum, 1 Omni die benedicam tibi, & laudabo nomen tuum .in fecula feculorum. J MagnusDfis & laudabilis multum, & magnificentia: eius non eft finis. 4 Generatio generationi laudabit opera tua, & potentiam tuam narrabunt. s Decorem gloria: fplendoris tui ,& verba mirabilium operum tuorum eloquar j 4 Et forti» tudin^u terribilium tuorum dicent, & magnificentiam tuam narrabunt. # 53* II II nop caiVnn : ίμτ rjnpnsi lyra» tptra·? 73 t * : ipn “Vrai trsx fiN πιπ’ oimi fun 4 :vWD J ? 3 - l ?j? verni Sbbnirv-siu 4 jr ?■· - τ ^ τ ; a — > ■** i i Π31373’ ψί’ρπί YCTP'*73 ΓΠΠ’ rjITt* 4 : vdt amas mv anaVa'aiaa 4 r .1 ; -r i «·· : *nn ussi vrraa απκπ ήπ 1 puro 4 — -* V ^ : ’"’· T ‘ ; · - '· : . iini3?p -bsajn^&atyi o^pVjrbs roSp ϊ[ηφη 4 nirm | X / -W? fipni c3'Vs3n-?37 nm» tioio 4 ■« -Γ ; II·· : A· ; - -r .· ■<· ;i l··· 'icrsisan 1 · · - -nx onS—MYB nnxi nat?» a>?x 73 >vy 4 3 ©ai rp-nx nma I I ’ - T : - I· : — ΙΛ·.·’· V -■>·’ nWD-733 ΤΟΠΙ V3TT“733 Π1Π> DH2? j r - x ; · τ : a*t *r ; τ ; τ ;t J -j · - inxap» a©x SsS vsnp-SaS mrv anp j·. »|i · 1 ·.· -j « : *t : I ■*· : •'■a -Ί * n * 16 17 $ t s \ IJ-7DX3 j .· ·.·: ·.· S ya©» anprp--jixi Γ-ιίρρη'Χτ-ρΐ’·) * ■> •,αρρν) D^ttinn-Sanxirarix-^a-nxnmnaw 4 *° :τ»! QV Ίϊ?3— *73173»'! ’3 737’ ί — ί’ΙΠ» r6nn 4 *■ J„ * Ti x |j·· X * «>* v -s *T : · ; {TyjoSu^ig^ iap .· mn’-nx^sj^Sn 4 « I τ ; v · : - ) · : - χ ' : > - .· H1J?3 ViW? ΓΠΒΤΧ ”Π3 ΓΠΠ> Γ”Λ>ΡΠΚ 4 * |· ; y IX ; -at- ; jt ; jt ; - iS rx» Oax-pa Dana inasirVx 4 > : i—tsrcn vax xiiiri erra inaaxS aav irm xsn 4 ·. / ; T ·· i - A τ J - ; j; τ i -j·· ♦» ‘ : vnjfow Ps ALTERiVM. Ttanilat.B. Hieronjtni. 7 4 Memoriam multa bonitatis tua loqusntur 3 & mfinias tuas laudabunt. 8 * Clemens & rmjmcors Dominus,patienSj miferationis. r 5 4 Bonus Dominus omnibus , mifericor- diaeius in ~vniuerfa opera eius. >.■ io 4 Confiteantur tibi Domine omnia opera tua 3 & mifericordes tui benedicant tibi. 4 Gloriam regni tui dicent , & fortitudines tuas loquentur. 4 Vt oftendant filiis hominum fortitudines eius , (df gloriam decoris regni eius. 4 Regnum tuum regnum omnium feculorum 5 e>' potefas tua in omni generatione (efr gene - rationem. , 14 4 Sufientat Dominus omnes corruentes , e> erigit omnes iacentes. i s 4 omnium ad te ff erant · tp* i» iar e/cvw; /«4/» /»tempore fuo. έ 4 Wiiwaj· φ* omne animal refeUione . 1 7 i fufius Dominus in omnibus naiis fitis } (efr mifiricors in omnibus operibus fuis. 8 4 j fuxta eft Dominus omnibus qui inuocant illum : omnibus qui inuocant illum in o ierit ate. i9 * Hlacitum timentium fe faciet , & clamorem eorum exaudiet , (gf faluabit cos . 4 Cufodit Dominus omnes diligentes fe, (efr 'vniuerfos impios conteret. 4 Laudationem Domini loquetur os meum, e> benedicet omnis caro nomini fando eius in aeternum & iugiter. 4 Alleluia. psal. cxlvi. l q | A uda anima mea Dominum. ^ s Laudabo Dominum in vita mea , cantabo Deo meo qulm diu fum. 4 Nolite confidere in principibus ; in filio bo~ ΰ 11 rninps . cui non e { efl fidus. 4 Egredietur ffiritus eius , & retterteturin humum fuam ;m die illa peribunt cogitationes eius. ■P o Diam ( j nyfi υ,ιροι ιατ ρηρο Ν^αηΊ·ι n jjn * ι ρη^^ηρ*ΐϊΐρι?α> ^wp p_dt 7 .· nri^V? ητηηψ npsvnrrraa xv: 11 11 ^ i)pn hfi ^ nyo 1 + ι τη in ‘inuiobirii \nfy Srn nnSo 1 J !impiyninm hih “]i' ; n’ nna 16 i nJon‘ipnb' 1 ? m nsipneo^niSjirr IJ : ni^i?3 nn> an^' 18 ’ Vm) Tpn\ te ^ ’3i 17 ρ^^^ρηίίίίοΓΠ,^ηι^ιω *° iyo^ip^aniiiay*nVriimyn }poSy»o^.n^j?0i^sntp3i3aS3p3nai\ipis^o\'vi«naW 11 IDp ' 5 t «na»» d*ij? na^s 1 ν^Γ,νΰρνη^φ^η^ύ 1 c 1 . * MJPoimiK^inn noi^ nipy 1 ? ain»iinn pjsn 4 "; ni ) \ J *Atmt * Irtterii- Bmt. •rll •funi *ln Hitm Interp. ex Grsec. \xx. v s At. c t 1 V. * Memoriam abundatiae fuauitatis tua: cru£tabunt,& iuftitia tua exultabunt., ‘ Miferator & mifericors Dominus,pa- ; tiens^&multum miiericors. ‘Suauis Dominus vniuerii ( ;,& miferationeseius fuper omnia operajpius. ‘Confiteanturtibi Domine omnia opera tua,& fandi tui benedicant tibi. ‘Gloriam regni tui dicent, & potentiam 3 tuamlpquentur. ‘ Vt notam faciat filijs hominum potentiam tua, & gloriam magnificentia: regni tui. * Regnum tuum regnum omnium fe- Jculorum 3 & dominatio tua in omni gene-, ratione & generatione .Fidelis Dominus in omni.bus verbis fuis, & fandus in omnibus operibus filis. **Suftentat Dominus omnes qui cortuur, & erigit omnes elifos. * Oculi omnium in te fperant, & tu das efcam illorum in tempore oportuno. ‘Aperis tu manum tuam,Se imples omne animal *refedione. * Iuftus Dominus in omnibus vijs fuis,. & fandus in omnibus operibus fuis. ‘ Prope *Dominus omnibus inuocantb buseum,omnibus inuocantibus eum in veritate. ‘ Volunratem timentium fe faciet,^deprecationem eorum exaudiet, & faluos faciet eos. ‘ Cuftodit Dominus omnes diligentes fe, & omnes peccatores difpcrdet. ‘ Laudafionem Domini lo- quetur os meum benedicat omnis caro nomini fando eius, in feculum & in fecu- lumfeculi. Alleluia. r r II ii M M i 6 M 18 1 9 10 ii ΨΑΛΤΗΡΙΟ N. μί&ίρμήνίυσις TtS't S. 7 _ * μνήμΐω %·ώ 7ύ\ήθομ τ'χ^ηςότϊ\τς βυ εζερβίζοντομψ tn n βυ ’ ' s * οικτίρμων (c ελεήμωνο μακρόθυμος χ.πο~ 9 λυελι&. . * ρβηςος χν&(&η?Ίς τύμπασι ,χμ)® olxfi %.ρμοι <μπ£ ώίώτιπάώτα τα. bya curd. ι ο * ειζομολονητΟοθω&άμ βι kvpjls πάτίτα τα Spya βν$ Η&) © οσιοί βυ βυλαμησαίτωσπιώ στ. *$ο<ζΜ> £ζασιλάα4 βυεζβώσιψτΐυυ^ιυυαςάευΐ) βυλαλήβνσ u * w γνωριτεμΖιίςψΙίςτώνανθρώπωντΐώ ΙηυαςώαΆ βυ, (£ τί/υ $όζ (Μ ^.μίγαλοπμπάας £ζασιλάας βυ, 1 ? *ή βασιλεία βυ βασιλάα πόντων τών αιώνων, ygy η δεασοτάα Gvbv πάτη fpicLygjj fyia’ πιςος xvzt,(&bf τΐααι&ϊς Tbyoig curti?, χμι οσι (& bi πασι %1ς ’ίργοις auri i ',4 * ύνζςηρίζα kupjl^ τίντας ciif : όμορφοι 7ίΰώτας $xr κατερ^μγφρίζ. ι ί * ($ οφθαλμοί πάΰτων ας σ\ ελπίζουσι, yg) <τυ οώωξ ιί τΐυυ τ^φ!/υ ώτιζύν b άΐκ&ι&α. - *φνοίγ$; όυ τίώ χα~ ρμ Gu, τΐάτακς %/us ο$οϊς Ίς (Μικαλουφροις oujtv b> αληθάα. * θίλψΜ. τών φοζουφρων αντν rfoiYxra,igj τώς Jsih στεως αυτών είτακύβε),^. νώτα ου τώς. 1 φυλάοτα κν&& πάώτας ώ§ττ άγαπώνβ,ς αυνν,& πά/υτας cfi τ αμαρτωλάς εζολοΒρ^ίτα. * αίνεσιν χυ&ου λαλήνΊ τ* ςόμα μα, xcy ώλογώτω πατα δαβζ τονομα τ ατμόν and, ας τν αιώνα ας rit αΙώνα%>ώ αιών&. αλληλώΐα. Ayfcuou ygj\ Ζα^αρίου. ρμε. ι! ι 9 10 It t * A Iva « \pu%v μου τν χυ&ον. f αίνετω χυ&ον h ί τη ζωη μου ψαλώ τώ θεώ μου εως υπάρχω, i * μη πεποίθατε επ αρχον^ςώΜ μχς φυθρώπων _οΪ4 . cfoc εςι (τωτη&α. * 4 * εζελ&υβψ) τπνεώμα αυιώ,Ημι ώΒιςρεψαείς τίω ybJj aird'b> bxetvn τη ήμερα ^πολοών^) πάστες @ Λλ'··* λομτμοί card. Aggrei & Zacharia:. PS al. cxl v. , anima mea Dominum, baudabo DorBinum in vita mea, pfallam Deo meo quamdi^iunt·?‘Nolite confidere in principibus,in filijs hominu, * quibus non eft /alus. ‘ Exibit fpiricus eius, & reuerteturin terram iuam j in illa die peribunt omnes cogitationes *eius. CHALDAICAE P AR A P HrTsT$~t'R AN S L AT I O. ' 1 Memoriam multx bonitatis tuae perfonabunc, Si iuftitiam tuam laudabunt. 8 Clemens & miiericors Dns, longanimis. Si multi, pliccs edens beneficentias. * Bonus Dominus omnibus, & mifericordia: eius fuper omnia opera eius. Confitebitur tibi Deus om« nia opera tua, & mifericordes tui benedicant tibi. " Gloriam regni tui dicent, & fortitudinem tuam loquentur. ^ 11 'Vt notam faciant filiis homiiaum fortitudinem tuam, & gloriam decoris regni tui. Regnum tuum regnum omnium fcculorum, 3 &poteftas tua in omni generatione & generatione. u Suftentat Dominus omnes corruentes, & dirigit omnes curuatos. ' 5 Oculi omnium in te fperant,& tu das illis cibum illorum in tempore fuo. " Aperis manum tuam, & iatias omne animal defiderio ipforum. ’ 7 ludus Dominus in omnibus viis fuis, & mifeilfcors in omnibus operibus-fuis. '* Proximus eft Dominus omnibus Cpui inuocant cum; omnibus qui inuocant eum in veritate., ’’Voluntatem timentium ie faciet, & preces.corum exaudiet, & faluabit illos. Seruat Dominus omnesadiligentes (e, & omnes impios difpcrdet. ” Laudem Dei loquetur os meum ,&benedicent cun&i filij carnis nomen fan&itatis eius in fecula feculoruni, ps al. c x l v i. L Aiidate Deum, lauda anima mea Dominum. ’ Laudabo coram Domino in vita mea, pfallam Deo meo quamdiu fuero, ! Nolite confidere in principibus; in filio hominis in quo non eft falus. "'Egredietur flatus eius, reuertetur in pulucremfuum, in dic illo peribunt machinationes eius» * Yy | r JH tDp . Ο^Πί) nirrSy intya 3p£ Sw'' nw?s 4 : Vi . r ··! -liis-Sj-mi a»n-nK fisi ο!θ£ί'πϊ?ΐ; * < rc^iiiSrioinoionoa |T ^ : uv v: i·· - a» onjjnS an*? a^isty?' oaiyo nt?j ? 1 * i απιοϋίτηΡπ^π’ I * -i ·· - ■*■ : r-nrp p»M3 ep πιγρ onii/ npi 1 riirr *· * ica^pTS-an^' ττΐΓ maS*n oiiv onrflN ηρά · min> 4 * :rn^D^-ir|iv rn -nS ji>* ynbx abrjb · mn> f?p> 4 1 tdd : nnSSn I {·* 5|“ ca»j/i"»3 ! B , ri7NrnaT3iB‘»3'n’i , 7'?n» > ; r-iSnn nisi r · s ·'’· .’■ J D33’ ’ΙΓΠ ΓΊ1ΓΡ D7OTV ma 4 « I*· - 5 a·· T : · I·* ; · fti* ; *f : «»·· somaxpWanoi 3*? > 31313*7 Narin 5 j t j - ; ·♦ — ; 4 ·· ·· j · « ·· »i ! W33> J1TO 0*73*7 0>3313*7 3330 Π310 |τ|; · J ·· ·»·.·,: Λ· T ' - T J 'l -.·.· : naoo ;>x liwan? n' 3-331 iwm 7133 : ηχ -nj? on;sn*?’ 3 ro mn> o’w 3315 ® J V j r ··-; P T .* i* ; ΛΤ * J-T-; j·· ^ ; ! 31333 13>Π*7Χ*7 3301 f— 131Π3 Π1Π>*?131; * 300 nx*7 Γ30Π C3’3J?3 '0W Π330Π * * a·*· v I v·**· t f j· ·· - · t : * - * v - ; - n*vn nnn rasioni' I. -r -** * - t‘ ; - ~ : 1X33’ 3ϊ/χ 33 ]; 03*7 ποπ7 nonaS ?m'3 s » cnxri >jPW3 x*?i yan; aion rnoia x*7 * ■ !Γ3Χ3> V - * :ΐ73π*7ο*'7Π’οπ-ηχνχ3’-ηχ nwnsrn s I : - ; J· : - v »* ": r ♦ ii ■>·.■ : lini *i’ri*7X Mn nin>-nx ο*?ΐ£?η> >n3it> * I | · i··** v; i* ; - a* : v 4 - ** : “|S"]p3 Τ|Ρ3 Τ|Ί3 ρΤΠ‘0 4 \ wwi n^pn aVn aiV^iar aw : ιί:π Γΐτ πίπο-ιϊ; ρχ ιπίο^ nb |T ; 1 II T··; V*T - -I : · - *·· t t ί IO II Ii t t t» s A L t E r i v m. Tranflat.B.Hierony. s 4 Beatus cuius Deus jacob auxiliator eius, fies eius in r Domino T)co ftto. * © 4 jt£«/ fecit calos & terram , «wre e>* i» /««i, cuflodit alligat pia* gaseorunii 4 4 Qui numerat multitudinemfellarum ,φ omnes nomine vocat. i 4 Magnus Dominus nofter l & multus fortitudine , (fr prudentia eius non ef numerus. 6 *Sufcipiens manfuetos Dominus- } humilians impios vfque ad terram. 7 4 (fantate Domino in confeffione 3 canite Deo 7 oflro in cithara. 4 4> Qui operit calos nubibus } & preebet terra plumam , ζ> oriri facit in montibus germen. 9 4 Qui dat iumentispanem Juum, filiis corni clamantibus. 10 4 N on e fi in fortitudine equi rvoluntas eius, neque in tibiis viri placetur ei. 11 4 Placetur Dommo in his qui timent eul/fet expeSant mifericordiam eius. 11 4 Lauda ferufalem Dominum , lauda Deum , tuum Sion. C e ^ 4 Quoniam ^nfiortauitveUes portaru tuarum, benedixit filiis tuis in medio tui. 14 4 Qui pofimt terminum tuum pacem } adipe frumenti fatur amt te. 1 J 4 Qui emittit eloquium fuum terra: velociter currit ruerbum eius. Q u o 5 7 omn : xnfyh oitfj? iwi itna η hz ni*» m n» k»o«» 157 » t nn*?x hy naaii) rnj>to apyn d n>aiiD 9 ■ ' 1 * ^VpNnjtDa»«r3flpSiiio3n»r0iSoVwn^ :madTinn 1 ?pii* 1 », ^SDnyi^^n^Kn^o, K VoVi a n>pniun' »'op ’ ' ’ is ' ! .. i V3to?! snjSi«» π^ψΐΊΐηη 4 j Νζΐη?ΐίη n;nii offla diIk kjhSs; o*if? n^diV ao απχ ιπ?ψ 1 i^t^itnW^aaDVoiapm ■ ' :pn^yKaVK^po,saVn^»po\ » ^«TiWl^opwiP^natDo s iDiDpn^nnwnVaD^sVnWwaDaa' * 8 jjo:oawnVs*oapnor^ming«ioipina^ 7 rTOrpiann ιη?ΐ’Ρ.ψη kSi ·?ρ paa*n snaian nS 10 ' ’ !p.i?a ^aaiy oaVrj:iioNa^aS ani 9 1 Π’ν ’Π3ψ w nia^iai mati 11 j nmaS jgnioi ή» »*rn ή* »«’ »jn ’ 11 14 . t ^jroa 15 ' j mna; «aimo *iy napia -mn 14 ΑΑ. Μ·« Apo. 14 itcmq (κώικηι Interp. ex Gr«rc. Ixx. f s a l. c x L v t. *Beatus cuius Deus lacob adiutor eius, j fc ipes eius in Domino Deo ipiius. 4 Qui fe- « $ir caelum & terram, mare & omnia quf iri *fmt eis%qui cuftodit veritatem in feculum. *Qui facit iudicium iniuriam patienti- 7 bus,qui dat eicam eiiirientibus; Dominus ioluit compeditos. * Dominus illuminat 8 caecos,Dominus erigit eliios. Dominus di' ligit iuftos. 4 Dominus cuftodit aduenas. s pupillum & viduam iuicipiet,& viam pec catorum difperdet. 4 Regnabit Dominus i» ftmk j n *{eculum,Deus tuus Sion in gencratio- 5 nem & generationem, Alleluia. psal. cxlvi. J^Audate Dominu quoniam bonus # pial- ' mus:Deo noftro iocunda fic*laudatio. 4 Avdihcaiis Hieruialem Dominus, di- fperfiones Ifrael congregabit. s Qui ia - } nateontritos corde,& alligat contritiones J mbi ' eorum. 4 Qui numerat * multitudines 4 ! Bellarum, & omnibus eis nomina vocans, i 4 Magnus Diis nofter, & magna virtus j! eius, & lapiendas eius non eft numerus. 4 Sufcipiens manilietos Dominus . hu- i milians aure peccatores vfque ad terram. 3 'Prasci ni te Dira in confeiIione,pialiire 7 Deo noilro in cithara... s Qui operit ca:lu s '& in nubibus,*qui parat terras pluuiam : qui producit in montibus foenum, & herbam ieruituti hominum. 4 Qui dat iumentis ? efcam ΐρΓοπιιη , & pullis coruorum inuo- cantibus eum. s Non in fortitudine equi 1 voluntatem habebit, neque in tibijs viri beneplacitum*eftei. 4 Beneplacitum eft 1 Dofnino fuper timentes eum, & in eis qui fperantfuper miiericordia eius. Alleluia. Aggasi & Zacharias. jPSAL. c X L V i i i. J Auda Hieruialem Dnm$ lauda Deum tuu Sion. 4 Quonia cofortauit ieras por- 13 tarum tuarum, benedixit filijs tuis in te. 4 Qui pofuitftncs tuos pacem, & adipe frumenti fatiat te. 3 Qui emittit eloquiu fuum terne, velociter *cu-rret iermo eius.' *fnt 11 1 A 1 < *( mit Φ-ΑΛΤΗΡΙΟΝ. μθίρμννζνσις rc$v&* 5 $ 5 * flctxa&Q-’ i ό Β-ζος Ιακώβ βοηθός durJ 3 η ελπίς 6 οστά3άΐΐκυ$ρν τον Β’ζόν αυτά. 4 τον ποιήταίΐμ τον d- ζμνονϊίτΐώγΐυ, τϊώ Β-άλαοταν κμ^πάΰτα τα c wau-* %Ίζ' τον φυ7\αοτον ί (θίά?\ήΒ-\(Ρν άς τονα'ίώνα’ 7 ποιοιωτα κ&μα %Ίς α όΐκονυ^όοις,οΐόο άΐμ τρβφΤιυ ■% 7T€ty άαν κν&(& λνα πζπζάϊιφμόις: 8 · ‘ κν&(§Γ G(pol τνφλύς, κνζ/.& άυορΒοϊκατερραγ- 9 φμου;, κύ&(& αγαπά όϊκοάοίζ. 4 κν&(& φνλάοτα C& «ζζβτηλντχς · ορφανόν ημ) %npw φναλήψζ^) , κμ\ ά όόον άμουρτωλάν άφανιά. 4 βασιλέα κν&(&’ εις Tovaidvap$i0qGvmw&gfyi$_..fc’fyjidpji Α λληλάία. ρμς. * * Α ϊνάτε τον κν^ιον ότι αγαθός ψαλμός·τά θεάΥΐμ!§ϊ I ηό'κυΒ-άη αίνεσις. 4 όΐκοόομψ ieyvo 'αλημ ό xv&c&i * τας Jiaazro^gfeJ Ισ’ζμηλ Shcnwa^i. 3 * ο Ια γψ & c?ir <πω τζτςιμφμοΐζ tIju m ρίϊίαν , χομ 4 $ι<τμ&οων τα οτωτζ/,μμα^. αυτάν. 4 ο 'Χξώμψ 7 Γλ»- θνι άςξωνβί πάσιν αύτοίς ονόμα% καλάν. ί * μ ίγας o-xvy& ψψ 3 β μεγάλη « Ι^υς ,ώπ$ Ί κμ] ά σιωίτζως ώΐίά gu ζπν 'άξ&μός. 6 ‘ φοαλαμζΰάων ο %πανάν $ άμα/ρ ? τοόλ’ός ζως γης. * οΐξάρζατζ τά κυρίά bv άζομο?^~ γνο-Μ,ψάλαη τάΒ-ζά ήμψ ον ztOapci. β 4 τά (ά^λ&ά,λλονίλ, τον 'άρονον &ν νζφζλαις,τά έτοιμα* ζοντιτη γηυζτόν' τά οζαΛατίλλονηοΛ) ορζ<ηφόρτον 3 άμ) ^λάάυτη^λΜατάνφό^ριαπων. t 4 Μόντι %Ίςκτίυΰίΰΐ ΤξβφΙω αυτάν , κμ) %Ίς νεοοτοϊς τάνκοζμκων%Ίς άΐάηκαλ'όφ^οις αυτόν. ι ο 4 ebe αν τη $υυυαςαα 'ίπατου ^ζλήτα , άό ζ cv %άίς I I κνήμαχς%) Sd /όό^ς Sjfrom. 4 όόόοκάκν&,&όν %Ίς φο~' ξχμίνοις αυτόν , &&%ϊς ξλπιζχσιν (Μ το ϊλε& αυτά, άλληλ'όΐα. A}Wa (e {αγυμίου. ρμζ· * Επαινα ιζρχταλημ τον κνζ/,ον,αή{ τον θεόν Gv σιάν, 13 * οτι ο^ίγυαζ cf\r μογλύς τάν ττυλάν Gv , άόλάγητε qstt ι\%ς '&ν ον \θΐ. 14 ο Ιλΰβις τα ο&α w uplwlw , v^jf ςεαυρ πν^βό ζμπ -*, τΤλάντζ. ■ < j 5 *ό )κτοςί?λ&)ν το λ^γιον αυτά τη γη, εάς τά^οις όζμ-> μάάμιό 7yy(&cWTeS. . » 1 CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. ! Beatus ille cui Deus Iaacob eft auxilio; fpes eius in Domino Deo eius. 15 Qui fecit cjeIos & terram , maria & omnia qua: in eis funt: qui cuftodit veritatem in perpetuum. 7 Quj facit iudicium calumniam fuftinentibus, dat cibum efurientibus.· Dominus foluit vinctos. ? Dominusilluminatc$cos,Dominuserigitcutuos,Dominuscliligitiuftos. 5 Dominus ieruat ad- uenas; pupillum & viduam fufcipft; & vias impiorum diiperdet. 10 Regnabit Dominus in reternum. Deus tuus Sion; in ge« nerationem & generationem . Laudate Deum· . ■ Ψ CXLVII. T Audate Deum,quoniam bonum eft pfallerc coram Deo noftro, quoniam deledabilis & pulchra laus eft. LLdiScans Ieruialem • Dominus,captiuitatem Ifrael congregabit. J Qui fanat contritos corde, & adducit ianitatem morbis eorum. ' 4 Imponit numeru fteltis,& omnes nominatim vocat. 5 Magnus dominator nofter, & multus virtutc:&prudentiae eius non eft nu· 1 merus. 6 Sufcij^ens manfuetos Deus,humilians impios vique ad terram. 7 Laudes dicite coram Domino in coftfeflione: pfallite coram Deo noftro in cithara. 8 Qui operit caelum nubibus, qui praeparat terra: pluuiam; qui crefcerefacit in montibus herbam. 9 Dat iumentis cibum fuum ; pullis corui qui clamant. "Non in fortitudine equitantium equos beneplacet ei; neque in tibijs fortium currentium voluntas eius. " Beneuolentia compleditar Dominus timentes ie, & cos qui expedtant benignitatem ipfius. Laiida Ijrufalem Domi·, num,lauda Delim tttum Sion. M Quoniam roborauit feras portarum tuarum.· benedixit filijs tuis in medio tui. η Αη] Ρ 0 &ίί terminos tuos pacem, oleo & bonitate frumentorum faturauic tc. 15 Qui mittit verbum fuum in terram:feftinanter curret fermo eius, Y y 4 13 « nop o>Vnn -nTflna^Tifiai&yaaWinan 4 *< " j ··— j ‘f/v τ ; vat — vjv jj·· — :ioy>’QimpB>abo’iia 3 impera * :c 3 >anbpinii 3 r’ 0 Da>imiribr’ * ■# *f·*· s · >·· “ λ·* ; - ; -·■*“; · .· bxnr >b nsa-rai νρπ apmb nai *raa ■'t 3 q>dswi iia~bab'p nrsrxb : mnSSn rain» · τ «· “ ’ i . nap awn-jomrv-nxibbrriTibbn» •a- ▼ - I · *r :v v j ; - · , : U 4 15] * »c| nNarSaim^nvsNVp-^imVVn ‘ > nixnaia-ba im^rtrrpirojp imbbn 1 , bya 1 irx ccanpni C 3 ’ot?n \gp mibbn 4 « IS i* • pip nxiaainisMnnnwccr-riNibbn’ * > I* ; · : *·* · i ** : -»·· ·.· ; - :\ : nas/,» xbi]m"pn cubis; 1 ? ij/b anasn * * -Sai cc» j»asi tnxrna πΐπ»--ηκ iSSn * ? ψ ι · · · i ί*» » r » :ι ; - ; ί—ιΐρπη r -φ πίρρ πιι ηρ»ρι abr τόι rx 1 * : iiai : ca»nx-bai na γν ms/aa-bai αηπη * > ! HQ Ί 135?3 V1T\ ΠΟΠ 3 ' 73 *Ι Π’ΠΠ * ||ττ j · ; V V λ - *· ■· · τ ί ” | — nasii^-Sai αή& D'axb-bai tnx~»aba » ·· : ^ * : · *** α· \ s **· 8 1 · νι ·· ; - !f!N 4 --caycu’jpirnbina~CDai canina * : canya rabiar 33rj-»anln»Dr--rnx'ibbri» s a - ; ·< « j- ; · · τ · ·· r : ! cupri fix-bj? liin pab vi’pn-b3bnbnfliDj;b 'fiponi * :r-ij-ibbniaipTaj?btnt?» IO 11 ii 13 M psalterivm. Tranilat.B.Hierony» * fui dat niuem quafi lanam, pruinas qua [i cinerem far git: 17 * s Proijcitglaciem fuam quafi bucceilas:ante faciem frigoris em quis flabit* ' 4 Mittet fluet illa : fi·* rabit jfiritu fuo, (effluent aqua, fi 4 fui annunciat verbum fuumjacob. praecepta fua & tudiciafuafjracl. » 4 Non fecit flmilit er ornni genti , φ- iudicia fud non cognofcent. Aleluia. i 4 Aleluia. p s a l. cx l v 111. T Audate Dominum de calis, laudate eum in excelfls. t * Laudate eum omnes angeli eius, laudate eum omnes exercitus eius. ‘ J 3 4 Laudate eum Sol '(efl Luna , laudate eunt , omnes fella luminis. 4 4 Laudate eum cali calorum 3 e> aqua qua fuper calosjunt, j 4 Laudent nomen Domini ■ quoniam ipfe mandauit , e> creata Junt. 6 * Et flatuit ea in aternum ($r in feculu s pra- ceptum dedit , (ef non prateribit . 7 4 Laudate Dominum de terra, dracones <&* omnes abyflfi. * * Agnis, grando, nix,glacies } ventus,,turbo, qua facitis fermonem eius. s> 4 *Montes'&* omnes colles, lignum fructiferum (efl umuerfle cedri. 10 4 Beflia e> omnia iumehta, reptilia aues •volantes. * ' 11 4 Reges terra & omnes populi, principes (ef vniuerfl iudices terra. ‘ r 11 4 fuuenes (efl /virgines ; [enes cum pueris, I 1 3 . 4 Laudent nomen Domini j quoniaip fublime nomen eius fblkns : gloria eius in calo (efl in terra. \ 14 / 4 Et exaltauit cornu populi fui: laus omnibus fanElis eius ; filiis flfrael, populo appropinquanti flbi. tAleluia. Diam iOpoS ntffis is» nnip αίσιοι ppicn-piia^s mjn^hao 17 iw αορ γη ι^ιο^γη nyn ann l masp NnVs; mattf 1 πηρ’ορι^ηΐΝ’ρίΝ,’ρρ’ρψπ’ηηηηψ 4 t sntnji ttpoVs rrovinatii snrppi Μΰ$τΰ no’ 5 ίΠ’ηΛ’ηΗρπη» sippj nSi an’ n“jiu 'φφ ΐΌΟ’ρι δ t vnapNnpONinonN^yiNpipn^pna^ 5 s np:ns «aay «biyVy nn Nappi saSn Nnaai κηφκ * s Ν’αιηη Sai nv^n ip iy ηηη?ψ 7 t najn Naa^Sai Νψρη NaiyaSai tsnyn 10 ·. inaxSai pass aaijTfSti ^npSaSai 9 iN^aoyKiapNnSinaiin^iipn 11 · NybN h.uj Vai oaaaa wm Vai. nvint fdio ” Nnnaipnnp^nmaVoap^ijpp r + ssjQtfi NvnwSy nnrja® minw ηογ γρη οηκ «πκργ nipnatfi Μ s NnSs 3natp nVpnnjri noymS ητρη ^ bft i Aiikiti D»n.j.e XiU. i 6 .( Iiiterp. ex Grxc. Ixx. p s a l. χ x l V r \ r. 4 Quickt niuem fuam flcut Jaham, ne- ** bulam ficut cinerem ipargit.. . j ^ * 4 Mittit cryftallum fuam ficut bucceis las:$nte facie frigoris eius quis fuftinebit? ! 4 Emittet verbum fuum, & liquefaciet is ea:flabitipiritus eius,&fluent aquse. j 4 Qui annunciat verbum firnm Iacob, ^ iuftitias&iudiciafualfrael. ! 4 Non fecit talirej omni nationi, & iu- *<> dicia fua non manifeflauit eis. Alleluia. , Aggaei & Zachariae.. * PSAL. CX L V III. j^Audate Dominum de cselis, laudate eu i inexcelfis. 4 Laudate eum omnes angeli eius, Iau- * date eum omhes virtutes eius. t 4 Laudate eum Sol & LunajJaudatc cum j omnes ilellse & lumen. 4 Laudate.eum cadiccclorum, & *aqua 4 quseiuper caelos*. 4 Laudent nomen Domini; quia ipie j dixit, & faftafiintjipie mandauit, & creata funt. mnm * Statuit ea in */eculum, & in ieculum «| feculi: praeceptum pofuit,& ηδ praeteribit. 4 Laudate Dominum de terra, draco- 7 nes & om nes abyfli. 3 Ignis,grandojnix,glacies,ipirituspro- * cellarum, quae faciun t verbum eius. 4 Montes & omnes colles, ligna frudi- 9 fera & omnes cedri. 4 Beftiae & vnitieria pecora,ferpentes & « volucres pennatae. 4 Reges terra: & omnes populi,principes & omnes iudices terrae. 4 Iuuenes & virgines, ienes cum iunio - 1 * ribus, » 4 Laudent nomen Domrlii,quia exalta- «3 tum efl: nomen eius iolius: confeflio eius iuper terram & caelum. 4 Et exaltabit cornu populi lui: hymnus *+ omnibus fandis eius, filijs Iirael, populo tttim. appropinquanti fibi.* ; ·. - ■ ■ 'LAATHPION. jZSlppfc ι·σις τΑό. $3f *Μΰΐ/τ& %ova twt£iyjov , όμίχλί>Μ ώτ& emo* όονπάοτοντ^. 17 * βάλλονί & χρυςαλλον cmd aerei ■lv , arnre oujAvqs ( οιςνψις-οις , i ■ αινείτε cwrv πάστες @ αγίελοι cunA, αινείτε ouuAv παεπμ ai όιιυάμεις cwrl. ... 5 4 alvei η αντν ϋλ<(^ (c σελίωη , αΐνϋτί ουϋτν τϊάψπα ταάςςμ fcq? φώς. 4 * otmTS cwtv @ τώ χρονώ } j@j γν^ρύξ ^ νζτζζμνωτΐϋΡ άροίλιώ,. s * akt rctTQFou) τ ονομα ωρίν οτίοωνς είπε, ^ i •Jvtjcw-cwvg ΟΑίετβλα’ζι^ CMTIp -ΥΚΤΟΛΙ. e 4 g?uaw αντα εις Αν αιώα, (£ 2ί ς rv alsSva £αιά ©-ν (cd πάρελάό^· 7 *:αΙνβτ£ τονχυ&ονόκΑ'γΰς, ΰζμκοντεζ ^ παΰν^ αζνοϊοι. s 4 8 πυρ μάλαζα, χιων,χρνςα/'λ&,πνείίμα '/.α%αγι* ποιοιωτα τον τΑγον curd. 9 1 τάορη ν^τί-ητες ® βουνοί, ζυλα χαρποφο^μ ^ παντεμ χε^ζβΐ. 4 τα 3 we),a (c πόνάτα τα xjbm , ερττετα }faj πετεινα, πίερωτά. 4 βασιλείς τ 2 (η 7τ4οτδ? λαοί, άρχοντες ^ πόμ* τ€ςχ&&:)}%ς. ■·.■.'■ 4 νεοονίΰχοι Aj τίαφενοι 3 πξεσ^υτε^τ νεωτέρων , 4 αΐνεσάτάίεταν το ονομα χυρίχ, οτι υψωΟη το ονομα αυτά μόνον ’ οΙξομοτΑγνσις dmASm γης (£ ‘JpaMoS, ί &ν\}/ωση κίζμς, λαοάμωΑ· ΰμν&τίαοι %ίς όζτιοις . card\ %> 1 ς ψΊς ισ^Υΐλ,λα^ εγίιζονίι ουντύ. . ΙΟ ιι 13 14 „ 3 . CHALDAICA PARAPHRASIS TRANSLATIO. “ Qui dat niuem albam ficut lanam; pruinam ficut cinerem fpargir. 17 Proijcic glaciem fuam diuifam tanquam buccellas:5i ante faciem frigoris eius quis poterit fubfiftere? ‘ 8 Mittet rigorem caliditatis fute & liquefaciet eos: faciet iedbre ipiritum fuura* & duent aquae. - 19 Qui annunciat verba legis fua: lacob , pada fua & iudicia fua Iirael. “Nonfecitfimiliteromniliopulo, &iudicianondocuit cos: laudateDeum. PSAt. cxlviii. φ L Audate Deum,laudate Dominu creatura fanda: de ctdis,l^idate eum angeli excelfi. ! Laudate cum omnes angeli cius qui miniilratis coram eo, laudate eum omnes exercitus eius. 5 Laudate eum Sol & Luna,laudate cum omnes ltella: lummofe. 1 Laudate eum edi cadorum & Squae.quiE pendent a verbo eius v e fupernis cxlorum. ’ Laudabunt nomen Domini, quoniam ipie mandauit & creata funt. 'Etfirmauitea infecula feculorum: de* cretum edidit,& non prstenbfo. 7 Laiidate Dominum de terra, ceti & omnes abyifi.. 8 Ignis,& grando, nix & vapor, ipirituique tempeftatis exequens verbum eius. 9 Montes & omnes colles, arbor frudifem &vnincrfx cedri. 10 Ferx& omnes bellis,reptile &auis volatilis. " Reges terrx & omnes populi,principes & omnes iudices tcrra. “ Adolefcentes incorrupti fimul cum virginibus, fenes cum iunioribus. ‘ J Laudabunt nomen Domini, quoniam forte nomen eius folius ; laus eius fuper terram &: cados· M Et extulit gloriam regni fui populo fuo: laus omnibus pijs eius, filijs Ifrael populo fuo, qui appropinquant ei. laudateDeum * i 53 $ » 0 » ΛίΙ'Λ DSP i tbm vnrnwmwb nw Thbbn 4 T · ; _ nr * -· Τ. -I - τ i r . ,·ΕΖ1Η’ρΠ7Πρ3 : α&02·&>3> p^» 3 ?wyaVtoF?ipe» * 4 'nV-mnmcpgVinagwiVSn ’ 4 * ; riywa o>i3j/ 3N3> iayg mn» nsrp? 4 _ * : onagis»—*?y ύη> siggg on>pn itSy» 4 » : cdt 3 rms>3 3im ama ba mnari 1 « j τ τ ; -*· · vvv ; AT ; * *‘l J ; ioax^niininonannopijwy^ * > ,· ·, ; - ·· Λ · - -τ ; - -sr- >7333 Ε3ΠΗ3331 0>pT3 αΠ’37ΟΊ0Κ? 4 ‘ ί 7Γϋ . I ··· : " -737 Ν1Π33Π 31J13 Β3Ι£» ΌΠ3 Γ~ Ii»!? 1 ? 4 » τ , ι -JT - τ τ ; · V τ < “ ίπη77πντοή Ί 30 r :ΐ· im^Sn wiui btp 3 g iiViiaTaim^nvirraMim^n 4 ■ I t ·. j ·· : “ ·' '; * J : - ; TUO! ^333 iniV?n Ί31^ ypD3 ΊΠ1?7Π 4 » ! 33 yi C 3 B 33 1 ΠΊΤ 7 ΓΙ 71 ΠΒ 1 ί|ία 1 ΓΤπή>Π 4 > >SvSi '3 irrfeVn yatrhhvz imSbn 4 > i ·· ; 2 · ; : - *»» ··:;·; t : - ; mmn I» ; imnSSnni^nnnaiPinSg 4 * ϋ 1 * s aL τ e kiv m. Ttafcilat.B. Hierony. o i 4 aleluia. c x l i x. Antate Domino canticum nouurn, laus eius L in congregatione fana orum. *, i 4 Latetur ffrael in favore fuo , filifiSion exuitent in rege [ito. i 4 Laudent nomen eius in chcro : in tympano o· cithara cantent ei. 4 4 jQuia coplacet fibt Dominus in populo fuo ; exaltabit manfuetos infefu. j 4 Exultabunt fanEli in gloria , laudabunt in cubilibus fuis. g 4 Exaltationes Dei in gutture eorum: (efigla dij ancipites in manibus eorum. 7 4 Ad faciendam njindiEiam ingentibus , increpationes in populis. 8 4 Vt alligent reges eorum in catenis 3 & inclytos eorum in compedibus ferreis. 9 t Vt faciant in eis mdicium fcriptum : decor efi omnibusfan EI is eius. Aleluia. i 4 Aleluia. psal. c l. J Audate Deum in fanEio eius , laudate eum in fortitudine potentia eius. i 4 Laudate eum m fortitudinibus eiusflaudate eum iuxta multitudinem magnificentia fua. i 4 Laudate eum in clangore buccina : laudate eum in pfalterio Qf cithara. 4 4 Laudate eum in tympano (efi choro f audate eum in chordis organo. j 4 Laudate eum in cymbalis fbnantibus -laudate eum in cymbalis tinnientibus, s 4 Omne quodff irat laudet Dominum. Aleluia. u IDOp ilin^oa pwv jt'ii m rrny*t isgaVtfito» nm 1 ! i?Drn abn\ ; tuirteg noyasniyn anw 4 ι π^.ρΊαη psinp nniy pnaaji 5 Kiopin. ιη^ψΓ 6 : {in^DT^y 5 ι «Snai |»Va53 ρπ>γ^ι pnoVo 'ΐψύΐ 8 ι φκ3 N^Jppp sjooya snpjpa lajigV 7 •Ί ν ι Λ !Π 3 ψν y>j?*ia tttfrx ingtt} nijVs ingttf 1 4 sinaai^Hapijaniin^ syipnannjinattf 4 usnVs ιπηψ niiVn Π 5 ψρι Nnouij * ; «aan. ηηηηρψ {inHtnVa 1 ? ρνηψοη nnnnau? 5 1 ’< ’ o • (* o^nn iflo-on ακίτοΉ by puiob oto:id ιρχηκ didshji >i> by p>y 33 ay miai Niipji by C 3 >rbxn κίί 3 io i^b 3330 \bn discis nisas γίμιπ I Π’·Λ·ΒΠ y WOlOa n>N 31 p ΟΠ 3 IPK ^3 Interp. ex Gr xc. ixx. i 5 s a l. c x l t x. Allcluia. psal. cxlix. i ^^Antate Domino canticfi nouum, laus i a eius m ecclefia fandiorum. * Letetuy i Ifra^l in eo c^ui fecit eu , & filij Sion exui- tent in rege iuo. 1 Laudent nomen eius; in choro ,'im tympano & pfalterio pfal- lant ei. * Quia beneplacitum eftDomino 4 in populo fuo j & exaltabit manfuetos in *ialute. 1 Lxultabpnt ianfti in gloria, & 5 lactabuntur in cubilibus fuis. s Exulta- * tiones Dei in gutture eorum, & gladij an- cipites in manibus eorum. *Adfacien-7 » dam vindidam in nationibiis, increpationes in populis. * Ad alligandos re- e ges eorum in compedibus 3 & nobiles eorum in manicis ferreis. * Vt faciant in 9 *,β eis iudicium tonferiptum .-gloria hace*erit m,im. omnibus ianitis eius; * Alleluia. psal. cl. * Dimi- nm MiIhU. J^Audate* Deum in fandis eius* laudate 1 eum in firmame'to virtutis eius. s Lau- * date eum in virtutibus eius, laudate eluti iecundum multitudinem magnitudinis eius.. * Laudate eum in (ono tuba?, lau- 3 date eum in pialterio & cithara. * Lau- 4 date eum in tympano & choro , laudare eum in chordis & organo. 1 Laudare eum 5 in cymbalis bene fon.jntibus,laudate eum in cymbalis iubilationis. * Omnis fpiritus laudet Dominum. * s ΦαΛΤΗΡΙΟΝ. β&ιρμηηυσις τό v o. Αλληλνϊα. ρμ^' 1 . « i * ΑταΤετή κυ&ω άτμα xcuwvji αΪΗσίζ ώηό e*’ οιό ί ΧλϊίΤία (ΧΓίίύ,ν . . * άχΡζβΟ/Β’ΥΐΤύΙ ΙζΓξβίΥΐλ Ί^7Γ01ΥΙ·* (raA cwrv · ^ ψ) mm άγαλλιάξϊωσαν 3 τπ d βασι- λεί audii- 3 · * CMitrcLTddtiM V ΟΡΟμΟ. tiw£ OV %0pd , OV TVULTtdjJti^ &ψαλτηριωάαλάτ&!(Γχν cimi. 4 ‘ 077 difoxei xv 9/ΰ ς ai> d hadcu/nf,(t υψωοτει πξαείς 5 αν ετωτηρία. * mv^riQv^ Imi ανόόξη 9 έ άγαλλιά* Gv 1 ) 3 m dv χοιτόν αυτών. : ; 6 * ai υψωετβς 9-εοιϊαν dhupvyft cwtcSv, 7$} ρομ-> (peuaj όίςομοι cv %(ΐς %zpϊς αγίοις curd, αινείτε ουυγν αν ςζμωματι οαυόμίύύς ααηό. ι 4 αινατί cwtp cJm %όϊς «Γ νωαςείαις αυτό, almre oul- rv φ πλύβ&’ £ μεγαλωσϊωης ώπό. ) * αινείτε cwrov αν ηχω mh-myi©·', αινείτε οωτναν •^αλτηζ/Μ (£ κιθάρα. 4 * αινείτε αντν ον τυμπά/οω %ορό , αινείτε οωτν 64 5 χορδαίς <£ οργώνω . * αινείτε cdw ον κνμζάλοις χοις,αίνέίτε cwrv ίν κνμζάλοις αλαλαγμοί. 6 * παστα πνοή αίνεσάτω τν xvgjiov. * CHALDAIC/E PARAPHRASIS TRANSLATIO. Ρ S A t. C X L I X. AuLte Deum, laudate coram Domino hymno nouo: laus eius in Ecclcila piorum. 1 Latretur Ifrael in fa&ore Γ110 : fili; Sion r 'exultentin regefuo. 1 Laudent nomen eius in choris,in tympanis & citharis pfallant ei. 4 Quoniam vojuntas Dommt in populo cius:glorificabit humiles in redemptiune'. 5 Exultabunt mifericordes in gloria, iubilabunt in cubilibus fuis. e Laudes Dei in gutture eorum; & tanquam gladij ancipites in manibus eorum. 7 Ad faciendam vindiftam in nationes; correptionem ih po< pulos.,, 8 Ad alligandos rjges eorum catcnts,& nobiles eorum compedibus ferreis. * Ad peragendum in cos iudicium quod feriptum eft is Lege: gloria ipfc eft omnibus pijs cius, laudate Deum. ^ 5 PSAI. CL. L Audarc Deum, laudate Deum in domo fandtuarij eius, laudare eum in firmamento fortitudinis ipfius. 1 Laudate eum in potentia ipfius, laudate eum fecundum multitudinem magnificentia: eius. 5 Laudatccum clangore buccinte: laudate cuni pfalterijs & citharis. 1 Laudate eum tympanis & choris: laudate eum in chordis & organis.! 5 Laudate eum cymbalis tan* rummodo ipfuru reionantibus: laudate eum cymbalii iubilationis. e Mens omnis laudet Dominum, laudate Deum. FINIS LIBRI PSALMORVM. J Ex REGIS CATHOLICI MANDATO ^enediftw aAriai dMontarms < D· ‘Th.recenfeit ξ$ probautt· a 9 ι Μ Θ EPISTOLA SANCTI HIERONYMI PRESB. AD CHROMACIVM ET HELIODORVM " EPISCOPOS, DE LIBRIS SALOMONIS. Vngat Epiitola_j quos iungit facerdotium > immo charta_> non_j diuidat quos Chrifti ned:ii_j amor. Com- mentarios in Ofee, Amos, & Zachariam 3 Malachiam quoque pofcitis.Scripfifiem filicuiffet prae valetudine. Mittitis iblatia fumptuum,notarios noftros & librarios fuftentatis, vt vobis potiffimum noftrum defudet in-° genium. Et eece ex latere frequens turba diuerfa pof- centium,quafi aut aequum fit me vobis efurientibus & aliis, laborare; aut in ratione dati & accepti, cuiquam praeter vos obnoxius fim. Itaque longae aegrotatione fra&us, ne penitus hoc anno reticerem, & apud vos mutus eflem,tridui opus nomini veftro cofecraui,interpretatione videlicet triu Salomonis voluminu;Mailot,quodHebrgiParabolas,vulgata aute editio Pro- uerbia vocatjCoheleth,quem Graece Ecclefiafte: Latine Concionatore pof- fumus dicere 5 Sirafirim qiiod in lingua noftra vertitur Canticum canticoru. Fertur & Panaretos Iefu filij Sirach liber:& alius pfeudographus qui Sapientia Salomonis infcribitur. QupruprioreHebraicu repperi,non Ecclefiafii- cum, vt apud Latinos , fed Parabolas praenotatum. Cui iun&i erant Eccle- fiafies & Canticum canticorum : vt fimilitudinem Salomonis nonfolum numero librorum,fed etiam materiarum genere coaequaret. c Secundus apud Hebraeos nufquameib quia & ipfe ftylus Graecam eloquentiam redolet: & nonnullifcriptorum veterum hunc efle Iudad Philonis affirmant. Sicut ergo Iudith& Tobiae& Machabaeoru libros legit quide eos Ecclefia; fed inter canonicas fcripturas non recipit: fic & haec duo volumina legat ad aedifica r tionem plebis i non ad autoritatem Ecclefiafficorum dogmatum confirma* dam. Si cui fane Septuaginta Interpretum magis editio placet: habet eam a nobis olim emendatam. Neque enim noua fic cudimus,vt vetera defimia- mus. Et tamen cum diligentiffime legerit: fciatmagis iroftra fcripta intelli- gi,que no in tertium vas transfufa coacuerint; fed ftatim de prelo puriffimae commendata tefe, fuum faporem feruauerint. Finis epistola. . r : ’ .i i ' o • · ■ £>'. >1 A I J <3 PROLOGVS IN LIBROS E , O S D E M. >; Sffia ! ecclefiam congreget,quem nos nuncupare poiTumus concionatore: eo quod loquatur ad populiij & fermo eius non fpecialiter ad vnu, fed ad vniuerfos dirigatur generaliter.. Porro Pacificus &C Diledus Domini, ab eo,qiiod regno eius pax fuerit, &C eu Dominus dilexerit, i® feftifsime docent. Pacificum,id eft, Salomonem: & Idida,hoc eft,di- ‘fjr ledum Domini* 5C quod nunc dicitur Coheleth,idem,ecclefiaften. ® Ecclefiaftes aute Graco fermone eft appellatus; quia coetum,id eft, R i b v s nominibus vocatum fuifte Salomonem,Scriptura mani- appellatus eft. Nam &C Pfalm. x l i i i i. δαχχ i.Diledi 6c Pacifici titulo pramotantur.Qui tamen etii ad prophetiam Chrifti ecclefi^que pertinentes, felicitatem έί vires Salomonis excedunt^ tamen fecundum hiftoriam fuper Salomonem fcripti funt*. Itaque iuxta numerum vocabulorum tria voluminaedidit; Prouerbia,Ecclefiaften,Canticum Canticorum. In Prouerbiis paruulum docens, Scquafide officiis per fententias erudiens. vnde& ad filium fermo crebro repetitur. In Ecclefiaften vero maturae virum aetatis inftituens, ne quicquam in mundi rebus putet eifeperpetuu,fed caduca &; breuia vniuerfa quas cernimus. Ad extremum iam cofummatum virum, 6c calcato feculo praeparatum,in Canticis canticoru fponfas iungit amplexibus. Nifi enim prius reliquerimus vitia, Si pompis feculi renunciantes, expeditos nos ad aduentum pr^parauerimus,non poiTumus cantare Canticum canticorum. Sed &, hoc diligentius attendendu,tres libros audore diuerfo efTe intitulatos. In Prouerbiis enim notantur Prouerbia Salomonis filij Dauid regis Ifrael. In Ecclefiaften vero verba Ecclefia- ftes filij Dauid regis Hierufalem. Superfluum quippe eft Ifrael hic : quod male in Graecis 8c Latinis codicibus inuenitur. In Cantico autem Canticorum nec filius Dauid,nec rex Ifrael iiue Hierufalem pr^fcribitur, fed tantum Canticum canticorum Salomonis. Sicut enim prouerbia Si rudis inftitutio ad duodecim tribus 6c ad totu pertinet Ifrael: Si quomodo co- teptus mundi non nifimetropolitis conuenit,hoc eft habitatoribus in Hierufale: ita Canticu Canticorum ad eos proprie pertinet,qui tantum fupernadefiderant.Ad incipientes ^proficientes Si paterna dignitas Si regni proprij merito vendicatur audoritas. Ad perfedos vero, vbi non timore eruditur,fed amore,propriu nomen fufficit: Si aqualis magifter eft,Si nefcit eifefe regem. Qua: omnia referuntur ad Chriftum. ) k ALIVS PROLOGVS. Res libros Salomonis,id eft, Prouerbia,Ecclefiaften,Canticum canticorum,veteri lxx In- mmm terpretum audoritati reddidi,vel antepofitis lineis fuperflua quieque defignans, velftellis ti- tulo ppenotatis,ea qu? minus habebantur interierens,vt plenius,Paula & Euftochiu,cogno- ^ i 1 ^ — J, .J — - - ^ > fcatis quid in libris noftris minus fit, quidve redundet. Nec non etia illa qua: imperiti tranfi- latores male in linguam noftram de Graaco fermone verterant, obliterans & antiquans, curiofiifima veritate correxi. Et vbi prcepoftero ordine atque peruerfo fententiarum fuerat lumen ereptum, fuis locis reftituens feci intelligi quod latebat. Porro in eo libro, qui a plerifque Sapientia Salomonis infcri- bitur,& in Ecclefiaftico,quem ede Iefu filij Syrach nullus ignorat,calamum temperaui,ta.gtummodo canonicas fcripturas vobis emendare defiderans^& ftudium meu certis magis quam dubiis commendare. Ideo Grasco & Hebr.xo praafatjunculavtraquein libro pmniftaeft, quia nonnulla de Grieco hoc ad illuminationem fenfus & legentis aedificationem vel inferta Hebraicae tranflationi, vel extrinfecus iunda ^ I funt. Et idcirco qui legis,femper peregrina memento. 3 te· 2 . i rb 6 irrn rrobv 'hv r ' ■> ■. ■ 1 V V V T J V J : ·· s rirft ποιοι πο3π rnm? 4 } · x ; ΛΤ JT : τ - j- ▼ jr-unnnN : anfffl t»e?m' pix Spipn tdS r-tnpl i r-tarm njn τρ j 1 ? naip tmufi nnS * JT · · -J— *—■ — J |I|T J τ jt x < « J*· x : rnjpirii^annpaJinpS.tiDinDDnin?^» * : arirm craan nai maaaiWor^n 1 ? 8 jr * ; · τ -/··;· *χ · ; r T i| -* T : 0’VnK ιόιηί noannsmvwamrv n«i’ 1 j* ··.·: ■*· /x : x - λ τ -»· *· x :t : * mwEftsA - ^NixaNnwD^aiOT 1 ma C3>|??gi nn ]h ryb ' p * : rjaK j *dnon *m rpijflj -οκ m 4 i rprhrrf? r~om o-h mdb ηακτοκ * vx ; ; · at ; ;τ ; v v ;t . yx ; ; iaampA ma mvannaOiii o»nb«W 3 ajraa 8 i Vw wna NiVa: «soa ap> ηπηα 8 : iAjS π»η> in« do uairo ^»sn 371« : ona^ua tpjij?»? an« 3333 77 jt 7« oa · ■ > : OT^fftfSiinaniSTvjrfron»'?!! »a 8 : MaSin-^ao^amnnr-rmooirro 8 JjXT -i - x ·· ·* ; V AT X JT j t *(. · i antosuSiiasnah^BoaSain 8 jx * a v: v -*χ χ : ·· ;ι : πρ> v^a mrmyvz ι m~ha πιγπν ή 4 ^ ί Π 7 ΐρ 70 Π Π 13 ΓΠ 3 ΠΠΠ ΓΙΠ 3 Π 103 Π 8 « | τ I V- 1 :■*· X ΑΧ 1 - ; χς τ jn anjw ’ΠΠ33 κόρη rwan ©tiia 8 : ιο«ηηηο« |.. τ ,ντ -; nanpy? a»sVi »na ian«n dos 1 *ηο-τι? 8 : nj/ri«3tff’ D’7»D3i can 1 ? ~ jx ; ; · · · : av χ vm Da? r~1573« i—un »onainS »^o 8 n- j·,· τ r » J· - t·· · J· ί - : ·. f 1 1 11 1 3 S 14 * 16 17 :α 3 ηκη 3 ΊΠΡΗΐκ |V ; .* J-X ; X r proverbia. Tranflat. B. Hieronymi. LIBER PROVERBIORVM. CAPVT I. A r a B o l ae Salomonis^ filij Dauid regis Ifrael.* # 4 Ad fciendd fapientia Sd difciplinam- a^intelligeda verba prudeti^ 4 Ec fuf- cipiendam eruditione do- drinx, iuftitiam,& iudicium,« 8 c xquitatc. 4 Vt detur paruulis aftiitia, & adolefcenti 5 fcientia & intelledus. 4 Audies iapiens fa- pientior erit 3 & intelliges gubernacula pof- 6 iidebit. 4 Animaduertet parabolam & interpretatione , verba fapietum & emgma- ' 7 ta eorum. 4 Timor Domini initiu fapien- tix: fapientiam atque dodrinam ftulti de- 8 ipiciunt. 4 Audi fili mi difciplinam patris 9 tui,& ne dimittas legem matris tux. 4 Vt ^ddatur gratia capiti tuo, & torques collo 10 tuo. 4 Fili mi fi te ladauerint peccatores, 11 ne acquiefcas eis. 4 Si dixerint, Veni 110- bifcum, infidiemur fanguini, abfcodamus tendiculas contra infontem fruftra. 11 4 Deglutiamus eum ficut infernus viuen tem, & integrum quafi defcedentem in la- 1 1 cum: 4 Omnem preciofam fubftantiam reperiemus, implebimus domos noftras 1 4 fpoliis. 4 Sortem mitte nobifcum, marfu pium fit vnum omiiiu noftru. 1 J 4 Fili mi ne ambules cum eis :prohibe pe- [ s dem tuum a femitis eorum. 4 Pedes enim illorum ad malum currunt, & feftinant vt 1 7 effundant fanguinem. 4 Fruftra aute iaci- tur rete ante oculos pennatorum. 18 4 Ipfi quoque contra fanguine fuum infi- diantur, & moliutur fraudes cotra anirrj^ 19 fuas. 4 Siciemitx omnis auari,animas pol^· 10 fidentium rapiunt. 4 Sapientia foris prxdi- 11 cat,in plateis dat voce fuain. 4 In capite tur c barum clamitat,in foribus portarum vrbis 11 profertv'erba fi.'a,dicens : 4 Vfquequo par- uuli diligitis infantiam: & ftulti ea qux fibi iunt noxia cupient,& imprudentes odibut 13 fcientiam? 4 Conuertimini ad correptione meam. En proferam vobis ipiritumeum, oftendam vobis verba mea. o mm □um N O • « KnnquisSapp 5 ? 4 ικηρνη pEpNVn-iTjtn i^nppn yipV 1 : αφα iil na 1 5 ; tsninny ηηψ^ηρ 1 ? 4 j ; snixnrn ispii snpixi »Spp tsn-mpi »n NnVna κηορη uin 7 : ρηηιηκι :ρ* 3 ΓΠ : smSpi νμπο 1 ? 6 j pijj?» snmnno i nprjam jwn ^-ipnn «rusii ^toa ? stnaj 'iypn snnio na ypt ;' 8 : κ ! Π < ?1 Vimi?piyVpa 1 ‘ ωφρκηκρΐο»ί« 11 ' naton ^mn φηύΐ jsna 1 ° ’ t qn;. in so »3 pawn ηρίκ qpn 14 5 snn wna ahop η?ψ: κιρη Niny _l ? 3 13 ttxg »nm pn emo : και ψ.ψιή paninopi ιφηι κηψη 1 ? prrVfji Viod 1 s iirvVnip \a qSn ’y jp pnny κηΐκρ bnn κ ) na 15 —Vi spniK {m n^n 19 : pnpqip: pirtoo» pjpa ipiVjnni 18 : κ&π κηηιρ by κηιΐνρ sona jmi 17 KJ^ypaiKTiap κηιη tonp 11 1 κ^κρη’’ββνϊρικηρηιΰρκβίΦρκιτοοιι 10 * ’ :papjp'nnpiKnym K^yjnayi , ί Knjpi» p3D ^ppi pn 1 ?un κηηροα opjaoi κηηηυ poni nae? ηρ?κ iy 11 ' 1 mos κη\ο niaa’yini *. f]o psyiiKi nn pa 1 ? yan nnpaofi 23 Interp.cxGriEC.Ixx. cap. i. o Parabolae salomonis. capvt i. Arabolce Salomonis filij r £)^· , uid,qui regnauit injfrael. 3 eAdfeiendu faptentiam et % I difdplind,ad inlelligendumq; verba pr udet ia. 3 Adfufci- } piedasq·, inuolutiones jermo- nttm & folutiones anjgmatu: adintelligendaq; iufiitiam veram, e> iudicium dirigendum. 4 Vt det fimplicibusastutiam: puero autem 4 nouo fenfumque & cogitationem. 4 Hac enim 5 audiens fapiens fipienttor erit.at intelligens gubernationem po^debit. * A nimaduertetque c parabolam & tenebrosum fermonemiuerbaq ■ [apientu & anigmata. 4 fnitium fapientia ti - 7 mor Domini; intelleclm aut e bonus omnibus fa cientibus eam. pietas aute in Deum initiu fen- fusifapientiam aute difciplinam impij deficient. 4 Audii fili leges patris tui , φ» ne repeL s lasfiatuta matris tua. 4 Coronia enimgratiaru 9 fufcipiestuo njertici, & torquem aureum circa tuu collu. 4 Fili nete deceperint viri impij,ne -10 que volueris. % Si aduocauerint te, dicet es-.Veni nobifium, communica [anguinis: ab[codamus autem in terram viru iuftu fruflra. 4 Deglutia mus autem eumficut infernus nnuente y & tollamus eius memoria de terra. 4 Fojfeffione eius 1 3 preciofam recipiamus: impleamus autem domos nofiras foliis. * At tua jorte mitte in nobis, et 14 marfupiu ΠΑΡΟΙΜΙΑΣ. μΒίρμήνΑισις των o ΠΑΡΟΙΜΙΑΙ ΣΟΛΟΜΩΝΤΟΣ. κεφ.α. ^^ιμ,ιαή 'Σολ^μων%ςύμ δ^αυίδ, ος ^ ζζατιλάκτ^ν οα Ιτ·ρμήλ’ i yvfijvcti G- (pid/j (c παιδείαν , vowcu τε λό[χς φρο- νηαεως' ‘ at τε ς^οφάς λόγων (b λυ<τ[ οάνιίμάτων,-νοητού τε δι- ^kcuocjzujIw άλ^ή,ηού κ[μα κατάΛωφ. * ίναδω άκάκοις 7rcmpyio\v, 7ΐου{δ)β vico cu&nfiv ts νμ) εννοιφυ. j * τάνδε yj άκύ[ας Gcp[ Gcpdrsqgi s$Oj. d β νοήμων κυζψησιν xln0*5u- 6 * voncfa ts α^μζολίωόί σκοτεινόν λόγον, pwliotbeca,4(l Hebraicam & Chaldaicam veritatem ii Έ. sAria Montano comita. - Araboiae Salomonis filij Dauid regis Ifrael. 1 Ad fciendam (apicntiam& difciplinam, ad intelligenda verba intclligentis. 1 \ 1 Ad fufeipiendam disciplinam intelledus, & iuilitiam, & iudicium, & equitarem. 1 Ad dandam infipientibusaftiuiam,& \-β adolefccntibusfcicntiam&confilium. * Audietiltpicns,&addet fcientiam.S:intelligensgubernaculiip$fidebit. ‘ Vt in- 1 telligatparabolam, &interptetationem,&verbaiagientum,&xnigmacaeorum. 7 InitiumfapientistimorDomini.-iapientiam autem & difciplinam ftulti deficiunt. 8 Audi fili mi difciplinam patris tui,& ne erres a lege matris tute. ’ Quoniam decor gratite funt capiti tuo; & torques collo tuo. 10 Fili mi fi te feduxerint peccatores, ne acquiefcas. " Si dixerint,Veni nobifafiiniidiemur fanguini, abfeondamurcontra innocentem fruftra. 11 Abforbeamus eos quafi infernus viuentes, & immaculatos ficut defeeridentes in lacum. ,J Omnes diuitiasgloriam inueniemus,& implebimus domos nofiras fpoliis. M Sortem tuam mitte inter nosmiarfupium vnum erit omnibus nobis. ,1S Fili mi ne ambules in via cum eis, prohibe pedem tuum a femitis eorum. ,s Quoniam pedes eorum ad malum currunt,&feftinantad effundendum ianguinem. 17 Quoniam fruftraexpanditur rete ante volucrem pennatam. 18 Ipfiautem contra fanguinem fuum infidiantur, abfeondent contra animas fuas. Is Sic funt viae omnium operantium iniquitatermanimas dominoru fuorum capiunt. 10 Sapientia vicatim cantat, ac de plateis dat vocem fuam. 11 In capite arcium praeconizar, & in intritu portarum per vrbes verba fuadicit. 21 Vfquequo infipientes diligitis infipientiam, &derifores derifionem appetunt fibi, & ftulti odiunt Scientiam? l , ! Conuertimini ad correptionem meam: en proferam vobis fpiritum meum , 8c often^am vobis verba mea. Z z z 10 i ii I X Μ. 14 Μ 1 6 ^3 io XI 4-V> * : 0ΐ3ΊΠ9^33^άρΠ^α3Τ^3^”03 * njw Π3ΊΜ D3TK1 ϋ3“ΙΓώ 1 ΠΊ&ΕΟ &03 * : npiyi ito cd yhy 33 ; ujkso» fciVi > tfiW’ mj?N &6ι >Μΐη|?> tn »· ! tina s& riin’ r»n>i njn iiotp->3 nnn 1 j τ τ λ τ ; j- ; · ; A*** : J·*· * — -i : >ηπ3ΐη- ι ?3 raxi >ns?i/Si3KT>6 ! p : - τ -: τ a* τ - j t | i arnsjjaai arnnaa iVp&?n * □'SoaniWi nnnnavsrnmrs 4 " jtzraKin j np T in2pp>^^]nm'|3^ 5 3 i ηηκ {&η tftoi ηοκ npfra* r?3 s j r-uinn 1 ? ^ non rg«* nppnS n^pnS* j φιρ n?3^ &npn wnS dk ό * ί Π3^ΠΠ Ε3$3Β031 J|D33 mtfp35"OK * : N^qn crnSk η^τ ρητκ s : *—tsinni n^rr νώ ηαρπ jn> nppz s : czin oVnS |ώ rwin n>wS }&n 4 nWnTpn^niDSppniiTiNtnvA * zbtytyriz n*itf nai mppi p·» pnri tfc * Ϊ 31D itzDyyjtiph nyi^sSnnppnNiipn-^ * : γίτιήγ) nipnrpS^TOri πώ\ώ s : rni3snni33D^n^byn^™^’^V s ; wmsrra n 3 ^ nirm ontyn s J v j " : -*; ·.· v τ v a J : T : J ' . -i j jn rrdsnro iSpf in nitpyS czrnpipn* aniVri cantf pp arrrnrriN* ί#ν* * : aniS^m 14 ij 26 17 28 1? 30 3 1 3i 33 i 6 19 proverbia. TranflatB.Hieronym. j 1 4 s Quiavocaui,& renuiftis ^extendimanu m mea 3 & non fuit qui aipiceret. s Defpexi- 1 ftis omne confiliu meum, & increpationes meas neglexiftis. s Ego quoque in interitu veitro ridebo,& fubfannabo £um vobis id 17 quod timebatis aduenerit. s Qtim irruerit repentina calamitas,"& interitus quaii tem pellas ingruerit: quando venerit luper vos z 8 tribulatio & angultia. έ T tuse inuocabut me,& non exaudiam ntiane confu rgent, & non inuenient me. s Eo quod exofam habuerint difciplinam,& timore Domini no 5° fufceperint. * Nec acquieuerint conhlio meo, & detraxerint vnmcrix correptioni * 5 1 mcx. s Comedent igitur fructus vix lux, J1 fuisque confiliis faturabuntur. " Auerfio paruulorum interficiet eos, profperitas ftul 5 5 torum perdet eos. *Qui autem me audierit, abfque terrore requiefeet, & abundanda perfruetur timore malorum fublato. C 'A P. II. > F 1 i mi fi fufeeperis fermones meos, & mandata mea abfeonderis penes te: I 5 Vt audiat fapientia auris tua· inclina cor tuum ad cognofcendam prudentiam. 3 * Si enim fapientia inuocaueris, & incli- 4 naueris cor tuum prudetix. s Si quxiieris eam quaii pecunia, & iicut thefauros effo- 5 deris illam. * Tunc intelliges timore Dni, ** & fcientia Dei inuenies. 5 Qma Dominus dat fapientiam, cTex ore eius fcientia & 7 prudentia. s Cuftodiet reclorum falutem, & proteget gradientes fimpliciter. 8 * Seruans femitas iuftitix, & viam fan- 9 dOrum cuftodiens. s Tunc intelliges iu- lHtiam & iudicium & xquitatem,& omne 10 femita bonam. ^Si intrauent fipientia^cqr tuum, fcientia animx tux placuerit: II s Coniilium cuftodiette, & prudentia d 1 feruabit te. s Vt emaris a via ma]a,°& ab I hominefqui p^auerfa loquitur. , r5 *> s Qui relinquunt iter reclu, &'ambulant I4 perviastenebrofas. s Quilxtantur cum male fecerint, & exultat in rebus peilimis. . j 15 * Quorum vix peruerfx funt,& infames I crreiTus eorum. L O □mn , , % TD*nnaT pnos ^ ’πμμοι pnotii 1 s :pania? nVi its nanssVinnpq hy_ 14 ϊ!ΤΠ ί8 :i^apyptrfysnni?sSiySyaptmni ϊΤαΜί^ wna 17 5 ϊ pSdsi wyina tax s 1 ? 3 ° nyqns ah snVsn nnSnqi snyn» ijpt Vy 19 pjagatfn th) inpj nrys nS] nnpi yaeiiqa 33 i^aaatn ^Dp^yiot pas Vppnnrm sniaaamT *7ΐαα 31 j pyap» itrtnVppi itnnnqsq ns ja Λακι 31 n t- ■ . i snM \a snnpa ηψ: h snpnnsnjinSsasi 3 \ snnSqafnjpnijsnapnSqns^xnt 1 .'qapejtanoipinnhp ^apnjsna 1 {nvy»xn sna^pq^ni sn’pqn’yani i q* 7 j? jnn sxnSi c^nSs nip. ip nnynn. snVgq nnSnq pann ρτη y } aio n 1 ?? \^φ ; V -Ρφ qnnp ιψ^φ 7 : κρτηι snyn» nos \a snpan an» snVsqhiDo 6 : ηαψη j n;syj snixnnrsan». snpix pqnn pin 9 ' i neqj ppniq snmsi sani snnqs naapV 8 ' iqq^nsmTnqSyntpjnsn^in 11 t opa». sny»*m qaVV snppn Siyn »*is 1 ° : «nnqsa pfrsi snxnn rpapq 13 - s^pnpps^paisnaapisdnsnqsqpixsnn—n 11 . e : prQn/p phpsni japyapTinnnsa 15 ; jsnpnq κρρηα pxni -pn pana 14 Interp.exGrasc. Itx. cap. ii. 3 4 Quoniam uocabam, φ non a udi fi. m extendebam fermones ,φ non attendebatis. (i Sed irrita faciebatis mea cofilia.at meis re% 15 dargutionibus non intendebatis, 4 figitur φ /» 'Pey?™ interitu irridebo : contragaudebo autem,quands>cunq; fuper uenerit ‘-vobisperni- ties. 4 φ quando aduenerit vobis fubito tu -17 multus, & fubuer(io tanqua tepefias affuerit: aut quando venerit Vqbis tribulatio et obfefio. 4 Erit enim quando inuocabitis me, ego autezs non exaudiam vos. quorentme mali, & no in~ uenient. T ' Odio habuerunt enim fapientiam, 19 at timorem Domini non receperunt. 4 O^eque 3 o Voluerunt meis attendere confiliis .fubfannaue- rut autem meas redargutiones. s fgitur come- 31 dent fuce naio fruclus,(gf fune impietatis implebuntur. 4 Quoniam enim iniuriam fecerunt 31 paruulis,interficietur, e> inquifitio impios perdet. * At me audiens,habitabit in fj?e,& quief- 33 cetabfque terrore ab omni malo. cap. ii. Tος pmv εμης ον%?ύς κρυφής Gfif ι όεαυτά' \ ύπαχίπε) βφίας f ός Gu , (C φφμζαλείς χορείαν του άς στυίεπν, π&·ρμζαλίίς <$\(ε avrb/j fifin ra 3 Utyitiv rfi fid Gu. * Idfi ye tIw Gia άς τίω όιάνοιονν, ή Hfi άίοΒησις τη S ψυχή καλή ώεμ 4 β'άλή καλή φυλάγει τι, odvoiadffi οτία τηρήτοιτε. 4 ίνα ρυση^,ίσ’εΊκτό ο id κακής.ιφι )χτο ουνό)οός λαλονύυτμηόζεν πιςόν. 4 ω ό) εΓκαί&λοίποντεςόόύς άόβοίας f πορ$όεα% αν ό- ό\,οίςΜο&ΐζ. 4 ω@) ώφρμινόμανοι Sdh κακοΊς <& you- 1 s ράντες cJm κα%ις·ρβφη κακή. 4 ων ch τςίζοι σχολιαΐ rcfi καμπύλος, cuTqoytai ouhfiv' , , CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. Μ tjuia vocali & non aedidiftisjlenaui manus meas, & non auicultailis. 21 Et commutaftis omne confilium meum,& correptionem meamnoluiftis. 16 Ego quoque in interitu veftro ridebo, & irridebo cum venerit pauor fuper vos > 2? Cum venerit tanquam repentina vaftitas pauor veiler, & interitus vefter quafi tempeftas venerit; cum veuerit fuper vos tribula- tio&anguftia. 18 Tunc irjiocabunt me, & non relpondebo; clamabunt, & noninuenient me. :SI Eo quod oderint fidentiam: & timorem Dei non elegerunt. ! ° Noluerunt confilium meum ,&detraxerunt vniuer& correptioni mes. 3 ' Etcomedant defrudtibus viarum fixarum, & confiliis fiuis iatientur. . 32 Quoniam auerfio infipieutlum interficiet eos, & terror ftultorum perdet eos. 33 Quj audit me^habitabi^in (pe, &fiecurus erit a timore mali. 3 capvt. n. F ili mi fi fuiceperis verba mea, & mandata mea abfeonderis apud te: 1 Et inclinaueris aurem tuam ad fapientiam, & conuerreris cortuumadintelligentiayi.· 3 Atque matrem intelligentiam vocaueris, & ad prudentiam dederis vocem tuam. 4 Etquarileris fidit argentum, & ficut thefauros effoderis illam. 3 Tunc intelliges timorem Dei, & fidentiam a facie Dei inuenies. β Quoniam Deus datfiapientiam:exoreeiusficientia&intelligentia. 7 Abficondet redis incolumitatem, & auxiliabitur eis quiambulantab/quemacula. 8 Ad cuftodiendas vias iudicij,& vias juftorumcuftodier. 9 Tunc intelliges iurtitiam &iudicium,& aequitatem omniu femicarum bonarii. '* Siingrefla fuerit fapientia in cor tuii,&ieientia anima: tuas dulcis fuerit; “ Confilium cuflo- diet te,intelligentia ieruabit tc. 12 Vt eruaris a via mala,& a viro qui loquitur peruerfa: 13 Qui relinquiit vias redtas,& ambulant in viis tenebrarii. M Qui ktantur ad faciendii malum,& exultant in peruerfione malitiae. *’ Qupru viae prauaefunt,&peruerfa: ftmita eorum. J Zz 5 16 17 HS X 'ibvn ίπρ^ηπ nnm πή3ώ mi nmft :6^nV * : nrw γρη?κ nnrrn&o nmyj t nVtf rati;n * nrvs ms“^K nn^ *s 4 * ΤΓ ; V * ·· νμν V τ -J*r V : rviftjpn v |v ; ; - : ο”πηιπικ «itpgViroiewtfSrwa-Ss * ·> I* - ^ ; *r · - J : ) f, : -» *r v ■*! *r cn’pHS nirnNi a»3iu φη ]yaV* « : lo$n i J · j rnnnv o*a>oni nanas# > οη#>->3 jt ; >t · * * : } νή» ; : · >· r : j rwoDinD* anxiai ΐΓΠ3?ηκο d^ii ! rpS ήϊ’ *nisni na^n-Ss >rnin ’» * : riSiaw aiVifi o»n nwi tro» τΐκ >3 ir ->· T ; Λ - ^ j ; · τι l ·.· ■* <· ^n3ln33r7yC33f(3^3tj;*-7i{r~iaSHDn * : caiNi d’HVn a»j?3 aia Vsitn ;γγκϊβί s --S^rirufirSio rpS-Sm mrp-S k nm 4 - I : r · v · irt’.· * f ; T u V J- ; * II S 2.1 ! 3’ίΙΓΠίί ΊΚ7” ϊνίΐπί 1 Π 1 Π 3»37Τ-*733 1 |·.· ; )■· -. : λ·· τ I λ· -^ ·: ■*■ ; “IIDI I—ϊΐπ»~ηκ ΝΤ 3 WJD 03 Π ’ΠΓΓ /K 4 7 : ina : q>rflo?|^*ijstfi rps? 1 ? vjnnttqn * : tpianrSa πηκτοί tuino rnrp -ηκ tss 5 „ : «nf^ajj’ ηή’ηί^ϋη’Βοκικ'τρη * ypn^tsiDKarrSNi ’ia p-nr-inoio * nnroim i · ” i · Ρ"ΠΧ3ίαίΓΡ31> ΓΠΠ’3ΠΧ>-7ϋΚΓηΚ’3 * : ni‘? i *.* : * :Π313Π p’^ oi&innan 01 « nm 4 : nn^ian pinpi C]p 3 _ nnpa ninp aitp 4 ί Π3~1Τ^? iiS ^^n'SD*l □^JSp Κ’Π ΠΊ|Ρ> 4 pr/overbia. Tranflat. B.Hieronymi. e is 4 Vt eruaris a muliere aliena, & ab extranea,quae mollir iermones Tuos* 7 ^ “Et relinquit duce pubertatis fuaL & pa- , 18 dii Dei fui oblita eil. 4 Inclinata e it eiy.m ad morte domus eius,&'ad inferos femitae 19 ipiius. 4 Omnes qui mgrcdiuiur ad eam, non reuertentur, nec apprehendet iemitas vitae. 10 4 Vt ambules in via bona,&?'calles illitorum cuitodias. ® 11 4 Qui enim redi iunt,habitabunt in terra,& llmplices permanebunt in ea. 11 4 Impij vero de terra perdentur· & qui inique agunt,auferentur ex ea. CAP. Illi ■pii mi ne obliuifcatis legis meae, &c praecepta mea cor tuum cuitodiat. I 4 Longitudinem enim dieram & annos 5 vitx & pacem apponent tibi. 4 Mifericor- dia & veritas te no deferant. Circunda eas gutturi-tuo, & defcribe in tabulis cordis 4 tui. 4 Et inuenies gratiam & difciplinam bonam coram Deo & hominibus. J 4 Habe fiducia in Domino ex toto corde tuo, & ne innitaris prudentiae tuae. 6 4 In omnibus viis tuis cogita illu, & ipfe diriget greflus tuos. 7 4 Ne iis fapiens apud temetipfum: time Dominum,& recede a malo. 8 4 Sanitas quippe erit vmbilico tuo, δί irrigatio oifium tuorum. 8 9 4 Honora Dominum de tua fubftatia, & de primitiis omnium frugum tuarum. 10 4 Et implebuntur horrea tua faturitatc, & vino torcularia redundabunt. II 4 Difciplina Domini fili mi neabiicias, nec deficias cum ab eo corriperis. 11 4 Quem enim diligit Dominus corripit, & quafi pater in filio complacet fibi. l J 4 Beatus homo qui inuenit fapipnfiam, & qui affluit pjgidentia. 14 4 Melior acquifitio eius negotiatione ar- 13 genti, & auro primo frudus eius. s 4 Preciofior eft eundis opibus Lapientia·, & omnia quas defiderantur, huic non IO XI I z valent comparari. □u-in ti 118 t nya nnvSoi tvnwa npaeii 17 i pV? «nSm snnpip t?nriws jp 1 ά Nnnqsp ^qg 10 , i κηηΐχ sSi cjbm jnm sd? fyyybz i9 \ snVnun κηρ^η ππ’η νπϊοι piriDJ sjns ιρ Kjgnrhi 11 .· ng ιηητπψα οο idni syqsainoy ’xnm 1 ‘nop 11 · : noan e ’ . i π3ο jnpyni ^ e· «ρψρι Mnianp 5 {qV pPntq HpSeii >mq snoin «qyq him 1 s qpV uqppi 'eiin ab Όΐαι na r t »33 bq|?i nhSn t=jqi? sn?3»oi sVatoi sqpn ηρψηι 4 t qaVf n^-^y pas anpi q*w? paqoj? qaippwa sV C3»sn»npfciS 7 i qbnra «ini nyiqnrriNrVpa 5 iqpnpn sSqn 1 ?! Kmvadyiqf? rfin jp NnWanap 5 pn^atEjnpiqiTQpipqn^sSip» 9 »qnpA wnqiqqjtipph »5jn hwqk 8 t Kmp»ajp sopi iphnqqsNta i nnupppa pqpn fcdn «Vpn ab nrhtn snnqp na 11 · i jysuij sapriqnqsrypi toualp qaxis jfpnpi 10 i snavaynpq^iijj aai snppn natpsasfi aaV»niaio 15 : nqah naqsas q>ni nV nqq snhs nb tnnapipViSiup 1! i n 1 ? on£ sS nyqp-Vai snap >pn jp sn sq^p» 15 innVy sagjp sanqjpi sp»pq snn;n \a nnnan sapaViop : S41 χ 8 i? Interp.ex Grasc. Ixx. c a p. i i i . > 4 zAd longe te faciendum a via recidat alie - i o num iufhz[efflentia. Fili ne te comprehedat ma- ( Ium confilium. 4 Chia reliquit dofflrina add- χ η lefifentu,(fiy tefiamentum diurnum oblita. 3 r Fofuit enim apud morte domum eius, & apud infernam cum terrigenis femitas eius. 4 Omnes ambulantes in ea non reuertentur, neque apprehendent femitas re olas. * F{pn enim comprehenduntur ab annis ruito:. Si enim ambulauifjeffl femitas bonas,inue- niffent notique femitas iuflitia leues. 3 Vtiles erunt habitatores terra. innocentes auterelmquentur in ea.quonia reffli habitabunt terra,(efi fanffli relinquetur in ea. 4 Via aute impioru e terra perdetur : at iniqui expellentur ab ea. cap. i i i. W meas letes ne obliuifcaris : at verba mea cu [odiat tuum cor. 4 Longitudinem enim vita, (gf annos vita (fig pacem apponent tibi. 3 Mifericordia et fides ne defnt tibi ; liga ante eas in tuo collo,feribe eas in tabula cordis tui. 4 Et inueniesgratiam, (efiprouide bona coram Domino & hominibus. 3 Efto confidens in toto corde in Deo. in aute tuaJapientia ne extollaris. 4 fn omnibus rviis tuis cognofce illam, nat dirigat Vias tuas. 3 Ne (is prudens apud temetipfuxn·,time autem Deum, & declina ab omni malo. 4 Tunc fanitas erit corpori tuo, & curatio opibus tuis. 4 Honora Dominum de tuis tufis laboribus, ftfi primitias da ei de tuis frufflibus iuflitia:. 4 Z)t impleantur horrea tua faturitate frumenti, vino autem torcularia tuaredundent. Fili ne paruipendas difciplinam Domini, neque deficias ab ipfo correptus. 4 Quem enim diligit Dominus,corripit·, verber af alitem omnem filium quem fufeipit. 4 Beatus homo quunuemdfkpkniiam , φ*. mortalis qui nouitprudentiam. 4 Melius enim ea mercari,quam auri zs* argenti thefauros. 4 Freciofior autem efl lapidibus precio fis·, omne autem preciofum non dignum illa e fi. i C 19 X I I l ) *3 14 ΠΑΡΟΙΜΙΑ I. /αύιρμήνχΙ/σΊς των o. 4 £ μα,χρρ,ν crs 7 ioiwcudλ<{φ()ήβν) b αυτή. 4 odo) dg dcrs£dv c οι γήζ oFsvf),oi dg άτρομοι ad αυτής. f y / ^ - i * Tfs ifisfi νομών μή (Μιλαι /Omou, td ig 'ρήματάμ* τνίξβτ® irn xcvpdoi. i ' μήκΟΟτ γ: βΐ'ό vcfi hn ζωής' rg) dqlwlw :®&άϊή- 3 QwTt βΐ. * ΙλίημοονΰαΛ rfij πίςας μή CAihei 7 rda- <ϊμ Gi. djfiadpoj. ds αυτά; 3 μ rd τζμχήλω, γράψον αυτάς Ρτη πλακος τ χορείας βν. 4 * j@t/ £ξήοτας %ά?ρ · χρ cw&voS χαλά bdmov xvqfii 5 χρ οάΟρωττων. * 'tffln πζποΜς ανολη χαφία. c fida Ssd, cfdn ds ιτή βφίμμή dedpov. 6 * b πάναας οάίς βυ yvdyfjt. αυτίυυ. ϊνα. όρβο&μή τάς 7 odi βυ. 4 μή ϊ&ι φζ$ημ& dfifi βζαυτά,φοζοβ os τν 3-goi/, w IxxKm dd 7ταντς xctxd. s 4 tts ’ίασις ϊςαλ id (τάμα,τί βυ, xcy Μιμίλ{α. %ίς οςίοις βυ. 9 4 τιμά τν χυ&ον tfdv dx.aj.av ττόναν 3 $ άπάξχον άυτώ 'Nm 3 π * : imarroam na mjWTaSwn o”irrj/ 8 Γ ·. ; τ J V : I ; *t . - ·ι ■<· - » ·· : Π313η30>0ίφ13ηΝΠ0>Γ-Ι03Π3ΓίΐΠ> 1 : 7p-isjn?D»prnpiij?p33i—iiainninpia * ! naiai π’ϋΐή niavwnuVrixm 1 i ^φϊ^ν^η»^0>»Π1»ΙΤ*1 ‘ .· ^iaftK^Vjni^aiTnaaSi^niK * : rjrw rafj naatynnpn xS aa^rrax * ο*ί?ε’ήηχϊίΒΐιι=ιχη3ηπ23Νίτη-- 1 ?χ 5 • x ; · AS· -j- · x ·ι - ιώη»3 j isSo Aai wirtSosn <τπ* γτιγτό 4 »· ·■ r ■ A : : - I- T · ; · : -.· ; ■ - * ‘ ?Κ7ηι»π3 V7jnb 3iD“yion~7K 4 ! ΓΊΐϋφ e^i|rtN4nnai 1 3nyi^S i ^Snaxn-- l 7x» *· Proverbia. Tranilat. B.Hieronymi. o 1 6 4 Longitudo dierum in dextera eius,& in finiftra illius diuitiae & gloria. 1 7 « 4 Vix ei l]S vix pulchras, & omnes iemitx e e. eius 18 4 18 19 qnx naaV a©'i'-xiiiinjn^jn;’7j;c?nnri-?x : nri^ajxS-DXDjnmx-apaiifrSx * > : varrSaannaji-Sxi Dan ©>Ka xjdjtSx 4 |T X : x ; - ; * - ; ΑΧ x ->· ; ·♦!- :v : mocanwi-nxiriSjp - iwnajnrna * I r x : v ; a ▼ χ si j - «· :τ\3>ο'ρι·ΐ2Γη:υϊϋηη’33Γπη>Γ-ηΧΒ * ' !jn-|n»b'aji'7ifl?!wno'S'??T=3X‘ s rrip ana ari>D3i riro» a’aan Tiaa 8 i s I t J T >' *· · · ; Λ -r i · -· T t\. ! r—wanjnWiypni axnDiaaaaipa© 8 • lawrrax wui aaVinra aia npV»a 8 i >ηκ nbVrnn r\ naS >n”nn--’3 4 • j* · j *· : · · x ; J'- a· τ ; · -*· x i**i »nisa ab© 337 nar-aan^VaaxnaTi 8 -- ; · i ; |av · *-▼ : I χ ; · v t - · ·· - : rrm I” : · Lignum vitae eft his qui apprehenderint 19 eam· & qui tenuerint ea 3 beati. | Dominus fapientia fundauit terram, ftabiliuit carlos 10 prudentia. 4 Sapientia illius eruperunt a- ayffi, & nubes rore concrefcuifc. 11 s Fili mi ne effluant haec ab oculis tuis. Cuftodi legem meam & confilium meum. 11 4 Et erit vita aniinte tuae, & gratia fauci- 13 bus tuis. 4 Tunc ambulabis fiducialiter in via tua, & pes tuus non impinget. 14 4 Si dormieris non timebis, quiefces & 15 fuauis eritfomntis tuus. 4 Ne paueas repen tino terrore,& irruentes tibi ruinas impio- 16 rum. 4 Hominus enim erit in latere tuo, 6c cuflodiet pedem tuum ne capiaris. 17 4 Noli prohibere benefacere eum qui po teft. fi vales, & ipfe bene fac. 4 Ne dicas a- mico tuo,Vade & reuertere,& cras dabo tibi, cum ifatim poflis dare. 4 Ne moliaris amico tuo malum, cum il- 3 0 le in te habeat fiduciam. 4 Non cotendas aduerfus hominem fruftra, ciim ipfe tibi 51 nihil mali fecerit. 4 Ne aemuleris homine iniuftum, nec imiteris vias eius. 31 4 Quia abominatio eft Domini omnis il lufor, & cu fimplicibus fermocinatio eius. 4 Egeftas a Domina in domo impij, habi tacula autem iuftorum benedicentur. 3 4 4 Ipfe deludet illufores, δί maftietis dabit gratiam. 3 5 4 Gloriam lapientes pofiidebunt, ftulto- rum exaltatio ignominia. cap. mi. ^ 1 A Vdite filij difciplinam patris, & atten- -^“dite vt fciatis prudentiam. ^ 4 Donum bonum tribuam vobis, legem meam nfc J derelinquatis. 3 4 Nam & ego filius fui patris mei, tenellus & vnigenitus coram matre mea. 4 4 Et docebat me atque dicebat: Sufcipiat verba mea cor tuum , δί cuftodi prxcepta y| mea, & viues. o 33 81 3W t8 □u -ιη i \ κηη 3»Vj pTiSpi tcapaT snnqs: κηηηηκ 17 i tnpm nyo^a 1 s t njppB κ’ρφ jpnsi Ny*is: rroisn^ ssnppnn snSti 19 : pTrcno na rppyppi ϊ^ι ; na s»n '!rn t qnivh κηρηι qn ρ'ΐηη 11 i Kn^ynni syip npj qpyp *7υ sS na 11 j ψχ lyiapx ’ριηη nnyia 20 IpVmnNV 5 OqnrdnpaninaipniSnin nSi qo-ininacinens 24 sSjpnoN^fli^nrnNpKnppa^pniiTit 1J nisianayoS^annsS 27 ‘ Vido ' ·, ^ns^TjNpin^ois^ipiKiVfri an» wrti «nui»aqnanSy a^tinsS 19 t qai nw ntio 1 ?] aini qnanS ηο»η κ*^ ! ^VP 1 ? T1’5 «ί’Ο Ί? ' u^nnqNph^aamnKSisijionbinaiaipns 1 ? 31 ' !Nd»aq I 7nayN , 7as:^a^j*iaDywnN'7 30 iniS^aqay t “pqi ipqxq piTipyony^ni |in»naa smf ] 3 3 : nrvywf Kjvnn cayi q» canjjlp «niy prn.pqSioo 3 21 i Nnyx nSqpj ^noj »p»ann snp’ 3 5 : Ν·ιοη |n* mySi ^jnoa rapooST 3+ τ Sido j i ppayin ab paS nan» ^atp waVqSion 1 : ^jiiayanVinixN·! asq snnao ^uaiypip 1 Cl ! ri)ni »aipaapj qaS uha oap\q> ^ ^ 4 ppscD*t(?K , i»n»'ip3apKas l 7n»inN*i3ji Interp.es Giwc.Ixx. c api i ii i. 4 Logitudo enim r vitϊς ονντζχοφροις αυτής, χα] %Ίς fizplfiojfifioig ζπ ojjtIw ως [m κν&ονασφαλής. 1 9 * ο Ρτίος τη Οφία Ιθϊμζλίωτζ τΐυνγΐ/άυ, η%ίμαύϊ'^ ίο ονξβίΐ/ύς & φρβνήΰα. * αν αί&ήτα duodd&jcroi zpocfi ynQdsJ, νέφη ίέ ipqvnQciv cfioctou;. 11 * fi μη παρμένης, TnqnQv fi wJjju β·όλΙαι yfi ofi- 11 void/o. * ha ζήοη n fivqfio Gu, μά<μς n uf τςα- χήλω. ficu ifs ίααις Ίαίς Qapfy Gv, ffiafiaa %ϊς 13 Οίςοςέοις. * ϊνα ψξβίη ττεποώωςφ) eipluin πά<τα.ς τας οούς Gv, ο 7 ifi Gv ύμη ccn^momn. 14 , αφοζ&ίση,. & κα^^ης χιϊίως μ 'Φ&νωϊας. ' ψφόφοζνΜοη chonm fisxbfid/j , ύ ‘ Non timebis a pauore & repentino cafu, & a calamitate impiorum cum venerit. 16 Quonia Deus eritinadiutorinm tuum, &cuflodiet pedem tuum ne capiatis. 27 Ne definas facere bonum,dum valet manus tua ad faciendum. 28 Nedicasfocio tuo; Vade,f”3*reuerterc;& cras dabo, fi habes apud te. 2? Ne cogites contra proximum tuum malum, cum ipfe habitet tecum in pace. ! ° Ne contendas cum homine fruftra, cum non fecerit tibi malum· ^Netcmuleris virum raptorem, nec velis omnes'^as eius. 52 Quoniam abominabilis eft iniquitas coram Domino, & cum reftis eft colloquium eius. iJ Maledidio Dei in domibus impiorum, & domiciliuiuftorum benedicetur. 54 Et illuforespropella, ; >a-naNa r .····· ·· i |ΐρή naiyrr^K* * ruj? ^ap-^aai naan rup naan rWK-i. * : ! i—13»3 :π3ρ3Πίΐ’3^1?3ή!ΐρπηίη φφο* ■ :-|33ρίΊπ-ι«?Γ) nro^jn-nif^ieiiipi 5 1 iawnnw^aTinaiinpvjapa-i? 1 *■ ηιρ^’ρφρρ^ιίρηιπ ^nymmnp^ * : Wsn ab pntriMnqis!» ίκτ*? 3 ?ο ?1 * ! 3»*n Ni*n-'3 nisi cnn-Sx nwaa ριππ * ΤΠ3 Tii'Sn _ ‘7t«1li3ir7XC3*j;©3mN3 * ! a’in : 73invSi?anBi!713 isrn-^Kinjna * -oxarut? nViaiijn» nS-dn «©> ab »3 * 1* T ; ;t ; ; « ; Λ»·τ u · ; ·ι -* v \ftwyib |· 2 - * : ^opoqjwijwn cawion^ >? * jttrij/ usi rjSin rui -ma α’ρην mijti * : eavn ; iSip3’na3is;T ab nSasa οτ^ΤΠ ’ njisonnas^na^pnnanS-aa * ||v; τ - τ - τ λ* I; — J “ T : · · ;i qM^inacana^rprirair^AN * - : toiansa-SaSi orPNsnS an a^rra 5 - I». . — y-r ; τ : av ·· : | ; **κ — · p-rtssw uaa ’3 rnS iia nawo—*?30 * * J ; I V · >* |AV · 2 τ ; ·ν τ · : α»π pjTp tzwiatp ηιΛι nar - ιι^ρι^ητρπ I I I 1 13 14 «i 16 «7 18 r s ; ^1Μ1ΤΪ?”ψέί?3ί?11Β’3’Π3Λ 7J»3»^ nB^TanArnSn Saya D^a * » iinoi^^onSiSaiyiraOn-W* * |T ·■ -> 1: ; - i- τ t Λ : »/··>· ·ι - ι proverbia. T ranflatB. Hieronym. 3 4 Poilidefapientiam, poifide prudentia. Ne obliuifcaris, neq ; declines a verbis oris 6 mei. 4 Me dimittas ea,& cuftodiette: dili- 7 ge eam,& conferuabit te. 4 Principium fa pientix poffide fapietiam, & ΐϊι omni pof- «feilione tua acquire prudentia. Λ Arripe illam & exaltabit te, & glorificaberis ab ea 9 cum eam fueris amplexatus. 4 Dabit capiti tuo augmenta gratiarum corona inclyta proteget te. c 1 0 5 Audi fili mi, & iufcipe verba mea, vt multiplicentur tibi anni vita:. 11 * Viam fapientix monftrabo tibi,& duca te pcrfemitas xquitatis. 14 * Quas cum ingreifus fueris, non arda- buntur greifus tui, & currens non habebis offendiculum. 1 3 * Tene difciplinam,ne dimittas eam.Cu- r 4 ftodi illam, quia illaeif vita tua. 4 Ne de- lederis in viis impiorum, nec tibi placeat 1 5 malorum via. 4 Fuge ab ea, nec tranfeas per illam: declina,& defere eam. 15 4 Non enim dormiunt nili cum malefecerint : & non capitur fomnus ab eis nifi 1 7 fupplantauerint. 4 Comedut pane impietatis, & vinum iniquitatis bibunt. 18 4 Iuftorum autem femita quafi lux fplen dens, procedit & crefcit vfque ad perfecta diem. 4 Viaii vbi corruant. 19 10 4 Fili mi aufculta Termones meos, & ad eloquia mea inclina aurem tuam. 11 4 Ne recedant ab oculis tuis:cuftodi ca in medio cordis tui. 11 4 Vita enim funt inuenietibus ea, & vni- uerfie carni fanitas. V 4 Omni cuftodia ferua cor tuum, quia r ex: ipfo vita procedit. 14 Γ * Remouea te os prauum, & detrahentia labia fint procul a te!' v 5 4 Ocuti tui rasita videat, & palpebrx tux prxcedant greifus tuos. 4 Dirige femitas pedibus tuis, & omnes vix tux ftabilientur. 17 4 Ne declines ad dexteram, neque ad fi- a malo. 14 15 qu< 9 diem. 4 Via impiorum tenebrofa:nefciunt X6 niftram. auerte pedem tuum; ouin o ^npDnujn 7 : nnnn qno^ni n^Dttjn nS 6 : ιαίι'ΐ nnns;o p napn nVi s 1 ?! win n]p «nn^h nJp J iihjbi «ipni αιψηι 9 : qqpw rrpam qjqnnn _ H .τηηη 8 Γ rnigi njp qjjjp κηορπ Cip i »xnn ijnaSK Nnppnq «nnqs : 11 j xm on Vapi ^ yoii? 10 t ‘fjv ε *)’n xm hwa nnq; ssnn sVi «ηπηαη ptnnn 1} ! Spnn n *7 ornn qnqt? pyqn xb hvn ia 11 1 prqnlayinoppnnyinyn nSi mx 15 f > j ρψητ snqxn \m nSiV pn xb ’y'cj*iisnis3 14 } NiVpri piqyq no ny ρηρ:φ wjnsn pwsgo*] no iy popi xb 1 5 Noi»|^rnnnTyffin3^wnnTOTirvfru3»i2HjnNfnKi 18 ! 1 w ^cmani «η,-ρπι ’ϊρψύι xrbyg ρπη^’ο'? 17 s pSpnno NJpapyT nS κηηκι *■ 9 \xob ρ 3 Ν qnq Vron 11 j qn 1 ?! ?W 5 panoa q^yp xb 11 5 qqqx Αχ np^pSi mx Aqb na 10 1 pnq sapsp sin napq bma qafi nioj sniriT-^ap 15 pdko nntpa xbib pnV na^pq : qVppV pinna qnoni pisa xrnxnnq qa»g i 5 1 qio p ηηκ κηΐήψι xrjij) «ppq spipy qip nayx 14 : κίιρη jp q^nnayx s^pipViN^p^^P*? ^ 47 5 jipnpqnnqN pn L pv*e?’:i AncJoqVnnays: , ztf Intcrp.exGrac.Ixx. cap, i i ii. 4 ‘Tojfidefapientia 3 pofiide intelleUu.pe obii- 5 ' uifcans, neque contemnas eloqutu mei oris,neq; Reclines a V er bis oris mei. 4 Ne relinquas ecifh 6 & vias 16 tuas dirige. » 4 Ne declines ad dexter ah neque ad fini - *7 Uram-auerte autem tuum pedem d via mala. Vias enim quad dextris, nouit Deus: peruerfa autem funt qua dfinifiris. fpfe autem recdas faciet femitas tuas , at itinera tua in pace producet. 0 Π A P Ο I Μ I Αί. μΒιρμήνώσΊζ των o jrf j s 4 κίηραι Gdpm κ\ηρα\ ptukcnv , μη Sm?\Sn , μη $ παρμδηςρηαιν 2μόςομα%ς,μη βόκκλίνηςΊχτο ρημάτων 6 ςοματος μου. * μη είκα%ιλιπ\ίς cwt ην, rcf) Ανάζετοά 7 ρό. ζρμ& ylt αότης χμ) τηξήρα pe. * αυρχη (ςφίας,κΐήραζ Gtptcw, rcfi c v ττάση κΙήρα Gv κίήρουι aiwmv. 8 “ 7%i%2/pa.K&)Gv αυτήν, ncjjj v\J/&xr ^ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 5 Poffide fapientiam,poffide prudentiam, & ne obliuiicaris,nec declines a iermonibus oris mei. * Neque dimittas eam, &cuftodiet te; dilige eam vc protegat te. 7 Initio lapientia: poffide lapiendam, & in omnibus pofleflionibu Auis poiEde intelli- gendam. 8 Dilige eam vt exaltet te ; & amplexare eam vt glorificet te. ’ Et ponet in capite tuo pulchritudinem gratia?, corona fplendoriseritfuper te. Audi fili mi, & fufcipe a me;& multiplicabuntur anni vita: tute. 11 Vias fapientiiE docebo te,&: deducam te infemitisredds. “ Cum art^ulaueris,non arita» bitur via tua;& ii cucurreris,non offendes. ‘ J Apprehende difciplinam, nec dimittas:cufiodi eam,quoniam ipfa efl vita tua. 14 Inviaimpiorumneambules,necaemulerisviam malorum. 17 Recede,nectranfeascumeis:declina,6ctranfiabeis. 15 Quoniam non dormiunt, aanecmalefaciant.nec folutturfomnus eorum, donec ponant fcandalum. 17 Quoniam cibus eorum, cibus efl impiorum, & vinum raptorum bibunt. “ Viaaucem iuftorumquafiluxfplendens, vaditque lux etus vfque ad p^fedum diem. 15 Via autem impiorum tenebrofa: nefciutitque in quo offendunt. 70 Filimiaufculta fermones meos, & ad verba mea inclina aurem tuam. 11 Ne recedant ab oculis tuis; cufiodi ea in medio cordis tui. . 11 Quoniam vita funt illi qui inuenit ea: omni carni eius fanitas. 2! Ab omni monitione cufiodi cor tuum, quoniam ab ipfo exitus vita?. i4 Transfer a te os prauuni; detrailionem labiorum longe fac a te. 77 Oculi tui reita videant, &|>alpebras tux dirigantur contra te. 18 Transfer pedem tuum a femids malis, & omnes via? tui dirigentur» r) 17 Ne declines ad dexteram, neque ad finiilram: transfer pedem tuum a malo. 5jj n >Wa m : raix οπ ♦ftron'? nantfpn wsrt 1 ? aa ‘ : rin» rpnawnini maia n ®7 4 : Π3Π nate» pSm mr aiaic? iua»n nai » 3 4 : m»a 3iro nin ruina i—na nnnnxi * I » v J V ; -r - AT-: - j- -*t- r ■* * ** ί “ Λ : iPan' nnj«r *7ix& ma iim» rrSn * | ; · τ J\'*r ; ; VAt j ; j t v ; -l i inri x*7 nvi*?Ji;a iya D*??n ]a ofnmx * : »a-naxa viibirVKi ’ t nyaipa>33 nnjn * j.^?ftff^K3ipini{i^TT.m7gDprnn ' ί’ττΜΛ^ίτΐ^ητίπαηπκ^ηηηθ * : η33Π’33η»3?ί?ί^π'3ΐΐ3ηηι;3?;ΓΙ2 4 ! 7ΠΧϊ71Τνΐή 01*733 3ΠΠΠΧ3 Π 3 ΠΪ 1 * I |ϊ ·· : I : τ : > : · Ι«· · ^ : "| τ : : >37 V XJ ΠΠ31Π11013 >11X3© ΤΧ 1118X1 4 |· · ) /-τ — : · j·· ·» I ·η ■»· : - ■* :ι warrx 1 ? naSaSi ma 7103 watf-xSi » ■ “ . ‘ ‘ : wn r : τ : i—nyiSnp-prn in-TMiJiyntaiiBa 5 > : ^ΐΝ3 Ulna ο»*?τΐ3Ί ^apons-np^ 4 ; a^->3^8ni3rrf njpn ^*jris»^o «a * 4 : inx cani*? ?>xi τη 1 ? rp-vn» * ; rjnuij nsixa nattri ifrg 4 rjr*733 ητν ΙΓΠ35 rffjnatfnxnW · 10 XI II ■; τοη p-ron nnanKa * * Γ T ■'··· : ’ T \ '·' l~ : a 10 * ! r-roj pn panni mn >33 ns»n na*?i |T · ; τ I J·* I ·· - : ATT ; J* ; «* V : · T«T ; vrfapa-Vai tf'X->an rri n’»a>i? 1 nai’ *a 4 .. i 3*733 1ήΧΒΠ»*73Π31Γ^1Π--ΓΠΧ1313^η’ήυΐυ; 4 .* ίηΐϋ’ΐη^χϊιρηοΐΒ^χρηΐΒ’χιπ 4 rpv « M - - J » . ^ ^ u : ^MiiS nypn ij/iS oa-urax-aa 4 . : i’a-nax3 maSiipa-Haxa 0ϊ#ρΐ3 4 * I r 1 α· ··: · : τ : p- proverbia. Tranflat B. Hieronymi, c ap. v. 1 pUi mi attende ad fapientiam meam, & i- prudentias meas inclina aurem tuam. eC> I s Vtcuitodias cogitationes, & difciplMa 3 labia tua conferuent. * Fauuscnim diitil- lans labia meretricis, & nitidius oleo gut- 4 tur eius. 4 NouiiTima autem illius amara quafi abiinthiu, & lingua eius acuta quali 5 gladius biceps. 4 Pedes eius dfcfcedunt in morte, & ad inferos grelfus eius penetrant. 5 4 Per femitam vitie non ambulant: vagi 7 funt greflus eius & inueftigabiles. 4 Nunc ergo fili mi audi me, & ne recedas a verbis 0 8 oris mei. 4 Longe fac ab ea viam tua,& ne 9 appropinques foribus dom 9 eius. 4 Ne des lienis honore tuu, & annos tuos crudeli. Ne forte impleantur extranei viribus tuis,& labores tui fint in domo aliena. II 4 Et gemas in nouiilimis, quando c5fum pferis carnes tuas & corpus tuum. 11 4 Et dicas:Cur deteftatus fum difciplina, & increpationibus no acquieuit cor meu? 1 3 4 Nec audiui vocem docentium me, & magiftris non inclinaui aurem meam. 14 4 Pene fui in omni malo, in medio ec- 1 3 defia? & fynagogte. 4 Bibe aqua de cifter- 15 na tua, & fluenta putei tui. 4 Deriuentur fontes tui foras, & in plateis aquas tuas di- I7 uide. 4 Habeto eas iblus,nec fint alieni 18 participes tui. 4 Sit vena tua benedi£ta,& laetare cum muliere adolefcentiae tute. 9 4 Cerua chariffima & gratiffimus hinnulus . vbera eius inebrient te in omni tempore, & in amore eius deledare iugiter. 10 4 Quare feduceris fili mi ab aliena, & fo- ueris in finu alterius? 4 Refpicit dominus viam hominis, & omnes greflus eius conii derat. 4 Iniquitates fuae capiunt impiu, & funibus peccatoru fuorum conftringirur. 1 3 4 Ipfe morietur· quia no habuit difciplina, & in multitudine ftultitix fua: decipietur, c ap. vi. :f iu , mi fi fpopoderis pro amico tuo, defi- 1 xifli apud extraneu manum tua. 4 Illaqueatus es verbis oris tui, & captus propriis fermonibus. aunn o 5 ; npiiqniiip 1 t qrts: iVx ijvnV inpnnVna 1 f iNDQDpnnDVn^piijNniDVinnjn^i 5 i i’aa ιηρτ Npip{□ sann nq q’nsqno Nnnniii 4 n|pprn« 8 ptfii noip^ppDpn^iiSpjjpipNiiaNniuni 7 : πρτ nVi snSgip pSpSpp n 1 ? u.ni νπίνρ 6 Vyn qniyVi qVn isnpi pygipj kVi 10 : ptnijf? ψ» rr οίπν 1 ? pin isSq 9 ι κπ'ηι vaprh nipn sVi qrns* njjntpiiVi I} ίίρν’ίΦΝκηυρρρίΝηπ'ΐηηηρ wpinipini 11 i qpipaiqqipa^pai^iiQny-jpiDpamni 11 nainsn i *pV5 IP Ϊ9 K ’P 1 s ' Kr 3iyi Nfratas wa ’*? nun Wa ny 14 :»jts n’Vx sV 'φφ ^ »nno*t nnts \o nni qna uni 18 :qay rpnnipi t? 1 ? isudji qninS φ pn» 17 ! Nipnifiip ρπρητ snn 1 ? qjiya pyswj 15 uohiyop \ fijoulm bi 7rcuifi rnicd, cai μετω οΛίχΑητί&ς ifij muay&)yng. 4 ifs πίρε vicL%t 'dmf crdp cbfikmi , ψ) cr/fv φξζά- itwPTnyns. * ντϊερεζχή&ω Gi f σης τηι- γήςμς & οΊλς TfhcLTcactq όΐαπορ&υειχΓίύ crd vfrafy. 17 4 εςω Gi μόρω V 7 fcfiyppfct, μη$ ώ cithor^j.(fy ue- βζί^/έτά) Gi. * ή TtYiyn του £υ$\,ατ& > sV& era h$\jct 3 & ΰΌΡ&υφρμινου μζ yopcuzoq της ομ νεοτητος τον. ΐ9 * ελαφΘ·’ φιλίας 7Γ^λ$ς του ^ατμτωρ ομιλάτω ιο σΌΐ,ν] is iiB33©n ,( wi?»no-ij; ! I·.· T ; · I · T - -T Λ -r : . J.* T i- -r o»Tpan 'ojrar-TiauriUjgo nu© aj?a : 33©*? : pia ©»8a ippnai q©83*|Vna3--83i ; i—ia ni©pi| l ?n ji8 v^bvhi cn8 : vnj?3S83 r-na iVaia V?ia i»3»jn pmp ca»3na njrbaa in ©nn laSa 1 maann J· T ;· - i q*jrrfi|-7?E3|ijj ΐ’ρη^37-?ί?αη©ρ. » 3’*?y *ΤΟ©ή 333©3 3Π8 ΠΠ3Π 1 ipWinrn * 1 av w ms.· l; ; » ϋ i**· ·.· : - i; v - · · ; ι:|π»©ηκ»πηΐ3?»ρπί r-nruin Q*»nrrrmi8mini msa 33»s* t ·. ■ - t r λ i a ■«·■': t : · i «<··<· J ΊΒΙΟ Από ιππικό rpw*? * ΓΠ·η33 ο i 4 Fac ergo quod dico fili mi, & temet* ipfum libera^quiaincidiitiin manu proximi tui.Difcurre, feftina, fufcita amicutp, tuum. 4 4 Ne dederis fomnum oculis tuis, nec dormirent palpebrae tua;. e j *Eruere quafi damula de manu,& qua- fi auisdemanu aucupis. 6 4 Vade ad formicam 6piger, &con- 7 fidera vias eius,& difee fapientiam. 4 Qua: cum non habeat duce nec praeceptore nec * principem, * Parat in asftate cibum fibi, 9 & cogregat in meile quod comedat. 4 Vfi 0 quequo piger dormies? Quando confur* o ges deibmno tuo? * Paululum dormies, paululum dormitabis,paululum conieres i 1 manus tuas vt dormias. 4 Ft veniet tibi quafi viator egeftas, & pauperies quafi vir ii armatus. 4 Homo apoftata vir inutilis i j graditur ore peruerio. 4 Annuit oculis, 14 terit pede,digito loquitur. 4 Prauo corde machinatur malum, & omni tempore ij iurgiaieminat. 4 Huicextemplo veniet perditio (ua, & fiibito conteretur, nec ha- 16 bebitvltramedicinam. 4 Sex funt qua: odit Dominus,& ieptimu detefiatur ani- ‘7 ma eius. 4 Oculos fublimes, linguam mendacem,manus effundentes innoxium 1 * fanguinem. 4 Cor machinans cogitationes pefiimas, pedes veloces ad currendum 19 in malum. 4 Proferentem mendacia te- ftem fallace, & eum qui feminat inter fra- 10 tresdiicordias. 4 Conferuafilimi pr$- cepta patris tui, & ne dimittas legem ma* 11 tris tua:. 4 Liga ea iugiter in corde tuo* “ &circunda gutturi tuo. 4 Cum ambu- laueris, gradiantur yecum, cum dormieris r cuftodiant te,& euigilansloqueretueis. 1} s Qu,i'a mandatum lucernaeft, &lex lux,& via vitae increpatio diiciplinae. 14 * Vt cuftodiant te a muliere mala, & a blanda lingua extraneae. 4 Non concupifcat pulchritudinem eius cor tuum, necapiari,s nutibus illius. iirajisga ^^81^33*73 π’2>-3πη^κ ουιη v ·~ » 4 j ψιη aia *?ι^ ^3^ τι ‘τιοα iny * j D?nnNi pnnn*iN iprt uhyy Noim s j isms jp νίώχ ijirn κρψ: jp κ»ρρ *]ifi »x£3nni ; 5 .. jnfDinsmias^nonVKBijpaK^o * Ί 7 I tognpS κη’ρυ Wjj 10 t ijnatf jo np)j? nniN 1 ^ aboy nat? nas no^Vno ty 9 {nasmoipyp^no^iyKnaaKpiVDujnp 11 ‘ 14 ’ ‘ innv^itpmiiV^abpnipfiyam-j 13 i Νπνοκ nV n.nn ah) ppm κήψ |pi nnan ’ηρ.^φ jp *7ΐορ 15 j »3Τ NOI Rfiitth nn κΐρψ*| ntoV] νπορ p’y 17 ' 1 nbm η^ρκ ^ρΓκη 1 ?^ ρρτ j«r ηώ 1 tf * ι ρ*τι ιοί κηιηιρ hhm xppun aim 19 » arn^h onppb ηπρηρρ*» Λάρι snyp κηρίηρ^ητ aih 18 qpypplnn^ppa 11 1 ^ 10 1 «ηιτιαι 2:rn:ppp uni srinsi snna ndidji sripp x?ri ttfrti hma 15 j unn s»n ijspioa »qjapwn ah) qpnSa ailp nS ' 13 t xmhixmyyv joi Nnm jp ynp im ‘ ’ ‘ I I II Intefp.ex Grsec.Ixx. c A r. v i. * Fac fili qua ego tibi praecipio, liberare. 3 Oenis enim m manus malorum propter tuum fmicum. Sis non deficiens,incita autem & ami cum^uum pro quo ijwpondifli. 4 Ne dederis 4 fimnum tuis oculis , neque dormites tuis palpebris. 4 Vtfalueris tanquam damula ex la- j queis , tanquam auis ex reti. 4 Vade ad e formicam bpiger ,φ· imitare nsidens vias eius, O* fis illa fapientior. „ * filia enim agricolatione 7 non exifiente ipfi, neque cogetem habens,neque fub domino exifiens, *‘Taratmeffe viFhtm, 8 multamque in tempore mejfis facit congrega, 'donem. 4 Vfquequopiger iaces) quando au- ? tem e fomno excitaberis} 4 Paulum quidem 10 dormis,paulum autem fedes. parum autem dor mitats, paulum autemfujfarcinas manibus pe - Flora. 4 Pofieaadefitibificut malus viator paupertas, & egeflas t an qua bonus cur for. 4 Vir infipiens iniquus ambulabit mias non bonas. 4 zAt ipfie annuit oculo, fignificat autem pede, docet autem nut ibus digito. 4 ‘Peruerfum aut e cor machinatur mala, in m omni tempore talis turbationes conftituit duitati. 4 Propter hoc extemplo ^venitperditio 1 s eius,incifio (efi contritio immedicabilis. 4 Quoniam gaudet omnibus qua odio habet Dominusconteritur autepropter impuritatem anima. 4 Oculus contimehofilingua iniufia 3 1 manus effundentes fanguine iufiu. *Et cor ma 1 s chinans cogitationes malas, e> pedes fefiinates malefacere. * Exurit mendacem teflis iniu - 19 flus,&immittit iudicia permediu fratrum. 4 Fili ferua legis patris tui 3 ne repellas 10 fiatuta matris tua. *Liga autem ea in tua ani- 11 ma iugiter,& circunda circum tuum collum, 4 jjhiando vtjque deambulaueris, adduc 11 ipfam^(efi tecu fit·, quando aute Vtique dormieris, cufiodiat te,nat excitato colloquatur tibi. · 4 Ghtoniam lucerna mandalu legis 3 (djr lux, 1 3 φ 4 via Vitae, & increpatiodifciplina. *Ad l 4 cufiodtendu te amuliere nupta, & a calumnia - tione linguae extraneae. 4 Fili ne te vicerit pul - 1 j chritudinis defideriu,neq · capiaris tuis oculis, neque rapiaris ab mus palpebris. 1 6 IlAPOIMIAl. μβίρμύνώοΊς των ο. ^ J * ποί{ φ ei' βγω Gi c vlilhopLOLjsfj σωζα. nmg y) ας χάραςκακάν fiatrov φίτ^ν,’ί&ι μη ί-κλνοβρος,παρό- 4 ζΐίΐιομ q Xj γ>ν φίλον da ον 04>εγ(ν·ησω. ' μη fifig νττνον Οϊς ομμασι, μη fi\ άΒινυςάξ,ης Glg βλεφαροις- cr ωζη ωσπεξ δορκάς cm βρογων xcy ωαζτεξ bp * bmvog fi γεωργία μη fizrapyovlog ουυτά,μη ) fi) φιαΓκαζον^ί βγων, μη fi} fizfi fis απάτην ων, 8 f εΐοιμαζβ) Οεξας την τςοφηνπολλίω τε fi) νά άμη- 9 τά 7roiefgti την αά^χβεΰΐν. 4 εως τίνος οκνηρέ κατά -yfi ° dct \ 5 πότε$ 3% v7tvov εγεξβήοηΐ 4 ολίγον μεν ’ύζτνοις, ολίγον fi Kctdncrctj, μικρήν ) νυςάζας, ολίγον fi fiaf- 1 καλιζηγερσι ςη$η. 4 άτεμιίαραγίνίβ}Οι ώσπερ κακός όό\,οιπόρ(δγ ή lima , κμ) h fibaa ώσπερ άγαμος 1 <^ομ&οζ. * dm ρ άφρων ψ) σ^άνομος Tioqfidffi ) 6 Ώ 0 άραβας. 4 ο cwfig Μ/νά)αοφ$αλμώ,σν]μοάν{ fit wofii,hba&) συντξιζη 6 <ώίατ&. * οτι %a)gei τίάσιν οΐςμιτάοκόρι(δγ, trwu- χ 7 τ effis) fi biajKabcvpdidjo f /υγης. 4 οφβαλμος ύζ&- ςοβγλάοτα άδικος, ^Ίξες fiqysadcq αίμα fimaiov. 4 nfi xapb ia Tsyfict.tvoyfijn λ^γΰμας κακας (£ τίοΐες io fhhcmfib οντες κακοποιάν. 4 c/mtouaxf/fifin μωρτνς ά$ικ&, >(μ) οΒττϊΐμιΙα xefireig φοαμεβν άΰελφάν. χο 4 ψ φνλαοτε νόμας τίατρρς da fi μη άπωση 5ε&μας χ 1 μητρβς da. 4 άφαψαι fi cw cfir (Μ <τη \f/u%ij fia- π04ΐτςβ εΓκλ$^ίμ <ι 'Ssf σάτ^,γήλω. ιχ * Ιιυίκα dfi τρίπατης επάγα cwtI/m,K gjjffGb'Ua. ως b'fi καθώώις φνλαοτετω σε, ϊνα, Ιγαρομβρω ανΝα- s λη(θΐ. 4 οτι λΰγν^ c &λη νάμα ggy φάςίφ} bbbg ζωής ηοι Ιλεϊγβ* παχΰάα · ί 4 4 %> J ha φνλάοτβν ds yiwatxog v^dfidjoa (£ doib διαξολης γλωοπης άΝ\οτξ)ας. * tfg μη ()ε νικήση κάλλους 3βη$νμία, μη fi dyp/Sj- &ης ζΐς οφβαλμοίς, μη fi} (τιωαρπα&ης ‘fifi των ουο£ βλέφαρων. 1 5 ΐ 0 ^ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. J Fac hoc fili mi,& liberare: quia incidifti in manum proximi tui; vade fufcita velociter amicum tuum· A Ne des fomnum oculis tuis,neque dormitationem palpebris tuis. 5 Vt euadas quali damula de pedica, & ficut auis de laqueo. β Similis eftoformics.pigerjvide vias eius,&fiipiensefto. 7 Qu$nonhabet meffem, ficut nec duce, neque dominatorem;' * Pneparat in xftate cibum fuum,& coaceruat in metfe efcam fibi. 5 Vfquequo piger tu dormis, & quando confnrges de fomno tuo? Parum fomni erit tibi, & parum dormitationis,paululum complicabis manus tuas ad domandum. “Et veniet & incedet egeftas tua,& indigentia nia,fipt vir redus. *’ Homo calumniator,vir iniquus graditur peruerfo ore. Annuit oculis fuis.&Tterit psiibus fuis,& indicat digitis fuis. M Et peruerfus eft in corde fuo,& cogitat malum, in omni tempore iurgia fpargit. 15 Prop^rea fubito veniet interitus eius,& fubito conteretur, & non erit ei medicina. V Sex funt qux odit Deus, & ieptimum deteftatur anima eius. ' 7 Oculos fublimes&linguam mendacem, & manus effundentes fanguinem innocentem. ’ 8 Cor quod cogitatcogitationes peflimas,& pedes feftinanres ad currendum in malum. ■’ Teftem falfum qui loquitur mendacium,& qui mittit iurgia inter fratres. 10 Cuftodi fili mi pracepta patris tui,& ne abcr* res a lege matris tua:. , . . „ 11 Li<>a ca in corde tuo fempcr s & alliga ea collo tuo. ** Curnambiilaucris s acauccttc;&cum aorrnienSjCuitodict tc 3 Scii cuimlaueris,ipfa erit meditatio tua. 11 Quia mandatum eft lucerna,& lex lux,& via vita: correptio & difciplina. , s Vt cuftodiat te a muliere mala,& a lenitate lingua: extranea:· li Non concupifces pulchritiiainc^a eius in corde tuo, ne (educat te palpebris fuis. v ^ aA i C 9 <2 Sj6 T » hvn proverbia. Tranflat. B. Hieronymi. L nwi anS a i ja-ny nii? nwaya ψ 4 A’ v J·· : v i* ** * * * >* · · * !TGfnr-njj>tfai : rtJaniyn ^Vviiahpna vk v*k nrjmn * kS vSni n^nsn-W’* ·Απ’-~ακ * *7 18 yisrSa nj$ ώ injn rnwsrV r—unan T |v+ · 1? rrn • ayv > 31 © ?i kW? sta* >3 a.· A «ο'-ίό w>3 jin-Va-nx eaipijap cW’ t^yaai * »■ injtyj?» ton 11^33 rvniyo a^-TDfi nrn ^ 3 » »» ·, nnan kS nisam ksd’ rApry a * »> i aj?3 ova Viam lAnai-non nwfnp * » rna*W’3n3itf'ifoa& J 73’3Bi73n3aiy>-&6niv3i mici κ’πη’Βή 4 τ · T ; ν»τ : -· -t · p-t??" 7f$i rhirra aga pfn έ£3 4 J 3ΊΝΓ1 : 1 V -mm mia nty n iV npwi ia np* tnm 4 , _ / - τ ,· τ t,.· .. » ,|t ;j , ; , |t .,· ... ... . 5 J s * i IO II ii 4 Pretium enim icorti vix cft vnius panis; mulier autem viri pretiofam animam 2-7 capit. 4 Nunquid poteft homo abicon- a , dere ignem in finu fuo, vt veilimetaillius i8 non ardeant? 4 Aut ambulare fuper prunas, vt non plantce comburantur eius? ii 4 Sic qui ingreditur ad mulierem proximi fui,no erit mundus cum tetigerit ea. 3 ° 4 Non grandis eftcylpa cum quis fura- . tus fueritjfuratur enim vtefurientemim - 31 pleat animam· 4 Deprehenfus quoque reddet ieptuplum,&omnem fubftantiam 31 domus fute tradet. 4 Qui autem adulter c eft propter inopiam cordis, perdet anima fuam. 4 Turpitudine &ignominia con' gregat fibi, & opprobrium illius non de* 3+ lebitur. 4 Quia zelus & furor viri no par* j cetin die vindi&a:. 4 Nec acquieicetcu- iuiquam precibus,necfuicipietpiO redem ptionedona plurima. CAP. VII. 1 pili mieuftodi fermones meos,& praece- i pta mea reconde tibi. 4 Serua mandata mea, & viues, &: legem mea quafi pu t pillam oculi tui. 4 Liga ea in digitis tuis. 4 feribe illa in tabulis cordis tui. 4 Dic fa* pientiae; Soror mea cs tu, & prudentia vo- 5 ca amicam tuam. 4 Vtcuftodiatteamu liere extranea, & ab aliena quae verba iua 6 dulcia facit. 4 De feneftra enim domus 7 meae per cancellos proipexi. 4 Et videbo paruulos.Coniidero vecorde iuuene, 8 4 Qui tranfic per plateas iuxta angulu, & prope viam domus illius graditur, 4 4 In obfcuro adueiperafeete die, in na* 10 dis tenebris & caligine. . 4 £t ecce occurrit illi mulier ornatij meretricio, pr<^rata c ad decipiendas animas. 0 4 Garrula &£vaga,quietis impaties,nee valens in domo confiftere pedibus fuis. 4 Nunc foris, nunc in plateis, nunc iuxta angulos infidians. 1 5 4 Appreheniumque deoiculatur iuue- nem,& procaci vultu blan ditur, dicens: II 1 1 ouin c , 0 o nth^i iO 13 , ^ D . , .9 17 } NonV*? κηυτ srfoa wmhiOt? 16 ~b3 nrij n* 7 nny *moV fnpn niW Vy Vysrno s3?»n 19 i n 1 ? nm uSy qSno ' lV i ip» ab ( nrpn*! xbin πΗβι κνηψη nnyna Γοηψητ jdi JI 5 πψ^Ρ5ψη*η:ι.π xpubnfnabab inaang^o j ip.tsn ab n*nfeVn.yis^nyxi ’ψηρο 53 > nb *ny sinnttim l 73n’'’1 'yai ιοί snonsnnsa ηυ*ι jo 31 j an» jsnmtjsprnaDisnosVin^nDnVama-VDinsNaaDJNSi 33 ’ psjyim sdubD msVisnajisnort sjjdiVioo 34 ” j ^ypJsan^ny^sVypasnDp 3 : N3)snKriaa^n ιοιοη n»m v iTipsnaa * i ^aa»tfpni?ipi>ino»oap3na 1 } snSo ινψψι Nnri.aj jpi νγμ&ο isnqN p 3 j κηάΛ np syapi ms nWa snopp 1 ? no» 4 ’ s ψ} {wiiyaapnpnnonpsSoanHanqsinatuannni 7 js“i;appnin pinpasni^asnayTs^riippaViop 6 i Nn»anai tqVVi soiuna spy aqypa su?o*ia 9 \ qhno c χύλπω,τά 0 ί ματια αχαΊαχαυσ^ * η 7ίξΐπα\ησ\ τις dsfipfi.- is κων 7 ϊυ^ς,τνς te πόάας ύ χαίαχαυσ { j * ζτως ό άσελβών <®ξ}ς Fiweuxa ύπερον άχ άΟωωΜσε),* te 7ΐάς ό άπίό- 3° μβμος αυ£. * a ^αυμαςόν zdfi άλ J τις χλέττίων, χλε- 3 1 τ τϋγ) ίνα εμπλήση ψυχίω π4νάσάμ. * εάυ Jg αθ\ά )>ποτίσα Ζ7^ατύ\άσια ) >ί τα υπα/ργον% eunti όονς 3 1 pcTSj' εαντρ. * ο te μοιχός φξενών άπωτά,Μ 3 3 τη 'ψυχή αυ$(β&ποιαταα\. * όδιυυας τε ^ ατιμίας χάΰοφερ^τ te ον$οζ eunt ύχ οζαλαφΟόσε*) ας ν» cud- 3 4 να. μίςος γ) ζήλα 3νμος άμ^ξος cw£ 'J φζκτίταή 3 j ύμίρα χζΜΤίως, * βχχ ά/ίταΤλάζΓ) ύ$£νος λντξ'ό την e^SpcWj vte μη $ιαλν$η πο?λάν $άξων. , Λ I * Ύίζφνλαοτζ εμάς Τ^γοις 3 τας te Ιμας c ν%λάς χρνφον cty. ιτεαντώ. ψ τιμά tv χν&ον, ί^νιτας, Tftdu) ig cwt μη φοζοά αΤλον. ^ * φύλαζονίμας Μκας 3 yfin βια<τίς · G Hir te εμονς hsyov; ώσπερ χόξας όμμάτων. 3 * πε&Ο'ά cwchis (ίοίς δαχτνλοις, c ’Μγραψ ον tz Sm 1 7!λατ(&της χαροίας ens. 4 * άπον την £φίουν dw αδεΚφ^Μ eivcq, την t φ^νησιν γνω&μον πε^ιποίησα] (jauid. j * ίνα σε mpm γνυυοαχος άΤλόΙ&ας <£ τΐονηρμς, εάν ΰε Τ^γοις %Ίς <ωζβ; χανριν εμζαΤλη^ι. * Ίκτο * γ) βννίΰ'ος txFsti ο’ίκχ αυτής άς τάς 7ϋ\ατάας χαρμ- 7 χυπίχοτα. * ον αν ι% τάν άφρρνων τεχνών νεανία# s bitzn φξενάν. * α^μτςοφοομο^ον αν γωνία h# tioti; οίχων αυτής ^ λαλο^ν^ι. 9 * bt σκότα εαιε^β'1 3 ίυυίχα άν ησυχία ννχίε&νη η £ ιο γνοφω^ς. * η teywnn σαυάυτααυτΑεΜ&εχόσα πορνικόν,η ποια νεων οίξίπία^ χαρί'ιας. * άνεπίεξωιοβρη Ιε εςι iffi άΰωτ&,α) οίχω te χχησν- χάζχσιν φ πόόες αυτής. * yw? 711/(1 P^Kjy ^ πλατάαις πάσα# γωνία# cveSpdia. * ά <7 α (ΜιλαμζαΛίομ&ρη εφίληϊεν αυτν , aveuta te >τΰζβσωπω ί®ζ$<ίάτίεν σα]τά. I I t i 13 ■» 9 ^ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 5i Quoniam fimilis cft oratio meretricis tortae panis: & vxor viri precioiam animam venatur. 17 ^ Nunquid^otefl: homo ponere ignem in finu fuo,& veftimentum eius non fuccenciatur. ? 78 Aut poteft ambulare aliquis fuper prunas, & pedes eius non comburantur? 15 Sic eft qui ingreditur ad vxorem proximi fui.vt rem habeat cum ea,non erit innoxius omnis qui tetigerit eam. 30 Non vitio . vertitur furi qui furatur vt iatiet animam fuam cum efurir. 31 Et qui inuentus fuerit reddet feptuplum, & omnem fubihntiam domus fuae dabit. 11 Qui adulteratur cum vxore,indiget intellectu;&qui quxritpcrdere animam fuam.ipfe facit illud. ^Plaga & ignominia accidat ei,& opprobrium eius non recedat. 34 Quoniam zelus eft ira viri, nec parcet in die vindidtar. 15 Nequeacciepit faciem eius qui dat ei donum, neque contentii^erit quamuis multiplices munera. ■ CAP. VII. E lii mi cuftodi verba mea,& prxeepta mea abfeonde apud te. 1 Cuftodi prxeepta mea,& viuejie leges meas ficut pupillam oculi tui. 5 Liga ea fuper digitos tuosjfcnbeeafupertabulacordistui. 4, Dic fapientix-.Sorormeaes: & cognatam vocapruden _tum. 5 Vt cuftodiat te a muliere extranea,& ab aliena,cuius blandi funt fermones. * Quoniam per feneftras paruas domus mex profpexi,&: per cancellos habitaculi. 7 Et vidi infipicntcs,& confideraui iuuenes, ^admiratus fum deficientem intelleftu, 8 Tranfeuntem per plateam contra angulum,& via domus eius ambulantem; jVefperisin occafu diei.in tenebris nodis,& in caligine. ‘°Et eccc mulier in occurfum eius in ornatu meretricis, qux aufert eor iuuenum. " Prxuaricatrixque eft & vaga:in domo fuanon morantur pedes eius. 11 Nunc foris,nuiic in pl & contra omnem angulum opportunum infidiatur. ’ 3 Et apprehendit eum & ofculaturillujn,& impudenti facie dicit ei; aA 5 ο r/s π 'hvn } νγμ^ρ^ ονπ b]! ϋψ^ρ tot ! -Jj^HKI^aip© 1 ? ηΤΙΚ^ *ϊ»$* &bg : aHsmpmrtlDon ^prninoHria ηιωρια’^πκηο’ 33 ϊ>η»η 33 s : nonta noV?nj 7 j? 3 rfiyo’t! nru roS * ' i ρΐπτα^τ[ 3 ^ήν|» 33 »»ίίΠ]*κ *3 1 : irra κ«; &®?π ai’ 1 ? m nj?V ηο 3 π iru ’ 4 ': ΐ 3 ΠΊΠ π’ήδϊ/ pSn 3 nnpS snawan * jv 43 * rDtp-Sspwa οκη^πήπκφιη 4 iWlDia-bKDSiDi r *♦·: *- ·· V V ; tfv t&yrgryK nsnnaa 1333 n^apij? * !N 4 inWS 33-’3 | * : - : 1 isnpKSO^pniiS^iiwaasnrijn 1 5 η’η' 3 ’Π 33 νιν&ϋ'φ vtgbii * ; nunn-bao^sjiinSan D’SSn a’ 3 f’a 4 : nia-mn-Vx mini’ nno bw -»m 4 i n :nVip;jin rappi κρρη .—ispn-tiVn 4 inax? ri 3 ’n 3 n’ 3 "| 33 -’Ssi otfTcnweia 4 : πίηπο’πηθ Kiaa mp-’aS anj/ari ’ 1 ? 4 t czm mbx ’Sipi &ηρκ 4 : aWano^Dai na-ipo’Nna wan 4 j·» )· τ · · ; « T : 4 -* ·«· : » ian©’a ’naiff nnaai i 3 ix an ar^ijray 4 | · t ·· - ·» i i ~ i * *" -“i ■** * i ■ ί Η : i/un »naa?mjiim’ 3 n nair nax~’ 3 4 : pgjflVflM an 3 pN’rnaK -73 pisa 4 inri^oSonu^tyaaVD^aiaVa 4 : -νοιγηπο njrti ηκοκιηοΐΒ-ιπρ 4 ab aPafrSaioaaaa naan mia-ai 4 jna-w*' I? II *3 M »■5 a 6 *7 proverbia. Tranflat. B. Hieronymi. r 4 4 Vidimas pro falute deuoui,hodie red- ■ 5 didi vota mea. 4 Idcirco emeda fum in 15 ©ccurium tuu,defiderans te videre,& rep- ii\ Piperi. 4 Intexui funibus ledulum meum, 17 ftraui tapetibus pidis exASgypto. 4 Aiper- fi cubile meum myrrha & ak)e& cinna- is jis momo. 4 Veni inebriemur vberibus, & fruamur cupitis amplexibus, donec illu- i 9 cefcat dies. 4 Non cft enim vir in domo lofua^biitvialongiilima. 4 Sacculum pecunias fecum tulit,in die plenae lunae reuer ii furuseft in domum fuam. 4 Irretiuiteuni multis fermonibuS,& blanditiis labiorum ° i» protraxit illum, 4 Statim eam fequitur quafi bos dudus ad vidimam, & quaii agnus iafeiuien^, & nefeit quod ad vincu- 13 laifuItus trahatur. 4 Donec transfigat ia- gitta iecur eius, velut ii auis feilinet ad la- queu,&; ne/citquod depcriculo animae il- 4 lius agitur. 4 Nuncergofili mi audi me,& 13 attede verbis oris mei. 4 Ne abilrahatur in viis illius mens tua, nec decipiaris iemitis lS eius. 4 Multos enim vulneratosdeiecit,&: /brtiilimi quique interfedi funt ab ea. 4 Vias inferi domus eius, penetrantes interiora mortis. CAP. VIII. I N Vnc i uidn 5 fa P ientia c ^ am ' tat i ^ P ru dentiadat voceiiiam? 4 In fummisex- celfifq. verticibus iup ra via in mediis fe- } mitis ftans; *Iuxta portas ciuitatis in ipfis 4 foribus Ioquitur,dicens : 4 0 viri ad vos cla 5 mito,& vox mea ad filios hominu. 4 Intel- ligite paruuli aftutiam, & iniipientes ani- / 5 maduertite. 4 Auditequoniade rebus ma- __ gnis locutura fum,&aperientur labia mea 7 vt reda praedicet. *Veritate meditabitur guttur metim, & labia mea deteftabuntur ? impiu.^Iufti funt omnesfermones'mei,no ’ eftin cis prauQ^quid neq;puerfum. 4 Redi funt inrelligetib 9 , & asqui inuenietib 9 fcie 10 tia. 4 Accipite ( diicipIina meam,& no pecunia,dodrina magis quam aurum accipite. II * Melioreft enim lapientia eundis pre- tiofifsimis, & omne defiderabile non po- teil ei comparari. JC II o □ 14 ΊΠ IJ 14 1 6 t n*u ηώρ tipap 1 iiDotfTC aogn κη 18 i κωρι κρρ*ιαι k*jio »p-iy by npi 17 i snopp nsnxp Nplpai ?p*iy nw NnntPna 10 1? ’ t Nmsppin 1 ? nn ppyui tqpny ^nap rvb Smi snin pn η^ψ Nnnna 1 ?:^ «mi 11 ! nnpn KnnjpptMniy>ye;m supa nnjypto 11 i *7 .t»s KnioVi yi» kS an »s niV κηβχ pn annnppi nnapa N*i>a nnop^r i 15 ’ ‘ j tmosS κ^'γητ ^VppiN^piViiop i6 iNn 1 7inu;p>yonN I 7iNnnn‘iNV“j5 , 7’pp»K , 7 iS ppaTfnp?pSin’v«P^pyp^N’naN!ipnr 14 n 5 »3ΐΒ|ή ynnj nm Vtupi «nnps 17 : NpVpp jwpjp_ nSs« Kpto TO-Vyi 3 i tuti nppi sn*iK hy αςοη rena 1 ’ i n4j?»o*)n’nai»pi Ν*ιρη κρρρη wpinS ido 1 " ' ρΗρηρ:’ΐφψη<πιο^η 3 ψ«) 3 Πϊ? 5 : suia ^rby s;np pib 4 ’ : ηρρΝίκηρηφρ’^ητκ^ρρίΝηρ 5 syvn wfttovpirninassrjNpvipihrtoo 7 jspwnn>ps^Vopi kj« abhoo KnnntoiViopiypip ' 6 ”~‘ ip - n^a Λ?β 10 !^ClfT? i\ab pxn.pi j ; ’p_pop -cgx 1 ?pha jSpi ? iNpipyisWp^n^ppsnp^^pimNnipnni : inV>nash czyyrbp) κηρό \g κηωη ximbwn ' 1 ·wqp*nrnpr;ny;T.po 1 ?xspp κ*η μίιτιο 16 Interp.exGrac.Ixx. cap. vnr. 4 ViSlima pacifica mihi eft, hodie reddo vota m rue a. 4 Caufia huius egrejfa fum in occurfum i5 , tuum, defiderans 'tud faciem,repperi te. *F&- 1 e' nifus tetendi leSiulum meum : tapetibusflraui Aegypti. ^AFperficubile meum croco,at do- 17 mum meamginnamomo. 4 Veni es* fruamur 1 * amicitia vfque ad aurora-.veni eis inuoluamur amore}Non enim adefi vir meus in domo·,abiit viam longam. * Sacculum argenti accipiens in *° manibus eius,per dies multos reuertetur in do- mueius. 4 Decepit autem eum multa con fabula -* tione, laqueis que a labiis impegit illum. i jpfe 1 autem [ecutus eftea elatus. Tanquam aut e bos ad viclimam ducitur, & tanqua canis ad vincula. 4 £t tanquam ceruus Jagittationepercuf * 3 fusin iecurfieftmat aut e velut atiis ad laqueu, non [ciens quod pro anima currit. 4 SNfinc igi- * 4 turfili audi me,& attende verbis oris mei * s Ne declinet in vias illius cor tuum, & no 1 5 decipiaris in miis eius. 4 CMultos enim vulnerans deiecit, (gfr innumerabiles funt quos interfecit. 4 Vine inferni domus eius, deducen- »7 tes in promptuaria mortis. cap. vnr. *~£V fapientiam praedicabis ,vt prudentia .tibi 1 obediat. 4 fn enim excelfs verticibus ef , 1 in medio autem [emit arum fiet it. 6 fuxta enim portas potentum affidet,in au- 1 tem intrqitibus laudatqr. 4 Vos b homines 4 aduoco, ^ pr amitto meam vocem filiis hominum. *fntelligite innocentes afiutiam, at i tnfipienies apponite cor. 4 £xaudite me- 7 gra- 6 uia enim'dicam 3 &* referam a labiis retia. 4 Quoniam veritatem meditabitur guttur 7 yncum, abominabilia atite coram me labia mendacia. 4 Cum iujlitia omnia verba oris mei, 8 mhiUn eis peruerfum neque tor itio fum. 4 Omnia prafintia intellmntibu^ s & retia?* . . -t 1 r· ■ inuementibus jctentiam. * Accipite difciplinam e>* non argcntu, ftj 10 cognitionem fuper aurum approbatum. Eligite potius autem fenfus quam aurum purum. 4 Melior enim fapientia lapidibus pretiofis. 11 omne autem prethfum non dignum ea efi. ΠΑΡΟΙΜΙΑ!. #9 μβίρμήνώσΊς ruy 6. 14 *$υτία αρίαακήμοι εςί/ψ,ψρ )Μ$ωμι τας <$J- 15 Χ&ζ μ%· ενεκά νότα ΰ^ηλβορ άς (rwdJsmlv να, ΐτο- ι s OSfa τ (Τον ττξότωπορ/ίρηκά &. * r.{ojmc ii%m tbju 17 χλιρίιομα, αμφιτάτίοις δίεςτρωκα %ic cuyvfila. *όίίξ- tpfm tIw mw μα κξβχω, fv β οΪκορ μ* κιρραμωμω. 18 (c ί>πολ%ϋ{τωμερ φιλίας εωςορ 3 ρό,$ώρο f sy- 19 χνλι&^μερ έρωτα. 4 ύγ^> 7 ίαρεςιρό d/fa μ,χ hv οίκω,πε- 10 7 ΓοράΤ) oJ[op μακρμν ., 4 Ιρδεϊμον "^{ΰ&ον λάζων αν χεραΐν αϋΐ^,^ιημερ^Ρ 7 ίοΝ.Φ Hmrfa άςνν οίκον tw$. τΚ κεπφωβάς. ωαττερ β βοϋζ ζ$7π τφαρίυυ dysfj , rcflf -i icsfSj ο 3τη ^ενμύς. 4 (c ως ϊλαφος ^ξάΐματι 7t$7t λ'ήγως ας τ hwap, azr[o\<{ ωασερ οξνεον αςτία- μ y^a.,eh S" ως οτι 7ΐ[ι ψνφίς τξίχ\. 4 ν$9 Ηνψ αν:Λ i j μχ,ΐφΐ «ΰζρ<Γ£%ξρήμαοι ςόματς μό. * μη νκχλι- νατω αςταςο^ός αι>της ή χα,ξ$ία<τό, μη 7 ΐλανη^ης c ν άτζα7ίοϊς cui^. γ: τρω^οκτα χα^Μζ'Αηχεβ: Α/οαράμη^ιασιρπς Ήεφον&ικεν. i bfot αΐό ο οίκος cw$ κατάγόναιάςταΤ^μιαα^^Μίά'ζυ. ■ι6 17 t ~Σν τίω (ρφιαν κηρνζας,ϊνα φρρνητίς Qi ΧΜακΑ- ι ον. cMi γ). των νφνλύΐρ άκξωρ ϊςίν, maydQp [ζ τάν ι T£t&w εςνκέ. * avpfi. yo ττνλΰας 7tapz - cfiiifafiv οίτω 'foro "χαλεωρ οξβα. 7 . *οΈάλήϊϊβΜμελετηράολα/ρυγζμό,ΙζδελνίμεΡα JVs ovmriop εμφ-χάλη φώ J[n. s 4 μζ fozcuQTW ης παίφ. τα ρήμαφ. rd ςόματς μό, vJ[cJ c ν αύ%ϊς σκολι ορ ό cf\ ςρμ^αλΛς. 9 * τνάρ ( (μ btbma %ίς (fwuioim , f οξΒτα %ης ώμσκόοι ιο γρωσιρ. 4 λάχετε παι[ά<βκ> η&) μη ^yv&ou,, ψ) ypoioip "ίζτίξ ρ^ντίορ [εϋύκιματφμορ. d/jFctipa&s ^ αί&ήο’ας καύα^ί). 1 1 4 κξάύτωρ γ) βφία λίϋωρ πολντελωρ, ττ4ο β τίμιορ OOC οίζιορ αητης εςιν. * 1 3 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. >« Sacrificia oblationum habeo fuper me:hodie reddidi vota mea. Proptereaegreila fum in occurfum tuum, quippe me vertens ad 10 Non efl: enim vir in domo fua; abiit in via longinqua. 10 Saccnlum argenti tulit in manu fua,& in die congirgationis veniet ad domum fuam. 11 Seduxit itaque eum m multitudine verborum fuorum,& in blanditie labiorum fuorum decepit eum. ” Et ipfe vadit poft eam confeftim ficutbos qui vaditad macellum,& ficuteanfjad vinculum. 1! Et iicut certius in cuius iecur volat fagitta, & feftinat ficut pafleres ad laqueum 3 &: nefcit quod te,rjiat ad mortem animae fu$. 24 Et nunc filij audite me,& aufcultate verba oris mei. 1! Ne defledat cor tuum ad vias eius ,nec decipiaris in femitis illius. 26 Quoniam multos interfectos deiecit,& fortes funt omiies interfedi eius. 21 Via: inferni eft domt$ eius, defeendentes ad cubicula fepulturs. cap. viii. P Ropterea fapientia clamat, & prudentia eleuat vocem fuam. 1 In capite collium prope viam confidit,& iii medio iemitarum fiat. ■*· 3 Et in foribus in introitu ciuitatis,&in ingreifu portarum canit & dicit. '•Ad vos 6 viri clamito, & vox mea ad filios hominum. 5 Intelligiteinfipientesaftutiamj&ftultiintelligant in cordibus fuis. * Audite quoniam principalia loquor, &eloquiu oris mei rectum. 7 Quoniam veritatem meditatur os raeum,&abominanturlabiameaimpietatcm. >; In iuftitiaenim funt omnes fer- mones oris mei, neque eft in eis prauum,nec peruerfum. 9 Omnes vero funt manifefti viro intelligenti, & redti his qui expetunt fcienr tiam· '"Sufcipite difciplinam meam,& non argentum·, &colligite vobis fcientiam magis quam aurum conflatum.» 9 " Quoniam melior eft fapientia lapidibus pretiofis, & nihil eft quod ei domparemr. ‘ a A 4 It »3 14 1 5 1 6 1 7 18 y» 11 ,ί» n >Vi?a : κνακηιατα nim.na-u? »nnp naarpjN j τ ; v ’ i — v - I Λ τ » "f· · · 1 · >21 in-pn/j 1 pkn πώ in mw nin> ηκτ pjiwtyrifiann : f—maa ru»a n*icfini n»i;— >*? 4 : ρτηρρϊπ* aari* naSa? cpgSo »3 * : ηκ mrVa o» 3 H?i n©t cani? ’3 * : >uk»B’ nrwai anx «ante *jk 4 • ; 1 \ * · · —i - ; »’■ - —-J ·■;> i pnpTjnpi? pn *ηκ yqyrioy 4 ; -inaa i|Daa 'fixiapi iapi fnrra *na 310 4 ivffjfo n' 3 ’na -pra ·£>πχ npiy nixa 4 : NiSaK carvrnyxi v ;. 1 »ank SranS * : lKBvS^aatiaipia-jnn^Kvupnin» 4 i ps-’aipa wia *riapj caSiya 4 ! D»B-H 333 IWPO fN 3 *JlV 7 tn Πΐα'Π,ΤρΝ ? 4 ! >nSSin nvaa ^as 1 ? ipaon ann onaa 4 • ;jt j-r;v··;· Λ*"*··* * ! Van renas wti ntnm.ns ntPV, *h~lt * as—Si? Jinipnaux ama>o% uona 4 icainn : c 3 inf)W 3 »?n^i Vjjoa a’pn·^ istMa 4 ipinavsrvw? tiSa^ni ipn 'a»S ibtco 4 : fix nola £ 31 *' Dfl*B*pWJ?S Π'ΠΝίρΒΝΙ^ΪΝ Π’ΠΚΙ 4 inirSaavjaSnpwo i aiN aa -ηκ »j/ipi;©i.isiK Vana npnipa 4 : vias» *am nmi *V-ij?bk? aaa nnsn 4 I ; * >- ▼ : ··:-:** : · * -m -»t - · !iinap- 7 sniaam 7 W 0 im ^ 4 1 ra> mnVvbi/ ipe? 1 ? h pater tm η»κ 4 >. pnnsriWBiaitpal* r t 14 ' l T T ί nllTO 713Π Ρ2Ί 0”Π NJftD mO >3 r : ·· · "I ~‘J- *·“ JT · 1 ‘ ->· :Γ™ηαΐ 3 πκ>^ό- 73 ΐ^ 23 οηπ wrtm f royerb ia. Tranflat. B. Hieronymi. * Ego fapientia habito inconfilio, & 5 eruditis interfum cogitationibus. *Timor Diii odit malu,arrogantiam & fupcrbia &. · viam praua,& os bilingue deteftor. 4 M#u eft confilium & equitas,mea efl^prudctia, 15 meacit fortitudo. 4 Per meregiis regnant, & legum conditores iufia decernunt. «« * Per me principes imperat,Sc potentes 17 decernunt iuftitiam. 4 Ego diligentes me diligo, &qui mane vigilauerintad me, s inuenient me.*Mecum fiunt diuitise&glo 9 ria,opes fupernas,& iuftitia. * Melior eft frudus meus auro & lapide precioio, & ge * ° nimina mea argento elefto. *In viis iufti- tiae ambulabo in medio iemitaru iudicij. 1 * Vc ditem diligentes me, & thefauros 1 eoru repleam. *Dns pofledit me in initio viaru fuaru, antequa quicquam faceret a h principio. s Abieternoordinatafum,& ex 4 antiquis antequam terra fieret. 4 Nondum erant abyili,& egoiam concepta era.Nec- iy 1 j dum fontes aquarum eruperant. *Nec- du montes grauimole conftiterant. ante 16 omnes colles ego parturiebar. s Adhuc terra no fecerat, & flumina & cardines orbis *7 terrae. s Qrjando praeparabat caslos,aderaj quado certa lege & gyro vallabat abyifos. 18 * Quando aethera firmabat furfum , & 19 librabat fontes aquar-^ra. * Quandocir- cundabat mari terminu fuu, & legem ponebat aquis,ne tranfiretfines fuos.Quan- 50 do appendebat fundamenta terrae; *Cum eo eram cundla componens, et dele&abar J 1 per fingulos dies: * Ludens cora eo ompi tpe,& ludes in orbe terraru,& delici^ mez» J 1 efle cu filiis 'hominu.*Nuc ergo filij audite me:Beati quicuftodiut vias meas . 4 Abdite ' difciplin|.& eftote fapietes, & nolile abii- ^cereea. 4 Beatus !romo qui auditme,& qui vigilat ad fores meas quotidie, &obfiruat 3 s ad poftes oftij mei. 4 Qui me inuenerit,in- 3 «uenietyita,& hauriet ialute a Dno.' 4 Qui aute in me peccauerit, lasdet animam fua; omnes qui me oderunt,diligunt mortem. »3 »4 »7 iS 19 jo 35 i 6 □um . o · Krron b?nnsi κηιη*τι sojw srwJ»a n»3D«h xnVm 1J j ws «η3ψρ sobrini «ηρτικηιοηρ nn? sno^n sjn 14 n jpVox Νπ’νρη ν’π iSn 14 isjk Νυρηρψηκρίτ» 18 PMn^i^po^p^jhwppirisonriKps 17 i mSion Itf ' Nnpnn wnmsp 10 ! νό; κυρ 'rhhy) pinnis snnn ^pi κχυρ snni _\o na pna 19 \ snpiyi s^rai joiap ttfnjp»iT5iyoij?{piarjnati}na»JK73Nri^N 11 ρηηο’ρικηκυρκυ.ψ norjnb 41 * 14 · ixyy ρηητ Dn^jp \o nipnm d*?^, fpi i} iSpnnsPayiijnipbnaiNjjqKnpvKV-iy 16 ι ηυρηκ snpn anp.ininqiynpj sVnyanp 15 J κοιηρυ^ορψνΝΐ 3 ΐ>ήρ^οηΛκΐ 3 τ 18 i.KoinnifitrSy Nnainannni nnnipns’pP{pns na 17 κπηι spui spu^p nin ini sn^ionp mx nnnr } 0 : synsn κ»ρκ nnp Dtp nSpny s 1 ? κ’ρι πριηη κρΛ ab nni 1 * rnrns ηωη jnJ? unioi ^ pypip κυη Ntrnpni J 1 ispjj υηη >ninxpi nynst^ana nnn snn } 1 1 jprba uonp »;« ! ijrinn ns n?an spui spiv^nn »ητριρρκ hy nptiai ,l ? yptan kid 3 nnS unio 3 ' 4 i ponn «Si icnnnsi κηιτιριρρψ J i 1 NniD^onniKJtpjmHnin^fij^nnpxSypmnipi }< j οηρ^ρ sniyn rh ’ΐηηι 'm nnnjp’*7 nnopijpVioq ,s 14 16 ίο II Interp.cx Grasc.lxx. cap. v i i i. * Ego f*fient ia h abitAtit confihu, e>» cogni- n tionem 3 & cogitationem ego inuocaui, * Timor i y Domini odit miuflitiam, cotumehamque φφη 'perbiam, & viasprauorti. Odi autem ego per - uerfas naias friatorum.* Meum confilium fi- curitas, mia^rudentiajmea autemfortitudo . * ‘Ter me reges regnant 3 φ* potentes feri - bunt iufiitiam. *Per me magnates magnificantur, φ reges per me dominantur terra. 4 Ego me diligentes diligo, at me quarentes 17, inuenient gratiam.* Diuitia & gloria mihi esi, &· poffefifio multorum φ iufhtia. * ^Melius me q > redit us habere fuper aurum lapidem pretio - fum^at mea genimina melius argento eleffio. *fn viis lufiitu ambulo , & in mediofimi- tarum iufiitia naerfirdVt diuidam me diligentibus fubfiantiam 3 & thefauros eorum repleam ' bonis.Si annmciautro vobis qua quotidie fiut , J memor ero quaexfeculo numerare. * Dominus **■' condidit me , initium viarum fuarum in opera J fua. *eAntefeculamfundauitme, in initio an- tequam terram faceret. *Et antequam abjffos 14 faceret,antequam procederentfontes aquarum. * Antequam montes faTii effient, ante autem m amnes colles gignit me. * Dominus fecit regiones m φ inhabitabilia, et fumma qua habitatur eius qua fub calo. * 6 )uando praparabat caXufimul *7 aderam ipfi s & quando ficernebat fuam fidem fuper vetos* Quando fortes faciebat quafupra nubes , φ quando Jecuros ponebat fontes eius qua fub calo. * fn ponendo mari termmueius , u et aqua non tranfibut os eius, et fortia faciebat fundamenta terh.*Era apud eu componens 3 ego 3 0 eram,cui adgaudebat.Per fingulos dies antedele elabar in facie eius in omni tempore. * Quado 3 1 latabatur habitabilempofiquapsrfecit, φ de- leEiafatur in filiis hominu. 4 ENfic ergo fili audi 31 mef&* "beati vias meas cufiodientes. *Audite fax 3 pientiam φ fapientes efiotefet ne obturamini. ir Beatus anr qui exaudiet meffi homo qut 3 * meas vias feruabit, vigilas ad meas fores quotidie feruans terminos meoru ingrejfuu. *Nam }' exitus mei exitus njita, & paratur ^volutas λ Domino. *tAt in φε peccat es impijfiunt in fuas js animas, φ qui oderunt me diligunt mortem. * _1____ ΠΑΡΟΙΜΙΑ I. μ&ίρμϊ,νώσΐζ των 0, i ζίω m Sepia καίεσχί/ιιωτα βολήν (£ fvdmv (£ c woiwv 1 3 εγω επεκαλεταμίω . * φόζος jcvg /,ο μιτά άΑκίουν,ν- Ti (£ υτίίξνφόμίΟΛ) )φ θάφς πΟΨήξάν, μεμίτηκα Μ ΙΓά) άιες-^μμμ^ρας ο$ος γροικάν. i εμη ζολη <£ άτφά- λεια, εμη φφνκης, εμη $ ιχύς. * Λ’ εμού βααιλάς βασιλόοοη, (£ οι δϊυυάζΐμ γράφοσι MiLcuoerwjLu. * Μίμοι) μεγςάμες με[αλΰνον),& τόρμοι ό'ι’εμοΰ Kopt%L· γής. * εγω άίντ-εμε φίλους α[απά,φ $ 8 εμε ζητάντες djpwom γα/ριν. * τιλο^ς £ οόζα suoi υτταρχα, κτηηςποϊλάν φ hncuoaufin. βϊΤ^Λον εμε YO.pfdfiof ύπίξ pgvrriov ιφ λ&ον tL μιον,τα $ ίμ,α f μνήματα, ygetoj-ov^ili^io ίκλεκζιι), * W $οίς bixcuoTVJJYiq τίξιτϊοίτφ <2 ά/οϋομ iGv τ&ζων hKctiOemi/ ϊ}ς φιας-ρεφομιμ. * ϊνα. μεφτω %Ίς ίμε dlct- 7rdmv7rcvp%ip, (χ cKr ^ιτοαίξος dmSv Ιμπΐφω άγα- hfiv.ld/j άφαφαλω ύμαν τα. χΆΟνμίζμν *ρΐ';ο{βμΰί 3 μνη- - ι ι ΐίονάκτύύΊα. όξ ctidvog 'λ^ιΟμγγτΰυ ι . ‘ κύριος sxl/ors με ουρ- %yiv όΜ v ewrf ας epfct eunti * f αίώος ίβεμελίωτί με,αν α&Ο £ tw yh ποίΥοτομ. *ι@) <®ζ) ίτάς ά- ζνοΐ'άς ποίΥκτομ,ττξο &7τξοελ^ντας πνίας τύν νΜοίτων. πςο £θξΥ) ε^α&Ιιναα^ττςο j rfeuvTM βοράν ϊεννάμε. κνβι ος εποιητ ε. ^-άξαςφί doimTogft cupot οτ/.όμ (uva £ντΓΟζμρόν. Iwixcl ηημαζε fiv θζζρόν,ονμ%ΰψ\μ\αυ αυτάί&οτε αφωξίζε w sciv%d θρόνον ε 7 ίαυνεμωνάΙωίχ.& lyyqot. εποι{ τώ φω νέφη, (£ άς ατφαλάς ετίβα ιτνγάς ι» ^νποζμνόν. % τά uWoq Τη ^ctXclofn cbi^f ατμόν cwS, έ v^ctiG. ο παρελάόζν 1 ) ςόμα%ς owf.&iyvpa g- ο 7 Γ 01 Η τα τ γη?. ΥίμΙω τταξ ανιύ a/pfioQicrA εϊάημην, η (ϋσ^τεχαχρε. mdvuipcov q Μΐφξαινόμην cii ττςοτάτίΜ ajofhti 7rd/$fixcupd. %τε Υ,υφραίνε^ tmi/ obto- μφην συνΊελέτας, (c οΜΥΐυφραίνε& cv φις d/o^pdmv. * νΜ ον με οίκοε μο 3 ^ μακάριοι οΐ Μός μο φνλάτ- τονίες/ακόταίε G ,s Per me reges regnant,& potentes vngo iuftitia. ' 6 Per me principes imperant, & duc^s & omnes iudices in reditudine. ‘ 7 Ego diligentes me dtligo,& qui mane confingunt ad me.inuenient me. 18 Diuinie & glo tia meat fune, opes & fubftantiie,& iuftitia. 19 Meliores funt frudus mejauro conflato,&auro obrizo; & prouentus meus magis quam argentum ele- dum. 8 * In viaiuftitia: ambulo,in njfjiio femitarum iudicij. 21 Vt hxreditare faciam diligentes me annos multos, & cellaria eorum impleam. 22 Dominus creauit me in principio creatura: fuae, & ante opera fua ab initio. 2! Ante ieculum praeparata fum , ab initio antequam efler terra. 24 Et an^quameftentabyflx genita fum, & antequam eflent fontes, moles aquarum. 25 Antequam montes defixi edent,& ante colles condita fum. 26 Antequam faceret terram & flumina,&verticem pulueris orbis. 27 Quando praeparabat caelos, ibi eram; & quando vallabar gyro fuper faciem abyfli. 28 Quando condenfabat nubes defuper, & quando roborabat fontes abyffi. 2ρ Quando ponebat mari terminum fuum.vt aquae non pertranfirent cum,ponebat fundamenta terrae. K Et eram in latere eius nutrita, & per fingulos dies laetabar ego coram eo in omni tempore. 1 ‘ Laetata fum in orbe terrae eius, & laudes mea: in filiis hominum. ,2 Er nunc fihj audite me,&beatus qui cuftodit vias meas. » ,J Audite difciplinam,& eftote lapientes, & non conculcetis eam. 54 Beatus filius hominis quiaudit me, & vigilat: ad limina mea quotidie,vt cuftodiat poftes portarum mearum. 55 Quoniam qui inuenit me,inuenbt vitam,& habebit beneplacitura a facie Dei. ,4 Qui autem peccat in mc.diiperdit animam fuamj&, omnes odientes me,diligunt mortem. S$2 Ο Ό I »—\yip nnioy rnyn nn>? rgrwa ninan ♦ < JT » i ·.#·*· | ” · < ! rnp„ 'bib 'arSy κηρη iTiTijb nnw * i i^r-inaxay-npnrnjnnpvna--’? * i »ρρρΒ p»3 ιήφί 'anSa lanS naS» jrnrapnaiiipKivmca^naiayi * : laia Ρϊϋ'ΐ 1 ? n^aim nS nf?V fi npj* : ·| 3 πκ’ΐ 03 π^ Γθΐπ^ωϋ»-]θ yS rpur 1 ?)* 1 : npV ησί’ΐ p»1iS ιπιπ *τψ oann οβπ 1 ? jg * : ru’3 a*«np rurn mn» ntn* naan nSni> * ; α'’Πηυ,ϊ?^13’ρΐ'ΐη’Β^3Ί’ 'T»? » iKOT^naV myi^naan naan-OK * : πΒ-πνΐΓ'??^'' , ϊ'?π»9ΐπΓΐι Ι ? , ρ3ηϋκ * ! nipnria aoi-by nrrcs nnaV nxf *i * i onirriK οηϊ 7 ’βπ τρπ’-οϊΛ fppy * j i? maNis^-ncm ruma» »na-’a s I *: JT : " - ί". ΎΛ " '■•' r ’ 71 :αω> οηηροητηρηΒ? D’3i32ca’B * : (inopSii^ 'paj?3D’i? D’say’3 mn6i 1 IO XI 11 *? 14 1 6 l 6 IS n» S'p5 ^ntrnotxopn ^3riaV'S©a * ιιακηϊΐη ■ rnaa Wg npnvi pvj ητ#ΐΝ iSnp6 * : i|in; oiyun rnni pn? wm nin» jrjnn*’? * ! n’WinD’xnnTin»an-i)3m»j/i£?Ni 1 ! ^ppT^pSCSTJjSj^D J3 ^'pZniN * : oan npa’ η^»ή ’ai pnsr wtrb nuia * : 3pn» awcn dpi na-nV pns tst * fi-r ·· 5 · τ · \r : at t ; · | · -t v-<·· ro 1 1 proverbia. Tranilat. B. Hieronymi. CAP IX. Apientia aedificauit iibi domu, excidit ^columnas lepte. 4 Immolauit vidimas l: A fuas, milcuit vinu,propofuit menfam fya. j * Miiit ancillas fuas vt vocaret ad arce 4 & ad'moenia duitatis.· 4 Si quif/eft paruu- lus, veniat ad me. Et infipientibus locuta j eft:Venite comedite panem meum, & bi- e bite vinu quod mifcui vobis, delinquite infantiam, &viuite, & ambulate per vias 7 prudentiae. 4 Qui erudit deriibre,ipie in- iuriam fibi facit; &qui arguit impiu, iibi * maculamgcnerat. *Noli arguere derifore, < ne oderit tejargue lapientem, & diliget te. 9 4 Da lapienti occafione,& addetur ei ia pientia.Doce iuftu,& feftinabit accipere. 4 Principiu fapientiae timor Dni,& fcien 11 tiafandoru prudentia. 4 Per meenimmul tiplicabutur dies tui, & addetur tibi anni vitae. *Si lapiens fueris,tibimetipli eris;li π auteilIufbr,lblusportabismalu. 4 Mulier ftulta &clamola, plenaq; illecebris, & ni- r 4 hil omnino Icicns/Sedet in foribus dom 9 'J fuas fuperlella in excello vrbis Joco. 4 Vt vocaret tranfeuntes per via, & pergetes in r 6 itinere fuo. 4 Quis eft paruulus,declinet ad 1 7 me.Et vecordi locuta eft: * Aquas furtiua: dulciores lunt, & panis ablconditus fua- 18 uior^Etignorauit quod ibi fintaiigantes, & in profundis inferni conuiuae eius. c a p. x. x pArabolae Salomonis.Filius lapiens lasti- A ficat patre, Elius vero itultus maeftitia t eft matris fuae. * Nil proderunt thefauri impietatis, iufiitia vero liberabit a morteo j 4 Non affliget Dns fame animam iufti, 4 & infidiasimpioru fu t buertet. *Egeft^tem operata eft manus remifla^ manus attte for } tium diuitias paiar. * C^ui congregat in meile, filius fapiens eft j qui autem ftertit < asftate,filius cofulionis. ‘Bencdidio fuper caput iufti, os autem impioru operit ini- 7 quitatem. 4 Memoria iufti cum laudibus, & nomen impiorum putrfficet. (u □mn -^v- -:· .-r-■·: k 'ipfsynaninyi nm sno3ii 1 $ \ n^ostKJ^ipmpn^NnKnnithin 4 ί 1 nS ac ii sppon 7 J ροιί'φΐ rrnpn ηρψ ροιρ ιρηύ 4 t rarpi s>pn τηιΡχ? mn o?nnu 9 j dbn qijpj nSi NppppSmon nS 8 ! nS νιπ spio ^nnoppi papinqnoupwpponhiDO , 10 i Nynp ^ρτη _ yrux i snpo snqatD snnnin «rtap snnx 15 .· iyon p»ao nnn om nppn nnpn 11 i »πτ κ»ιψ qV nnn ιρψι Snoo 1 * IJ : 14 j n 1 ? psnroT 1 ??'ppypi ’ΐρ^ι y^ 18 »κρ»ρ3 κλοιοί KonSio^os»nii^s»p 17 inVnnnwsi^itjni inps 1 ? γρηο «Spp Npm ''in.i sran nn ήη^ρτ n^np 1 » 1 o- bis, * Relinquite infipientiam, & vinetis: c φ quante prudentiam,vt viuatis, & corrigite in cognitione intellectum. 4 Jjhtierudit 7 ) malos,accipiet fibi iniuriam·, redarguens autem impium, vituperabit feipfum. 5 Ne arguas s malos, ne oderint te ; argue fapientem, φ diliget te. Dafapienti occafionem , φ fapien- $ tior erit·,notum fac ϊπβο,φ addetfujcipen. 4 Principiu fapientia timor Domini, & con- i o fliis fandioris intellectus. 4 Na cognofcere lege mentis efi bona·,hoc enim modo multu viues tem pus, & addentur tibi anni vita. * Fili fi fapiens fueris,tibi ipfiftpiens eris -,β aut e malus euafens ,jolus hauries mala. 4 Mulier fulta zsr i j audax indigens fruflo panis fit,qua nonfcit verecundia. 4 Sedit in foribus fua domus fuper fel 14] lam manifefie in plateis: *&Aduocas tranfeuntes 1 5 viam,& dirigentes m & in Ore impiorum operitur rapina. . 7 Memoria iullorum benedidio erit, Sc nomen impiorum extingustur. 1 t- V to 11 II fi 4 "IV »Wa : 3 ^ό?π * ; yiV V 3 TI WgyDI Πϋ 3 CD 1 D 3 “|Vin* j uz^riaib Wf i jit \np * ί Dnn HDD’ αη/£ή ’sn pny ψ c^nnpa * nDDno^S-^aVjnawoTnynnKatt? * : mm r -: - iDVip^^BiiEiinaan nsd η parjws' ; f— ριρπηπα W 5 ’ainj?T"U£ 2 ? D* 03 n * : αβη D’St nma W nnp·w iin * : mibrf? pennwa^i o»m^ pnrn^B * : rpn nrgtn sijrrpa tow a”nS mfe * san nai trsiDmp©->natff πω© nona * i ^pa rnatfWm inwHrtn* ab canai ana * : 7*3 m : ψ& a W! a!? pns |wS "inaj {|pa * aS—icna ca^nxi oui ijn* p*n· *jw * : ima* ί,τρρ asfj? rpo* xSi wi?n x*n m;n* nana * jnpan »»nS naani nai nwj? h^ab pintpa 4 i ]n* D'_pns ηικηι uxian «*njwn t nniaa 4 : chrj mp* pnyi ytn pxi nsip niaj;a * ^rn^a C 3 * 3 *j?S ]^ai C 3 *|©S 1 yprp * : vrbth r : I * jnr&pn □ wi nwi nw Min nirr mr * i natfn o»pejn rnpni nnw a*p*ns nSmn 4 *« ; \ij* byph πήπρί ηιπ* ·ηη canS rij/p 4 ipxuar* &6 o*j?ipni Dia* -1 ?? pSipV p**nr mnanniaann p^inaanawpny *s 4 !ma 3 nnD*i/!yn’fflpynppn’p>ny*n 2 & 4 » Proverbia. Tranflat. B. Hieronymi. s * Sapiens corde praecepta fulcipiet, ftul- stus caeditur labiis. ‘Qui ambulatiimpli- citer,ambulatc 6 fidenter.· qui autedcpra T o o uat vias fuas,manifeftus erit. ‘Qui annuit oculo,dabit dolorem: Se ftultus labiis ver- t * berabitur.* Vena vitas osiufti,Cc os im pio- t* rum operit iniquitatem. ‘Odium fufeitat rixas,Se vniuerfadeli&a operit charitas. «j *ln labiis lapientis inuenitur lapientia, Se virga in dorfo eius qui indiget corde. Sapientes ablcodunt icientiam, Se os 14 1 J 16 17 IS 19 10 11 ij, M; ‘J 16 * 7 : ts JC JI 5 ftulticonfufioni proximum eft.‘Subll:atia diuitis vrbs fortitudinis eius . pauor pau- ■6 perum egeftas eorum. ‘Opus iuftiad vita, 17 frudlus aute impij ad peccatum· ‘Via vitte cuftodienti dilciplinam-qui autem incre- * pationes relinquit, errat. * Abicondunt odium labia mendacia^ qui profert contu : 9 meliam inlipiens eft. ‘In multiloquio no deerit peccatum ; qui autem moderatur la xo biafua,prudentiftimuseft. ‘Argcntuele- dum lingua iufti, cor autem impioru pro 11 nihilo. ‘ Labia iufti erudiunt plurimos :qui autem indo&i funt,in cordis ege ftate morientur. ‘Benedidio Domini di·* uites facit, nec fociabitur ei afflidio. 1 j * Quali per rifum ftultus operatur ice- lusj lapientia autem eft viro prudentia. l+ * Quod timet impius, veniet Ijiiper eu; 1 s deliderium fuum iuftisdabitur. ’ ‘ Quali tempeftastranliens non erit impius j iuftus autem quafi fundametum lempiternum. l( * Sicut acetum dentibus & fumusocu- lis, lic piger Lis qui milerunt eum. »7 ‘ Timor Domini apponet dies, & anni **impiorum breuiabuntur. ‘Expedatioiu- ftoru laetitia; Ipcs aute impiorum peribit. * Fortitudo fimplicis via Dni, & pauor his qui operatdi‘malum.‘Iuftus in seternu no comouebiturjimpij aute no habicabut ** fuper terram. ‘Os iufti parturiet lapientia; lingua prauorum peribit. 3* * Labia iufticonfiderantplacita, &os impiorum peruerla. *. o Dum j pnniDnii wsopi saomi. sana K^nyt 1 J » 3 nj? κ’οψι ποίι νπ y -p iixctoj wsn 14 »ojjvupDo κη^οηω »jmnifc 17 ικηιοη 1 ?πη^«ήνκβηΓι nniy '* t πηίΑψ ^ητι sam pps n wpa ^ .1 jAsd ton Nato psoi J 8 * pnioaKjjinnnpna^BtDpN^pjijrjtpn^pjnjistp 11 ; upnn mtc; 1 ? ^00 l · 5 ^ ”V ^ 1J 1 npv ^ 5 ’.? *)pf’·? Npnyo N*n NHVnT ΝΓι 3“13 11 j pnh a mnn «nani nV sjm N»n snixnn 14 : npNnxp spnvi wpn ^v)v^vnyk 1} ! pv;n ρψϊ ?ςηρτ? qpvn NrAtn nnVnn 17 j 1 Nniy ριρνί una watb srhtnnn^ wpyo *> : ’ 1 1 ®!?? ΨΨ 1*1 pnofiwvpirpintflrnpto * 1 ippfna Ό’ώπ n’jnio ’ρπνι nap * 1 tAtpy κηΑρ t?33»n »j)yV iwh t?vpn 16 \ N C' 17 D 1 tqmg jnjpj?» »y»tp*i 7 yiq ah CDhyh ρηχ iS V 'Intcfp.exGraec.lxx. cap. x. r; *Sapiens corde fufcipiet pracepta } at non te- s - Bus labiis obliquas fupplantabitur. 4 Qui am s ybuUtfimphciter 3 ambulat confidens . } at quipef- ueHit viasjuas, cognofeetur. 4 Qui annuit i < oculo cum dolo , congregat viris trifimasyat redarguens cum audacia pacificat. 4 Fons rvita in manu iufti; os autem impij * ■ operiet perditio. 4 Odiumfiufcitabit conten-^ tionen,i 3 omnes autemnon contendentes operiet amicitia. *Qui de labiis profert j'aptent ia 3 vir- 1 3 : ga Verberat virum excordem. 4 Sapientes ab -14 feondent fenfum > os autem procacis proximum efi contritioni. 4 'Tofifejfio diuitum vrbs mu- 1 5 ■ nita 3 contritio autem impiorum paupertas. 4 Opera iufioru vitam faciunt 3 fruBus aute 1 * impiorupeccatis. *Vias vitee cuftodit difeipli- 17 'naftfciplma aute irredarguibdis errat. & Ab- 18 fcondunt inimicitiam labia iufia , at proferentes contumelias infipientiffimi funt. 4 Ex multito- ί 9 'quio non fugies peccatum, parcens autem labiis ■intelligens eris. 4 zArgentum igne examina - 10 tum lingua iufii , cor amem impij deficiet. * Labia iufioru fciunt excelfa , at infipientes in egeflate moriuntur. 4 BenediBio Domini fuper caput iufiii hac dimtes facit 3 (efi non addetur ei trifiitia m corde. 4 'Jn rifufiultus 1 1 operatur mala j at fapientia njiroparit pruden- j iiam. 4 finperditione impius circumfertur·, *4 ■defideriuautem iufti a(ceptabile. 4 Tranfeunte tempefiate deletur impius ; iu- 3 · j fius autem qui declmauit faluatur in feculum. 4 Sicut rvuaacerba dentibus nociua 3 & fu- 16 mus oculis 3 fic iniquitas 3 μη φιλΒΡακοδρ^μς καλύψει φιλία. * ος fix χειλεωρ τΐτζβφεραζφίαΜ,ράζδωτύ^ίαάχ,δξμάκάδίον. 1 4 4 6 φο\ κρυψ am cu&natv, ςόμα $ε . 1^- 1 s σ 'αυΐ&ζη. 4 κτίισίς πόλις oyuqfe, owk 16 πο$ια. 4 κ*ρ7Γ0$ ^ αΛβώ άμαρτιοας. f ola? £ πηώ rvirui aS^nan^npis * oaix nSnim mpn natin ircn emmqa 1 imus T|t τ ! vnrin xan^Srarriva pns 1 nsSn.’B’pHsnyi3iinj?n nrjw».t)3nnS3 * C3»J?S?-|i3N31 ΠΗρ^ΐ/ΓΙΟ’Ρ’ΙΪ 31D3 4 : nn r · :ainna> 3 ?f' ή »Μΐ rnpavin onp> naiaa 4 : ^ηπ»ΓΤΰΐ3Π w»Ki3^-nanininb ta 4 j· - ·* t r : **· —; /·· ·· : -*▼ Π31 DD3D nmaxai TID-n^JO 7’31 iSin 4 r T « - ; - l- : V » '· * ! · >■*·· : $?v 313 njmwm Bj/-7fl?m’?3nf! pixp 4 ; nui3 aypinNMWi i; 3iK~*asnyn 4 ! ιρραηρ? apis/i toa ^pnn jrj rig» 4 : nox lainian vm wai Saa 4 |*r · — ·· ; wKTtnn>i33ntnii 4 - |T *+ · a·-· ▼ ▼v ·.·■'■.· rraj; wym rnpn 31 d--|ni α^ρπ^ηΐΝΐη * npnpV^ ιψή η jotij ιψ ί)θΐ3ητ?? * NinvNnn-na nra nsnn naTnwo * *5 IV V - 11 - |λτ \ ί jr 1 5 ϊ » IC II ιι 13 Μ ι$ 16 18 19 to II 11 »4 CAP. XI. i QJTatera dolofa abominatio eft apud Do- - minum,&pondus jequu voluntas eius.. ^ t *Vbi fuerit fupbia,ibi erit & cotumr,lia; 3 vbi aute eft humilitas,ibi & fapietia. 4 Sim- plieitas iuftoru diriget eos, &■„ fupplatatio 4puerioru vaftabitillos. 4 No jpderutdiui- tiae in dic vltionis, iuftitia aute liberabit a j morte. 4 Iuflitia fimplicis diriget via eius, « & in impietate ilia corruet impius. 4 Iufti- ? tia reftoru liberabit eos, & in iniidiis fuis 7 capientur iniqui. *Mortuo homine impio nulla erit vitra fpes, & expedlatio iollici- 0 8 toru peribit. S luilus de anguilia liberatus 9 eft,& tradetur impius pro eo. ^Simulator ore decipit amicu fuu, iuili aute liberabu- 10 tur icientia. *In bonis iuftorutexultabit ci- uitas,& in pditioneimpioru erit laudatio. ” * Benediilione iuftoru exaltabitur ciui> 'itaSj&oreimpioru iubuertetur. s Quide- ipicit amicu iuu, indigens corde efl^vir au 1 j tem prudens tacebit. s Q3i ambulat fraudulenter,reuelat arcana; qui autem fidelis 1 4 eft,celat amici commifsu. *Vbinoeft gu- i bernator,populus corruetjfalus autem vbi 1 5 multa cofilia. ^Affligetur malo qui fidem facit pro extraneo^ui aute cauet laqueos, 16 fecurus erit. 4 Mulier c^ratiofa inuenictedo Ο Ό l 7 ria. Se robufti habeb.ut diuitias.*Benefacit 3 c Ί* aiiimaefii^ vit mifeticors; qui aut j crudelis ‘«eftjCtiam^pinquosabiicit. *Impius facit opus inflabile, feminanti autem iuftitiam 1 5 merces fidelis. 4 Clemctia prasparat vitam, 10 & ieftatio maloru mortem. 4 Abominabile Dno cor prauu,& voluntas eius in his qtfi Nj 11 fimpliciter ambulat. 4 Manus in manu no erit innoces malus, feme aute iuftorj) fal- Λι uabitur. 4 Circulus aureus in naribus Tuis, i i mulier pulchri & fatua. 4 Defideriu iuftoru omne bonu eft, prteftolatio impioru fu *4 ror . 4 Ali) diuidunt^ppria,^ ditiores fiunt; alij rapiunt non fua, & femper in egeftatc J funt. 4 Aiaqua£ benedicit,impinguabitur; &qui inebriat,ipfe quoqueinebriabitur. □uir» c v Vn? 1 \ mt»acsxnpnnpninsSan ndoo r jttuiu κηία p sohno κηρ*?νΐ ^Ί\?ψ ’Jnp «V 4 j pipii ntra pSpSppi ιριη ’χηγπ snio’pn 5 j κηηρη 5 ριπ|ΐ)Ρ pnpiWp nnai pjs ’sran ’χηηι snpix 6 i πρφιρι ηηη*Ίκ γΊηη »o»p η*ι ρηηριχ s t ’ητητηη niSnSy annuss? «npy p κρπχ * *, ι?\·> «nsp payj pnpmpi nppp nyv') spaa nsn r? 7 * NOTIO '5Λ*! O n! ?Hi? vnn pnnaoa 1 ° t pamtippnnyn^i ipnin nppn Vano npp? nVpj 9 1 ΡΟΨ UPOPO νίπ *i’pn nnanS οψη 11 t npynn itnpoai sninp annnn ’ρπη pnnono? 11 t KnOriDVon tiny bp: ay^ia xnnsn 14 i KnVp’p3nnm“)Bjp’nfrii 15 ΓΡΟΊ NaVsi χητρη ttnptt 16 1 NnVsa pnnap ρριρι jVkV npi oiVn sny κιητ Viop itisap κνρη 1 s ΝίΠ npiip KnpnxV ynni isnpei*| teiaiy nny 18 j Nnnp3 nnitfa npioii κτρη snaa κηρό jnn 17 1 κηηρ nna 10 ! Nniob "ιηρρ ^ί*ι*ιι v^nV ιρρτ \a 19 i nnrx Np?’D Nnn^ni njhii ηψιρ 11 i pntsip ^nri synn κηψρ \o piip nV nnprrVy kts* οψιοτ 11 ? pnnnnsa j nV ttfipn «nixnn jpqtorii ain es. at gloria impiorum perit. *Juftus ex 8 captione liberatur 3 pro eo aute traditur impius. 4 fn ore impioru laqueus ciuibus; fenfus au- 9 tem iuftorum profper. *fn bonis iufiorum reda 10 fecit ciuitaSy et in perditione impioru exultatio. * fn benedidione redoru exaltabitur ciui- tasyre autem impioru fubuertetur. *Subfannat ciues indigens mente $ Vir aute prudens filent iu agit, *ZJir bilinguis reuelat confilia in concilio , »3 fidelis aute fftiritu celat res. 4 Quibus non efigu b er natio 3 cadunt vtfolia falus aute efl in multo confilio. * Malus malefaciet cum mixtus fuerit 1 j iu(lo 3 odio habet aute fonu fecuritatis. 4 Mulier grattofa fufeitat viro gloriam fe des autem ignominia mulier odio habens iufta. Diuitiaru pigri indigente% funt 3 at robufti innituntur diuitiis. * Anima fua bonu facit 'vir mifiricors,perdit autefuucorpusimmtfencors. *fmpiusfacit i* opera in tufa femen aute iufioru merces veritatis. * Filius iufius gignit urm nsita, perficutio aute impij in morte. *tAbominatio Domino per - 10 nerfa wta, acceptabiles aute ei omnes irrepre - henfibiles in ^via* Manui manus iniiciens iniu- 11 fie 3 nop impunis erit maloru: at feminas iufiitia acctpiei%ercedemfidelium. "Tanqua inauris au lz rea in nare futs 3 fic mulierifinita pulchritudo. 4 Defiderium iufiorum totum bonum , fpes i s autem impiorum peribit. *Sunt qui propria fe- 1 + minantes plurafaciuntfunt aute et qui congregantes minuutur. 4 Anima benedida omnisfim- plex 3 >-vir autem kacundiss nonformofus. tat 11 1 1 14 16 17 1 ^ Zvyoi δόλιοί £δελνΓμα ovdmov χυρβ&,ςάβμιον β i δίκαιον 0 \,sk ίρι> cw τά. a zd/j άτζλΟη νζξ/,ς enta yfj άτι- j μια, ςομα δ\ 3 ζ ( 1μπ&νώμζλζτά Q(p'm. * τελμότης dU- bady odhyncrci cwcifir ,(c χζζοοχζλκτμός άΟζτάντων 3 νομ&ότΗ αυ%υς. sine ωφζληατα νπάρχον^μ ον ήμερα 3u~ s μο(ϊ 3 i@) δικααοτζωη pvdzfj W Β-ανοίτα. * )km$axw δί- xcttog ζλιπζ μζίαμζλον ,'ττζβχαρος β yivf) fimyap-. 6 %ς ατελών άπωλαα . * δίκαιο σζω η άμωμχ όξΟο^μά όδάς, άϊζζαα. β «&Λ7ΐΆάδχία. Smoiwk ώο^ρω» pvtrsl&i cwT\sg 3 rw h ab«Aία Asdm v-ipaOmf) πόλις 3 ςάμα.(η β duriam KXTzmctcpYKrtfgu. 11 μυκ.ΊΥΐ&ζ{ πολί^ς άς φρολ>ών 3 φογ>ξ β φξόνιμος ΐ3 ησΌ^ΚΜ/άβ. d /ϋϊΐξ όιγλωοτος 'dvmy.a.Avdii βχλάςΜ ουνζ$£Μό 3 πιςός β πνοή χρυπΐ4 :τξχΓμα^ί. *οϊς μγ\ υπίψ ^4 ωζψηης ,πιπΙαοιν cooarsq cr&iwgia β ΰποίρχβ, i j ον τγοΜμ βαλη. * πονηρές χχχοποιϋ'ό^ν ουμμίζη όι- -« καίω, μιτπ Se ήχον αϊφαλάας. * yum As ’<χονρις& ifelpl ανό ξ\ όόξχν,θρόνος β άτιμίας Ftwn μ&α SUcuct. 7ΐλατ%οχννρβΐ ονόζίις yivofj 3 @ Se etddjoetoi epetfovfei 1 7 * τη φνχη ctmf ciyaQov ποιπ dmp ζλίήμω 1 , xZoJ%o/ 7 \v(h cu/tf <τ^μχόώίλζήμωι. * atfzQc rtoicdspFci £ 9 οίόϊκΛ-σπίρμα i's CivAw μι&ός άλνΟείας. 1 ψς U- xcuog fpvctfjfri ζαήν/ϊύόΓμος Se α<τε£ο(ϊς ας $-cL ; ct^v. * βόίλυΐμα χυρ/ω όίζςρμμ^ομ οδοί, (αηζβτδ sfisi Se ouuid πάντις οίμωμοι cv oSfi. *χμζ)ι χκρχς Ιμ£α- λο) ν αδίκως ebe ώημωρη&ς Ιςα» xctmvySzazrdpw Λ- 1 1 xmumh/J λ«ψζ) μικτόν τηςων. * coazrsp 'ovamov yep- i)dHvcv ριη νός, «?ώ) Fiwouxi κχχόφρ^η κάλλος. * cJ?n- %μίχ δικαίων πατα άΓαβύ' \λπ\ς SexTi^m )κτολαβ. μ * «V/V οι τά ίδια ασάξονης πλάονα ποιοδοιν, άτι δϊ (c i j οι Τυωάϊοντζς Ιλατίονοδντομ. * ’φνχη άόλ5γη[βρη τίά- det άπλη 3 άνηρ ό[ί %μω<&\ς ebe άόχημων. Μ ίο ιι <* CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. CAP. XI. c Tatcradoloiaabominatio efl: Dei,& in pondere rc&o voluntas eius. 1 Ingtedicnte fuperbia venit ignominia /atlfl: humilibus fapien» Scia. ! Simplicitas re(fl:ovumdirigeteos,& peruertent direptores,tunc conteret eos. ^ Non prodefl: mendacium in die irae, &iulhna^ liberata morte mala. ! Iuftitia iimplicis redam facit via cius,&in impietate fua corruet impius. 4 Iuftitiaredorum eruet eos, & dire-· pcores in retributione fua capientur. 7 Quando moritur vir impius,perit fpes cius,& fpes illoru qui faciunt iniquitSSem peribit. * iuftus de anguftia liberatur,& ingreditur impius pro eo. 5 Ore ^olofus nocet amico fuo,& iufti in fcientia fua liberantur. ‘“In bonis iultonx litabitur ciuitas eorum,&in perditioneimpiorum laetitia erit. “ Benedidione retdorum exaltabitur prouincia,& ore impiorum fubuertetur. “ Qui defpicic amicum fu utri,indigens intelledu eft,& vir prudens tacebit. ‘ J Qui accuiator efl reuelat iecrctum,& qui fidelis eil in fpiritu fuo celat fermonem. H In loco vbi non eft gubernator,corruit populus:faIus autem continget in multitudine confilij. Malus male agit contra iuftum, eo quod fideiuiTorftetit pro extraneo,Scodiceos qui collocant fpe fuam in Deo. '“Muliergratiofadiuidirglo ϊύ,δί robufti currunt poft diuitias. 17 Retribuit bonum anima fua vir benignus:& qui perdit corpus fuum,crudelis eft. "'Impius facit opera iniquitatis.-& qui feminat in iuftitia.veritas eius erit merces ipfius. ” Sicut qui facit iuftitiam feruaturad vita.fic quifequicur malum, feruatur ad mortem. 10 Abominatur Deus prauos corde, & vult illos qui fimplices funt. 11 Qui extendit manum fuam contra focium fuum,non erit innoxius a malo, & femen iuftorum faluum erit. ” Sicut circulus aureus in naribus porci.fic eft mulier pulchra & fcEtido fenfu. IJ Defiderium iuftorum ad bonum eft,& expedlatio impiorum ad iram. 24 Eft qui difpergit,& rurfus additur ei, ^indigentiaerit ei qui recedit a reditudine. l ’ Anima benedi6laimpinguabituri& qui docet, etiam ipfeplifcet. bB i i 6 17 1 8 19 f 6 $ n> >Wo ; rnpa rnrniaiNS innpnn $α ; mi:in rnjn ρτη pin pjM’ sip *w : ; irnsp ο’ρπν nS{Di Sa’ νίπ npga ntm : : nVaDnS bnfe nasn nrrWirra -w : ,·· " _i " ' v; '·' i 1 " A " ! ' 1 J " : αρπ ΓΊΐψΝ πρ.7ΐ : CD^nygpny na t Niuim.y|?T^ *|& cdWj f^o pIKiD 1 ’ i nga mrpin xw\ njnariK nonp ana 4 »j;v^_rniDTp^>^^in’ap^p^aiD 4 ; Diarii οφπ^Ίψι^ΊροΊκρρΓ^ * :n^’aavnb^aapnainSi;anTjyS’nn^^ s a’i!i£?i ; mSannt33^p ρ’ρπν rna^na * i nana i ■* ■■ : Q?>s> οήϊ?> >ai aranx C3>ya?n nan * : n'ai?_> ca’pHsn’3ia:’Kica’)renii3n * i na*? n>n> aV-myxi ϋ’ίΡΛπ» ba v >sS * i artrnDrrnaanoa i? aam.—iSpa aia * ! ntaK ο>ί/ϊή >anm inana vs: pny jni> * ·' ■ '·■■ ··■ *■ ■" 1 -'-'■· !3Tnpno’pni)nnaionTs?a5p’inanNn3j; * i jn>n>pn?enna»jnTisp wnnan * : p»ns nnsa t«*i pn yfpp o>rifli? ypsa * αηκ~’τ Vion aitr με» e»n~> 3 naa * T T ·*, i % A " J * *V *■»·;· iiSa wi : aan r -νφ yw \w p npj Wk τπ 4 • αηρ pSp no'ai : ipi/a inv αιη Ste 4 rnpnp οηρ^ ijn p*$ τ^γητιώκ iraj 4 Nfn? 0 ’pari p^Suinmnpiaa npia w 4 pan noNTistp 4 nnpp mStf isyvS jt v^airaSa nano 4 1 « «* ■** v* , , a t ·· ; v : t i · t proverbia. Tranflat. B. Hieronymi. 3 ° 3 * ιέ i 7 IO 11 I z, 13 14 15 Ιέ 1 7 18 i? 10 Qui ablcodit frumeta, maledicetur in populis; benedidio aute fuper caput ven- dentiu.‘Bene colurgit diluculo qift querit ^ Bonaiqui aute inueftigator maloru eft, op “ s primeturab eis. 4 Qui confidat in diuftiis fuis,corruet:iufti aute quali virds foliuger 19 minabut.‘Quic6turbat dom& luam,pol- iidebitventos;& quiftukuseft/eruiet ia- 3° pienti.‘Frudus iufti lignu vitae,& qui fti£* 31 cipit animas lapiens elb. s Siiufl;usin teira recipit,quanto magis impius & peccator? CAP. XII. I QVi diligitdifciplina,diligitfcierttia^qui Q aute odit increpationes,inlipiens eft. t 4 Qu^i bonus eft, hauriet libi gratia a Dnoj qui aute cofidit in cogitationibus fuis im- ■ 3 pie agit. 4 Non roborabitur homo ex impietate, & radix iuftoru no comouebitur. 4 ‘Mulier diliges corona eft virofuo,&pu credo in oiTibuseius,qu^c 6 fulione res di- 5 gnas gerit, ‘Cogitationes iuftoru iudicia, 6 & coliliaimpioru frauduleta. s Verbaim' pioru inlidiatur languini, os iuftoru libe— 7 rabit eos.*Verte impios,& no erut^domus s aute iuftoru pmanebit· ‘Dcdtrinafua no- icitur νΐΓ 5 qui aute vanus & excors eft,pa- 9 tebit cotemptui. ‘Melior eft paup &fuifi- ciens libi,quam gloriofus & indiges pane. 10 4 Nouitiuftusiumentorufuoruanimas, n vilceraauteimpiorircrudelia. ‘Qjaiopa- turterra fuafatiabitur panib 9 :quiaute le- II datur otiujftultilsimus eft. ‘Dclideriu im pij monimentu eft impioru: radix aute iu 13 ftoru jpftciet. ‘Propterpeccata labiorum ruinaqjximat malo,elFugiet aute iuftus.de N 14 anguftia. ‘De fru&u oris fui vnulquiiqfti replebitur bonis,& iuxta opa manuu fua- '5 ru retribuetur ei.‘Via ftulti reda iiy^ulis ιί eius :qui/\ute leniens eft,audit c 61 ilia. s Fa- tuusftatim indicat irafua: qui aute difli- r 7 muIatiniuria,callid 9 eft.*Qui quod nouic loquitur,iudex iuftitise eft; qui aute meti- l 8 tur,teftis eftfrauduletus. ‘Eftquijpmittit & quali gladio pugitur colcientias^ lingua autelapientiulanitas. o>‘Labium veritatis firmu erit in perpetuu^ qui aute teftis eftrepetinus, concin- nat lingua medacij. zq ‘Dolus in corde cogicatiu mala: qui aute pacis ineutcofilia^lequetureo^ gaudiu» ouir» tojasr »j?|i oij?OT 17 1 faro*| Ka» 1 ? «ro^i νωτ ppatf3 'wvVsa u ins 50 wisVDDVNrinsn^nmaiDy 19 ιρηηώρ xsnoSo:Xinninya ίοοο*] 18 nrVy a» 61 1 p po^p »Npni ^pnnn nj?hx 10 31 1 xnqrin urim κΛηρρι «ni κΛικ κρπχ^ i ηηη?ΐη xy^yn Nynpn nniyn VapT jp atp 1 1 snunDpnq] ann on^fp 1 ΤΟ NnmKi nSyaVNnqea &?ηηκ 4 i yin sbipnxitpn^pyi yT"}3 ia(pnj sb 5 pnofli νο*! 1 ? para ψψη/ΐύ 6 i κηΐ’ητ ’yiuh_*t «nuqang syi ’Ρ'^χΊ ρηηχιπηο 5 ?, onax» uonj «apin i Ν'ηιοιρ 1 ? Νρ’ρΊ ίόπι nnunVpp*] sotia ηρηψο Nppj 8 : pnin ρηρη^ύ «Si :ynsqp 3 anm 7 ipn L 7 , v ?0 nbgq 11 iNmnrpj φηώΎ? pnionp] nTynp κρηχ yr 10 iKgnVnipnnpmgTKinjgnVn^nayiN^rsinng 9 15 * pmpyi χηνί'η smixq nsT 11 1 sin sp^yn non κηιρηρ nra sonS yap’ xyTta Κ 31 Π 3 finis IJ tsnijqyi 3 npq*|(q ί;ρρρ 3 :·;ηίι·ώ 19 t jTiSnn >its jniD τη «ia la^gi snao ygip> nnq ns jp siaa 14 1 snpy \g κρπχ 0 * 7 $i κψ ’3 Vpnp sniflipi 1 niyx »pap Qinyi nnq yiio non 33 s’pe? 16 1 sin sb» 3 n snxy 1 ? yotyTi nssa sxnn sVap·? itnvin .ληαλ 18 , t n»Dsg ’n’3n*i stoSi syqq snpop pnosi s m * 1 5 OOP ΚΟΠΟ K 9 *T? ΓΏ&Ί KoV’?i'V ^07 P n 7 ^' N 0 1 ’^ i sin ηκηη «ηρψη κηπηοι snipnx \irn i tnpuh annncn sinr-i D^yV τρππ 3 Interp.exGraEC.lxx. cap. χιι. 4 Cotinens triticu relinquat ififum gentibus 3 ΠΑΡΟΙΜΙΑ!. i 6 19 benedicito aut e in caput difiribuentis} Qui fa- 17 bricat bona fluarit gratia bona:exquirente avite nhda comprehendent eu. *Qui cofidit in diuitiis fuit hic corruet: at qui inhaeret iufisfrietur. 4 Qui no μ nefio efl fuae domui,pojfidebit \ven- tos-Jeruiet aute fiultus prudenti. i DefruSiuiu }0 β it ice nafcitur arbor Vitee 3 aufer ut ur aute intem peflittcc animae iniquoru. *Si quidem mfius Vix 3 1 faluatur , impius (fiy peccator vbi apparebit ? CAP. XII. Y^y fligens difciphnddiligit fenfum: at qui odit 1 increpationes 3 infipiens} Melius quiinuenit 1 gratia apud Dominu , <~vir aute iniquus tacebitur} No dirigetur homo ex iniquo 3 at radices iu 3 ftoru no auferetur. *SMulier virilis corona Viro 4 fuo- 3 quemadmodu autein ligno vermis 3 fic nnru perdit mulier mala. 4 fogitationes iufioru iudi- j cia,gubernat aute tmpij dolos}Sermones impio- 6 ru dolofi in fanguineios autem recloru liberabit eosdVbicunq·, na er t at ur impius deletur- 3 domus 7 aute iufiorupermanebut. *Os prudentis lauda- 8 tur a viro 3 piger corde aute fub[annatur}Meli 9 9 vir in inhonoratione firuies fibi 3 quam honore f- bi circupones et indiges pane. i Miferatur iufius 10 animas iumentoru fuoru 3 at vifcera impioru cru delia}Qui operatur fua terra implebitur pani -11 bus 3 at feUates vana indigentes mente. Qui efl fuauts tnppinoru immorationibus 3 in fiuis muni- tiombusifelmquet ignominia} Defder ia impio- n ru mala 3 at radicespioru in munitionibus}Pro-1 3 pter peccatu labioru incidet in laqueos peccator , ejfugit aute ex eu iufius} DefruSlibus oris vi -14 ri anima replebitur bonis 3 retributio aute labio- $u fuoru tribuetur ei. 4 Viae flultoru re Sia cora s 5 eis 3 exaudit aute cofiliafapiens. * Fatuus ipfo die 16 indicat ira fuam 3 celat aute fua ignominiam caL lidus.^Demonfiratam fidem annuntiat iufius , *7 at tefiis iniufioru dolofus. *%nt qui dicentes 3 1 s •vulnerant quafi en fis 3 lingua autem fapientum : fanant. 4 Labia mera dirigunt tefiimonium,te' fis autem repentinus linguam habet iniufiama 4 Dolus in corde fabricantis mala , at eict $-^cveoq r nd d/oifi cwt , 3 coamp ig cai %νλω emd- i KYizfiraqad^tZ )xwN\u(n fupy ncLYMoidq! hsyiqjJi ό\~ e kcum χ.&μοά&,κυζψάσι ig cLi&eiq όόλχς. * ?f[oi άτζ- 7 £άρ ί όλιοι άς αίμα,ςόμ,α όρβάρ pverQ cwvkq}^\dds ϊξαφη ό ά'τίζνις άφαυάζ^/ικοι ig όιχοΰωρ czfpcfM-zvm' s \όμα (j-vyzg ^γ,ωμιάζί^ ύτίό dfdqfq^tedpowjphoq όζ 9 μυκΐΥ)ρίζΓ)}χράοΓ0Ρ dmp αν άτιμιάό[>ίλ$όωρ tcwidfi ο'ίαμγιρ εαντά ττςίίίύάς (£ 7νξοΰΙ\όμοΛος α/ρτά. *οΙ%ΙάρΗ όί- xcuoq-fv^dg ιίίηράρ cwfi 3 τάό\ απλάίχρα. τύρ άτ&ζάρ μ άρόελζγιμορο!.}ό ξpfcιζoμcAloq τυ\ρ lavf yw ΙμτάΜξϊόαε^ οάρτωρ 3 oi bimoplsq μά^ια. dvhcdq φρενώ. ος εςινή- dyuq cm οίνων focLi^iGcuq, αν %ϊς luLvf όγοξωμααι xafgt- ιό'λά^άτιμίΰυν. * cfhSvyJovf dcrs£dv >tcvicd 3 ou $ερίζον\ ι } τάν &ό(τ&άνον ό^υρωμουη. 4 $\,ιά άμα/βίουν %{λεων εμ 7 Π<τμ) άς παίίόας άμχ.ρΊωΜς 3 ακφ$όί<( βξ dmSv δίκαιος. κα,ξπώ ςόμα&ς dddpfg f/vyfi ττλ? iSrwz) diciQdv, άρβαποίομα δεχ{λίων cwfdwodoQritrP) αυτά. . *οδοι άφωνων όρθαι ανωτηον djjixdv 3 dvScLKm δε σνμζν- ΐ 6 λίας &φός. *άφρων ουυβγιμερον c)%a.y[eN\{ οργήν cLr?d 3 17 κξν·π\\δετήν εα.ν&άτιμίαννπανχργος. * dJdnfimpffw πίτινάπατβίεΤλ&ι δίκαιος 3 δδεμάξτνς τάρ άδικων δόλιος. 1 8 * ειδιν οι λεγοντες τιτξωνκΊζαιν ως μ,άγαιρα , γλάοται t <> δβε ΰφων ίων%β. i χείλη αληθινά κα&ρβοϊ μονβυβίΰω 3 10 μαβίυς δε %χυς γλωοτΜ εχμ άδικον. * δόλος μ καρδ[ια. Tzyfguvopffid κακά' οι δβε βχλόφμοι iiplwnv άϊφξαν- ι + fj 'vrn. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 9 18 Qiii prohibet frumentum,in fame relinquet illud inimicis fuis,& benedidio erit ij qui vendit. 17 Qui confurgit diluculo ad bonum, quaerit beneplacitum: & qvy quaerit malum,veniet fuper eum. 18 Qui fperat in diuitiis fuis.ipfi corruet .· & ficut foliu iufti germina bunt. li Qui conturbat domum fuam,poifidebit ventum,& ftultus erit feruus fapientis corde. ^Frudtus iufti 3φθΓ vita:,& fufceptrix animarumeftfapientia. !, Ecceiuftusinterraroboratur:impijautem&peccatoresdeterraconfumenrur. cap. xi i. Q Vi diligit difciplinam,diligit fcientiam:& qui odit increpationem,infipicns eft. 2 Bonus eft qui fufcipit voluntatem a Deo,& viri im- _ _pij infringitur confilium. ' dirigetur filius hominis in impietate, radix autem iuftotum non commouebitur. 8 Mulier ho. nefta corona eft viri fui,&mulier mala ficut putredo in ligno,fic di(perdit ofla viri fui. 5 Cogitationes iuftorum, iudicium ; & folertia impiorum fraus eft. 6 Verba ijapiorum infidiantur fanguini,& os redforum liberat eos. 7 Subuertuntur impij,& non inueniuntur-.domus autem iuftorum permanebit. 8 Vir laudatur iuxtaintelle&um cius,&indigens intelligentia erit in contemptum. 5 Melior eft abiedus quihabet feruos.quam ille qui gloriofus eft & indiget pane. ''Nouitiuftus animam iumenti fui ; & miferationes impiorum,crudelitas. " Qui operatur terram fuamfatiabitur pane:&qui fedtatur vacua,indigens intelledueft. 12 Defiderat impius rete mali, radix auteiu-«. ftoru permanebit. ' s Propter peccatum labiorum corruit malus,& liberatur iuftus de anguftia. M Vir de frudibus orisfui fatiabitur bono,& omni homini retribuetur iuxta bonamanuufuaru. ,s Via ftulti reda eft in confpedueius:& qui audit confiliu,finiens eft. ‘"Stultus importune iram fua oftenditicallidus aute celat ignominia fuam. ,7 Qui atteftatur veritate,narrat iuftitiam,& teftimoniu faifum dolofum eft. 18 Sunt qui dicanl quafi gladios tumultuofos,& lingua fapientum fanat. ,J Labiumareritatis dirigetur in feculu, Si feftinus lingua tc- ftis falficatis eft. 20 Dolus eft in corde eorum qui cogitant malum,&gaudium erit iis qui confilium pacis ineunt, b B 3 t Γ[ SP ■Sicfo ittoSd pnsA rw _ &V •uiri ™οκ 'Viriifiv-^nsip nirrrojnn 4 rr?j« κτρ? o’V’P3 =i?l Wl ™?3 onJ! ο™ * DD?i—i»nn n»biiSwDn nwrrT 1 * I- - >ϊ ·' ‘ T ' ; Λ : ■ j ΓΠΠΟΐεΡ 31B ΊΤΠ Π3Πΐ0> Π3ΝΊ 4 Τ ,·. :- : -- ι- ’: τ *■ ■' " J · ·' ·' JT ^ ; : naj;nr) α W! 1T31 P’iv injnB 7rv ! • ριπ-)^οηκ-]ΐπιιτϊ r-van^nnr-K 1 ? * : nia-Vs nnvu η-ηι ο”π rnfnr mj*3 * i> '.n^iVW-iAbyb) a# icto aan^a * : ddh anis bam aiaSab’ w->ansa * Jf. T j· · wv ; Λ «“ J ‘1 · J· ; · j 1? r-inna νή?ίό pvs iw; -ptt vs tm * : $nn οτππ ©an 7sg? wsJ]?ni p ηκηα s : τδπ’ΐ ©>k 3’ j/eni pns nm&» 7 [ 3 - 0-737 * s ηΝΒπψρη njKfiipT-orrixn njriy ‘ : an [iniTOtinb 1 ?:) ptfnwpnn vi * : i—njn ygy-t6 «rtf wj? ®*K-paj 7§3 * !^TC3»j;a ,, i'i3inab’Li3»p’TS'3ifvi * : naan π’ϊξυ-ηκίΓτη? trp.jnn-pn * : r y g T-^gy^icgotSang ηπ » πκ3 γπκπβ”π wn aV nSna rnroa nSnin ! jT τ jT -\ - · - J J »* : A·* ▼ S ■·- vr ▼ ·. ;1 V JV D^wnni »όϊηη iSSan* oiS n 4 jr ·, ; j τ · · j ·· · a v*J* ·· ▼ T H J i* mawpaaiiD^owmipacaanmiJi * : πνκαπώτπηΓπη» aia-Vas? * ! n71Xbl3?7’03ifiyT.3! — lbi? ; '.CD13j;-73 * ! 1*4378 ΕΒ’ΪΙΒΚ ΤΠ J/73 Sii’ JK07 IxVb * |·· ; - J* Vi t : A'» ; - * ^ -r Ti I^T ; - ; 733 ’ mraimattmwB jrrts riSpwn * d^dd rOjrinw&bniynr-pm πικη • * s /- >; · va'·’ : v; τ τ · ^ wt~; — proverbia. Tranflat. B. Hieronymi. © ii *5 14 *J li i? iS io ii 13 M IJ Ii *7 xS Nocontriftabitiuftu quicqisid ei ac- ii ciderit.impij aure rcplebutur malo.*Abominatio eit Dno labia medacia:qui autem 13 fideliter agutjplacent ei. *Homo verfuti« * celat fcientiaj & coriniipientiumjpudcat 14 ftuititia.* Manus fortiu dnabitur.-quas au- 15 tem remiiTaeftj tributis ieruief. *Ma:rorin corde viri humiliabit illu, & Termone bo- i pter amicui iuftus ei^. ‘iter aute impiorum 17 decipiet eos.*Noinueniet frauduletus lu- cru, & fubftatia hominis erit auri preciu. i* ; s In femitaiuftitiae vita, iter aute. deuiu ducit ad mortem. Cap. xiii. i jpilius fapiens doilrina patris· qui aute il- I luforeft, non audit cum arguitur. *Dc frudu orisfui hornofatiabiti^r bonisjani- 3 maauteimpioruiniqua. *Quiculk>dit os fuu,cuftodit anima iuai qui aute incofide- 4 ratus eft adloquendu/entietmala. *Vulc & no vult piger, ala aute opantiu impin- 5 guabitur. 4 Verbu mendax iuftus detefta- bitur, impi 9 aute cofundit & cofundctur. « *Iuftitia cuflodit innocetis via,impietas 7 aute peccatore fupplatat. * Eft quali diues cum nihil habeat,& eft quafi pauper cum * in multis diuitiis iit. *Rcdeptio aia; viri di uitiae Tuaej qui aute paup eft,increpatione 9 no fuftinet. *Luxiuftoru laetificat,lucerna 10 aute impioru extingmetur. 4 Inter fupbos fempiurgia funt,. qui aute agut omnia cu II cofilio,reguturiapia. *Subftatia feftinata minueturjquae autem paujatim colligitur manu,multiplicabitur. *Spes qutedifter- turafHigit anima.-lignu vit^ defideriu v*£- 1 3 nies. 4 Qui detrahit alicui rei,ipie Te in fu v turuobligat:qui aute timet praeceptu,in !+ pace verfabitur. *Lex lapietis fons vit^e .vt declinet a ruina mortis. 4 Dodrina bona (· · II dabit gratia,in itinere con temptoruvora- T, i 1 16 g 0 · *Aftutus oia agi t cu cofilio; qui aute h i yiQIID j 17 tuus eft, apitftultitia.*Nuciusimpij cadet |T " J t 18 in malu, legatus fidelis lanitas. *Egeftas & ignominia ei qui deferit difciplinam,. quiautem acquielcit arguenti, glorificabitur, u 4 Defiderium fi compleatur deledatanimam,, de teftantur ftulti eos qui fugiunt mala. *- Diain e *· «. njnno ^"3i?®*! nniip nnprnn 11 j sntfi? pVp Djnp^a *y soi ab 11 sn^ni mbo 15 indo 1 ? pn’ 'spyi oVpn ktk 14 j snyni υρ Appi pnaSi snyn» npap song tLO/ia 1 » / χτηή NTifVppnpi s 1 ? 17 j pnS iypp ψψΎ\ pniny^i Nj>nv nnpn \a ap 14 t nV νηπο fcjao s^oi tAnio ί t αηϊώ Ninnii ni^i vin κρηΐΊ Nnysa 18 \ κρητ tips *ιρτ nStpi t nvnnn nttpp ρηΦΰΐι κπρρ yapi nas ns jp Nina 1 t nnyp b%a s 1 ? sippp κηρι κρκτ &?nrnp ^ηρο χρ’ρη ιρ 1 ftmn nVwp nVi ajnp κ^φϊΠ κχι^ρο 4 mb ηΐκ sntpiap fiwL· nnsi ntnpi nnira nps ηριτ J t inianp bubisa xywy pnomKppDygrn.fwh nppn Nnjpiy 4 i nsmi nnai Npinir m ΝΊρώτ κηΗό * t snpVppo sV «3Dt» npnjj snprj ηιϋρη wfjqp π 1 ? η»κ* ins^p π^αι nttim jaoppi ogno :, 73 nAi nisnnyop m 7 \9 κ*?ΙΡ 11 ! »n»?n \h$\ νγαιό sn«*t?a nnh 1 °’ t qjnj Nppp rnApnri 9 {Kn^Nn.pn/vim^^qNpppn^niianpya 1 ? nejpppna 11 tniiDpupiNppppVannuiippinypnipi i κηίοι mp rp wob) «m»p2pNaonn ndidi’ 14 κηρόο^ηφα tmpspSn -ιτι mo VanmNnHahy\nV '' t nS ona tAapi Hngip nnnag song-*73 14 ' t ia>ri mn-i 6?sipn Nrnsi κρρη am sao *'* np'np«mip3p3inraii kijitio wnoKagy n^jpiKJSDp 18 i sin nidn sjpinp aim) 17 j sir^a \a spns 'happspnnnpi suiso cpnn s»sn srun 19 i 6 17 Intcrp.exGrssc.lxx. cAr. xiir. 4 Noplucebit iufio quicqtia iniufiihat impij replebatur mulis* Abominatio Domino labia me- , dacia,at faciens fides acceptabitis apud eu . 5 Vis zj pnifies thronus fenfus 3 cor aute infipientiu ob- uiabit execraftonibus. * Manus eleSloru domi- 14 nabitur facile^, dolofi aut e erunt in direptionem. *Terribilis fermo cor turbat viri- annutiatio i$ aute bona Utificat illu?Sapiens utflusfui ipfius amicus erit 3 at via impioru decipiet eos. '"Nfifa bricabit dolofus captiones, poffeffio aute prectofa vir purus.*fn anis iuftitia vita-pcna aute eoru, qui recordatur iniuriamjn morte, cap. xiii. 1 ffflius afiutusobediens patri filius aut emole- 1 biens in perditione. * Defruciibus lufiitu % comedet bonus:anima aute impioru perib ut in- tempefhua. * 6 )ui cufiodit fiuu os 3 cuftodit fiuam 3 animaiat temtrarius Ubiis metu afficiet feipfu. *fn defideriis eft omnis piger 3 manus aute vi- 4 riltu in diligetia*Sermone iniufid detefiatur iu 5 fius -.impius autecofunditur 3 & no habebit audacia loquendi. *fufiitia cufiodit inmcetes Via 3 * at impios malos facit peccatum. * Sunt ditantes 7 fiipfos nihtlhabetes, & funt humiliat es feipfos in multis diuitiis*Redeptio viri anima propria * diuitia, mendicus aute no fufiinet minas. *Lux 9 iuftis femperjux impioru extinguitur. * Malus cu iniuria facit mala, at ipforum cognitores fa- pientesdSubftatia fefiinata cum iniquitate,mi- nor fit ^t congregans fibi cu pietate, implebitur. i fufiifmiferetur et comodat·,arbor enim vita de fideriu bonu* Quidefpicit rem 3 dcft>icietur 1 3 ex ea-at timens praceptu 3 hic fanus efl.Filio do- lofo nullu erit botu,famulo aute fapientiprofpe- ra er ut operationes 3 (efi dirigetur Via eius.* Lex Q.pientis fons ivqjM χάλη b β τίοιών 7 Π 9 & dsxpg πα/ραντά. *d/jnp οννετς θρόνος οά&ηϊεως, xapdia q citypamv oOva/Jrjcrsj a/poug.*%ap νκλεκτών κρα j-5 ΤΥΐσΊ &spyppdc βολιοι β iGvfj αςττξονομήν. * φοζζξβς Tv&log xapdlj/J %&ρμοτα dftyog · dyfexia βαγαβή Sj φρρώα 16 cwfivf όΒιϊνώμων dUcuog sctvf φίλος ϊςονι · Η β οδός πϊν i? d^fdv 7rhaAnτ pd TYivlavf \fivqpripj q πζοπίτής χρίλέ<ηπ!οήσ{ eavfii/. 4 αν α$ι%υμι<Μς ζςι πας cispfog^^sg ί g d/ob ρείωρ αν I- 5 πιμζλάα. Asfw adlxov μιαΉ $ικαιος,απ^ής q cu^vvf). < ίζα παρρητιαν. ‘dixcuoozwv φυλά ori αχάκχς bYf 7 c&r β dstL ζοίΐες savdhr μγι$ανί%ορ}ζς, (£ ci?h οι ^ιπανύντίς lav- s chr αν πολλά 7 ΐϊ\%τω. * λντρβν d/ibqfg ψν^ης b ihffi 9 πλοΰ%ς 3 πίω%ος ύ^υφίςα^βΐ chreiXhdi φ>ως dixuioig ο διαπαντς, φωςα^ίζων cr^avwFsu. * κακός μ$β' υζρεως 11 7τξαοτα κακα 3 φ dmdv Υπιγνωμονές Οφοί. >: υπαφ* Ιζΐς Sdncajovlafofdpri ώνομίας,ίλάοτάΐΡ yiiYar b n di cfiwaFodv iavid μίί ώπζείας rtAvOiwQntff). 4 dixcuog οικϊαξα Koq Ki^a,davdpov γ) ζωής ΑΒι^υμία άγαΥή. * ος κα^φρβρϋ 7 Γξάγματ(& κα^φρβνηθ n&fyt οζ atfiti.odi φο^μανος avFghb 'ότ(& vyiaim . fd doAiip xdav gVctf αγαθόν, οίκίτη di Gfi)dSbodoi iGfif) πξΊκζ m, 14 κμ i κατώβυυυβήο'έ^.ι ή odog duci. 1 νόμος Ώφο 3 η jyyn ζωής,ό dfiavvig αλύς παγ'$(& Frwvcifgu. * οτιυίσις αγαύη d^m %cvpiv,Tdi yvdvaj νόμον, dia- νοιας ίςιν dTabUcfidoi ds κα^ιφ^ννντων αν απώλεια. * π ας πανονξΓος ττξΛοτβμ^ γνάκπως, odi αφξων cJ%s- 17 7 iifg.(nv cwrdxazid/j. * βασιλ&ός Βραανς mtfeifu ας is κακά" dfifiAdi (τοφόςρυτίδα cwtv. * πενίαν χα) ατιμίά/υ αφοαρα^,ι rfatJ[da ’ ό ) proverbia. Tranflat. B. Hieronymi. i yiTC3’S’p3nj> i i'|D3n’C3’a3n-r)K^Vn !310‘oW? 0’ρΐ.|’ΓΙΚ1Πΐ;Ίί|1Ίί)Β’ΚρΠ ! ΚΒΙΓό’ΠρπΑ |13ϊΐρ , 33~ , 33 *7W 3lD ! »scia «Sa nsci p*io wi ia tax-sn l'· ; · ii ·.· : · : *·'··'· v / T : npia inro lirisi 1J3 ι»3ϊ? i$nn ηρπΓΐαψϋΐ;Β3ΐιΐ£ίωί?3&^3'}< p*is? s 1 ’ rmonSiiri nn’3!~im3 οέβ j—vrcun * * /■,· r · s ϊ · ; *t ·. t · ■u - : ijjpnnn in?i3 vari nSai mn» νπ* tfj riSin * j·· jt x ; i, i ax · -*··: : χ :i onwn Q’DDn >nflfcn m^nDhSn^sa 4 Γ : · · τ j- s · : »»-; - v J . '* :l ' : •w Π33 niK13n~3ni Ί3 D13N Q'37K r X3 * i - j ; ; x i A"** -* ·· · x -;v 1 j·· ; 11 14 : Sp: rduS nm ?*ni nasn yVxps * :nyn*’ns‘p 7*93 tf*K? nasa ip * j nana o*S> pp nViNiirn pnn onp, napn * iTinan^raiarKrS α**?ικ * I | x j* x · I i·· at x | -j· x * ·ν;ι : π uinaeni wsj ma jni* aS * |x -jt · · x j · : a : — j-t; - ·· \ j·· : ima* anci* Srito -mr> a*j?en r-vs * -* I» ; - -*· x : v i ; a·· X · · » u -»·· : ma-*377 ππηπκί ©*tr»M < ? τϋ*·τηη* * vjx ... - x ·-: - : a* ·· : · * η | v^v <·· i mw ππβϊι πηηπκι aS-s&o* pnos-aa * j T jt i · ix ·-: - ; a·· -:·»ι:· 1 31» iP*N4 i^yai aS aio j?3ti* vana s s wkS nvijn ·ητ W? roa* *na * I \ —j " | j· x x : a t x x ; I j· · vi : n»ianaj?na ^Pai ιηοτη NTQan * - I*. · · W' AT „ JT . „ Tl J X X ! t>Mis* rvtaia ip*ki nSis nfc?i?> a*3Nnsp * i · J 1 νΛ '·'.· •' v “ ‘— 1 f ” : : rnjnn*;)?’ a*an{fi ητικ aiNnpipm * *W?i? a*pcni o*ai» *aaS a*jn miti * jpn» I» — j. τ v·»-; · αχ ·*-χ · *»··;ι — o *Qui eu fapientibus graditnr/apics erit; i amicus ftultoru iimilis efficietur. s Peccatores piequetur malu,& iiffiis rctribuety/» i bona. s Bonus relinquit haeredes h!ioV& nepotes^ & cuitaditur iufto iubilatia pec- 15 13 catoris. s Multi cibi in noualibus patrum, 14 δζ aliis congregantur abiqj iudicio. # Qui parcit virgae, odit filiu fuu^qui aute diligit 15 m illujdiligetererudit.^Iuftus comedit & replet animam iuanij venteraute impiorum infaturabilis. cap. x i i i i. i CApiens mulier aedificat domufua, infi- piens extrudla quoq^ manib 9 deftruet. * 1 4 Ambulas redto itinere & timens Dnm, deipiciturab eo qui infami graditur via. 3 4 In ore ftulti virga fupbiae,labia aute ia- 4 pientu cuftodiuteos. * Vbi nofuntboues, prasiepevacuu eft: vbi auteapparet plurimae fegetes,ibi manifefta eft fortitudo bo- 5 uis. 4 Teftis fidelis no mentietur,profert au 6 temendaciu dolofus teftis. 4 Qjuaerit deri- ioriapientia & non inuenit,dodtrina pru- 7 dentiu facilis. 1 Vade contra viru ftultu,& 8 neicit labia prudetise. 4 Sapientia callidi eft intelligere via fua,& prudentia ftultorum 9 errans . 4 Stultis illudet peccatu,& inter iu o ftos morabitur gratia. 4 Cor quod nouit a- maritudine animae fuae, in gaudio cius no i mifcebiturextraneus. 4 Domus lippiorum delebitur,tabernacufa iuftorum ^ermina- i but. 4 Eft via qu^ videtur homini iufta,no- 13 uifsima aute eius deducut ad morte. 4 Ri- fus dolore miicebitur, Extrema gaudij μ ludus occupat. 4 Viis fuis replebitur ftul- 15 tus,&fupeu erit vir bonus. 4 Innocescrcu dit omni verbo, aftutus confiderat greffius fuos. 4 Sapies timet & declinat a mal^,ftul u tus trafilit & cofidit. 4 Impatiens op"fl 5 itur • 8 ftultitia,& vir ^rfiitus odiofus eft. 4 Pofii- debut paruuli ftultitia, & expe&abunt a- 15 ftuti icientia. 4 Iacebut mali ante bonos,& impij ante portas iuftorum. • 4 Etia proximo fuo pauper odiofus eft, amici vero diuitum mult*. II It *3 14 te 17 18 19 oinn » » r » - 14 J po^ntp» ijytn «ntDia ^csnh 11 ! nh nixa: ibinh aanoai oanrn »p» 3 n oy qhnpa 10 i non sSp snaanisi, s33ppyasSas ^5*1 13 1 γρκβγπ npny κρηχ 1 ? npenoi >nua 133*7nato τ 1 appn lynpaiipaai πΐϋΰ3_ «yairffiaN s*piix 1 5 1 Nnr-np th QlpP n*?. DOTP n^a »3p tn *7 tJNEi nnnabiapnpy^ «n* 7 « onp jp * 7 m snixnnaqhnpa 1 i n 1 ? sapy «naia snip^i sn»a s ’33 κιψ 33 Nnp*an 1 j isaina nbna snhhya sy;.ni κηηκ paa tntn n»V^ 4 i p 3 s^p 33 ipiana pnnistm sayxi »ηρι nppa 3 «KbSt panpij ^ 0*7 snynn. n)*n tmpan »jj?po 'ya 6 1 κιη «haa «ano isrnaaaVipoai aiap kV K 3 p*np sano 3 1 t?niipa >hapa ; κηνουι Knatρ φνλάοτ{ αυτάς.^μη άτιβόες,φχτρού χΑροά,κ bs7to??\ci fippYigcffi φό^ερμβοος i^yg. i μβτνς 7tifg v .ynxcttei bs μα/ρτνς abixogi tr\ir\diigG- φίαΛί affifixcLxdig (£ ^ S^-ti(TCig,aicirwg fis cuffi φργ/ι- 7 μοις ώ’φρνς. c ναυρτία oVxfii αφξοη,οπλα ig cd- 8 οϊκΤέως % αλη (βφα. * Gcpict 7 Γ&ρ%ργ&)Ρ cfifayp&lirsfyi 9 τας ohdg cuju£p f hoici bs άφρονων ci>' 7 iAcu/n. ‘chiauj %cl- ρ>μρομωρόφ5ίλγιΦ<ϊ<η mSapitfgop , okiOUj bl butcum bs- o xfigi. xaqibict dfJfeog cu&ymxn λντη].ρμ ccmfi. ofigip bs ώ’φρμ/ρηβί 6 XX. fiffa^iypcfgu νζρα. i * oixicLj ctTsfibp cifiapiuinGpf uxIjjjou, b\ χ,αζξύύι iiaP 11 wQpfgi- * ζην obbg n bom οξϋη eipctj afffi ^βάποις' tol b\ TsA&iTcua cwrng 'ipyfgu dg -πνβιίψα abou. * cv άοφρ^αζωΜς ά α^ζβτμί^/ρβ) λύπν, TiKSMglcL ι 4 Μ χατΐ&ς dg π Ας ϊρ%ε). * τύρ \ctv%b obm π\η£τίι* c rslctj SpctijvxafbiogfTic bs idv bid/oc^fijw cLrfidmp 1 5 ayctdbg. * d.xctx(& πιςάοα 7r4vli Tfiycpprcupobpy^ bs i s Ιρχετομ dg μζ\^όοιφν. *6φος φοζηΟάς οΙξίκλινον )sm Hctxobb jg οίφρωρ savm wZ7to$dg μ!νγρν%ι αυνάμ® . 1 7 * οζνΰνμος οτξ’άατα μξ) ά£χλίας 3 chbnp bs φρρριμ©* 18 π,ο^ά. Άφίξκ. * gszjLobpTcy οίφρμρνζς mxm , (fi) J\) Kwobpyoi xppiTtiGvw ύάοΦή(Τ£ως. * όλι^ΤΥκταοι xctxbi cficvuTi dyafiwfi dors^dg irspet- g πΑό<η ijvpctg bixcuoop. * φίτ^ι μκτή^οί φίλχς ί τΐω- χάς,φίτ^ι ^ζ πΧουΰιωρ ττοΤ^οί. 19 , ·» ^ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 50 Qui ambulat cum lapientibus,fapiens erit; & qui habet focietatem cum ftultis,malum eritei. 11 Peccatores perfequetur malum.· iuftis vero retribuentur bona. ” Vir bonus hxreditare facit filios filioru. fuoru,&ieruatur iufto diuitite peccatoris . l,i5 Multus cibus eue- nit pauperi,& eft qui prater ius mortem oppetit· 24 Qiji prohibet virgam fuam,odit filium fuum;& qui diligit illum , mane quiret ei ( eruditionem. I 5 Iuftuscomedi?&fatiatur anima eius, & venter impiorum indigebit. cap. xiiii. Q Vi fapiens eft in mulieribus,aedificat domum fuam; & ftulta manibus fuis deftruiteam. 2 Qui ambulat in testudine, timet Deum; „ &quicaliiniator eft in viafua,contemnit eum. 3 In ore ftulti virga & tribulatio:& labia fapientum cuftodiunteos. 4 Vbi nonfunt boues,prtefepiamundafunt,&multitudo frugum in fortitifcline bouis. s Teftis fidelis non mencitur ; & qui loquitur mendacium, teftis detraftor eft. " Quaerit derifor iap^ntiam,& non adeft; Sc fcientia prudenti vilefeit. 7 Vade per viam aliam a facie ftulti,quia in labiis eius non eftfcienria. 8 Sapientia callidi inteliigcntia eft viae fu?/& ftulticiaftultorum fraudulenta. ’ Stulti ponunt comparationes in peccato,& inter rectos e (^beneplacitum. '° Cor nouit amaritudinem animi fuae.&in gaudio eius non nulcebitur extraneus. "Domus impiorum deftruetur,&tabernaculum re&orum germinabit. "Eft via quam putant filij hominis eflere©·ίπ nasi ium jn *©in iyjv xiSn* I ; j v v; v v r: ; at ·· : * · i u “*· ijKCD>iW n5inr7)iarn?n»3S^“733 * mana 1 ? I · * * C3»S’D3 oSin ατΰ'ΐ? α»03π muy 5 : πτικ ? ρποτραητ3 nan ηοκ nijrwM Swn * ; πρπο n»rr imSi Tirnepo nw myz * j·,· ; — /V ί · T ’’ A · * T J " ·* · ! r-na >© paa t©*? C 3 *»o τίρξί mjr ηχ·ν » nnnDDN^DaKsnVpOTinars^a 1 4 ·* · \ X V iV · 1 V AV " i “ i T T « : rn ! nVix ona nrr τ»ρι γοοιτϊι d» 2 n χχ 4 i nxjp meas apn xsna aS anw *»n * :|V3X|jnii3apiina?y tpnVnp©? * 1 pnsiniapi—ipmi?©-i nnvinjna * >· ! 53ir) o»Vi?| nppn irunjiaj aSa inxanoOxSnDnuij oann nons s©*ao n>nni033jn'7>3©a lag? ^a-pn 13 »4 »5 z< »7 18 3° 3i 33 34 ID : ί|χ-ίή>ιρ_ 3sjri3"ii nan a>p» ηχ! —i3j?a * r3’a»7»D5»sBnin3n3»na»a3n jwS * : i—iVix : α>3ΐοι o»jn ηϊεκ rrtn» m r aipa-Saa * I* ; T· v a» i> M "· | n τ ; : ΓΙΤΏ 33 © Π 3 i)Soi. npn XS P©S NigTD * :c335J’nn3'ma©ir3X3Diarx3’W 4 Γ · -*-- V·* s A· ▼ | : ·ι ·ν: !Γη3.ραν©3ηχαρ3ΐ33]ρπ pns rva * : p -χ 1 ? o’V*D3 aVi njn n?' erraan >ns© * : innon©» nSsni πΐίτ fujhnoqran rn? * : srta; nj?-T2f ί]Τΐρ i jrcrt ·£π nw rngpvi * μ * Qui defpicit proximum fuum,peccat. qui autem miicretur pauperis, beatus erit· tt * Errant qui operantur malum, miie^· u cordia & veritas praeparant bona. V 13 *Inomni opere erit abundantia:vbi au te funt verba plurima,ibi frequenter ege- 14 ftas. *Corona iapientum diuiciae eorum, m fatuitas ftultoru imprudentia. * Liberat animas teftis fidelis, & profert mendacia 16 verfipellis. s In timore Domini fiducia fortitudinis, & filiis eius erit ipes. »7 *TimorDni fons vitae, vt declinet a rui- *s na mortis. * In multitudine populi di- 0 gnitas regis,& in paucitate plebis ignomi nia principis. *Qui patiens eft,multa gu bernatur fapientia; qui autem impatiens 0 eft,exaltat ftultitiam. 4 Vita carniu ianitas 1 cordis 3 putredo oftium inuidia. *Qui calumniatur egente, exprobrat fadori eius: honorat aute eum qui miferetur pauperis. i i * In malitia fua repelletur impius,, ipe- 3 3 rat autem iuftus in morte fua. s In corde prudentis requielcitiapietia, & indodlos 3 4 quoique erudiet. * Iuftitiaeleuatgentej miieros autem facit populos peccatum. * Acceptus eft regi minifter intelligens- iracundiam eius inutilis fiiftinebit. cap. xv. * J^Eipoiifiomollis/rangitiran^, lermo * durus fuicitat furorem. *L&igua fa- pientum ornat fcientiam,osftultoru ebul 3 lit ftultitiam. * In omni loco oculi Domini contemplantur bonos & malos. 4 * Lingua placabilis lignum vitae·, quae autem immoderata eft, conteret fpiriturm j * Stultus irridet difciplinam patris fui,, qui autem cuftodit increpationes,aftytior ( fiet. *Domus iufti plurima fortitudC^ in 7 frudibus impij^oturbatio. *Labia fapien tu difteminabunt icientiamjcorftultorum 8 diftimile erit. * Vidima: impioru abominabiles Dno, vota iuftorum placabilia. * * Abominatio eft Dno via impij: qui iequituriuftitiam, diligitur ab eo. 35 □uin © 4> jo^Da 1} 5 p^n DiDpi kidii^ ts'rnpi3 p^iTjpyn 11 ί inimo wspo 1 ? arri νόπ 11 kd£i 3 k»§o 15 »pnovtoe?^Pipn-iindDiprri^»0Or»iK^S3 14 ’ j ίφηη 1 }κτηΐΝηιΰρι ^^nsitni xnVKi snViri 17 j qru naaSi. κρψι;ι cj!p πηη 19 ι “ηηηρ χψν Ί’ΐα'ΐ'ΐ'ηι isaVm nn^n Nny*? «wpa 18 ! ίχητοτ Nns p ‘ppan 1 ? i Γ?Ρ srpSoaiTiop^ sin νόν Π 3 *?*ι Nndh Λώρτ 3 0 Lsrivpp uso nrvn jpi nji’3 i Nin Npnx nNp*t Vpnii qnnpo nrnuiOp 31 1 πιρι nsVj 7 cunioni rnrpj Nmon wapp 1 ? ρψιη 31 finir; 3? i ίηφη 'nin ; Ν*ησηι ddn czipnp 34 i yrm Νηΐ’φυ iSppn pnuai Nnppij; ηφη pgppi N3 u ;p 33 l NW3 NppO ΝΓΙ^Ί ΝΠ^ΟΙ ΝΗΟΠ Ν3ί3Πηρ Ν!Ί30“1 ΝηΗο 1 10 } ρηΟΡ’ Π3η*ΐρ3ΐ Npn^pp N*JpV3 NSSo*! νγπ’Ον 4 * * j Nnvpp ’^ρρτ ρηρίπ Nnyn; ’ΰ’ρηι nj^S 4 1 NO’“iy Nnijpppppniipm u3n*i xnnpp 'Sop n^od 5 j ypep 'piis p *73 nii νιπ uni NpVtt c Bn^iNjnap pyiio'p' 3 ninnijsto 7 i npynn 'yupii pnnSSyi 'jp Nfynn Nn'33 ' 4 5 tzjninp Nnpix qiiii Ν^'ψρι ππίν nhSn ρηια 9 i »yinp 'xnni pnniVxpi νπ^νι π’πρηηρ ’ϊΐ’ψΐι.ρ'η’ηρι * Interp.ex Grxc.lxx. cap. xv. ΠΑΡΟΙΜΙΑ I. μΰίρμν'/ώσ/ς των ο. S7S * Qui inhonoratpauperes 3 peccat; qui mifie- ratur autem mendicos 3 beatus. * Errantesfa u t bricant malagmifiericordiam autem & •veritate ^operantur boni. Non fciunt mifiericordiam gr fidem fabricatores malorum } eleemofijnx au tem & fide\apudfabricatores bonos. *fin omnifollicito inefi abundantia 3 at dulcis 13 es* carens dolore in egeftate erit. * Corona fit -14 pientum dmitiae eorupt■ at conuerfiatio fiultoru mala. * Liberabit malorum animam tefiis fi-1 j delis,accendit autem mendacem dolofius. * fin timore Dominifies fortitudinis , at fi- n liis eius relinquet firmamentum. * Prceceptu 17 Domini fons Μύύφμοι nxfiyJmoi κακά, ϊλίον t§ W cthriOeidj/u TsxfigttyiSTiv άίαβοί" qm ίλζον yfijj 7t ΐζίνΊίκ&ι/ζς κακάν. ίλζημο vww, q(c τίΐςας α^μτίκ!ζ>- 1 3 m άγαβοϋς. * b) ττάφά μέΡίμνάρΙλ ονεςι τ^ιοτόν^ ό j 1 + Μ^ Φόάλγ\%ς b bifiea ϊςτμ. 4 ςίφτνος ζφάν πλχ&ς ctmSr η j όιατ&ξη άφροναν ΜυΑ. * ρντ^ί Μχάν φν^ίω μαρτνς τητός,οΜκώ,Η fi) -fijjfin οόλιος* * b) φό£ω χν&χ ίλ7ύζ ι^νος, %ις q τίχνοις cxmdm - ^ίλαφ&’ίρατμα.. * αΰζρςαΓμακυ&ία ττκγν ζωης } ποιζϊ fi) QMxKmv ί% 7ia.yifi> Swctrd . * cm ' 7roMJ s3 -να fijbtzct βασιλΐας , bv fi) λαοιϊ (tiwt^iQ φυυυάςχ. * μακρόθυμος dmp 7 loKvq os) φρβνηο'α,ο fi ^g oAtyo\j/v^(^y Ι^νρβςαφξ&ιν. ττξαϋθυμος d /Αιξ χαξφίας i /χΐξός, άης όςίων κα,ξ <Κια ΜΰΦϊΐτιΧΥ}. * ο συκοφ^τζ h Ttoddfg, 7 ταξοζυυΰ{ τν Tvotwwfig. cwTVyb fi) 7ififjSouh°v gAg u fi ayfiv. b) κακία, cwid άπω&ηϊύφ,ι cttrsiofc ο πεποιβας tyi i 3 icturi οσιονπι $lxcu(&. 4 b) zcvpfi,tct άγαθη oddgbq όάατίιάοτίφι Gfiia, b te χαξ<$\ 1 ία.άφζ)ν®ν -Jfia^vd- 3 4 onfieu. 4 fizcuoTVJjY) νφοϊϊθν & 3 ζλαοϊονοΰοι φυ- λάς αμαρτία], 3 5 4 fipxvg βασιλκυτίηρίης νοψ,ων, rw te ια,υζ dbVpo- φία άφοαρέΐ) ατιμίαν 3 οργή 'dvdftwtn (c φξονίμ^ς. Ιί * Απόχ&υις fi) \zr07it7rixtra )κτοςρίφΗ θυ μόν, λ $- γ& bi λντηιρρς lyeipei οργάς. * γλάοταζφων καλά e %ςα) 3 ςόμα ts αφρόνων Φοαγίίλλα κακά. b> πωφ. τπω όφβαλμο) κυ&χ 3 o%07t$mgi χαχχς rg Hgj άγαβ'ίς. 4 ίασις γλωοτνις fiovfijpyv ζωής, ό fi s artwmpav ouutyiv 7 ΐλΥι 5 ϊΥ\(Τί^ πνΦ>μα%ς. * άφξων μυ- ζΐη&ζβ παιδείαν ποίΙρβς’ό fi) φνλάοτων ’ον^λάςρπα- ναρΓοηρος.Μ Tikiovafbm fimioatwn 1 %νς πολλί),® ό) 6 ά&ζπς ότΑρριζοι cm γης όλοΰν). 4 οίκοις fizcuav ϊ^νς 7 πολλή,χαρττο) ό) άτί&ων)χ7π>λο<)?). *%άλη 6φωνό\ΐ- fijfi) cuSrYKrfiy.apfiict] fi) άφωνων ch άτφαλάς. s 4 Βυτία] άτ^ων βό)λνγμα χυοβύ 3 Βό·χω. fi)m- 9 τώβαυόν)ωνό)κ^ιι παραύτά. 4 βό\βλυγμα κν&ω ofifii άτίζοΰς' φιωκον^ς fi^xcuocrmluu άγα7ϊά. , ^ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. ‘XonremnirfociiJmiuum peccator; & qui dat pauperi ; beatuseft. 11 Peruerfi errant qui cogitant malum: mifericordia autem & veritas erit his qui cogitant bona. 15 In omni quod follicitum te facit,erit tibi commodum, & labia fuperflua ii?egeftate erunt. 14 Coronafapientumdiuitixeorum,&decusftultorumitultitiaiilorum. 3! Liberat animas teftis veritatis, & qui loquitur mendacium,dolofus eft. “ 'Pimor Dei efl: fiducia fortitudinis,& filiis eius erit prote&io. 17 Timor Dei eft fons vitae, ad declinandi j a laqueo mortis. “‘In multitudine populi decor eft regis;&quando minuitur populus, conteritur gubernatoribus. 15 Qui longanimis eft.mults prudentia: eft,-& qui praeceps eft in ipiritu fuo,multiplicat ftultitiam. ! ° Qui diuidit iram cordi s fui,medicina eft carni eius; &ficut putredo in ligno fortis Hft.fic & inuidia in offibus. 3 ‘Qui opprimit pauperem, opprobrium fack anims fua’;& qui miferetur patientis Muriam,ipfum honorat. In malitia fua repellitur impius, & qui fperat quod fit moriturus, iu·* ftus eft. 11 In corde intelligentis moratur fapientia,& in medio ftultorum cognofcitur ftultitia. ^Iuftida exaltat gentem, & op» probrium populi peccatum^ft. s! Voluntas regis in feruo intclligenti eft, & in offenfa eius confundetur. cap. xv. S Ermo mollis auertit iram,&fermo durus fufeitat furorem. 1 Lingua fapientum ornat fcientiam,&os ftultoru erudiat ftultitiam. ! In omniloco oculi Domini vident bonos &malos. 4 Medicina lingua; eft lignuvitiE;&qui comeditexeo.defrudfibusciusfatiabitur. 5 Stultus reprobat difciplina patris fui:& qui fibi cauet eius increpatione,callidus eft. 6 In domo iufti virtus maxima eft, & frudhis im - pior« conturbabitur. 7 Labia iapientum notam faciunt (ciendam,& cor ftultorum non eft ita. 8 Sacrificia ftultorurri abogiinatio eltDei P & in oratione redorumplacabitur. ^ Abominatur Deus viam impijj&qui fequitur iuftitiam,diligetur. i ίο * II II 13 14 i} •I 1 6 ι 17 i7 6 ia »Wo : mo’ nnalfi K3W rrix 3ij?S ift 3Dio I T I·· - A ->·· ; JT -'onminV’? ψ r-vjrp “W pia^viN^ : erra |T T ! ljV> l& 0 ' 03 Π“^Ν I 1 ? Π 31 Π f? 3 ΠΧ ’-&6 * : nx 33 m-t s^-rqsjni Das at?” ra$ 3 S * Ittftt Π}Π? Ο’^’Ρρ ’3S1ny TTE?j33*|133 sS 4 : ■pnnruwoa'? αίοι onjiay ns»-- 1 » * | · Ψ J·· · · ·· J φ ♦ J 1 t ^**· ;U ΠΒ1Π013Ί 3S1XO Π1!Τ ΠΧΎ3 DJ?D-3lD 4 | -r J : ■» >- ·· AT ; ; · ; - ;l d»k niro Djy ΓπηηκιρτΓΊΠ-ικ mi? * ί 13 'ΓΠ^Ί α> 2 ά rpjri jno rr»a> γίώπ pn* * * * i an i r | !η^ραη^’ΠΊΚΐρΐΠΓΤ3»!337!ί^3Τ 4 ; iax nrta Diti i>D3i αχ nap> osn n I · JY T ♦ j· ; *▼ J“ * j T »1 1 -»·· -ms?»njojie»xi aS-norf? nnattmSitt v - s ■* : i λ*· s · v v ·4 j na? ■r : mpri a'_yyv 3 h 3 i nopxa ιτηϋπο isn 4 .. rno irija 33-71 va-rupro »>$ mnw 4 .» !31D I Dwnrnk* m p ji o v e R b i a. Tranflat. B. Hieronymi. r r 1 1 14 10 II 10 II r 10 ‘Docftrina mala deferentium viam: qui increpationes odit, morietur. ‘ * Infernus & perditio coram Domina; ( quanto magis cordafiliorum hominuz/. 4 Non amat peftilens eum qiii fc corripit, nec ad fapientes graditur, u i s * Cor gaudes exhilarat faciem, in moerore animi deiicitur fpiritus. * Cor lapiens quaerit dodrinam, & os ftultorum pafcitur imperitia, fj * Omnes dies pauperis mali, fecura mens quali iuge conuiuium. * >< 4 Melius eftparum cum timore Domini,quam thefauri magni & infatiabiles. 17 * Melius effc vocari ad olera cu charira - 1 te, quam ad vitulum faginatu cum odio, t s * Vir iracundus prouocat rixas: qui patiens cft,mitigat fufeitatas. i> 4 Iter pigrorum quafifepesfpinaru, via iuftorum abique offendiculo. 4 Filius fapiens laetificat patrem,& ftuD tus homo defpicit matrem fuam. 4 Stultitia gaudium ftulto, & vir prudens dirigit greffus fuos. 4 Difsipantur cogitationes abique con filiojvbi verofuntpluresconfiliarij, con- 11 firmantur. 4 Laetatur homo in lententia oris fui, &fermo opportunus eft optD mus. , f: »4 4 Scmita vitae fuper eruditum;-?t declinet de inferno nouifsimo. 4 Domum fuperborum demolietur Dominus, & firmos faciet terminos viduae. 16 4 Abominatio Domini cogitationcu malae,& purus fermo pulcherrimus. *7 ‘Conturbat domum fuam qui feratur auaritiarmqui autem odit munera,Viuet. ί1 4 Mens iufti^faeditabitur lapientia, os impiorum redundat malis. 19 4 Longe eft Dominus ab impiis, & orationes iuftorum exaudiet. 3 ° 4 Lux oculorum laetificat animam, fama bona impinguat offa, o — ~ !N3Jj*n»a^KKni»Qrji?N«aw l , ri»ti 11 : nwjxmma ppi nrpN s»ypg κϋοη snrng 10 ? κηροη sron saVi κμμ »βκ napo sq*m «gS 13 i tth wsn φ ab noioi jg sjpgg brn sb ’ 1 ι κτρ na 1 ? aag jdi wggpi* s , *η?»ο\ρ iSam ρ’ηαΰι «ήρτ. ypvjxm 14 j Knsatpgnin]gNninngi xpgn κη·ηψ 17 .* jnaNns:yiNnggnNnopjg kiiSni nn^nigag ri 1 ixng κη*]κι »30? oixnp »Soyi : ρηηΐκ 1 ? ' 1 *. κη’η qvib κώ’ΐΐι κηΐη nao spngn 'srm 1 * {^nDmxgnngngTK^NgS^DnSNinNniinNnvDip 41 1 nos o»itio sVip tfpi nasVnn»Vgon tns ie 1 aipn xnyy pgVngni ρ\κτ κη n’Vi ^ n n ngu;ng*i sViog 14 . s .νηιηηη *7ί»ψ \α χνφψ:τ\)ιώ »?.η*ι ko*Jn 14 i sit? -up wiyg snhpi πρρτ s^oainjuS' snpn 4 5 : NnSpnsTNainninyiiKn^nppj saniuiNno 1S 1 »rt»igp»it?n»3qiopp*iiPpPgpeguJoonn»3 3310 47 1 snpipg^.p ρρηι κηψοκήηρηα νπ 1 ?^ nnprnp 4( \ ygtD»ip^pnp*si ψψη s$bx sinp»gn 1 sni^ngaN^pnn lS « ■ '· i sma wmo sata snuou? to 1 » πηο αφτ Niina 3 * * : - ▼ *** ·: * * »**::% * * ·,-1 - ~i - · ♦ ; «( IDO : p-uo*?»!VoiDsn rrin»'nD*o»N 3 n» 3 4 .s |T T J - - : ··-: AT : j- · · ·\ j- rnax oinoiin niwno niirroyin 4 .< .... · ; *▼ -i · · - t ;t iQP'3 :.— Ι’Π» rtnDW1Pl|«31«13ffl>3T3J? 4 .7 3 ;* 3 ’ C 2 ’jw-i »£n mi 3 ^ rnar-i» pns 3 S 4 .. : r~ni'i ■ w nVam α wno nin» pim 4 |t : -'!· · - i- · i AT;·. t ;l | J Ψ rJSflJJ H31D riyiD^ 3ΤΠ0»» 0’3’1?—11X0 4 :ayj/ V|T Interp.exGrasc.lxx. cAp. xv. s * Difciplina innocetis cognofcitur d trafinn- io tibus-^qui autem odiunt increpationes, moriun- -> tyr turpiter. 4 fnfernus & perditio manifed- 11 fiavpud Dominii, quomodo non (efr corda horni num>. 4 Non amabit m do cius corripientes Je: u cum autem fdpientibus non conuerfabitur. 4 (or degaudente facies viret, m aut e maro- i $ nbus exifiente ,trifiis incedit. "Cor reSiu quce- r 4 rit fenfum, os ante imruditoru cognofcet mala. 5 Omni tempore oculi maloru Jufcipiunt ma- 1 5 la, at boni quiefcunt femper. s Meliusparua u pars cum timore Domini,quam thefauri magni ) cum intrepiditate. 4 Melior r vocatio ad comi- \ 7 uium oleruadamicitiam (pfi gratiam,quam ap- poftio rvitulorum cum inimicitia. 4 Vir ira' 1 s eundus praparat rixas,patiens autem & futuram mitigat. Patiens vir extinguet iudicia, at impius fufeitat magis. . 4 Via pigrorum (Iratae u fpmis, at virilium tritae. 4 Filius japiens Uti -* °! ficat patrem,filius autem fultus jubfannat ma - j trem fisam. % aAmentis femita indigentes men - 1 1 j te,vir auteprudens dirigens ambulat. % Diffe- ti runt cogitationes no honorantes concilia,in aute cordibusconfiliantiu manebitconfilium. "Non 13 obediet malus illi,neque dicet opportunum quid j & bonum communi. 4 Viae Vitae cogitationes 14 prudetts,vt cum declinauerit ex infer no,faluus I fit. 4 Domos iniurioforum demolitur IDomi - m nusfirmmit aute termmu widuae. 4 Mbomi- *6 natio DoHiino cogitatio iniufia, caflorum autem verba cafia. 4 Perditfeipfum muneru acceptori 17 at odio habes donorum captiones,fluatur. Elee mojynis & fide purgantur peccata, at timore Dognini declinat omnis a malo. 4 Corda iu- 18 forum meditantur fidem, os autem impiorum relpondet mala. eAcceptabiles apud Dominum tyiae dirorum iufiorum, per autem cos & ini - mici amici fiunt. * Longe abeft Deys ab im- piis, orationes autem iufiorum audit. CMelior pauca acceptio eu iuflitia quam multa germina cum iniuftit ia. Cor ώ, ctvrip fs φ^βημος xaldbdiwav 7 Γ 0 - ιιξάάζΤμι. * •ώτ^ρτί^^ί Τ^γτμύζ (fi) μη τιμώτζς »Π ΠΠ 31 Π Πί®ί? ]ΪΝ * ' 1 aVnaipnnpijiyaYinvffJONlaiDippnis’ tp-TOTtta naVinoan 7710 πιπ» mn?» 3 3 1 ! h$b minaci ajriyigo cansS * - : rniiT mnn jani i»:»3>3 ^WK^aTrSa * ■ : r]*n' 32 ?nai 33 >i ^jrarnin*~ 7 ti Va * r-nn oi’7 rimui nnajmS nin» Vjte Va * naa» i» 1 * i’ aS-narSaminOapin 1 || V x · Λ T : J-r A·· - i ♦ » -s jna tid nin’ twvy\ py nars* npifncra * nijna * I · '· '■> ~ * '· ' Λ· ·· : - - :« .. : VBVOM72 niKISn^D nj?TOD|/ 0 ” 31 D * : }>D> ηιπή i :ro ararr αικ * j v% J bvw ώ cferoi^Vo-instcr^S · ddj? * * imiwa nin»S usto wtf di · d^s * « : D*p ttt&j jis* ηρτή doSd rojflfl * * : ηηκ’ onw > ia'n pisnnafr cmSd run * : r-maa» oan e?»ni mo-»axSD"i* 7 »-ncn 4 τ |·· ; - : jt ▼ i· j vv ··-::- I v >v - : u?ipSo ajfa iairri n»»n ^73— >33τϊκ? 4 r—ia»a ηίαρι rnnn ai»-i—ia noarrnip 4 : noaa -raa I "Γ · >·» S · : ian nsi vi‘ 2 i naw jno no on®» naoa 4 I · - j*» : - r at *· .# ·▼ ;t · : : im naa ?ι%ό »32*71 rito waaS 4 . - I - -· I »,/··:·: I a » v^r ·· ; · -ΓΊΧ y?w pVrto o” 3 srnx nrrVa® ai » 4 . M MI * 5 • Ii >7 ! C 3 »N 3 r-iin»anai3i aio-Niso» larVi? 7»a»a 4 -»t — — i«* A t ; · r tl — J· { - ! inm : ns*7 ii»»» D»ji 2 tt» pnai riaa jnp* aVoarn 4 l-jv | /· ♦ - t s |v | it » ·»··!▼ · *u - - ‘j r 4 Auris quae audit increpationes vitae, 31 in medio iapientu commorabitur 4 Qui abiicit diiciplina,defpicic anima fuam:q«i* autc acquieicit increpationibus, poiiiilbr 3 3 elt cordis. ^TimorDnidifcipJinaiapien- tia:,& gloriam praecedit humilitas. CAI>. XVI. I J-JOminiseftanimupraeparare, & Diu *· gubernare linguam. J Omnes viaeho- A minis patent oculis eius: fpirituu ponde- 3 lator eftDris. * RcuelaDno opera tua,& 4 dirigentur cogitationes tuae. * Vniueria propter iimetipfum operatus cft Domi- jius, impium quoque ad diem malum. j * Abominatio Domini efl: omnis arro- gan$:etiam fi manus ad manum fuerit,no «efl innocens. * Miiericordia & veritate 3 redimitur iniquitas, &in timore Dnide- 7 clinatur a malo. * Cum placuerint Dno viae hominis, inimicos quoque eius con- 8 uertet ad pacem. 4 Melius efiparum cum iuftitia,quam multi fru&us cu iniquitate. 9 4 Cor hominis diiponitviamfuam,ied o Dhi eft dirigeregrefiuscius. 4 Diuinatio in labiis regis, in iudicionon errabit os II eius. s Pondus & (latera iudicia Dhi (unt, C & opera eius omnes lapides facculi. 1 s Abominabiles regi qui agunt impie; 3 quonia militia firmabitur iolium. s Vo- hintas regu labia iuila: qui redta fbquitur, 4 diligetur. * Indignatio regis nuncij mor- '5 tis,& vir (apiens placabit eu. s In hilaritate vultus regis vita,& cJemcria eius quafi im '4 berferotinus. 4 Pofside (apientia,quia a^ro melior eft: & acquire prudentia, quia prd- 17ciofioredargento. *Semitaiufioru declinat mala : cuilos anim^ fua; ieruat^viam ^fua. i ‘Coptririoneprieceditfijpbia,& ante ruina exaltabitur(piritus. s Melius humi» T -liaricu mitibus, quam diuidere (polia cu o fuperbis. *Eruditus in verbo reperiet bo- r narqui fperatin Dno,beatus eft. s Qui lapiens eft corde, appellabitur prudens; & qui dulcis eloquio,maiota reperiet. t Einpsn nowd?? V?®'? »Vpo κηιηρ uho J 1 t man »o»3m nra «tyt NnwoDa syotiq χηχ Ί) ! rumini Tm i„Ll' nnpmo ! Γΐ? 1 ? Viiop navi p^cq nnpniq 11 s κιρψρΐ »Spnp imyi κών t π syja κμπ tna jj past tcnioi όΦο sd)oi : nnon 14 j onVTOiKnSpi κη|?ιΐ·ι t J siinn ' ,J ”' isnm ttbvp 17 ικ^κ^οιοώ w»jpttanrp ab χΐφβηωηνβψ* i 'im oy bnn \a mu bgv tnn ao 19 ‘ ι κηή npi trnpi Nninio n'an oip ’ 1 ’ Vnnix • ΊΟ 10 κη 1 ? a»?n 11 unimoiippii'* ηήρηορΐΝη'ρί^ηρρι ιβ ! ' 3 .*· Interp.exGraec.lxx. cap. xvi. * Qui expellit difciplinam , odit feipfum : at [eruam increpationes 3 diligit animam fuam. ^ * Γ imor Domini difiiplma & [apientia 3 j 3 pfiv$ipiumgloria reipondebit ei s praecedit au- , tem humiles gloria. e cap. xvi. O Mnia opera humilis mamfefla apud Deu 3 a at impij in die mala peribunt. *fmpurus apud Deum omnis excelfi cor dis- 3} manui manus iniiciens iniuBe s non erit tnnoces. *Jnitium dy(jb?fhdiopa άχύσ·ορ%ι. CHALDAICAE PARAPHRASIS tRANSLATlO. 3 ' Auris quae audit increpationem vitae,in medio iapientum comorabitur Qui deferit difciplinam.aucrfatur animam fuam: & qui audit incrcpatioaem vitae,poffidet iapientiam. ,J Timor Domini diiciplina iapientiae: & qui gloriofus eft, At humilis. CAP. XVI. A B homine eft confilium cordis,&a Domino fermo linguae. ’ Omnes vise viri mundae (unt in oculis eius, & Deus diri- » git vias eius. 3 * * & Reuela Deo opera tua,&dirigentur cogitationes tuae. 1 Omnia opera Dei fuii pro his qui obediunt ei, δα impius feruatur in diem malum. 'Abominato Dei eft omnis elatus corde:a malo non mundabitur. ‘ In benignitate & veritate expiatur iniquitas: & timor Dei auertit a malo. 7 Quando vult Deus viam viri,inimicos quoque eius pacificos reddit et. ‘Melius eft parum in iuftitia.quam multi fru&usabfquciudicio. * Cor filij hominis cogitat viam fuam, & Deus dirigit greifum eiusu 10 Diuinatio in labiis regis,&in iudicio non mentitur os eius. " Pondus & ftatera recla a facie Dei eft,& opera eius omnia pondera veritatis. “ Abominatio funtregibus ij qui operantur impietatem, quoniam in iuftitia dirigitur iblium. ‘'Voluntas regis labia iuftitiac,&verbum re&orum diligit. M Indignatio regis angeli mortisfunt, & virfa- piensreftingueteam. In luce vultus regis eft vita,& voluntas eius quafi nubes in ferenitate. “Qui poffidet fapientiam, melior eft ei auro confhto;& qui poffidet prudentiam,melior eft argento ledo. ' 7 Semita redorum eft declinare a malo;& qui cauei atiimxfux,fernatviam fuam. . 1 *Ante interitum venit fuperbia,&ante ruinam eleuaturfpiritus. ' s Me]ioreft.humi- lis fpiritu & manfuetus.quam ille qui diuidit fpoliacum fuperbis. “Qui conteplaturin verbo.inuenietbonaj&qu^fperatinDco, beatus eft. *' Sapiens corde vocatur in telligens; & qui dulcis eft labiis fuis, addit difjiplinam. c C z i ο j8o V »Wo proyerbia. Tranflat. B. Hieronymi. * 11 & 12 : nbix abix nomi vbya 7ai3 o”rt npa ; np? if D> V Γ)3έ'-7ΐη 1ΓΡ2 7>3|£» Ε3ΓΠ 37 Νίΐτοι»^ pino Eayrnax wai-ipjf* : casyb Vj τ *r : Ι1ΐρ-’3·17η)ΊΗΠΝίϋ>1<-»3^ * l >’ in -2 {pico ib nbag Vay &‘s: * !J7372 0K? mSttrbyi ΠρΠ73^_’*?3 ® >K * ! fnbx 7 n?a ]Si3i pa ifyg* rvoann c?’X nitrxb 177313’Siniiny-inns’ oan ®*κ rn v>3 r t\av yjp ηΐ32ηη νρφ wy nsy * »· i nyi i T *■ : xsan πριχ η·γΐ3 nan? ητ^ίΐ moy * «■ n*y liro inna Wai ima owipx 3ia * > > : ^wa-Vanin^aiViwrrnxbw p>ro * » »6 »7 * tJ . J * :3>τ’Π3ΐ xSa rob namWi nam naaia» ,. ·. ; · J" r · - · AT T · - { τ J- % C3»nx -|inai pna-jxj bwa* b'3tyn nag* « I r -·τ i n> ■•r j * fr t i r-iin> maS ?n'ai amS niai tpab trans * --Vypia npw px-maw-Vy arnpa jna« ! riin .· np> φ rib naty irwy tpn W? iyb !anaxommN2nioaa’3aD»3ptmay * -naa? 3 hjS-» 3 asm» rmbasb mxs-xb * — ; J*T 5 · I » VAT ■»? ; ▼ ▼ «V *τ » npjtf ■WK-Sa—bx vSya wyaniwrt irr -ρκ * 57 » 3 »»Γ“ΟΒ> ; - .y ; . maDiaii rotcn nana tfpao mete rma * i*; - τ «r; *v ; hT" "ί |* -» »** — ; — :l jv - · iep^K ~ ; DU-lri " = 2 S “‘i , 4> i w^^pioirtiniStonipjDiVanDa «obnisa*? ’» t Nnvtotf «otii κηνηοι nVdo jjian 11 nsttn κ'Π Nxnpmuq m mi κηπ^Ρΐ s^s n»$ 1 s ι »ο*ιΑ*6^βνι κηΛη καοϊι κ’ίακο «ώτί «ηπΜ 14 κ;0: κη$ο» t*rtfi;n$ri spibo 17 t *Φ)9 ίή 'οκ nds iiiop NmpV ί6 ^«χκηΐοίΝηρηκ i»W8^KliW^?tania0ir}«Qs^n^ x ’ d ' ιιρήτ : ΝΠ^ηψρ ^i?*nn κη»»ρ NTnapi sbibs J 1 i aum ‘ιώ Nnipto m sn^pn ai^ni ^ujya ro-i 5 0 ' " • innp §3 Nrii»-jpi nb^^n^rj naya }} i «nanpinsi wnya atp πώί u?a3pms^aa ya κηη »sn ij: ao 5 *· 'i* ’ aW? »{ΐκ n^ai wnnao tn$a ©briui' wnbao t^ay ‘ i n;h*i inal.ibai κη’η ya na nnibtJi snan«i mnh»mxm s Fons νίίς eruditio poflidentis^oilri- na ftultorum fatuitas. s Cor fapientis eru dict os eius,& labiis eius addec sratiam.^ · ^ ^ u j&* i4 *Fauusmellis compoiitaverbajdulograo >■ ii animae & ianitas ofsium. 4 Eft via quae videtur homini reda, & nouifsiinaeius ducunt ad mortem. i * Vir iniquus la&at amicum fuum, & α ducit eum per viam non bonam. 3· 4 Qui attonitis oculis cogitat praua, mordens labia fua perficiet malum. 3i 4 Corona dignitatis ienedVus, quae in 31 viis iuftitiae repedetur. * Melior eft patiens viro fortii & qui dominatur animo fuo, expugnatore vrbium. 33 4 Sortes mittuntur in iinu,ied a Domino temperantur. CAP. XVII. * Jyf Hlior eft buccella fiecacum gaudio, quam domus plena vidimis cu iur- * gio. 4 Seruus iapiens dominabitur fluitis filiis, & inter fratres haereditatem diui- 3 det 4 Sicut igne probatur argentum & aurum camino,ita cqrda probat Diis. 4 4 Malus obedit linguae iniquarpe fallax obtemperat labiis mendacibus. j 4 Qui dcfpicit pauperem, exprobrat fa- ' itori eius: & qui in ruina laetatur alterius, non erit impunitus. * 4 Corona ienumfilij filiorum,& gloria ' filiorum patres eorum. τ 4 Non decent ftultum verba eomgofi- ; ta,nec principem labium mentienC * 4 Gemma giatiisima expcdlatio prae- ftolantis ;quocunqueic vertit, prudenter intclligit. * s Qui celat delidtum, quarrit amici- tiasiqui alteroiermone repetit, feparat fae- deratos. » K 9 C|* 3 P 1$9 «nbo υοηι κίτιοηι nyn *ο?ρτ * ' t sbrato isnp^« ί 6 Interp.exGraec.ixx. cap. xvir. * Fons ruit λ cogit At io pofsidentibus: difci- >i phna autem fluit orum mala. 4 Cor fapientis 13 conflder abit qua a proprio ore , in nutem labds fem$ prudentiam. s Faui mellis fermones bo- j -4 nr.dulcedo aiitem eorufanitasanima. 4 Sunt m •via qua videntur reda effe viro,tamen noutf- flma earum reficiunt tn profundum inferni. 4 Vir in laboribus laborat fibi, ftfl vim facit fua perditioni: at pe$uerfifs in Juo ore fert perditionem. *Vir inflpiens foditfibi mala,in aut e * 7 fuis labiis tbefaurizjt ignem. "Homo peruerfiss immittit mala, & lucerna ardente doli accendet malis , & diuidit amicos. 4 Vir iniquus tentat amicos, & ducit eos per vias non bonas. 4 Firmans oculos fuos cogitatperuerfa: i ° diffinit autem labiis Juis omnia mala ,hicfornax eBmalitia. * 4 Corona exaltationisfencBus, 3 > in autem naiis iuflitue reperitur. * ^Melior 3 * •vir patiens forti , ftfl a- * πνγγ) ζωής wvoia %ϊς. Kimififioig, τίααδάα $ άφρό- 1 3 veov κακή. καρδια Ώφοδ voveret τά ϋτιό ιδία fo- ματ&, ffh b s χάλευι φορι&ςα fffayvapLoozwbj). κη&α μιλιάς λρίό/ καλοί , γλνκαιτμα δ\β οώτών ’-.s ιασις ’φνχής. * eicriv οδοί ioKodtfou όρβα). eivcuj ά/όδ'ξΐ,το s (βρ^ιηλάί^ΐαοωτώνζλΐπίεΐςπυββρα άδα. "ά/γ,ρ c qm πόνοις mei iavm f j(«j Μ&ιά£β) cimi tw άπάλαα».' ο μΜι οχολιός, 3$πάίαυ£ ςόμ,άΪΛ φορητήν άπά- 7 * d /όήξ άφξων ορνοτβ Ιαυτά κακά, 3τη δό τά'ν *ίαυ$χμλίων$ιηατΰυϋώζ4 7rc5 'p. * άόηξ οχολιός δια- πόμπε) κακά fi λαμη$ήξα δόλ'ύ πνρατάό<τ4 κακοίς^ ΐ9 διαχω&ζΐ φιλάς, *α!γιρ ιζ^μνομοςλ< 7 ΐοπ\ομ) φίλων, ■ - (c αττάβ αυτύς οίνς ch άΓαβάς. * ςη&ζων όφβαλμύς αύ$ λοίιζξζ) δΐίςραμφμα, ό&ζρ $ %ίς χ^λεω cwrJ 31 π d/f(ce τα κα κά,αηχ κάμινός Ιςι κακίας. * ςέφοΆ©' καυχήιηως γόξας, b) ^όόόίς όικααοτυάνς OsymOtyi. κράΰτων emp μακ£β%μος iyopjifL· d /Άρ cppjvnmv iycov ys^yix μ^τγά>:ά,ό l\ καμιάν ogyvg Κξάοτων και 5 ^λαμζαχοφρ'ύ 7τόλιν. * άς κόλπχς Ιπζρχεζ) τις όικαίοις, & κυ&ν πάμ% © όίκοαα. fi * Κ ράοτων ψωμος μίβ ήόοννις ον dpbm, η οίκος πλήρης πολλών dyabdv (£ άό'ίκων θυμάτων μζ μά^ις. * oUmg νοήμων καμτήσ -et kazromv άφωνων, ίν όί άδελφοϊς liiNetfyi μέρη. * ώσσίρ όοκιμάζόζ) b> καμινω a/pyjqyg κμι yevtfog, •ότως νκλξκΐ&ι καφίαυ\ α^μκυφω. 1 κακός ύπακάπ yλύύΰτaις ιζ^μνόμων, άδικος δ\ ·&ζ2<Τ6%4%άλ£(η ψάί- ό\βθΐν. τηςοόολ& ό κο<ϊμ(& τάν ρημάτων, ο\« απι<Γ6 χόίόζολ^ς. * ό κα[($?γΐλων τίω^χοόπαροζιυίη τν Tiomdjj% cwtv . ό δζ οΒι^αιρων 'ά< 7 ΐολλνμ^ρω gL· άβωωβγκϊ£)’ό δ\ (άδηαπλαί^νιζόφμ ΙλίΥ>βγι<Τίΐαι. ■ * ςίφΜΐ& yepjvτωv τικνα τίκνων, καύχημα δέ τί κνων πατψς ώπώ. * * ύχ ονρμόιτα άφξ^νι χάλη πιςά, « ^ δικοάω χάλη ψευόΧη. * μι&ος χαρίτων ή παιδεία %ίς %ξω[βροις } ουδ' d/J οϊόδιςξίψη όόοδωβήιτί^ιι. > * ός κρυττία άδίκήμα^/. ζητίΐ φιλίαν, δς δ\ μισάι κρνπΙ{ν, ΐςηοι φίλ'ός ^ οικάοίζ. V »} CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. “Fons vitae iatcWeikas pefstdentis, & difciplina ftultorum ftultitia. 15 Cor fapientis erudit os ipfius,&in labiis fuis adiicit doftrinam. 24 Fauus mellis verbum fuaue, dulcedo anims&medicina oifium. 3S Eft via qu$ videtur in oculis filiorum hominum reda: & finis eius funt vis mortis. ' 6 Anima laborantis laborem fuftinebitjquia ex ore fuo veniet ei humiliatio. 17 VircalumniatorfocUt%alum,&inlabiiseiusignisdatfcintillas. . ’* Vir peruetfus concitat lites, &fufurrodiuellit a ie amicum fuum. ” Vir raptor Iadat amicum fuunvik ducit eum perviam non bonam. ! °Quj annuit oculis fuis & cogitat peruerfa,annuens labiis fuis perficit malum. 1 ' Corona pulchritudinis eft fenedus, in via iuftitix inucnitur. 51 Melior eft lentus ira animi quam fortis:& qui dominatur filpiipfi, magis quam ille qui capit prouinciam. J! In finiiJn confilij cadit fors, & a Deo egreditur iudicium cius. c Ar. xv i i. M Elior eft panis ficcu?cum tranquillitate,quam domus plena vidimis iurgij. 5 Seruus prudens dominabitur filio impudentiinter fratres diuidet hsreditatem. ’ Conflatorium purum eft ad argentum,&caminus ad aurum,&Deus ferutatur corda. 4 Vir malus atifcultat labia iniqua: falfitas & accufatio in lingua peruerfa. 5 Qui deridet pauperem,prouocat iram creatoris fui,& qui lstatur in interitu foci) fui,non erit innocens. e Corona fenum fili) filiorum,& pulchritudo filiorum patres eorum. 7 Non decet infipientem labium exceffiuum,neque principem labium mendaci)· 8 Lapis muneris gratia eft in oculis eius qui tollit eum:ad omnem locum quo fe vertit,prudenter agit* e f Qui celat dehdum,qu£rit amicitiam; & qui repetit fermonem,(eparat amicunu cC | s % 2 proverbia. Tranflat. E. Hieronymi. 11 11 »4 ! P-IXdV’ 03 ΓΊ13Πα|*333 Γ33!?3 ΠΠίΙ * ; i 3 - n ■?»* πρά ιγπρ|»> na ηκ * : wbiNaVixrbNiiywa Su» 33 pias * iinna nsn vhsmi? nara nnn njn n*»a 1 I ·· · τ f i f I A T ·*·*— T T t J * ** snnj/wnn asVijna n*»x3C3’D3Dia s ;piaa i j -ai njnfnajin p*re penw s/iiHpnya * . s • eapw -aSmaan nupSV»oa-*i»3 τηα twr-rxb * ■« ! J*K nVi* i-ro 1 ? nxijnn 3 nfc nr *? 33 * J.. τ · τ τ ; Jf ; - Λ· 1 * J·· . ,r 5 swjnyfiVnl^a^ fija ypii ab -ηρπ όηκ » naanypsoirina npaa rea aris jwg aret irtra |f t ; i Saa »3« na»* xSi iS mainV bva aS> * jt τ ^ ·,· - : * > 5 a τ j · * n -»·· : cana-»3*nnN3a mai nna 3B** na»3V* v|» v - ; τ .. . - , : »t .. ..· ·· - ·· .1 j·· i ΟΒψρ ΠΙΠ-ΙΚΠΙΒΗ 1 ? I3j3* iJTJ pTO 3Π» 1 : ^-]N-rep3 , 7*p3*a’ji')nB3np3D’3a--nK * i1fnVl»STaai7»D3pV3KSoP3 * -S)? 0*3*33 nianS aitrso p*re? επρί? 03 · ; 3»* i njian »*x rrrrap, njn jrn* vtbn ij»in * : 5133 l*na» 0ΒΝ3»Π>03Π»*3 Πο'?ΊΝΟ3 * 1 I τ JT τ ; *·· *·· τ *· JT τ ·-· j· t; * — Π* :iiSan* r—ityifHns 3333 »p 3 * rawnS * :i3?ni^nnrQN ό nmna tdd γϊη>;ιό * jrnsrjnpSij^yim-aaNajwNiaa * nj W“"’fln 3 *iCD>j 3 Dya’b * inoan I <9 t I *7 IS to 11 »3 M M * Plus proficit corredio apud pruden- te,quam centu plagse apud fluItu.^Sem- per iurgia quaerit malus, angelus autq era. *■’ delis mittetur cotra eum. *E^peditm!fgis Vrfae occurrere raptis foetibus,q>uam fatuo 1} '' Y 3 confidentifibiin Eulcitiafua.^Qui reddit mala pro bonis,no recedet malum de do- 14 moeius-^Qiu dimittit aqua,caput eftiur- gioru 5 &: afttequa patiatur contumelia,iu·- > j didu deferit. *QuiiuAificat impiu,& qui condemnat iuftu, abominabilis efl vterq; t ^ apud Dnm. * Quid prodeft ftulto habere diuitias,cum fapientia emere non poffit? 17 * Omni tempore diligit qui amicus eft, & frater in anguftiis coprobatur.^Stultus homoplaudet manibus fuis,cumfpopon- «j- derit jp amico fuo.*Quimeditatur difeor dias, diligit rixas: & qui exaltat oftiu fuu, 10 quaerit ruina. *Qm peruerfi cordis eft,no inuenrt bonu-& qui vertit lingua, incidet 11 in malu. s Natuscft ftultusin ignominiam 11 fua,fed nec pater in fatuo laetabitur. s Ani- mus gaudens aetatem florida facit, fpiritus i i triftisexficcatofla. *Munera de finu impius accipit, vt peruertat femitas iudicij. *4 * In facie prudetis lucet fapientiaroculi l i ftultoru in finibus terrae. s Ira patris filius i£ ftultus,& dolor matris qu'ppyp sbypT n 3 ' ; yi κηρρηρριη xjnSppp uss 14 i j’ 3 pp*t Kipa non Npopiifitn^TyTin^pqtorfi 17 ι κηιιτηη plps’·! mppV nV κβηχν^ηρ 1 ? 16 η» ! ί’ρηρ ηηιοψ iVppi a^nnp ΝΟ'ρη pnu’Ts;p\p qxi lt v “ ina ! 7 »P?> 4 r! , > , p^ 3 N ! 7 «S 3 n , 73 p 3 i}? l 7 ppi 3 ys , 7 1 - pposfpKnpbp^ppi^np^pNnan E i Nijopni yi3p ypJ*| tnpai nps »gip^ two 4 i Ntienjw ’n\’ i? 5 Interp.ex Grase.lxx. cap. xviu. * Conterat mina cor pr udet is fultus Autem io Verberatus no fentit. *Contradiffiones fufcitat 11 > omnis malus, At Dominus angelu crudele emit- tehH?fncidet cura viro inteUigeti,at Bult[ ex- χ * cogitab ut m αία. s Qui reddit malapro bonis ,no 15 mouebutur mala de domo eius* Licentia dat fer j 4 monibus principia iufitia,pracedit atite ege fate cotentio et pugna. *Qui iufiu iudicat iniufiu i 1 5 iniufluautc iufiu fmmudus & abominabilis a- pud Deu* Ad quidfunt pecunia fulto ? pojfide- 1 6 dere enim fa fient ia excors no poterit. Qui alta facit fua domu;quarit contritionem', at renuens difiere ,incidet in mala. *fn omne tepus amicus 17 ft tibi fratres in necefftat ibus Vtiles fint·, huius enim gratia nafcutur* Virfultus applaudit χ s & cogaudet fibi. Sicut & frondens ifonferem dat fuu amicum. * Amans peccata gaudet rixis. 1 9 ΠΑΡΟΙΜΙΑ I. ι· I I 21 11 fulti dolor pofidet i illud: no latatur pater in filio indifciplinato. *Filius auteprudens latifcat matre fua,} Cor latu bene habere facit.viri aute trifiis exfccantur offa. * ^Accipientis munera in 13 fmbus imufe 3 non proiferatur via.impius autem declinat Vias iufitia. * Facies prudens viri 14 Japtentis , at oculifulti in fumma terra. *fra *5 patri filius fultus dolor matri eius. * Damnum inferre r viro iuflo non bonu 3 ne- 16 que (antium infdiariprincipibus tufis. * Qtifabflinet njerbumpramittere durum , prudens, patiens autem δ\ρας ςάσις vf μάχ,ι. i ί * OC 0 IKmav v.o 90« A λινήν ri %vah >i\e A C. _ % άφρονι,κ}η<ταά% fi Gepm ώίχρόιοζ xiiwYiG-iTcujj ος v\J/ntev 7T0ica τ°ν iavfajohov ζητεί(πιυτξίζΐιό’ό ig σχολίαζαν fof μΑθβρ,ίμτίίΰ&ταή εις κακά. \·ίς πάν% και- η cd^K^pTehcffm^atpeiiav τά. ως (tolfiucofjpog iyfvn eAt durus corde no occurrit bonis: vir faci- 10 19 vt ϊαυ% ci φίτ^ν. * φιλαμομτήμων %cupsi μάχρας. liter mutabilis lingua incidet in mala: coraute * 0 4? σκλψκψόίος y (fiwavra άίαβόϊς,ώηρ tfas- τα£ολος yhodosrj Ιμπζΰάτεμ ας κακά, καρό (a ό\ άφρο- , νος όό^αάη τά Kemffia cwtU ) 3 gL· όόφζμ,ίνί) πατήρ 11 δφ mV άτταί\ 40 τω. * ψς ό\β φρρημος £>φξμ (m μη%- 11 ξβΐ curti. κα/ρό\>ια βόφρομαοφρη Ο,εκταν ποια, άν- »3 ό\ορςό\β λυπημό ζηξράπτΰμ τά όςά. * λαμζάνοντς όάρα & κόλ 7 ίοιςάόίκως ά κα%οό\£ν] οάόό\ρί } ά&ξης ι·4 ΟΜκλινα οό\$ς όΐκαιοσζιυης. * (φζβίτωπον σννετν άν- ό\£βζ GφQ ) φ ό[ιοφβαλμοι &άφξβνος επάκορρ γης. * όργη πάΐ&ιψς άφρων , Η^όόαάη τη τεκύση euroi. * ζημιοόν άνό\ομ 0hmv ύ κα>άν 3 ύ ό\β όσιον 3?τι&ό- λώαν όνυυάςαας δικαίοις. * ος φάδι) ρήμα tsr&sLrcq σχληζβν,όΉιΓνωμων, μακφυμ<& δ\ άνηρ φ^νιμ(&. * avomep ζπερωΙηιτ<ΜίΙι ΰφία cvveov ΰ\ί τις ίαυτν mwa ς ό\,όζβ φξβνιμ& Jvaj. m * Τίρρφατζίς ζητά άνηρ βχτάμανος χω^ζεάρ 'dem φίλων, ννπαΛτϊ ό\} καιρά ίπονάδΐς<& > ίςα\. *« %ξά<Μ) ε·χμ ΰφίας cv - >V^*a :D3^Q3 pisirton 1 ? j/eh-bs n xe/ * : Ninj?’ fflaSna 1 ? νέί anaixa* ^>ra rno?* ! WM!£?|?ia vnsttfi ή>τ- inna b»pa>s* !}ΰτη·|πη-ΐ’!=!ήίο»ρπ^ηρ3|;ι·)3 nai * : nwoSjn*? χιπ nx inaxVaa nantia D3 5 1 * : " · > τ λ : -!··>■.■-:· »aarni pHyfnna t—iin» ao ty—Viio * > inaipaa naatw nara ιρηηρ tvi/ pn * ; rnjgTiaaBBfyenx-aS nav nasr-BsS 1 : ila^aifrxraVixyaen onua nanawo ! ιπ«” ό nfcbS rrrmnSna Wzy ww n*n * T·' t · j· T ; j . A „ _ ·.··;-· inj/rwpan o’aaq ptanirrn jp* jiaa aV» i wru* traVna asSi iS ara t=nx ?na s Γ·;~ J ' : v i · : a -*· τ τι | JT - ! rjprj! injni^ai iana |wxnp pnv* nns> ea>a»j? pai Viianra»?»» nana * • pnnx nnaa obvidi tirrapa y &93 nx» vna© nxian waa yatyn mx-*a nao * - -* T **■ i ~ i Λ ; · J-* j · · J. . . : j?a!?> ! nna SaX’ n*anxi piaS-ra aqqi r-na * t r-tyrapn panaiDNisa rapx niso 1 : nitp i—tay’ τύή ra-nan* aaann * i nxa pan anx eni j/innnnV o*jn »’Ni * proverbia. Tranflat. B. Hieronymi. ϋ> :V*paxtfnv#stfr Epyn lana qSin an ait? s raSana pxi aitn6 mi Γτ$τώ} eg * ; ' :κοιπ naV i]yr nra-Vyiiann f|Von aqxnVix * : ins? injna Sii ca>an ojn C|’pj pn * ! aSa> xS D’3ta Π'3’ΐ npj’ xS cana» ny« : ina »»xS yirrSai ana—aa iSn* α >an * giet. j * Accipere periona impij in iudicio,non 6 eil bonUjVt declinesa veritate iudicij.*La- B b l ia ftulti miicent ie rixis, & os eius iurgia r^uocat. 4 Os ftulti contritio eiuSj&la&ia s ipfi^ruina aiae eius. 4 Verba bilfiyguis quafi fimplicia,& ipfapueniunt vfq^ adinterio 9 ra ventris. 4 Qui mollis & diflolutus eft in »p ope fuo,frater eft fua opa difsipatis. 4 Tur- ris fortiftima nomen Dni, ad ipiam currit ‘i iuft^&exaltabitur.^Subftatiadiuitisvrbs roboris eius,& quafi murus validus circu- i ^ dans eu. 4 Antequa coteratur exaltatur cor C hominis,& antequaglorificetur humilia-’ i j tur. 4 Qui prius reipodet quam audiat,ftul tu ic efte demoftrat 6c cofufione dignum. 14 * Spiritus virifuftetat imbecillitate fua.* ipiritu vero ad iraicendu facile quis pote- I j rit fuftinere? 4 Cor prudetis pofsidebit fcic tiam,& auris iapientiu quaerit dodrinam^ ιί 4 Donu hominis dilatat via eius, & ante 17 principes fpacium ei facit. *Iuftus prior eft 19 'D accufator fui,venit amicus eius, & inuefti- is gabiteu. 4 C6tradidiones coprimitfors,& i? inter potctesquoq; diiudicat. 4 Fraterqui adiuuatur a fratre quafi ciuitas firma,&iu dicia quafi vedes vrbium. 4 De frudu oris viri replebitur veter eius, & genimina la- II bioru ipfiusiaturabut eu. 4 Mors & vita in manibus lingua;: qui, (diligut ea, comedent frudus eius. 4 Qui inuenit mulid ? e,inue- nit bony,& hauriet iocunditatem a Dno. »3 4 Cu obfecrationibusloquitur paup,&i 4 diues effabitur rigide. 4 ViVamicabilis.ad IO 11 II 1 3 14 ij 1 6 17 It tl »3 »4 zt fo cietate, magis amicus erit quam frater., CAP. XIX. u 1 M Elior eft paup qui ambulat in fimpli citate fua,qua torques labia lua^ in - fipiens.*Vbi eft fcietia ai^ no cff bohuj 3 6c qui feftin 9 eft pedib ? ,ofFendet. ^Stultitia hominis fupplatat gfeflus eius, & conr 4tra Dnmfcruetaio fuo. 4 Diuitia: addut a- micos plurimos,a paupe autem & hi quos s habuit ieparatur. 4 Teftis falfus no erit impunitus, & qui mendacialoquitur,no effu Multi colunt peribnampotentis,& amici iunt dona tribuentfs. ,o.- ouin nna 7 i^i^.n^oono^sjnVnbiwoN^Di.Pinjfiip * i Νρ’ΐΛ ixb apoS 5 ' nnnuya ntnnp*! 9 i Vrvji ppyS nb {nnpi n 1 ? ^asio stiiaifin nho s ! n^sab pas dns nnifitoi nh sin K» 3 eJ 11 i na onaJi s spm onqa nai »^ 8*1 notti tqiispq 10 t κ ahana νήΛ sin siafi tsnnnain*7«H-nyso^nsamo ,} isriiao)^s*3i3’ Dipi saaaTna 7 οιηρ’,^ΡΟ Dii? 14 tn^oDnvnmitni t sjrup 'ponn syisi snyn’ sapa panoi azb 15 i naytpa \ώ snaoo κηηι nanaa aapn «nari nnn 14 sSeaonan 18 i nVnyainnantipKinyTpntioTpinin^r 17 i nS κο-ιρο »a*iai Dapi nV κηΰο κώ aainna»nio- 16 .·■ Nnaai nofl'n|i {p 10 1 NJpria snaiD^n νίπνι sna^ γη nns {o xns 19 1 Neiis ^'pn naoi naipo snao κηηκ η?ψρΐ 41 j 'inaqp San. η*7 ornai sarpVl s^a «m snio 11 j yapa πηιώίπτ «rMy. ipi nnna ygcn .1 nsionpaiNpnqri^iqnpnnnTnanniti 14 1 sna»^SSpa κγηρι saapp^paoiann 23 ’ : snisicnnijn.VaBpi W.ti nh kV πψω sii sVi jp 2 r.Vao sini nrina» ippyijp*! iin fo κριο'ρηρ^ιηηρι saapp ao 1 d» ϊί*Ί3 saappi ψζη nnn qpan «Vio 4 (npVay*i“,p isnVixyVyi nnnpx xVpVpp xe?a npq χηνριά 3 ιχιηχιρη xnpoV nbana jxnaniDanjppjubmxaitDipp^p^pi^ap 6 1 oHnpa k* 7 spiaaa >3in 8*7 sapusa *nno 5 jmpniap ο ο ’ lnterp.exGrec.lxx. cap. χιχ; * Admirariperfona impijno bonu,neq.fan- j ciu declinare iu/id in iudicio* Labiafulci duc ut < eu in mala, at os eius temerariu morte muocan. f Os pulti contritio ei, at Ubia eius laqueus 7 animat eius./Pigros dencit timor,animat aut e ef 8 faemin at oriis,furient. * Qui non medeturfibiin 9 operibus fuis,frater εβ dtjfipantis feipfum. *Ex magnifcetia fortitudinis nome Domini, ad ipfd aute accurrentes iufs exaltatur. *Subflatia dt- uitis viri nsrbs munit a,at gloria eius valde inumbrat. *sAnte contritione exaltatur cor homi- 11 * * * * * nis, (ef ante gloria humiliatur. * Qui recondet 1 ) 3 Verbtt antequa audiat,fiultitia ιρβ efl (efr oppro briuffra viri mitigat feruus prudes:parui anu 1 4 mi aute viru quis fufinebit> *Cor prudetispof m fidet fenfum, aures autefapientiu quaerut cogitatione. *Domus hominis dilatat iUu, & apud 1 « principes/edere facit eu.fufm fui accufator in 1 7 principiofermonis ; cum aute adiecerit aduerfa- rius,redarguitur.* Cotradi&ionesfedat tacitur- 1 * nus,inter aute potentes determinat. * Frater d 1 9 fratre adiutus tanquam ciuitas munita & ex- I celft-f ortis efl aute tanqua fundatu regnti. *De 10 fruEiibus oris ,&Ιξζχοψί&ς' ϊλαξε δ\ ιζψμκνο/Χ ίλα£βπι'(&.. δς ΖΛ^άλλα γυναίκα- οίγαΟΙυυ, ί^άτλα^αγαΰά' δ δ\ κατίχων μοιχαλίδα αφξων ij Kg) dc&ki δ\>ϊή(Γ&,ς φθ£γ[ψ)π<ΜΥΐς, δ $ 7&&<ηος)>ποκξί- j νί) οκληομ. *<Λου ξ¥&ίξωναοος ϊ&ι&Μΐ,ψι h φίλ® <®ζ$υκολλγ/ΐάζ ύιίίξάδ\βλφόν. β ι * Kp«anay \ς\ π! ωχδς ποξάνόμονος αι dn>.0m 1 dui£ χ Η ςρ&λδςΖϋςχίλιαν dmffzaxfg όώόγ\%ς. ^κοάίεχω- βλξώΒιψόμης ψυχή (gy δ απάδδων %ίς πό- (ηνάμαψ]φϋ<1. *αφρο<ταυγι άνδρδς λυμαίνψ) τάςοδύςαν- &,rv ρ Α 3-go'y αίτια) τη καρδ[ία dmf‘. 'πλοδ%>ς πξοςί&οΐ φιλάς πολλές * ο ) 7τΙωχδς rg) )kd &νπαψγον%ς φίλν λώπδ). *ααρτυς ψώδνς eu ατϊμώξν'&ς £?aj,o ) ίίκα* λώναδίκως ύδϊαφάίζε). *7ΐο?λο)$ζεμπάΰ%(π αΖζψ&ω- 7 τα βασιλίως,πας δί δ κακός γίνε) όνειδ^ ανδξβ. , Λ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. ? Accipere faciem impij non eft bonum,neque declinare a iudicio contra iuftum. 4 Lahia ftulti adducunt cum in iudicium, & os eius perducit eu ad rixa. 7 * Os ftulti pauori eft ei,& labia eius laquei funt animi eius. * Verba fufurronis dolore afficiedt illu,& deducet iUu in profundum inferni. 9 * Is quoque qui remiiTus eft in opere fuo,focius eft viri diffipantis. “Turris fortitudinis nomen Deijin eaautem curret iuftus,&exaltabitur in lpil “ Subftantiadiuitisvrbsfortitudiniseius,& quafi murus eleuatum eft habitaculum eius. “ Ante interitum exaltatur cor hominis,& antegloriam eft humilitas. Qui rcfpondet verbum anteaqua.'3 audiat,ftultitia eft ei & confufio. M Spiritus viri fuftentat infirmitatem ipfius; & fpiritii demifltim quis poteritfuftinere? Corintelligetis poffidebit fciert tiam,&auris iapientum quiret notitiam. “ Donum filij hominis dilatat eum,&ante principes fuftentat illum. 17 Initus eft primus irt iudicio fuo,& venit focius eius & vine.? eum. 18 Contentiones abrogat fors,& inter fortes dirimit. ‘ s Frater qui deficit a fratre fuo.quafi ciuitas fortis,&claufaquafi repagulo forti. “Defrudu oris viri fariabitur venter eius,& de genimine labiorum fuofnm fariabitur. JI Mors & vita in ni3nu lingua:: & qui diligit eam,comedet de frudtibus cius· 12 Qui inuenit mulierem,inuenit bonum,& fufei- pit voluntatem fuam a Deo. M peprecationes loquetur pauper, & diues loquetur rigida. M Sunt focij qui ailbciantur, &amicus adhl- rens magis quam frater. cap. xix. M Elior eft pauper qui ambulat in fimplicitate,quam ille qui peruertit vias fuas,& ipfe eft ftulrus. 1 Qui nefeit animam fuam, non ell ei bonum:&qui velox eft pedibus fuis m malum,peccator eft. 5 Stultitia filij hominis inftabilem facit viam ipfius, &contraDeum murmurat cor eius. 21 Diuitice adducunt amicos plurimos: a paupere autem focius eiusieparatur. ! Teftis falfus non^rir innocens^ & qui loquitur mendacium,non 1 iberabicur. 4 Multi funt qui miniftrant coram princi|)e 1 & malis dat munera. sU ί 3 > >78 proverbia. Tranflat. B. Hieronymi. uaa ιρτηπιη? ’?t|K iniot ? 1 tcfn^nNrV? * : : —isn-Kb αηρχ ητο. : 3 io-i&aS niiainDfcWsa 3 π'χ aVnip 5 : -nW a» 3 j 3 tvanr^a* φ onjsf ig * bfcwxxfrO ftiaugn^paSnjNr^ * : αηί?3 rjps-by -ΐ 3 ρ'ΐηΐΝ 3 ηίΐ 2 χιηκπ dinSx? * : uri 3og~by fa? I 1 ?.? *TK! i*??? oro ‘ : γιε?*? rnb ιϊρ φΐΐ* 7 ’?? 13 τ*?κ\ nin» ,—wk Γ~ιίη’αιηΐ 3 ΚΓη ι 7 π:ρπιρι , 3 * ; r-hiva V |t ; - i sinnnwpssinnmn^sfli - nsi? * : rnav vm nria i^3 nw nmiw * . I* T JT T · iV · Λ ; —a·· T ; ·κ ·*·· : iS"dW’ iVari bipn miri* rrna 4 KEiri-Ss ifran-SNinipnrr’? η»·©* *. : ηριπ Ti?iS'3in"aK»3 vi% MM npn-Via * i ηηηπκ3 opnri ]v_d? το» Vsjn nsj/ yoy * jsi>n riin? ns?jn 373 mj^no msn 8 ii 1 3 »4 1 5 ii 17 iS 15 XI ! 313 V>m ΪΠ 3101 ΠΰΠ 0“1N ΓΠΧΪ1 * ' jt T j* ·· t J l a ; ** JT T j* —·.. ■“ ! in ipa*;- 1 ?? fi} jaan a”nb πιπ* npi» * i 6 in’a- l 7 Nt--ajrTrfes 3 iT , »vioB * :Π33»ϋ’ Γ 3 * pii 1 ? mini ani?* *nsi nan r? * 1 J' * ) ▼ ; - /· ; A* : - · ·*» r -t 'j- ΙΠΠ ·. v - r η' 3 παΐϊ?* 3 θ? 3 ακηη 3 ' 3 κ-τιΐ£?ο * j. . - .. i .. a** - j· :— τι v- : • rnpn^npsania^npiDj/apS aa-Vnn * qiN^Sp’ a* offlpp ν’^’Λϊ-^Ρ.ΐί ? 8 *S»D3iiS niaSnai D*oa» Q^bh 13133 * 7 * Fratres hominis pauperis oderunt eu, infuper& amici procul recefferuntab eo. B Qui,tantum verba fedtatur,nihil habebit. » * 5 Qui autem poiTeiforeft mentis, diluit anima fuam,Secuflos prudenti^ inueniet 9 bona. *Falfusteftis no erit impuni tus;& 10 qui loquitur mendacia,peribit- ‘No decent ftultum delitiae, nec ieruu dominari ti principibus. s Dodtrina viri per patientia nofcitur, & gloria eius eft iniqua pras- tx tergredi. ‘Sicut fremitus leonis,ita Gregis ira:& ficu t ros fu per herba, ita & hila— i?ritaseius. s Dolor patris filius ftultus^.&t G te&aiugiter perftillantia litigiofa mulier. 14 *Domus & diuiti<£ dantur a parentibus; a Domino autem proprie vxorprudens. rj 4 Pigredo immittitiopore,&anima dif- t impiorum deuorat iniquitatem. 4 Parata funtderiioribtis iudicia, & mallei percu- tientes flui torum corporibus. »3 X4 16 »7 1* 15 □U 7 n P ■ κΛΏΐω a^.osn saV 9 j? * i ΐ’ΊΨ «*? nsp ppn*i »nan ijsi nb pjp wappnnoni 7 πρκι .sniniDtnno > ιχηιφηννι? «nmyrsa dw γπι : nsyt κηκγη ohj 11 \ «am ήοίκ raTMstfjnai.u 1 ?^ rwsnn^n^n^nTNs^qimipfipqiniiatcVMnniijpN^p-i-i r * j snipn sr\p 1 s t saaaV xnn» tnoono tinbs ipi unnpuT ton sronn?” kStoi νπ*3 1 + inb αΗηψρΝπρρ Nnujm s;?do byonpnn nuSs 1 ? γπ ||p 17 ' ' inio’nnnpxtiippiineip;nnpNjipsipsi Itf \ qpio myo-Sp^ynpnppisan^o wnon tnaa ' 9 \ qinai ipynsS ηηιη»όίι γρ m * * icDipn^pNn^isnpiinpaniDSaNnaTOfyup 11 i qptDp opnnnn^on tinnpp ype? i# ! Nnppnpqamaarwpya^l \Φ «n 1 ?nnbnp 15 t sanatqarps^ppaennipnNtt?jnainnrj 11 j sny-t»oasiDp.jmp«aarcrpino *$>οφ xs i n\T}po npa*?nnnia πτ Wp κ*?ρρ l + s ηη,ρτιΡρκρ jp Nmpsbr ^ηιηρ yptfina. j toasppiwnqao wn snanp^paycnnaK , 7 jot 16 i pwotjiaV tmanpjv^pqSpjwp i9 t ispNy psp ’ϊτ^Τφηρόί n 3 »ia ρ»ρρ r&bri κ*ιηο “ ο το I 1 »3 14 Intcrp.cxGrscc.lxx. cai\ χιχ< 4 Omnis quifratrem mendicum odit 3 φ ah Amicitia longe erit: cogitatio bona /cientibus ei ·> appropinquabit 3 vir aut eprudens inueniet et. M:ita malefacies perficit malitias: qui aut e irritat fermonibus 3 no flaluabitur. i * ^ui poffidet prudentia,dsligit[e·, qui autem cufiodit prudentiam,inueniet b ona. *Tefiis falfus no impunitus erit:qui aute incendet malitiam, peribit ab illa. confer ur.t fluito de lit ia, et fiferuus inceperit cum juperbia dominari. * Mifericors njir patiens e fi, at gloria eius in fiat iniufhs. 4 Regis mina /miles fremitui leonisficutau 1 tem ros fuper herba 3 fic hilaritas eius. 4 Verecundia patrifilius fiultus 3 non cafia vota de mercede meretricis . * Domum &· fubfiantiam diuidunt patres filiis: ab aute Domino aptatur mulier virodTimiditas detinet ejfxminatu, ani tna autepigri e furiet. * 6 hii cufiodit mandatu 3 cufiodit fuam animam : qui autem neghgit fluas uias,peribit. 4 Fceneratur Deo qui miferetur 17 pauperis:fecundii aute donum eius retribuet et. 4 Erudi filiu tuu 3 fic enim erit bona Spei: in u aute iniuria ne extollaris anima. * Nequam vir multis mulcabitur:fi aute uaflauerit,& anima fu a addet . 1 Audi fili difciplma patris tui 3 Vt fapiensfis in nouiffimis tuis. * Multa cogitationes in corde uin, at confiliu Domini in jeculum manebit. *FruSlrss viro mifericordia: melior au a tem mendicus iuftus qidim diues mendax. 4 Tirifar Domini in uitam utro, at intrepi- 13 dus morabitur in locis ubi non confideratur cognitio. ?aAbfcondens in finum fuum ma- » 4 | nus iniufia 3 neque ori applicabit eas. 4 Pe fident e flagellato fiultus afiutior erit: fi ij hutem corripueris virum prudentem 3 inttUiget fenfum. f t£hd inhonorat patrem & expellens matre fuam ,cbnfundetur φ exprobrabilis frit. 1 4 Filius relinquens cufioitre difciplinampatris,meditabiturfermones malos. 4 Spondens pro puero fluito, muria afficiet iufiitiam:os autem impiorum deuorabit iudicia. 4 ‘Parantur luxuriofisflagella, & fupplicia 3? fi militer fiultis. Λ ΠΑΡΟΙΜΙΑ I. /utSipfdgfdj&iq Tay b. SH 1 9 17 1 6 17 19 7 * τίας ος αδελφόν ττΙωχόν μισώ Xci) φιλίας μακφν 2?ci)'c%Mct ciycSfl %ίς eifooiv cwrnv \γιώ· οόηξ β φρόνιμος άόρΥΐαϋ oujtLuj. ό 7τοΤλα κακοποιών τελεσιχρίώ καν αίας, ός β ερεθίζει λώγοις & (βφή<τΓ). 4 ό alfflp Φ φζόνησιναγατία eavfv' ός β φνλάοτα φφηοιν 40 ρήσει ; s άγαμοί. * μο/ρτνς \1/ώό[γΐς βχχ άτιμωρη%ς ίςαυρ ός νακαύσει actam )χψ:λώΊμι νπ αυτός, ιο * β συμφίρ\αφρονιτςνφή, £ \dflj οιαίτηςμ&' 11 ύβρεως όνυυαςΦειν, ' ελεόμων άΜρ μακφνμώ 3 τ r ι όί καύχημα cunf επίξχεβ Φφνόμοις. * βασιλεως ατίαλή όμοια ζξυίμώ λεον%ς,ώαυεξ β dkoisc /Ρηχόρτω 15 ώτως τ ιλαφ curri. 4 & ciiyim πατςίψς αφξων, φ 14 ώχ οίγναί άόχαι Ίμ μι&ωμαίΦ ζΐφζ/μς, 4 * οίκον (Ε υπορζιν μεφ,ζχσι πατίξες neuri, cdflfl is κυφά συρμοί } ζε /gu Fiwyi φόόρί. * όαλία ασ.τεχμ dflii^yiwov ,ψκ- 1 6 γό οίζξγοό7τανά(ία. * ος φνλάοτβ 0Μ%λνν τιψι τμ εαυ^β-^/υφυ, όόϊαα^,φρρν^ idv ίαΆόύ όό\,^ν 3 1 7 'dmh^Li . * ό\αν£ίζα 3 -ed ο Ιλί&ν τΡ,αφν 3 yf h\ ν όόμα οοπύ dffF&rfolmzi οχ>τά. i s * τίοϊΐ ώε ψν (rn 3 «τω \ςα\ £ελ7Πζ 3 βς fls νζρινμη 19 Ιτίοά,ξό rw ψ^νί. * αααόφρων αννρ 7ίο7λά ζημιωΟή- (ίίβ'ίάβ λ νμαίνιΓ) ψ} την ^vylsju ctarf av&grm. ίο * ακ'άί ψ 7f(u0eim ττατφ fofiva 6φός filpn ϊτίϊ'χά- ιι f&J v Gu. * κοίλο] λ$γ?μοι c νααρόία d /Ιόφς, ό βνλ η % S κυφά άς τν cdJva μοτνϋ. z l 4 καρπός d/sFfi ίλεημοτζωη , Χξάοτων ό\ πάχος οί- ... 1 S- y 1 ' 14 υκοπίίΑ&Λ yvSuic. 4 q lyzpvflm ek ϊ°ν κόλπον cLrd χώρας αόίκως,ν fi τά ςοματι ύ μη osrCS^Faiyi αυτάς. * λ^ιμο^μαςιγ^βμ'όίίφρούν π^αργότεξφ hoij' id/j ό\ όλίΓχνς Φϋόΐζμ φφιμον meret cifjwv. is 4 ο άημάζων τϊατίρμ (ς απώώμενος μητίζμ ajjtf 3 Koffgii^iwUtfiloi yfljj ίποι>ώό\ς& S 5 *ctf . 17 * ψς 'λτίολαπόμεν^Ρ φυλάζοα Tfcofam πατφς 3 ιΐ μελετηρά ρήσεις κακάς. 4 εφυωμενος 7ΐοαόα αφρο” νακα^νζρυπαό'ικαίύύμα, ςομ.αόε aivfoiv κοέζμ.κίεΑ&ι ΐ 9 κρίσεις. 4 ε&ιμάζοΑ&ι ακόλ.άςοις μάςιγες , κφ τιμωρία] ομοίως ΰίφρεσψ. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 7 Omnes amici pauperis oderunt eum, infuper ibeij eius recedunt ab eo: vbi funt qui infeiiantur verbis Tuis, iihi! erit eis refiduum, 'Qui poffidet cor bonum, diligit animam fuam.-qui cuftodit prudentiam, inueniet bonum. “ Tertis falfus non erit innocens: ’&qui loquitur mendacium,percit. Non decent ftultum delitiar,neque feruum dominari principibus. ” Intellecilus hominis eft differre furorem fuum,& pulchritudo eiuspretergredi iniquitatem. 11 * * * * * * .Fremit ficu t leo ira regis, & ficut ros fuper herbam voluntas eius. Filius ftultus grauis eft patri fuo iicut acida/& ficut ftillicidium quod diftillat .litigia mulieris. M Domus & fubftantia funt hereditas a purentibus, & a Deo traditur mulier viro. ” Pigredo mittit foramini,& anima doloiaefuriet. '“Qv^cuftodit mandatum, cuftodit animam fuam. # &qui ipernit viam fuam, morietur. ' 7 Qui quaerit commodare Deo,miferetur pauperis,& retributio bona reddetur ei. 18 Erudi filium tuum, quoniam eft fpcs:&ad mortem eius ne abollas animam tuam. ' y Vir iracundus fufcipitposnam5& quando exaltatur, fuper onusiiium addit. :o Audi confilium & fufeipe difciplinam, vt fapiens fis in fine tuo. 31 Multa: cogitationes in corde virorum: confilium autem Dei ipfum permanebit. 31 Defidenum filij hominis mifericordia eius, & melior eft pauper quam vir mendax. ' s Timor Dei eftad viram;&qui fatiatur abeo, pernoitabir, nec vifitabitur a maloi Piger abicondit nunnm fuam fub aicellafua, neque ad os fuum applicat eam. 3S Percute deriforem.&infipiens aftutiorfiet:&corripe prudentem, vtintelligat fcientiam. “ Qui deridet patrem fuum & fugat matrem fuam, filius eft ignominiofus & confufione dignus. 37 Crefce fili mi Si audi difciplinam ,& non erres a verbis oris eius. 3 * Teftis iniquus deridet iudiciam/lc os impiorum profert iniquitatem. 35 Parantur dcriforibus iudiciajverbera corporibus eorum. ο s%l >Wa proverbia. Tranflat. B. Hieronymi. | · GAP. XX. :a3m^Vi3rn3tp-V?iwnanj”nvV *. ! wsj xoin liayno -ha ηα’κ TM 3 an? * I ·— /·· ; - · · Pv *>’· “ J, ‘ *· l jyyj^V^r-bpjanoi-iaijf ww-naa 1 ' ;rxiTVj ?3 W’ tnn» xS^ifina» rmrrcwi anx-aSa rn?j? a^os/pja * : r~\hv τ·· ’· ’ n? cwidk wwrjon * : n»o» IV iD 10 II |T-j — — » * \ · f Π ·* ■ ! jrrVa vyga mra pn-xEr^ 3571 » η^ό · ! >nxana νππό >aS wai -ιαΧ’~’ρ * ! anpci-oinin’ najnn na>xi na»» ρχτ px * 1©’-C3N1 ·|ΓΒΧ ΤΒ3-Τ33ΓΙ»· vS^jffla 03 * : iSya i t ; t i Bnaci-Bintpyninfrnxn]’jnnj«ftx * .. -yap^yynpaiPnin-jamwanxfl-SN * <, :onV v l r •iS^npjwtw^kir^ipD·»^»jryrj» m j πόρνε® »^ai opprani aniv?» * ., nnJ?3ncDfi3?nj;3nnTy-’3i^3--np^ * « !^nin’a-K7a’nnKini3panSc?»KS3-!j? * «, snorbonwniSanroirBnrttyanDma * <* I» τ ; · j·· ·. : - : I a · jt ·· ; - - c iiS innate;.—rna'?n SoipimiD-nVia * .., J τ -r ; Jv ; 4 * ▼ f J·· i V s mynn : |tt ; · ; *|OT]ny’X3inir|yii la^vaxSVpa 1 >· •Tian x? πήηπχί ruwina nSriaa nSru * ·■ yt» ί i—iin’7 mp p-naws ταχη-^χ * * * jf? inutn 3 0 iniuriofa ebrietas j i ^ omnis autem deuaftans non erit fapiens. m *Νοη dijfermt mina regis ab ira leonis: q ai *· autemprouocttt eum &tmmifcens peccat infua animam. \Gloria n/tro auerti a contumelia·, 3 omnis autem fiultus his implicatur. 4 Exprobratus piger non erubefcitfimiliter 4 ftj quifeneratur tritjcum in tempore mejjis. * Aqua profunda confilium in corde Vrifoir s autem prudens exhauriet illud. * Magnum 6 7 homo 0 preciofum Vir mifiricors;njiru autem J fidelem opus inuenire. * $)m reuertitur irre- 7 prehenfibdisin iuffiiia , beatos filios fuos relinquet. 4 Cum rex iuilus fiderit in filio 3 non * aduerfatur in oculis eius omne malum. *Quis * gkriabitur mundum habere cor} aut quis libere dicet purum ejfi ii peccatis ? 4 Statera 10 magna 0 parua φ menfura duplices 3 immun- da coram Domino 0 'vtraque,($' qui facit ea. *fn fiudiis fuis impedietur adolefcens cum 11 * findo 3 0 reda mia eius. 4 Auris audiit 0 11 oculus Videt 3 Domini opera 0 wtraque. 4 CNf diligas detrahere 3 ne pereas; aperi au- 1 s tem oculos tuos 3 0 fiturare panibus. j 4 clMalum malum dicit qui emit- y 0 pofiqtta *4 recejfertt, tunc gloriabitur. * Efi aurum J 5 0 multitudo lapidum precioforum , 0 wafi preciofi labia inteUedus. 4 Tolk "vefimentumfiondentis pro alieno } 16 Qfi pro aliena accipe pignus ab eo. 4 Dulcis fyominipanis mendacij , 0 pofiea 1 7 implebitur osrms filicibus. 4 (agitationes in confilio firmantur 3 guber- 18 sationibus autem fit bellum. 4 Reuelans confilia inconfejfu x&j- μοΜος άμαρίά/Μ είς rluu Icwf -ψ νχίω. 4 <$\όζα d/j- (Ταυότως (£ ό Im^fo μένος Vtfsv ον αμητό!. * νϋωρ βα. 3-ύβχλη ον χ^ία.αΑ^ς,άώηρ (j φρόνιμος οΐξωντλησί 6 cwrlw. 4 μίγα. 4υ3ρατί® , & τίμιον dmp ελεήμων, 7 fefii ζμ Q πιςον Ipyov ώρέίν. * οςά/ύας-ρεφώ&ι άμω- . μ& b) hxcuomvn μακαξίομ wcufrctg cuurdxofgi- s λ«ψ«. * ο(μν βασιλέας i' ixcu(5y κσΛίαη ofid 3ρόνου } Gax w όφ^αλμοΊς aaud παν πονηρρν. 9 * τΙς χαυ^ηιτί^ίΐ afvlw ϊχωτίω xafid/jw τις Μξ- ρησιάτετομ χαϋαρας ώομ }*7ΐα άμαρί/ώ]', * ςο&μιον μίγα. ψρ μικρήν ψ] μίτζμ ^οταακα- btomovwtfe ^ οίμφότεζμ,κμι ο ποιών ouum. * cv %ϊζ dmi ονμπο£ι£Γγ>ζίέ(μι vmU <Μ& ocr ίου 3 χμΐ ά$αα η id\og curft>. 11 -, * ύς ΰίχύ{ (C οφθαλμός dpfi^w&d Ipyct (ς α,μφότί- 13 ζμ. * μη dycbrci καϋμλαλβν,ϊνα. μη ο^αρθης. J)d- 3 cfc οφ^αλμχς (τ'ό ^ ίμτιλή^τηΐλ άρτων. * ζακορ mxdv xiyei ο dyapfifyv 3 νμ\ ως οίπίλύη ττί xctv^wfgu. * ιη pgvrog ^ τιΧηΟ®' λίθων πολυτελών, ν&\ οχ&ίη ΜΊΐμαχζίλη ανυοετεως. * άφελο J ν Ιμάτιον ‘fcJsyfodv^g 4ότ< άλλοτ&ου, ^ φοτι άλλοτρίας λάζε ίνεγρ^ν παξάυιΰ. * η$υς ανΒρώπωαρτ^ ψ{ S7rdfa ΙμτΙλη- τ ςόμα. ώπώ χμλίχων. ι ί * διάλογο-μοι w βαλη ζερεών), κνζερνήτεοι $ y\vz) 1 9 7 χολεμαζ. * ο άναχαλνπίων βχλάς ίν συνέχω, τίο- ξάάε) $ίίλωοτος 3 Χ} μζ 7 ίλά\υυΰον%ς τά εαν£ μη μίχθηά χείλη. * mxoXoyvv<&g7lctlsea η μηίεραί τζε^ητετομ λαμπίήξ,οά^ χάραυ\ των οφθαλμών cundo-fov^ mtfsg. 4 με&ς <Μιασχ$αζορβρη ον ττξώης , ον %>ϊς τελ&>~ %ιίοις g«x έώλογηΒ-Υκτετομ. * μη ώπης, τί6μομ rv άλλάυπόμανον rv χν&ον, ϊνα. Οι βοηθηση. * ^7 ίο II 3 J ) CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. CAP. XX. D Eiiforemfrfcii vinum,& inebriat iicera:& omnis qui erraucrit in ea,non erit fapiens. 1 Rugit ilcuti^o terror regis:& qui prouocateum,peccatin animam fuam. J Gloria eft viro qui fuperfedet a contentione;& omnis qui ftultus eft,deridet. 4 Penuriam furtinet pige?,& non tacet: & petet in mefle,& non habebit. 5 Aqua: profunda: confilium in corde viri, & » vir intelligens exhauriet illud- * Multi filij vocantur viri ifiiiericordes: virum autem fidelem quis ind^tiiet/’ 7 Qui ambulat in (implicitate fua.iuftus eft, & beati^runt fili) eiu 5 poft eum. / 8 Rex qui fedet in folio iudicij.diffipat a facie fua omnes impios. 9 Quis dicet:Mundum eft cor meum,&puruifum a peccato meo? 19 Pondus & pondus, menfura& menfura, abominabile eft vlrunque coram Deo. " Etiam in operibus fuis cognoicitur puer, an inunda & reda fint opera eius. 13 * 15 Auris quaeaudu,& oculus qui videt, Deus creauit vtrunque. Ne diligas fomnum, ne forte pailper fias:aperi oculos tuos,& iaturare pane. M Socius ad ibeium dicit quod cmit,& tunc gloriatur,&dicit. (Eft aurum & multitudo gemmarum bonarum,& vafa precioia labia icientise. " Tolle veftimentum eius qui fideiuifor ftetit pro alieno, & pro extranea pignora eum. 37 S uauis eft homini panis mendax, & poftea replebitur os eius calculo. 18 Cogitationes confilio diriguntur, & gubernaculo fit bellum. 15 Qui reuelat fecretum, delator eft:& ei qui allicit labijs fuis ne commifcearis. “Qui maledicit patri fuo & matri fua:, extinguetur lucerna eius ficut caligo tenebrarum. 3 ‘ Hcereditas ad quam feftinatur in principio,in fine non benedicimur. 31 Ne dicas, Reddam malum.fperain.Deo, & faluabit te. dD Μ *J l6[ *7 ιί i? μ * Abominatio eft apud Dnm pondus & pondus iftatera doloia non eft bona· »4 c ‘ 4 A Diio dirigutur greiTusviti:quis aute hominum intelligere poteft viam (kim> proverbia. Tranflat. B. Hieronymi nra-xVnanaaniai]3Ni}3Krrirprogifi * ·■■ j ιτπ p ayr-ra anxi n33“Hj?5ia ninra : npS nnrannxyinpyS; ens wpo i jsiN οπ»*?υ agnoon T»o>yv\rTT5a * naa-nin-Sstysnonx now? rrairp ra* i ίκκποΓΒ nypi ψρ-ηϊ’πηχιηρπ * ! πα’ΐρ oapnnm ana antra rnxan * : rarprart *—nani pia pnan ysa niran» ΙΌ T^s-Sg-Vi? riw-Ta iSarab araraba * s nw rmV $tt wpg icw irfb? * : rara rnin>V T 1 ?? qgwji πρ·κ rwg * : i-ixan awvu aVarrn dw ori p · j* » ; V* *·· · i ·■“ ·Ί J --■jx yir-bat inraS-^K fnrt nwna ί nipna 1 ? :nra-»E?paa η-ίί barnjw jwba rrmx bj?3 * ·. aai»a rrwp «xa >s mu» tzwtn-rt? : ra^a w>iti "iwx ira ippan :ran n’3i ο’ίηώ n wn srntani; ra©V ata» s Ϊ r · T : · *'·· ” * T ' ■ - ·“" T : tnjn taun in rnntx y&ntyat * *-ΠΡ»03ΓΛ»^3»Π31»ΓΒτΐ33Π*Λτ7353 * §~· v V · 4* i a · » 1 » a» j “ 1 ^·· — · | *T iPTin — |T s jjiSowic^Dayain rpabpns Vstoo * xbt xip’ 'Niroa Vmpi/ra utx odn * j r-ujp |-*f ·· : nw ποπ pro mn wrnaa» nnDojno 4 ~ . ,T- ,·,« !·._ - J ; |*T V .· · f - -I 1 ' ** · * * * S tys/p r~\mni uwq ni^pn^S nnotp ί }ΪΚ ? rwemnSnpaSwnrnonjnn οίκ · «« - »T — ▼ ; t- |: · *·· s - I * j? · *v t ** * Ruina eil homini deuorape fandos,& «poft vota retradare. 4 Diflipi.t impios rex (apiens, & incuruat fuper eos fornicem. 17 4 Lucetna Dni fpiraculum hominis, qu? i* inueftigat omnia iecreta ventris. ‘Miferi’ 'F* 1 * cordia & veritas cuftodiunt rege, & robo- *-9 ratur clementia thronus eius. s Exultatio ,c iuuenu fortitudo coru, & dignitasienum s» canicies. i Liuorvulneris abftergetmala,® & plagae in iecretioribus ventris. CAP. XXI. * CJIcut diuifiones aquarum , c ita cor regis A in manu Dni: quocunquc voluerit in- j- clinabit illud. * Omnis via viri rcdlafibi j videtur, appendit autecorda Dris. *Fa- cerciuftitiam &iudicium, magis placet 4 Dho quam vi&imae. s Exaltatio oculorii & dilatatio cordis,lucerna impiorum pec- s catum. 4 Cogitationes robufti iemper in abundantia^ omnis aute piger in egeilate * eft. s Qui cogregat theiauros lingua men dacij,vanus&cxcorseft,& impingetur ad 7 laqueos mortis. * Rapinas impiorum de- B trahent cos, quia noluerunt facere iudF tlAe ^ * cium. *Peruerfa vi? viri aliena eibqui au 9 tem mundus eft,redtu opus eius. c4 MeIius eft federe in angulo domatis, quam cum muliere litigiofa, & in doipo sommuni. * Anima impij defiderat nTalu, non mile rcbitur proximo fuo. 4 Mu!ftato peftilcntc fapientior erit paruulus: & ii (edetur (i- i» pientem,fumet fcientiam. 4 Excogitat iu- ftus de domo impij, vt detrahat impios a * i malo, ^^i obturat aure fuam ad clamo- C re pauperis; & ipfe clamabit,& non exau- !4 dietur.‘Munus abiconditu extinguit iras, & donu in finu indignatione maximam. l s 4 Gaudium iufto eft facere iudicium,& x6 pauoroperantibus iniquitatem. 4 Virqui erraucrit in via dodrinae*·, in coetu gigan- tum commorabitur. , “ c It II II *3 S4 *i (· II c ΏΜ1Π 14 ι ηο'ΐρ.’Τδ?? nV ΝηνηΊτ snntoi xSprioi o^ρ jon ppmo 1} u ^ ‘ innniNpana * Klonant^aiiPnoiK^oS κοψίδι s^on 18 incidi n’u ρη^3 nuJjj πηοψι nxyp 17 kd 5nDlDTnia^ovnm 50 1 κπΐ’ρ pnapn 19 ' ί^ϊδζ>οκ^ν(®Ν3ρ3κϊχηηκ^ηηη*ικΐίΐή3 1 ‘ 1 . j v j <· “ | ( 4 i Knprfn snS» aa 'inno sjhi snpix nayi jn 5 s ptannn κρρ’ΡΊ Way? 4 1 Kjntan*?«'arnpon 8*7411 MainjV pnai snawno \ 'nnniy jxnn '0111 nxipa mn siayi nnix qsni 8 s 8 a;i piiyn juy s)i paSy» wtan 7 ” : Vamoh t 'lianna : 'yn nnio «S smpi 8 an 8^11 mcm. 10 ' j s^io snoian snniqp siaxi Naifp-Vano*? 10 » 1 i 8 nui’i 3 uy'\pii ηη’ΐι 8 pnsr Sanoo 11 j νγρπ^ dd| κο’οηι nanSiom κι^ D3na 8 apooi nona 1 * 8ηοη8^38·ιηψΐ8Πΐ 83yio8vjnp3 83mo 14 ^inaiYiapbi I} 1 nann3 8yi8iaaoy8*7i3pi8ni8qp’yni 8|jai3 16 JKn8ypi3j?i |*ΐ8*78;3ψ]83Ηΐ3^ο*7 8β'ΐχΐ8ηπη 15 j^na^fv Interp.exGrasc.Ixx. cap. xxi. * Abominatio Domino duplex flater*,& 'tu gum dolofum non bonu coram eo, 4 A Domino ! \diriguntur greffus viro •mortalis aute'quomodo inteHigere poterit iro celeriter quipfiam propriorum fan-Shficare } pofl enim votu fecjffe poenitere cotingit. *Dijfipa- tor impioru rex fapiens imiciet fuper eos rotant. 4 Lux Domini iptritus hominu^aut lucerna qua Jcr utatur r^cefius ventris. 4 Mife- r icor dia (efi veritas cuftodia regi,& circunda- bunt in mfiitta thronum eius. 4 Ornatus iu- uenibus fapientia } glona autem fenum cani. 5 4 Liuores (ef contritiones occurrunt malis } plaga autem in promptuaria njentrts. cap. xxr. gfcut impetus aqua , ita cor regis in manu Def quocunque <~utiq ; Volens annuent jlluc inclmamt illud. 4 Omnis vir videtur fibi tu- flus;dirigit aute corda Dominus. 4 Facere tufla , η %tndv αίμα ,. * μ*\αλΡφξων ίφνζξα, 3ρα<τυ~ s zcvpSlog, λαμπϊηρ ο dfM αμαρτίας. * ^αλογπμο] d/jSgdd άς πλν<ίμονΙω, πας ο azrSsS&iv αν ίλαοτοη. 6 ό &ν$ξΓώ dvcrav&oUcilcc γλούΰτν μά^ιια foobm ίρχ[{μι Sin παγίΐ &Βώνάτα. 7 ολί^ρος άτζζίσιν (Μιζανωβκεζ), ύ γο βίλ,οντομ β 7 Γξαοτ{ν τ aSiKcuu. * cfir οκολιάς ακολιας oSovg )χπζςζ?7\Η ό S-d;· αίναγΐ xg. ) ο’ρβα τα Ιξγα duri, 9 * χρϋοτΜ oimv IfJfi y ανίας νπαΐ5ρ^ η Ιΐκίκοηαμί- νοι; uf) ab ικιας 3 xfiq αν bim mvd. 0 * ψνχη aj]’’3nxnnOT srjtmpnoiM * !Tpj?* ! 3213 C3>31£?» ΠΡΙΠΙ 1???3 p'3^> 133 * : oy 3 io’innwxD •raipy^ana» a® * c=m Spji D 3 n no? jnr η ?™ 1 τ$ΐκ ‘ ! 13$ 3» 131331 ni?" 1 ,? 0*tf K8D*3Dj31 njJ3S i|-fl ‘ innasmif 33’iC33nn l ?uon333’j? * (■** V : * ~ v - h-r T JT ▼ · % .<· i nc/33 r-rren 30© ijitt?Vi va note? * I : - * * · i" λ : "i ■*“ j : ]i 3 ir 333 y 3 nfrii? ιοψ y? ί’Γιηι * >< ίηι^ντιΐΝΟ-’ρυη’ΟΓίνχρηιχη * »' ; η©π> «<71 \n[ pHsi rmsl πικηπ οι*η-'?3 i 13Κ’3? Γ301?η ί]Ν Γ3=®1Π Ο’ΡΨΤ,ΓΟ» S333’f1»37J*1&W’K133«*C3»313-3J? * *«' 1 « -λ* ·*·-·· > % ; α·* *' τ i ** I 1333R3’ ΓνίΙΠ 3‘ώ'ή V333 Ι?ϊ? 3 C?’N ΐί’Π * .» !ηιη’333 1 ? η ϊΰν $\ npjon y κι nsjsn ;>}<» ι. •.nwnnnin^inanSacavVjpiDDiD 1 .· jir 5· τ · ί A» » ; * <* ί 1* ' 33 ^ # 31D 7Π 3ΓΪΤΏ1 3D3D 3i*T»C^D C3V? ΊΠ33 * 1 ! Γ31Π» C373 Γ"3Ϊ?1? 1W33 ©31 3>tt?i? * * ρ : jt ^ ν* j * -*ττ j· *τ nap eawnffhnon myi ntn ' αηρ * / · Τ· · t ; (jr · · j Γψ ψ jt τ : rcwi r”: v : : η»»ΐ3ΐ 11331 wrrin» nto’ nw api? 1 ί οπορπΊη^ώηηι^νρρτπηο’ΠΑο»» * 31D;-i6j’pjr’3 031333’fl-7l? 3?$1{3Π * :r-i3aa :mVa«?»KSni^33t?iSiE?0O3cn33ni?i? 4 :,—inij 333 i? U 3 £?l 11 «—ll!?p> nVlJ? JTI 1 T * j Vi 1 ? lanaa iru-*3 333 » νμπ n?'3itj 4 |t- ·* j - ■ |i- *· · I*» ; J I --<■ 1 Proverbia. Tranflat. B. Hieronymi. o 10 11 *7 17 * Qui diligit epulas,in egeftate crit ; qui 1* amat vinu & pinguia,non ditabitur. *Pro iufto dabitur impius, & pro redtoiniqu*. ©*' 0 1 9 4 Melius cft habitare in terra de%ta, quam cum muliere rixofa & iracunda. e^.** 4 Theiaurus defiderabilis& (?leu in habi taculoiufti,& imprudens homo diflipabit illud. 4 Qui fequitur iuftitia & mifericor- dia,inucniet vita,iuftitia,& gloria. *Ciui- SuM34> tate fortiu aicendit iapiens, detraxitq 5 ro- tj burfiducisecius. 4 Qui cuftoditosfuu & lingua fuam,cuftoditab anguftiis anima i 4 iuam. *Superbus & arrogans vocatur in- €) j doJ 3 ppp κγηρ 7 t pjp ipoi sapj aa kVi nn]s t^aS 8 sa-is Λ t wappV nonVjp ann^ao ·$%& m rw;y sin s?pn \a 9 t npi mnm soatpi snsp airq siiy yan 8 f V *» s 1.9 17 2 .8| 10 mterp.ex Gnec.lxx. cap. xxir. * Vir indigens diligitgaudiu,amans vinu et χ 7, oleum in dimtias. * Purgatio ante iufit iniquus , χ s 1 (efi pro rV^ iniquus. * Melius habitare in tenera deferta, quam cii muliere rixofa & linguace Φ* iractidaVihefaurus defiderabilis requiefcet in ore fapientfis βιιΐύ aut e iri deuorant illum. s Via infima, φ* mifiricordia inueniet vita & gloriam.*duitates munitas afcedit fapiens, dejiruxit muriitioneni in qua confiderat impvj. *G)ui cuflodit os futi (pfi linguafieruat a tri- 1 5 bulatione animS fiuiVTemerartus (efi arrogans 14 e> fuperbus peftis vocatur·,qui aute reminifci- tur iniuriarudniquus .* Defideria pigru occidet ; 15 no enim eligut manus eius facere quicqua. *Jm- 1 6 pius de fiderat tota die defideria mala , at mftus mifiretur & miferatur mcefiant er FHofiia im- pioru abominatio Domino , etenim inique ojfe- rut eas.*Tefiis medaxperibit,vir obediens fer - uaturus loquetur. *fmpius vir procaciter obfirmatur vultu 3 at rebtus ipfe intelliget rvias fuas. ά Νοη efifapietia,no efi fortitudo 3 no efi confii- 3° liu contra impiu. * 6 quus paratur ad diem belli 3 31 ab autem Domino auxiliatio. CAP. XXII, JC Ligibilius nome bonu quam diuitia multa 3 * fuger autem argentu ey aurugratia bona. * TDiues e> pauper obuiauerunt fibisptrof- * que autem Dominus fecit. * Callidus naidens 3 malum cruciatum, fortiter tpfi eruditur:atfiul ti pertraxfeuntes affetti fiunt damno. t Gene- 4 ratio fapientia timor Domini, & diuitia, (gfi gloria , & νιψ. *Tribuli (efi laquei in viis tor 5 tuo fis: at cufioaiens fiuam animam abfiinebit ab eis. * Dedica puerum iuxta viam eius , 6 quamuis fenuerit,non difcedet ab ea. * a Diuitespauperibus imperabunt 3 (efi fierui 7 propriis Dominis fenerabuntur. * 6 )uifemi- 8 nat mak, metet mala; plagam^autemoperu eius > confiummahit.il irum iucunad & datore diligit Dominus , vanitatPaute opem eius confiumma- bit. s 6 >ui mifiretur pauperis jpfie nutrietur·,na ? defiuis panibus dedit pauperi. Victoriam ((fi honorem acquirit munera dans 3 tamen animam auferet pojfidentiiyn. ΠΑΡΟΙΜΙΑ I. μύίρμΙνΡυαΊζ ταν o' jpj r7 5 * np c 4>ό[εήςαίαπα &j(p^uwjlw 3 φιλώοίνον ιφ 18 ϊλααον ας ττλάγρ. * τίζικόβαρμα j όικοάχ d/ioficc ψ) 19 d/fii Οόβεων (όφμρομος. * κξάοτον oimv cv yn Ιξήμω 3 ή pty yjvcuKog μαρμιαου xfijj yA&>orco$ou; xgjj οξγιλ$ν. * dwcwqjg ό^ηβημητς d/sartaucrs) Sfii ςόμα%ς Q- φ£, appote; fidfifizq mf&Triof) cwfip. *okg (kzcuo- ϋΜπς (c ΙλζΥΐμοσιωπς tywi Ifiw ^ 8 όζουν . ' J -κόλας όχοζμς Ιπ gftj 6φος, καβάλε r όχύξωμα Ififi hnm- 1 3 βαναν οί ώτεζάς. ' οςφυλάοτα τ ςόμα "cunfirc?) την γλ^ύτφο 3 ό^ιατηξάοΜ Β-λί^εως τΐω VjjiV. * Spatrug (c cw&dβν ονομα καλάν μ τιλ^ς πολύς 9 υπ\ξ j ι Χξίνοίον κ, ρβυα-ίον χάρις αίαΒη. * πλύοίος (£ πόωχός tiiwhjJTWa» αλλήλοις,όμφόΐέξχς $ό κύριος εποίηπε. i * πΟΆ'Ζξίος ιόων novnqjv τιιαωρύμενον κζββ&ιός ουόγς παίό&όέΐόι,® ο όφρμνες παρελβόντες εζημιω^ητοίΜ. f ywea ζφιας φόζοςκν&ν £ ττΚά%ς (£ όοζα έ ζωή. , * τξίζολοι (& παγίόες ον όόοϊς σκολ'ιαίς, ό $ φνλόο'- πων τόυ savfi φνχήν αφεζεζ) dmdv. *είκοάν& τ ποα- fijov xf' τήνόόόν όνηϊμ^ε εάά γηομση,φκ 7 όπ αύτής. *7ύ\κ<ηοι ττίω^όν αρζουσι, έ οίκετομ ίόίοις όε- s σπό%ις (fickiioFcnv. * ό σπάρων φαύλα fc&dei κακό, Tthnylju) q ίξγων όιπ£(ηιντελεσ’β. dfityct ιλαράν %ό} S]pw αγατίάόΒεός-μα'Ι&ιοπΐΙό ο '^yovv auri οηυτε- 9 λεόει. f ό ελεών π\ωχονουότς όιαΤρμφήΰ’εται, τόν fi εαυτοί)άρτων ό^εό^ωκε τόπϊωχό. νίκΐιν xfijf τιμίω πί- ZJLKoiefgci ό όβρμ όους · tIju φυ%1ω αφαιρά&ι τάνκεκΜ[ό)μων. 3 ^ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 17 Vir qui egenus eft 8c diligit ktitiam,diligitque vinum & vnguentum,non ditabitur. 18 In commutatione iufti tradetur impius,& pro redis direptores. 19 Melius eft habitare in terra deferti,qnam cum muliere litigiofa & rixofa. Argentum defide- rabile,& oleum in habitaculo fapientis;& ftulcus filiorum hominis diffipabit illud. 21 Qui (equitur iuftitiam & mifericordiam, inueniet vitam, & iuftitiam, &glori;fti. 22 Ciuitatem fortium aicenditiapiens,&derrahitroburfiducia:eius. 21 Qui cuftodit os fuum & linguam fuam, cuftodit ab anguftiaanimam fuam. 24 Derifor, tumidus,fuperbus.eft nomen eius,fac^ns iram fuperbia fua. 2S Defiderium pigri interficit eum,eo quod nolunt manus eius facere opus. 26 Tota die defiderio defiderat, &i iuftus tribuit,& non parcit. 27 Sacrificium impiorum abominabile eft,quia de fcelere offerunt illud. 28 Teftis mendacij peribit,& vir bene audiens re&e loquetur. 29 ?tnpudens facie vir impius eft,&r redus ipfe prsparat viam fuam. J ° Non eft lapientia neque intel- ligentianequeconfilium ficutDei. J 'Equusparaturindiem belli,feda Deoeftfalus. * CAP. XXII. E Ledum eft nomen bonum magis quam diuitis multar.&argento & auro melior eft gratia. 1 Diues & pauper obuiauerunt fibi mutuo, & ambos creauit Deus· ! Callidus vidit malum &abfconditfe, & c infipientes tranfierunt & muldati funt. ‘'Merces manfuetudims eft timor Domini,diuithe & gloria & vita. 5 Pedica & laquei in via peruerfa: & qui cuftodit animam fuam .elongabit fc ab eis. 6 Erudi adolefcentem iuxta viam fuam, vt cum fenuerit non declinet ab ea. 7 Diues dominatur in pauperes, &qui accipit mutuum,feruus eft funerantis viri. 8 Qui feminat iniuftitiam,metet iniquitatem,&virga irae ipfius cenfummabijjpr. 9 Qui bonum oculum habet, ipfe benedicfetur; quoniam dedit de pane fuo pauperi. ’ 4 D 5 SH 23 >Sro proverbia. Tranilat. B. Hieronymi. υ ΓΎΙψ) p“J9 * »ό 1« · * Eiicc dcriforem,& exibit cum eo iur- : aS-ina ariK i nia n:n ίφρ’ίηρη nw mn» »j*j? ‘ : nvn.Krntim^inafinanNbvv.TOK · ! oaf-Vis!rninfoij;tniinsni?oi?nnw 4 rmpwTDiatntfTyrn*» irwp nW 4 t fjf · ;— τ V /*“ '* r * · WT »· · T ' : nwiaS ]Γή iS niainS Vi p»y ηψπ aaSi carnata nri yo«?vi$R un II 1 1 »4 * 5 I I ’} i4 Ii 17 ; ijtt f :Vg 13 ?? ^B 31 aaarn--*? ο’ί-'Γ? ::pr -ηχ c=n>n :ρ;ψτιπ ^raaa nwa nr nb ϊΓπηκ T I** srnjmmi^oacD^Stcfn^nanaKSn 4 - |»t -* ·· > : *■ · * 1 ·’ι ·;·.-■» 4 "· cannR anynS rya» nas tiv? ρίμ/Ηΐπ? 4 : -vrbvb ηήκ i f v ; ; v v; ’37!^3in-bNlivnn-S3 ’371-Vpn^N 4 .. nj?E?3 Ε=1ΓΡ|?3·ρ-ΓΝρ3ρ; D3H 3>T min»-’?' 4 IS *o II :psa ■·· Γ »4 17 man ©>R-mi ηχ Sjn-r-iR innn-'Sx 4 iNiianx 1 ? qwsaS ·£?ρΐ 8 nnpVi inms c^n jr js 4 . ί niNfa cza’aii/3 s);pi?prn ’πρ-Ρκ * .< aaaiyanp»-,—ia 1 ? czhvh aV-rR“c:R I: f i · I.- T/. a·· - ; ;| : I ·· qjnnrp : 3 »nias ΐΜ/ττχ oVlj/ ‘jiaa ttDrrVx 4 . | y: \v -s '· a> -< s ·· - swv o*aSn‘»:aS iroRSoaTnwR nun 4 a» - ; * i' t : ·· s · s - ; · <· τ <· ♦ *τ i D»3©rpjs'? asrw-Va Dum t ιφφ-ΐΆϊΧφ' nniairn Nionpi NaSni t*nV« ony 11 >s & virga difciolinas fugabit eam. w i C? ^ « 4 Qui calumniatur pauperem vt augeat diurnas fuas,dabit ipii ditiori, & egebit. ■ 7 * Inclina aurem tuam, & audi verba ia- J t pientium. Appone autem coraddoftri- nam meam: i» * Quae pulchra erit tibi cum fcruaucris eam in ventre tuo:et redundabit in labiis > ruis; 4 Vt fit in Domino fiducia tua.Vn- de&oftendam eam tibi hodie. 0 4 Ecce defcripfieam tibi tripliciter in cogitationibus & icientia. 1 4 Vt offenderem tibi firmitatem & elo- D quia veritatis, refpondereex eis illis qui ii miferunt te. 4 Non facias violentiam pauperi, quia paupereft, neque conteras egenum in porta, c μ * Quia iudicabir Dns caufarffbius, & configet eos qui confixerunt anima eius. 14 4 Noli efle amicus homini iracunde», neque ambules cum viro fiirfofo. 4 Ne forte diicas remicas eius, & fumas fcandalum animae tuae. ® 16 4 Noli efle cum his qui defigunt manus fuas,& qui vades fe offerunt pro debitis. 4 Si epim nq-habes vnde reftiruas,quid caufae eft vt tolkt operimentum de cubili tuo? 15 4 Ne tranigrediaris terminos antiquos, 19 quos pofuerunt patres tui. 4 Vidifti viru velocem in opere fuo, coram regibus flabit, nec erit ante ignobiles. Ν3η hisqu KT\$h pssi 19 gium, ceffabuntque caufit· & contumeliae. n s Qui diligit cordis munditia propter *> gratiam labiorum fuorum,habebit awiicu regem. 4 Oculi Domini cuifqdiuntfeien 13 tiam, & fuperplantantur verba iniqui. 4 Dicit piger, Leo eft foris, in medio platearum occidendusfum. *Fouea profunda crs aliena: cui iratus eft Dominus,incidet in eam. : s * Stultitia colligata eft in corde pueri, Petit.**. e. i ^<5pnp runi sns nr^onn npx sHpy 15 i ιηι^'ρπ^ο ptaa cinbsinji It icyna 14 . . . ’ . ’ *·. " = ·->* , .. ..T . ; ; 1 .·=· ·· i . · . Λ r tMpnpnqaNnnnD^ipnip^oiri?^ ^ snSs D-ipiQn im Nnnqeinpp Nnp^oy wr.„ t riV Nin w*3pn N^rny*? anm ^runn nb udd n dsdoS prpyn 1 * s TOiirVl? JO!J T« tiWn^Da \m io? ρη»ρ?η «noo * 1 * iVnyn^ αήρ ^ann Ka yoyii ^ na 1 1 \ tasryx snvwpjprNnSmVyqVpas ani 10 ' , νίπ« όιΤ qnyniiiiqnap^ i NtDtpp*i snho qsnni Nflirnm ’tim Ntatop qjyitK 1 ? 11 t rrt^s^primjjnsy^nmpnwt^ ^ i sjnn?wn^Vom^oo ttnmbbm«b 11 i ψίφ) nhs nsteniuninqs:tSynsSwnonsiaa dpiK nnnonooyiannn kS 14 iqnnnDqniwnjnwy-j^qbn^Qx ^ fpan'-^Nm3Tya*p*KoSitionnns*7 ttf f qnri 3 N naya smrin υιρη nS t'3liun nnp dj? 3 shi opa oSo Dnpnnnnya >npoq Nnnn js; 19 [ Ι· X 1 II 14 Intcrp.exGraee.Ixx. cat. χχιγ. 3 4 Elice de concilio pefidentem, φ exibitfimul cum eo iurgmm: cum enim /ederit in concilio 3 omnes inhonorat. ® * Diligit Dominus fianSia corda , accepti autem ei omnefirreprehenfibiles in 'Viis fuu. labilis pafcit rex: * At oculi Domini cufiodiut fenfum 3 Vilipendit autem ftrmones iniquus, ex- cufat, 4 Et dicit piger 3 hco in viis, in autem plateis 13 homicida. 4 Foueaprofunda os iniqui: atqui odio habetur a Domino jncidet in eam . 4 Stultitia fuffenfa eft in corde iuuenisgvirga 1 j autem 0 difciplina longe ab eo. 4 G)ui calumniatur paupere' 3 multa facitfuaie mala.dat autem diuiti in minori. 4 Sermonibus fapientum appone aurem tua , 17 0 audi meos fermones. 4 At tuum cor firma 18 Vt cognofcas quod boni fiunt. Et fi immtfiris eos in cor tuum, Utificabunt te fimul in tuis labiis. 4 Et tua fit in Dominum ifes^ φ cognoficere 1 9 faciat tibi ribus fuis regibus oportet ajfifiere 3 φ non affi- flere miris fignibcss. ΠΑΡΟΙΜΙΑΙ. μβίρμγινώσις rw 6 . 11 Ιέ *7 Gil A 7 TCt Κνζ/,Οζ Ο'Χίαζ KCipblCtgftiyftQl j OLUld 7 ΐ 0 ψ 3 Τξξ αμωμοι αν fifiig ohig dm$» 3 %etAs ρχζ$'(& SI ιφι παιδεία μακ,φ,ν mi duri. \οσυκοφαντύνπανβμ, πο?λαποώ& iav^Smxd, Α ι Α®Η Ο 'Κλ&νί® S 7 T ΖλοίΟΓΟΗ. ' ASyoig Gfidv (dfixfioCLAi ηο cvg Qv > Κομ α.Χ'όξ. ψ/β 1 s T^ym. tIs/j q cflsjj dFMgnGv ia lidg cm xa- λρί dai. ημι ίμζαλνς cwdnx eig τίιυ mpSicvu Gvfi j- φζμι M(f£ αμα CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 10 Eiice deniorem,&expellecontentiofum,& ceiTabit iurgium & ignominia. *' Diligit Deus mundumcorde 3 &ingratia labiorum fuorum focius erit regis. 11 Oculi Dei cuftodiuntjcientiam,& protudit verba praedonum. " Dicit piger in (ocordiaruaiLeoeilforiSj&mmedio viarum occidar. M Fouea profunda os extranearum,&qui prouocat Deum,eo incidet. ^ 15 Stultitia ligata eft in corde pueri.· virga difciplinx elongabit eam abeo. 16 Qui calumniatur pauperem, multiplicat /ibi malum: & qui dat diuiti.egeftas erit ei. ‘ 7 Fili,jni inclina aurem tuatr^&audi verba iapientum,& cor tuum pone adfcientiam meam. 18 Quoniam dulcia fiuit, cuftodi ea in ventre tuo, ii dirigantur fimul in labiis tuis. ' s Vt fit in Deo fiducia tua, & ouendam tibi hodie. “ Et ecce ea fcripfi tiiji in tribus vicibus,in confiliis & fcientia. J ’ ,Vt oftcndam tibi veritatem, & verba re&a,vtreferas verba veritatis illis qui mittunt te. 11 Ne deprarderts pauperem quia pauper eft,neque conteras egenum in porta. ” Quoniam Deus iudicat caufam eorum,& vlcifcitur inturiam animas eorum tllatam. ^ Ne commifccaris cum viro biliofo,& cum viro iracundo ne ingrediaris. 2! Ne forte difeas femitas eius, & inuenias laqueum animas tuar. 14 Ne pepigeris manum tuam in fideiuifione pro focio IU o, 27 Si non habueris vnde reftituas, tolletur ftratum tuum de fub te. 28 Ne mutes terminum qui a feculo eft,quem fecerunt patres tui. il 15 Si vidifti virum qui velox eft in opere fuo, coram regibus itabit,non ftabit coratp pauperibus. dD + SPf ID proverbia. Tranflat. B. Hieronymi. o -γτκ |’3ήρ3 ^ιο-ηκ αΐζΜ swrps * : r^a 1 ? τΰχ innstai Sin-ON ^|V?p3t?nDtcn 4 : anaanSVsiinivjiiDj/DO^ iNnrrV * : '■Hrnrwsn-wynS Sn * j j \ : τ · |· ** -· - |: ~ •fc-rw % mpy ’ 3 1 »»» 13 · ysy tppnn« : n’a©n tav Ίΰ'ά ε=3»Μ3 ·\τ τ - I / T v ·.· : ·α- τ ; lijnii-^NirvinanV-r-iKanSn-Vii * i VhDJ/DQ? Γ - : - : o #■ o O . :o’p’i'an^H3irin^i. ruwpn nSpk-^na j vbnbyob rnHa-cnrrSN Sds wxs * : torrSN: o»pliy n©3i oSij; 7Ί3ϊ jprr^x * !-|m asn-nxsnrwnpina^a-^ * ; ΓΊΙ/ΤηρΝ 1 ? qi]Kiq373DlD^nX’3n * :mo’ nS ΐ33ϊί'3 i»rp3 iDiaijpa jjjarrSN 4 | T a .... — J v — | AT J ** J " * * “ ! Vnm S wa riia:i «an nam p-int * 4 I* ■ j : · ; - : av — v ·*·· - * -i : >3N-Lzn>aS nawna? cnrrax m 4 .(■r - J. . i- S * w * ·*- * * :* i αηϊηαφήΒίρ -ara W 73 rpiVyrn 4 πίΠ’ηΚΤ3-ρΚ’30’ΧΒΠ3 ^ίορ,-^κ 4 : cavn-Sa < ΓΤ13Π vh ^nij?rn ηηπκ ^“Oi > 3 4 ITO TiW 33Π1 ’33 ΠΠΝ-ρΟϋ 4 ! iaS ΊΪ 73 >SSl 3 7 ”-’« 3 'D 3 ’ΠΠ'^Ν 4 |T -»T T I·· ; ; |*ATr ·· J | ; i* i : r-mraSn α’ίηρι anv *?bin k3'd~* 3 4 n3p;-»3raii!-7Ki ^^r-ij^axSpaa? 4 X· II I 1 M M Mi i e 17 1$ I* 10 II 11 C A P. XXIII. 1 O Vand0federisyt com cdascum prin- A «^-cipe,diligenter attende quaHuntap, i pofita ante faciem tuam. 4 Et ftatue gil- tru in gutture tuo, fi tamen habes in po- 3 'teftate anima tuam. *Ne deficeres de ci- 4 bis eius,in quo eft panis mendacij. s Noli laborare vt diteris, fed prudentia: tua: po- 5 ne modii. 4 Ne erigas oculos tuos ad opes quas non potes habere; quia facient fibi pennas quafi aquilae, & volabunt in caelu. < * Ne comedas cum homine inuido, 5c 7 ne defideres cibos eius. 4 Quoniam in fi- v B militudinem arioli & coniedoris asftimat quod ignorat. Comede & bibe, dicet tibi, 8 & mens eiuis non eft tccum. *Cibos quos comederas, euomes,& perdes pulchros ier *monestuos. 4 Inauribus infipientium ne loquaris, quia deipicient dodrina elo- i ® quij tui. * Ne attingas paruulorum terminos,& agrum pupillorum ne introeas. > 1 * Propinquus enim illorum fortis eft,& ipie iudicabitcontra te caufam illorum. j* * Ingrediatur ad dodrinam cor tuum,. & aures tuae ad verba icientiae. 1 3 * Noli fubtrahere a puero diieiplinam ; fi enim percuiferis eu virga, no morietur., 14 Sup.i;.t 4 Tu virga percuties eum,& anima eius i s de inferno liberabis. c 4 Fili mi fi iapiens. h'^’* C fuerit animus tuus, gaudebit tecium cor i«meum. 4 Et exultabunt renes mei,cum locutafuerint reda labia tua. i7 4 Non aemuletur cor tuutft peccatores, ied in timore Domini efto tota die. is 4 Quia habebis ipem in nouiftimo, 'δί praeftolatio tua non auferetur. 1 9 4 Audi fili mi, & efto iapiens, &4frige 10 in via animumtimm. *Noli edero cdn- uiuiis potatoruVi,nec in comeifationibus eorum,qui carnes ad vefcendu coferun t. 11 4 Quia vacantes potibus,& dantes iym bola confumetur,& veftietur pannis dor- “ mitatio. 4 Audi patrem tuu qui genuit te,&no contemnas cu ienuerit mater tua. oinn j ^onp ; o'iD‘i^n‘i ψ)® av hyab isnani 1 33 ■f?ios wrn) Sps mrn 0*3 wn pn soi syin ‘iion 7 t aannn sSi ru;y stfni ^garDy sV ? ' fioieai^nVani Fiypo fiSpNi sgn*7i *' i qns^jngH iqny pn^Tnqna wn] p^ri^vrVien 11 1 byp^isb >onn NpSrtSi ^gSyqaT tigmnijtpri nS 10 inNO^NparanSninDp^ionNnii-ip^p-pyjon-N 1 ? I} iMnynnnpig 1 ?NnrinoS hys. 11 j Non-^a isnSisiisnSnigisgngqaS' n* 7 17 j «ronn^npp ρ*Λο» 13jrnji 1 tf 1 κο*]^ ·$7 nni oatitjs) na ρκ ypw 19 j *io^ K^nspiNnao 18 J NW 3^ Nn^ni p.ponn o»psi »i.Tj ‘neo 11 \ κΊοη ρητ ή*αι snteaapopsi. ΰπη-κ^ lo „ 1 np’pT hwa vw^sbi tV -Π 11 f interp.exGrabc.lxx. cAp, xxiii. cap. xxnr. federis vt emes in menfaprincipis,attente i confidera appofita tibi. 4 Et innee manum *. tuamfciens quoniam talia te oportet parare. Si autem infati&bilior es- t 4 N^defideres cibos 3 eius; iUi εηιψ inhxrent ruit a mendacis. 4 Ne contendas pauper existens cu diuite, 4 at tua prudentia abfiine. 4 Si appofueris tuu j oculum ad eum,nufqpd apparebit j parata funt enim ei alx tanquam aqmU , & reuertitur in domum prafeEiifibi. *Ne coenes cum 'Viro inuido,neque de fideres c ci bos eius. 4 Quemadmodum enim fi quis ab- 7 for beat pilum, fic comedit £?* bibit, neque ad te adducas eum. 4 Et comedas frufium pa * nis tui cum eo i euomet enim tllud,&difierdet fermones tuos bonos. *Jn aures itifipietis nihil dicas,ne forte fub- » fannet prudentes tuos fermones. 4 Ne trarifmutes terminos aternos * in aut e 10 poffeffionem orphanorum ne ingrediaris. 4 Nam redimens illos Dominus fortis efi, * 1 €>* iudicabit iudicium illorum tecum. * Da in difciplinam cor tuum, ai aures tuas n. para fermombus fenfus. 4 Ne abfiintas par- 1 j uulum erudire ; quoniam fi percujferis eum Virga,non morietur. 4 7 'u quidem enim percuties 14 eum nnrga, at animam eius de morte liberabis. * Fili fi fapiens fuerjt tuum cor·, hetificabis *j Φ* meum cor * * Etimmorabun- 1( tur fermombus tua labia erga mea labia fi re - Eia fuerint. 4 Non cernuletur cor tuum peccatores, fed in *7 timore Domini eftototadie. i } 4 Si enim cufiodieris illa , erunt tibi nepotes, 1 * at fies tua non deficiet* * 0 oAudifili ft)fapiens efo , φ* dirige cogi- talioni tui cordis* r , ^ » 4 Ne fis bibax r uini,necphe extendaris fjm- bolis,carniumque Emptionibus. 4 Omnis enim ebrius e> |eno mendicabit, vefiittur ruptis rvefltbus & laceris omnis fbmnolentus. ·■ 4 Audi fili patrem qui genuit te, (efi ne contemnas quoniam finutt tua mater. ΠΑΡΟΙΜΙΑ I. μβίρμ 'ώώσίζτ&ν 6 χγ 597 10 ; II 1 Εαν χαΒταης ό\β5 mcrctj 39η τ^μπίζης όιωαςον, 1 νοητές νοα τα α^μτίβζφρα Gi. * 3τηζαΝ\ε τίιο λίγ*, μηΑμυκτη&Μ G& (τνυύίτοΰς cra λΰγοίζ^ &, #) κ&να τίωκζΜην οώνρφ QS. * d\p; ας Ttculdm τΐώ Qu, ‘Qi q ίτά σ -a I- %ίμα&ν λ$γόις οά&ήσ-εως. r j μη ' 1 x 7 ! Όχη vwnov 7tcu$&jav, ότι zd/o ττοίταζης ουυτν ρ&ζό[ω,ύμη)κτο3·άάη'> 1 4 Vy φρ ’φ 7ΐατάζας οώννροίζίω,τΐω j ψν^Ιω cw- 11 %(ϊ w ϊφυοίτν ρνση < * tfg \df> G φό- ι s ζω x.v?jte Ϊ3 ί ολίυυ την ημζρ^ο. * ted f τηρήνης cw- τά,ζςα) Gi ζκγονα. ή ο ζλπίς Gv ^'Sm^ndiGi. f cwdi tjs ?($£/ G μζ%ΰς ^ πορηχοτί<& πίωγάίτα,ψ) ζνύυ- όϊζρρηίφρα yfif ραχωό[η πάτς χζτνω^ς. * dxxe ψ πα.τρ)ς ^ fyvnddu νς τζ, yfij μη χατα- φ^βνα οτι γζγίζρχζ (Μ η μητηξ . n Ι> 10 H 11 • ’ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. C A P. XX I I I. S I aiTcderis vt comedas cum principibus, attende ad ea quae apponuntur coram te. 1 Et pones cultrum in gutture tub,fi anima: tuae dominus fueris. 1 Ne defideresobfoniaeius,qux (unt cibaria mendacij. 4 Ne accedas ad diuitem, fed in intelligentia tua recede ab co. 5 S?alligaueris oculos tuos in eum,non comparebit tibi; quoniam faciens factet fibi ala| ficut aquila quae Volat * inctelum. " Ne comedas cura viro qui habet oculum nequam ,nequedeitderes pulmenta eius. 7 Quoniam ficut porta erigitur,fic cleuatur in anin^t fua.Comede & bibc J dicettibi J & cor eius dolofum cft apud te. 1 Panem autem quem comedifti,cuomes; &:perdes iermones tuos fuaues. 5 In auribus ftulti ne loqnaris;quotoiam ipernet intelligentiam verborum tuorum. 5 IO Ne mutes terminum qui A ieculo eft:& in agro pupillorum ne ingrediaris. 11 Quoniam redemptor eorum fortis eft, & ipic iudicabit caufam eorum contra te. 11 Introduc ad doftnnam cor tuum,& aurem tuam ad verbafeientia:. i5 Ne prohibeas a puero diiciplinam; quoniam fi pei- cufieriseum virga.non morietv.c. Tu percuffifti eum virga,&animam citis ab inferno liberafti. 15 Fili mi,fi lapiens eft cor tuum,lstabor ego in corde meo. ** Et exaltabant renes mei,cum labia tua loqiiuta fuerint recia. 17 Nc temuletur cor tuum peccatores, fed in timore Dei tota die. 11 Vt fint nouilfima ttia bona,& fpeS tua non confume- tur. »s Audi tu fili mi, & efto fapiens,& dirige cor tuum in via. “Ne fis inter eos qui comedantur carnem, nccinteic illos qui inebriantur vino. 21 Quoniam qui ebrius cft & vorax, inopia afficietur, & pannis ruptis veftkmr dormifetio; 11 Acquielce patri tuo qui genuit te; & ne contemnas cum fenuerit mater tua. n ip 8 13 hvQ *4 1 J ι 7 . ι 8 »? : rwsi ΐ? 101 πρρπ *i3Drr-?tn mj? no»» i ia ηρϊ??το?π pns ’3§ ‘ : r-iJpn ’ 3111 ’j’Pi $ 3?7 r-up * “ : rnn3VnjvnK3inP lT Ψ°9, Π™ ϊΜ ? * ! Β'ρίη 03S3 DHJ131 άπχη ήττα κ’ΓΓί|Κ * ^η'ψ-’ώ , οψΦ'φ' , 'ά<*''φ * ίορϊ? rmSVpn^aancD^v? ! *|paa •ηρπ'ί Ο’Χ? 1 ? ]»ir-'?g canmaS * >« iwpwi όφφΓ’ 3 DTOV Ο]’! tnn^K * >■ : ηηρ»03 ■ γ τ " ! : #ΐδ> yysspi Ί$\ ιηππκ * } 2 : r-roanri -οτ $Λί πηι ι«Τ ??’!> * 1 ’ ! Vsn wthj 331031 £=£“ 3 ^ 3303 P ’ ·?1 * ” ΓΒ^ ’.t>9 ’ίψίκ' 7 ? Ρΐό^η , ίΐ , '?Π' ί ?3 * ?οπ * ”. nisraypsKippiK 9 13 r-rmV ικηή-·?κι njn wxa xfn-Sx * :αηκ " jt · ! rirannon^Sayi m 1 ? nan* w-»a ‘ : iptj> nii3ti3i n*3 ro?» r-iaara» i anni np» rtrrSs ikSb» amn njrai ! na-vp«a myi tMtifl?? cnn-na nihwii nan^a ])-i—\vyp niSpnro ό ! y VI’313 i irr a nns> xS n yvi mosn WV nia*n r -- i · - ' " i * : 'r J ' '"''i i itnjj» nOT7j)317 jnrn 3wno s Λ esixS j—oyim nxan r-ibws nai 1 j·· ·#▼» : i- i *+ *■ ?-»v · -- · j naro iv nhx a\o nwnn 4 T|? -/-* tT( /; T · - ; M proverbia. Tranfiat. B. Hieronymi, s 14 Sup.ta.fc i i - Veritate eme, & noli vendere fapien- tiam & dodrinam & intellisentiam. r4 Exultat gaudio pater iuili» qui iapien o is te genuit,laetabitur in eo. 4 Gaudeat ^a- ter tuus & mater tua, & exultat qua: geis nuit te. 4 Praebe fili mi cor tuum mihi, & 7 oculi tui vias meas cuilodiant. 4 Fouea D enim profunda eft meretrix,& puteus ante guftus aliena. 4 Infidiatur in via quafi latro, & quos incautos in uenerit interficiet, i? 4 Cui vae,cuius patri vae,cui rix^cui fo- ueae, cui fine caufa vulnera, cuifuffoisio 3° oculorum? ^Nonnchis quicommoran- ® turin vino, &iluder calicibus epotandis? jt 4 Ne intuearis vinu quando fiauefeit: cum fplendueritin vitro coloqeius,ingre- 31 diturblande. 4 Et in nouifsimo mordebit vt coluber, & ficut regulus venena diffun 3 3 det. *Oculi tui videbut extraneas,& cor 34 tuuloqucturperuerfa. 4 Et eris ficut dor miens in medio mari, & quafi fopitus gu- !j bernatoramiiToclauo, & dices: ’ 4 Vcrbc- raueruntmeded non dolui-traxerunt me. & ego non fenfi. Quando euigilabo, & rurfus vina reperiam? CAP. XXIII I. i aemuleris viros malos,nec defideres i ^ cfie cum eis. 4 Quia rapinas medi- A tarur mens eorum,&r f raudes iabiaeorum 3 loquuntur. 4 Sapientia a’dificabftur do- 4 mus,& prudentia roborabitur. 4 In do- drinareplebutur cellaria vniuerfa, fubila j tiaprecioia & pulcherrima. 4 Vir lapiens fortis eft, Se vir dodus robuftus §c «validus. 4 Quia cum difpofmoneinituf ‘ s A bellu,&erit ialus vbi multa confilia funt. 7 4 Excelfa fiulto fapientia, in porra ? ήρη Aperiet os fuum^ c * 4 Qui cogitat mala facere, ftultus vocabitur. 9 4 Cogitatio ftulti peccatum ed,& abominatio hominum detrador. e 4 Si defperaueris lapfus in die anguili^, imminuetur fortitudo tuai" Φ t ouin x naf KMrj -fyoi joi Ngppnpm γη ο γνυ t+ j Miai snnipi snppn pnrrrKSi »jp 15 ( c i issn q*]op *pm 18 i NnnpJ Kpjn χγρι »n? 3 i»jjioy sveri 'breo 17 ttppyni pVrsi tnpn-Vy {nnio^hn 1 ? 3 0 j nqiy jiop oiv \rfr\ yan kiud jpSi nan ipVi κιη joV η ]φ lf ipiflisJoi^pinajKjm^rjsrinqNi ,l twsinn^iipin^yspaaari^piDD^jKipn^orin-NV 31 ’ t^ron^a {qpn κη’ιρ ^ni Np.n-pn iinni 34 s NnDisnnfeqa^Nnnpja^^pjninn ’ 33 13 niyn|y 3 N 7 qpis)Tyn^np^nj^»-K^pw^niyi 3 s-fe'»i 3 inpip'ni 35 * Γ'πρίίψ \^f] ispmn Siap 1 »]inpy ηπφ a^Jilnn^hV snaia non 1 i so’p 3 i 8 ΐβ»\ sHtp-Sa φαηο ijitap Νη^τρι 4 ’ i ppn κλ» 33 ι »ng tjanp sjippnn 3 t k»Voi syaM KJpiin &qip qV nayn Nninaipp hwa 6 j rth’np tin inqp snynn siaji wiWqp νοόπ ip/ito 3 t; j t?na'p ηο nh pipe a^nrip * i npa nns s:np?n3 Dyqpo 7 * iVo p'J?nnc isnpyn ; sot»a 'sinnqx 1 * t isnuppn Npipn Kwfiai Nnpnipi nssan ϊί^φΐ Niyynp ? c Intcrp.exGraEC.Ixx. CAI>. xxmi. 4 Veritatem acquire , & ne refellas fapien - 13 ii w e>* difciplmam &· mtellefilum. * Re file *4 educat pater luftits^ in autem filio fapiente Letx- tur,$nma em. 4 Latetur pater (fi/ mater in te,&gaudcdt quapeperit te. 4 T rabemibt te fili tuum cor^at tui oculi meas vias cufiodiant. 4 Dolium enim fr a filum e fi aliena domus } (fi/ 17 puteus angufius alienus. i Hic enim breui peri - 1 s bit ) & omnis iniquus confumetur. 4 Cuinjtz 3 i? cui tumultus/ui ludicia/ui trifinia et ineptia , cui contritiones fitperuacua } cuius nigri oculi ? 4 TCon immorantium in vinis\ non inuefili- 30 gantium vbi conuiuia fiunt ? i Ne inebriemini ; 1 vino fedconuerfamini hominibus iufiis 3 (efi con tterfamini in deambulationibus. Si enim in phialas (t) asafa dederis oculos tuos/0fi ea ambulabis nudior pifiillo. s t At nouiffime tanquti 31 a ferpente Vulneratus extenditur , & t an qua a cerafie diffundttur eius venenufiOculi tui cum 3 3 Viderint aliena } os tuu tunc loquetur peruerfa. 4 Et iacebis ficut in corde maris , e> ficut 3* gubernator m multa tempefiate. 4 Dices au- temiVerberaueruntme> (fif non laboraui. & 35 illuferunt me: ego autem non videram, quando diluculum erit 3 vt veniens quscram cum quibus conueniam? C AP. XXIIII. J 7 j/i ne amuleris malos miros 3 neque defideres 1 ejfecumeis. Ί 4 Mendacia enim meditatur cor eorum , ty 1 labores labia eorum loquuntur. 4 Cum fapien i tia adificatax domus 3 & cum intellefiiu erigitur. 4 Cum fenfu replentur cellaria omnibus 4 diuitiis preciofis y pulchris, 4 Melior faptens s forti y(fir vir prudentia habens agricola magno. * fum gubernatione fit bellum ^auxilium au 6 tem oum corde confilium habente. **Sapient ia et cogitatio bona in portis fapien- v tum Rapientes non declinanti lege Domini . * Sed con fiderant in con filiis '-indo filis occur- * rit mors. 4 Moritur autem fiultus 'm pecca- 9 tis fimmunditia ψ cJtti ‘fi, (c γάίρετωη TMofitfa ds. * $og μοι u'g crlw Kaphcui, (%) q Giodp^aX^oi εμάς ό$\&ς τηράτω- (rchv. 71 fi Τίΐξίμφρος ζς·\ν άλλο τ&ος oixog } (c * Φξέαρ 9WQI> cifihoT&w. * bfg fi σ-ίωνμως &τβΛ«- -9 τομ/^ποοςί&^μνομ& > d/jah&idi/xfsJ, * τφ τινι Ζόρυξος, τινι χ&&βζ } tm cinficy, i@j Ag^aj, τίπ dvuu- Τζ/μ.μα!(& ng, τά(& ητελικοί® όφύαλβοί·, * ύ τάν ϊΓχζοηζοπαιν ίν ohic-, ύ τύηχν&>όντω» ποό sltto^i ymfjy * μη μίΐύτκζ&ί om , αΚ\ά ομιλάτε d/jfipmoig (hxmig ycfi ομιλάτε b) 7Ϊζΐτίά%ις. Idjb^ag mg φιάλας (£ τάποΊψα L·^ clnr οφβαλμάς o-zfifs- pjv 7%ιπατή<τεις γιμ κ>τερ& 'bzrifjjV. 13» ι° 0 i1 dfis ρ φ^ησιν ερ^ων γεωρ- yib μεγαλχ. _ * μζ κυζερνήΰ'εως γίνε^ι πόλεμέ, βοήϊαα (J\,g μζ καρα[ίας βάλ&υτιχης. * Gφιa ycy c mia αγαθή b ττυλοσς Gφdv ) Gφo) (fix οχχλάχσιν qm νομπ Kvgj,b. * αλλά λ^γίζορ) b οννε- djoioig, άπαι$\βό%ις diwcmra. %dfia%g. 9 * Χσπθνησκα q αφξων b άμσ/ρ Tmg i axaScvpiria ad- ι o bfij. λ£ΐμάεμμολϊΐυθη<Γε). * ήμερα κακή yfiij b ήμερα 3-λίφεως εως ά/ό νκλάττη. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. *’ Poflide veritatem,& nc vendas fapientiam, & difciplinam & intelligentiam. 14 Exnltando exulra,bit pater iufti, Sc qtil genuitiapientem,lai[abiturineo. 15 Litabitur pater tuus & mater tua, 6 cexultabitquar peperit te· ‘"Tone fili mi cor tuum ad me,& oculi tui cuilodiant viaj meas. 17 Qijomani fouea profunda eft meretrix,& puteus anguftus extranea. 23 Er ficut/erd rapiens oculis infidiatur, Sc venarur filios infipientes. ^ Cui vce? cui deformis afpe&us/cui rixi’cui maloru^ congeries?& cui vulnera fine cauia?& cui extrema oculorum prominent? Je His qui commorantur in vino, & iis qui vadunt,& inueftigant domum mixtionis. J ' Ne intuearis vinum cum rubuerit,cum pofucrit ityalice colorem fuum,& ingreditur refte. }! Nouiifimum autem eius ficut coluber mordet,& ficutafpis qui volat 1J Et videbunt oculi tui extranea,& cor tuum loquetur peruerfa. H Et eris ficut dormiens in corde maris, & ficut nauta qut dormit in naui. JS Et dices:Percuderunt me,& non dolui: & diripuerunt me, & neiciui. quando euigilabo,& rurfu^ddam quirere illud? e A p. x x 111 r. VTE imuleris viros malos,ne<.\ue defideres efle cum eis. 2 Quoniam rapinam meditatur cor eorum, & iniquitatem labia corti loquun- tur. 5 In (apientia idificatur domus,& in prudentia pnparatur. 4 Er in fcientia replebuntur cellaria omni fubftantia preciofa & fuani. 5 Melior eft vir faptens robufto, & vir fcientii magis quam ille qui accinftus eft fortitudine fua. * Quoniam in gubernaculis facies tibi bellum,falus autem erit in multitudine confilij. 7 Murmurat Itulcus aduerfus fapientiam,& in portis non aperit os fuum. * Qui cogitat malefacere, vocabunt eum habentem aftutiam peifimam. * Aftuda ftulti peccatum eft, & abtlninatio viri fa* pientis denior. & "Si rcmiflusfucris, in die tribulationis ar&abitur fortitudo tu?,. II II 13 Μ 6 ΰ ο na >Wa ! "pWiTOK 3irf? ο’υοΊ ηφ a»nj?S ^νπ * 1 mi'? r -κ Tibtems * czmS iCTi jn’ ί'Ήη Transii pir-Min ! TO’33 I '■ ’ · : rpirSi? pino ηώι 3ia >3 ott»m-? 3K * ηηπκϋ’ΐπκϊΟ'αΝ^ω 1 ? πόρππρτ jp* :Γ~ΐΊ3ηχ^ηιρηί : ini Ρ’ί» rnaS ‘ : γβ?ί 3 iWs’ □’ ρεηί opi pns 'jisrinib »a * q3Vp3'.'Si{iW33inpipn'7K^3m7sa * ■? vSj?a 3’©ni vy?3 ιπιηνί’ηκτ»--^ 1 ■* :isk : c3’p‘Cii3Kipp-Sxo’p'iB3injin-- , 7N * :» C3»j?en.73 inV γττκ i—rnir-tf’?' »3 * 11 1J nnynjrSN o> jiinai ^Spv-33 ηι.ττκ*·κ·ν* • yy\y >p QnW Τ2Π 0TN0*!p> 0ΚΠ3”">3 * ~bn VBpD3 CD\23~13n D’p3nV Π Wo} * ιηΐϋ ini^o^in^r-impHsyo-iSnoK * „ Ώ’ΒΝΡ I' i ·* ί 310"Π3Ί3 Ν13Π θή>Ρΐή 0^3' DW31D7) * : α’Π33 anni, ypb ρ©> C3’iw * .« ηπκ ■£ rrw 3 rnnjn rjjjafoj 1 fira jgri * qn»3r~i’33i : rprima nnaniqsna rarny >nn-bK * .« 3’ϋχ fr πϊϊνρ ’^-π WTOiOnatfjrSx 5 >i> ί 17]?33 EMO | ijr · j · τ tunx cnirVin ■’n-ovbTj-'cr>x r-nv-bv s jt τ v v " ; · 5 Λ* τ *·· v · j·· : — i 5 3^- r ion proverbia. Tranilat. B. Hieronymi. O ii * Erue eos qui ducuntur ad mortem,& £^? r · B qui trahuntur ad interitum liberare ne cef ufds. 4 Si dixeris: Vires non fuppetunt 3 qui S' c inipedoreft cordis,ipie intelligit & (erratorem animae tuse nihil fallit,r&ddetq; ho- I? mini iuxta opera fua. * Comede fili mi mei,quia bonum eft, & fauum dulciifimu gutturi tuo. U 4 Sic &dodrinafaprcntige animae tuae; quam cum inueneris, habebis in nouiisi- mis fpem,& fpes tua non peribit, i s 4 Ne infidieris & quaeras impietatem in domo iufti, neque vaftes requiem eius. c . i i 4 Septies enim cadet iuilus & refinget; impij autem corruent in malum. 17 4 Cum ceciderit inimicus tuus,ne gau- *“£»> C deas; & in ruina eius ne exultet cor tuum. i$ 4 Ne forte videat Dominus & diipli- ceat ei,& auferat ab eo iram fuam. i> 4 Ne contedascum pefsimis,nec aemu- leris impios. i® 4 Quoniam no habent futuroru (pem mali,& lucerna impiorum extinguetur. ii 4 Time Dominum fili mi & regem, & cum detradoribus non commiiccaris. ii 4 Quoniam repente confurget perditio eprum:& ruinam vtriuique quis nouit? μ 4 Haec quoque iapientibus,cognoicere perionam in iudicio non eft bonum. *“'·“·* 4 Qui dicunt impiojuilus esj^naledi- D cent eis populi, & deteftabutur eos tribus, ij 4 Qui arguunt eum laudabantur,& fu per eos veniet benedidio. 4 Labia deoiculabitur, qui reda verba r λ i o relpondet. t> 17 4 Praepara fotis opus tuum, & diligenter exerce agrum tuum, & poftea aedifices 1 domum tiiam.^ β i* 4 Ne fis tefti^ fruftracontra proximum tuum,nec ladcs quemquam labiis tuis. i 9 *Ne dicas:Quomodo fecit mihi, fic faciam ei, & reddam vnicuiqne fecundum *· opus (uum. 4 Per agrum pigri tranfiui, & per vineam viri (fulti.' ie II 14 iS ouin c « iot|i 'n sn 1 ^: ig»n^si 11 t ^vop «Soph pg*mgi mch papanpn jSkV nx 9 11 . ‘ K^irt amSog na 1J nmiy^nNiLjr^byniJiyTNm c t nnfj vb npa &aon s «ορηκ κ’ηκ N0»g7i? fina^g-iK'} ·$$» ognnNi 14 s arrttftaa ρ^ρηρη Kjjriy Vaa p joi tiynmhiDp 16 t rntfp ρ'ΐρ'^ι Npnri nnnb ιχφφι 15 . t qpS if π]Κ7 snipm Vyai nn^sna 17 • t n-jjpn^^gn-^ οοηρη-κν 19 t nao nrri ·$ηη nfji» 18 s uVnnn^V oyi na «nW-jp 11 i ψψΤ! '©nS sap snfinst nmh nVi Siiop 1 · j pisp-NV wna isx npDV μ*ιον ipnn 1 ? \Hn 1} t ρτ \ a pnnpi sniijpi ρτηρη »ηκ ai 1 Sido 11 ι aanan »gpy πλβ» 1 ?» ru» pnn syipnS Ί&ώ tcVqN; 14 .· ίίηχηη i\a ppsnni ipuqa nnifltp 16 t xnap snpna «nn pn^yi op^ Epaphi 15 }S|nifitoajaiipi^anpi?;ri8inDnnri"KV 18 i ^nn na ^3 inai «Vpna qS nnnyi py ατφ 17 jKpjyilBnsiipaingTa^niaysSay»^aainVpnVy 59 :»riaiy^r|finKvnViays 15 lnterp.ex Grasc.ixx. c a p. x x i i i r. * Srue eos qui ducuntur ad mortem , & re-u dime occifos,non parcas. i * Si autem dixeris: Non noui hunc } cognofie 12 quod^Dominus corda omnium cognofiit,(dfi qui formauit angiitum omnibus,ipfe nouit omnia: qui reddit vmcuique fecundum opera fua. * Comede mei fili, bonus emmfauus,vt dul-') ce fiat tuum guttur. * Sic enim finties Capientiam tua anima. Si *4 enim inueneris } erit bonus finis tuus 3 & spes te non deferet. 4 Ne adducas impium pabulo iuftorum 3 ne - 1 t que decipiaris pabulo ventris. s Septies enim cadet iuflus refurget 3 at impij infirmabuntur in malis. 4 Si ceciderit inimicus tuus , ne gaudeas 1 7 contra eum,in autem fupplantatione eius ne ex m tollaris. 4 Quoniam videbit Dominus & 18 non placebit ei, (efi auertet iram fisam ab eo. 4 Ne gaudeas m malefadoribus, neque amu Ieris peccatores. 4 Non enim eruntpofieri ia malorum ,lampas autem impioru extinguetur. 4 Time Deum fili & regem , nec alteri 11 eorum inobediens fis. j ,. i %epente enim vlcificentur impios : atfup- plicia 'Vtrmfque quis cognofiet? | 4 Hac autem dico Ψ ara in exitum opera tua 3 (efi praparare *7 in agrum χαχοίς. 7 * laf 7ίίση o Gv^n fiRnywfng uxnfi 3 vi β ra? \3&0(Μέλι<ίμα.7ΐ cartf un ίτΐοάξχ. s * 077 d-fisTctf x.v&& rcfJj gm, 'Sgmi cafid 3 ^ }>m- fv %υμον cwrd ci% aud. 5 * μη %cups Sin mnowoioiq 3 μη ό)β ζήλον άμα ρ- τωλ9υς. .ο * ύ fi μη fijnrcq hyovct ττονηξάν, λαμπίηξβ άτε- Cdv crCsc ^ήτε^ι. ι * * φο^τν 3-εοΐ) ψ νψ ( βασιλέα, ψ) μη β ετίξω cw- τύν ώτΐθΜσης. *ο ζαάφνης firiGv*) c$r citfdeig , τάς β τίμω&ας α,αφοτέξΘν τις yvmifg/A^ * β λ^ω νμΊν %!ς ΰφόΐς SiiyiMuKeiV, cufel- e^ctj (Φζβΰωτίον xgijei ύ καλδν* μ * ο άπων τν d^nfikcuog εςιν , οΒικαΐάρα%ς λαοΊς gV&f }(cf) μισητς άς έθνη. μ * ® ο Ιλέγχοηες βελτίοις φΟΑο^ι, kWc^ir 1% -- 6 ηζα Sl?,oyia dya3n. * %άλη β φιληϊζσιν )κτοΗ.ζ/.νό- μενα Asyou; ciyabovg. 1 7 * λίμαζε ας τϊώ ’ε^ο^ον τα 'ipya Gv, (c affym&id- ας τν αγρόν, >β η ropdjx χατ7Π&αό μα Kgq dfiovmo- i * μήσΊς τν οικόν σ'». * μη Ϊ£η ψώόης μαρτνς Sin σον πολίτην,μη β πλατιών Gig γαλέοι. ΐ9 * μη απης,οντξόπον ερ^ηίατμοι,γρβμα\ αύτά,τί- ΰμ&\ όβε cwtv οίμε hfixndcM. ι * ωσζτξξ 'yidgyvov dm^ αφρων, xg) ωαπεξ αμπέλων, <ΐ1ί3ρωπ(& ανόεης φρενφ. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. “Redime eos qui capiuntur ad mortem,& illos qui ducuntur ad in terfedionem prohibe. % " Et fi dixeris:Non nouimus,Deus qui cogitationes cordis icrutatur,& qui cuftodit animam tuam 3 ipie fcit,& reddet filio hominis iuxta opera fua. IJ Comede fili mi mei, quoniam bonum eft;&fauum, quoniam dulcis eftgutturi tuo. M Sic fapiens efto in anima tua.· quod fi inuenifti,primis venient nouiifima meliora,& fpes tua non confutuet;^·. “Ne infidieris impie habitaculo iufti, neque proficias domum habitationis eius. ‘‘ Quoniam iepties cadet iufius & refurget, & impij corruent in malum. , t ' 7 Cum ceciderit inimicus tuus,ne kteris; & ciim corruerit in malum,ne exultet cor tuum. ” Ne forte difpliceat in con-' fpeftuDeicum viderit, & auertat ab eoTram fuam. “Ne imiteris peffimois neque .Ttuuleris impios. Jc Quoniam non erunt nouiifima bona peifimis, & lucerna impiorum extinguetur. “Time Deum fili mi,& regem; & cum fluitis necommifcearis. ” Qupniam.repente veniet interitus eorum: & calamitatem amborum quis fcit? 11 Haec quoque fapientibus dico; Accipere perfonam in iudiclo,non eft bonum. “ Neque dicere impio,luftus es tu; maledicent eum populi, & deteftabuntur eum natiortes. “ Corripientibus autem fuaue crit,&fuper eos veniet benedidtio bona. “Ofculabuntur labia eorum qui refpondent verba reda. 17 Praepara foris opus ftatue illud tibi in agro, & poftea aedifica domum tuam. 18 Ne fis teftis accufator aduerfuS focium tuum,neque decipias labiis tuis. “Nec dicas:Sicut fecit mihi,fic faciam ei, & reddam ci iuxta opera eius^ 10 Per agrum viri pigri tranfiui, Seper vineam fili) hominis indigentis intelligenria./, eE 602 Π3 >3πη V33 ipaa^nyap'^ nSy r-iijni proverbia. Tranilat. B. Hieronymi. M jp-wnPOviaKmii : 3piD rnnjA ιφίήφ tvpt$ rfr* n»nt*i * ότρρπ 1 uyaniaOp tjga ηΐ3ϋϋΐ?ο '■ ia?® 1 ? : tf*ta φίορρί ^n-|Vnpa-Ni3i ‘ ,* Π3 wjk ip>jtyn wx ritf?# >Sfo ρ-^κτο * ! γ-ιιιπη 1 ?? n’pm ηρπ a^sSa lasnannon oriS» 333 * I--; · T ; J : ΛΤ T j·· ; - · n ■* : :w 51 * Etecce totum rcplcucrant vrtiea:, Sc operuerat fuperficicm eiusipin^,& mace- ji ria lapidum deftrudaerat. 4 Quod cum vidiflem, pofui in corde meo, & exemplo π didici diiciplinam. s ParuiVr,inquador- 55 mies, modicum dormitabis, pauxillu ma- 54 nus conferes vt quieicas. 5 Et veniet tibi quali curfor egeftas tua, & mendicitas quafi vir armatus. c : tfivb isisn^raa dw isn * ! 1ND3 pn»3 ;i3’i iSp-paS νϋηυπ * .-νκ£34τ|οιρφ?ΐ'^ρ-»3^ * >33 noj?n i -· “ whd Π3Π nr?v :p-ioN 3 id 4 : 3|>3>imywx 3>“3 nnnnta ni>girnnj5nna rk^r γ^· : Ssn-bii ηηκ ιιρι^τΓΊΝαη^Ί * : 3if n tiS ψιτη s?aw porr ja * --Sif 333333 ei03 Γ3!Μ©Β3 3ΓΚ ’ΠΤδη * Π33ή n>3io an3-’7m 3m 013 * : 7>3sk . t t - V. V*r .-i- t ·.·,·.· r ; - : r7)?ottfpso|7 vvbvh T? 3’?P C31>3 1 3^ΕΤΓ73?3 * ■, ! 3>U?> V33NW31 I · - ·" ■■■.·.■ f -nnD3 ??nnp ©>n]>k aw; nrno>g>^ * ! 3pE> IC I a CAP. XXV. H* quoque parabolae Salomonis,quas A tran (tulerunt viri Ezechiae regis Iuda. t 4 GlotiaDei eitcelare verbum,&glo- riarcgum inueftigarc iermonem. i 4 Caelii lurfum & terra deorfum, & cor regum inimitabile. 4 4 Aufer rubiginem de argento,& egredietur vas puriisimum. j 4 Aufer impietatem dc vultu regis, & firmabitur iuititia thronus eius. 6 4 Negloriofus appareas coram rege, & in loco magnorum ne itereris. 7 4 Melius eft enim vt dicatur tibi, Alcen de huc, quam vt humilieris coram principe. Quae viderunt oculi tui; * 4 Ne proferas in iurgio cito, ncpoltea emendare non poliis cum dehoncltaueris B amicum tuum. 0 9 4 Cauiam tuam trada cum aiMco tuo, & fecretum extraneo ne reuelcs. 10 * Ne forteinfultcttibicum ( ,audierit,&: exprobrare non ceffct. « 1 4 Mala aurea in ledisargenteis, qui loquitur verbum in tempore fuo. ° υ 11 4 Inauris aurea & margarita fulgens, quas arguit lapientem & aurem obedien- ttern. ^ ^ 1 3 4 Sicut frigu^niuis in die mefsis, ita legatus fidelis eiquimii&iteum, animam ipfius requiefeere facit. >4 5 Nubes & ventus &pluuiae non le- quentes, vir gloriofus & promilfa no com plens. main c t vxvBtyo nSapi n»onp3*7 noini sas nuni 51 t ^pyns rffi»?*! »a»tn. 'm vdd) ny> nSs pbp } 1 t ioSao KFiDnvi ‘jnuaoo pnini ^131 3 4 1 TjO*™ Q’tpn qpq?i 3 3 ’ c Π 3 1 mprnrtonq riobw nbnp 1 ; nw oqp;qn synth *ηφρι s i shqy^p ’.ao’psjq n^p-joVjnVd taa 4 junq \o &φΰ on;?q^siiJaq-jp ion|?pqS-iayqao-iVnoo 1 i άιρη-κ 1 * oqaqn^Vo*»j?nnanin-^ 4 J qq?D qnj vpnin? κηηηκρ pnn nnsannpp Nana psn'NV 8 j qa>y 1 q»fiJ?KVqawyp^qqpqqqna 10 f^jp : NhNqViNnnnNVqqnn’oy^l^q?q \ t?yo^q suqsrVy κοοη snupso nnpnpapi tqnqq wqip 14 1 η’Ν’ρρ Vboq «nSo isnpq niai Npnqq nin ' 11 iqsnp «nipqn^apnn^p*? NqaTNNJD^ NTyrn spio fiuSm srinop q>« 13 1 NnpicqNnaincannpnppqNqaa^qpn^ixqppqNmni^jyqiipy'? 14 } ο Interp.exGra^c.lxx. cap, xxv. 3 Si dimiferis eum, horridus fiet et fyluefcet 51 totus, fit rehXus, at maceria lapidum eius * defodiuntur. s T ofiea ego panitentiam egi» 31' ajfe.m ad eligendam difciphnam. 3 Parum dor 3 3 mito,parumfiutem dormio, parum autem amplexor manibus peXora. Si autem hoc feceris, * Veniet pracedens paupertas tua 3 (efi ege- 34 flas quafi bonus cur for. •0 CAP. XXV. 4 parabola Salomonis , indifiinXa quas 1 * exfcripfemnt amici Ezjchia regis fudaa. 3 GVtWJ Dei celat fermonem , autem 1 honcrat res. 3 egccelfum, terra autem profunda, 3 cor Vero regis inferutabile. 3 Percute improbatum argentum, & puri- 4 ficabiturpurum omne. 3 fnterfice impios it facie regis, (efi dirigetur 5 i» iufiitia thronus eius. , 3 ΛΓί fuperbias coram rege, neque in locis . * ολίγον ννςάζα, ολίγον J\g y.ctbv7tvd,' ολίγον $ αιαίχαλιζομομ figpfii ςηΧη. zcfij J\,s , 4 %tj(s ποάς, ηζα (φζ$ποξ&)ορβμη n tfofiia Gv, ή c ν^βα ασσσεραγαβος (hxcuotmvn ο 3ρόν ώπ$. s 1 μνι άλαζοι/<$όα biamov βασιλέας, μη ον νποις 7 ί ιαιαςΑ ζφίζαβ. * Χξϋοτον γ) f ρηβΐώαί Gififsd&au- vt ζΰζ$ς μ$, μ ταπαν^αι re ίν «δξβΰάπα tfiwuds-x, ά βό[ον @ οφ'ηλμοι ιτό λίγε. ν s J μη ea&cmvii άς μαχίυ) ^ιχέας, ϊνα μη μζΊμ- μζλτ,βηζ\%\<χάταν. IwUa Fcw crs bvabian ο φίλ&, ? * dva^apei άς τα οπίΰα. μη χαταφρ /m, μή fe bv{- b’m (jfij b φίλος.η ο μαχή (c n s^Spa zx απέτομ αλ- λ 'έςαή Gi ίτη Xcwdra. γ^ψς ^ φιλία ζλζυβίροϊ, ας τη- pnGv (rsound’ ο f ίναμη ζπονά^ΐς^ 'fpn, αΤλα φνλάζον ταςο^άς Gv ΑιταυαίλάκΙας. 4 μηλον xgVTobv b) οξμίτκω CcvpS\,iu νιας άπώ λ/γον. 4 άς bianov pgvGfiv (rcifb[iov 7 τολνηλζς dfbzGs λό- γ /fi Gφbς άς άέήχοον άς. 4 dazrsp ζζοίος γ,όνος bv άμήτα χατάχαυμα ωφζλά, ζτας αγ[βλ& 7 πςος σϋπτ ϊκίο# ιλαυν/μς cwvv, f /ν^ας ^ τύν cahfi χξαμβραν άφελά. 4 dazrsp φ/εμοι πμ) νέφη %cf ύ&%) ζ%ιφανέςα ί &ι, «- τας (j) χανχάμενοι fffii ο\όσμ \j/(bb ά. ~~ J ύ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. J ' Etcccc pullulauft tota iylua, & opcnicruntCuperBdem e i as ίρίπ£ε,& maceria lapidum eius dcftrudlaerat. ^ 51 Et vidi ego Sc pofui cormeum.&vidi &fufcepi difciplinam· i! Parum dormitabis, & parum dormies, parum applicabis manus tuas ad pedtus tuum *jt dormias. 54 Et veniet & procedet paupertas tua,& indigentia quafi vir fcutatus. tx it cap. xxv. H JE quoque funt paiabolat Salomonis profunds,quas icnpferutvt amici Ezechiie regis Iuda. 1 Gloria Dei qui celat verbum,at gloria regum quiinueiligatiermonem. ! Cadi funt excelfi & terra prof|nda,&cor regum cor inueltigabile. 4 Colligite;icoriam de argento,vt egrediatur vas a conflatorio. 5 Eliciatur impius a facie regis,&prieparabitur in i uftitia folium eius. 'Ne fplendidus fis i$ confpedtu regis, &i in fede prmeipum ne ftes. 7 Quoniam melius cft vt dicat tibi, Afcende hucjquam » vt deiicdat te coram dominatore,quem viderunt oculi tui. ‘Ne egrediaris ad iurghiVn cito,vtnoncontcndas poftea quando exafpcrauerit te amicus tuus. ’ Caufam tuamiudica eumfocio tuoin nouiffimo,6c fecreturn alterius nereueles. 10 Vt non exprobret tibi qui audierit, & famam tuam non peruertat. " Mala aureacum oelaturis argenteis, qui loquitur verbum oportune. 11 Inauris aurea, &vafa imaragdina, correptio fapientis in aurem audientem. , 11 Sicut frigus niuis in diemeffis, ficeft legatus fidelis his qui miferunt eum,&animam domini fui reficit. £ ' 4 Dici nubium & venti in quo non eflpluuia, fmviliseil vir qui gloriatur in donofalfitatis. e E z 6q4 13 -na vn r?j? η 5Φ , α T$? 1 5 jcna V|T * j inKpm^3^n“ia^>iVa«nKvg vt\ : ^^iqs;3^-j3qj;i^gp^:nnpn * *u? injn? i—iDir-^K jw \rn nim^sn 4 1 •I 19 t io 11 *3 i r—ns ora niia naaa rnjna Pry) π;ή * nwnnj-Vji ^oh rnjjcama · -na-.·—n.i>a ! jn-aVViioncn I» V J- · · A. KbrD^TDnSinS^ni«:^3n"'czi^ * JtlDiQinp^n •|r I/·· ; - f-rirnWNiTnii mnh ηηκα^πι»3 * t' « A - -V ▼ -l · T v ** : ^-caW’ nnp |wS o’Pvm obsi oiwSSinn pss mn 1 rr ai crina ηϊίκη u-naa-S j? nas? aio * « i nap r -ιόιό njnapn ns'i ;vsrhy αηρ ana * ipnnafixa ! jwn aaV aa pns nwa nipai t? 2 -mn;a ni3D 0Ί33 ipm aiD-^nmnnMTOii nvi?a }’K nw wii nam |’x nsns yy * » : vrnS I 6 IJ.8 i)*> ft) ©. proverbia. Tranflat. B. Hieronymi. ij 4 Patientia lenietur princeps, & lingua Su y· C mollis confringet duritiam Melinuemfti, comede quodiufficit *> tibi,ne forte fatiatus euornas illud. «, 17 4 Subtrahe pedem tuum d^ftomopro- 17 ximi tui,nequando fatiatus oderit te. ' ** 4 IacuIum & gladius & fagitta acuta, homo qui loquitur contra proximu fuum falium teftimonium. « * Dens putridus & pes laifus, qui fpe- ratfuper infideli indicanguftias. 4 Et amittit pallium in die frigoris ,acetum in nitro, qui cantat carmina cordi pcf ® fimo. * Siefurierit inimicus tuus,cibaillum: * oa · I, * fi fitit,da ei aquam bibere. 4 Prunas enim congregabis fuper caput D cius, & Dominus reddet tibi. 4 Ventus Aquilo diffipat pluuias, & facies triftis linguam detrahentem. i+ 4 Melius en: iedere in angulo domatis, s« P .»».b quam cum muliere litigiofa, & in domo communi. r 9 19 ll It * ii 13 ^gaS mK3“«S J3 T£pa ΎύΏΏ) 3 4 Π133 | t isarixS 03Π nSSp p tiijiSnmaaw^ni&sa * : C 3 ’V’pa -ab οτίη nanS ano didV ow : nns-aaiS-nwn^ainWaSipa : wj?a i=3ann’n»“]ainSiNa ^panaj? * * * *i 4 Aqua frigida animas fitiknti, & nun- iy cius bonus de terra longinqua. e«i. 3 .<. li 4 Fons turbatus pede & venacorrupta, i7 iuftus cadens coram impio. 4 Sicut qui mcl multu comedit,no eft ei bonu-ficqui icrutator eft maiefta, 1 ds,opprimetur a glo- 8 ria. 4 Sicut vrbs patens 6c abiqias murorum ambitu, ita vir qui non poteil in loquendo cohibere fpiritum fuiim. cap. xxvr. 1 0 Vorao(Jonixin & pluuix in A v ^meiTe,ficindecens eft ftulto gloria? i> 1 4 Sicutauis adaltatranfuolansj&pafler quolibet vadens, fic maledidtum f^uftra - prolaturpin qpempiamiuperueniet. i 4 Flagellum 1 equo & camus afino, & virga in dorio imprudentium. ♦ 4 Nc refpondeas ftulto iuxta ftultitiam fuam,ne efficiaris cifimilis. J 4 Reiponde ftulto iuxta ftultitiam fua, ne fibifapiensefle videarur. □mn i j sona tnansohoiariwo KnftTrrvm 11 ^05 rnaij-Sy ιποοτ κτη snui κί’Μ synfi 18 ': “jynpj ^ominn’? \nf>n nV? 17 in γη NmpT t=ji»a nnanqp χψΌΊα Speii. Νπρνί &φκ?*ι nnap κ:ρ’η teiyio srraia « 3 φ γ« 13 qsaD ιω·|« 11 s toprl na 1 ? nnno srnnn »353(1 Npipa sn w)o γκι : »a ώ καρ γη »a»3 xibb ij 4 pi iinnrVy κ^π »ογί κηοο »305 annna κηιη 15 qV πο^ρ κ,^κι mprhy np» mji fkrar\ 'ion ‘noo “ 1 »»o qw!» wy jsi xgnb nSais i «βίο κηυηρη KnnN-cay novo^o «γΐ 6 η anpV30 t awm afwbi apyn tjyispi wn;aip'p^ ηρρηγπ 16 : Nnpmn Nyix qp Nnap Nnyioip κρρ'η Nn^n^p^arVy nnp syp 1} κριιΐίΠ^η’Ν^πχηητίίηηργη li 1 fcrinpoiHo^irap 1 ?»Vq» 'yi&y-divniefti- mento & njermis ligno 3 flc triflitia aiin nocet cordi . * Si e furit inimicus tuus 3 ciba illum : β fftit , da bibere ei. * Hoc enim faciens 3 carbones ignis accumulabis fuper caput eius:at Dominus retribuet tibi bona. * Ventus Boreas fufcitat nubes :fa- 1 1 cies autem inuerecunda linguam irritat. * Melius habitare in angulo domus , quam cum muliere con uitio fa in domo communi. * Sicut aqua frigida anima fitienti blanda , m βο nuncius bonus de terra longinqua. s Sicut fiquts fontem obturet 0* aqua exitum differdat 3 flc indecens iuflum cecidiffe coram impio. * Comedere melmultptm non bonum jm pretio baber$ autem oportet fermonesgloriofos. * Sicut vrbs muros difieffos habens φ im- murata , ftcpuir qui non cum confho aliquid facit. CAP. XXVI. ros in tempore meffis, ftfl fcutpluuia in 1 ruere 3 flc non efl fulto gloria. * gicut aues volant φ pa(feres 3 fic maledi - 1 Clil· 'matus non fuperueniet νΰι. · * Sicut flagellum equo &Jflimulus aflno 3 flc s virga genti iniqua. *> * Ne refpondeas fluito iuxta eius flultitiam 3 <■ neflmilis fias ei. * Sed refponde fluito ad eius fiultitiam , ne s ό φίλου ctmd μαξτυ- ym φώόη. : 9 * όβος καχοό χμ) 7 τους σζ^ινύμχ όλερ) bi ημέρα, χα- κη. * ώσπερ οζ& ελχει ασύμφορων βότως ασ^σπε- (τον ετωμαη χαξόί<Μ) λυπεί.ώσπερ τής ιμα- τίω ψ) οκωληζ ζνλω , ούτως λύπη ανάερος βλάττίπ xapdfd/j. *εφνχειναο εχθρός σ%, τζίφε ουύτν · εώυόιψα, πότιζε αν ρρ. * yo rtoidv Ανθρακας πνρβς σωρβίσεις effit £ χε- φαλγιςάυτϊί-ό β χύ&ος ieV« Gt ctycifict. * ϋυίεμ& βοξέας c /ζεγείρει νΐφγι :) {®ζβΰτω 7 ίον$ dwcu- Λ % Α /<-* »4 ιί »7 1 * ‘4 1 J 1( 1 J 1 * όες γλώσσα» ερεβίζα. * χρϋατορ oixw) ffin γωνίας ύ\βμα%ς 3 » μζ yjvcuxo ς λοώάρν αν οιχία χοτβ . * ώσπερ νΐωρ \pvptfw ^νγβ Λψώίατι «νζβΰΐυυεςβίτως άγίελία άγΑοΜ γης μαχρββεν. * ωσπεξ είτις πηγην φζβοτοι xffjj υόα.τ=ς εζοΰον λυ- μεάνοι% 3 6τως άκοσμο» dfxcuov πεπϊωχενεμ biomov άσε- * 7 βο<1?. * \Sr'm μέλι πολύ a καλών } τιμάμ q ^ςνι >ifag άνόόζοίζ. * ώσπερ πόλις τά τάχη κα^ζεζληφρη άτάχ- ς& } ούτως ώοηρ όςνμζ β'άλης τι πξάοτει. χς * Ώ απερ ώξότ ον άμητώ %μ} ωσπεξ ύενς c ν &έρει, χτως G8X ’έςιν οίφ^νι τιμή. * ωσπεξ όρνεα πί%$φΐ ζξα&οί, χτως 'Χξάμα^ίά ebe επελ$ό(τε%ιι ύόενί * ώσπερ μάςιζ ίτππω νφ xcdSpov ονω , νίτως ρο& εβνει ιΐ^μνόμω. * μή Χτοχμίνν άφρονι χαΐάτήν νκά- ν'ό άφρβστωίωβα μή 0μοι(&> ββη axmfl. * άλλα dmxgjivx άφρονι (®ζ)ς την οαάνα άφξβιτν- vlw y ίναμή φαίνητεμ 6φός παρέαντώ. ’ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. Iri patiemiafpiLitus ladatur princeps,&verbum molle confringit os. 15 Mei inucnifti,comecle } quod tibi fufficit,nc iatiatus euomas illud. 17 Prohibe pedem tuum a domo iocij tui,ne fatietur & oderit te. 18 Sicut malleus&gladius & fagittaacuta.ficeftvirqui teftificatur contra proximum fuum teftimonium falfum. ” Sicut dens malus & pes lapfus, fic erit ipes depraedatoris in dieanguftia:. * 20 Qui tollit pallium a focio fuo in die frigoris,eftficutille qui proiicit acatum fiuper nitrum:& probat cor dolor ,ficut adfentum vas;& ficut tinea in ligno, fic ftoliditas irritat cor hominis. ' 11 Si efurierit inimicus tuus, ciba illum pane: & fi fitiqda ci bibetraam aquam. “Quoniam prunas ignis tu congeris fuper caput cius,& Deus retribuet tibi. JJ Ventus Aquilo concipit pluuiam,fic facies irati & libgua abfccmdita. i1 Melius eft federe in angulo tefti,quam ftare cura muliere litigioia, & m domo communii 1! Sicut aqua: frigidae anima: laifie,fic cft nunciura bonum de terra longinqua. 35 Sicut qui obturat fontem,& corrumpit vcnamjfic eft raftus cadens coram impio. 37 Comedere multunfmellis non eft bonum, neque ferutari verba gloriola. Sicut craitas quae eft diruta & non habet murum, fic eft vir qui non poreft cohibere fpiritum fuum. CAP. XXVI. S icut nix in £eftate,& ficut pluuia in meile,fic indecens eft ftulto gloria. 3 Sicut paller qui volat,& ficut volucris qu? volat,fic malcdi- dio non fruftra veniet. ! Flagellum equo, & ftimulus afino, & virga corporibus ftultorum. 11 Ne refpondeas verbum ftulto iuxta ftultitiam fuam, ne fis ei fimilis etiam tu, $ 5 Sed loquere cum ftulto in fapientia tua, ne exiftimet feipfum fapientem. e E 5 m 13 >Vi?a proverbia. Tranilat. B. Hieronymi. © -T3 onDi nSttf nw oon D>Sn mvpn 4 ί 7>D3 i D’S»p3 'ea *7^ή npaa n’p© vpi * i npaSpaSppsr-im-m ]3κηηχ3 * i'cD’V’D3’fl3yi?anw~T3nbi?mn * : naniy T3t?iS*i?3 natinVa-SSinp 3n * ! inp]S3 n31iC?V’D3 3ψ 3^33 8 i uaa *?’ppV r-njjn wiaoanc^N ryifi 4 : j—ii3nin^3»ixT|-ii3'7npS^,-'0 i i * oncaris/SspTvr^ponrnrit! * j varix n3’E?n'? nxSi nnSsn ttrisy :aa» • aya wa r-Tinvovwi bvv euan * —16 αη-^τΐϊξΐφ τ# aba-ajxa pnro* : ri : niaina»snc3’pt nTnnSnSripa 1 prwp-i&n -ιρχί νψγη^ r -ψι 8 C) Uf o IO 1 II M M x 5 16 17 IS »s »3« •r pJlP^ini j’K3I ΡΝ·*Γ-Ι33ηα>Ρΐ?03Ν3 * :pna α’ίηά wiwxS o’xsn ca^mS ana s · τ ; · / ; a" i «*· ·· : · τ ·; a jt ·; : an-imn 1 ? • jt33~mnm Diii onarrinaapunan 8 cypri o?jw inn~7g ngyq ow% f|co * '■ i yrari ,χ : nana n^Manpait^Jit? 13?’ inapa 1 rti^injaf^iniKg^KiViR $T'’3 4 i ipSa iVnpainjn.nSsn^iKtPBarnKJty nD3_n 8 iaityniriKptriVijriia’ m nrw i—ria 8 11 I t 11 *3 14 15 16 *7 28 Sup.i?.b < 4 Claudus pedibus Se iniquitatem bibens, qui mittit vetbaper nunciu ( ftultu. 7 1 ^Quomodo pulchras fruftra habet clau dus tibias, iic indecens cft in ore ftuboru «parabola. 4 Sicut quimittiY<4apidem in accruum Mcrcurij,ita qui tribuit infipien 9 ti honore. 4 Qu.omodo ii fpina nafcatur Bin manu temuleti,fic parabola in oreftul- i°toru. *Iudicium determinat cauias;& qui impofuit ftulto filentiu, iras mitigat. *Si- cut canis qui rcuertitur ad vomitu fuurri, iic imprudens qui iterat ftultitiam fuam. 4 Vidiiti hominelapientem libi videri, ° f 3 magis illo fpem habebit infipiens. *Dii:it pigerrLeo eftin via,Se ^na in itineribus. >4 4 Sicut oiHum vertitur in cardine luo, ■ 5 ita piger in le&ulofuo. 4 Ablcondit piger G manus fubaicellafua, Se laborat ii ad os ««Tuum eascouerterit. 4 Sapie ntior libi ilul- tus videtur leptem viris loquentibus len- 17 tentias. 4 Sicut qui apprehendit auribus ca nem,iic qui traniit,&impatiens commif- I * cetur rixae alterius. 4 Sicut noxius eft qui l 9 mittit fagittas & lanceas in morte/Itavir qui fraudulenter nocet amico fuo, & cura fuerit deprehenfus a dicet, Ludens feci. ia 4 Cum defecerint ligna, extinguetur ignis : & fufurrone fubtrado, iurgiacon- II quieicunt. ‘Sicut carbones ad prunas &: li gna ad igne, iic homo iracundustffufcirat lt rixas. 4 Verba fufurronis quafi iimplicia,& 1 3 ipia perueniuntad intima cordis. *Quo- D modo ii argeto iordido ornare velis vas fi- dlile, iic labia tumentia cu peisimo corde *+ fociata. 4 Labiis fuis intelligitur inimicus^ m cum in corde tradaueritdolos. 4 Quando fubmiferit voce fua, ne credideris ei; n 10 \ npp3irrub^nn]p3ni : \ppnoKTiiwrinirio 11 ’ t κηιηρ npnoK3p;,n κρρττ sqirinpribp.p^p lt jKnvoqQKprjminNjpyTppnniipqp 14 jk©> 3NpVqpVn κηιίρκρριηκρρηΛιτ onpi^Spo z} t κηψ>3ρρ|ΐη·^3ΐ^ηηκηρ·ια3κρκΐ3ρπρ30ΐ 16 tnnbnmKKn^pyn^SiiDpnmimnn-Kb nbpp^np^Ki 15 iKmopnipyariapnpmKpripnsnn^upKnpriiKJ^ 1 ? z * jKpfipn*7y κά’ρ hr/oi) hwrii?k*paniin-i 17 r 7 3 ) 3 7 Intcrj3.exGnec.Ixx. cAr. χχνι. . 4 6χ fiiis "viis opprobrium facit,qui mifitper i mncium finitum fermonem. 4 tAufer facul- η tat em crurum 3 (eff prnuerbia ex orefultorum i» % Qui hgat lapidem in funda,fimilis ef tri - s bucntifluito^ briam. 4 Spimenafcunturm ? manu temulenti,feruitus autem manu fultorum. 4 Multum afluat omnis caro fultorum 3 ι o conteritur enim fupor eorum. 4 Sicut canis it cum reitertitur adfu^m ^vomitu, abominabilis fit,ficfultusfua malitia reuertens adfuu peccatum. 4 Vidi "virum qui r videtur apud 3 3 feipfium fapiens effe 3 flem tamen habuit magis fultus quam ipje. 4 Dicit piger rniffus ad 1 ; miam: Leo in viis 3 in autem plateis occifores. 4 Sicut oflium "vertitur in cardine 3 ita piger 3 4 tn lellulo fuo. 4 tAbfcohdens piger manum in fnu fuo 3 non 1 i potefl inferre ad os. 4 Sapientior piger flbi 3 « videtur 3 eo qui in fatietate affert nuncium. 4 Sicut qui tenet cdudam canis, fic qui prae- fdet alieno iudicio. 4 Sicut qui curant proliciunt fermones in ho 3 s mines:at qui occurrit fermoniprimus ffupplan- tabitur 3 4 Sic omnes qui mfidiatur fuis amicis.Cum autem deprehenfi fuerint flicunt quod ludensfeci. s fln multis lignis germinat ignis :"vbi autem non ef furens 3 quiefcit iurgium. 4 Focus carbonibusligna igni 3 vir autem conuitia&or ad turbationem rixae. 4 Sermones afintorum molles, ipfi autemferiunt in penetralia vifcerum. 4 e Argentum datum cum dolo 3 fient tefia reputandum ·,. labia leuia cor celant trifle. 3 ’ 4 Labiis omnia innuit plorans inimicus 3 in 14 autem corde machinatur dolos. *Sf te rogauerit inimicus magna voce,ne credi 3 5 diris eiffepte enim funt nequitia: in corde illius,, % Qui operit inimicitiam 3 i$mpomt dolu.celat 16 autem fua peccata stabilis in concilio. 4 Qui foditfoueam proximo , incidet in eam: 3 7 at qui voluit lapidem ffuper fe nsoluit. 4 Lirnuamendax odit ^veritatem.osautem 18 6 patens facit inconfiantiam. 19 10 11 3 J I? 14 Ili I17 ΠΑΡΟΙΜΙΑ!, μύίρμΙΐΆοΊς των 0 . * ολι rafi/ \&M oflJv ombg TroicsTcq, 0 JV a/sAa άφωνος λ3Γον. 4 άφελοΰ mfd/j οχζλώ, jffl 8 παροιμίας 1% dflnp ο λοίιϊ\οξ& άς'&ομχΙ/Μ μάχτ,ς. 1 Tfyoixepmmv μαλακοί 3 &Ζοι $ mflmii cfl ffl- μι&α ωτλάίχνων. i Vflfbpj.op Μφμο^ον ffl foAov, ωσπζροςρμ'/.ον ηγητίον, χάλη Aclct yotpS iovJ mAvfa λνπηορρ. * χαλ&σι τνάΑΙμ ffflivb'oet *&7ΓΰΧ·λαιόμξνο; Ιχ^ρόςβν j τη xapfia. Tsx&tnfei ο\όλοΐζ. yf Vd fsn 1 ] ο ίχ3ρος μζΓοίλη τη φ&)ΐη μη παωης dmfi' dytvpetcn Tcopnfm, w τη mp$ict cartff. 4 0 ygvfiw Ιχ^ραΜ GtLviqrm Ηλον 3 baciAvfle φτας Icvffsd άμαρτίας Soyw$& b (fiwzfffcp. 4 0 opvoT&iv fio Spov τά πληϊιον ϊμπζτ&,Ίμι άς cwflv. d 3 κνλίΐύρ ifovfifiavfv κυλία. s 4 γλ^οτα. fdbfng μιτθί οίλη^βαν, ςόμα 3 αςζγον 7 roieicixctfgifctorictM. μ 3 4 3 5 1 6 -7 7 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. β Qui currit pedibus fuis bibens iniquitatem, fic eft qui mittit verba per manu ilulti. 7 Si dederis ambulationem claudojfufci- pies verbum ab ore ftulci. 8 Sicut fragmentum lamina; in funda.fic eft qui tribuit ftulto honorem. Spina aicendit in manu ebrijjSi ftultitia inore Ilulti. 10 Multum dolet caro ftulti,& ebnus tranfit mare. 11 Sicut canis qui reuerciturad vomitum dium, fic eft ftultus qui kerat ftultitiam fuam. 11 Si vidifti virum qui iapiens eft apud femetipfum,melior eft illo ftulcus. ,! Dicit piger.·Lecena eft in via,leo eft in plateis. Sicut oftium vertitur in cardine fuo,fic piger ir.$e&ulo fuo. 15 Piger abfeofidit manum fuamfub afcella tua, & laborat vt ad os fuum conucrtateam. 15 Piger fiipiens eft in oculis fuis magis quam fepn!*n reddentes rationem. ’ 7 Sicut ille qui apprehendi: a.iles canis, fic eft ille qui contendit & rixatur in caufa qua; non eft iua. Sicut ille qui deficiens ie, emittit fagittas acutas mortis; ls Sic eft vir qui fraudulenter agit in /ocium fuum, Si Wo Τ3 proverbia. Tranflat. Β. Hieronymi. υ*> ο !DiHS*-narin'xb’3inaoi*3^nnqbx 8 : apngiHrxi naa apa -χη ii φφ \ 8 jop»399*S9V»i§^j^inn bwflax 133 1 :nx:paaS f]t?c.‘i Πί ?Η nrrax * •: nrtnDB nanxa nbaa rran naia * : K5Wfflp’B?3niin^i3nix»^saDaax3» 1Q--V3 nasi wan nsa aian 1 nyat-yaa * 'fZ τ tt ·· · vvv j V A J * τ ·· ^ ·,ν·: i pina ! iaipaa iiia e?>x ]3 napqa ηττυ nava * --nsyBinjnpnai aVqaeq nibpi jas; * , :K?aa ~bx η’ήχ n’3i 3^q-'?x rpax nj/ni qjn * ,. : pini nxa 3iij? jas? aiuqpx ova j^mq : 131'ainnaiyxi’aS nattn >aa Dan * |Τ τ -»· : T \· f : Λ· · -i- - · · ; l W- :vw^an3i/0’xnainDa njn πχτ ang * : iqSan rinaa ijni ii aijr-»3 naa-np * , nS?p awn ipaa Vna ^ipa i,i j?i qifo * : 1? 3ϊίπη i ··· « ·· 5 mntf a αΰτώ nvm mao Di’3 ttb arr 4 it ▼ : · ■ T * ·· >" : *·: - ·*: ·· i | ·.· -v 1 Nnp> W3* JDP1 Π1Τ Jffi? Π* Jfi? * : yiirrofi irv wk i ιπ> 7rna Sna * x 7 : i33> va^iaennnaSatf ruxnufj 1 „ : canxV oixrraS p D>aaS o*aan D’aa 1 „ |τ Τ T T T T " P" A’ T - T — · - · * * XSDiXri’3’J?iri3^3©rix'7ril3XlSlX^ » 1= : r-uyatyn : iS^na φ ’ΰφ aniS τοι {jpaSipvB * niann-finatyriaBaSixn-nx^insq-ox * .. : inSix iiDn-xSSja GAP. XXVII. XTE glorieris in craftinu,ignorans quid ^ ^ iuperuentura pariat dies. ‘Laudet te ©‘ A alienus & no os tuu, extraneus & no l^bia j tua.*Graue eft iaxum & onevoi^ arena^led 4 ira ftulti vtroque grauior. *Iraanon habet miiericordia nec erumpens furor^ & impe tum concitati fpiritus ferre quis poterit? j ‘Melior eft manifeflacorreftio quam e amorabfeonditus. ‘Meliora funt vulnera diligentis quam frauduleta oicula odietis. 7 4 Animafaturatacalcabitfauu, &ani-iob.«.*, ma efuriensetiam amaru pro dulci fumet. ® * 4 Sicut auis tranfmigras de nidoiiio,iic > vir qui derelinquit loeu fuu. ‘Vnguento 1 B & variis odoribus deleilatur cor 3 & bonis C' i o amici cofiliis anima dulcoratur.‘Amicum tuu & amicu patris tui ne dimiferis, & domum fratris tui ne ingrediaris in die afflictionis tu^.Melior eft vicinus iuxta,quam frater procul. ‘Stude iapientiae fili mi, Sc laetifica cor meu vt poflis exprobranti re- ipondereiermone. ‘Aftutus videns malu abfeonditus eft, parfiuli tranieuntes fufti- s«r-»-c i j nucruntdiipendia.‘TolIe veftimentu eius C qui fpopondit pro extraneo,& pro alienis aufer ei pignus. ‘Qui benedicit proximo 14 fuo voce grandi dc noitecoiurgens, ma- Su? - ,i · 1 ' «j lcdicenti fimilis erit. ‘Teda perftillatia in II Z X *5 U I l *9 die frigoris,& litigiofa muiter coparatur. 16 ‘Qui retinet ea, quafi qui ventu teneat, 17 & oleu dextrae iuae vocat.‘Ferru ferro exacuitur,& homo exacuit faciem amici fui. ‘Qui (eruat ficu,comedet fruClus eius^ qui cuftos eft Domini fui,glorificabitur?«, " ‘Quomodo in aquis refplendent vultus profpicientiu/iccorda hominu manifefta «^unt prudetibus.‘Infernus & pditionufi- μ. } .α quaimplentur, bmiliter & oculi hominu 11 infatiabiles. ‘Quomodo^batur in cofia- torio argentu, & in fornace auru, fic jpba- 11 tur homo ore laudatis. ‘Si cotuderis ftul- D tu in pila quafi ptifanas, feriente defuper pilo,non auferetur ab eo ftultitia eius. .Λ ... Ψ- C ■ t Kpi3p3pKngD s i snsjj? Dii? D«g lioi wij Kfirji sgon κ»η κζηηΐΜ 4 ’ i prpnnqi Nippqnuni bioai Kwflji κη>*ΐ33 Νψπ κν?£)3 7 : nsapi : isnp^J \wy\ κρηγ» nnyi? p3s 6 i κ’φρρτ «rjiorn^o *φ. ΪΠ?Ρ! κοο3ΐ Νηφρ 9 i nnan κιπ topqa κΐίρρτ snssr * i nb ibn κηηηοι oqo-Va xappq χρρψ no qqani soi»a btyn-sb qinxn χηφρι pBipp-xb qiaxi nqqni qqarj 10 ’ι πψωι i&jiying rmnb DD3tn κηι i x iin t »13td]»ttfBoiNfje}*axinKD^ 11 i ’b pipnnq \ΗΦ> xnbo ιτηχυη 1 ? Hni.op Q?Dpx ll a ’ ipmqnxonn^ χΊΰχρ κοί xbp 5 nqqnb qqnnq 14 t njapn xnsa ’sx'byi. nx*i3Jb 335 η jbq noioqo apanp 15 1 jnpm nVy pqny xot;3ix’opxn»3naxnn 16 : x»xaqxnn^nxnnx xppin xinaon xnrpqpj*ixpbqq'x 11 ’ 1 nbaonnnxnojbxpnpp »;pq»ri 19 np^npnqopnninnsbpxxn^nqojn lS : vvh xnp^onpbxbnppxbna 17 txnpnox^an 1 R?ao xb X33aq iv^d xb xwasi bro 10 »in 1 ? nn poq xb χψ^’ naq nab χίψή nnb in poi xbqinixisqini 13pa-xbqinxnnvn3;’Diaaui7n303xm'bnbriiiro-|x 11 mjna^oixDsqo >513^7 xambxmDixsDDbxinv 11 innvoomo Interp.ex GrccJxx. cap. x x V i i. C A P. XXVII. N E glorieris ob fatur λ in craflinu i noti enim i nofli quid pariet [uperuetura dies. i LdU -1 det^te "vicinus 0 ticn tuum os , extraneus 0 mntualabfx. *Graue fixu (efroneroft arena,) ira aut efluhi grauior utroque. *fimmifericors 4 furor 0 acuta irafednihilfrfhnet zelus. 4 1 ^M» κανχώ Tcitig αύξίορ } 4 ytvemiit τιτίζί) vi 1 (MlVITCi. ΐίκαύμία.ζίτύύΰ'ε οττιλας itj μη i? <τΰν ςο- 3 μα,άλλότςιοςά μ,υι roi αταχάλη* 4 βνρυ λίΰός »,άΜ ai α) νφί- scfj ζ&\ 9 ί. * χξάοτνς ’ίλείχοι ^ΤΌκα?,υττόα 9 μοι κρν- τϊίόρβρης φιλίας. * άζιοτη^τεςμ τξανμα%. φίλν, η imna φιλήματα εχ 3 ρ οΛ < * ψυχή ίν πλησμονή 4 ΐα κγι&οις ίμττΰάζα · ψυχή j ctihti vgt/ rd mxofr γλυκέα * χ ομοια (ζαζβτωττα (ΐζφβτώτΐ'οις, ώτως 4 cu xapitci] ψΐν φύ^ρωπωνομοΐύμ. 4 ctJhg m άπώλαα eh εμηίμτιλαύίομ, ώτούτως έ ® οφθαλμοί τών αάίϊρωίω άτ^ςοί. 4 βο\ίλνγμα wyv ςηζάζων οφθαλμόν χμ) φ) μ- 7Γίάίώ^η άκομτϋς γλώοτη. foxfutot^yjyubfc χ^υ- <ώρπνρωαΐς, doripis Ιοκιμάζε^ι Λα ςόματ^ εγκωμιάζονταν 'mvp. i \id μαςιϊοις νι> άφρονα & μΑίω ύΌ- vidqiip άτιμ,άζούν, 4 μη τ^ιελης τϊω άφρβστυίίυυ ώπύ. 11 ιι I» ΙΟ It ' , CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. El CAP. XXVI I. Λ N E glorieris in die craftinum.quia nefeis quid paritura fic hodierna dies. 1 Laudet te extraneus & non os tumn·,alienus,& non labia rna. ! Grauis eft lapis, & ponderofa arena, & ira ftultigrauior ambobus. ^CrudelitasciHraj&inundatioeftfuron&quisftabii curam zelo? s Melior eft correptio mamfeftaquam amor ablcondilus. ^Pulchra funt vulnera diligentis,& mala ficula odientis* 7 Anima faturata calcat fauum, & ammz durienti quicquid amatum eft, dulce eft. * Sicut pailer qui mutatur de nido fao, fic eft vir qui mutat locum fuum. s Sicutoieum &aromat^lietificantcor,fic vir fuauis eft amico fuo in confilio anima: luar. ‘° Socium tuuin,& (ocium patris tui ne dimittas.-& domum fratris tui ne ingrediaris in die interitus tui.Melior eft vicinus prope,quam frater procul j 11 Sapiens efto fili mi, & laetificator meum, & refpondebo verbum his qui exprobrant mihi. Aftuius vidit malum, & abfeon- dit iej&infipientes tranieunt luxta illud,& penuriam fuftinent. "Tollaturpalhum eius qui fidciu (Tor ftetit pro extraneo, & pro ex·* tranca aufer pignus eius. ‘ 4 Qui benedicit focio fuo voce alta maneconfurgens,malcdi6tio reputabitur illi. 15 Sicut ftillitidium quead ftillatin die pluuire,ficlitigiofa mulier qua? rixatur. " Sicut ventus Aquilonaris grauis eft, & vnguentum dexterae eius vocatur. 17 Ferrum ferro acuitur,& vir exacuit faciem focij fui. "Qui cuftodit ficulneam, cOmedet frudum cius: & qui obferuatdominum fuum,glorificabitur. ‘"Sicut aquae & ficut vultus quinonfuntfimilcsadinuicemjfic cor filiorum hominum non eft inter (e fimile. ‘“Infernus & perditio non fariantur,&oculi hominis non faturantur* 11 Conflatorium eft argento & fornax auro, & vir ex ore laudantium eum. 's* J! Etiamfi percuderis ftultum plagis inter coetus idque piftillo, non tranfibit ab eciftultitiaeius, 6ι& 23 *hvQ proverbia. Tranilat. B. Hieronymi. ! ηηη$ π>ν qjtis ya jnf! 3 Π! * : -rmnS ni-axi το'π abyb ii h »3 * r ■': ····· ·:|·.· Λ . rriatyjiiaoKjiiiviWTr-iNTJin^nr-na * ! ann I ’ T : a>iiny ρ-τίψτποι y&aj? fcypa? 4 nm^rrm * J η’ΠΗ ]^7 Π3 j ΠΜ ! 4 gT γιη cm:n nntp anifip^ * i? 14 »5 n ’ 3 an ii, 17 Lt e ,. ik ! anj? tpo ngo a^Vi ptfti ®vm ruivr-ntft nosn ymbbn' miivnty * iD 3 u»3j nin’ >#ρ:ιηι vsva uuni'? irnw jk s a??·}·] isp3 rjVtn rr-aitj * : S'3 siWNnm r ■*■ J ·· : V3N D’^3’ ο>7ητίψ·τι ppo ]3 rmrtsrt: 1 ίΐώρ’ o>jn jJiniws-im ^33 imn nano 8 i i —οϋΐη inSari-oa min poena wktdb· jt*·· t ■ : t- a t - j : · . T i ->■ ·· biarwn ιηιπ'^ρήηηιταηϋ’ naro * i 3 itnW er grani • i33pn^>3pSniT©Piy’K 19*53 eon * D»j;en; mpairrisan ron n»pm thyi * iDTKttian» : om> 3?j?i mim n» 7 s> uS mmonosa * Visn^r-wpgi Toginao caiKntw ! yinhwapvw sTianrnN* : nna yy\ nuian ηρπ Tiy * j rr di/ ?g * \cdw vnw yiiiwto (-· T I )·-:- - ■; ·· J o IC II 13 14 ij *Diligcnter agnofee vultu pecoris tui, 14 tuosque greges ccfidera. s Non enim habebis iugiter poteilatem, icd corona tribuetur tibi in generatione &gcneratitfne. I j * Aperta funt prata, & apparuerut herbae virentes, &colle&a funt fena de men tibus. *Agni funt ad veftimetum tuum, 17 & haedi ad agri pretium. * Sufficiat tibi lac capraru in cibos tuds, & in neceilaria domus tuae, & ad vidium ancillis tuis. CAP. XXVIII. r f impius nemine periequente,iuflus A aute quafi leo confidens abfque terrore . »erit. 1 Propter peccata terrse multi principes eius, & propter hominis fapientia & horu icientiam quae dicuntur j vita ducis 3 longior erit. *Vir pauper calunians pau- ; peres, fimiliseft imbri vehementi in quo 4 paratur fames- s Qui derelinquunt lege, laudantimpiu:quicuilodiunt,fuccendun Sui ,.,. a> 5 tur contra eum. *Viri mali non cogitant iudiciu: qui autem inquirunt Dnm, ani- 6 maduertut omnia. *Melior eil paup ambulans in (Implicitate fua, quam diues in 7 prauis itineribus. *Qui cuilodit legem, fi- B lius fapiens eft : qui autem comeffiatores * pafcit,co^unditpatre fuu. *Quicoaceruac diuitias vfuris& fenore liberali, in pau- 9 peres congregat eas. f *Qui declinat aures fuas ne audiat lege,oratio eius erifexccra- ro bilis. * Qpi decipit iuftos in via mala, in interitufuo corruet, & fimplices poffidc- II bunt bona.*Sapiens iibi videtur vir diues, 11 pauper autem prudens ferutabitur eu. *Jn exultatione iuilorum multa gloria eft, reP »3 gnantibus impiis ruinae hominum. *Qui abfeondit fcelera ffia,non difige- tur: qui autem eonfeffius fuerit & reliquerit ca,mifericorciriam coniequetur. 14 s Beat 9 homo qui fempereft pauidus:qui ‘J vero metis efl: durae,corruet in malu. *Leo C rugies & vrffis efuries princeps impi 9 fup 16 populu paupere.*Dux indiges prudentia, multos opprimet per calumniam: qui ?u- tem odit auaritiam,longi fient djes eifis. zi ! nien ; N^ipy toaansi nsm ai^n ayov ηνύ 5 \ xyh *)κ »jins «in ώφ nSi ? · 4 t ptpip . qn^rn KnhiDipSi yipn) 'W KiSqi Napim 17 i qnn xh κηΛ na» Π 3 ' ‘ ' J RrjD3qq*ipv^p «gqsq «n>5inu 1 s unopnh P1500 nityych » 3 ntjoi »ηκ yr\ ^ίη 1 ? ^rn p jpVp pnpnviDHDiDjppaviq 4 ι ? «jn^n^Tapisnei nvJj j sinuapnSap:^no y Dipqosianpipno-siSNvqm J ' 1 pmnnpnainanotinnTsqnaaV^i »y\ c"na 'Vi 1 ?*lanyyvt punpq t<*»n unu κηηΐκ ntoaq 7 n*ny coni nnnnsiqopjjon m-\o nmo»erg soudd qs? Nnnjis yoeia ubi ; nupoq 9 j mna '«Daffiy eunnm ioVcinnnufcinripJu nVjo yupm ’ VnuN ^pno 03 D NTny smi 11 t enn cixpi?sploo κγπ'ν 3 »ini 10! " : ! am Npnnanrfe Piin npunf : 5 t s^pn »vap sipipui κρρψ aym pn» ip ’ 11 j nSfipa wnHao siacpi’iiyu ton 15 1 ΧΤ ( Ί π nuhnVjoq prnun»01210 ’ 14 · t soV» nW onnj ρηώιϊιοό nioy nhn ah i » 101 » \m ^PO 16 I wgpp xayhy O^rna^i^hyrnm syy om Interp.ex Grasc.ixx. cap. xxviii. * Aperte cognofes animas gregis tui,& ap -13 plicabis cor tuum tuis armentis. * Quoniam 14 non in feculam viro robur (efi fortitudo, neque tradat a generatione in generationem, 4 (uram * > habe eorum^ua in agro viridium,& tondebis herbam, (ficongregafoenum montanum. 4 Vt habeas oues ad vefiimentum, honora agrum , α >t fint tibi agni. 4 Fili a me habes^verba fortia 'ad, «vitam *7 tuam, & ad vitam famulorum. CAP. XXVIII. ^fiVgit impius nemine perfequente, iufus ante« tanqmrn leo confidit. 4 ‘Tropter peccata impioru grauationes fuf- «■ citantur,vir autem afiutus extmguet eas. 4 Virilis in impietatibus calumniatur paupe 3 resficut imber vehemens (fi/ inutilis. * Sic relinquentes lege laudant impietatem·, 4 at qui diligunt lege, circnmiaciunt fibi murum. * Viri mali non intelligent iudicium i at qui j inquirunt Dominum, intelligent in omni. 4 Melior pauper ambulans in Ventate diui - s te mendaci. 4 (ufiodit legem filius intelligens: qui autem 7 pafcit luxuriam,inhonorat patre fuum. *Qui s multiplicat diuitias fuas cum vjuris e> abundantiis,ei qui mifereturpauperis,congregat eas. t Qui declinat aurem fuam ne audiat legem, 9 & ipfe orationem[uam^bominatus efi. 4 Quis decipit reolos in via mala, in corru- 1° ptionemipfe incidet: at iniquipr&teribut bona, (efi non ingredientur ad ea. 4 Sapiens apudfeipfum vir diues:pauper au 1 tem intelligens damnabit eum. > 5 4 Propter auxiliis iufiorum multa fit gloria, * in autem locis impiorum capiuntur homines. * (Qui abfondit impietatem fiam, non pro -» fierabmr·, qui aute narrat & redarguit, dili-% getur. 4 Beatus vir qui twM omnia ob caute - 1 4 lam , at durus corde incidet in mala. 4 Leo efuriens £5* lupus fitiens qui tyranni- 1 s zjt pauper exifiensgentis pauperis. * Rex in - 1 « digensprouentuum magnus calumniator : qui autem odit iniuftitiam,longum tempus viuet. ΠΑΡΟΙΜΙΑ!. /Λύίρμ'ήνουσις των 0 . fin ymgdg dfihFvuav) ψνχας ποίμνιά d-d,vfij 3 ?agrm$ xapSim Gv trcug dFzAcug. * ότι eL· cig fu cv/Jvct ctvfii xqyfisg (E ι%νζ,ά() e^gSiS^auiv qai ycAisdgeig ycvsd/j-. οΜιμζΑΪί tUv cv id 7rz\uj) yAupdv, (E nepag TfOd/J, έ c nwayayz %oq%v οξανόν. i ( ν & \yy\g cmfi?Fafici ek ιματισμόν, τιμά πζ^ίον, (να mi Qi cfipvzg. ^ ψ 7 τα/ρ ζμο$ί%$ς prigeig ifiyqfi.g eig rlw ζωΙ;ό Gv, ΚΑΊ & dhuv ζωίω τύν idzpcjLTiinm. KY) 1 <$>Ajye dftQig μγ,όίνος Sim%g, S\ixcu.og β όΰαζτζξ i λ iw πϊποιθζ . * chfiuafiag ddz£dv β&τβς zFdpgv), avrip β TrwoJgy&mfcrioera cuumg’ i , c hodjoeiog vu ddz£dcug ονχοφαντα fiuyfig, ωαττ-ίξ vz- 4 τς Aafiqyg yg) ύόαφελής. 4 bVas® ίΙχαΤ&Αιπόντζς ι°ν νομον ’&ίκ&μιαζ'όσιν adz^ad/j * (§) β ayavrdvTzg fiv νομον ^ιζαΤΑχοίν zavfiig Tay(fi. $ οό% v canfiuf τκων vfif Tftmav- tu sAzoSvti 'Mooyovg crujjciya cwtv. 9 * 0 iaxAmv v %g άιηύ %><όμγι dxoSmj νόμα, (E cwrg tLu) and zCifsAvdGi. *og 7 iAcua^eig cv obd) καχη eig bia(p$opfiiv ouijvg Ιμ Kifajaj,© β άνομοι bisASoGty aya^a, xg) efoc wt- Α&ό Gv) ag αυτά. * Gfoyg an^ydoS^v μίγας eruxofid/jfig, 0· S\z μινών dhxicw μακρ)ν ygovov ζή(ίζταυ\. 19 11 1 t ' 5 1 6 CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 1! Earum quas pafcis cognofce vultum ouium tuarum, δί pone cor tuum ad greges. M Quoniam non in sternum polTefsio, neque pax erit a generatione in generationem. 1! Humiliatum eft ί'οεηιΐΓη,&: apparuit herba, δί congregata ell heroa montium. 26 Agni funt ad veftimentum tuum, di haedi ad negotiationem tuam. 17 Et fufficientia laftis caprarum in cibum tuum, & in cibum domus tuat, viftumque puellis tuis. ^ cap. xxviii. '4 T7 Vgiunt impij nemine perfequente cos: iulti autem ίίαπ leo qui intendit cibo fuo,fperant in fapientiaro. ^n peccato terrae,mul- ti (unc principes eius, & fili j hominum qui intelligunticientiam,durabunt. ! Vir pauper qui calumniatur paupcrcs,eft ficut pluuia vehemens.inquanoneftvtilitas. Λ Quj relinquunt legem,gloriantur in impietate.· & hi qui cuftodiunt legem,contendent cum eis a conuertantur. ! Filij hominum rSipij non intelligunt iudiciu ; &: qui requirunt cora Domino,intelligunt omnia bona. 6 Melior eft Vf COnUCricUltUu rillj liOlniruun unpij iiuu uucuiguin luuu-iujoc cjiu icL|uuuiii cuid L/umuiudiucmguiu uuuu4 uuua. xvicxiui tu pauper qui ambulat in fimphcitate fua.quam ille qui peruerfus eft in via fua,& ipfe eft diues. 7 Qui cuftodit legem, filius intelligens eft; & qui focius eft comeiratorum,exafperat patrem fuum. s Qiii multiphcatfubftantiam fuam in vfura & fcenore, ei qui miferetur pauperum congregat eam. 9 Qui cibturat aurem fuam ne audiat legem,oratio eius erit abominabilis. "Qui errare facit rectos in via mala, in foueam cadet perfeiti autem & immaculati hatreditabunt bona. “ Vir diues fapiens fibi videtur,& pauper prudens contemnit cum. 11 Quando ktantur iufti, multa eft pulchritudo:& cum confurgunt impij,inueftigatur filius hominis. ‘ f Qiii abfeondit fcelera fua, non dirigetur:& qui confefius fuerit peccata fua, & reliquerit, miferebitur eius Deus. M Beatus filius hominis,cuius cor eft femper paui- dtim:& qui indurat cor fuum,corruet in malum. Leo rugit & vrfus clamat propter impium qui dominatur fuper populna pauperem. Dominatoris indigentis prudentia multa: funt opprelliones;& qui odit calumnias^iolongabuntur dies eius. c 612 ua >Wo proverbia. Tranflat. B. Hieronymi. —Sk οΰ’ niriy p ar-caia ppy άΐχ * * 7 .· tr-ison* : nn&aSia* doti ypy oOTiTjVtn * -yip] o*pn cp"p onS-jnip? inaiNiii? * ; tfn r mcrarn rxit—iiaia-an r-iiaiQK ®’« *' I 8 I? 15 * 1 « I 17 : tm-iws? orfrnsr 1 ?^ 310^6 oofisp ;i»a> TOfiigjri» »£)$ 17 Srcu * : ji®$ p^nagxsa^n ηπκαηκπψώ * Niirnisn y®|-|’KnBXiiaxiv 3 N ,1 ?jb * : r-rn®a ®»ιό j®t —jin»-^ np'3i fna ena» ®sr3iTi ! 0*78’ Ν1Π na3n31^imS'D3 «1013*73 Πϋ13 nrnsrci ia'i? 07 j?ai nipna p « jni a 4 131’ D*i3S31 DTKU1D* DWl C31P3 ‘ 4 X* t; t ; A» t j·· τ · · τ i\ M ; j cypn» 03 ^■nn^pna ^rr-v^pp mrein νψ 4 !Ν*3Ί p im? yp^hpnyi ogn rpp> o^pny nirra 4 jczsj/ ΓΠΐ 3 ΐΤπ§Ίΐν 3 ^Πρ^’Γΐρ 3 Π 3 Π^»Χ * j jirnsw : nxnxv mann w κι ρκ tqjp oswoa “iSp* ii^s-SyttnianifninjnrSj; p’Snai33 4 20 ! 2 I ί 12 ( 14 : njn ]>3>-ι6 νϋήα^νΠ jn ρη?,ιπ> * : 13 ’®» caram nnpirva» jis 1 ? wjtt 4 jJ τ 4· ύ ·' τ —; — at · J· u* τ I τι j·· ; - 17 4 Homine qui calumniatur animsefan guinem, fi vfque ad lacum fugerit^ nemo is fiiftinet. 4 Qui ambulat fimpliciter,lal- 0 uus erit: qui peruerfis graditur viis, c#n- jcidetiemel. 4 Quioperatur^rrafuam, fatiabitur panibus : qui autom jfe&atur otium,replebitur egeftate. o * Vir fidelis multum laudabiturrqui au tem feftinat ditari, non erit innocens. 11 4 Qui cognofcit in iudicio faciem, non B benefacit: ifte pro buccella panis deferic 11 veritate. 4 Vir qui feftinat ditari, & aliis inuidet, ignorat quod egeftas fuperueniet v 15 ei. 4 Qui corripit hominem, gratiam pofteainueniet apud eu, magis quam ille *4 qui per linguae blandimeta decipit. 4 Qui fubtrahit aliquid a patre fuo vel a matre, & dicit hoc non efte peccatu, particeps ho m micidaeeft. 4 Qui leiadat& dilatat,iur- giaconcitat:quiverofperatin Dno,lalua- ιδ bitur. s Qui confidit in corde fuo,ftultus eft:qui aute graditur iapienter, ipfefalua- »7 bitur. 4 Qui dat pauperi, non indigebit·, quideipicitdeprecantem, fuftinebit pe- * 8 nuriam. t Cum furrcxerint impij, ab- icondentur homines : cum illi perierint, multiplicabuntur iufti. c A P. XXIX. 1 'Olro qui corripiende dura ccruicecon- A v temnit,repentinus ei fupueniefc intcri- *tus,& eu fanitas noiequetur. 4 In multi- plicatipneiuftorulaetabitur vulgus: cum. impij fumpierint principatum,gemet po- s puIus. 4 Vir qui amat lapientia,laetificat pa tre fuu:qui aute nutriticortu,perdet iul$*> 4 ftantia. 4 Rex iuftus erigit terra, vir auarus j deftruet ea. *Homoqui blandisfidtjjquc fermonib^ loquitur amico fuo,rct 6 expan 6 ditgreftibuseiu^. 4 Peccante virum iniquu B inuoluet laqueus, &iufcus laudabiturat- 7 que gaudebit. 4 Nouit iuftus caufam pau 8 perum,impius ignorat icientiam.homines peftilentes dilsipant duitatem, iapien tes vero auertunt furorem. □unn φ \ sina Vm nmy* {opyoii pqsm Nnio^na φηοτ\ 18 i namw-KV p*iyj sapy soia τ£?Ε?η*ι stpr ia 1 P 3 TI 0 Ν *7 ins?^ nSi ; yg onq-ii $υ.ρ swino 1 ® j snirpp yppa snipn.p <)Ti*n NprWjDpa ny 4 p nSii 1 ? t'tyW ^i^pnnnppq 11 ' t tniarmiJKpnVtNnn^ypD^flVaiV 11 j sin »ian ttain ipsi np^i nas 1 ? hisi 14 aVppi in jp ap nptpa «‘ipn s W^Vosp’» 1J ! Knio^nnqbnoii wfi «Spp naVby^pm 1 ii; ' j \nv. s^sanapp-ii nin aqjp ani tnai 1 * • p'^pJ pnna^ai stfpa ^tpnp ’ν.’ΨΊΊ ^pipa 18 1 nnoiS pypp spapaqp ioqfei rf? npn j sV wapp*? ann 17 oa l ' ' ' ■ ? idn n *7 iinn nSi lappi xbjya nVnp ιψραι snupap tapp kVi snaa 1 inStpiaiONniPrpnannpiinaKnn.iKnoaiiDniisiaa 5 ’ t «oy nwnj lynEiri «ny nn κ$«?3 1 ; nnpVn-Vy ona κπτνρ nnan-by aHsnon xnaa 5 i nV ipy «‘rjyN*iaii Kynst D»pu «ang κρίό 4 <·; t Kn^iiqiaianp-sV^iviS^tWpNpv^^ 7 nin^^NpmiTxnonatniKpg^iaa 4 c j NuapasnpipipniKanajMpp^pppNiaa 8 II li Interp.exGraec.lxx. cap. x x i x. 4 Uro viro qui in caufit cadis fpondens exui * 7. erit j & non in ficuritate. 4 Qui ambulat mfie,adiutus est: at peruef - 18 fis %ms ambulans implicabitur. 4 Qui operatur fuam terram, replebiturpa-19 nibus:qui autem fiettatur otium 3 re plebit urege- ilate. 4 Vir fidelis multum benedicetur 3 at malus *© non impunitus erit .» *Qui non reuerefUrfacies iufiorumjion bonus: talis buccella panis vendet njirum. 4 Fefiinat ditari φ Vide- 14 tur non peccare ,hic particeps e fi viri impij. 4 fnjatiabilis uir indicabit temere: qui au-*5 tem confidit in Domino jn cura erit. 4 Qui confidit in audaci corde } talis fiultus: qui autem ambulat in fapientia } fialuabitur. 4 Qui dat mendico fine indigentia erit: qui 17 autem auertit oculu fiuumjn multa ege fiat e erit. *fn locis impiorum gemunt iufii . in aut em i 9 illorum perditione multiplicabuntur iufii. CAP. XXIX. J^^ 6 liorq αφρων, ος b\j 7 ropdj€Tctf Geplct bpsg. ' 1 * d/bbpbg φι7\ο$ν%>ςβφίαν άοφξμίρε^ b πανήξ’ ος ig ποιμένα πόξρας Ίχπολει i rAoti^r 4 * βασιλάος bixwQV dficnoi , dvnpbz cv^fipo- μ& xctfic/cuxctfiei. j *ος ιζ^μσχώαζεται effl ca^fivmop SicLifs cT φίλν, bixlvov 7tt&cLXa dmfi %!ς lav%b ποτίν. « * οίμαρνιΑνοηι dbbg} μεγάλη πα.γίς, bixut& j cv 7 χαξά xguj cv άοφζβσζωη Ucq. * cffifof) bixcuog x&- Pdv τίεριγζρΐς'ο b\ oursChg «1 rumret bixlw, xg) ix χζταρχμ pobg οΒιγράμων. « * dvbpsg Χόίμο) ο ψχανϊΜ πόλιρ } ζφοι bl άπε- ςρε^/ΟΛί οξγίω. β CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. ,7 Filius hominis qui folicitus cft de fanguine anima:,fi vfquc ad lacum fugerit,non coprehcndent cum. ,s Qui a fibulat in (implicitate, (^luus erit.* & cuius peruerfe (unt vite ,coiruec (emcl. 1} Qui operatur fuam terram, (atiabitur pane:& qui ie&atur otium,fariabitur paupertate. 2C Viri fidelis mult .5 funtbenedidiones;&quicucurrcritininiquitatevtditetur,n5eritinnocens. 11 Accipere faciem non eft bonum,& pro buccella panis peccabit vir. 31 Qui fefiinat ad acquirendam fubftantiam,vir efi oculi nequam, & nefeit quod ege- * fias veniat fuper eum. 2 ’ Qui corripit filium hominis coram co,gratiam bonam inucniet magis quam ille qui bifidus eft lingua. 14 Qui deprsdatur patrem fuum & matrem fuam,S^dicit quod rion eft peccatum,focius eft viri diffipantis. 25 Vir arrogans concitat iurgia: & qui fperat in Deo,impinguabitur. 25 Qui confidit in corde fuo,ftultus eft;&qui ambulat in lapientia,protegetur a malo. 27 Qui dat pauperi,non indigebit:&qui prohibet oculum fuum a paupere,multa: erunt maledi&iones cius. *' Cum confurguntippij.abfcondicut homo:& cum pereunt,multiplicantur iufti. CAP. XX I X. V ir qui non recipit correptibdem,& indurat ceruicem fuam, cito conteretur,& non erit ei medicina. ‘In multitudine iuftornm, lstatur populus; & in dominio impiorum gemet populus. ! Vir qui amat lapiendam,laetificabit patrem fuum:&qui adharret meretrici,perdet fubftantiam fuam. 4 Rex in judicio ftabilit terram,& vir iniquus dilfipat eam. 5 Vir qui diuiditur a Cocio fuo,rcte expanditgreffibu^eius. 6 V ir malus in peccato fuo capitur, & iuftus exui tat & gaudet. 7 Nouit iuftus iudicium pauperum, impij autita non intelli- gunt fcientiam. 8 Viri derifores loquuntur mendacium, & lapientes auertunt fusorem. f F > ο φ 6·Γ4 os »Wa ρή©ί * :γιγπ ”Γ wpa» απι^η carr-iiui?? αη?η »»»? · ·° ! \' ' : WM : η3Π3ΐ?ηιπ!αα 3ΠΤ p? ^ W ν τ vimn-bonpa— 131 -Sy 3 ’®ρη ivp 5 » i n*j?‘in □n® ’3>j/ 1 tko is?as3 o»aan ewn an * ■>: ΓΤϋΤ t» : : |13> -φ ΐκρ| ca>Vn mesa ofliw j?a * >♦ v?>aa nWa 11731 noan \tv nnaim oaw * * > iias | · Drf?^ 0>ρ>*$Ίΐ;^3-"Π3Τ ηΐηΊ2 * 14 ηκτ I i · : cauipa]rmqtrai η:3ΐρ’. * *» nniWPiiinneaii£=3j7ris’]iiqpN3* · inara ]’Ki pap’3 ia; TBjrw ana^a naaaVpaS nipq inaia ρκ »»κ irin : ;ua Π’πηή’ΐηκΊ napipia paaa ; jwr an nan Vini pia nia’ ηκ-ϋ»κ * 1 9 i t 20 t II t ’ Π M * ‘3 : nas n’on> nvrVspi lAwn tm nm ubi vvp) nVx waa saiip aa-caj/pbin» * ! T2> I- * aa©’ ninn naiai wgio ]n’ αικητιη * *> -mpa riinjoiVw-ijaonppgn αηι * “ stf»K y®in3yini l 7ig©»KC3’pmn3jrtn S i- Proverbia. Tranflat. B. Hieronymi. 9 * Vir lapiens fi cum ftulto conten derit, fiueiralcitur, fiue rideat,“non inucniet re- >° quie. 4 Viri languinu oderunt fimplice, iufti autem quaerunt animam eius. *' i' * Totum fpiritumfuum profert ftultus; fapiens differt & rclcruat in pdfterum. lx 5 Princeps qui libenter audit verba mendacij, omnes miniftros habet impios. ij 4 Pauper & crediroiobuiauerunt fibi: vtriulque illuminator eft Dominus. r + * Rex qui iudicat in veritate pauperes., C thronus eius in aeternum firmabitur. r i 4 Virga atque corre&io tribuit fapien- tiam:puer autem qui dimittitur voluntati fiias, confundit matrem fuam. 1 ‘ 4 In multiplicatione impiorum multi - tiplicabuntur Icelera, & iufti ruinas eoru videbunt. *7 * Erudi filium tuum, & refrigerabit te, & dabit delitias anima: tua:. 1 * * Cum prophetia defecerit, diisipabi- tur populus :qui vero cuftodit lege,beatus r * eft. * Seruus verbis no potefterudirijquia D quod dicis intelligit,&reipondere contege nit. * Vidifti homine veloce ad loquendum,ftultitia magis fperanda eft quam illius corre&io. 4 Qui delicate a pueritia iua nutrit fcr- uum fuu,poftea ientiet eum contumace. *Vir iracundus prouocat rixas ,Sc qui ad indignandum facilis eft, erit ad peccandu x * procliuior. * Superbum lequiturhumi- litas,& humilem ipiritu fufcipiet gloria, i* * Qui cum fure participat, odit anima fuam: adiurantem audit & non indicat. £ *J 4 Qui timet hominem,cito corruef.qui fperat in Domino,fubleuabitur. ·' 0 X<1 4 Multi requirunt faciem principis, & iudicium a Domino egreditur finguloru. χ 7 4 Abominantur iufti viru impiu,& abominantur impij cos qui in rc&aiunt via. a It cmnn £· 11 J *i 1 7 e i ^nno “inm mora N*i3ray {n so»3n jnSpyaijrnniKnioOnpjDNmnrasTnai ' x ψρ^νΰΒϋο 1 3^0Niinasmsofeppfioiinon 1 J ppn oVjft π’ρ*ΐ 3 ι%ϋώ so^pa wp, *Φ,ο 14 «pn'nm ; em habet magis finitus eo, 4 G)ui dehtiatur a puero feruus erit·, nouijfi- u me autem dolebit fupcr fe. 4 Virfuriofus ejfodfi contentionem 3 virau- n tem iracmdus effodit peccata. muria wirum humiliat , at humiles ffiiri- * j tu firmat glo/ia Dominus. * Jgui participat cum fure 3 odit fuam ani - »4 15 mam:fi autem tur amentum propofitum audientes non renunciauerint . qui timent ($r qui renerentur homines 3 fupplantabuntur : at confi- ,. I densfn Domino letabitur. 4 f ^pietas miro dat errorem , cct confidens»! j in ^Domino faluabitur. Φ - 4 DMulti colunt facies ducum 3 ab autem Do-a mino efl iufiitia 'viro. 4 e Abominatio iufius ω~ μ^ν^ ou^iwei γόνας cmd. .. ■·■ - 7Γ0?λών οντων atrsfcd» ποϊλοά’γίνονβ) άμαρτίομ, οι β d^ikcuoiQMavcov ηπϊόντων κατάφοζοι γινον%μ. * 7 TCuS\&Ji ψν Gv tyLf dfsCLKdJxfil Vi 3 ΨΙ 4 ^’CTti wV- μον τ« Su. . ; * *«(M V 7 iif%a 3 %Υΐγαύς, fem ια^νομω,, -b β <φν- λάοτων τν νόμον μά.καφΐς·&. * Asyoig ύπαίόώΜίτζΙ&ι οΐχΐτκς ovDKnpfcfm ^ vfj νόηση χχντταχύτέβι. . * Ihg f&yuxih,9 λόγοις, ymmt οϊι Ιλ- 7ίίό\,α \ya μόίϊλον αφρων- cwrd. *ος Kofi&azrijfyAcilu Ήαλόός οικίτνις Uct-j , l^afisv / όΐνυυφή(?ί&ι ζφ’ξΛντζΙ. * dmp %μω^ς bpvoyj νακ&’^/ϊηξβ ίξγίλ&όΐξού- pv%w αμαρτίας. *νζ&ς dfdpy. Σπανοί, cfir β ^ανόφζβνας Ιραό[α όόζη χ.ύξΐ&. ξ ■ *ός μιν^&,ι χλίπΐη μιϊατΐώ ίαν%ό"ψυχίοί· sio 19 βοράν wonOcjl^g ctxiifijjTsg μη ioctyfaAm. φοζη- θαίης kg) cd^wufohtc αν^ωπνς vmtnieAt&YiGvf)' b 3 »5 πί 7 ίο&ως ffh uv^pv ώ’φ * άϊίζβα civbei ωοι ζτφΰίλμα 3 ό β τΐζποιΟως 3τη τύ hazrorn M Rex qui iudicat in veritate pauperes,thronus eius in atternum dirigetur. ", Virga & correptio praebent fapientiam, Sc 'puer qui non recipit correptionem,confundit matrem fuam. '* In multitudine impiorum peccatum multiplicatur, & iufti videbunt ruinas eorum. ' 7 Erudifiliumtuum,&rcquicfccretefacict,&dabitdcIitiasanimstua:. 15 In multitudine iniquorum^iffipatur populus: & qui cuftodit legem, beatus eft. '* Verbis non eruditur feruus qui cognofcit iugum,nec patitur. 10 Si vidifti virum velocem in verbis fuis,mcIior cft /pes de # ftulto quam de illo. 11 Qui deliciis indulgct a pueritia fua,feruuscuadet:&ad extremum euertetur. *’ Vir iracundus conci At rixam, & viri furiofi multa.funt peccata. I! Elatio filij hominis humiliat eum: & qui fummiiliis eft fpiritu,diuidit gloriam. M Qui diuidit cura fure,odit animam fuamdufiurandum defertur et, & non confitebitur. ** Calumniafilij hominis accerfit ei offendiculum: & qui fperat in Deo, roborabitur. ’*Multi funt qui quasrunt faciem principis, & a facie Dei iudicium viri. ” Abominatio iuftorura eft vir iniquus ,Si abominatio impiorum efl vir cuius viae funt redae. * fF a 6ι6 b Ί32Π £Τ3Ν?ϊ»4ϊ?3Π Γ"Ιβ*~|3 TUK·^ * ϊ Vatei *?K»n*eeS I τ *. ; j·· ♦ · ; a·· · · ; ί h csnNriya-KVi wd ίιπ o * r JIT ' * *. : jrtK οιρτρηκη noan >jmr-i6·) * » ’P vknanrr i|Pj>t »a iVionir nSi? >p * ·> “Πή f1X-'P?!<-73 D'j3n»0 ilte D’D~T1!( rntaimo&r 1 »» :inrvaiJ3-o©-nmw i - ·* Vi ; * ■*■ JT ·· w· ; V - > l inarVp qoin-7K 1 :ia □'pnbsinpnnmnif J »nnNn»n'?NWD>]W» :ΙΊ3Ό3133Π’31’Ί3 - Iflf · ·· · : ■*“ T · - ;l T ;p- ; · ; jJ ; - V I * prnnajinaTriiW * inioxDnpapoppjpf) < : >jsn onSpanon »^-|ηη4κ wjn wnpaa ffiniN-lsininVprnnaNvjiEinavjiatyK^a * » bipat? * ! ♦HSkd» wsnvnaMl.. -miP^vamn * i nncfmSVpnawN Ν?1Γ^5»ί ν3η?3ΊΐΠ03Π * !Τη’ίί7ΐ0Ν J τ Ατ *·· : -* τ V I )·· T ; * i : ?κ»3> vSj/ajniwitrrmo nfl · : rm > j.. «r . -r - : - j a» r· j τ |t i M‘ r \ Vas 1 ? vriibna nbaxoi vsprrcrn 1 w : 'npiV? * ; caixo o’ji’3Ninsa czi”2y ■> v^k rawwi 7 ran m in · 3Π ni» >rrtf - j — ϊ j · a τ ■* v /· «· Ύ j»· j —Nbpscanviviii^isa? * : ?innox-^S ■ 1 viv . - /■*■ v tf 1 : I I {it ■ ayVn 1 w * : ηπρτκκ-ίό iysi do ni?a& >? irra^V 7ΠΓ rmp» ax^np^snu^ nin-ixi aaa ixl33 nan rxthv * : wa« τ T . . . AV · ·* S ; · τ «V -T , * ,τ .. . ®03TRP*9f3 ”Ί$0 113 * : η>Γψτ&ρ ■> : naSi/a 332 τπι α’ -aVa π’ 2 ν-ππ -i«r % n’3 nnnainVaxnsKaarT^Kimia * T A» T -;-T ! T ; Ti V VT T · r · ) T i·,· ^ <.· .'ji^nVj^-KSnin.vi' Sain-K 1 ? j?33X nnmpN nui mht> nnn * insw os fuum dicitcNon fum operata malum. «*Per tria mouctur tcrra,& quarcum^non poteft fuilinSe. i··) O itS Apoc. 1Ά L· (,· r n o v e e. B i a. Trar.flat. B. Hieronymi. " GAP. XXX. “^Erba congregantis filij vometis. Viiio" A c qua locutus eft vir cu quo ell Deus, & qui Deo iecum morante confortatus jit: I 5 StultiEsimus fum viroru lapientia j homirlu noia eft mecu.*Non ciidici fapien 4tiam, & noui icientiam iandoru. *Qujs aicenditin caelu atque deicendit?quis con tinuit ipiritu in manibus fuis? quis colli- gauit aquas quaii in vertimeroiquis fufci* tauit omnes terminos terrae? quod nomen cft eius, & quod nomen filij eius, ii nofti. 5 s Omnis fermo Dei ignitus,clypeus eft rei/. 6 omnibus fperatibusin fe. 4 Ne addas quic- qua verbis illius, & arguaris inueniarisq; 7 medax. *Duo rogaui tc, ne deneges mihi * antequa moriar. ‘Vanitate & verba men- dacij longe fac a me. Mendicitate & diui* B tias ne dederismihi.Tribue tantum vidui 9 meo neceifaria. *Ne forte fatiatus illiciar ad negandfj,& dica:Quis eft Dnsfaut ege ftate compulfus furer, & periurem nomen ^DcimeidNe accuiesferuii addnm fuu,ne II forte maledicat tibi,& corruas. 4 Generatio quae patri fuo maledicit, & quae matri 11 fuae no benedicit.*Gencratio quς fibi mu- da videtur, & tame no eft lota a iordibus 1 j iliis. ^Generatio cuius excelli funt oculi, & ^palpebrae eius in alta/uiredae. 4 Generatio quac / pdentib ? gladios habet,& camandit molarib , luis vccomedat inopes de terra, 1 j & paupes ex hominibus.*Sanguifugae du^ funt filiae,dicetes, Affer,after.Tria fiinr in- C latiirabilia, & quartu quod nunqua dicit, '^Sufficit. *Infcrn , ,& os vuluae,& terra quar ' no fatiaturaquapgnis vero nunqua dicit, »7 Sufficit. *Oculu qui fubfanat patre,qui j«m 7 .c > defpicit partu matris fuae, fuffodia^t cum corui dc torretib 9 ,& comedat eu filij aqui ,g Ix. *Tria funtdifficiliarf.ihi,& quartu pe- 19 nitos ignoro. * Via aquilae in calo,via colubri fuper petra,via nauisin medio mari, te & viam viri in adolelcetia. *Talis eft &: via mulieris adulterae,qu 5 comedes & tergens IX II 14 4 » tl t oinn j bwrtxh hxwxS xnaa ηηκι ‘rapi nippanusn nSo 1 h t p^cqo 4 \ Nnyn; nyi : \ nSi ns.V. nSi } i »3 «Si kidi mi 1 * -{n '^3 nottiqo synsi. tmna o»ps jai a&wiwn wa *iv joi naanri snn nnv joi nnn xiovfi 7 : aisnni. qapp’ nbo^y «ippn"^ 6 i πίι lUfninQijHN 1 ? yiopi jiinx xnhayiiwD pn^D 5 s ^nqn snnS >ητ Ή \ητ\ nS sni jsdd oo pnnx smai? NnSoi * : mo« NViy υα IVpn*^ 1 ? f3»nmi Niay{fVr»-»*? 1 ° iNnVs7,no©emxi poorisi κ4τι snfe «οΐοκη ίμκϊ yatoK nVi 9 11^019pnan l} i:?nips vb nnxyoiiw»ya »3γι s*n 11 i qnaa n*? nnx 1 ?!nyx j irnasi^n’ 11 rh n fanano jia jmn sjiiSyV 15 : ntoj »3^ oapn bya) »iaa pax mini ώ pjx noaM χήί 14 ^nyoiNny 17 ixnonn*39KxV«nui xo xynipxbxinxixonnninsi νι>ψ IJ i KnponoNNViysnsijyatoNVjpaM νηΰχρνηψ 18 t paxnyT. xbi yensi un poa*i ]m nSri 18 ‘ < xbnaa xnny n»na xaxa axS nsf Π’ΐβ^οι nbax xmu x^nxa xnnx 10 i xno^a snaxi xnn naVa xaVxi xnnxi xjntti-Vp xnni xhnxi t x*] 3 poSSjyx 1 ?yanxninnixyix χηι nSnmnn 11 ’ t xnxyioyinmay xSmoxi * · ■ * · λ T J ' t “ “ · · * ; · ·* h j - v < j t j >t> li 3 terp.cxGrzc.lzz. cap. xxx. CAP. XXX. '^F^AecJicit uir credentibus Deo,(efi quiefio . 1 *Stultijfimus enim fum omnium hominu: * ^prudentia hominis non efi in me. *Deus do- 3 cuit mefap^entiam, & cognitionem fandorum cognoui. ^Quis afcendit in cadum <& deficen- 4 diti quis congregauit Ventos in finu\ Quis con - uertit aquam m uefiel quis dominatus efi omnium fummitatum terrae? quod nomen ei ? aut quod nomen filiis eius ? ut cogo ofcos. *Prote - j gitaute ipfe eosquireuerentm eum. *J^ead - 6 dasfermombus eius, ne redarguat te, e> wc»' daxfias. *Duo peto d te,ne tollas a me gratiam 7 antequam moriar ego. t jfnanem fermone (gfi 8 mendacem longe d me facxdiuitias aute & p&t* pertate ne mihi dederis. Confhtue aute mihi ne- . cejfaria (efi fulcientia. * Ne repletus mendax 9 fiam, o* dicam, Quis me videt ? aut pauper fa- Busfurer,&* iurem nome Dei. 4 Ne tradideris 10 feruum in manus Domini,ne forte maledicat ti~ bi, (efi delearis. 4 Filius malus patri maledicit, at matri non benedicit. 4 Filius malus iufium fe iudicat, at exitum eius non lauit. 4 Filius 1 1 malus excelfis oculos habet, at palpebris fuis extollitur. 4 Filius malus gladios dentes ha - 1 4 bet,<( 2 * molares forcipes, ut confumat imbecilles d terra, ftfipauperes eorum ex homintbus. *Sanguifug εμοί. f o βεος δεδ^ίδα^ε με Q- 4 φιοΛ (£ ypdcnp ayiodP είρωκαδτίς aj/g&j dg tp ύνμρορ y.cl Τ ξζη’,τις (jvi/yifct(c 4 i άνεμός cy χολπού^ τίξ ονρετξεψερ νδωξοαρ ϊματιού’,τις0ΜΡμτη(τε7ΤάφτύύΡ τάρ άχρώρ f yng·, τι ορο μα αυτά’,η τίδρομα %ίς τέχρόΐς οωτύφα ypjg. s * ύτίξασπίζβ, β αυγς τώρ Αολαζόμβμωρ cwfiy. 6 μη %ις Fsfoig cdnfifipa μ μ Ιλίίζη ^ vguj 7 fipy. * tfvo αίτημα j te, μγ> άφιλης 8 μα χοηριν cw& SfimftcMM μζ. * μαΤ^ιον ?fyop W μακράν μα vvoinQpfih^Tcp β έ $rc fim μη μοι 3ρωπωΡ. [ s * τη βδβλλη τξάς 3υΓατψς ncrm ayawncr\ αϊατίω- φρα^,αΐ τξίίς cwfifii eh νριμκιμττλΜΜΡ odtIjjj, yfj η τέταρτη ebc ηξχ,ε&η dmv, Ικαρόρ. 1 &kg, Ιξως γοραλκός, yfiq yn eh Ιμπιμπλαφρη ΰδατ&, xcf ίίδωρ yfijj πάξ -όμη &τ mmpavpm. * όφ^αλμορ xaffiiyihdpTa πατρβς, χ } άπμάζορ ( ίμ γηαμς μητξος οΜΧοψοαϊάμ cwtp κόρακες m wp φα- pfirf(isp,y§d κα^ίφαίοιτΜΐ ajivp νεοοτο] άετύρ. ia 1 τ&αδε Ιςιράδψυυατάμοι ponPi\]/a[ffin ονδοδ) φησι πε^αχε- ·■ i poj αίτιον. * δια τ&οδρ tfdffi&i ή yn, r β τίΖ&ξ%ρ οϋ διωαΖχ,ι φίροΐΡ. · 1 6 ι 7 % CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. CAP. XXX. ® V Erba Agnr filij Iachs,qui fuEccpit prophetiam,& dixit vir ad Ithieljthiel & Vchal. 1 Quoniam infipientiffimus ego fum hominu,& non eft mihi intelligentia iliorum hominum. 1 Et non didici fapientiam.nec fciui fcientiam fandiorum. 4 Quis afcendit in aclum i & defcendit? & quis tenuit ventum in pugillis fuis? & quis ligauit aquas in pallio’ & quis ftatuit terminos terra:.? qxiod eft nomen eius.aut quod eft nomen filij eius.fi nofti? 5 Omnes fermones Dei funt conflati, & auxiliatur eis qui confidunt in eo. * Ne addas ad verba eius.vt non arguat te,& inueniaris mendax. 7 Duo^etiui a te, ne prohibeas a me anteaquam moriar. 8 Detradlionem & verbum mendacij longe fac a me, mendujiatem & diuitias ne des mihi,enutri me pane fufficienti mihi. 5 Ne cum fatiatus fuero,nege & di - cam:QuiseftDeus.?&nepaupcrtatecompulfusfurer, &violem nomenDei. Ne accufes feruum apud dominum fuum, ne ίοπέ maledicat tibi,& reus peragnris- “Eft generatio qua: patri fuo maledicit, & matri fu* non benedicit. “ Generatio qua: munda eft in oculis fuis, & a fordibus fyis non eft lora. " Generatio cuius excelfi funt oculi,& palpebrae eleuatte. 14 Generatio cuius dentes funt/ic«f gladij, & molares vt cultri ad comedendum pauperes de terra, & afflidtos ex filiis hominum. "Sanguifug* du* funt filiae datae.-tres fimt qux non fariantur, & quatuor qu* nunquam dicunt,Sufficit. 16 Infernus,& conftridta vulua,& terra non fatiatur aquaS fk ignis nunquam dicit, Sufficit. 17 Oculus qui fubfannat patrem,& defpicit fene&utem matris,diffident eum cond torrentis. 18 Tria funt abfcondita mihi, & quatuor qua: non fcio. 15 Viam aquila: in caelo, viam colubri fuper petra,'Jf viam nauis itl corde maris,& viam viri in virgine. 20 Sic eft via mulieris adulterae,quae comedit & tergit os fuum,& dicit/Nonfum operata aliquid iniqui. 21 Per tria covnmouetur terra, & quartum non poteft fuftinere. 19 fF ? 1 6 3° S 1 3 » 33 4ii vh ! CanV'If31£?V? V$ji φφ. »313JJ ΠΠΓΙ ' tfyprk nria^i ^an p nxw# fnnn ! ο»ο3Γ| nampr’?“i? Dnf1 K?^ * * 'irn?? ■·> V’p.?i:on α'^ΜΠ * ! a>pano * ySp? ^■mO^xab av a>mi s : caanS "": i^s #h m *φΦ V8* ! D jD ’3 *’ ! -|Vp *|»»Π 3 x’n'warin ana iwwf ; !n3V»3pani?3")Ki3i!S’3»u>anpnn5?Sip * » ! %rj$p aiip-xV; “ignaa -na? «A 1 :ia? a^K^ai^n-iKayna n*rn * s i—ipS τ niar axi t-^ianna nSarax * BT xA C]X'f ai ηχρήϊνί’ϊτΑπ y>a »3 * :3HNi’si»a’Sxr’ai r · ■» ·--»'· u *■ >h : ιρκΐΓηρ?-τϊ«ίΝΐφώ ^Sjsst&nyi,· ! mna nbiaaa— 13 -mai nano * |t «p ; * V ft* i * " ** ’· 1 . : paSa mna? qpmi ^?>n a>m? jnn -?x * rw caaiSaAx SxiaS 'bbAbSSx * . : i2v ix oimi r ·· ·*·· · : ίΒΙί'ΒΒ'^ρηΠίϋΊρρΠΒΠΒΙΡ’Ι ΠΓΙϋ’;|3 * : mi naS mi naixb lasnan * vj-r . mj+ ; i ·- ; a·· ; \r ·· : i Tup^^ibpgit^n.rg^nn^* * : ip?n afSa ρτ -Sx aSx 1 ? tpa-nna» : ]vaxi >ap ρ*ή pg-o^ ^a-nna * ! rroa aaaao prro Nisa’ na Vrmtfx 8 nom xS SVtfi n?i?3 aSna naa * jt ; v -» ·* τ : α» i - τι -·*■*■ i rr>n >d> ^ajmtfSiaimnnSoa * T |? — j" : AT ; -* τ · : maaranatwniowin 4 * |·.· - \ ·.··'" : - - - A· : · ·.·.·.■ -r ; τι : npnS x>an prraanniD maxa nn;n s 1} M IIi 17 13 io 11 13 14 Ffe.Fadaeftquafi.nauis inftitoris delonge portans panemiuum. tROVEUBiA. Tranflat. B. Hieronymi. 4 Perferuu cum regnauerit. ) per ftultu cu facuratus fuerit cibo.*Et per odiofam mu- « D fierCjCum matrimonio fuerit aflumptai & per ancillam cum fuerit hasres^dnas fiSas. 'Quatuor funt minima terr^Sc ipia funt fapientiora fapientibus. 4 Formicas popul 9 infirmus,qui pr^parat in rneife cibu fuum. 4 Lepuiculus plebs inualida,qui collocat in petra cubile fuu.*R£gelocuftanon habet^ egreditur vniueria per turmas fuas. 4 Stellio manibus nititur, & moratur in aedibus regisdTria funt quas bene gradiu- 3 ° tur,& quartu quod incedit feliciter. 4 Leo fortiftimus beftiaru ad nullius pauebit oc 3 1 curfum. 4 Gallus fuccindus lubos fiios, & 3 1 aries,nec eft rex qui refiftat ei.^Etqui ftul- tus apparuerit poifqua eleuat 9 eft in fub- lime. Si enim intellexiifet, ori fuo impo- 3 l fuiifetmanu. *Qui aute fortiter premitv- bera ad eliciendu lac, exprimit butyru; & qui vehemeter emugit, elicit fanguine:&: qui prouocat iras, producit difcordias. CAP. XXXI. x ^Erba Lamuelis regis.vifio qua erudiuic I eum mater fua. *Quiddiled:emi,quid A dile&e vteri mei, quid dilede votorum 3 meoru? *Ne dederis mulieribus fubftantia 4 tua,& vias tuas ad deledos reges. s Noli regibus o Lamuel,noft regibus dare vinum, quia nullu iecretu eft vbi regnat ebrietas. 4 4 Ne forte bibat & obliuifcatur iudicio- 6 ru,& mutet cauiam filioru paupis. 4 Date ficeramasrentibus, &vinu his qui amaro 7 funt animo. 4 Bibat &obliuiicatur egefta- tis fuas, & doloris fui non recordetur am- s piius. 4 Aperi os tuu muto, & caufis omniu 9 filioru quiptrafcunt. 4 Api os tuu,^ebeme B quod iufta eft, vindicainope & paupe. 10 ^(fpRMuliereforte quis inuenietijpcul 11 &de vltimis finib 9 pretiuei 9 . *Beth. Cofi- dit in ea cor viri fui,& ipoliis non indige- II bit.*Gmel.Rcddct ei bonu & no malu ora xj nib 9 dieb 9 vitae fuas· s ZWii/?.Qu£fiuit lana & linu,& opata eft cofilio manuum fuoru. it. ouin Kyan» 14 \ nnaia*! 1 ? nn*iyn κηηκι A snni mnni 15 t NonV sgto» ^401 φω 15 ninii 11 . KVpnnyrmni 1651 1 pnV^p 15 ’ i posnoi’po> 3 n pjni p*ryn Mna? M‘iqy'i nna rpsop? Mnopm 1 * 1 tnn? pnha puiainni pnS 0 n4. appi ’ 17 ' · nnp? κηα pn 1 ? payi •ίή] uiijpn mA tfrnnrr «V 31 s nopy na Appi ακρτ spVpi xniu na ‘irsq sttf »ni »Sunn nia Spqrapi nppxi 51 mV 1 sun psa ωηη pi mo? psp sini xpap joi κη»κη xpoa sAn sya ?jdt 3 3 ’j qpA uvvn iVo^»n*WT3'roi3-nnnHfno 1 «nSnnoMinDS ππττιμ^ο’ κτηζρ ioSnSrioVi^Ap 1 ’ pnA?pnann^pi^jrt^on» αψη-Α 3 ικηρψ prranniiAipqpi κηοη pnic-iaVa^pAioVaVpjannimqaSp n iA qpsnns 4 smnpisnMbp^pniyipnpJppppyiDainnpji 7 : mvjpj αηρΐ snoni 'AxVsnpu; ian 6 Vvuym m κγρι nittsnaa annua «nns 10 t aAify wpiA pn 1 χηρην pniqos nns 9 ' 1 »Viy da p Apb pni jn tooo nA jtt i νγηπ »01» A? Μηψα -iAi snno rinypa 11 ' s «non Ai sianp mSi rAypi η A .Ay Ann 11: ’ j «nno aaqp s κηΑρα wm p»nnqpT tqjm aAs γη njm 14 ’ t rnw spax q»n mpyi^api N*jpy ny?n 13 ' ’ fi 14 *S Interp.ex Grxc.lxx. cap. xxxi. St fer mu regnatierit,&fiultus repletus fue « r/V ciborv, & ferua ft eiecerit fumi domini* Et *3 multer fi for tit afuerit viru bonuti Qui' tuorMute fiunt minimi in terra,hac autefunt fi pientiora finientibus. * For mica,quibus non ef fortitudo,etpraparat vere cibu. s St cherogrylli ges no valida,qujefecerut m petrisfitas domos. *Abfq. } rege efi locufii,(efi egreditur t an qua 17 acies ab nana lujfioncwrdinate. * Et calamotes isi pifcis manibus innitens,et captu facilis exifies, J habitat in munitionibus regis. *Tria aute funt 1? quapro ff ere gradiuntur ,&quartu quod bene incedit. * Catulus leonis fortior befliis,qui non 30 auertitur neq- 3 horret befiiam. * Etgallus cofcen 31 dens fceminas clemeter, (fif hircus pracedesgre ge,& rex condonans in gente. *Si immiferis te 3 11 tn Utilia, (gfiextenderis manu turi cupugna,inhonoraberis. * Mulge lac,& erit butyrufiaute 3 3 expreffieris nares,exibit fanguis. Si aute extraxeris jermones,exibunt tudicia (ffipugna. CAP. xxxi. Λ /f' Ei firmones didi fiunt a Deo rege reffon -1 v fium,quod docuit mater eius. 3 Quid fili * custodies,quidifermones Dei. c .Primogenite tibi dico fili,quidfili mei V teri? quidfili meofu njo- toru}*Ne dederis mulieribus tuus dimetas, & 3 tua mente,& vitam in panitentia. *Cu confilio 4 omnia fiac,cu confilio bibe vinis-principes tracu- difiunt.Vinu ne bibanfyne cum biberint obitui - fcanturfapientia, & reCta iudicare,ne obruant debiles. *Date merum his qui fiunt in tn ceror i- * bus,& vim bibere his qui fiunt in doloribus. *Vt obliuifcantur ege fiatis, & laboru no re - 7 cor dentur amplius.* Fili aperi tuu os verbo Dei, * iudica omnes fime. * Aperi tuu os,& iudica 9 tufie, dimdica autem pauperem & imbecillem. J* Aleph. Muliere forte quis inueniet)pretio fior autem ef lapidibus pretio fis bmufmodi. ! 4 Beth. Qnfidit in ea coPviri fit, talis bonis ffoliis nomdigebit?*G’imc\.Operatur enimvi- ro bonu & no malu tota vita. *Dalcth .Filans 13 lanas & Imum fecit vtiha manibus fiuis. * Hc. FaSiaefi quafinauis mercatura exer- I4 cenyide lonpe corpgregat fuas diuitias. ΠΑΡΟΙΜΙΑΙ· /uSipfjQdiaiq των ο. ξιρ * scw οικετης βα<ηλάίοη,<ζάφξων 7ϊλη& « oi\'m 3 fi οι - ί ί χζτις zcvd ο/κζαλη τίώ εαι /ti xvqjKfyjftt μισήΐή γυυυη \dfit Τυχο ώο^ξος άίαΰ^.*τεοταρα § εςινελάγιςα γης, ΧίΙα * λ . r. ...' i 6 ίί 3ΐ 33 - IO Λ 12 γρνλλιοι έθνος χχι^νρβν,όι εποιησφυτ cv πετξοας άπϊ ΐ7 εαντά» ο’ικας. * άζασίλώτν εςιν ή άχζ/ς, (είαςρατ&όει is άφ’ζνος χελ&όσ μαίες 3ότάκ\ως. * fi καλαμωτής χερσιν εξειόό^μος fi βόάλω%ς άν,κα&ικεΐ & όγνρωμαα ζαοι- '-9 λεως. Vgia j εςιν ά ώόόως π op^isf), fi ττε fi&p%v ο καί ο λ^ς άϊα€α{ρ<(. *σκύμνος λίον%ς Ιγυρβτίρος τίΐηρ^ν.ος χκ 'λτπςρίφί),* $ Kafctfil ή/χτ<1 κίαυος.*κΜ αλίκίωξ Ιμπξι- πανάΐ) Οηλβοας Αίψυχ&ςβ TsyToc ήίύμένος οαττολίχ/ε, βααιλθος ^μηίόξ^ν ca> sS'v{fid/j ττξόη (τεαντν άς άϊφξο- ovmvfi άαίώης μ? μάγηςάπμα&ήοη. τ άμελίε γάλα (£ ϊςα\ ζχτυ'ξο»,εφ $ ίκηιίζηςμνκίη- ρας,οΙζελάά(τί) αΐμα.εά/} $ ϊζίλκης λ^ί^ς,^ξελ^γ) x&ufetg <£ μάχα^. λα I * ΟΓεμοι λ^γοι άρΐω) \sm .9-s5 βασιλίως %ξημα- ι 'ΐιΰμοςρν ετταλ^\βο<τνν ή μήτηρ durf. * τίτεκνον τηρήσεις τι] ρήσεις 9-eoS, nfabfy ες βϊλείω ψτίτίχνονζ- μης κοιλίας . τίτίκνορ εμψάοχώ) j μη ό\μς γαναιζ'ι σον TthoS^v ψ) τν σον νόάν κομ βίον *ειςυςερβζ%λΐΜ. * (fif βχλής πάλί(& ποίει } μ$ β*'· λήςοινοποτα, ® ^ιωάςεμ μάθεις είσίν. οίνον μη s τν,νετωσάν. * ινα μή πιον\ες (άπιλά&ων^ιι τής G(pici ς vgqopba κ&νείν, ύ μή ό\ίνων^ι ceRr ά&ονέΐς. s * <$\ρτ 6 μζ§ 1 >Μ %ίς ca> λυτίαις, (£ οίνον πίν\ν %Ίς cv od\p- 7 ναις. ha ζΒιλάΟων^ά,ι τής πόνίας χμ) των πόνων μή s μνηόΪΓ eSm ζτι. * ψ άνοιγε σον ςόμα λ$γω Ssot), xfij 9 κ&νε πυγ,άς. i άνοιγε σόν ςόμα., ψ) κ&νε d\,i- κοάως, ^ιάκ&νε όε πονητα χομ a£rm. ro *άλεφ. ΓαιΐΜκα cbuffidd/j τίς άόρήσΓΐίηιτ y0itnln»3jia njn r-njn 1 > nWa γ"Ι33’"ιΌ mno alir-o r~raro 5 > t ; — 47 ; · a▼ · *· J · »-; T i ίΓΠ3 :^ 3 «Dnn’fl 3 inW’ 33 mnWn’T * ■ | V |T JJT » V - 2 A · — JT J · T V T4 i nrbv ππή »jj?V mena nsa * * I , ; ■.· T /t : * τ ΪΤ ! A· T ·.· « ; -r τ ©a 1 ? nircr-^a »3 aWa nnu'? NiTirti? * /·,τ * ·· τ /· ’;»t · JT ·· j JT · I : aw Γ T ί na^iaS ]D3iKiiP©n7-f—iritpj?c3>n3ia * -»3prap 103^3 rpy? cunjws jjtij 1 .. j njnjTiini -pani r-intpj? pio * : ρ-ιηκ ον 1 ? prity ηί πε*» 1 ? nnnvnp * : rowV 1 ?!? lorrr-ffifvi mana nnns n»s 1 : Vasn ab mbvy onbiniva ma^n irsw * rnSVnnnSpdm-iipNn.n^.niop/ .· ~by_ rV?p nxi S»n i; Π33 non * ir-ojw K’nn'in’--nNn?njpi!i’3»nS3ni]nnnpi? * ’ : V?nnn |t - : · ' r ·π*©ί» ohj?^ 3 rnSSiri πη» na? rfra$ * Proverbia. Tranflat. B. Hieronymi, rj *Vau. De node furrcxit,deditque pr£- *4 »5 16 »7 i* J» 1? it 11 da domefticis fuis,& cibaria ancillis fuis. ri s Z4/».Confiderauiragrum &cmitcu: C de frudu manuu fuaru plantauit vine»!'. | 1 7 * Heth Accinxit fortitudine ifibosfuos, & roborauit brachium fuum. * N is *Tetb. Guftauirquoniam bona eft negotiatio eius, non extinguetur in node lucerna eius. *fod. Manum fiiammifit ad fortia, & digiti eius apprehenderunt fufum. * Qfh. Manum fuam aperuit inopi, & palmas fuas extendit ad pauperem. 4 Lamed . Non timebit domui fu<£ a frigoribus niuis; omnes enim domefiici eius veftitiiuntduplicibus. ' 4 Mem. Stragulatam veftcm fecit fibi, byiTus& purpuraindumentum eius. m * Jiun. Nobilis in portis vir eius,quan Ddofederit cum ienatoribus terrae. 14 4 Samech .Sindonem fecit &. vendidit,& cingulum tradidit Chananaeo. 15 4 Fortitudo & decor indumentu eius, & ridebit in die nouiflimo. 16 t( The. Os fuum aperuit lapiendae, & lex clementiae in lingua eius. 17 * Sade. Cofiderauit femitas domus fuae, & panem otiola non comedit. i* * Copb. Surrexeruilt filij eius, &r beatiC fima praedicauerut:vir eius laudafrit eam. ii 4 Res. Multae filiae congregaueiunt di- uitias,tu fupergreiTa es vniuerfas. 30 * Sm. Fallax gratia & vana eft pulchri- tudormuliertimes Dnm,ipfa laudabitiy. JI | ih» 4 Γ/μ#. Date ei de frudu manuu luaru? 11 & laudent eam in portis opera eius. *■> o o cum 0 c j nd “)3 n3xq νπτι sAj?n napji tqvyjnanatfnij^ 14 t nanyj sMa nnpi 15 1 mneinnn^in** 1 ryy*nnnn η’ίρΝί 17 1 «οψΐΝ rnyqii s^v 1 ? 10 : ^1\V9 ^ητι isni) 19 1 ηφΰ 1 ? NX 13 rh niny urvypn 11 » κηηιητ nn no?? ' 3 ? V^Vr! ‘ 71ϋί ? nn>a »aa ρ*7ητ ab 11 ’ in^aphniniNnainn^nmaywnfl 14 i syiN-^nTaywnnnj 3 ?n^y?snanomny'T 15 {na^V^y^pniNDinaiNnpDnannnsnna 16 : NnnnNsninNpna] ηψη 1 ? ^nni xwy XJ jnnpttjpinSyisaiton^pnnq^naniDp lS 1 «SmayanKpnVinn' 3 q«nnns;pVai i snna^n κ'ΐΐ κηί?κι nnVinn «nns esqau? wn pnpi wn wn tap^ieo } ° *. inha-hy m?y nsi snw yiup t 8 ’ s ψ 3 η ? nnaiy nan?tp^ na \o nb inn }l 1 % . 'hm 'Mfoabvi ® πκΑαπ Sii rn:iDa oiMsaio mns dibshm h» by ]vj? 3i ay njiai siip:i by α»π*7«π χτι 31 » -f?a hsd η^α Di3>S>a mxan rmt m i π'ΐραπ in©’ ow α’κηρ on w S 3 . JL * # D K 3 Interp. ex Graec.ixx; e a p;x x i i. ΠΑΡΟΙΜΙΑ!; /Μίρμίινάσίζ r£y ο. (,21 4 Vau. St furgit de noBibus, & didit ci-iy baria domo,et opera ancillis. * Zain. Cofideras n Agrum emit: ab autem fruBibus manuum fitet- rur%pUrttauitpojfeffionem. 4 Heth. tAccin- 17 BafortiterHumbu juum , ftrmauit brachiafua ad opus. * Teth. Gufiautt quod bonum efi 1* ορεταη,φ non extinguitur tota noBe lucerna eius. 4 Ioth. Cubitosfuos extendit ad c ces gratia Vana pulchritudo non e fi in te,mu lier enim prudens benedicitur, timorem autem Domini tfta laudet. 4 Thait. Date ei de fruBi -} 1 hus manuu eius, & laudetur in portis vir eius i 1 i * %av. xy) dma) Ck vvxtd.v (c 2SeorJ βρωμά^ί ίΑ 1 e oim (£ sgfct fgtk ΟίξβίποάΐΜς. * ζάϊν. S-t&gndada Ιΐώξ- η 19 y>ov Ιπςια.%, )x7ib $ καρπόν γμαράν cwt χαηφντώτί χίϋμα. * yd. φοαζακταιΑρν fyvpdg tlw οτφιιΰ cw ^ 8 hpeds chvr βζμς^ίοραςαντγιςάς\ pfov. *' TyO. sFAcraT 0 οτι καλό» ϊςι τ ίργαζζ<%, £ φ VmoAcvw*) ofiL· t!jA ivyfigt ο λυχν&οωτης ,, Ίωβ. φ πάχείς cwf οκΐώΐ cJmfgt rviMpipovfy, τας q ψείρας αυ’τίίς ζξά^ει dg d- 10 τξ&κ%ν. * %άφ. yupag $ cwryg Άν ysqjvlm της yfa. 14 *&άμζ%.ΰΐϊ($[όναςϊπο(νίΓ£ ψιάτίί^,π&^ζ^μαΐα ι $ d\»s τοίς ydssrrn cmiq. ' aiv. l^iw yg) cds- ^ρτα%, )φι ώφρφυΰν cv ημίραας ί^άζας. * φή. ςόμα b\ αυτής dmiya βφώς qgq νομοΟίτμως, Μ cJ\,s sAs« μοσαΰ’ή αυτής αν τ« γλωύτη αυτής. * dabn.&Fva} <&ατ&ι£αίοίζω αυτής, τϊζι q myopi i» ebe ίφα,ίε, *χωφ. dvsgm-av τα rUva αυτής (c !ττλ«- τηταν,ψ} bemp ουϊύς wWci> cwrlw. ' * ξγις. 7το?λα1 $υίατψς bAmdjfFg ττλο^ν, ποΝκοάετζοίηταν cfiwa- μιν, ύπίρκεκταμ ψ) υπζρνξας τίάτας. j* * div. \[/Λι^\βς apsuxicq (£ μά^ιον χοίρος ebe ϊπν hv Gi'yum ^ aiuuiln * φόζον j χυοίπαυτη 3τ αΙνείΤά). * Sav. d ότι αυτηXττοχαρττ&ν αυτής, yfif αΐνάξϊω οψ πνΧαις b civyp ουυης. 1 6 17 ι> d CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 3 "Vau. Et furiexit in node,& dedit efcam domui fu*, & penfum ancillis fuis. " Zaitt. Et cogitauit in confilio, & accepit agrum,&dc frudibus manuum fuatu plantauit vineam. * 7 Heth. Et fuccingit fortitudine lumbos fuos,3r accingit brachia iua. ‘ s Teih.Et gultauitquoniat^ bona efl negotiatio fua,&non extinguetur in node lucerna eius. ' 3 * * iod. Manum fuam extendit ad vertibulum,Cc ro^nu^eius tenuerunt fufum. >c Caph. Manum fuam extendit ad inopem, & brachia fua mifitiniuriam patientibus. 1( *Lamed. Non timebunt filij domias cius a niue,Quoniam omnes domcftici cius vcftiti funtcoccineis; 1: Mem. Strata fecit fibi: byflus&purpura indumentum ejgs. 1! Nun. Notus ell in prouiticiis maritus cius, quando federit cum fenioribus terrae. - ·· 14 Samech. Sindonem fccit,& vendidit, & cingulum tradidit mercatori. "Am. Fortitudo & decor indumentum eitis, & ridebit in die nouiilimo.^ u Phe. Os fuumapcruit in lapientia, &lex gratis in lingua cius. 37 * 5rfx ‘wv-tf 1 ? d> 0J> anan.rVa * > | a .. — · - V*. | ; '* V3 4ί·-τ ; · . τ . uA>?!o^t{.fsiJ?on-t^ int0n ΝΜΠ πίφίρ'ΠόΊ Π’Π>10 Ν 1 Π iiw -ΠΒ » , : iwnrinnnrrSs i»ki,— m>v*v ΓΎΠ133 Ν1Π101ΠΠΓΠΧΠ»&*Ί0 13110’ * ’ J» τ T ; A -rr ~r c- ·· : >- 7 47 T y : iJ3sSar"t’mi0x a’bVi;S j·.»:· ι»τ t·; -: · * f -xSvrw ο’ίιπ&ο aii o^xiSiraiw* * r . 1 ,>j -I - j : 1— Ι31ΠΚ7 Ι’Π’10 O0 71131 0Π7 ΓΤΠ’ r ι -r λ ?i· - ·' · ·' » T * * * ** i v 1 uhwvi. 7*rop-r *? V- ™>n»n nSip *· -73 1 ?!? ηά3Π3Ϊ1Π71 101117 ’37-ήΚ ’ΡΙΓΒΙ * ; » 4- t : 'j- * ; ’ : ■ · “ ■'· T : itu 0 i irw h Kin on» rinfi pitiwnw · : ia r-ii3i?S αιχη ’3aS n’iiVx 1 4 *sr ’r 4 ·· s · 4 · r; ©Qft>nnjiii0j;3i0D’i00an'73-n6i ’η’κι * '-V : rrn Γΐΐ0ΐι 'jan San.—i 3 m - I J : v tr * - >·· · ; '■i/y ecclesiastes. Tranilat. B. Hieronymi. LIBER ECCLESIASTES. C AP. I. *·> υ Elba Ecclefiaftcs filij Da- '/βψ re gi s Hieryfalem? > 4 Vanitas vaftitatu, di- r,:f i: ' c · xitEcclefiailesivanitas va nitatu & omnia,.vanitas. 4 Quid habet amplius homo de vniuerio labore fuo quo laborat 4 lub folc? ‘Generatio praeteri t,& generatio aduenit,terra autem in.aeternum liat, j 4 Oritur Γ9Ι & occidit, & ad locum 0 «fuum rcuertitur,ibidi renaiccns*.;, 4 Gyrat per Meridiem 1 &: flcdlitur ad Aquilonem. Luilrans yniuerfain circuitu pergit fpiri- 7 tus,& in circulos fuos reuertitti^ *Omnia ' B flumina intrant in mare, & mare non redundat. Ad locum vnde exeunt flumina, * rcuertuntur, vt iterum fluant. 4 CuniLe res difficiles,no p^efteas homo explicare iermone. Non faturatur oculus vifu, nec 9 auris auditu impletur. * Quid eil quod tw^ fuit? Ipfumquod futurum ell. Quid eil ^ d i « e quod radium cfl? Ipfura quod faciendum cft. Nihil fub Iole nouum. 4 Nec valet quifquam dicere, Ecce hoc recens eil. Iam enim praecellit in feculis quae fuerunt ante nos. 4 Non ell prioruA memoria, Jed nec C eorum quide quae poftea futura funt, erit recordatio apud eosqui futuri funt in no- uilsimo. 4 Ego Ecclefialles fui rex Ilrael in Hie- * urufalcm. 4 Et propolin in animo meo quaerere & inuelligare fapienter de omnibus quae fiunt fub folc.Hanc,occupatione pcfsimam dedit Deus filiis homipuinyvt occuparentur ii|ea. 4 Vidi quae fiunt cun^a fub lblc;& ecee vniucrla vanitas & afflidliofpiritus. 1· I I tl 15 I· 11 It 14 □u*i.n K nniorno-bs «oby n^an *?an .two? anu 1 i mni saSo ίίί aa ribbp am rbrtp W1 Η Λ t nw^as^ntnnn^os^atno-^monHt^^n^nniQ-no *' 'nbzn&o · * ·· · m> Sim nan«Si utyhi saayo ntooS xpnp Ssyi Nrmoiap,jp Nonn npap naau 5 t poSy^nS^ hyisu ins -SyixnnSTNnmdimo κοιπη lapSiipoi κηηηηορ -SaSrtinSonNofonanai κίητ nnoVruniNotnn ipSoflsanySi>SonnDttiptM,soSySnnpp-iDtrpt«ipSpSm«»o>yiapi 7 '1 Nnviasniaijanp, iSa» sSip^n-ipNwaipnpypSn^KpSyp nnpSpTnyis^nrSa * '* iNoinphivoSppSpalpas tanpiaipSm * kS?» s*n snSy^D’pS nmyrno Sp \moS n^y sSp» «Si »nnna wpS no «SSoS naaS ittft nSn»S on ona pn>pio nWp·? winpypiOTaynNTnpnaana^noS TnyiMnKjnnpn^pmnTnp \ Nyn^ny^SpoinsypipSpnsSpnsSiiaa^ OJip? niq ^3κηρ»π oansn>s ' to ι«ψρψ ninnnnNpSya nan oanscnSan>SrtjpSiorSa qioayNaaiynVsTnia sin ^pajinSimsViq^iH^a.maS^i^ " ' twpa^ii^KnaVaroS^niiaaiaiotiinnan ibSejmSNatprSysaSp^nnnSnptipx 11 i NmupNaSpoVap.TasnaQy sepN »pa naty-Saa num pn spSya xusb ninn apy^a-np-Sa-Sy snoan nSSxS iy oap^p (sSk yappS ’aSninappi"' } i na N^npitS uppN oaS ip ama vjo ιυ Np’n ^ i srnn nmopi iSan «Sa Mnr|an spSya Νϊϊοψ mnn lapyns _ n Ntfpg m : Sa b wn 1 ♦ * ’ Intcrp.ex Grsec.lxx. cap. t. ECCLES I ASTES. » CAP. I. -Erba Ecclefiafia filij Dauid i || regisjfiraelin Hierufialem. 4 Vanitas Vanitatu 3 dixit t Scclefiafies: vanitas vanita- I tum 3 omma Vanitas. 4 6hia } ' abundantia hommi in omni labore fuo quo laborat fubjole) 55 Generatio evadit & generatio ' venit , & 4 ferra infeculum fietit. 4 £f wf#r fil 3 & occidit fol 3 & in locum j fiuum trahit , oriens ipfe illic , 4 Vadit ad Notum , (gr circwii daf' 'Boream :« circiuit circuens , vadit Spiritus ,£?* ad circulos fuos conueriltur Spiritus. 4 Omnes torrentes eunt ad mare , ware 7 »0» e fi repletum. Ad locum quo torrentes nja- dunt 3 illuc ipficonuertuntur ad eundum. 4 Omnes fermones implicati 3 non poterit vir * ad loquendum , e> »0» replebitur oculus *vifu 3 non replebitur auris ab auditu. 4 quod fuit) ipfum quodfuturum efl. 9 quid quodfaStum efil ipfum faciendum : »0» e/? rece»j /«£ _/o/e. 4 Jj)ui loquetur (djr dicet : Ecce hoc nouum 10 tflftam fuerunt in feculis qua fuerunt ab ante nos. * Non efl memoriaprimis 3 & [altem vl- timisfakis non e fi eis memoria cum futuris in nouijfimo. 4 €go Scdefiafies fui rex fuperjffiael in Hie- rufalem. j> 4 Et dedi cor meum ad exquirendum ftfi ad «3 confiderandum in fapientia de omnibus qua fiunt Jitb calo } . quoniam occupationem malam , dediFDfifisfiliis hominum 3 - 7 μα. Λοιπές © χμμαρξοι Λορ&όοντοα άς τΐώ 3-ά~ Auotom , ycq ή SdAci&yct φ \ ςιν g μτη^ζΐ>Μρη. Υς r» τπονκ © χκμομρβΐ wopSsoncu 3 vx ft αύ%\ ζΒιςξέ- φ'άΰΐ % J 7rop£j$lu)cu. * 4 πάπες ol Asyoi ϊίκωποι , « ^iwmrcu ώηξ % J Aci- Aw, ^ ch ϊμτΓΚν&Υίϋ-ετΜοφΰαΑμος $ opfir yfjf « τιΑηρωΟγιιϊεταί ύς άκ^οάτεως. 9 4 rlv ytyo^cwr fi fyt ντόμενον. yfii τι fi πεποιη - uwor,cwfi fi ποιηΰνο-όμζπν · χμ\ gL· h παν^^φα- I · %v \}m fiu YiAiov. 4 ος λα Ama xgy spet } Us %ύ% καινόν ε?ιν 3 vvh yiyovsv cm/ %Ίς αιάσι %icym^Qf>oiq ϊμ~ II (ΰΐξβ&εν . qjx δίϊ μνήμα πξά%ις καί ys ΖοΊς ε^άΖις fyjojffotg φ. Ιςι cufistg μνήμη μζ nh fyn- Gyijfim εις tI/ju l%dm. ΙγάνκκΝοσιαςήςε^μόμΐω βασιΑάΙς3πι ια’ξαή λ 13 όν Ιεξον<τα?\γιμ. * ϊόωχα τϊω καρόίανμου ί%- ζνηται yfij toS xa.Tcto%i-fia£rou b tm ζφία njn iJ’Di’1 0ί/3--31 ΓΒ3Π 3-13 »3 ‘ It i 3103 I : ~ ecclesiastes. Tranilat. B. Hieronymi. i j 4 Peruerii difficile corrigutur,& ftultoru > »3 itwa 1 ? 'ibi »mn * . <.«■·»■! v l ·<■- - i > : ' ' * i · :■>- rins ΠΚ"1Ν Ύ£?Ν 75?ηΐ7303ίΠΚ71 ΓΊΒ3Π3 ... :·.· -·.· *— x · ; v:|·.· : - ; -|- naoa θ’όϊ?η nnniW’ -ιϊ?κ ano ynb 310 v- ; . . _ τ - - — «·.· - **■ i- : · Π3ΓΡΤΙ |v ··" i" i jonro h WD3D’ra n ’nm tod TiS-un * yy arta *nyaai α’ρ -nm rra»? >iw{? * : nsrVa ni?’ cana nwnS an: niana »S ywy * -t· V ·» p ; · i "At -d ·» · v* · i· ψ :a»syn ais apS π’π η’3”’33ΐηιπ|ψια’73ΐ? ’nyp * ysS vnef^a >*? 1-133 rnin ρφ apa rup? ioWm’3 •|T T | * aoSanVaDi arintp3-aa*7 ’no:a * ya nujym nnE/iant’ »? ’nnc?y munam >·· : ί \ r;|- ί *■*; ^τ.··τ A . ; -. jf—iwir - ntfoiKn aScnu y a? Π’πϊ? Vaa »xiicim * — - -... * · · ; - ; · : j-t · :’Vr-naj?’naaniiN Γ » ! JV i· τ j » >τ X 1 '·* CAP. II. * J^Txi ego in corde meo: Vad^ affluam A delitiis, & fruar bonis. Et vidi quod hoc quoque eiTet vanitas. i 4 Riffim reputaui errorem, & gaudio dixi : Quid fruftra deciperis? 1 4 Cogitaui in corde meo abftraherc a vi- nocarnem meam,vt animum mcutranf- ferrem ad fapientiam,dcuitaremque ftultitiam, donec viderem quid effiet vtile filiis hominum, quo fa&o opus eft iub iole numero dierum vitae iux. 4 4 Magnificaui opera mea:aedificaui mihi domos,& plantaui vineas. 5 4 Feci hortos &p(«nlaria, & confcui ea cunfti generis arboribus» 41 * 4 Etcxftruxi mihi piici nas aquarum, vt irrigarem fyluam lignoru germinantium. 7 4 Poffiediieruos & ancillas, multamque familiam habui. Armenta quoque & magnos ouium greges vitra omnes qui fuc^ rum ante me in Hierufalem. * 4 Coaceruaui mihi argentum & au- BVum, & fiibftantias regum & provinciarum. Feci mihi^antores Sc cantatrices, & dclitias filiorum hominiim,fcyphos & vr- ccolos in minifterio ad vina fundenda. 9 4 Et iupergreffius ium opibus omnes qui ante me fuerunt in Hierufalem. Sapientia quoque perfeueraait mecum. ounn *; κιτιρίπ«ηηΐ'Ν'ρ'Μ nnioin?vein rh^h snmim τιη sVjiTiannKnSya nnnnNianp-nnaa ' 5 t?no3n nfioisi waos ' 83 $ ιηώ o 1 ? nrriri? kjn nV?o 16 j py*i mm Kjgrjy oy ηωορκΑ wn n 1 ? nnio ina »rrf»na Byuoi snio , 7a*i sn^bm κηο3η yio*7 taiV npnji 17 } tqrpoi κηοηη msup vtm >p*?i mViprrp κ»ο»3γΗ73 ^y ‘ Nnmipg mn?. vb\ mn’ n? tsnoDn uppVnn; οηκ 18 s pnn’ nsppV ViniiiaT snn nnpn sin p t «?jkt jnpVnana unVapr a i nmnp 1 ? x?h aN^jpTo nni^pa mon uyva qptnii«»n^jp m υρρ Π κη ηρ’ρρ Γηρκ κ$«ρι κηνχ ’Vy noo np? nD $Q)y awa untn Nnnp jnasi t 4 bn ’aa 4 p m» nno» * ‘ κηοη n’3?n Vy* 3 »n^syn *iaaV η»κ nwrrnp KnnSi κιη sm:x’Vnyi:jiya nius «ainV 1 i iVan κιη ΠΡ so^ya pp’p iy \vqm 'zh. ao ϊΐηίρ γνχ η’ΐηιώηη-’ΐ iy sip^y rnottfa κηηώη spoananaa »aaSi nipmi ppran ρρρ nzv) may 5 i pono nax?» pna 17 »nya taSurn»? pao ppmy mupx 4 ’ i’pn’m mi’ p jp «φρψ ηΐηη * K(?p^ pp’p. »ano-»7 stfnn pnap NjOTjypiyifl 17 nipy 4 .· pnp patoy η’ηΛρ ^pn nynn ~* 72 pmn’ ’ 1 ; nin r ^yi pmn pap qi* wa W3s - nn »n» spanaV b nn waa tsnro-Vy lapo-^pnonn’pnpsi pipy wap 7 '' n’aa nnny wn?*? ή ian»ns paVii pA npppi an*ii qpp*j pniix qs ’^ηψρρ ’* .-'ο^ρη’ρ ’pnp.nn;n Nfii ί ’Ο’ρπ «!Ρ ^Ηψιρρηρι nipis κ»ο p*rai 1’inni ’,η κηηρη κ’ηηι pna snaiS κηοι t ’nmy’p ν*ιί] πορ ’ποοη ρηρ caVio'n»a »nnpnri-n xnrVpp tony nflpist xpio'’nu.p!si 9 I 2 6 Interp.cxGraec.Ixx. cap. ii. 4 Peruerfum non poterit «vt ornatumfit 3 \ j pofleritas non poterit vt numerata fit. Locutus ffum ego iri corde meo vt dicam: 3 * Ego ecce magnus effeEiusfum, 0 addidi fapientiam fuper omnes qui fuerunt ante me in Hierufalem · Et cor meum vidit multa , fapientiam 0 cognitionem 3 parabolas & [dentiam. 4 .7 Xoui quod φ hoc efl eletfio jfiiritus. x 7 * $o quod in multitudine fapientia multitii- 1 8 do cognitionis i 0 qui addit cognitionem 3 addet dolorem* CAP. II. Ixi ego in corde meo\ Veni iam experiar te % in Utitid 3 0 ecce in bono - 3 0 ecce 0 hoc Vanitas . ! * T{tfui dixi circulationem 3 0 gaudio Jjhtid % hoc facis? 4 Et confderaui β cor meum trahet vt mi- 3 num carnem meam , 0 cor meum duxit me in fapientia 3 0 vt dominarer in Utjtia,donec viderem quod bonum filiis hominum 3 quod faciet fub Sole 3 numerum dierum Vita, eorum . * Magmficaui opus meum , adificaui mihi 4 domos, plantam mihi vineas: * Feci mihi hortos , 0 paradifos , 0 plan- 5 taui in eis lignum omnefruSius. 4 Fectj/mhi pifcinas aquarum , «vt rigarem ( ab eis fjluamproducentem ligna. 4 Pojfedi feruos 0 ancillas , 0 »4/* 7 funtmthi : φ pojfeffio armenti boum & gregis ouium multa fuit mihifuper omnes qui fuerunt *tyie me in Hierufalem. 4 Congregaui mihi 0 argentum 0 au- 8 tum .0Γ pojfefiones regum 0 prouinciarum. fedmibiscantores 0 cantatrices , 0 de littas ^ filiorum hommis , pincernam@& ancillas ptn- ·» ^Magnificatus fum 0· addidi «vitra om- 9 nes qui fuerunt ante me in Hierufalem , 0 fa- pientia mea fteiit mihi. cernas. t X έ x 7 ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΗΣ· μ8ίρμήν<ώσιςτων ο 6ζ$ ι$ ζμμφμόν ου itwiiGP) % J (βάικοοτμγιθίΐάαα,χφ νςξρημα ouituiri3 πποετ73ο ήτπχ wi? *r · - ·· v v * |* *r : . » · · · ·* r. : : bgjrbo ’pVn π vrmi ’?9P, Vat?3VT 1©JW »C?J?p- 1 ?33 ’3Νί 'ΓΙ’.® * ]>κ'ΐ πτι rnjrn’ Vgh bn nirn nwpS 'rSnj/v :TO|£?nr~inn]rin! mSgDimVVini ngajmnS ’3κ \·νΜΐ * ■ 133 - 3 ^ ηκ^φζΐηπκ k3»'f D3snno”3 ί imw ecclesiastes. Tranffat.B.Hieronymi. i io * t:. _._J.EJ—. ®__ 1 IO 11 II 13 14 »J i^nn"[P"ii«npin^ tiSin wra V’D3m iib&ha vyj; faann * : c= T?3'm rnp> im rnpDtf ’j&“M ’πιπη nx-cbaVojn r—npqa ^3^ιτώδη * uSnmm mv ’ηο]π moSi >rip> ... . ;j _ .. a** k·-: · :.«- t » 1 * : · ·■!: ■ jSanrnraja? ii?©? dSii?S bpsrroi? osnV jra j»k b * -op Dsnn mn> tki nitw bn bxsrt οό*π ■ l* * IV " I Γ ί * i * ■> ~- r \ T - «· -r - : S’03n nt?ps# η© j?on bp jn »3 o»*nrrnx btoVi «■ ; : nnr-ienibnVsms ewn nnn • | » ; V IV i — * VA» - -·*- rnnnSnimw ^Dr^rw^n&afcn * - *· l*· T /* |·,· · T T V · «·* ▼ ; ! ΗΠΧ n>iW OlxV 13ΓΜΚ© TOfl jy ί · |v l» ♦ |» t * - JV V AT — hm J ^33 t&wSrbiKrvn» oanninv w *» • t t ; - ; '; r τ * v : p ^ f |v - ·» «** : bn nroJ t timn ηππ vmm u· · v h r - · :v- » |·.· ; 7Bj;rr^3 by nS -ΠΊΝ mh m >ηΐ3σι * 't 4 ·/ T *νς A . · H w ,. · . 1 ' -: · i - ; !Wi?nnnn’nSojn? v,.- n^sinpsnsippi;^ oix^r 1 ? 4 nsm Vsn nrm i pbn mw fo-bw uW' o^Si : i—133 , 31 : i xo 11 * Et omnia qua: deiiderauerunt oculi mei non negaui eis 3 nec prohibui cor meu quin omni voluptate flueretur,& obledta^ . ret fein his-quae pr.xparaueram.Et hanc ra" tus fum partem mea,ii vtererjaborcfdneo. 11 4 Cumque me conuertiflem ad vniuer- fa opera qux fecerant manifi meae., & ad labores in quibus fruilra fudaueram, vidi in omnibus vanitatem & affli&ioncm a- nimi, & nihil permanere fub Sole. 11 * Tratiiiui ad contemplandam fapien- tiam,errorefque &ftultitiam.Quid cit in- C quam homo, vt fequi poifit regem factorem fuum? ® 13 4 Et vidi quod tantum praecederet fa- pientia ftultitiam,quantum differt luxa tenebris. 14 4 Sapientis oculi in capite eius, ftultus in tenebris ambulat. Et didici quod vnus vtriufque effet interitus. 1J 4 Et dixi in corde meo: Si vnus & ftulti & meus occafus erit, quid mihi prodeft quod maiorem fapientire dedi operam?Lo cutufq· cu mente mea animaduerti quod hoc quoque effet vanitas. 4 Non enim erit memoria lapientis ii- militer vtftultiin perpetuu 5 & futura tepora obliuione eunda pariter operiet.Mo ritur dodus ffmiliter vt indodus: 17 4 Et idcirco txduit me vitx mex videntem mala vniuerfa eide fub Sole, & eunda vanitatem &afflidionem fpirittis. 18 4 Rurfus deteftatus fum omnem indu- jffriam meam qua fub Sole ibudioliffime la boraui, habiturus hxredem poli me, 19 * quem ignoro vtrum fapiens an ftultus futurus iit, & dominabitur in laboribus meis quibus defudaui 5c follicitus fui. Sc eft quicquam tam vanum? ^ x ° 4 Vnde ceiTaui,renunciauitquetcdr meu D vitra laborare^ub Sole. * Nam cum alius laboret in fapientia, & dodrina,& follicitucline,homini ocio- fo quxiita dimittit, & hoc quoque vanitas & magnum malum. 16 C c t· aum mzrzfiwb-h nirt Nnn^nnrth? tfhaiws pnsowha ΐΛχ ’mSy t Λ ιρτι>π 2 Ώ 'pVn sin p.i 'ΐτιηηοΛρρ τη>_π3 ηπηι t?e}jK~o3 Vsoi Dipqp '*? n3nms _ »i Nnupra spMDu? |p 3»n» κηορηΗ inio η’κι hmoj niis wg nuni 13 1 nV nipng 13 ? ttni spijgis inii $φα nira ^lyi^.in^yi^'?wsqNnsni.^i^fcipiitijiaKiiDaisfiioannpVTnyVnpN^naVsnDpNq^n 14 .* 1 riin π q ni n:p Tni pa ws necn p npS ’payiyi.ws Ν’οψι pyisp opSi tog niogi * 5 1 prri /3 w?*? i’Tngit«’oiip'n«T3 ’ηιοτριιρ πιπτηρ^ιρ^ nn^pinivngi χφφ CDyxavih «iipin^ om li tniiy riy una οηκ judo pmmi nin wj©i 19 1 ximi sflioa «jyin n$io κηή αψικ ya ρΛη» npnew «Sa innna pn KpSya κψρψ mnn nnio*’i iriniirha-nt wgwarn 1 * \ t*mi nilum iHan &S 3 ons γτη κφφι κψ3« tocu nnqp’>i ο'ιψι nna unpS Tnyi νφο vm in ounn yT jpi 19 1 nna na oyini 1 ? ruppusi Vnp 4 7a- l 7y’aVr?Ku)Ni , 7 Nagnimi 10 nSan nq^ioipS naniuVa mpni no κ^ρψ mnn nioppa rnpngTnp-^ai twoi ipiwi «jiVooai Nnoananninioibai! n’g diin 11 ipn spVya κψρψ mnn NJpnVnpsivn oppVnnim κηιο i snaq np^ui iVan irqx npSn nno 1 ? npinj n.a nio n^i naaS ibi N^a. Interp.ex Grac.lxx. cami. * Et omne quod petierunt oculi met non ab- \ o fuit ah eis . non prohibui cor meum ab omni la- 'jitia } quoniam cor meum Utatum ef in omni labore meo , 0 hoc fuit pars mea ab omni labore mei). $ * Et affvxi ego in omnibus operibus miis qua fecerunt manus meet, 0 in labore quemla boraui ί’βρί^ με&ς μου Ίκτο XcaVg μό^ου μου. * νμι ίπί£λέφΰΐ είω b>xa χμι α^φόρ^ο <& οίφζβ (jwUju, οτι τίς Sfyax ος όςελώ'{Ύ) όπίϊω τ λης- Qtw TctQcnz \xoinrm ojutIju. vyw vyywv \^t uujto οχότα £ typm xcu ys εΓωοπ azwdiv* λ r' /ηΊ\(7-* u ~ icT~ τημαο* (juimnlj ·J (sigxdmvouumg . * Xgif eixov εΓω bi καρδίαμου , ως (jjuitu 'ιτήμα Ζιΰά- · φ^ν&χαί ys \μο\ Quuij'Mty\C^!^oi , χμ) Ινατίΐζφι- (ΤΆμΙυυ ίγω]τ° «fetori ν Ιλάλγχϊΰί b> κα/ρδίκμον^ιότι οίφρων bt «fetor^uctT^ λαλϋ ,οτι καί γεμάτο μα- 6 fgu0TY\g' * οτι efa Sfi μνήμη ζφο&μζ vi οίφζβ- v&eigcutovct , xolSoti y$n ημερμις fgiig εργοφμουις ToLxd/fst ΙπίΚή&η . χμ\ χως ^34v«TOf ο ζφος μζ οίφζβν^' ΐ 7 * χμ) ΙμίοΜΟ. (τνυοτίυυ^ωΐω. οτι χονηξ)νϊχεμε τ*' ποίημα, ν πίχοιηιβρον \lm νν ήλιον , οτι τα. Χμ% μα- Ιμιότης χμι «ΡΟΜρεσιςττνάίματ®'. * χμι εμίηκτα. sfd σνμχαλβμ μή%$-ον μου ον εγώ μο- yfid) \!m νν ήλιον , οτιάφίω ουυνν τύ cwSpdm τώ fpn~ (ρμβρω μετ ζμί. * ' λ / > Γ' λ. ' ν λ ^ λ. \ » yf? ' χμΐ τιςοιο qvh φφος εςομ η α,φρων j χμι « Εξουσία·' Qf) b» xmfi μό’μβω μου , ω έμο^θ»ο'α (£ ω \ Οφινάμην xm ννηλιον·^ καί γε μοβμιότης· * χμι ϊχίςρεψα. Ιίω §Ίκτοτάζα.ο% τυϊ xctpii.ee. μ« cBi Χ'ΧΛτι μόχβω ω εμόχΰντα xm νν ήλιον' ' * οτι ssiv α#$ρωχ(&' οτι μόρ$& αιηύ c* Οφία χμι bi γνωτα ^ bv dfiffict. χμ^αΆ^ρωπ®’ ω efoc ίμόχρνχτο# bi umf iasra cami με$α. cUnd 3 xcuil&iG μα %mng .Xj xovnfca μείάλ» It xo xt * CHALDAICAE PARAPHRASIS TKANSMTIO. ^ ’® Et in om“i4us quae qu$fierunt cx me magiftriZzanhcdrin,non inhibui ab eis iblutionem iermonii,& no prohibui cor meum ab omni laetitia Legis, qhoniam fuit mihi inclinatio cordis mei exultans in lapientia quae data erat mihi a ϋήο,ρις omnibus filiis hominis,&: letatus fum in ea cx omni labore meo: & h?c lpla fuit pars mea bona qu? ftatuta fuit mihi ad acciptendu fuper eam praemiuuv^ierfedum in leculo venturo ex omni labore meo· 11 Et contemplatus fum ego in omnibus operibus meis que fecerant manus me$, & in labore queru labora- lieram ad faciendum:& ecce omnia vanitas &confra&io fpiritus,& nihil cft reliqui in eis fub Sole in leculo hoc. Etanimaduerticgo ad videndum lapientiam & commotionem regni,&intelligentiam :namqu 5 vtilitas cft viro vtoret poft decretum regis & poft vltionem, cum ecce iam ftatutum fit fuper eum & faftum fit ei? ‘‘Et vidi ego in fpiritu prophetiae,quod plus dignitatis fit lapienti^,quamftultiti?jli- cut excellentior eft lux diei tenebris nodis. 14 Sapiens contemplatur in principio id quod futurum eft in fine,& ftultus in tenebris ambu* lat:& cognoui etiam ego quod accidens vnu accidet omnibus illis. 15 Et dixi ego in corde meo,Iuxta accidens ftulti etiam mihi accidet, 6C ad quidnam fapiens fui ego lic magis quam ille? & locutus fum in corde meo,quod etiam hoc vanitas. Nam non eft memoria lapientis cum ftulro in leculo venturo,& poft mortem viri id quod fuit iam in diebus citis,cum venerint dies qui futuri funt poft eum.omne m* uenietur: & quomodo dicent fil^hominis quod futurus iit finis iufti licut finis peccatoris? 17 Et odi vitam malam, quia malum contra mecftjopusmalu corra filios hominis in leculo hoc,quia omnia vanitas & cofradio ipiritus. ” Et odi ego omnem laborem meum que la* boraui fub Sole in leculo hoc,propterea quod rclinquacu Rehabgha filio meo qui veniet poft me. ” Et quis nouit an fapieserit an ftultua rexqui faturus eft poft me,& dominabitur in omni labore meo que laboraui, & in omni eo quod acquifiui in fapietia mea lub Sole in fc* culo hoc. & obftupni in corde meo. & rurfus dixi; Etiam hoc vanitas. Et reuerfus fum ego vt facerem delperare cor meum mper omnent labore que laboraui ad acquirendii-,&quod fapiens fuerim ad praeparanda fub Sole in feculo hoc. ” Quia eft vir cuius labor fit in lapientia,& in inrelligenria & in iuftitia,& morietur abfque libemviro qui non laborauit in ilio,dabit illud vt fitpars eius.Etiam hoc vanitaA & malum magnum. 4 ο ο i nSnp ia 1 ? ιι»ιπμ i^orSsa αιχ 1 ? πιη-πα 'i 1 jtc^wnnnnTopKW |V T - - > - V * · i nV>^ 3 ‘DSti’jybl? 310 > 3 ii 301 *D>-k )*3 * t — φ t ; · - « » · ; * st + ▼ i· : t^iin Ssn nraa 13 1 ? aasrtf? I ·.· vv IV -**-<- T | ti’syns n*nni nrw 1 ^3*w στκ3 3ΐ»τ κ * i : - V »* ;»{·*** <·- » * «r , « » I·· !N*nD*ri 1 7t{m’B*3*3!i*n’tnnMD3i'?oj?3aitJ r v:,« '-■♦··* · - ’ . - · J» 30 OrinWn^CT 73 ^>»D »3 * nnptpin^inpan jn3 visfo Λκχίίτφ »3 · hoS ciia'?') tjs^ j*y |Π3άρΐφι ! rmmjm ‘jsn m-oa ο’η^χπ - I ‘ : »i¥ ·■{ ~ · ■■. t* 3 ' fcawnmnrfirrSaSninpTVbS * tjfipj-iip^S njn myb ny πις 1 ?. nj/» mSS nj/ Nrtanf? njn :;—ilanS nin , ; · vj / :pTO?rjn 'rrapny * « :·ηριιψι· nflpng CD’ 33 KD 133 m 0*338 T^WnSr© * o Π 2 nwSnj/ v ♦· · >·· jnipS nj? * rwnbni? i 7·· * i|*6 njn : a’Wro njn, ■nsnSnjii nmSnj/i Kk? 1 ? njn ! DlW Di?l . !*'>·« . . wi * J7Qj?Kin to n6wnjnnrno jiini^S οίνιπ yaS D’ riSg jna ite φ?πτικ * ΤΠ3 h=fri/rrm oa wjn na* nfrj/ Varrnx 4 * nwan-nKcnxn ^aooaSa «* β ··»- I* ■· * Ί* ' -* ··. * I t *■·· -: · : · * V ujip-ijn ema θ’Π7κπ rrayjne&t rroriSn w kt v : · >·· ecclesiastes. T ranflat.B.Hieronymi. 5 11 4 Quid enim proderit homini de vni- uerfo labore fuo,&afflidione fpintus qua fub Sole cruciatus eft? 1 f° 4 Cundi dies eius doloribus & ^rumnis pleni funt,nec per nodem mente requicf- cit. & hoc nonne vanitas eft? „ 1+ 4 Nonne melius eft comedere Sc bibere j & oftendere animee Tua: bona de labo- In * I ‘ k ’ ribus fuis? & hoc de manu Dei eft. 15 * Qujsitadeuorahit &delitiis affluet, Vtcgo? . ; 14 4 Homini bono in confpcdu fuo dedit Deus rapiendam,& fcienriam,&l^titiam, peccatori autem dedit afflidionem & cu- o ram fuperfluam, vt addat & congreget, 8 c tradat ei qui placuit Deo.Sed &hoc vanitas eft, & caila follicitudo mentis. CAP. III, ^ 1 tempus habent, & fuis {paciis 11 A ^tranfeunt vniuerfa fub carlo. 1 *Tempus nafcendi,& tempus moriendi: tempus plantandi, & tempus euelledi quod plantatum eft. 5 4 Tempus occidendi,& tempus fanan- di:tempus deftruendi,& tepus ^dificandi. 4 4 Tempus flendi,& tempus ridendi:te- pus plangendi, & tempus ialtandi. 5 4 Tempus fpargendi lapides,& tempus colligendi, tempus amplexadi, & tempus longe fieri ab amplexibus. * 4 Tempus acquirendi ,& tempus perdendi. tempus cuftodiendi,& tei^pus ab- iiciendi. 7 4 Tempus fcindendi, & tempus con- fuendi. tempus tacendi, & u tempus loquendi. 8 4 Tempus diletftionis, & tempus odij: . B tempus belli, & tempus pacis. Qmd habet amplius homo delabo- 0 re fuo? 4 Vidi afflidionem q^a^h fle- * dit Deus filiis hominum, vt diftendantur ' €D 9 IO , 111 ea. 11 s n Cunda fecit bona fn tempore fuo, 8 c mundum tradidit difputationi eorum, vt non inueniat fiomo opus quod operatus eft Deus ab initio vfquead finem. omn w wm im 11 · w p^N 3 '»moi» b oris 1 * 1 pn soSya sttiotfnirin tvya κιητ nri^o η'κ ns;n η^ςηη» ^ OTjjaonieaa 14 .1 svtiVari{»1 Wi \o uh njia «*i ?9 p.D KnSya nSxnpaa-i so«n»$qnnrio (0 rff paa jnnsa qnoS «>1 sfnpa n» nayqV ^ papnawnWn^iNa-iNaHQtqq κψψη nS π'.νπ. ^aaa tonrqpi «nnis piDyn suri \q ons 15 s ’? p.a artiam saaaSi 'nvqsoSyy oy svinipn saSya syism snoan an’ >« dip »nnaw ppnrci>^Dm 16 1 NnnnngniiSaq p.qsup aipnia n^aaaaSanmb nnoS naq aoanq nnqS un jop aaxp^ poo uiiao 1 ? '•O? DVl aOppy 1 j no© ninn «ppy VaS isaayi sapr »n» ί pji VaV 1 j ama pyyap aoui n»psS τη^τνι saana ama \yj * t yn \*vx ν,ψ-νύ) nmanvi axjoS amp py pnam m ΊΡψ 1 ?) a’na py »ama ηηώ ama fiyi »ao ©hy oapS a>na py 4 : waan^apS ama py> ayn xanp 1 ? ^O^a^anyixnn» sssa 1 ? ama py «ayaS pia» aaxpVama^i paa» ataa snpgV amapy 5 1 s-nenS ama ssiaa N*?t©n^ jaya Kjjqy auimS ama pyi »poy appS amapy »maa aamSama pyi «amo yfanV ama py 6 1»£mq mmaSa^airay . 8 j κγπϊο manasVip?amapyiprRPp^amapysyqanNan^ 1 ?amapyiKvaaSjvyiao*'?amapy 7 naq »ina nV$ aaaV anto no 9 aayo 1 ? amo pyi »aaj? «nas 1 ? ama jay sam aa jh opqS ama pyinaan 1 ? an s napn^ftiij&V pynih ps» n Ntfa» »jaS «»an» »a »rrnya£n pios jjj η^η»τη ,β i vhsfp yyjtao »S^'jiDq «faapS paii« : »|itDa \mqV.*rnya no »©»a jo aafjyain» sVi p:a piT^aaoo pn »oVy η’.^κ naaya a»s©»»»aay »Sa m 1 ‘ Interp. ex Grac. lxx- cap. i i i. 4 fit homini in omni labore eius & in ele- Slione cor dii eius quo ipfe laborat fub Sole, t ■ * Quoniam cunSii dies eius dolorum & ire »3 occupatio eius, et in noSle non dormit cor eius: etiam hoc Vanitas e fi. 4 Non e'fi bonum homini, nifi quod comedit 14 e> quod bibit,o* qubdoftendet anima fua bonum in labore fuo . etiam hoc ruidi ego quod a manuDei efi. 4 Quoniam quis comedit, & *5 quis bibit praeter illum ? 4 Quoniam homini *« bono ante faciem eius dedit fapientiam, «g- nitionem φ* hetitiam: 0 * peccatori deditoccu- ) pationem vt addat O* rut congreget. νζ tradat bono ante faciem Dei. quoniam etiam hoc vanitas & eleSiio ff tritus. % CAP. III. ^yMnibus tempus, opportunitas omni rei fub calo. s Tempuspariendi, φ* tempus moriendi: tempus plantandi, tempus euel- lendi plantatum. 4 Tempus occidendi, & tempus fanandi: tempus diruendi, tempus aedificandi: 4 Tempus flendi, & tempus ridendi’. tempus plangendi, & tempus faltandi. 4 Tempus iaciendi lapides , <3* tempus colligendi lapides: tempus amplexandi, & tempus longe fieri ab amplexu. 4 Tempus acquiren- e di, ftfi tempus perdendi: tempus cufiodiendi, & tempus abijciendi.' 4 Tempus fundendi tempus confuendi: 7 tempus tacendi, & tempus loquendi. 4 Tempus diligendi,& tempus odiendi :tem % pus belli, &*tempuspacis. 4 Qua abundantia facientis , in quibus ille 9 laborat? 0 * yidifimuloccupationem quam dedit Deus χ o filiis hominum vt occupentur tn ea. o 4 IktnSla q'L· fecit bona in tempore fuo. (efi q t fimulfecit Ium dedit in corde eorum,vt non in-' ueniat homo opus quod opertus efi ‘Deus ab initio vfque adfinem. ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΗΣ. 11 χχ *3 2·4 t vvxfi ov χοιμοτα^ ή kop- bia duti, καί yi μοά&ιόηςές.ίν. Gisx zstv dla^roy d/)5p&)7f(i) , ei μη o 0 ayf) χμι o jtk- TCCJ (£ b $et%et τη fvyn cLd άΓαβον αν μόχ^ω cimd. mi yi %>b% eibov\yd οτι idm l·, vj. * οτι τις φάγί) τίς π'ατομ άυα] on Tti djuHpdm id dfaSrdccrr^f caro τυοπον ckrdl- b'mi Gfiiovfcyvdjiv pcfi &jbrvmv yfia ΚΜ^ς 'dmS-cuieiv, xcuqjg r (s> vir qui profp^ratur in ieculo hoc, de manu Domini fit. 21 Htenim guis eft ille qui det operam verbis Legis,&quis ille vir cui fit follicitudo de die iudicij magni qui venturus eft.preter me. ? 16 Etenim namini cuius opera redtafunt ante Dominum,dedit fapientiam & (ciendam infeculo hoc , 3c la:titiacum iuftisin ieculo venturo: & viro peccatori dedit negotia mala ad congregandam mammonam , & ad aceruandam poifeillonem multam, vt auferatur ab eo, & , detur viro pulchriori ipfo ante Dominum, etiam hoc vanitas & confradio ipiritus; cap. i i i. a ^ Mm viro veniet tempus,6?opportunitas omni negotio fub caelo. 2 Tempus eledum ad generandum filios, & tempus eledum ad occidendum filios nequam Si irritantes: tempus eledum ad plantandum acorem,& tempus eledu ad euellendum arbore plantatam. 1 Tempus idonea ad occidendum gladio,& tepus idoneti ad curandu cubante aegrotu: tepus idoneu ad diruendii ^dificiu,&: tepus idoneuad ςdlficandά diruta. 4 Tepus idoneum ad lugenduTuperiacente,&tempus idoneu aditandum in lufu : tepus idoneu ad lamen- tandufuper occifum,& tempus idoneii^d plaudendii in letitia. ‘Tepus idoneum ad difiiciendurii cumulii lapidum ,Si tempus idoneum ad congregandum lapides ad ςdificium: tempus idoneum ad amplexandum vxorem,&fempus idoneum ad elongandum ab amplexu. 6 Tempus idoneum ad qii^rendas diuitias, Sc tempus idoneum ad perdendas opes: tempus idoneum ad cuftodiendam rem, & tempus idoneum ad effundendam rem i» mare in tempore tempeftatis magnat. 7 Tempus idoneum ad lacerandum veftimentum,& tepus idoneu ad confuendam fcifluram : tempus idoneum' ad tacendum, & tempus idoneuad eloqueda verba controiierfis. ‘Tempus idoneu vt vnusamet fociii fuii,& tempus idoneu vtodio habeat virum peccatore:tem- pus idoneum ad ineundum bellum,& tempus idoneum ad faciendam pacem. s Quid reliqui eft viro feruienti qui laborat ad faciendum thefauros,& ad congregandi! mammona, nifi adiuuetur defuper? 10 Vidi negotium caftigationuni,& vindidart) quadedit dominus "filiis hominis qui funt improbi vc affligantur in eo. “ Vniuerfum fecit Dominus pulchrum in tempore fuoxtiam homines feCuIi huius tradi— ■dit in corda ipforumjneinnotereat viro a principio quid futurupi fit in fine. 9 g G 3 C ο δ3<& Μ ϊτγοκ aaaiiJ rKravttn* * * ♦ .*· at * l y *· · : - T ;W13 3iD | Τ - * ‘ 2Τύ rifcrn nfi^i bi&v imvrSa czijn 4 * ' r τί * ts - i TT|r T . i t>4’n ΟΠ7«Πΐα 170Γ733 j/ —“ r - at 2 ; τ ; rvn» Kin brt^Nn n$J[? t^N"Sd ή ’riyi> * }W 13DD1 ^Pin 1 ? ]>N*VSl? Q^iyS i V337Dww n^ori^m r + : · i : · v *·* T **· v: r 5 133 fllM 1 ? Τώ’ XI Ν1Π 133 ΓΤΠΪΤΠΟ * >■■· -:r -■’■ : τ τ I· . - : jrnrnK wy cawKm lr :· V υ··- : I· Vi |T i r\m ba^an oipjp «ratfn nnn>rwn;riin * 14 ; iKcnn notf ρτ» π aippi ικιήπ s/inrrm&o pmrrrnK > 3^3 m >ma« * 17 τ '.· : 1 · ~ - v - · ; ·-;*:.- - fadj-Sjip injH? cawKnbflp* ΡΤΠ AT τ WT ; ecclesiastes. Tranilat.B.Hieronymi * j* 11 4 Et cognoui quod non eifet melius ni- fi Ixtari & facere bene in vita fua. 13 * Omnis enim homo qui comedit &: 0 bibit, & videt bonum de labore fuo: hoc donum Dei eih I+ * Didici quod omnia ope# qux fecit C Deus,perfeuerentinperpetuttm.Non pof 1 fumus eis quicquam addere nec auferre, j qux fecit Deus vt timeatur. * Quod fadum efl: ipfum permanet, quar futura funt iam fuerunt, & Deus in- ftaurat quod abiit. 4 Vidifub Sole in loco iudicij impietatem , &: in loco iuftitiae iniquitatem. · 17 4 Et dixi in corde meo: Iuftum & impium iudicabit Deus, & tempus omnis v rrowan u «J|- r onaSoiNfi ^3 rrarSj; >aSa >γποκ 4 ν,ττ ; τ T j r -.·· ; — ; · — · · ; •"'J * JS- τ : anVnBnnans^canw nixiVio^nVxn |v τ τ K··' jr M ; v ; ; · ; A· v; i‘ r mpoi nbmnmpm oi^n-aa rripah 4 737 7ΠΧ ΠΠΊΠΤ ΓΠΟ 73 ΡΠΤ niD3 ΟΠ7 ΊΠΚ « - ιτ v - ·.· ·■» |j·· v / ; v τ » v : San 'jan >3 }»k nonsrno oixn irvtai ιέριτρ miVaninxoisa-Sxipinbsn * τ tjv | ’ -τ τ - AT V |J τ V I»·· > - nsyrrSNapSam I τ *v <·.· v y v - ; riSyaS κή nSyn oi«n ^annyii^D 4 V i «τ : l* 'T |T TT|» T- ; - T - "· J· M ti 1 rei tunc erit, 18 $' It Dixi in corde meo de filiis hominum D vt probaret eos Deus, & oftenderet iimi- les eife beftiis. 19 4 Idcirco vnus interitus eft hominis & j iumcntorum,& aiqua vtriufque conditio. Sicut moritur homo, fic & illa moriuntur. Similiter fpirant omnia,&nihil habet homo iumento amplius. Cundla fubia- * 19 cent vanitati: io j Et omnia pergunt ad vnum locum. De terra fa&aiunt, & in terram pariter reuertuntur. 4 Quis nouitfiipiritus filiorum Adarn afcedat furfum, &: i\ fpiritus iumentorum defeendat deorfum? 0 * Et deprehendi nihil efle melius quam Ixtari hominem in opere fuo, & hanc cfle ί nxS HlDoS Ν’Π ΓΠΡ’Π nbnan ΠΤΙΙ partem illius. Quis enim euih adducet vt v r τ ; v* viv - x.... . . poitferuturacognoicat? io 21 C31K1 notff» WKO 310 ?W ’3 ’Π’ΧΠ 1 τ τ τ · V I y -·· · · T ; i —103 nixiS ύχ’3’ >a pSn χιπό vitpcs 7 ηηπκπ’π^ Γ I- ■'· : I· 7 im a>p^n-73“nij nin^l ^ WWA * γ&) a’p:c?'y n nyn~\ 'nani ηπη : αήρ oriS pxinb οπ’ρ^τρι orna bnS CAP. 1111. \ 7 Erti me ad alia vidi calumnia qyx A v fub S'3le geruntur, & lachrymas innocentium, & nefriinem confolatorem, nec poife refiftere eorum ^iolcntix, eundorum auxilio defti tutos. rann Syy 15 t >ni-»n ’ρϊ’3 ito iapftS NnpjN nnna nno 1 ? ong srip^? prtanns 1 * layi-p-Ss οήν ntjiaa nma ηρτ 14 ι κιη »« oqp.jp rt 1 ? npnp nnirnur 1 ?? nnin p ; pa njaV jpnu uoip 39 nnn con «» soSya Nrnjpqa nyci «•jsaS ‘lpaV nao» «$018*7 imS n’S ’ni*7p DSpS «η» κιη pa so^a nin 133 «in tspu ^103 uno^ Tnyrnpi in«i sin 133 sin sai npip \a njnrnp 15 nntoip^p stpas »33 pVniyi paa ipyi υπι s3’in’3inspn«oSya «φ'ρψ mnnnuniiyi 16 ! nh $111 sj;npii»nn»jpsppppispiAPpyaqo 1 ? 1 «i’nysais:n 01 »^ : stdip sii ’3in p:a na oS^p*7 sa»n sina ηρηψρ ϊρη ότ iia jon ηρηψρι insi nana «ajn psp 1 ? >«3iV ραιη’ίρη sipiri pn soSjnnpyq siaurVa Syi sppy^D 1 ? inynpjiy ons sai sin 0P3»ppi’S3in'nn nsprninVp sisnips 17 ' »” i?y pniinipV pini jwkidA pin pdn pyipi prinpp pnnSy rnvi spis ni ppy-SynpVa sis nios 1 * ,· jon piins. jiyis Diis 19 tpnV suisisS pniinp pis ^3 pia pn;n s 1 ? sijyip pis*n s^yuaii ponn pnS pnnyji snivnppa;nps unq 1 ? DP^sinp pnnin nil nppii nnio oip snavna 3sn sSi jinio». j? si'y3 moni sppim pntaVinpyis si’y.i pyisi suis nn-Vp in insV pVf s s^b 10 »iVin s^b ons snii3p nn jnSs ρ'ηηιη pp oyip nnsn^ya \a siai roisun rja-SaV slyV s’n sf^pn sitiis »iai snocii nil ps yin spnn sin ppi 11 : sipy^ ampS pi;ny pnHs pnio> iai siay \g inins spVy W| l 73in pao ’ raiya \dis nnno no spVya ao mV ons nnni 11 t syisS yiV sin snnin siiyai snpipi nni «yijpiv i ‘i ilina uno 1 ? τηιη'ηο unnS mSyn sin to ons insi soSy nn ΊροΥτιη soSya 3D npSn sin ons naS ano^u . . . ;*·*.:·: ♦ ·*. - “ *·νβ v : .■ : l * ·· + : ▼ : ».····*:·: 1 ··» * ί » } » ·■· : \ -i ·· · · -i poiflip p ',17 7 ipn nni pn’j?nn τ |o stpofe ninri pn spiya ip’nisii sipnxi niynsi ppiis^p-ni nnni sis nani 1 1 prnV oniyn n’l?i sS^nai st qipna pnipiisi si’ jp pnpnppS nb >4 Interp.c£Grazc. 1 xtf. cap, i i i i. * Cognoui quod non efi bonum in eis 3 ntfihe i x tari & facere bonum in uitafua. j ■ * St Omnis homo qui comedit & bibit ί ? yideat bonum in omni labore fuo , donu Dei efl. * Cognoui quod omnia quacunquefecit Deus 3 ipfit erunt irt jeculum : fuper ea non efi addere , £5* ab eis non efi auferre. & Deus fecit ut timeant a facie eius. * Gfitodfaffiuw efi iam eft , φ* quacunque τ 5 ut fierent iam fuermt , ^ Deus quaeret qui perfecutionem pajfiss efi, * Et adhuc vidi fub Sole locum mdicij 3 illic 1« > impius ^ iufiorum 3 illic impius. * Dixi ego in corde meo : Simul tuitum &- »7 fimul impium iudicabit Deus, quoniam tempus omni rei (efi in omni opere illic. * Dixi ego in corde meo 3 de loquela filiorum 1 8 hominis. quoniam difcernct cos Deus t rjrut ofiendat quod ipfi beftine fiunt. * Et eis occurfus filiorum hominis oc- 19 curfits befii cap. mi. ET uerfus fismego &vidi cunElas calumnias qua geruntur fub Sole · et ecce lachrj- mt ccikjpmas patientium , & non efi eis conjoy lator: et a manu calumniantpum eojfortitudo i non efl eis confilator. _ ΕΚ ΚΛ Η Σί A ΣΤΗ 2 . juStpuwStioiq ifp o'. 631 11 * ίγνων ov (foc k~v> άίζϋον b αΰνϊς· άμη £ 3 ΐφραν t j S-hJjcLj qcfj %ti τι oidv dfaiSop b ζωη duri. * καί fg ηζς οάίΒρωττοςος φάίε 1 ) <£ πάτομ y:o ih dixQop b τίΜτιμό- ί 4 χβω dind\ Ιόμζ Bsod ίςιν. i lyvm on irfofg. o$cL i- 7 Tomtca >0 $έος ouurci «Vctj άς tp cuba ., oumSp ebe hi αΰζβοϊάρομ,ψ) dii dmSv bot ’ίςιν ζφίλάρ. yfii ο $ζος \- Kowrb IvcL φοζη$ω<ηιι fkrc «®ζβ<τω 7 Γά dori. 1 5 ‘r "βμόφρον rih ΙςΙ, W ί ηί nyzyov s, Hgy 0 foog ζρτΥκτα fiv (ϊΐύοκόφμον. i * * ncfihi Sov im τν Υιλιον τπον ^ κοίτίω; } ί%Η ο Ί- (Γί£ϊ\ς , rfiji Ύ>παν r dv dhccuou/, bidodnGg. 18 7 Tmt 1 τύ TtormciU yuii. T ira. \yd b KovpSta. μον, (tfejL λαλιας rdvtjwJfhpdijx.ouhax.y.mcw:¥ur 0 hzof tfow %>fisv . (c πν£μχ b Τςϊς πα- σι , κμ){ τί 27 ΓΒ&χτώτοΜ o'b' 3 pctiTr& α^ατκτίω^ b t ο ici. οτι τζ Ttd/bgi μαΚμιότη;. * τζ %ύ μ πρΑί*- %ι άς rrfovbx, τζηΐ/ίμ ζ fpzv 'Sm ?%οό;£ τζ irb- ^ cffag-pscfij άς τν χονύη. ίι * i(gb τις oih νπνϋμζμον ifojpdm,ddlozGawi coif olw ; holi v πΐη&μζ κτϊ/Λοις d KdfgfZxm aufi 11 κάτω άς τίώ ybi^ * «i op οτι Gbc z 0 ciyzfop ά μηο dJcppptvS-nQfigu αΆρωπ@τ’ b ποιήμζπν curi, οτι ουοτμζξμς amd.on τις αςει ζιγρ ($>ό ιόαν ζ» ω ζρ Js- ff.11 t . νημιμζτ cwtv- } - i' * Και lnhpzdya Ιγω ψ) doop σνμ%ζΓζςτζςανκο- φαΛτίζς Τύίς yivou^pag\}mb ηλίορ. vfijj ihv Ιζκρνορ bv σνχοφΜτυυ$φωρ , ψ) ebe hiv ahvi; o ^ct iz\w 3 yfijl fhtl χάρος ονκοφΜ^ζυτωρ αύνιζ ιχις\ ebc. m» oufsig afi^cfKOKm. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. ” Cognoui qtiod non cft bonum in illis, in filiis inquam hominis, nifi vt deluentur in delegatione Legis, & Eu mt bonam InM bas vitq tax. ‘Etetiam omtus homo vr comedat di bibat & videat bonum in diebus fu.s, & hiercditarJ \dZltl r d mortis Γης omnem laborem fium.·donum quod datu cft dd facte Dni crf. *’ CognouiInSiS&i " t"’ ‘ in fcculo inter bonum Si malum,id erit in feculum.fuper ipfutn non eft facuhascuiquam addere,& fx eo ηοΐ cft facul m p C ' a . Don .” mis & ig tempore quo vdikict vitio' in (ecuIo' a Dominus ipfe c(t qui fecit jVt titneantfifiihominisi conlbeda eius° ??* Ic ’\' ^ c . tra {' e f’® ; . tio.i,iipfum iam eft quod venit, & id quod futurum eft vt hat in fine dierum, id iam fuit, & jnllie iudicij rnaanifutUmnS η ‘“Γ requirat ob%rum & pauperem de manibus improbi qui perfecurus fuerit eum 0 druni eft vt Dominus Et fub Sole i" tal° hoc locum domus lodicij; in q„o'iudic ts mcndacij co„d ra!m „, inno „ Mim dicio fuo,&locum,i n quoi n uenitur V innno' C e n s; 1 bidemi n uenir UrV irpeccato rjV timperetei propter peccata aene^in^f ^S id 3 ego m corde meojnnocente peccatorem indicabit Dfis in die iudicij magni,quonia tempus prafinicSm eft omni canS l opus ^od fecerint in ieculo hoc iudic.-ftiunttir ibi. ** Dixi ego in corde m«) (uper cauiam filiorii hominis qiiod venientfim^ieos^bercUf , fiones & morbi mali ad tentadam eos & ad probandu eo S .h*c fecit Dommus v t videai.-fi reuerremur ad P cLetiam,dimEJ ! nabuntur.Sed improbi quivi lumentum non conuertuntur, propterea illi arguuntur nocendo eis » o„nn &eucn,u S im™nd,™ e M» ! v„„ S o™,b 0 „lli s .&«« q aC madmojx γοϊπ * • -j- | · λ·· ->τ ; v ι· *■ - v -Γ - ; s π3$ α”Π nan acfx rvnxVnirTtfxnx onwa aioi * i·.· -: λτ τ j j «·■: v -i ■>·· ■.··:* : ipwn nnn nwrtfN γϊππ^ώπ'γικπκί v | T ~ - j- ι·' ϊ ;(- It T T -"·■ ·|- I” ·' -r '" r nwypn irro-Ss hxi ^bg^aTiN όκ ’Γεκύι 4 i minijpiSnn nroa inj;ip^^"nwp^n>3 i ιί&:γγίκ ^τνττικ panVDan 4 :rrn nijni^Dain^Sapnra^DiiSaaiD* j ttwn nnn San nxnxi ax 'nan v j·** - v iv ) % i : v ι» vt · ; j- : yj? pxi irpx nxi ja pj pV J’ki anx w» rate ·»ο^ι ntftygotnh vira? νΌ$*φ j»jjn San raro? naiaa r^arnx apnai ‘aaj? itvttnsn naic? onV-cv nex nnxrno own o»aio IT T t,. T ,.. «V -.- ή τ v r » · -t- : - '· : ca?ojn aiD | T τ -;|- i anxn ι'νχινπιτηχ d»p* vtKmVsnax »a * t? ‘ t j,; λ "- : v ■ v - · ; ιο>ρπ7 yp ]ψ] 7i£W xxanxSiDnSDmoaiyiaa^-axaa * ■■ J '·· 1 T ··· " ~ . * t I v * 9 xo *V T Ί- :arv r ·· binmna:narD’i^mnxnispn»'Dxi * ■■ λ : v -» : *j- *r* ; - T v i* ; · r i : pro» mnoa x? ©Wan tpk S’6ai ipt iSdd nam poo *n* niD * 4V · ; |Ι*·τ I V sy · a**· t ; |^·· ; * * . iTiinrnnSjrvtf 1 ? irraSaaajmSaSxs' omcruvaD^a * ‘ ; ; '''♦■»*'■ JT T '· ' T .. : "17ti |T I- vam nnn o»aVnan D’’nrr?3-nx ’Π’χτ * v λτ — — -ι - r · ; -* ; j- * - j - τ v * * f : νηπη ibynw ’i*^n czji; r : - I -:i- /v · ·· - ■.·-<·.·- ·* 1 s Et laudaui magis mortuos quam vi- uentesj & feliciorem vtroqueiudicaui, J , 3 qui necdum natus eit, nec vfdit mala quae iub Sole fiunt. 4 4 Rurfum contemplatus fum omnfs labores hominum j&induftrias animaduer- ti patere inuidiie proximi. in hoc ergo B vanitas, & cura fuperflua eft. lic Stultus complicat manus fuas, & comedit carnes fuas, di<±ns: 6 4 Melius eft pugillus cum requie, quam plena vtraque manus cum labore & affii T (itione animi. * 7 4 Confiderans repperi & aliam vanita- ^ tem fub Sole. 8 4 Vnus eft, & fecundum non habet,no filium,non fratrem,& tame laborare non ceifat, nec fariantur oculi eius diuitiis, nec recogitat,dicens: Cui laboro,& fraudo a- Cnimam meam bonis?Inhoc quoque vanitas eft & afflidtio peflima. ’ 4 Melius eft ergo duos eife fimul, quam vnum: habent enim emolumentum fo- cietatis fuae. I · 4 Si vnus ceciderit, ab altero fulcietur. Vx foli,quia cum ceciderit, ηδ habet fub-~ leuantem fe. ” 4 Et fi dormierint duo, fouebuntur mu tuo. vnus quomodo calefiet? II 4 Etfiquifpiam pramaluerit contrav- num, duo refiftent er.. Funiculus triplex difficile rumpitur. r 13 , 4 Melior eft puer pauper & fapiens re- Dgefene&ftulto,qui nefeit p{*uidere in pofterum. 14 4 Quod de carcere catenifque inter- 14 dum quis egrediatur ad regnum, & ali¥i£ natus in regno inopia confumatur. 15 4 Vidi eundos viuentes qui ambulant , fub Sole cu adolelcente fecundo qui confinget pr6 eo. ^ 1 5 □mn ! iy3'uyt?pV3pc'p jo i*ni pnnlolni KoVyn insi ixnwyiii ιτη sm Ν’ηοψ-η! ws ηηηιπι x j xwqp rrinn pn soSya inypKi ικψρ Nnaiy bTw Njn stin tsoSyn nans nSi njn nS jya iyn ni jtn»nn ϊΡ ΐ’3ψι 5 lir^NinniaTayoS naanV saa; ufri tsnsup Np czanNNWj» m nayisaaTy map^dp-nn nurii 4 > rntpa qejp Sy*] rop iSffisr nS η’κτ ηό Va n» 'i?” Ninpar napo 1 ? nx sffi Noj|?a-»n» n» <«js joi njo® 5 i s nn mapni^an j pfiiionr sSua siSa^n pjan pan jp ppioni «'■jai nvana vhya υρη ha yfifr aa 6 nh qxi isaa tfa nan ia pan n>Si nmnar n’N 8 : Νψρψ mnn ispVya unoS ann^a Λρη nuni nani 7 Nruamn ιψΰτηηρηαι nao sun jn npVnaaVaapv.^l Kany yatopS Van sS nnqo^aSqiD n^i nDarnma^SnS ί sin y?’a pai iSan n '*) 1 ? 4 t pnna ni ^aaioS inap-n pnnapa msa NpSyS ap pnb msrn san \a a»n» saaa κ’ρπν jnn pap 9 “>a ^aj?a aaaa 'niain^a »ai rorri an nnte naan n» o»j?i san yao aa\pu : xtr>ay ^jmap an Vs» jk (nSj? aias 1 ° < nyapp Dip» nniarp paRv ; n ihh prn aan naaa nV n'V yap aapa ntoay Vy Vs» K£pptjf|Ky»^a[Kaa3£BpiC3si 11 ilD^t^^^O^^papnSpnpiiNnnmaafpaniapaDNqM 11 ^N»nparpnman Nnuyas p^papr nSap ha pan pp»,·? spSya Nnuyaa pppnbpi pSpSpnpaafaaTyi saaa nim japp sin”»a sin ap 13 i pn;m rVnaa poq nSn nSn N^aaoa sa»na p'np>a □Seii saaa pjsa s»j?nji snSn i aty Nanars 1 ? syaao njn tth on anai wfioi. a»p \a a»ni «* caap xnpan ma na mnn pWj-K^r) Vj m.nn_Q 15 i spVya s^acp aa^ns nrnaVp »nr>a qx oras; syas hy qSni ppj »a;ps ma^p oras 14 *· f nmpns ansa ^pn oip’a sa’an s,'aa. oy sripw Interp. ex Grxc. Ixx. c AP. III i. * Et laudaui ego fimul mortuos qui iam mortui funt fuger Viuentes i qUicunque igfiviuunt i *vjquenunc, *J^t bonus fuger duos iftos quicunque nondum natus efi,qui non vidit ftrnul opus malum quodfaSlum efifub Sole. * Et ‘■vidi ego omnem laborem , gg* omnem fortitudinem opem, quoniam hoc zjlus Viri ab amico fuo. & boc Vanitas (fi eleSho Epiritus » * Stultus comphcauit manus fuas 3 (y come- dit carnes fuas. * Bonum repletio pugilli quietis fuper regie- > tiones duorum pugillorum laboris (y elelhonis Spiritus: * Et conuerfus fum ego φ· α >idi vanitatem fub Sole. ^ 4 Eft‘■vnus (ynon efl fecundus , (y* filius cy frater non e fi ei. ey non eft finis omm hbo- rt juo. y oculus eius non regletur dimtiis. Et cui ego laboro , & fraudo animam meam a bonitate? (y hoc Vanitas (y occupatio mala efi. *'Boni duojuper Vnum , quibus efi eis merces bona m labore eorum. * Quoniam fi ceciderint , nmus eriget parti -10 ctpem Juum. (£? Vaipfi <-vtri cum ceciderit, (y nonfuerit fecundus x »3 I** “ i· V j·· ; Λ· · ; \ Π" \ >·· *· * czhvn »SiniD * r* ·“ ; * l ■ i ■ v * a ♦ ’ 1 wv -; 4 -^κιηήϋτηκ sifpnV^rfis^nn-Vx * tivp’naSti»n ruw »a ixSan osSncXn : φτ ntpjjo-nx V|rn otiVxn -nx ’3 nam amn adamm^ri ala >3 * „y /· a*· · “■ *· ♦ i · T -;j~ <; «*· : sn> t=3»riWt , I r; ,· ·.·;,» ninoa ntnppTsiogtf d Tjiierippjrax » ini? haj bys naa *j x&yrby nqnn-Sx icarvSjjcaviaai |... ..«i. J. . : TOjnTwbpnfcnSaarixrnjvi »S nona aromai spa inpn*S qoi) an'» *» » t r j*.· i·· j* i r v «<-- : · | l*v v »·· t * i ecclesiastes. Tranflat.B.Hieronymi. lt lt 4 Infinitus numerus eft populi omnium qui fuerunt ante eum,& qui pofcea futuri iunt,non letabuntur in eo. feci & hoc va- m , v 7 nitas & afflidio ipiritus. * Cuilodi pc- dem\uum ingrediens domutn, Dei,^appropinqua vt audias. Multo erjim melior ^ Λ,Ιί ' eft obedientia, quam ftultorem vidimx, qui nefeiunt quid faciunt mali. 1 c a p. v. 1 vtE temere quid loquaris,neqnc cor tuu A^fic velox ad proferendum fermonem coram Deo. Deus enim in caslo,·& tu fu- per terra: idcirco iint pauci fermones tui. 1 4 ^iultas curas fequuntur fomnia, & in o multis iermonibus inuenieturftukitia. * 4 Si quid vouifti Deo, ne moreris red' derc. Difplicet enim Deo infidelis & ftul- *“*·*' B ta promiilio.fed quodeunq-vdueris redde. 4 4 Multoque melius eif no vouere,quam poft vocum promiifa-non reddere. 5 4 Ne dederis os tuum vc peccare facias carnem tuam, neque dicas coram angelo, Non eft prouidentia, ne forte iratus Deus contra fermones tuos diflipet eunda ope e ra manuum tuarum. 4 Vbi multa funt fomnia,plurima: funt vanitates & fermones innumeri. Tu vero Deum time. 7 4 Si videris calumnias egenorum 6cvio- lenta iudicia, & fubuerti iuftitiam in pro- uincia, no mireris fuper hoc negotio,quia cxcelfoexcelfioreftaJiuSj&fiiper hos quo- * que eminentiores funt alij: 4 f Et infu- per vniuerfe terra: rex imperat feruienti. 4 Auarus non implebitur pecunia·, Sc i SdH rtT~Q 3 ΠΝ 13 Π C qui amat diuitias, frudum no f n capiet ex v r / r , iy ΛΤ s M eis: & hoc ergo vanitas. jwrr-rairi^DiK mnaprirvaia 4 *· *· 4 vbimui^funt opc s,multi S ui CO m« ; :Wim ; xTBX ’3 π» 1 ?^ *? 3 X> nann-oxiojrtJ-ax ijpn η:ψ hpjna * : ή> Π’3Β i33’xn>i7Vi?3tpm 11 dunt eas. Et quid prodeft poficflbri, niii quod cernit diuitias oculis luis? ■ 1 4 Dulcis eft fomnus operanti fin^pa^u llue multum comedat,faturitas autem di- uitis non finitam dormire. omn Snrjipv? 5 nn^niiSart ρτ qw ηκ napin»NViH 1 ??'?pn>0T(? ; njrnqion>S 1 * tiV> jjioorn «on? \o cannis \ώ$ N^ap 1 ? is maqpo ’ηηι ainn nS iy 1« oif?.pain n^d{ onqnn ν^τπν'Ηι· 1 ? Νψτρο η>ή pyTprrrpV a\s .siyqaSaiPnp ’ηΐη^ι ρηπ'3 ρτπΝΤ pe)>a piaiy jq ρτη nSi pnnin^y M;aqp paapm νππ DT jj. ^yonxqpyaVSogiiijsNSmp^qaSqna^o-niNtDateSqaoio^ybnan'^ 1 n : tu’a pSi aa pa pna aqynV >ζ«η sna^n dur 1 j pV^i? »Ho pn’ pa paay anj naw »ono 'om sap’ 'ona^y anussoVy ^a Vy *w of in m ons ηηιοΗψΗ aaynyj»« oqp NnqjTinq nv? } ‘ p 1 ?»?pwijs msuca k^bidV j? na qs ppju niNuna by vtobn i oHtgn ab] ni^naq qV ao 4 i qSo nnan _ n'himsii finrro p??Soq ^aa jd awizvyz »»»o*ij?ie kjjh· ja jda «»n nhiVb diis qa nii kiidn tqabo bqjjio»gS Van"» 1 ? sai κρι of»ai qitD3'»jSy djhj p. oijo*? qoa io»oti» Vajn"s*7 5 9 ρψιη ’Vyaq pVani bci[?tp ppVn mKqpg diis u qi; naiyn:Vann. spujaipspsq qSp VaVy »«q nui p. noV p*n 8 sVni suapp nious rs 7 ;Vni’nn m oqp joi njsVn yann prwoi tiorpo >nn s»p»an m oiis jq»nn'sV s»y»©iq p'NUp pVpi B»aV ao pa ua naiy ipj noiio »oip Vy to n.iVn ons jVsrV? Vy *»n Niriyi n.a^^aVa nonn-^V snqpa ’α nn Nrpixi ‘Vy syis nunVa nati inini * t pn’Vy pjai pano pnnnoVi Njynyia 'iiqVpa^ni pnv^paa pnVntip »101^*01 laynn sVpnq nVa ia;V NaVp «mn Va^pV nay nVrvV jn pr^pipip pn^xaa an;np saVoi «niaVp ua pqipq {“ryai ton «Via kV ί n ’πνί ndVjjV nati nV n’V i»n» pap ti^apV onipn jpi qpa laxoV yati’ nV pso tiaapV Dni» n ijn iaa 9 nayntip layr ‘nni npVp’’i stiys tiq qs {HUp spVya sniaio nuo ia 10 t iVan jn^s Va»pV VVy i^n nV n’Vi Vna snpqy nsa iay» ’ p topj nani nppa 11 1 iiwya ntijn n’an' : >nsi ndVvV unpq p;a snia’p mg iay» nV^n naiavn. nipVn'N usuri iJNinNqNnVyVn.n snVya KoVy npVnVpi ina pjtiniNUp ^»n» pati nnyr {n nniiap n^a Vy nhu nV π’νι NnVy np!V nVa Ftrrnaj? npaiiiV^ nun jia NusVsia VintiNi pn NpVya na ppypq spanq Knnarta i’ny 13.4V «n snnis nnani ]pn> ni »na;y 1 NpniV »rminVa nia^V νππν njpati sVi snaii ^ninVa napa? jn nVi. t6 17' Interp.cxGrac.Ixx. cap. y, * Nonef finis omni populo omnibus quicun que fuerunt in te eos . & vltimi non Utabun - * tur in eo : quoniam & hoc njanitas & electio (firifyfs. * Cuflodipedem tuum in quo vti - que ambulaberis m domum Dei. (djr prope njt audias fuper donum flultoru facrificium tuum: quoniam non fu?it[cientes facere bonum. CAP. v. N E feflines inore tuo : & cor tuum ne properet efferre fermonem ante faciem Dei: quoniam Deus in calo furfum , & tu fuper terram . idcirco fint fermones tui pauci. 3 * Quoniam aduenit in [omnium in multitudine tentationis, & Vox fulti in multitudine [ermonum. * Quandocumque nvoueris Votum Deoqne moreris vt reddas illud: quonia non efl voluntas in fluitis, tu igitur quacunque *voueris redde. i Honum non Vouere te, quam vouijfe te ftfl non reddere. * Ne dederis os tuum vt peccare facias carnem tuam,et ne dixeris ante faciem Dei,Quod ignorantia efl : neirafcatur Dem fuper ruocem tuam, & diffipet opera manuum tuarum. t Quoniam in multitudine fomniorum & Vanitatum & fermonum multorum: quoniam fimul Deum time. * Si calumniam pauperis, rapinam iudicij & iuflitia videris in regione 3 ne mireris fuper re. quoniam excelfus fuper excelfum cufladist,& excelflfuper ipfos. * Et abtshdantuterrain omni efl rex agri labo- s rati. * Diligens argentum non implebitur ar- gento. Et quis dilexit in multitudine eius germen 2 . (3* hoc vanitas * In multitudine bonitatis 1 multiplicati funt comedentes eam. 6 * qu*fortitudo illi qui ab ea ? Quoniam principium videndi oculi eius* Dulcis fomnus feruifi parum , 1 etfl]tyltum$medet,& repleto ditari, non efl . qui dimittat eum <~ut dormiat. 0 ,--- '-IM -.- It i? ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΗΣ· μβιρμήνΟίισιςτων 6 * ehc ίη πεζμο-μός τά 7td/ju λαω %Ίς Ίίάοιν oSt sfs- vov%> εμαΰξβ&ον dmflv. καίίεοι ί%α%ι ehc άόφξβίνϋη- Gflaj ov (Jjjtof οτι καίγε μα%αότγις ygq αεςβαίρεοις 7ΐν&)ματ(&. * φυλαξεμ fi τϊόόα Qv bv ω dfsi ιορώη άς ohov £ sfk' £ ά:Ά{ν ύπ\ξ δόμο. τάν αφρόνων θυσία Qv' oh ehc «ViV έίόότες £ ποιΜομ κακόν* / ε. * * Μ τι απάόόε $%ι ςόματί Qv . χμ) κομό ία Qv μη < Ql- ywvirod όΐξονίγκεμ λόγον cwo (®&([άπον %>υ 3-s«. 'ότι ό Βεός ον τά ούξμνάά[ω. ^ ου bPn της γης, c Wi %ν- τω εςωΓρυν (fl) λόγοι Qv ολίγοι. * 1 οτι α^μγίνί) ο ννπνιον ον πει^μο-μουβ φω- ) νη αφξβν(& ον λάγων. * καΒ-ως djs £'ξη ώ- yjjjv Tu f βεά,μηρ^ονίατης owvcu οωΜ, οτι ehc ίη Μίλημα ον άφοβοι, ου οιυ) ora £>%n 4 * dfa^ -όν f μη ώίζαόϊαί (τεητ όνζα&αί (j (c μη s 'dmlovwai. * μηόωςιό ςόμα Qv Vόΐξάμΰμτϋν Μ Ορμκα Qv, χομ μη είπης (®ζβ χαο^πον § Sm, οτι άγνοια Ιην, ίνα μη όργι&η ό θ -soV <$πι·φωΐ/η Qv, κμι όϊα- * φΒ -eipn τά ποίημα^ γ{ραν Qv. * ότι ον πλήΗ οννπνίων (οματαιοτήτων Kg) ?flfm πολλών,οτι oiw fvOsov φοζ 5* 7 * \ά[) ονχοφαντί^/ν πονη%ς (£ ομπαγίω κ^άίός^ όικαιοτυυΰης ίόης h χωρα,μη ΟουνμάτΥΐς Irfl τά ττξάΓμα- Ίί. οτι υψηλός ί7ί4νω υψηλήν φυλάξει fyy υψηλό} W * αύ%ίς. * ψ) πζ&οτεία γης Sdh τίΜτι εη βαοιλ&ός $ 9 άγ qjv είρίαο-ρβρον. * άϊατίων ^yvqjLov ον πλη&ή·* QTj Χξγνζ/ου. }$) τίςηγάτηοΌν ον τιλήΒει durd ο μα-, καίγε%ν% μαΐ&ιόνης. * μ πλίθα $ άΓαβοετν- νης ίπληβονυΟνοΌΛΐ © ί&οπες ουυτίυό. agy τίςόφόο).α τύ 7ίομ Mi οτι ’&ξγη $όρώυ όφΒ-αλμοι άυιά. ■ ι * γλνκνς νπν&·§όονλ^ν εϊ ολίγον εί ττολν φά- ydQu, vgLj τά εμπλη&ζότι £7ύ\οντη([αι. ehc Ίηνάφίων OJufv £’Φ&νά([ΰίΐ. Ο CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. u Non cil finis omnis populi qui fuit ante illos: neque etiam pofteriores litabuntur in eo: quia etiam hoc vanitas&cofrad:io (pirituf. * 7 T u fili hominis cuilodi pedes tuos in tempore quo ieris in domiS fandtuarij ad orandum, ne venias eo plenus peccatis ante Dominum quoad conuertaris: &eftoadmouens autem tuam ad excipiendam dodrinam Legis a Sacerdotibus & fapientibus, & ne fueris vtftulti qui offerunt munus pro peccatis fuis, & non conuertuntur ab operibus malis qui apprehendunt manibus filis, & non cft lpfum acceptum in beneplacito, quia ipfi nefeiunt facere in eis inter bonum & malum. cap. v. “ “ On accelerabi^uper didu ruum vt confundas eloquia oris Wi, & cor tuu non feftinabit proferre loquelam in tempore quo tu oras λ n rva Π mn Minn· Ti nci m Ium»»’ nom »vi hm /1 \. .“ί ~ I - 1 J. >l»i iTZ· - tf· ί\Λ . 5 __ «ν<ΜΜ·« ■·'**’ v» » ··· · w.· . vwivi.j i vvvi autv i/ αιιι,ιιν. icuui o w auuiwi v niuu· ^uviuatir wjnviv·* uwii^vh l/vuv. ^iaei iuui *uiu, Dfim in ffultis q> differat vota fua: & tu quod vouerisexoluiro. ''Melius efl: tibi vt no voueas,quam vt voueas & no exoluas. ’ Ne coiicias diduoris tui vt caufam adferas iudicij gehen? fuper carne tua, & in die iudici j magni n6 poteris dicere ante angelum crudele qui potefta-, 5 tem exercebit in te quod ignorahtiafuerar.ad quidna roborabitur indignatio Dixi fuper oe eloquiu tuu quod didu fuerit inc0grue,& corrumpet opera manus πις? 6 Etenim in multitudine fomniorii Prophctaru medacii,& vanitatibus audoruincantatiom'i,& loquelis multi» improboru no credes:verixm fapientibus miniftrabis,& ex eis quςresdodrina,&: acofpedu Dfii timebis. 7 Si violentia pauperis ,Si direptionem iudicij & iuftitii videris in ciuitate, ne admireris in corde tuo; quomodo voluntas Domini fit fuper oia Ηζο: quia Deus potens fuper c?!osaltiiTimos obferuat opera iniorfi hominis ta bona quam mala: & a facie eius mittutur viri magnifici & robufti,vtpoieftate exet ceatin improbos,& vt fint.ppofiti magiftratus fuper eos. * Et excellentia laudis culturqtcr^ fuper oia eft, quod in tepore quo rebellat filii regni.&rex datur in vilkls a facie corii,fi no eft ipfi frumetu ad comededu,ipfe ide rex viro cultura in agro facieti fertiies fertius efficitur. s Vir negotiator qui amabit cSgregarediuitias,no faturabiturcumulado afgentvi:& qui amauerit cogregare diuitias copiofiofesmoeftei laus in fcculo venturo, ni fi fecerit ex eis eleemofyna: propterea q> no eft ct merces prouctus ad comedendum.etiam hoc vanitas, 10 Quado multiplicatur bonum m feculo,multiplicantur etiam filij hominum qui comedant illud: & qu? vtilitas eft dno eius qui congregabit illud; nifi fecerit cx eo bonum; vt videat in feculo venturo retributionem mercedis in oculis fuis. ? 11 Suauis fomnus viri qui colit Dfim mundi» &eft ei quies in domo fepulchrieius.fme paucos annos vixerit fiuc multos poftquam feruiuir dno mudi in feculo hoc jacifeculu venturti mercede openi maniivi fuaru hereditabit: &fapientia Legis Dnierit viro diuiti in fapientia.eccequeadmodtiftuduit in ea in feculo fyoc, Si follicitus fuit in dodtnna, fic requiefeet fuper eum in domo fepulchri cius, & non deferet eum folurn, quemadmodum non finit vxor virum fiium vt dormiat iblus. 636 1 rfrnp 7 iau? Ίΰ'τξ tfognnnn>jvK7nVnngltf* * : irijn 1 ? vSyaS pw. i? 7’Vni jri i»3?3 Kinn yavn nan * ■ > :naiKaO’3 » I : !▼ : ta?b JiaV? ais?; aii.y lax^ma kvnf Κ3· * irrcnVnp i^Btnx^-jibnaiNBi 'Π31 ifc» }3 K3jP' ΓΊ35Γ73 Π71Π ΠΙΠ ΠΓ031 * im-iSVa^itfi^nn» vSro nain ds?3i Satf ’ 7wn va»- 1 » oa 4 /· T J K·· ; - *-·*·. *·· I Ϊ - - 1 T T T »- •iivei biaxS ns’-TiiN 3la as wmtft* nin 4 J. . J-; f j v -> · T ■ J· T V -; “ · -nnnVaw iSayVn ninu rri^VinwM - j- -* · v _ * τ -· τ ; τ : ♦ ; i · t ->3 Ο’ί r ecclesiastes. Tranfiat.B.Hieronymi. 11 4 Eft & alia infirmitas peftimaquam vidi iub Sole, Diuitiae conieruataem mi- 1 *·”· 4 o M *5 I? v: (τ rmrim vrrwwo «wn • I - r ·.· IT - ,·· : » ~ ; · v t - np^rmn T^i’ a»nbsn Λιηηϊ/κ a-ixrrV di 4 v · v;jt y 1 - |t jv ·· τ τ τ τ j· ipSnms ms/Srliaa VasS ιό’*?© ni o>kbi ; κ>π ca^N nna nx iSarn riauSi r 4 ' ·: - Λ ’ ■· 1'1 ■ 4 « ' ·· 0’ri7xn *3i”n’D’-ns73rninnS7 >3 4 v; JT |. ΛΤ - .·· ; V I ;· ·· ; - ■» ·« 1 I 13 1 ? i ιΠ3ί£?3 i U5?B , · i- : · : *·.· ; r m37icfawnnnn»n , OT3®Nrnin®* 4 : dnsrrSi? Ni>n jr τ x - v 71331 0’D331 7ϊ/1? 0’Π7 SrtlVjJT 7TO C/»N 4 ”tbi imiNiv—imi *?3a 'WBjS npn ai>si »733 νη< »3 «aa SssS t3’riSsr—i utrSc/» J ; t t> 4 v · ■< r.· · v; |t· <·.··;- ! νμπ s/7 ’Sm Vn ni aSas» s i J " r -r ■■ γ J · *■·· : i □τι njn; niinbwiniia 4 “0?νπ3ΐϋΠ"|ρί;3ψΓΐ-χν^ωιν^'’α>νπ^ ί Ss3n w nrj ’mdx iS πη^π -xS ivtidp v » τ . ^· * / * ; - x A τ ;^x ix J; ί πρρ’ iPtb ^Π3ΐ TjS.^nai x| Sana-O 4 IoV.i.4 xl 1 9 lum domini fui. ij 4 Pereunt enim in affliftione peflima. generauit filimn qui in fumjua egiftate erit. o »4 4 Sicut egreiius eft nudus tle vtero matris fuae, fic reuertetur, & nihil auferet fecum de labore fuo. x s 4 Miferabilis prorfws infirmitas. Quo- j) modo venit,fic reuertetur.Quidergo pro- deif ei quod laborauit in ventum? 1 « 4 Cunftis diebus vitae fu^e comedit in teneris, & in curis multis, & in aerumna ·/ atque triftitia. »7 4 Hoc itaque vifum eft mihi bonum, SuM< ° vt comedat quis 5c bibat,& frqaturlaetitia ex labore fuo quo laborauit ipfe fub Sole numero dierum vitas fuas quos dedit ei Deus: & haec eft pars illius. 11 4 Et omni homini cui dedit Deus diui- tias atque fubftantiam, potcftatemque ei tribuit, vt comedat ex eis, &c fruatur parte fua, & latetur de labore fuo: hoc eft donum Dei. 19 4 Non enim fatis recordabitur dierum vitae fuae, eo quod Deus occupet delitiis cor cius. c a p. vi. 1 lp St & aliud malum quod vidi fub Sole, A & quidem frequens apud homines. 4 Vir cui dedit Deus diuitias δί -fubftan riam,& honorem,& nihil decft anim£ Εις ex omnibus quas defiderat, nec tribuit ei poteftatem Deus vt comedat ex eo,fed ho B mo extraneus vorabit illud, hoc vanitas Sc magna miferia eft. ° e · 3 4 Si genuerit quifpiam centum liberos, & vixerit multos annos & pl.urcs dies^ta- ;tis habuerit,& anima illius non vi^fur bo nis fubftintix^ie, fepulturaque careat,dc hoc ego pronuncio qqod melior illo fic abortiuus. 4 4 Fruftra, enim venit & pergit ad tenebras, & obliuione delebitur nomen eius. nnn t?mn n’oi '1 ^tdV αφ ον'ια nn *np_ nhi ids 'na nfy suoto rvirin pn «oSya n^nn jb «mjp n»st “ D .W. nain» nnto *ina rpaS patppp^any tonm 13 s »ns*| snSjn nV stpija^n^ ao j sany ^roS airi’ ao q%iq oi «Sa iHoay ποκ »gao p0rn noa^n 14 t djtio trua nVas ηψχ ηίί»"η np ap ’nnna .· Vin Nina «aSyS nnj; aaaiD 1 ? nnaoa ‘yappK 1 ? ao aas ajnoi p.rt χα)Φ : ^ns"n noa»n ^niai {o aon nnaiap nnS , iNitn nSapV nao-p nS iin anionoi insa sg SyS bv\ p3 pn soSyS srisa SajT^aa idx nS nV^niyao agwg 15 ‘ xao Nas nnrna xni 17 : inyniin ?uai pyaoai υπ onpeai oyoaanmSaaaTofiSa Via ne? xaie?nainioy^a ^ lS px?j!D ppp nV oiax 19 j Nin i?? Dipip nS nannxa xnp xa.xn xjpnv ay nnaoa niapV nya xghy) αήφ npSn aax n» \g onx N«?px oa 1 ? appnx xSaVoo po?a ηηώ pi;ny pnn npai pao nnpS pTny pnw nna aarn 'qrniiaaayn vj* yn t?ri|ai κφοφ rtnn pn satyp nuni sn^a 1 i t ria*? niarta >ir ppi’ noai <)anD» \>ov npa O^ai^ax >» oap njp oyqpS n^ain^y .*« hoSox-kV xyanpn hbg ηψίΛ apnp inin^ippaai apuany ?p nS ann aaa 1 : x\t?ax ?Ja'Vy x’n »ηΤ3Τζΐ nSioa| p-^a njSan oi^naa^ xaojno xnn nnmx onx n 1 ; nnoonx 1 ? na?ap Sy on xV aV xSa mo» inS« xnoaai xnopaoai »n» px»n pjtri joa nxp aaa aV» |x 3 1 xo»a xyapm iSan 1 ? ’ΐηρ 1 ? nany ni ^snnxi ap nyap nsp aay xVt ηιη'χ 1 ? xna73pra»ai)NiN^p χρφ wpxjp-t^^niny^yDniVyn^mfjaNmaO ipnyaP'xSne?mi»nt?n »pt» pin»'»a»ri ppnnp προ *je?nai »nsp xoSy 1 ? pn xpHy 1 ? χηχ Wanp oiaxhpn xpSy xin.-^a xVVo rga aoa napK nV xeoaip x Interp.ex©rac.Ixx. cap. vi, 4 Efi infirmitas quam aridi fub Sole 3 dmth n fer uata illisui ab eis in malitiam eius * e> p eri- *bunt diuitia eius: s Jlle in occupatione ma- 13 la, pfifgenerauit filium 3 & non efiinmanu e- ius quicquam. 4 Sicut egreffus efl de vte -14 ro matris fim nudus reuertetur a>t eat ve '-venit , (efi nihil accipiet in labore fuo ) <~vt eat ψ manu fua. * 6 t hoc mala infirmitas, ficut enim aduenit , 1 5 fic & abibit. & qua abundantia eius qua laborat inuentumi t Et cunSia dies eius in tenebris 3 et in luSiu 1 6 * & indignatione multa, et infirmitate et iras. 4 Ecce quod aridi ego bonum, quod efi bo- 1 7 num comedere & bibere, Θ* videre bonitatem in omni labora eius quo vttque laborauerit fub Sole numerum dierum ariu fua quos dedit et 'Deus, quoniam hoc pars illius. * Et omnis homo cui dedit ipfi Deus, diuitias 1 s θ' fubfiantiam , & pote fiat em dedit eivt comedat ab eo, &* Vt accipiat partem fuam, et vt latemur in labore fuo. hoc donum "Dei eft: 4 Quoniam non multum recordabitur die- n rum Vita fua 3 quoniam Deus occupat illum in latitia cordis eius. CAP. VI. J^St malitia quam aridi fub Sole, & multa 1 efi apud homines. 4 Vir cui dabit ei Deus 1 diuitias & fubfiantiam 0 * gloriam, et non εβ priuans atomam eius ab omnibus qua defidera- bit. et non tribuet potefiatem ei Deus vt comedat ex eo: quonia vir extraneus comedet illud'. Θ hoc vanitas (djr infirmitas mala eft. 4 Si genuerit vir centum 3 & annos pluret 3 videt 3 & multitudo erunt dies annorum eius, €> anima eius non replebitur a bonitate. ftj fepultqra non fuit ei, dixi; Bonum fuper illum , abortiufa. ' 4 Quoniam in vanitate VtM 3 et in tenebris 4 pergit 3 & in tenebris nomen eius operietur. ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΗΣ· ^ρμήνώσιςτων ο 6 3 7 «4 ij 11 εην 'λξρωςια. Iuj dfiov τν Ίλιον, πλ#%ς φνλαοτ σόφμ(& 7ζί 7tcvp curti άς κακίαν cLrtiiffijj λπολβτα^ d 1 3 7τλ9^ζ curti' * οκϋν(β¥ b «£Ζίσ&ΰυτμ.ώπονηρά 3 κεμ ψν, qefij ebe ϊςιν b yapfi emiovib' 'Καθώς ΙζϋλΒονλπο ϊαςρρς μητςος curti ρυμνοςε- πίςρεψα πορ^Βίωα^ ωςΊκα (c ονβνλύψετανι b μό- %3-ω curti, ϊνα πορ&Βϊί b yjapf eduri. * καί yi %d~ % πονηζμ 'Χξξωςία. ωαζτεξ yh παρεβρε%,όντως ^ dm- Uifi). ij τις μ πζ&οταα eluti η μοχθ&ί ας λεμόνι ι ί * καί ys 7ίααα\ ai ημερομ eluti b okotu,^ b nb- θα, Kcfi Βυμ(1 7ΐΰΜ %μ λ^ρωςία, %μ χόλω. ΐ7 * $ ον ο άδον ζίω dya^ov } ο ϊςι κατβν (pay&v χςμ S 7 τιω pgq l$dv dya^oQavhu b itd/sfi μό^βτω eluti ei df μουγκή) \}m vv ήλιον 'Χξβμον ήμερων tmgcurti (dViocdKQMatjmo^iog^Ticwv με&ς eum. it * Kcuyi7idg άώ$ρω7Γ(&’ω ϊ&ωκζν duti ο 3-go? π?^3- W xcfi dssrafyovfg, κομ S^neriaerov ad tu (paydv di curti, Hgy λαζωτμίξρς curti άόφ^νΜατι b 19 μό%3·(ύ eluti. l ομα kodifir * οτι ά πολλά μνή- StyiCO νας ημίζμς 1 ζωϊις eluti 3 οτι ο θεός eafetaudau* τν b di$£j 73Π nnza e/83-77no owj/ nsno aio * : rrn mni "I * l ΝΒζΠ^ίί J/7131 ibO *57j?3 733 Π’ΠΪΤΠΟ * : i3ap tpjpnn» dj? p7 Vav^i 07x *73ηα’370Π37Π0η3Τϊ/”3 * V *x -· : - Y·· : - r χ ; “ i* i ε=πκ7 nni ’-ηα τ ,χχ,χ l~ ->Bnaop o^na ηίψ? mirnp jhv _i p *3 * -na c37kS 7’3»->a w bv 2 dwitoti «n - τ T|T ■<· · · V A·· - -»··^Γ|-; s i V i··· ecclesiastes. Tranflat.B.Hieronym!. IO II !ΐ/0Ε/πηηηΐ’7Πκπ*η* I» - - j~ ιτ-:ι- «·ν ,·|· t i nSm oi>a men ovi mo rom uv niu J ; · I · V ▼ - - ; A | V .-v · ^ > nir^o η^κ h$o TOx-ivarbK iobb 3*a * : 137-7*5 ?n> ’nm 07*5rr'?3 mo *5in 7&*53 '[ ’ ''■■ . . . ’ > ' * > *·- ! 37 3D” D’33 JTQ-*3 pTOa DJ/3 3113 * :nnns/ rras d»Sd3 sViSsn n*33 bnsan ·& » r . . J.. ; i- ■ ; ..· ; Ϊ ·· — J · x -J «·. id’ 7’D3 W yw v osn rro τώ 4 -mVpan pnit/ ;s τ»ρπ nnnb»7*sn *?1R3 o * 3 l 7-n>:73K»iD3nS7in’ pv i/n '3 * i San m -77Χ3ΐΒΐη'2/ί570737ηηΠϋ3ΐα * !Π3ΓΟ » I ··· I” ·< A . 'X x <■ ♦ |X x - DJ/3 »301^/37 ^ηΐ737Π3ΓΙ'7*5 » 11717.7333 Π17 ! Π13* a*S'D3 Ρ’Π3 5 4 Non vidit Solem,neque cognouit di- 6 ftantiam boni & mali: 4 Etiam fi duobus millibus annis vixerit, & non Euerit per; 0 imitus bonis. None ad vnum locum pro- 7 perant omnia? 4 Omnis labqr honrmis in ore eius,fed anima eius non implebitur. 8 4 Quid habet amplius fspiens a fiulto, P)& quid pauper nifivt pergat illuc vbi eft 9 vita? 4 Melius efi: videre quod cupias,quam defiderare quod nefqias.Sed & hocvanitas t 0 eit,&prtefumpnofpiritus. 4 Quifuturus eft iatn vocatum eft nomen eius, & fcitur quod homo fit, & non pofiit contra for- tiqrem fe in iudicio contendere. © 11 4 Verba funt plurima, multamque in difputando habentia vanitatem, c a p. v 11. 1 s-\ Vid necefie eft homini rhaiora feqti£- A '^'rere, cum ignorat quid conducat fibi invitafua numero dierum peregrinationis fuac,& tempore quodvelutvmbra ρΓς- terit?aut quis ei poterit indicare quid poft 1 eum futurum fub Sole fit? 4 Melius eft no·* men bonum,quam vnguenta preciofa; 3 c i dies mortis,die natiuitatis . 4 Melius eft ire Pr# u ad domum ludus,quam ad domum con- *· uiuij. in illa enim finis eundorum admonetur hominum, & viuens homo cogitat 4 quid futurum fit. *Melior eft ira rifu; quia per triftitiam vultus corrigitur animus delinquetis. 4 Corfapiencium,vbi triftitiaeftj 6 & cor ftultorum,vbi Lxtitia. 4 JVfelius eft a fapiente corripi,quam ftultoru adulatione 7 decipi: s Quia ficut fonitus fpinaru arden- tiu fub oll.i,fic rifus ftulti.Sed&: hoc vani- 8 tas. 4 Calumnia conturbat fapientem, 6 c ? perdet robur cordis eius. 4 Melior eft finis « orationis,quam principium, melior eft pa 10 tiens arrogante. 4 Ne iis velox ad irafeen- dum,quiairainfinuftultifequief^c. „ caunn- pnn inarj »oi» n n έ i fjn» pii |iii pp jngpSi νφ dd pi yiwi spn-K^pii» imi *)n:i 6 Γ 1 ?!? nana 1 ? snna nir/pi nnio oi’ 37 ”n KiDiongutfa snpnxi sjgii ppysS «pnisai ριψ j N^nipci yptt/n scS v/jkt Nipflrqxi προ »n snp ipip _l 7 yi niip sin nes pip Snp sipai 7 } |qpi pap i ;’ 7 . snnjN ppypV jnVy Njjy sinnV n^~npi s»du? {ρτπ’ pn Nphya κ’ριρη 1 ? Ίηΐ’τιρ oiist 8 K^l^D^Sinaiy^sionoSiKnpfviayoiinSnw.noViinnoSsnaaiaa 9 »pynsnjip ρτοπψΝ] ηαψ nppN-iap sn xoSy^nim-np 10 .· Επη nnnni spm a^2i )iSanp of? coi qup? irinn $a)y) Vnyn p papp 7 psuo ppins π»ν οηκ 11 mip ^ipnn «pSy np oy sina opo 1 ? sqa; 1 ? icnn’ 1 ?! αιχ mni spi» ip nwn »iqV » 9 *’^ ^‘«^^■ποϊηιρη sin ip Dii» 1 ipnapDynpqn?aSn'ipniD 7 ta τ ^ KpSyqiVqn V.Q 9 ? “ΐ’πνί'πρ NcivSiinn sin ^ρτ pnnpn pas nnio «n ipi' pipEpi «pSy pn piuq «nnisp ppyp'? v^nEy ’οηηρ rprn Nnm. neo jp n»n» pn MpSyp Ν’ρπχ pipp, nuo spe ntp 1 i sepe mnn pn spVyp »πιοτο2ι· ·. spSya syiph npns'n spKp snioni np aep snnnp nnS τρρρηρρ ρρφρ spin sunpi κφο jin^sVyp hvob scias Vo nS φο sin jpn s* 7 ps nnq ppySnpq snorr>nep nnS Snofip nnionri s^ps nn 1 ? bvgb ap * , i Nrpvrip amn. nappip» e^a cyip n? rvsqsi snio »Vp npV? pn an» sppy sppa tdjps qnn.Shap pi srrto npu nnuns rnespspon^f siynpn oy q;np sin -η spmqp pn spSya spppyEy t & anima non implebitup. 4 Quoniam qua abundantia fapienti fuper fiultumlquonia pauper nouit ire contra vitam. * Έοηα vifo oculorum fuperambulans anima. & hoc vanitas & eleSho fpvntus. 4 Si quid fuit iam vocatum efl nomen eius, I0 tsr notum eft quid efthomo, & non poterit vt } iudtcetur cum forti fuper ipfum. * 4 Quoniam funt fermones multi implentes Vanitatem. ·» CAP. VII. Q Vtdabundans homini,quoniam quis nouit —quid bonum homini m vita eius, numerum dierum vita vanitatis eorum ? e>* fecit eas m rvmbra, quoniaquis nunciabit homini, quid erit ροβ eum fub Sole? * Bonum nomen fuper oleum bonum, & dies mortis fuper diem generationis eius. 4 Bonum ire in domum ludus, quam ire in domum conuiuij . quoniam hic finis omnis hominis ,; cwfi? y (ΙΙποίήτζΑ wrdg b) mei , οτιτίς dy[ihd τ d άκίρώπω, τί ίςο^ 07 τί(Γ(ύ \sm fiv ήλιον) % 1 άγαμον ονόμα ύπζξ ϊλοαον ciyctbov, ήμί^μ } ^ramdJsv ύ/τίξ ήμίζμν fyvwrs&g cuiGfi. . * άγαβον 7 ζο- P&jS-Iwol j dg οίκον πίν&οις η 07 1 top&S-lwcoj dg οίκον τζο- %v. kciMti SG τίλ9ς 7mrg%$ άν&ρωπχ , xguto ζων $ω- 4 , κη yi %$%> μα^^τνις. * 4 οτι ή συκοφΜτίΰί π&φίρΗ G(pie, wjXmMve τίώ 9 καφί'Μ Sj^pdag ctv%t 5. 4 cifctQn Ι^οίτΥΐ ?dymv ύπϊξ ^yfujav&F.dyaQov μα.κξβ%μος ντίξ l» ιο μα\λ. * μη οατώτης ei' ττν&ίματί Gv Gi 3υμοί3$· οτι 3υμοςίν κόλ 7 ζω αφάνων dvct 7 tcLvQsTcy. > CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. ’ Etiam lucem Legis non vidit,& no cognouit inter bonu & malu,& ad diiudicandum inter ieculum hoc & ieculil alterum. ” E t tametfi fuerint dies viti viri duo millia annorum, & in Lege non ftuduerit,& iudiciii & iuftiua non fecerit,in inramento didi Domini quod fuerit in dic mortis cius , ala cius defcedet ad gehenna ad locu vnu quo omnes peccatores eunt· 7 Omne labore vir propter cibu oris iui ipie laborat,& in dido oris Domirii alitur, & etiam anima hominis non iatiabicur cibo & potu. 8 Etenim quid amplius eit Lapientibus in iecuio hoc quam ftultisi’& quid eft ipfi pauperi jiiifi vt ftudeat in difciplina Legis Diii, vt cognofcat quomodo futuru fit vt eae omnino coraiuftis in paradifum Ghcde? 'S Melius eft viro vt latetur fuper eo quod ipfieft,& vt ficiat iuftitia.&vtvideat mercede openi fuoni in die iudicii ma gni.qpam vt eat ad icculu illud in afflidione αίς: verum hoc vanitas eft viro peccatori,& cofradiO fpiritus..'°Id quod fuit in thildo,ecce iam vocatu fuit rpme eius &cogniui filiis hois a die quo fuit Ada antiquus,& no eft facultas viro confidendi in iudicio cum Dfio mundi, qui fortior eft tllS^ " Etenim res multefunt qui multiplicant vanitatem in mundo, queadiedio eft viro qui ftudueritineis; c a p. v i i. Q Vis enim eft qui nouerit quid proderit homini in iecuio hoc ,ηίίΐ vt ftudeat in Lege,quod ipfavitaieculi & ois-3umerus dierum vitas vanitatis eius quos vixerit,in tepore mortis ίας illi reputetur vt vmbramaquis indicabit homini qd futuru eft vt fiat in fine eius in ie- eulo hoc fub Sole? 1 Melius eft nome bom^quudcoparabiu iufti in feculo hoc,quam vnguetu vndionis quod fuerit iniidii fuper capita re- gu & Saccrdotu.& dies quo iacebit vir & emittetur in donyl fepulchri cu noie bono atq; iuftitia, qiia dies quo creat” eft improb’ in nuido. ’ Melius eft ire in domu ludus ad cofolada ea,quam ire in doimi cduiuij vini fubfannatorilrqubd in domo ludus fit finis ois hois vt eat; liquide fuper oes illos decreta eft fententia mortis; propterva qui iuerit ad domum ludus, vir iuftus fedebit & ponet in corde fuo loquelas morns:& fi eft ih ipfo quicqua malr,deponet illud,& couerterur in peenitetia. * Melior eft indignatio qua indignabitur Dfis miidi ad- lierius iuftos in feculo hoc,qua rifus quo ille deridet improbosidu enim cStriftatur vultus maieftatis,venit penuria & vindida in fecuhi ad beandu coriuftontqm oratlitante Dnm miidi,& ipte miferebitur lpforu. ’ Cor fapien tu dolet,& cor ftultomeft inl?tittadomusderifio- ris -comcdiit & bibunt & deliri2tur,& no feuoluut fuper cor fim afflidione fratrii fuorum. ‘ Melius eft audire increpationem viri lapietis in Lege,quam fi quis eat ad audienda vocefti nabli ftultorum. 7 Etenim ficut vox clamoris {pinarii qui coburuntur fub olla, fic vox rifus ftulroi um.etiam hoc vanitas. 8 Etenim violentia decipiet Lapientem ,& perdet per eloquia mala (apientiam cordis qui data fuerit ei dono cqlitus. 5 Melior eft finis negotij quam initium eiusrquod in principio eius non notum eft viro quid futurum eft vt fiat ιή fine eius .· & melior eft ante Diam vtr qui imperat fpiritui fuo & fubigit concupifcentiam fuam, quam vir qui ambulat m tumore ipiritus. 10 Et in tempore quo veniet fuper te corredio de eilis, nc feftines in anima tua vtincalefcas, & dicas verba cOntumacii contra ciiiiro: etenim fi tu (u- ftinensfueris, remittetur ubi: & ίΐ tu exacerbaueris & incalueris /cito quod furor in finmftulcoi um quiefeet, quoad perire factat eor. , hH ί \ «4« ecclesiastes. Tranilat.B.Hieronymh vn αόβίηπ tmw Π’Π na ’ίοκγγ^ κ 1 J » · j' » · τ - c- τ r j*· — — • nrhy thm nasno &V ό hVno o>31d I·* - "*■ ; 7* » ; τ p· / *■ VA M ·* i· j toot K T IJ 17 * 19 : rrbja r~ ι’πη ▼ (·.· *· : /v - : nx?pnySa”a>30WNnnwo™ni« 1 ** nniin*£W ~m m n&n njn orni min rrn nniD ova * v J ' A" i η* τ * : ; «*·· v; τ s ; xra» s6k> rmrSp a^xn rwy nrnaj/? m Ληπ > η>*π ^απτικ 4 :πα i&omn& οικπ α· : r j»* · · ι· τ 7 - ν ▼ ι : '!»·;!- *■*“ **■ | τ : inyia^nsp yCT^nipisa lax ρΐϊϊη naSnmOannn^xi nann bnyvm-SK 4 -» ▼ a · 4 r - ; · - ; ·*;-*! · " s* s * nsS bzo wS&n nmn jrcnrr 'bx 4 ; own« mo-o:i nia tnxrt is?x ain» i any «ba rnan <·.· · - ■■ ~ Ύ ■· ; i· - '· *j * >i v · ' ; > T : oVa-m ks?» owk kt-> 3 τρ-ηκ ran- 1 ? x I - *· \ v J·· ·· »· v; v: | »**.·▼ v - oni>’W γπμώ conS φη nronn 4 -fTO? Ttftf fJK3 p\TC J\\* 0"7K ’3 4 J 1ψ3 JKDfVtfbuiD aaV ?nfl-7Kn3Tn7Kc=!n37n-y3ya3 4 >. 1« · 11“ · · ■' Ί J ! ·; · » : - * ; <- :^7Ρρ^|3ΤΓΤΝροψΐ)-ίΑ^ 'ni«-C3a7ttiSaay57'm37D>BP3-Dl’3 4 .! ST - - /7 |A 7 · 1 - j‘ * ; - 1 · : αηπκ η*Λρ I 1 ·· -j τ j 7- t· Ni’m Π03ΠΧ ’ΓΠΒΚ Π03Π3 ’Π’Β3 ΓίΓ73 4 .. ... · - · * · JJ- T At } T - · J· · s τ : aaa nwrn V t T 11 * Ne dicas, Quid putas cau£e cft quod priora tempora meliora faiere,qi^am nunc funt ? Stulta enim eft huiufcemodi inter—' rogatio. ^ e» “ "* Vtilioreft fapientia cudi diuitiis ,& ' magis prodeft videntibus Sglem. 1J * Sicut enim protegit fapientia, fic C protegit pecunia. Hoc autem plus habet eruditio & fapietia, quod vitam tribuunt pofieilbri fuo. 14 4 Confidera opera Dei, quod nemo poffit corrigere quem ille defpexerit. tJ 4 In die bona fruere bonis, & malam. 0 diem praxaue.Sicut enim hac, fic & illam fecit Deus, vt non inueniat homo contra eum iuftas querimonias. 16 s H?c quoque vidi in die vanitatis mc?. Iuftus perit in iuftitia fua, & impius multo viuit tempore in malitia fua. ' 7 4 Noli efie iuftus multum, neque plus fapias quam necefle eft, ne obftupefcas. 1* 4 Ne impie agas multum ,6c noli ede ftultus, nc moriaris in tempore non tno. 19 4 Bonum eft te fuftentare iuftum, fcd ab illo ne fubtrahas manum tuam · quia qui timet Deum,nihil negligit. , j 10 4 Sapientia confortauit fapientemfu- per decem principes ciuitatis. 11 4 Non eft enim homo iuftus in terra qui faciat bonum, & non peccet. t il 4 Sed & eundis ftrmonibus qui dicun- tur,ne accommodes cor tuum, ne forte au 8> dias feruum maledicentem tibi. %i 4 Scit enim confcientia tua», quia & tu crebro malcdixifti aliis. 14 4 Cundatentauiin fapicntia.Dixi,Rapiens efficiar, & ipfa longius reccffit a md^ □inn nymo inioi isnpix njpiayn pjp __ _ w,«mn IWW »r 4 ISH ΙΠ Ktny7 \P’J OJJIO »ΠΠΠ3 •■V !*·'“:· ’ ’ T! * ‘ : · 4 ·· ->■·-*· ' 1 « I * T!T! L >’ ’ w * 4 * ’Πΐηιη? poi» a»n n^n>tq»,nNi χοιιηηΊΎΌΐ n·?«97V3 17 t sa-i kj”» oi»V NjnspNS »nsi No^vVn^ qaaS ninqn *«?3 qnnusih 18 t qnmsrni πχη p, ηώ pnnn*i« ηορπΜ’η: pa asnnn - ^] nVopp^· " t nonhqaopoppNVrny snio o^na» pnoh «ηαφ nncSsnniNpSN n’aoqnn*js prnn-sSi loVirjnas p3it5n'sh snnfN nnisn» qw nn’o SqaisS pne^phy ipoypnnvniap 19 ΙΟ^ΟΙ'? 1 ? 1 ?^ biVihiooK^a Nqsf» muiaDp so^nV^on snoyrn lo e. j imha η3ΐη*»τ jopsa w o^ij tmmsViwnip^Sin^oiijaonaypiNyqiiaoriain^ons: 11 t xn-ipa uni *. φ, qj?y "W pot» jin« kVj ρηπι^ΐ? 1 ? qaaVipon ~tab κ’Ρ’ψτ φ γφ$\ eijn^ifl ~W» ona 1 x qnj3ie dicas,Quid fuit quoniam dies priores fuerunt bona fuper bos. quia non in fapientia ^interrogafi de hoc. 4 Ifiona fapientia cum difributione et ahun -1 * ’ dantia contemplantibus Solem , * 1 * . . _ Quoniam, in umbra eius fapientia ficut i } ymbra pecunia: &> abundantia cognitionis fapientia uiuere faciet eum qui ab ea. 4 Vide opera Deu· quoniam quis poterit ut i 4 ornet quem vtique Deusperuerterit eumt 4 In die bonitatis uiue in bono , e> uide in 1 j die malitia . uide } & hoc confonans huic fecit Deus de locutione, ne inueniat homo pojfoum quicquam. 4 Omnia uidi in diebus vanitatis mea .E&u iufus qui pedit in iuftitia fua,&efi impius permanens in malitia fua. 4 Ne fs iufus multum, & ne fapiasfuper- 17 fi.ua, ne quando obfupefcas. 4 Ne impie agas multum, & ne fs durus: 1 * ne moriaris in non tempore tuo. ■■ 4 Bonum inharere te in hoc, ftf ab hoc ne 1 ? contamines manum tuam ; quoniam timentibus Deum exibunt omnia. * Sapientia adiuuabit fapientem fuper de- cempotentes exifientes in duitate. * Quoniam homo non efiiuflus in terra,qui *'> faciet bonum, o* non peccabit. 4 Et in omnes fermonp quos loquentur ,ne ^ pofueris cw tuum,utnon audias feruum tuum maledicentem tibi. 4 Quoniam multoties malignatur in te, & modis multis male afficiet cor tuum, quoniam ut & tu maledixifii aliis. a 04 Omnia hac tentaui in fapientia. Dixi:Sa- »4 piens efficiar . & ipfa elongata eft ame 13 It it 1 } 14 16 "V ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΗΣ. μΒίρμηνώσν; o. < 54.1 ^ιτίης Tilfffs. 'ότιημερουι cd ασζ$τερμι ntfcu» a- fadcu χχτζξ fcfxiG-g . bn qqc bv G(pix ΙπηρωτΑ^ας iz$£i Tifisv. * dyaBn G(pix χλη^οτί&ς, r$\ 7 τε&οταχ %ίς Swpjjiitn fv ήλιον. * onbv tr/jdcWT 1 ή 5φία ωςσχιοίξ^γυ^βί . yfin πί- ζ/,οτ^α γνωτεως F G dikMfi 'lh bv ήμίρΑ ΧΑΧίΑς,^ε xcu Fs JV ωυμ φωνον %ντω Ιποίητον ό βεος πί ζ) λΑλιοίς * ha μη άορη ό άνθρωπος οπιβω άυτ$μγ$νι>* * (υμπαΛιζζ d$ov bvn μερμις μαΤ&,ιότηνςμου . ϊςι $ίχοα& b> Αϊχχίω dui^, ψ) ίπνάτεζης φρων bv mxict cburf. 17 * μη γίνου $ ixcu & πολύ xfijj μη Gcffy (Ζ$έιοτΑ } μή 7τοη νκ,7ΐ?\α.γης. μη άτεγκτης πολύ 3 μη γίνου οκληζβς Jva μη 'ScmS-cving bv ου zcupf Gv. * ciyxbbv v ou>Ts%s£rou Qs bv Wra· καίγε }wo %l- %υ μη μιχνης τίυυ γμρμ Gυ , οτι φοξουμ^μοις τν 3εο* ο!ξελάό(ίε) τχπά/Και. ι ο * ή ΰφΐΆ βοη^-Υκτα Πκα οΐξουοιοίζον- F&g c&bovGg bv τη πάλα. 11 * οτι ά/υ3ρωπ&’ sbc ϊη btKou@ J bv τη γη, οςποιήσω άγΑ^ον ουχ οίμχρτήΟε) · ι* * χοάγεΗςπό/άί&ςλ 9 γοΐζοΐζλΑλήΰυσι,μη$·ηςτη» χονρ$ί<Μ> Gv, όπως μη Αχοΰ<ϊης%^οΰΜυ 6υ χΛ^ρωμί- 1 3 νου Qs . * ΟΤΙ πλαςάχις πονηρώ^ίΟ· W ΧΛ$ό$ομ πολϊ\άς xxmtra χορείαν (ρυ, οτι ως καί yi m xatyi^ I Gω ίτίζβΐζ· * TtdfiGGffcc Ιπάξβ,ϊΑ bv τη Gtpict. εϊπΑ , Gtpiobn·* ΰμομ. πμι ctvrh ΙμΑχριω^ηοίπ \μο§ ν ι* 1 9 CH^DA^CAE paraphrasis translatio. 11 Et in tempore moleftix tuae ne dicas,Quid fuit quod dies antiqui fuerunt boni,& homines generationis illius fuerunt pulchriores opere quam hiiideo bodhm contigit eis,& tu non ex fapientia quxfifti fuper hoc. “ Bonacft (apientia Legis cum hereditate ;(fed longe mhus eftvtfit vir in manfuetudinc cum viris habitatoribus terre qui viderunt bonum & malum fub Sole in feculo hoc. " Etenim quemadmodum cuftoditur vir in vmbra iapientie, fic cuftoditur in vm- bra argenti in tempore quo facit ex eo eleemolynam: & augmentum cognitionis fapicntie viuificabitdominum fuum. M Contemplare opus Domini & fortitudinem eius,qui fecit cecum & claudum,vt fint mirabilia in icculo.-ctenim quis cft qui poterit dirigere vnum exiliis, nifi Dominus mundi qui curuauiteumi’ £ In die quo benbfeeerit tibi Dominus, eilo etiam tu m bonitate, &benefac toti mundo v yt non veniat fuper te dies malus : vide & ° contnjnplare·, etiam hoc e regione huius fecit Dominus vt corripiat homines mundi.· ideo vt non inueniat homo poft ic quicquam mali in feculo hoc. Kj. “ Omnia vidi in diebus vanitatis meae,quod a confpedlu Domini decernuntur bonum & malum vt fint in mundo: quoniarrnnnocens perit in innocentia fua in feculo hoc, & meritum eius cuftoditur illi in feculum venturum : eft vir peccator prolongans dies in peccatis fuis, & computatio operum eius malorum cuftoditur ei ad ieculum venturum, vt puniatur in die tudicij magni. ‘ 7 Ne fis iuftus nimium inqjempore quo reus eft peccator mortis; vt clementer agas erga eum,non occidens eumj nec fapiens fias fic amplius iuxta fapientiam improborum , & ne difeas vias eorum. ad quidnam peruertes viam tuam? “ Ne cas poft cogitationes cordis tui ad peccandum multum ,&ne elonges viam tuam de domo dodrinx Legis,vt fisftultus: ad quidnam tu caufam affers mortisanimj tuae, cum nondum^eruencrit tempus tuum rooriendi. ? ” Bonum eft te adiungi negotiisjpundi huius vt retribuas beneficentiam animae tua? in via negotiatorum, & etiam ab hoc libro Legis ne dimittas partem tuam: etenim qui timet Dominum,exit de manibus omnium deliftorum illorum. 10 Et fapientia auxiliabimur fapienti qui fubegerit concupifcentiam malam,ideo vt non peccet magis quam decem imperatores qui fuerint in ciuitate. “ Quoniam non cft vir innocens in terra qui faciat bonum ante Dominum omnibus diebus vita: Γης, &non peccet. ” Verum ad omnia verba quae loquentur tibi impij ne tradas cor tuu.vt excipias ea,ne veniant dies vt audias (eruum tuum malcdiccn temtibi. 21 Etenim animaduerte tibi vt iuftifices iudicium in tempore quo maledixerit tibi vir qui non fuerit ficut tuj quia etiam perfspe notum eft in corde tuo quod maledixeris viris aliis. . M Omne hoc quod dixi,probaui in fapicntia.dixi in dido meo,Sapiam omnem fapientiam Legis, & ipfa elongata cft i?me. a hH 5 ο §4^ Ii? Ecclesiastes. Tranilat.B.Hieronymi- * tj ^ i6 i i3«8D**o pojrpojn rwisrrtp pim mopnwpninVi ί\ίφ »aVi *3je ’πιάρ i niSSin mSsDm jncn hyiSi micm I ·· i i · "· ; v v "■’■ «'v — ~ ^ ί i λ · v · w n^n-ri« map ng υκ&φηι 4 ’3sV3iD ,τ'τ dhidn nn^Qwm o>tod %·· : · τ av τ ■*· *: v T * ■*■ ‘ r “ ; l~ * · J Π3 13 1 ?’ NBim PI3DD Λώ’ 0>ΓΪ7&Π jx v ' T · v ; T v · j·· τ · * ;·; τ mnxS πππκ n^np »τ»ακ m π*π 4 *» Jp3OTfct»D? inxo™myoxSv#a:n!roa-Tiin®x * « : »nx 20 xt> nW?33 ri wi >ηχχο fpxa Tix D»n‘^iinwn m m^anrntfvnS v 37 ΓΊ133ΡΠ 1TO3 ΠΏΓΪ)Ύ£7 ΟΙΝΠ ,· - y ; · » I: · t ,.. ; 1 - T ’ΏΙ Ε33ΠΠ3 >D 4 Π i «a#> V33 fyi viflTKn στκ nosn j v ·. : it t /i "*■ t ^ · t t ▼ <- ; t : o>r6x nj;i3E? rrm.Vsn td? rjkr»? ; jx * »aj η Ί313 nbj?ii -, 7N i^n i*jaa trnrrSx * f ΛΤ .r T J 1 -i|* ' I " ” TT - t" t · - :η%'^’2Π'Τώ>χ·73 XTsir-iaX>*Biri»WTpOT3T*i©K3 s - t — | j* t * : * V vr/ - s v I 13 s multo magis quam erat. Et alta pro- D funditas, quis inueniet eam? 4 Luftraui vniuerfa animo meovt fci- # J 9 rem & confiderarem, & quaererem fapien tiam & rationem , & vt cognofcereni im- · pietatem ftulti,&errorem imprudentium. 17 4 Et inueni amariorem morte mulierem j quae laqueus venatorum eft, & fage- na cor eius.vincula funt manus illius.Qui placet Deo, effugiet illam: qui autem pec- cator eft, capiettir ab illa. 4 Ecce hoc inueni, dixit Ecclefiaftes,v- num & alterum vtinuenirem rationem: 4f Quam adhuc qusrit anima mea, & * non inueni. Virum de mille vnurn reperi, mulierem ex omnibus non inueni. 7 3 ° 3 ° 4 Solummodo hoc inueni quod fecerit Deus hominem rectu m,& ipfe fe infinitis mifcuerit quteftionibus. 4 Quis talis vt fapiens eft ? & quis co- gnouit folutionem verbi? ί » ,K t in» bSoti ηρι pi imvi’ xS nixanoi» r l-« t ; · T·· · ^ *t jt t ^ v- ·· j t ; · iasns 1 ? |X f >·· mxnnsn^s uawai ni;^’rsn-S3t> >3 * IT T jT T · Λ ”* 1 i * +·· V » V ·· T i J· : vby Γ-13Ί r T mw WK3 »3 n>nn^ _ riD vv * » v ;,· ·< A·.·:,··, .v ·· , : 17 7’3> CAP. VIII. QApientia hominis lucet in vultu eius, Pra A potentiftimus faciem illius cornmu- ‘ u tabit. 1 4 Ego os regis obferuo, & praecepta iu- ramenti Dei: 3 4 Ne feftines recedere a facie eius, neque permaneas in o^ere malo,quia omne quod voluerit faciet. v 4 4 Et fermo illius poteftate plenus eft, m* nec dicere ei quifquam poteft,^ Quare ita facis? 5 4 Qui cuftodit praeceptum, non experietur quicquam mali.Tempus & refpon? * fionem cor fapientis intelligit. 4 4 Omni negotio tempus eft, &qrpor- ^■tunit.as, & multa hominis affliftiec * 7 4 Qui£ igniat prxterita,& futura nullo fcire poteft nuncio. t 1 t φ CDijnn nanstfpi sin \n snmJo νφα w t*j| «nio oi’ ni ndV; *ot» iq mnrnD-ha jnoV Ktia» ’ΐηο pnnns nrn sn 1 s t4|Dtf nain nwuns yiohi sjp.nx naiy “m [3ψηι snopn ygnpVi nVjsS yaphi gaSa sivn) kjn πίιπ 1 δ i arjoan^i psup ppy s’n*t ^nns~ni ^nio dp mino jp nmi *inn*i nana s’p« nnpef si 17 j snSnSn «nVani *K5V3] πιο ηιΐΊψρι pnins paa nnntpapnnai o*tj? ppn igyoh «Vt Vna νπτ yysanifip η»κ {Vj?ni ^irtYoi rfyij nnnpn-c=>yinnatonwnSnpnnnx ηη^ψκη.κη^άπ’Ώ ‘ 8 »nni:t3naVplf n33^3n5a»pa*jj? Saa ttrnKTD^pp |p sha ^π ; ηήφ ia:, nnstptj ssSi nyanniyinO:? 19 * ρπΑΐηηκη-Γηρκψ^ 0 . t nna^N vh nnuia κρ'ρο \o 1 jptpjnpaagjnnatrnSlyan ρ^ι.οπ puipppnn^91i? : n'_wp_unainV ia qivni κ’ρηχ i j>3 »ma« vnmn n' 2 n naaa snpnn n nsiapa mhq yapSi «π κηρρη Sap προ 1 ? Van »o»ri sSi nmis «»i snoio pny-Vyi »τπο ‘r&ob νφα rnn Sy^09-n> ini nn 1 c i ν)φ χ aeo nnnns qaSnna ps« hna napppnn ny\ 1 Sm ’ηΐοηρ \q Vnans ’ητεπρπϊΑχ 1 ? mamsiS qn suan pyrn 5 \ fap*Sy «n snprn nvq inayno NpVv'^ eo*!on s*jo'o nnuns*? nnp 4 .· ipy» nv» n-soSy-Vp pnn anN&tmn Npinaa empn κ^ϊ jhi siniVif py Vn«*j NnSyS ®»3 nyio yi^ nS qn »nipa in ni naa 5 i niay np rh ip»! n1;a mpn ton ^ i^nai »n o*tpinnN ipi NoSjrVapns ηίΦρ pihyi yiui an py n^s tipnySph οηκ 6 j tio^ni sdn jntontPx ninpr i’niiHynKuoiNt^3n3yptD3Nn3in^y spSypNnijyia hnp 1 ? t nhniv^iantS nV w an·? 'ry-ripynoiis: η§ιοι nno4 Tpyrn? yi^ o^o οήκ 8 " I ^ Interp. ex Grasc. Ixx c a r, v 11T. 5 Longe fuger quod erat: & profunda profunditas , quis inueniet eam*. ^ * 2 * 4 Lufraui ego & cor meum vt cognofcerem Qfy ut confderarem 3 &* ut qu arer em Japien- tiamrationem 3 &vtcognofcereimpijfui- titiam 3 ft) turbulentiam & circulationem. 4 Et tnuenio ego eam amariorem fuper mortem.fmul mulier em qugefl laquei venatorum , agente cor eius 3 uincula in manus illius, boniss antefaciem Dei auferetur ab ea 3 & peccans comprehendetur in ea. 4 Ecce hoc inueni , dixit €cclefafles 3 vna v- , ita vt inuenUm rationem: ^ 4 Quam qua fuit anima mea. φ» non inue- ni j &· hominem vnum de mille repperi. et mulierem in omnibus his non inueni. 4 Sed ecce hoc inueni quod fecit Deus fmul hominem re Sium . & \pf quafierunt confde- rationes multas. 4 Quis nouit fapientes 3 quis nouit folu- tionem verbi* ■ ' 1.5 ii 17 18 1 9 3° S Api C A P. V111. . pientia hominis illuminabit uultum eius , ftj inuerecundus facie fua odio habebitur. 4 Os regis obferua 3 et de fermone iuramenti Dei 4 ne fefines a facie eius ambulaueris 3 ne feteris inuerbo malo : quoniam quoduoluerit faciet. 4 Sicut rex potens : & quis dicet ei 3 Quid facis ? " 9 4 Qui cufodit praceptum , non cognofcet •verbum malum 3 cb* tempus tudicij cognofcit cor eius. 4 Quoniam omni negotio e β tempus & iu- dhiuhP^uonia cognitio hominis multa in eum. ( , 4 Quia non eft cognof ens quidfturu,quoniam fcut erit quis agnuncioffii ei* ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΗΣ, άθ'ρμήνώσις $/V. 643 1 s ficix.p'Mv7t ξξ o nvfz β%ύυ τις Alpnctei cwf^ 16 οκυκλαΓαίγω ycy ή xcufici μουγ^γνωνομ vcq χα(#αχίψα& cq ζητηθώ Gtpizv ψήφον yf) “ScJ yvma\ άϊτίζοΰς βφζβ(\ινΙυυ yy) ό’^ληζ/α v yy) m- βλφψ io. 17 %cy 0 ϋκκλητιαςής.μια τη μια dlj- puvh^ynr μόν 3 * bv hrsffi ητοΜη ψυ%ημου. yfjj ovyfopyv, ycy df~ 3ρωπονο)να yfhm dlqyii. yyjj yvwcum c# πάσι %v- %ις οΰ% Sbpyv. j» * 7Γλίω Ue Sbppvo i7ioin!T(Vi>bBsoc amvv dfl- θρώ>7 τον §Lcw%\ iCfmxcvD Τ^'ριοτμοΐζ πολΤ^ις. i * τις oih £φομ τίςοΒε λυτινρήμΑ, 19 / V. Χοφιοί ουνΒ-βύόπον φωτιά (®&?ωπον curd 3 ψι d/uou- $ ης cmf μιτη^ή^τεμ. ι * ςομχ βοισιλίως φύλάζον y :^t/ efef Μγουορζου 3-eoS 3 * μη σζτοΆάτης ^ζβτωπου duud πορ&ίατη, μη •της ον yfytd πονηρΆ,οτι b d/t^sXntrn 7ίοιή<τ'\. \ * χ.α$ως βχαλ&ο; ζΐξουοιάζων 3 yfj τι; spei dmf τί ποιας . ί * ο φυλχοτων ον%λϊιό 3 ον γνω(\τομ ρήμα πονηζβν$ χμΐ ycupfv κ&υεως γ,νωτκα ηνρΰία Οφοιί. 6 * οτι 7 ϊμτι 7τξα[μοίΙι Ίη y.cupj; ^ ν.^πς 3 οτι γνωτις 'feSd/jSpmov πο?9\η sfcuvfv. 7 * οτι ebcsTi γ,νωοκων τί ν Ιώβμον , οτι χα3ω; ί- ςομ τίς aday[s?\ei ciorf. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. ” Ecce iam pridem elongatum eft a filiis hominis, vt fciant omne quod fuit a diebus ieculi, 8c iecretum diei mortis, & fecretum diei quo veniet rex Chriftus. quis eft ille qui inueniet illud in (apientia fua’ 2 ‘ Reuerfus fum ego ad cogitandum in corde meo, & ad cognofcendum & ad inueftigandum & ad inquirendum iapientiam,& atfti- mationem mercedis operum iuftorum, & ad cognofcendam vltionem peccati ftultorum, &intelligentiam immutationis regni. 17 Inueni autem igoremqua: amara eft fuper hominem magis quam amaritudo diei mqjus, vxorem qure facit moleftias multas . viroso: & retia & offendicula funt in corde eius, ligata:que manus eius,_/?f vt non faciant opustacceptus coram Domino mi vir qui dirni- ferit eam libefto repudij feq; liberauerit ab eatpeccator vero eft in confpeduDomini vir qui acceperit eain,& capietur in fornicatione eius. ** Afpicehoc opus quod inueni, dixit Ecclefiaftes, contulifydera vnum cum altero , vt inuenirem compucatioi^m fihoru hominum, & quid erit in extremis eorum. ^ 25 Et eft res alia quam adh^c quxfiuit anima mea, & non inueni virum perfeftum & innocentem abfque corruptione a diebus A» dam, & mulierem in omnibus his redfam non inueni. ,0 Tantummodo vide, hoc inueni,quod fecit Dominus hominem primum,tedum ante ie & innocentem, & ipfi qnatfierunt vt inue- nirent computationes multas. 0 1 Quis eft fapiens qut poifit condere aduerfus fapientiam Domini, & fcire foludones eloquiorum in prophetiaf c a p. vi 11 . c Apientia viri fapientisill.uftratfplendorem faciei eius inter iuftos: & impudens facie, immutantur viae eius de bono in malum. ^ 2 Cuftodi os tuum fuplr fententiam regis, vtobferues quod iu(Ie.nttibi,& fuper negotium iuramenti Domini cautus efto,& ne iures in nomine diifti Domini in vaniibi. J Et in tempore indignationis Domini ne cefles orate ante eum: territus a facie eius, vade ora,& qua:re mifericordias ab eo,vt non infiftas in re mala: etenim Dominiis totius mundi quod voluerit facier. 1 Poftquam decretum eft didtum regis qui imperat fuper mundum, fit in celeritate; & quis eft vir qui percutiet manum eius, &dicetei,Quidfecifti: 5 & 7 * Vit qui cuftodit praecepta Domini, non cognofcet quicquam mali in feculo venturo, & tempus orationis & iudicium veriratis cognofdtur in corde fapientis. “ Etenim omni negotio eft templis bonum & malum, & iuxta iudicium veritatis iudicatur vniuerfus mtaadus, & quando decernitur ante Dominum vt fiat vitio in mundo ob peccatum hominum facientium malum quod multum eft ineo. 7 Etenim non eft fapiens qui fciat quidnam fit futurum v t fiat in extremo eius fuper ipfum.· in tempore enim quo erit voluntas a cotl- fpc&u Domini vt male fit ei, quis eft qui nuntiabit ei? f hH 4 ! Λ «44. rftnp ecclesiastes. Tranilat.B.Hierpnymi· πνιπ-πκ αάφ 'rtra vbp ο^κ ρκ ‘ -t6i narim nnWa ι*κι nian ovaria 1 ?^ ' ' n^ja-rowitAa* p ▼ : v “ iv j ·* * · τφφ^φ, prai wisn nr^rm * ι—πκη obv liniri! vavn nnn nvyiitni ΓΜ’ ** T ·· "·· * ** T " ·"* « '! nVjrnaixa i >- : ■* : ‘ ! r * II αιραρι win nnap oyvym-} j:ni * -oa ittfjjrpntfXTjn ιποηψηιο^π’ ifVtj? iSonr—it v !▼ %v nnnornginnttiyBDiiianiyiir^KT^K * «< : jn mitijiS ona ons«m m 37 k^b p-7p *a>3 & rjnKDl1W? ΝΒΠ * w 0>Π7ΚΠ >N7’S 31ΒΤΤΠ’ Ύ0Κ »3S jnV : VJS701K7” -v | * ▼ ; · f ‘ “ *?S3 0»B» Ί’ΊΝ’-Ν 1 ?! ΙΠΕΗΤ» iWlb 31D1 Λ“ - .· » I >·-:)- l ; T 'r J ··· J · 5 : nzrri7K >J2)7n nt hmtpk \· ... . . fr yy ·· *V -· »7 τ#« rjNp/I? r"ijpi»T»|s * ‘ ©n tyjfenn n©5|03 onSsyBa ·νί?κ ο'ρπϊ vrox θ’ρπ?π n^jrps onSx %iw a>for\ : ^an nroJiy Ϊ|Τ IV 3ΐογκ ifg ΓηήαρητΊ&ί 'as onawi · * r-wwVi VokS-qk p wmn nnn ±mS I J · : ■’··: r · * ·· ···.- - J * ’:r •Ληη:π#κ vmw\%y 2 i3r?> κτηπιοΐίπι * J -r * -s * τ ~ ■'·· j T - ; r J1 ·· ' ·■“*.* ' : jrawinnnawKn v |> - -i* v; 1 » t-rtenVi πό3Π nm? pS-ns »nro τί?κ3 1 ■ faip m p pxrpj; i-tPia 7f s i^n-ns : r - tsi ίμ’Κ ia*j/3 nsv π^αι* iv JY ·· !▼ ·· * sr ·· t * * 4 Noa eft in hominis poceilatc prohi- B bcre fpiritum, nec habet potcftatem in die mortis, nec finitur quiefeere ingruen- “ 1 te bello, neque faluabit impietas jm - pium. ιί * Omnia harc confideraui, 1 ^: dedi cor meum in cumftis operibus qua;.fiunt fub Sole. Interdum dominatur homo homini in malum fuum. ,e * Vidi impios fepultos^ qui etiam cum adhuc viucretjin locofando erant,& laudabantur in ciuitatc quafi iu' lorum operum. Sed & hoc vanitas eft. * r £tenim quia non profertur cito con- * tra malos fentenda,abiquc timore vllo ii- lij hominum perpetrant mala. * Attamen peccator ex co^quod ccn- Cties facit malum, & per patientiam fu- ftentatur , ego cognoui quod erit bonum timentibus Deum qui verentur faciem eius. 1 i 4 Non fit bonum impio, nec prolongentur dies eius,fed quafi vmbra tranfeat, qui non timent faciem Dei. 4 Et eft alia vanitas qure fit fnpcr terram : Suntiufti quibus mala proueniunt, quafi opera egerint impiorum, & funtim pij qui ita fecuri funt quafi iuftorum fa- pientiam, & intelligercm difienfionem qua: verfatur in terra. E I h©mo qubdic- 14 j " — - --- - - - — - ... w -J Vl·,.»»W bus & nodibus fomnum non cdpit b- culis. cauin mjanVnaa nypyh κητο di'? k jfcAuf n^i ntoin-i siu [o pts> pj-j »»m snotirniv;ooV snpvq niia oV^*i n’V * ίπ» yiJ.a 1 ? 'zji ίτ sgVy3 πιη'π nnn 9 1 sgn Dio ’ηηρ'η: sain sagi?? p^gg spn 00 n’S vvnipsi oapnsa so;n nnn sgippai 10 1 n 1 ? seisasV itusa ugs |ay? χψαψ ninn pn so^a n nynsa siiiy -hia 1 iVan {Tijs pn *7 aayns naya sga*^ snap onj pag intonsi D^naa sapins*? iSisi jan jnw sjpnn tonp nnso s jo η*ιη sgSjja iwoKyob pna sgips saS tio ns p? κηΰο prrnaiyf^ yns? s^npg nujpie oaps nayng jgi 11 tndyS nennH s?^'nynp : s^gp nn? ■h Μψ ons y\m pa? spgs rh nanos w D*ip ρι ρ?φ nsa u?p iay> s?o*iprai 1 * pyppn’ Π 0 sgVyai osi. sgVyJ? sgg s nS opsSi s ynpnS 'sV nui 1} i nniyn nayi 'rnogp p pSnqi »n s^nnS osn np Dgp^g ‘ιπτ oin^g po sSSos ppnypnnn dd pn*7 pggpao '15173 pigy pas iSs? ufp pnV png s*j?jn»n»Kn syiN-»fls*ny*ia^jg 'jnoV-iiinsgVSan n»« 14 «V® sain pnsp ppS ^nSs pnpin^y sV ^0 sgSyg ttipm) nog? sitipn stugi? nnxnunisgpnx ngTyhppy pas iHso pSpspnnngS n?y*i sS^p snopVy sg^spnVynggV jnVspnniDr sS sj-onSitogn aoipnsnsoVyS ftigas nngV s iVpn iT^sn »no»oa n*ia« osqsg^yS pnj?Sn pn^binS pn sg^ynpngas nngnp nnrfy’n\rigVi byn) pnhsons $ΰύφ mnnpn sgSya«lasS sggn’Vanssnpjs nnrni* s;snngipl ’ 5 '' ηηφ-π nnng-Sy miSci nas Vapq osi snVy 1 ? oVpS n.Ji^ sim. sdoni paion? ny t οφι* sSi sp^-p nb nnos-i n^nrn 75ynsgprn’ »i rrfn sn;nis nggn ygjgV paVni ngnpn. soa 16 t s toti ninn pn sg^ya w n) ann »ni’n vgivS? snioSy? ♦Ol^ya sn^s^jni ηυρκν sogo ijs ons nH sin snno snoan snaeisVi snp^isa pqjob >gyp.sg’an-sri an s sygs^y ' i nn-sS λ - 63 ® Interp.ex Grxc. Ixx. c at. viti. 4 Non efi homopote fiat em habens inffiri - tu,vt prohibeatfimul spiritum. e>* »6» eftpo- T te[i*tem hzbens w die mortis , # ott timeant d facie eius. * Et bonum non erit impio , Q* non prolongabit dies m otmbra , qui non efl timens d facie Dei. 4 6fi ot an it as qua faSia efi fuper terram 3 quoniam funt iufli quodproeuenit ad eos } ott o- pus impiorum , (ffi junt impij quodproeuenit ad eos ott opus iufiorum . Dixi quod & hoc arandas. 4 Et laudaui ego fimul laetitiam , quoniam norPefi bonum homini fub Sole; quoniam nifi comedere & bibere & Letari i & hoc comitabitur eign in labore fuo diebus otitafuae y quos dedit ei Deus fub Sole. i n 4 In quibus dedi cor meum Vt cognofcerem fpientiam ott otiderem occupationem quae fxBa efi in terra: quoniam & in die & in no- m bcuhs fu is non efi videns. 13 14 *j 1 6 ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΗΣ μ 6 ί(,μ»ώης τάν d * * chc zm cd Βρωπος όΐζουσιάζων b τη)$όμ$Λ , f κω- Kvcictt awtTwdjpcct . φ% zvv ο ζουσιάζων b ή μόρα SstvadJsO, mfiq GdXj ίζίν 'λποτολη ca> ημζρορ πολζμου’ ?μι d ^ίαςίωτΗαφζ&ια fiv παρεοότης. 9 * >φ) (τυμ-χω Sr ddov, (c Uma. τ lw Hwptlfa μου dg ftdjj ποίημα., o tmommdmfiv ήλιον τα o<τπ> ττζ ^ )kfi μα κρβτιβδς camdv ο τι καί γζ γνωσκω $γά, ον ϊηι> aiahov ' % φο£ου$όοις fiv fcoj/ · όπως (poCmoj curti?. * Keu άγαμόν haj id durdZa. ycfi ου μακρνυυζί. ήμίζμς b ma, ός φο hv φοξονμ3ρ&}Ιπο %3$zoS. * m μα^ιότης d πζποίη) Sn f γης , ov dcri όίκαιοι οτι <$ά/ό{ (®ξβς cujfiu;, ας ποίημα vht dhuioni traditi funt inter habitatores vrbis: &ecceficuc fecerunt, fa&um eft eis. etiam hoc vanitas, d‘ Et ideo quod non fit verbum vltionis improborum velocifiime fuper opera eorum malaipropterea plenum eft cor filiorum hominis ac! faciendum malum in mundo hoc. Et in^mpore quo peccator fecerit malumcemum annis, & a Domino datur ei fpacium vt conuertatur, etenim reuelatum eft tnihi in fpiritu fando, & icio ego quod erit bonum in feculo futuro timentibus Dominum qui timent eum., &facitflit voluntatem eius. 11 Bene non erit improbo, neque erit ei longitudo in ieculo venturo, & in ieculo hoc prsicindentur dies vita: eius; fugient Si fucci- dentur velut vmbra.quianoni^le timet Dominum. ‘ 4 Eft vanitas qua: conftitutaeft vt fiat fuper faciem terrae; Sunt iufti quibus accidit malum, ac fi illi facerent opera peccatorum ; & funt peccatores quibus contingit bonum, ac fi illi facerent opera iuftorum. & vidi m fpiritu fando quia malum quod accidit iuftis in feculo hoc, non eft propter peccata eorum, fed ad remouendum ex eis culpam leuem , vt fit merces eorum integra in feculo venturo: & bonum quod contingit peccatoribus noifift meriti eorum , ied ad retribuendum eis mercedem meriti leuis quod fecerunt, vt comedant mercedem fuam in feculo hoc, Si vt perdant partem fuam in ieculo venturo, dixi in dido meo quod etiam hoc cflet vanitas, ’ 5 Et laudaui ego gaue^um Legis, quia non eft bonum homini in feculo hoc fub Sole, nifi tantum comedere & bibere & gaudere de labore fuo, & pro parte fua q.^ac data eft ei ex caelo, atque non extendere manum fuam in rapinas & violentiam, & hoc conducet illum in pacem ad ieculum venturum ·,&accipiet mercedem perfedam pro labore fuo quo laborauic in integritate omnibus diebus vitae fuse quos dedit illi Dominus in feculo hoc fub Sole. Quemadmodum dedi cor meum ad fciendum fapientiam Legis , Si ad videndum negotium quod fit fuper terram , etenim fapiens qui vult ftudere in Lege , & inuenire fapientiam , labot eft illi; nara etiam interdiu non quiefeit, & nodu fomnium oculis fiaisnon videt. s 4 6 b rbnp Ί - 1 $ * 4 βφ EJiXrt v$ib έ3ΐκπ Vaj?’T>?ti V^3»o® l i3‘fnnii ah nybb bann notf-ccN cuii s-siso» nSi i g»07 73V \ i · r03-nxni3bi»3V'7^’i!P3r^’n!»g * · u Tsonnspi c^osnni Ojpjyrn^K ' βινπ 'yjv γκ n^rp? n οπχτμ ο’Γί^χπ : an^aWan j.. ·· . · i » uuinSi bhsS ηπκ r-npoSb? imq bin * Π3Τ ΐνφΐηΖΌ'} i^DD7ninD7lbiD7 ! κτπιηχ^ iwivsvzn xbins hitsa ,-T ,-r : ,·.· -. 1 - T : · “ " Γ rnpo^arafon πηπ^3ΐ^κ'%3ΐήτπ * Γ”ίΐ7?ίπηή·Ν7αοηκή'’ί3 3? oJiVsVinx s ·■; I : * ·■ τ T T T .· ; -.. -- : « - »* ·: \ α’ΓΟτ^κνΊπκι οιτ vn oaaSa r ·· - v l* -? r : v ·· “ i τ r ; . -*3 |inp3 e?» o»nn J ?3-'?K ini’ iw »a-»i * : rnan πηκπ-ρ 310 χιπ ’n sSaS o*xm» 03»ti omn ιηο*ρ πηπΐ> o»nn »3 * : cana refi >3 na» bnb Hiqw naiito rrm Ό3 onsop-D3 ΟΠΧ3ΐρ·03 omns 03 * ηπη nwrnwx Vaao^lj/VniyonVrKpbm iEWH r x _ ig»j 310-373 nnen ^pnV nnatoa Vax -|7 » : vifya ns DTiSxn nsn 733 ’3 v|i£?NT7j/ JBttn D’337 ί|ΗΪ3 V Π’ ΠΓ733 ΠΟΠ’-^Ν »7 ecclesiastes. Tranilat.B.Hieronymi^ *·«* * Et intellexi quod omnium operum Dei nullam polfit homo inuenirg ratione eorum quas fiunt fub Sole, & quanto plus ^ laboraucrit ad quasrendum, tanto mfiius inueniat. Etiam fi dixerit fapiens fe nolle, · non potent reperire. e 4 Omnia hxc tradaui in corde meo vt curiofe intelligcrem. W ' CAP.IX. C Vnt iufti atque iapientes, & opera eoarum in manu Dei. & tamen nefcit ho- mo vtrurh amore an odio dignus fit: 1 4 Sed omnia in futurum feruantur incerta, eo quod vniuetfa seque eueniant iu- fto & impio,bono & malo,mifndo & immundo, immolanti vidimas & facrificia contemnenti, ficut bonus, fic & peccator; vt periurus, ita qui verum deicrat. J 4 Hoc eft peifimum inter omnia quae fub Sole funt, quia eadem eundis eue- niunt. Vnde & corda filiorum hominum implentur malitia & contemptu in vita fua, & poli hasc ad inferos deducentur. 4 4 Nemo eft qui iemper viuat,& qui hu ius rei habeat fiduciam. Melior eft canis viuus leone mortuo. J 4 Viuentes enim fciunt fe efle moritu- B ros, mortui vero nihil nouerunt amplius: nec habentvltra me^cedem,quia obliuio- ni tradita eft memoria eorum. v * 4 Amor quoque & odium & inuidinc fimul perierunt,nec habent partem in hoc feculo, & in opere quod fub Sole geritur. 7 4 Vade ergo & comede in lartitia p/i- nem tuum bibe cum gaudio vinurti tuum,quia Deo placent opera tua. t * 4 Omni tempore fint vcftimcn^ tua '^candida, & oleum de capite tuo fibn deficiat. C: c oum jnn NDVya isynNn wn Nrrnaa iniy 1 ?? n» tfptd? w*i n^i «Vm ons 'pn naty 4 ?? ni tus nuni * 7 Μ’οτ» φορ uno 1 ? 1 'nyi'np yijc 1 ? rnoio? aon npa n aw; nS iinoViinyrno y^noS u?js i? ατοψ mnn ρΐ 3 ρηψρΐρπ 7 ;ο^ηΐΝ’ρ’ 3 ηΐ ! ^ρπ ¥ 1 ’'1 o {rVp-n» «‘jaoTi r^D! Π' 1 ??' 0 ! Dn ? 1 i »nn no ynr n-n^ ia j pjodh κη«3ψ qs p3»prnn «noinn qx pn'pi’3 ’ιΤΤπαΛ? Sy nons naai ntd pn;p| pnS ccDinS η ΝρΛ in iiyns ahj 1 ? ηηώ τ nyrnp irjns ^pcqpi s^n sSira ίφ 1 ? pn'pip ; ηηώ “iunx ttbji&j xbs kvjxz “)?J3 κηρίο SnnsV} Npjnp Ναφρ ρψτρ ηρρ: ηηρο’Πίη»^ p^nopj anppVi asop^i πψ£α onaSi nnnnN japn-iv tc»3 φηχ SW3S '33183*7 8jnK *ΙΠ py*|K 0Π8 8ψΟψ Π1ΠΠ IWpNn ^33 0’3]Τ * ί*7ΠΤ SQOlOT •nnnepT KP3' \a οηκ 4 \ sam pO8«oo _ oy κοριηκτ nS nn?| »moi’ “inpi pn»n w φ pnanS? sn^nVni κτφ pam’pyil οιΐ8 ί tno κιη*η[ sn« ]o ao wn ssS? di?.n *op nS n»« »nNq χφν »»o »3p>pSi κηητκ DyiopyTpnwh »£»;ni p^npain^. itqprrnsSi pnnnsntp:i lua^nsaN^V N^noapn^n ρπηηφ ρτη}; ι.ρ^ορηιι^Ι.’ΨΙΠ^ ong pnrrio irGiaBiiKpnSnilniiiKiNo^pB cayip pyrn^i pn^narinnaiy laipiK tcSqSy ai pnSniViinka ρφη) xdty\o N-jam aaa ^npnnKap-qx {inpiNptp-V)8 itnmo»ril t»j 5 >bn 7 *i 9 τ$; "* Dlj^io rtwaf nnanoVuilps: 7 JN^oipninnpnNpSyaiaynpinp ^a-iqn^n κηΛοίγιορ φη q^on aaf aVa ’ηφι |ώ unq κρίίρρΗι smyS Kmnpi. ■ φ anin^ qpn 1 ? Kiina oyo nuiflj isiq snain ηα^ιοφο pain *pD3 pw J^aa * 1 8»ao qaaiy»« ά -jj? \\pr\x aas κη ptisr iirri κρι^ήι ti»jyS i *y qraaiqiq-iiiv^y paa paa pisopn, γη »jg «rnaa nuin 1 ? hinna «ao kd©i > Intcrp. ex ©raec. kx. cap. ix. 4 Et ruidi omnia opera Dei 3 quoniam non 17 potens erit homo njt inueniat fimul opus quod faEium efi jub Sole, quacunque laborauerit homo 'Vt quaerat 0 non inuemet. 0 quacunque Vtique dixerit fapiens njt cognofceret 3 non poterit inuenire. 4 Quoniam omne hoc dedi in cor meum , 0 cor meum omne njidit hoc. Q! CAP. IX. Voniam iufii et fapientes 3 0 opera eorum .in manu Dei* & amorem O 4 odium non efi fidens homo i * Omnia ante faciem eorum vanitas in omnibus.Occur fas <~vnus iufio 0 njntts impio,bono (dfi malol 0 mundo 0 immundo 3 0 immolanti 0 non immolanti, ficut bonus , ftc qui peccat: ficut iurans 3 fic qui iuramentum timet. 4 Hoc malum in omni quod faEium efi fub Sole 3 quod occurfus <~unus omnibus. 0 cor filiorum hominis impletum efi malo. 0 circumferentia in corde eorum in vita eorum , 0 pofi eos ad mortuos. * Quoniam quis qui participat ad omnes •viuentes ? efi ffes, quoniam canis ίμ§μ (&. * %υ% πονηρήν 6 α>7ϊμτ\ πζποιηφμω ΰπ τνήλιον,ο~ τι οτω ό/πημα ci %ϊς παπ .xctiys xcvpfia ήων άόβρω- 7του ί7ύ\ηρωδ» ποιηρβΰ . χμ ιζ&μφψια οχ xoupfia dmfv οχ ζωη oumSp xfj 071 icna dmSv ι®ζ$ς cfitr voMpjv;. * οτι τις οςχοινωνβ (οτζβςπουν^μς ciir ζώνεις ; Ιςιν Ιλ- πίςοπό χυωνό ζων οώνς αγαθός \πτϊξ γν λίον%τν ννκρβν. , * οτι (fi) ζώνης γίιωζνταν\ οτι )χπο$·οΐΛΐουυυτΰμ, χμ (fi) voMpfi efoc mi γ,νωυχο ντες ον£ <ον.χμ)β& ίςιν ουυ%ϊς ϊτι μι&ος οτι ζπελή&η μ μνήμη dmdv. * καί ys άράπη Μπών,καί ys μίΟς cmfiv, χαά yi ζή- λ9 ς dmSv nh άπωλ£%. (£ μζ&ς ebc ίςιν axfisig Ιτι άς fiv αιώνα οχ πουντι πζποιηφρω fim νν ήλιον. * bSspj φαγί b άiφpβQιwn τν ουρ&ν Qv, xfi} πίι οχ xcupbia dyattij ohov Qu‘ oTi Un^oxvicrox b Βίος τάποι- ήμα%ί Gv. * bv TtajtTi xcupd ϊςωΰαυν ιμάτιά Gv λώχά, (£ ϊλοαον cBn, χίφαλής Gv μή ύςίρη^άτω. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. ’ 7 Et vidi ego omne opus fortitudinis Domini, quoniam terribilis eft f & non eft facultas homini inueniendi omne opus fortitudinis Domini quod fadum eft in mundo hocfubSole;quandolaborauerithomovt inquirat id quod futurum eft vt fiat,non inueniet:& ctiamfi dixerit vir iapiens in di£to fuo vt fciat id quod futurum eft v t fiat in fine dierum, non erit illi inuenire. ' Etenim omnia hxcpofui in corde meo, &vtfcrutarer omnia h^c. cap· ix. kVodiufti&fapfenteSj&difcipuli eorumqui fubditifunteis, traditi funt in manum Demini: & ab eo decretum eft omne quod > erit in diebus eorum j etiam amor quo dilexerit eos aliquis,& etiam odium quo eos periecutus fuerit; non eft qui fciat id quod erit homini: orege in prouidentia decretum eft vt fit ante eos. 2 Omne ex prouidentia pendet atque ex cςlo decretum eft quod futurum eft vt fiat omnibusieuentus vnus innocenti & peccatori,ei cuius νΐς re&e funt,& purificanti animam fuam,& polluenti; ft offerenti oblationem ian&itatum, & ei qui non offert oblationem ian&itatum. ficut bonus, fic peccator; qui non timet iuramcntum , ficut vir qui iuramentum timet. 3 Hoc malum e%in toto mundo in omni quod conftitutum eft fub Sole, quod euentus eft omnibus vnus, omnibus inquam habitatoribus terne, & etiam cor filiorum hominum repletum eft malo propter hoc, &in(ania in corde eorum erit omnibus diebus v|t* eorum, &poft dies hominis (eruatur ei vt corripiatur cum mortuis iuxtaiudicium peccatoris. 4 Etenim quis eft vir qui aflocia- bitur omnibus verbis Legis ? ad acquirendam vitam feculiiventuri eft illi fpes: etenim canis viuus melior eft, quam leo qui mortuus eft. 1 Quoniam iufti norunt quod fi^eccauerint,futuri funt vt reputentur vt mortui in feculo venturo: propcereacuftodiuntvias fuas, & non peccant.-quod fi peccant,conuertuntur in poenitentia: & peccatores nefeiunt quicqua boni,eh quod non correxerunt operafua in melius in vira fua,Se neiciuntmiicquam boni de feculo venturo,Senon eft eis merces bona poft mortem eorum:etentm obliuioni data eft nae- moriaeorum mteriuftos. * * Etiam amor eorum, etiam odium eorum, inuidia quoque, eccc pridem petiit ex mundo, & pars bona non eft eis cum iuftis in feculo venturo , nec eft eis vtilitas ex omni quod fic in hoc mundo fub Sole. 7 Dixit Selomoh in fpiritu prophetia: a confpe&u Domini:Futurum eft vrDominus mundi dicat fingulis iuftis in facie vniiifcuiufque: Vade gufta in Ixtitia panem tuum,qui repofitus eft tibi propter panem tuum quem dedifti pauperi & humili qui erat eiuriens , & bibe in corde iucundo vinum tuum pro vino tuo quod miicuifti pauperi Si humili qui fuerunt finentes :ecce enim iam beneplacita fuere ante Dominum opera tua bona. 1 In omni tempore fint veftes tuae lotae ab omni contaminatione peccati: Si norri?n bonum quod alfimilatur vnguento vmftiQnis,tibi acquire,vt contingant benediftiones Si benedictiones fuper caput tuum,Si bonitas tua non deficiat. Μ μ nVnp ϊψκΌΐ; ο”πηίη s »3 rjSan >g» 9s νοφη nnn φ -jjij igtf i$an nnn Spj/ njBrwiti^^p 0 ’frQ^n κιπ nwawn J’S ’3 nt ^ ^ nfo ftitPgSyP KSDfH^K.bs nm wk Vifo?? rajam ngm jiaiyrn rwj/a irtasnSn T |T }r· ♦3 fcabimnn ntm * r - S io '?R II ->3 ]π tpffy ab d ji ιφ b*ia& ab Dii fanS inSrnxnnp^Minj? b»jrtKwb>jn 3 ifi 5 rr"iKorixninndba ό s bmv oria risa rmnxn D’33S3i rah rrtttoa • |r | ·· τ Λ τ - i ·. -;)·*■ ·’?·-: ■*· ·*■ - T : · : casns omby Vantcra njh nsh cmn an , ; . iV ·» > · V ; ▼ * — : *r-r,x y ; nVnwOTn jinnnnarpjvtar-Traa ! JT ; VAT - i» ; ■» · f T ) . ί’^ΝΝί’Π r ·· ijSo Γ7^κ-Ν3ΐι$ηπ3 οψΛηηΙορτφ : raVroonwo n>Si? nam nfixaamSiu j* ; y : f tv τ· τ x *- τ ; ▼ -χικ κιπ- ctei αίπ jace ϋ’κ na ν$οι * ]3pan ϋ’ΝΠΤηΝ 131 ί6θ1Ν1ΐη03Π3 Τ|/Π ί κιππ I ~ ΓΊ03Π1 Γ-ηωο πμπ ρπιβ οΛ νηο*η * ; τ ; α·γ : · ι·*· : τ > τ · τ · :■*- » : : α^ρερ μ*ν lnam πηπ japan Wionpjraa o»yaw nma D’oan nm * • a>S»pa_n naw triti Nioim atp >Saa naan naiu * jp-iannriaio D 3 V ut nan ** 4 * i 14 II 1 J 16 1 7 18 ecclesiastes. Tranflat.B.Hieronymi. i 9 4 Perfruere vita cum vxore quam diligis eundis diebus vitae inftabilftatis tuae qui dati funt tibi fub Sole omni tem- pore vanitatis tuae . Haec eft enim pars in vita & in labore tuo quo laboras fub · Sole. 10 4 Quodcunque facere poteft manus tua, inftanter operare·,quia nec opus,nec ratio, C nec fapientia, nec fcientia erunt apud inferos, quo tu properas. * Verti me ad aliud & vidi fub Sole,nec velocium effe curfum, nec fortiu bellum, necfapientium panem, nec dodorum di- uitias, nec artificum gratiam, fed tempus cafumque in omnibus. 4 Nefcit homo finem fuum : fed ficut pifces capiuntur hamo,& auesdaqueo co- prehenduntur, fic capiuntur homines in tempore malo cum eis extemplo fuperue- nerit. 13 4 Hanc quoque fub Sole vidi fapientia, & probaui maximam. II 1 1 1 6 prooai 14 4 Ciuitas parua & pauci in ea viri, venit D contra eam rex magnus & vallauit eam, extruxitq- munitiones per gyrum, & per- feda eft obfidio. 15 4 Inuentufque eft in ea vir pauper & fa- piens, & liberauitvrbem per fapientiatn fuam-& nullus deinceps recordatus eft ho minis illius pauperis. 4 Et dicebam egoWliorem eife fapien- tiam fortitudine. Quomodo ergd fapientia pauperis contempta eft, & verba eius non funt audita? « 4 Verba fapientum audiuntur in filen- tio , plus quam clamor principis inter ftultos. o 18 4 Melior eft fapientia quam arma bel- ^ lica: & qui in vno peccauerity multajf ona '^perdet. & ° 17 \> o caunn flD «oSyn n^tp ^»na qpVii οιίνι η 1 ? ^unp-j «n sjncn-rt snm"Dyppe> p?nnn 9 isnoDni sjruoi Ν,Βψπι .siaiy ηηΛ n’ 1 ? snio “ina οηχ i?y NJ 3 pa~ny κηρηχ isyoV spspo nSb 10 j χψαφ ητηη nns Νψρψ ητηη pn agbyn nuni nSanps 11 i pnnmVa κηρηχτ pno pnniy ifi jiy>p> xbi janb his. ηχΊ κηηιπρ nm niS ijsi sanp pnmmcn nnoanai n$pnp D|run wn \g nn’ antri nnpanp nn ♦ -Paai 'niVy naanw D»3m γ?α sata κώτ; wa naiwvn 15 npa’n nts nsar naaSa np»» ;n*7^ nantia tat? tcnyiS p nna nartsS ti?«i naah nparta snnp iapyn» arop sanp nay snajn κρηχ npani t;yn?n nnjaj nap κραχ npan xaa noipa κ?κ ηηρκτ 16 t pnni aitin κτηη s»ay _ n» τηρτκ 1 ? κ’ηη κηηρ αηπ κααηη κητ^χ Ηο 17 t pSappp ρπα^ nnpaiK ip?pa «npia pnnaiy^ypnn’ naia pyai hrn »y»®n q>ya Kbrbnrp N>jy Knpy ίΐνρκ’οαη npan isat? 1 * i^app η^τ paan p’pti*Sy ο'Ηψ sini sy’tn_ Vp nSapo xn\ sgby an QippSapnn ιψηη j xgby~\g isnan trnap Kiain 1 ? Dna Kpaa πρικτ nn Ka>n tnaai «anp nimis pya ttanp qpp Interp.cxGricc.Ixx. cap. ix. ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΗΣ, μΰίρμήώσις reSr ο 64 » * €t vide vitam cum muliere quamdile- ° xifiiomnibus diebusvitavanitatistua,qui 9 dati funt tibi fub Sole omnibus diebus vanitatis tu:^: quondam hoc pars tua in a/ita tua, 'tn labore tuo^quo tu laborasfub Sole. 4 Omnia quacunque inuenerit manus tua 1 c Vtfaciat , fecundum potentiam tuam fac : quoniam non eft opus 3 φ- ratio, & cognitio et fapientia in inferno, quo tu vadis illuc* * * Verti & vidi fub Sole quod non Velocibus curfus, (eft non potentibus bellum , O* non > fapientibuspanis , & non intelligentibus ftiui- ti occurfus occurret omnibus his. * Et nonmouit homo tempus fuum t ficut pifces capti in reti malo, & ficut aues capta in laqueo, ficut ipfa, illaqueantur filij hominis in tempus malum 3 cum inciderit in eos extemplo. * Et hoc vidi fapientiam fub Sole 3 & mag- j 3 na eft ad me * Ciuitas parua , et viri in ea pauci, & Ve- ** nerit ad eam rex magnus 3 &> circundabit eam, adificabit in eam aggeres magnos : *St inuenerit in ea virum pauperem fapien- tem. &* faluabit ipfe duitatem in fapientiafua » & homo non recordatus e fi ftmulviri pauperis illius. ^ *Et dixi) ego , Bona fapientiafuperpotentiam. ς$> fapientia pauperis contempta } & fermones eius non funt auditi. 4 Sermones fapientum in quiete audiuntur fuper clamorem potentium in fiultitiis' i 4 Bona fapientia fuper vafa belli, φ* peccans vnus perdet bonitatem multam. *■ Ϊ 1 t6 17 It 9 * yfin Us ζωίυυμζ γ*υνουικός ης ηγάττητας πάτας «- μίξμς ζωής μα^ιοητς Qv , τάς £\,ο$ά<τας Gi -dm f» τν ήλιον. 10 * lidfftg. οαά mdipn ή γάξ Qv ζποιησαή · ωςηόυωα- μίςζν 7 Γ oinGvfin gw ίη ποίημα )(cij Μγίότμός χμιγνω- σις κςμ Q j - r — j - -' f .τ ου%ΐς γ,νωσκονσι χαρις,οτι καιφ ψι άπίμτημα συνσυ »- τβς,£ jTigrta τη Οφία dirti . κομ φό'Βρωπ&Φ& ϊμνή&Υΐ ό Μ<Ρξός $ πνίητ® 1 (Μάνου, e * Xcy μ τα ζγω, dyaSn ζφία ύπίξ ί νωαμιν. ggy G- φία %ιΊπίηί&ς ο %ον$ονωμ)ρη , ψι hsyoi duut$eu άιην οικονόμοι. 7 * λάγοιΟφων cv άμαπαχχτα ακούοντο) ιπΙξΚξμύ- y\w 3%άσιαζόντων αν αφρ ο(\ωαις. t * ciyafrv ζφία ύπίξ σκόνη πολίμου. ^άμαρτοί- νωνάς )χπολζ(τα άγα^ονιιΰΐω πολλίυό. . CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. * Fruere vita bona cumvxoi? quam amafii omnibus diebus vicx vanitatis tux quos dederit tibi Dominus, quia hxc eft pars tua iri vita tua & in labore tuo φιο tu laboras in mundo hoc iub Sole. Omne quod fuppeditauerit manus tua ad faciendam eleemoiynam panperi, facito; etenim poli mortem non eil viro opus, auc cogitatio vel Icientia, aut iapientia in domo icpulchri quo tu vadis. & non adiuuabunt tc, nifi opera bona & iuftitia tantummodo. “ Contemplatus fum& vidi in ieculo hoc fub Sole, quod nec viri qui veloces fuerint ficut aquilsadiuti funt currendo vt eriperentur a morte in proelio, neque robufti adiuuanturdum ineuut prcslium robore fuo.mec lapientes adiuu,antur fapientia iuavt fatientur pane m tempore famis, neq·, etiam intclligentes adiuuantur intclligentta fua ad congregandas diuitias, neque etiam fcientesprudentiam iu- uantt^: fcientiis fuis ad lhucniendam gratiam in oculis regis: quoniam tempus Sc euentus accidet omnibus his. '« Etenim non notum eft viro tempus fuum tam bonum quam malum ex eo quod futurum eft in feculo & venturum luper eum: ficut pifccs marjs quicapiuntur reti, & ficut aucscatiorum qux comprehenduntur laqueo, fic illaqueantur filij hominis in tempore mali, quod ruiturum eft fuper eos pun&ovnocxlitus. ” Etiam hoc vidi qubd ciHapicntiain ieculo hoc fiib Sole,&magna quidem eftipfa mihi. M Corpus filij hominis quq^ fimilccft duitati paruat.&viri pollentes exigua virtute in medio ipfius.eccc cum leues fuerint inditi* in medio cordis hominis, intrabit in corpus concupiicentia mala, quxaflimilatur regi magno & robufto, ad opprimendum, & oblidet cor vt errare faciat illud: & xdificat in illo locum ad (edendum vbicunque voluerit,vt declinare faciat illud a viis qus teifce fiint ante Dominum, ad comprehendendum illud in retibus maximis gehenna: vt comburat eum propter peccata fua. ‘ 5 Inucntus eft autem in medio corporis affeftus bonus humilis & fapiens, & praf ualuit fuper illud, & fubiecic illud lapientia fua, & eripuit illud a iudicio gehennx robore fuo & fapientiafua, ficut vir faciens proelium liberat habitatores vrbis fapientia cordis fui, & homo non recordatur, poftcaaffc&us boni qui liberauit cum, (cd dicit m corde fuo, Innocens ego ium, ficut etiam habitatores vrbis illius non recordati funt humilis illius qui liberauit cos. '* Et dixi ego in dido meo: Melior eft lapientia iufti, qudm vis fortitudinis improbi, & lapientia iufti pauperis vil/pendittif in oculis improborum generationis cius, & in tempore quo corripit illos propter opera eorum mala,verba correptionis illius non fulcipiuntut· 17 Verba orationis fapientum in filenrio fufeipiuntur ante Dominum mundi, magis quam clamor vocis improbi qui imperat fluitis clamantibus, & non eft qui attendat. ** Melior eft fapientia lapicntum in tempore afflidionis, quam vala bellica in tempore ineundi prcelij: & vir peccator Aius qui eft ia generatione,occafioncm affert vt perdatur bonum magnum cx mundo. f i I e c clesiastes. Trariflat.B.Hicronym i ribanp Ί|£Γ01 {Pf tf>3*W>K3? ΓΠΟ’313Τ * iiij/OillVaD.Ha?!? ii^D&StaoaSliO^oanaS ‘ I : · \· : /·' : * I' ■*" τ v ' VaS ήηκι -ιρη laS ψπ Sapnwp 3339-0?! * i NiinVao | ' r ^ nid^N^pipa n^pVianhiYoK » i a’Sna α’χοπ fi’3’ xaaq ?a I* ; J· » *"i - 1·*- ·· i - · J ’ tviyntf Π33ϋ3 vmn nnn ’ϊΐ’6π nsh w s 4T V -r* i · ·■'*’ ‘ ~ J ~ . i· * τ , ■*· i iron ’3δ7Ώ ι· - 02 Dn’^.DniCD’Diib3 73pn }m * ί 13P> I" ” -aVncantyiaw7j?C3Hai?»n’i{T» /·: i· t i *· v j -: · /· T : νηκπ-7ϊ a'i3j?3 jOTawaeiniSHSiVaMa^pisn * 8B)s cana as?’ oqas* ?’dd * ; aa pd* 0’Sni aqa-MSKimSnan πηρ-οκ * i i—oamnpan prmai’ *}φ jrifl» ]»ki wfe KiSa wpin ij^ratj! 1C ί itii/Vi i »dd rnn atri τπ oam3 nm . r ; /;·:»*·· ▼ · «'··;· ιπ’έ i— ΐΗπκι mSao irra-nai r-6nn 4 > > ; i l?7! Π77ΙΠ -nDcznxnpi^KVQnannaT Sapni * ■. ·*■ * r I »· T : ·'·.· ··“ I» » - : ! 17 TJ’ Όΐ'ΐπχη Π’Π’ 7P651 Π’Π’ίί GAP. X. w _ υ 1 \/Vfcae morientes perdunt fuaui^tem \ iVlyngucnti.Prcdolioreftfa^iermajpar- · uaque gloria ad tempus ftultifia. 4 Cor fapientis in dextera eius , & cor ftulti in liniftfa illius* J 4 Sed &c in via ftultus ambulans cum ipfe infipiens fit, omnes ftultos xftimat. 4 4 Si fpiritus poteftatem habentis afeen- derit fuper te, locum tuum ne dimife- ris, quia curatio faciet ceflarc peccata ma- xinia. 0 I 4 Eft malum quod vidi fub Sole, quali B per errorem egreaiens a facie principis: 6 4 Pofitum ftultum in dignisate fublimi, & diuires ledere deorfum. 7 4 Vidi feruos in equis,& principes ambulantes fuper terram quali feruos. 4 Qui fodit foueam, incidet in eam. & Ecci.»/. qui diilipat fepem, mordebit cum co - luber. 5 4 Qui transfert lapides,affligetur in cis: & qui fcindit ligna, vulnerabitur ab eis. 10 4 Si retufum fuerit ferrum, & hoc non vt prius, fed hebetatum fuerit, multo la- C bore exacuetur, & pofl: induftriam feque- tur lapientia. 4 Si mordeat ferpens in filcntio,nihil co minus habet qui ociulte detrahit. II 4 Verba oris fapietis gratia, Sciabia in- fipientis praecipitabunt eum. 1J 4 Initium verborum eius ftyltitia, & no uiflimum oris illius error pellimus. 14 4 Stultus verbamultiplicat.Ignorat ho rno quid ante fe fuerit: & quid pofl; fe hy- turum iit, quis ei poterit indicare? ·.· : I* «·.· T : |· 1 Si .0 » c ί ai sinisaa No^Sanoi 'ani iiya No*an h.aoi VpsoVpa t?nfa caiai saaia in saa 1 ? iyinSy intKi Ktf >a 1 iVipiiyi nniiriiJipiia^ p’nyiny jqi ραοπ nppn"iaiw nsn τρι noai popaa CDpaai. sniai mnpi tuinoij? \n j anu ^paa jipaj ijppV χιρφι saV »«i njio» ii? rianinsi snniN ορρ 1 ? κρ»3ηι κ? V 1 i bon Nipuiipip» iiSai payn kV piipp php iayi κηρρη~ϊρ npn naV bm «ιρτρι p.ya sanpi:n*isa'^Ni J 64ζ>ιιΐΝ»ο^ι?ε3ηί? ριψη-κ 1 ? naapp *7 ana scirpi ao pppVnajnpiqa Snosicip sixpj 4 ** s pjaiai patn »1 αιρ. ;α iiujpS ρρψρ 1 ? sp^q ion riam j cd*jp. τρ Niaa -, ?y spxnno κβ £> ji tinibtpq Np^nia Νψρψ nmp pin xnbyn nirna κηψ»3 n'N 5 playnbp Npyi. p^upi pjnu »ητηΛιηι noiid ιρψ \a NnmVxNa ΰίαψρι Nlipa iinpV nkjuh synpi ni an* s · ! pap* «Γπο’ραρι pjaqpnp pnn;a η ppaj ’i’ny pn*ain msup joi ’mntnn na Νπρκ nbnap Nxpia nani uoq 8 i pnaya *n pits panau ppio^y pa?pp 7 |*p*pi s»oVxS iap*Ti pna iyox* pjasi x*abih i3D*i 9 j Nyna pn * 1 ? Va ji Nji^i τρ Λρ j sifa iPpni hsoh a*nnN ^a^^gijNiapiaiiiii^iJpHxsSNiiwnniKiqpNpiiNSpNSiiifiiiiipn N*pppiayp*Npypainna 10 : pnaiptnN inicrVy Niyn n»s »)Ρψ n^s tp ppnn lypoS pn*ix*~^y pia^noi ppiVats ppiVaiN i*a*n nai t«£Da noS^ cdiIn tu*a ψιη lyntDpipxip VpN ιρΛ inio mV^Nt^na «pSyp Npnh \h\> pn jn^p na 11 i pnnppn n rvtiqi \{ιά Ν’Ρΐό NlpJi nniP pt *i» olj? ppnn nsbp «nna naribni D*sn naa emo »\p 11 i ki^ifinV i’^H Q3D|i «trete?* jipanp *app Ν*οψι 14 t Νψ’ρι sniob npo.np*p qiD^ NpVinVin npp Ha *n® 1J i pnpjnp NpVy *Ss ja paai κηο*« u t I? npio-ip *inp 1 ^ Tnyrnpi iniora \inpi i’nynup ujjn yna* ny “jny pna n^n ppnp 651 J Interp. ex Grxc. lxx. cap.x, cap. x. ■v jfDfca. mortua corrumpunt condimentum t lVI^; duhedinis. preciofum paucum fapien - t\& fupergloriam ftultitia magna. * Cor fapiehtis in dextrum eius 3 & cor flui- i ti in finiftrum illius. 4 St in * άδον δονλ$ις εφ ίππους κμ\ arf^ovfaq πορΙΕομενους ως δούλους Sdn της γης. ί * ο δρυοτων βοΒ-ρβν, αν cimi εμπεσάΐτεμ, ?$) κα^αι- φξμγμον δηξετα\ ouh°v οφις. * c 'Ιξοαρων λίγους δΐαπονηύη£φ άν αο%Ίς. %ίζων ξυλά χινδχμ&ΧΓα wcuflsy. * \dfs οΜπεόη ν σιδη&ον 3 'j@j αντς (φόΟωπον ετά- ζμξε. ψί δυωάμβς δυωαμωσΉ, κμι πί&Μα τζ t^/odjoi ου Οφία. * δάκη ο οφις ον ου ψι^ν&οτμάδ 3 ?@ο} εςι πε- ζ]ο?αα τά επάδοντι. * λΑγοι ςόμα%ς Gφoδ%α/ρις 3 κμΐ γμλη αφρονος κα·* ^ποΑλοδσνι ajjnpv . * &μΛ&ςάυυϊ$άφροσνβη, vcfl l%om ςόμαίας ώ /d (τβζλφεραα πονηρμ. * κμ\δ άφρων πληΒ-αιιϋ λίγους. c?sx εγνω od/jSpM- π&τίτ$μόμβμον } τί τ ετόφρον · οτι δπίσ'ω cinxi τίς οίπαγίελπ dmfl j CHA^bDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. CAP. X. E Tconcupifccntia malaqus manet itixta portas cordis, eft ficut mufca,quod caufam adferat mortis in mundo, adeo vt tradat fapientem in tempore qno peccat, & corrumpat nomen bonum quod iimile fuerat antea vnguento vndlionis iuauiflimo cum aromatibus: & quanto preciofior & decen tior eft quam fapientiafapienrum, & quam diuitis diuitum, vir cuius ftultitia exigua & leuis eft. * Cor fapiends incumbit ad acquirendam Lege qu$ data eft manu dextera Dei, & cor ftulti ad acquirendas facultates argenti & auri. 3 Etiam in via perplexa tempore quo flultus ambulat,cor eius caret lapientia,ita vt faciat verba qu$ non decent fieri,& omnes dicunt ipfumcfleftultum. , “ Si fpiritus concupifcentia: mala: dominatus in te fuerit, & adeo inualueritvt fuper te confcendat; locum tuum bon?im,in quo coniueueras ftare,ne dimittas:etenim verba Legis creata funt pro medicamine jti mundo, vt remittantur atque obliuioni tradantur a Domino peccata maxima. ! Eft malum quod vidi in feculo hoc fub Sole , velut verbum ignorantia: quod profertur impudens fuj^r virum,ab imperante. 6 Pofuit improbum ftultum vt fit in felicitate, & miniftrct inprofpe- ritate ex cado alto, & exercitus eius fint fublimes & multi, & populus feruituti fubditus fub eo, & prae multitudine^ peccatorum fuorum diuites facultatibus quas in manibus fuis habent depauperantur, & in humilitate fedent. 5 7 Vidi icruos praeualentesSiper equos, & magnates ambulantes ficuti feruos fuper terram. ’ Vir qui foderit foueam in biuio itineris, in eam dignus eft vt cadat: & qui diffiparunt maceriem .ceciderunt in manum improbi qui infidiatureis vt ferpens. * Qu| adorabit ftatuas lapidum, anguftiabitur in illis 5 & qui adorauerir ftatuas lignorum, comburetur in illis. 10 Cum pcccaucritpopuchis fient cadi duri in modum ferri, ne demittant pluuiam: & illa generatio non orat ante Dominum , propterea diffipitus eft totus mundus fame : & quando conuertuntur Si congregantur turba: finguk & pra-ualent aduerfus concupifcentias fuas, poftulantes mifericordiam a Deo caeli, complacet fibi in augmento rcdfitudinis fapientia: eorum. " Quando excitantufjferpentes leues adnocendum in mundo,in taciturnitate id fit. etiam non eft vtihtas viro fraudulenteraccufan- ti,vt narret triplici lingua malum .quoniam in igne gehennae futurum eft vt cremetur. “ Sermonibus oris vir iapiens qui inuenitur in generatione, inuenit miiericordias ante Dominum, & labia viri ftulti plena funt in- crepatione,& propterea totus mundus deftruitur. 13 Initium fermonum oris eius amentia, & finis verbi oris cius ftultitia & malum. M Et ftultus multiplicat verba inania, in quibus nulla eft vtilitas, donec cognoicat homo quid futurum fit vt fiat in diebus fuis. & quid futurum ijt in fine cius,quis indicabit illii Λ 11 2 r ■9 f 6$ x ιΛπρ ecclesiastes. Tranilat.B.Hieronymi/ t Ιέ l 7 I—oSS ΙΠ>τ6 1W13PM D’S>D3n VOtf * '·« * I ·'·· -i *·■ ί-ί I· · i ~ -.· ! ηψ'7Κ ! -1JJ33 *|Hty 1 Ttg ^3^ fis ^■’ί* * i—ii?a anm-j3 T?iW pk T1W 1 : >n©a kVi (—ni333 iVaC» C : - j : i» : · ·· tjVl» ΟΗνηΐ^είΜ ΠΊ[3ΒΠ ηο» ο>η??ϊ?3 * «* D»n rig©> !”1 orte 0 ’fcty’pin© 1 ? * : iran <> < Varrr-iN mi/’ neam I - ··· |*w - : ^ 33 tf D ηΐΠ 31 77 j?n- 7 i?C 3 ? 4 10 ‘nprrnK , $i> ό?ε©π eju? ’3T©p n3Tl’3*D»a33riVjnv JX T J·* - 'l-T{ o>a»n ai3'»3 D»an »33-^ rtonS nW * ■ iiaatton jv x ; · Tia ίΠΠ tiS >3 Π310©7 031i 1 jn©S pSrvjn * * irniir^yninrpm » -r T T *■·· '· i' -oso ip’i’ fiNtnp tntfa d> 3? π ικτρπ*? * * Qi? yy.n Vis».© ;oipo pava. oxi anna χφψ ! ΝΜΠ» ! iisp> kS o»3j;3 ntf-nsn?> kS ιτη na© ^o»ps^n^^rrnDfcti»3i»KT^Ra» η©κ dviWi n©wrnxinn ώ roi nsSan J.; · ·.·; JT *.· V - * T -r Λτ .. ;) - ♦Λ3Π“ΓΊΚΓΤ]ρ^> b rmbx sngVi rp^rriK 30! 1?33 * D»T3fDK] ΠΓίΚΠΤΠΊ^ρνΠΤ ’& ’^Κ. scMiuirua 16 I : * 4 15 * Labor ftultorum affliget eos, qui ne- fciunt in vrbem pergere. , 4 Vx tibi terra cuius rex eft puer, & cu- ^ ius principes mane comedunt. r 17 4 Beata terra cuius rex nobilis eft,& cu- · ius principes vefcuntur in tempore fuo ad reficiendum, & non ad luxuriam. 1 s 4 In pigritiis humiliabitur contignatio^ & in infirmitate manuum perftillabit domus. c 17 4 In rifu faciunt panem & vinum,vt e-, pulentur bibentes. & pecunix obediunc omnia. 10 4 hi cogitatione tua. regi non detrahas, ° &in fecreto cubiculi tui non male dixeris diuiti· quia & aues caeli .portabunt vocem tuam,& qui habent pennas,a&riunciabut fententiam. c λ p. x i. 1 M Itte P allcm wum lbp cr tranfeuntes A X aquas, quia poft tempora multa in- uenies illum. 1 4 Da partem ieptem nccno & odo,quia ignoras quid fututum iit mali fuper terram . 5 4 Si repletae fuerint nubes, imbrem fuper terram effundent. Si ceciderit lignum ad Auftrum aut ad Aquilonem,in quocun que loco ceciderit, ibi erit. 4 4 Qui obferuat vfcntum, non feminat: & qui confiderat nubes, nunquahi metet. J 4 Quomodo ignoras qua: fit via fpiritus, & qua ratione compingantur pffa in ventre praegnantis,fic nefeis opera Dei qui fabricator eft omnium. * 4 Mane femina femen tuum ,& vcfpers ne ceflet manus tua ; quia nefeis quid magis oriatur hoc aut illud, &c ifvtrumgv:e fi- v 'mul melius erit. CDunn ^ φ ί\ 1& i Njsfwt Pi3p yapp 1 ? ηψ soQrrt xpnpSVnpV φχ vfrtby nV snitDipa rnoi s»ou> mnia 1J tfhyi N/Dti 1 ? tqisn «inn pa*ipi ty «nnnpn ·γ:α * 7 uan ay^T^Vy "jSpp-n sy*iy: rriiaaa pnnpHoy pappp^ nna ijipn nna q'Vy φο\"^ piypKyiN* qSao 17 fc^nigfin mzOgyi pjap ‘hf japopa srppin isnn.Ls ppy iWina 18 . i t<^y nvoptn muibnn κ*7ΐ sfnpin κηΠίκ χϋηφ : «pnb p*}ny sDinV 7 f i »rpa ua κηπ Npynp abi t?p·] masia pina \g Ίφιώ κηηχ rnpsnsq t κΗ'ρ κιηη soSyV isnipi p'npSy pnapap qppi insrt χφφ κπη 1 ? pn^ pnx^ parna κηροί paa/pjy »0 κ»ο|ί ηηκ3 nna VtK csn§ s*i»ny οι·τρ“κ^ ^aauio rva pm^ai taba ^aafi »aipnaqyape^.i)s 10 c : ηπ'-^ρ 1 ? Νηπ^ροη pltiynm ρ^α nnni psa np xaippa k» o , i insa NoVyai pan snVy^i na;« naten ps^a pof» pyana αηκ κ»ο ’ssr _l 7 y |Tijpa pVrsa ^yV ^mbans otfiK 1 i tsyas \iHy νφ ’3 κηρηρ yaan nV εηηκ iVppn έ)Ν yaioSp yaonrf ν* 7 ί ηψηρ “jbpnV syarqo na pVin nn 1 oap \q pnpmto“jo Oiayu ssSo bsiab a arans ρκι ρη'α"ηι pyo &?jm nby xatpo pSpnx'a« 5 5 nnnVbinhnuinpn my nmn NpjpnoSannsaariN Kaisxniu uniaan tianni tsynp ijsi nnqn sap^g apnp «Vj κηνή> i^nn pppipi ppan tmau aax ’nap ab KjJwga ianpoai o^yS ng^anyi^ ρρπφι pyian apia ana 4 tsuty ιί)«η »»ni κρρψ: nn qHnqansya» in»Sa ηρρτπ 5 i pn»n pSrxa aiaw nayS pS»np syVrpi m ana ua»a κηρηηη anyngpa unniyn’ yT"|n^ jayn aVnsa χοτ ay κηρ: ρκ ana ps yaan «Sa nonni sapyo noxa «jyga nyia ab>bp ρηιοηψκ ab Dias \m aVgSp ipSn ηηκ pa^rr»?ipin^p pySi pa-iaSin» snnsnoninioHy >ni»a 6 t tstern» 4 ip5©8an5pn'ianpKiiaiKj.ari3g i jnpSanariNpnaDp*K^j j Interp. cx Grac. Ixx. c a p. x r. * Labor finitorum affliget eos,qui non nouit pergere 'tr\ ciuitatem. 5 * Va tibi ciuitas, cum rex tuus iunior, & principes tui in hora matutina comedunt. * Beata tu terrarum rex tuus filius liberi, Cn principes mi ad tempus feficentur in potentia, & non confundentur. * Jn pigritiis humiliabitur contignatis?, infegnttie manuutfi perfiiUabit domus. *In rifumfaciuntpanem,& asinum latifi- cat viaen:es,& argento obedientfimul omnia. *Et tu in conficientia tua regi non detrahas, in receffitbus cubiculi tui ne maledixeris di- uiti. quia aolatile cali portabit aocem tua,& quihabetpennas,annuntiabit fermonem tuum. 3 CAP. XI. 'Jtte panem tuum in faciem aqua, quia in multitudine dierum inuenies eum. * Da partem fieptem, & oSio , quia non co - gnoficis quid erit malum fiuper terram. * Si repleta fuerint nubes imbre, fiuper terram effundent. Et fi cecider it lignum in Aufiro, fi in Borea, in loco abi cadet lignum, illic erit . 4 Chi obferuat ventum, non feminabit j φ* qui afficit in nubibus,non metet. 4 fin quibus non efi^ognofcens qua aia ff i- ritus. fit ut offa m aentre pragnantis, fic non cognofices opera Dei, quacunque faciet cunSia. * fin hora matutina fiejnina femen tuum,&* in aeffertina ne cejfiet manus tua. quia non co- gno ficis quod orietur an hoc an illud: fi duo fimul, bona. I i 17 H *9 1 2 . 0 ' ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΗ X. μβιρμήνιώσις o\ g $ j tf * μάχ^Ώ* αφάνων Μπότα ουϋτίζ,ός qm, ίγνω tsJ πορώ^Ιωομ εις πόλιν. *< * ovcu Gi πόλις,ης ο βαυιλ^ς Gv νεωτζρ&, <Ε ol άρχοντες Gv cv 7τςω ta ε^τίονσι. 17 * μακα^ϋασν yn,ni οβα<ηλ&?ς 6 νφςελ&)Β·έζρν, W ® άρχοντες Gv (®ζ}ς καιβνφ^ον) b) όνυυάμ\,^ QQC CU^lW^YiGvTCL\. 18 ‘w 6x.vi)£jLcug‘l&wfflu&tKri) » ό^κόσις , b) ^gyia χειρων ςάζαη οικία. 1 9 9 * εις yihooGt 7Γ01Ο&Μ cvfisv ngy oTj >og djtppptim ζ, uffl %ti 'Xgyve/fiv \saram(j) fm Tand4G. 1 » * καί yi ov b> σιωειό ruret Gv βαοιλεα μγ> xoffgt0gun t iqfil bi ^μιείοις κοηύνός Gv μη πλούσιον . on πετεινόν ^cf ovqpvoS )x7ioiώσκ$ς Tihctj πονηζβν cffij tIw ylu?. i * Icw πληρω^ωοιτα νίφη ΰε&ό SJn τ\υ) yhZiuysS- σιν. χμι εαΑ πί<τη ζυλ^ν b? τά vomff. iow b) τύ βορρ&,η?- πω ονπεαειτα^ το ζνλον bnei ετομ. 4 * τηρων d /ίεμον ού οοτερπ, ^ βλίπων bifigdqvsό%, ngijf s4o τα όνο dBi τ cwG,dya^d. -Λ W T«r chaldaicae paraphrasis translatio. 15 Fatigatioftulti qua deflatur iA ftultitia,ipfadelaflat eum,adeo vt non difeat irc in ciuitatem intraquamfapienshabitatad quatrendum ab codifopluum^ ^ regnabit faper tc | ara bgham peccator, & ccflare facier ex tc oblationem matutinam, & magnates tu i antequam offerant iuge matutinum faertficium, panem comedent. , , , . . r . “ 7 . Bene crit t ibi ferra quo tempore regnabit fuper te vir valens m Lege, & magnates tui poftquam obtulerint iuge facnficium, comedent nanem ex labore manuum fuarum in fortitudine Legis & praeceptorum, & non in debilitate & in c*citatc oculorum. Λ in debilitate ftudij Legis &pr*ccptorum depauperatur vir ab aedificio :& in negligcntia pr*ccpti quo mandatum eft mulieri vtcuftodiatfe ab abominatione contaminationis fanguinis,& non cuftoditfc, fit triftinamtra domum. .... , *» Ad eaudium®faciunt iufti pancm.ad alendum pauperesefurientes.&vinum quod milcent (mentibus, erit eis mlstitiam in fcculo veniuto,&argentum redemptionis eorum teftabitur pro eis meritum in feculoipfo in confpeftu omnium. ....... “ Etiam in confciemia tua in abfeonduis cordis tui Regi ne maledicas, & in penetrali domus cubiculi tui ne maledicas diuuuetemra •nselus it volans in aere csli velut aquija alata, & nunciat fermones qui fiunt in latibulo omnibus habitatoribus tgrra?. ° C A P. XI. P Orri^e alimentum tuum njuperibus qui ambulant in nauibus fuper facies aquatum,quoniam poft tempus dierum multorum inuenies merccdem eius in leculo hoc, & in ieculo venturo. „ - ■ />. ., f 1 Dato partem bonam ex femine agro tuo in Tifri, & ne cciTes feminate etiam in Kafleu : etenim ncfcies quid erit mali fuper * Si impleta: fuerint nubes plu ria fuper terram, effundent aquas fuas. & fi decretum fuerit de carlo vt cadat rex & confiliarij eius de principatu eorum, ex auOoritate di<2. Domini fiet. & etiam faturitas aut fames in Meridie aut Septentrione rbicunque decretum fuc- rit vt firmetur illud confilpim, mittitur eo vt fiat. . Λ . . A . , . ^ 4 Vir qui obfernsudit incantatores & ariolos, non faciet bonum tn feculo: & qui (ludet in aftris, non congregat merccdem: etenim incantatores & arioli affimilantut vento qui non apprehenditur manibus filij hominis, fcaftra affim.lantur nubibus aeh. qu ? cunt,& non rcuertuntur. ‘ Et quemadmodum non cognofctsquooammodoibitfpimusanimivittiocorpiisin&nt.sabornu., qui manctin vteto matris fua: pragnantis; & quemadmodum non cognofccs an mas aut femina fuerit, quoad nafcatur: hc tu non cognofcis Ofuis Domini qui facit in fapientia omnia. ‘ In die iuuenturis tus accipies vxorem, & gignes filios: & m tempore (encautis tus ne dunitta.no- ?em qua: eft pars tua quo minus generes filios tctsniunion notum efttibiquifnamexilhseledusfit.vtfitbonushican^e, an ambo boni., pariter fint futuri. ' 9 · j , 9 a» nVnp cctEsi astes, Tranilat.B.Hieronymi· ■J) tt! rtarh nwyS aiui nxn pinsi * 7 1 i mm ' •Ί’ " 0*733 0ΊΝΠΓΠ’π*η3ηηα’3ϊτακ’3 * · -,*· v ; it· χ ,τ ,·: - i' * * ■<· 'Vs vn* H 3 in-» 3 1ΡΠΠ wnx tsw note?» - -r v ; e i- i- I· * V - -· : · i' i ** : ' !?anrs*3tf V jr jt V - l 73‘'7j; , 3 1Π1 rj»J»g Πίαοίτφ*? ’3Ί33 ^Π7 : 03·£·03 εο’.ί^π raro nW r ! · - '* vt| T Γ : ···<·· 3* ^ 9 rfiiepp η^ιτ^ηι τφο bra nem * :b3nnmymiTnS>ri , vir i *; j- - · / ; - - -&Λ; ig rpnnrn ψ 2 ψ&τατι^ Hbn * j γζπ £Ζ 3 Π 3 \ » VJ·· 17 ▼ m*m nani tapn ψτμτιη rj * : CDWmns C 3 ’ 3 pn «εη o» 32 l 3 m ·· r - i~ ■ .· T (·.· ,7 ; Λ T | - ; 7 ’πη wjk imynm rvbn nou? ii; w 01*3 * ·»’· · — ‘ ^ : 1· : · - - ■*· s | \ χ v : ni3iK3 nifcnnwm idj/d »3 hurtun Λωι i \-:r s I’ p ; r i '· · - '· I - « :r bipn njnon 71D 7flP3 p*W3 bwi p jdi 4 i wn ΓΊ133“^3 iron masn SpS nwnvKanTinso^rinnrn^fcnwrtsaDDa 4 * Γ7Ν. οίνπ -iVn-’3 rwrasn nam 3inn bsnen V Τ τ X 1«.. · ftx * -: I» (,·· X : r -r |·.· J·· - ; · ; i sanaiiDnpwp 3 i 33 pii 0 ^n »3 ; amnnbannispsnSsnpnViOTiMn!/ » : .;tdit 1 ^fuignarrSgns"qg/ni 3 vim rrnrn rrnra nsrrSp isot ntn 4 > : rwra *\m ο*Π7Κ«Τ7Κ 7 4 Dulce lumen, & deledabile eft oculis videre Solem. e 4 Si annis multis vixerit homo,&:in his 0 omnibus l?tus fuerit, meminifle debqt te- nebroii temporis & dierum ‘multorum- · qui cum venerint,vanitatis argtientur ρτς- ’ terita. 4 Letare ergo iuuenis in adolescentia tua, & in bono iit cor tuum in diebus iuuentutis tu;e,& ambula in viis cordis tui, & in intuitu oculorum tuorum: & fcito quod pro omnibus his adducet te Deus in iudicium. cap.xii. ^Vfer iram a corde tuo, & amoue mali- 1 fiam a carne tua. Adolefcentia enim & 0 A voluptas vanas funt. 4 Memento creatoris tui in diebus iu- 1 uentutis tua:, antequam veniae tempus af flidionis tu^,&appropinquent annidc quibus dicas, Non mihi placent. 4 Antequam tenebrefeant Sol &lume, J & ilellre, Lunaj & reuertantur nubes poibpluuiam. 4 4 Quando commouebuntur cuftodes domus, & nutabunt viri fortiifimi, & o- B ciofe erunt molentes in minuto numero, & renebrefeent videntes per foramina: J 4 Et claudent oitia in platea in humilitate vocis molentis, & confurgent ad vocem volucris, & obfurdefeent omnes filix carminis. 6 4 Excelfa quoque timebunt & formida^ bunt in via,florebit amygdalus,indpingua- bitur locuiia,&diiIipabitur capparis, quoniam ibit homo in-domu xteraitatis fux, & circuibunt in platea plangentes. 7 4 Antequam rumpatur funiculus ar- crenteus,& recurrat vitta aurea, &contera» C tur hydria fuper fontem, & confringatur ilte w rota fuper cilternam: * * 4 Et reuertatur puluis in terram'fiiam vnde erat, & irritus redeat ad Deum qui dedit illum. © □mn nnuS ng^tthu jpsipm Tnrbyi kpuo® iss ijPViD? 1 ? NPmsVaDimpcnOm 7 ini7-nnp*j νπ’Ι’ΓΙ 54 ?!!^? PpyoS ηηφη 1 ! trnjm^3N®3« »»n psup αηκ 8 : Νψρψ3ρ.τιί«ο 'trfy ’π'ηιρτ-" 17 ? "1Ρ «an rh *jni 33tp»ns»oi»p3» pNUpain^ 3w>7>NnTcn>'3ittirt 'tik 'D1^ _ DV N5?30HV3 fy.gj>oi >3 ao qaaV ’nq ^nioHy ιρι»3 tio^;nn ? i iay _ ‘n NrnVari-Sy tsnMy*i9 i 6^3η3·^η ι η?κ , >»»τη^| , ικ- , 73"'73Π qVyiioruDMSipa^snpn nVi ^ ι®η3ΐ*ζΐι »giw „ . »rmn pna »Vtp!? *ίθ’η*ι ριψ qhy popn. χηψιρ ^puqniS pn” mVi rg qnvpy 'pl ’3 nn*njP>S qnp-ni 33 *t 'nni 1 * pSwiqjvy opi lyqnoS *nrnpapp’ sSiny qyyn^mii xtiQvh Vnpn^ ’ 3 nro> N*rjiy > qyn 3 ^p\Dp:nn qniiapN' pyuy -η spvp 4 ‘ ' ικΊροτταρ^ρνρ'ΐ^τρπ’^’ν’ρηροο^κίτνκαρΐίν nyi 1 : n|?ih 53 peoSo ^33 qSn ρπνι i } q?jn \37n3 fVanon^qi’y popynn shyg §φο) pVsi nb rg qn.p »33 pVapnu. NtiTnpqp \g nnTpTiiypi 6 t κη 3 ’ψ iprpipqpjpp poapnu. sniyn Sg ppy'Syqnyyp”iynp »nni ^3*0 mypqip >47^3 Nniej>n3"'jp qnqro ϋητρχηι Nnpss^DVnn pya 07 noVqejpi »ms3 φπη sjywtBSai pnnppToVSnninn ρρηηρτ NHflpa »y3p tigsbg pnrtpn nnpiap nu^qnpV »jsns αηκ yjpnni ^Jrt, ninos pnpinn 773770npnniq^npqipiONy^yiinniNSHpHpqroSQHKniiK^ny 7 1 ^ψη pini31530*7 κ * Wi^^ainn^nottijriiTi ppqpho nm nob>n κρηκ pby nans7 ψνζ 3inn * : 7731? « r3. i ! -> Interp. ex Grxc. Ixx cap. xii. * Et dtilce lumen , 0 bonum oculis affice- ? refimul dolem. * 6)uia (efr fi aHnos multos mittet homo,in s ommjqus ilhg latus erit, 0 memor erit dierum tenebraru%, quoniam multi erunt: omne quod Venit nuamtas. * Latare iuuenis in adolefcentia tua, 0 benefaciat tibi cor tuum in diebus iumtutis tute. 0 ambula in miis cordis tui irreprehenfibtlis, 0* in intuitu oculorum tuorum. 0 cognofce quod in omnibus his ducet te Deus in tudicio. CAP. XII. } £r aufer iram a corde tuo, 0 amouc^mali- tiam d carne tua, quoniam adolefcentia 0 amentia vanitas. * Et memento eius quipoffedit te in diebus iuuentutis tusr.vfquequo non Veniant dies malit ia.prattentant anni,in quibus dices : Non tfl mihi m eis voluntas. * Vfquequo non tenebrefeat Sol,(@f lumen, 0 Luna 0 feUa : (ffr conuertant nubes pofi pluuiam * fn die qua mtique commonebuntur cufio- des domus, 0 peruertentur Viri potentia , 0 octoja fuerunt molentes quoniam diminutafue runti 0 tenebrejeent qua vident in foraminibus, * Et claudent ofiiummplatea in infir- $ mitate vocis molentis. 0 confurget admocem pafferis, ftfi humiliabuntur omnes filia cantus, * Et kb excelfo midebunt, 0 pauores in « Via, 0florebit amygdalus , 0 impinguetur locufta,0 diffipetur capparis·, quoniam init homo in domum fecuhfui,0 circuierunt in platea plangentes, ® * Vfquequo non euertaturfuniculusargen- 7 ti ,0 comprimatur aurum electum auri, 0 coqthqUtr hydria fuper fontem j 0 coartetur# rota fuper laccum. * Et reuertaturpuluis iMerram vt erat: et s j ff tritus redeat ad Deum qui dedit illum. ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΗΣ. ·' dfiipfMiv&ing 0. t 657 7 ^ γλναυ r φως, γ&\ dyaBov Ζϊς οφΒ-αλμοΊς &Vig Sjtp^pcvS-nCsTCLj xcq μνη&Ίχτί) τάς ημερμς%ϋ ™ ” Mai ψ) , r (Ktkum. , ό »mrii Gv^dyaSiwxm tri i KWfSia. Go cijipe&tg , B 'n^· 4 ·atamitH K&m ■ ' X, 1 * Καί 'bemgnGv Βυμον )kf καρίίας Gv, vfj iz^fitFais 7Γ dvneJiM )km Οηχός Gv , οτι b vmng h dfoia μα- %μύτης. 1 * W μΜ& nh ocTYiQiMvg Qz b n :: ίραις νεοτητς ΐ V V c / O -f \ f W εως ου μη ελ^ωτινημεζμι t χαχιχς . ^ φ^ΊΖΐωσίΡ hn b οΐς sffig, oh in μοι ίν ^ω^ϊς πίλημα, , ί * ϊως ύ μη ωίοπ&η ό ηλι& xgf r φως, ggoj ή φλίψγι W © άς-ίμς.ιφ) affiifpfywvld νέφηοττίιτω £ΰ&γο3 4 * b ημίρορη b QclK&i'S rwn φύλακες f οικίας Jzfhct- ςρμφωην Μ^ες f ύυυυάμεούς , ^ npynfav άλή^ουΟμ oncoAiyddwcuv · gfj οχοτάΰυαν ai βλεπον^ο] b ΐοιίς οποίας, s * }(cq xKeiGvoi Suqptvb dyopa b a&cdia φ f, ngm αληΒ-οντης, ^ d/jag-YiQf) άς φωνίνυ τύ zpjvBiovty %t,- 7Γ&9ύ)ύήΰι?) 7id(rcq cu Βυγάτερες ατματ(^. f * καί ys }bo υφοις o fovTCVj · ifgif Βτάμζοι b τη obd, Kcfi S 3Yigyu?J,ov xfj crm- BrA&n f οά>%μιον fygvtrb i (£ awjrgfoij ή vffia bfn την mylw- vepi Ο^τοο-χατη b τργχος fRn λάκκον. s * (c ffh^pif/n b ^οιίς fidi τ1 3 Μ ylw ως lui' (ς fi wiL· μα ιηςρί ψπ fiv ,Βεον ος ίϊωχον ouofi. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. 7 Etdu!ciseft lux,8ibonaad illuminandum oculos caligantes,vt videant gloriam faciei maieftatis Domini, quia futurum efl: vt illumi nentur facies iuftorum ex rplendorcmaieftatiseius,&vt (it pulchritudo eorum vt Solis. 5 8 Etenim fi 8ies multi vitas hominis fuerint, in omnibus illis decet eum gaudere, & ftuderc in lege Domini .· & erit memor dierum tencdsrarum mortis,non peccabit,quia multi iunt dies quibus lacebit mortuus in domo fepojUurte, decetque eum fufcipere iudiciiim a cslb omni tempore quo venerit fuper eum punitio, propter vanitatem quam fecit. 'Lsetare^uerin diebus pueritias tuas, & fit cor tuum bonum fuper te m diebus adolefcentia: tuae, & ambulato in humilitate cum viis cordis tni,&efto cautus in vifn oculorum tuorum,vtnon contempleris malum, & notum fit tibi quod propter orpjiia htec futurum eft vt Dominus introducat te in iudicium, Cap. xii. ·, 17 t remouebis iracundiam Acorde tuo,ne moliaris malum fuper carnem tiiamjctenim adolefcentia & dies nigredinis capillorum vani- ta s. 2 Et efto memor creatoris tui, vr glorifices eum in diebus adolefcentiae tux,antequam veniant tibi dies mali, & perue- niantfuperteanni,quibusdicas,NoneftrnihiintUiscomplacentia. J Antequam mutetur fplendor glorias faciei tuae, quiafsimi- latur Soli,& lumen oculorum tuorum antequam obcaecetur, & decor maxillarum tuarum antequam obtenebretur, & pupilla oculorum tuorum, qui afsimilantur ftellis,anteeam extinguantur; palpebra oculorum tuoruiq ftillabunt lachrymas,vt nubes poli: pluuiam. 4 In die quo contremifcentcoxa tua & concutientur brachia tua & deficient dentes oris tui antequam pofsint mailicare cibum, & caligabunt oculi tui qui viAsm per cancellos capitis tui. 5 Et erunt pedes tui ligati, vtnon prodeant in plateam , & recedet a te appetitus cibi;& excitaberis dfojnno tuo, caufavocis auicula; r>W jSanVanmSnippnD^ca^anSan * > v |τ > — νιν I - j- -r V T "· “·. ecclesiastes. Tranilat.B.Hieronymi v > /“ r V1 ' ' 'V . , T ' ’i:. & omnia vanitas. riKnjrn?? ‘TiiRPnn^npnwinn * - 10 *cum 4 ue cflet fapicntiiTimus jEcclefia- «* ** t V IV t *' · I· ‘: γ-13-ιπ a’Wa pi npm oyn nf» ainai \>an">nan tqo 1 ? nbnp vga * :r-iaxnan |V ·.: J·· : · a>$Bi nmaTOai mania a>a?n nan * ! nnx ninaiin: niaox ’Sj/a ,T v .·.· | ‘ : · * ·-·■ -■—= 1 — jn* nannonapniiiynmn^Mnanonri’') *® injyanj/^na-injnSi^. -nxi xn> ο’π^χπτιχ ymi Vannan ipp 1 scanxrr^a nna nia© 1 vniso j» τ |τ τ \·; · : ; ' bj? oa©aa xaOviSxnrnwa-ba^nx»a * ■> S- »»;■·· t' * v v: r® f -‘I - ^ »j j/TDKi rmroK obyybz ® I» · : i · at ■· v τ II I» 13 14 * Vanitas vanitatum,dixit Ecclefiaftcs, iles, docuit populum, & enarrauit quap fc- D cerat,& inucftigans compofuit parabolas · multas. 0 * Quiefiuit verba vtilia, &confcripfic Termones reftiifimos ac veritate plenos. 11 * V erba fapietium iicut itimuli &c quafi claui in altum defixi, 'qua; p e r magiftroru confilium data iunt a pallore vno. 1} * His amplius fili mi ne requiras. Facie- di plures libros nullus eil finis, frequenf- que meditatio, carnis affiiitio eil. °. * Finem loquedi pariter oes audiamus. Deu time, & mandata eius obierua. Hoc eil omnis homo. c 15 * Cundla quae fiunt adducet Deus in iu dicium pro omni abTcondito,fiue bonum fiue malum fit. *4 pnw| ,e β7 , ΤίΤ , 7 tsinoDn nona νώώπ V p 1 ? numi Vsiuj’ n' kjtuo oHso rrn sim αοη αφη n^ip npno~n no^ nin kidjk iJiHa inno sVai ικιΜίπ χφ nirnrrny ρρι Π97 nnopnp ninp ηρηρι ηεπψ syp 11 i tnrn psup unSppi ρ*?ηοι .•Nojns mp’ snpp ip>p:n «n sno»o Vy pjpnoi ρωρ? p Jpn κηηϊκιρρρ anas 133 sn m d*j,p jp nsiaj nna ni laNns j ?3 pnaVn na υηΐι ternini noyn NyiJa ’ρηο 1 ? Nypp s shvh pdjst pJi^ipS pnpii pSna pann *p^s 14 3ap Nnppn nap layp*? inim υα pn3p nnn 15 : spaipn nn KDjrnj niinSa isypi η^οτ »nrVy «n;nsi καρΊδηκ^ nny kSs sypsa NaSyp <^td r+ i NTun msVa up κηηΐκ 'a^npappypi» jn mips nn pn mh nyiig—ni i? p;a sypnphS ! nik nnpV ’?D jji 3 i apiN spJN «a jp 'panni DDJpfl-Sp-Sy sopio 1 ? Tpy? sai s^n ddpV Vy*»»»s“jpiy -l 7 p-ni ans 1 i o. (I ninp iflD on 9 4 ) i— dx^dd by i—lanoo duimid »xnx DitsanM H’ by jvj? an cdj? nanbi ty=ipi by crnbitn xnn aio φα nnaa Dia'Sa »·—ivaa nxtn .· n»c?an iiw> UV2 a>xmp on nwx ba ‘ az: * * s cy f e . i ) ο '*> Interp. cxGrasc. Ixx. cap. xn. * Vanitas 4 Etfuperfluum , quoniam fuit Ecclefaftcs βιρΐτψ \yfocmt cognitionem populum. et au* ris muefigafit ornatum parabolarum. Multa * quajmtoEcclcfiafes χβύ ftfetarop νκχλησΜςης Οφός. j($t/ Ul- $αζ6 yvcoGiv fv λαόν, xtf ούς S^fyvidQsf χότμιον πα- ξμζολων. πολλά * ίζήτν)(Γ0Μ νχχληοίΑζ-Υΐς Vώραν λάγοις Β-ελήμα.'&ζ} Ημί γίγραμφρον Α&ητι&ς λάγοις άλη^άας. ι * * λ^γον Οφων ως τα βουχαντζμ · xgy ωςηλ 5 ΐ 7Γ£<φν~ τώμυβοι 3 oicddfji των σιωϋίμάτων sbodvcrcw όκ ποιμί - ι} ν% (άος * ($&ΰτον ζΐξ cmdv, ψ μου φυλάοιου TTOMtfaj βιβλία πολλά <$μ ία πεζμοτμάςχμίμξλίτϊΐ πολλή χότίωσις (ά^χός, 14 * ritos tofe, ν π<$ άχχί, Ά Ssov φοζού, πμ} τάς ciu %λάς cund φύλα ore. οτι %ύ% πας αΙ'3ρωπ&. χ ί * οτι <τύμπ<Μ) τ ποίημα άζα ο ύβος w xyiora.ov πουίΙΙ tfcvpwppifjSfco kd/j άγαμον gfj \άηπονγ\^βν. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. * Quando contemplatus eft Seiomoh rex Ifrael vanitatem mundi huius, & vanitates quas faciunt filij hominum,dixit Ecdefiaftes in verbo fuo.Omnia vanitas. 10 Et plus quam omnes filij hominum fuit Seiomoh,qui vocatur Ecclcfiaftcs,rex fapiens'.· & ipfe docuit fcientiam Iftacl, & attendit voci fapientum, & ferutatus eft libros (apientiae, &c parabolas intelligentiae multas valde. ' ‘ Quatii mt Seiomoh,qui vocatur Ecdefiaftes,fapientia fua iudicarc iudicia fuper cogitationes cordis hominis & fine tcftibus: prop- terea didum fuit per fpiritu prophetiae a facie Domini, Ecce iam (cripta funt in libro Legis redi (fima verba & fidelia per verbum Domini^ & in dicio redium ftabit verbum. u Verba fapientum aflimtlantur (limulis & ligonibus,quae impelluntad docendum fcientiam indigentes fcientia, ficut quidocct bo- uem & magiftn du&ores viarum qui dati funt per manum Moieh prophetae, qui pauit folus populum domus Hrael in deferto. 11 Et quod plus eft prij illis, fili mimonitus efto, vt facias librosfapienti* plurimos, adeo vt non fit finis, & vt ftudeas vcrbisLegis multum, confpiciaique defatigationem carnis. ^ Fmis verbi quod fadum eft in (eculo occulte, totum futurum eft vt publicetur atque diuulgetur omnibus filiis hominum: propte- rea verbum Domini time, & praecepta eiuscuftodito, vt non pecces in fecreto; quod fi peccaueris, circun(pedus efto vt tc conuertas: nam huiuimodi deceieiTe viam omnis hominis. " Etenim oinnefadum Dominus adducet in diem iudicij magni,& futurum eft vt publicetur aduerfus omnem rem quae vclata fuerk a filiis hominum,tam bonum qbam malum. FINIS ECCLESIA STA e» ,aO Ex REGIS CATHOLICI MANDATO ^ en e didhu c*Arias Montanm D. Tfh, menfiiit 0*frobauit . msjitmfdnm T^ff/ ' α ε^ϊ’ϋπ W N* :ioSiyS wk α»Τϊ/π τ < I ; · r: -; 1· · *· -»3 in»b mptfra bi?F’ 1 ip»aq»fiea» 3 ia |ajy capus yjgp 'nnb * : rpantt nia 1 ?]/ \Tbv qasp pwi ΐήίπ ·φώη >3Κ’3Π nms ηηπκ ψρο * ΟηΕί’Ο }»»Β ψιτ ΠΤ3Τ3 ^3 ΠΠ0(?31!— lS’33 τϊρ PnraoSitfTT ηω nitui »3Κ mirw : ί— ipSiy mi?H’3 raipnunsitp^nnmn^ ywuinnPtji * »B33 D’0T3iTnttmD3 ’Ja*0 ’3ΤΙΠ3.*ΒΚ »33 >■ i - - . T J - V JT ·· | · ·. Τ · -:|· -· · ^1·· : • : p τ * c* v Γ — 13 »K njhn Π 3 »Κ »&33 Π 3 ΠΝϋ i 1 ? ΠΤ 3 Π * «· vi* a-r ** · i - *r -* τ «y · *J* — mji Vi? f—rtsjn n»nt? naW onma ram j·· ; V T ; J j V ; |V T - «*ττ; T - y -*· ; “ »apj?3 $->*» a»»» na;n $ »jnn siVott i o’j?in nusoa *?]/ qvina-jiK jttsn C A i* i i ca ca nt i c. Tranilat.B.Hicronymi.' CANTICVM CANTICORVM. CAPVT. I. Scvletvr mcabof-*. culis oris fui: quia meliora funt vbera tua viho, 4 Fragrantia vnguentis optimis. Oleum effufum nomen tuum, ideo ado- lefcentulx dilexerunt te. 4 4 Trahe me poft tcj- curremus .Introduxit me rex in cellaria fua. Exultabimus & Fetabimur in te,memores vberumtuorum fuper vinum.Re&i diligunt te. 5 4 c Nigra fiim/ed formofa, filix Ierufa- c J B Iemficut tabernacula Cedar, ficut pelles Salomonis. 6 4 Noliteme confidcrare quod fuicafim, quia decolorauit me Sol. Filii matris meae pugnauerunt contra me,pofuerunt me cu ftodem in vineis. Vineam meam non cu- ftodiui. 7 4 indica mihi quem diligit anima mea, vbi pafcas, vbi cubes in Meridie,ne vagari incipiam poft greges fodalium tuorum. 4 Si ignoras te,o pulcherrima inter mulieres,egredere & abi poft veftigia gregum tuorum, & pafcc hoedos tuos iuxta taoer- nacula paftorum. .. * αυηη pan snanpnapy aohyha pan αη τ ρ : nana mna ^saton saSn soj ritihw ηρ* η ipayni npia nns »Ay p jsi κη?ψη soi» κηκι nnain π*7 ρηρφι^ι jon Das nos sn»Dp xrrwp jmha \οη$ΰο pn sn»tf * ‘ ‘ pnafi pnHa inna qioa kd» n» soSy no pnV yia π ion ^κηφη uj? oy ηψο nox squn χηη ; »ψ κη?ψη mvhyti moro npxi x-spn χηχηρη 1 ? nannxa jpn VisqiLjn. naa nos; n^n^Vn xnyy yairteflo η?ψ p? o^opnon*] κητψ κιη? ηρχτ pnon*! Ssnto» nn Koy na n?TNi soVy \a njpi snx 13 snj πψο ιρκ πνρ?τ κηΐ’ψ )$ΊΨ. π?ψ p? a*n? ριρηι ιρρρι pytri ηηρι pnSn κίπόι ^ψρψ η 1 ? ιορι pypaa κ?ηρ ms! n? pj ia ytfin» pon nstf»prj χηγψ Sfiosi spowJ ίγρχν ana ?ppi spt»a rriia-n pna npst η^η'ηψ snri»v>. ’P D 1i? ; η?ψ' ; ja? an? p*F?n*t κηηψ apsnn^ nota nns κηηηρ ίο’Ο^ϊ nn»ns? \an n^n πηρχη^ηψ «ηηψ DytJn^ a? ρηηι nninnnna^i an? ρη.ρηι.^ηψπ nanni? ηηηφρ nn : «npip n’»» nns i» rh aajri κηυ % VyhisntLJn >*φα nn *idn sny’on κηηψ ητιοξη nwa^a nan ana ]Hana «» αηρ tp ja rh Sapanaap.Kttjnp rnna saVp no 1 ?© ηρκ n^yiuin sna^ii; vi&apnsiajann napn ana paann ; κηηψ q^inais anapaana tsnjn^nvn» hy u;aapi a»na paanq t^niSap pp^a^ya Nni 1 ?^ na { ip^^ny enandi »p txriry Spi api »a»pa χηψρ papi n^n»« αίρπΝτηη^ 1 ? p*7int spya xfi nnni «nosa sao nuiiapn^ 4 ?^? nnnV p'a*? xr\\ pan sani) κηηϊκ \) ann»» πρψ qna s»aa ηο^ψ pon: 1 i VNaipn apipn»» aap nSspVi yn kpjidV hyoh sVap jVaanaNnann^up^pniaiiVppJ·!^?!’?^ pss: jpy Vhppp nim suati nih pan Vy «ana saa tqsp rnuo? ’nn> Sy ypn η» ιρρψ ^ ^ppyha lyi^^tf» nn my) naayi qnptaji qpu ‘ip 1 ? 3 t Mjpoy pyayip an» ιοηη lapaaipjnai paSpitpn^y nnppniqisnna mappana njnlKyaKSaayppeiis! Mejiapqptpi Kapqnnsiqnaiaj κη?*|ρ nn anypp Vsaip» n»aq spy ipsa aa 4 i n«n! nnqanaw^j xpVy ^a piaa Ninri χίί »pnv iaogN»S»^a κηψΝΐ NaiDyaiNoon^n «noyppnnap ispSy nora»a?i tzjnaji pnnipnainji naan >*jnai ; sy»paa qn; nn jp qnpjK η» ϊ 1 ? ani : »3»p»j tnpoq nStsu)? Ip» aap] qaio nf.s ana ppna 'i qaip? n» poqai q^p pSpa pn» qpap ppnapaaya s’pny Sai Njpoy niyp anap ppnanp »n?i qninSs n* apr in «it» pnS pan^Ni snaina lan aai aap ^adpa pa^a vnaa »waa pn»ss laapnt? sSjy ρλ Ssaia» nn laay aa 5 c . j pnaSo pai pn\pa α^ψ ana xy^paS pSp pnpa ηψοι »»»a Nnpaip pnun naeii wa^pS Mnyn» iaaya Sy sjasS©? jtrt»9» tsjanai, κ'ύαψ) naaoi panaiya naay? Sypaap Npnap^s»a Sy n> pnnsSsnoy SapSa S^atpn tsn\p»j3 naps 6 KV»nS« κιη η spSy noSi panioja xaSnSi jianiyp nSspS »jisSki »Sy»ya. Ni^a NppnpxSioaji pjKNap^»N»apa coap apK spSy \a apspS s>a3 ηψο hjot xm aa 7 : annis nn uaip? n» napa sSi nnioaa nSrs sSi nnSs Mnoina pnnauji pppaNnpypnpapn ^Daasn’paa>s»papnn tya «nihaa soSnoVi anpSnany panspya nap iSam t csnanS pnniyp qS psnyip »a Ssyoiin. lipya naa nay »a»a pSoSpp pn» pa npSi non nsipna saritpa κψρψ nayiai snn nS taana snn *psaai sna»syj sanS sSnpa t^nuipa MniS? npS pnS N^ya m s»aa rapoS sin qna spap aps *' n»aSqnpS piy pa^S pS»npa snaaS χφχα npi snaa naapi snSnaa ais Vy «niVx isaapo snni tppnxa pnnaiNa xaSno sin jmuaujp Vy nya jmq»aaao »nq xym ιφο joiay spiVaa pwaejio pn» srnar smnai s^aap rvaVi smpja ' j Ssaipn »p»ya. ηώψ an pnV nan suiapp nn Interp.ex Gra:c. kx. cap. i. CANTICVM CANTICORVM. . GAPVT I. Anticum caticorum 3 quod efl Salomoni. * Ofcuktur me ab ofculis oris fui . quoniam bo- i na Oh era tua fuper vinum. *Et odor unguentorum tuorum fuper omnia aromata.yn guentum euacuatum qomen tuum .propter hoc adolefcentula dilexerut te: *Traxerunt me.poft te in odorem Vnguentorum tuorum curremus. introduxit me%ex in cellarium fuum . exuite- mus @r latemur in te. diligemus vbera tua fuper uinum. reSiitudo dtlexit te. 4 Nigrafum et formofafilia Hierufale. ficut tabernacula Ce danficut pellis Salomonis. *Ne afficiatis quod ego fum mgrefaCla 3 quoniam afpexit me Sol:filij matris meapugnauerunt in me. Pofuerunt me cuflodem in vineis 3 Vineam meam no cufiodiui. * Renunciamihi quem dilexit anima mea 3 vbi pafciSjVbi cubas in Meridie, nequandofiamvt circunduSta in gregibus fodalium tuorum. *St non nofli te ipfam pulchra in mulieribus : egredere tu in uefligiisgregum 3 et pafce haedos tuos in tabernaculispafiorum. 7 ΑΣΜΑ ΑΣΜΑΤΩΝ. μβί^μίψώτις των ο 6)9 ΑΣΜΑ ΑΣΜΑΤΩΝ. κεφαλ'. ά. 'Σμαάϊμάτων, οεςιτφ (αλ3μο^. * φιληόάτω με )>τιο φιλημάτων ςό- μα&ς cttrfif' ο τι dyctfso) μαςοί Qv ύπεξ οίνον: ο&μη μύρων Qv νπίξ 7ί0μ τα, 'dg ωμ,οάμ μύ^βν boccx/aS-b ονομ,ά 4 Qv' άιά %ύ% vsd/jikg nythmtidf) Qv * hKkvQS με. οπίΰω Qv άς οτμίχ) μύρων Qv ά^μμούρβρ. άσάνεργΑ μέ ο βασιλάύς ας τ^μίάον durff . ayafaidQqueS-a (c άίφ^μνθωμΟρ b G.cifawnSftyj μαςύς Qv νζτεξ οίνον. s άοΒ-ντηζ ηγάπνκτε mna -p«« onim γ_ή) ήκι * : ijDsn miju ou^rmpijaljm ηιη 1 : ιπη ]n: »Τΐ3 lipaa ’^Sanf-nj/ * ! j>S:h.k , j’?> 1 ?hii 'ign trtf : napj^aiai^Wn η^τ^φΛ : α»ιι» -pigr ns» iin »ή»ιη na» ·ρπ * : niiin iianjri]X D>yii]N nn ns; ijin *, !C 3 >nn 3 i 3 o»mD’nKW>r)aniip * *» cantica canti c.Tranflat.B.Hieronymfi Equitatui meo in curribus Pharaonis t * lt li ,14 : a»[3ayn ni»W |iiCT nSsan >:x * : rilisri »n»jn j3 οΤιιππ j>3 hrewa * te α»33Π5»3»7Π|3ΐι/»'π »sj/3 ιτώτφ * ! »3π^ pino mai »ro»»i »mon ! Π3ΠΚ >7{/ 17111 ]»»Π Π’3-7Ν »1Κ»3Π ‘ nSin*»3 a»man3 »sian mtwta oidbd * :>3ΚΠ3ΠΝ • !▼ a T - i 10 affimilaui te amica mea. 1 Pulchra funt D gena: tua: iicut turturis,collum tuum ficut K , 1 1 monilia. * Murenulas aureas faciemus I tibi, vermiculatas argento, o c® * Dum eifet rex in accubitu £io, nardus mea dedit odorem fiium. c 1 3 4 Fafciculus myrrhx diledus meus mihi, inter vbera mea commorabitur. t * Botrus cypri diledus meus mihi, in 15 vincis Engaddi. * Ecce tu pulchra es a- mica mea,ecce tu pulchra,oculi tui colum 1 s barum. * Ecce tu pulcher es dilede mi & decorus .Ledulus nofter floridus: © 17 * Tigna domorum noftrarum cedrina, laquearianoftracupreflina. cap. ii. 1 p Go flos campi & lilium copuallium. x * sicut lilium inter fpinas, fic amica mea inter filias. 3 4 Sicut malus inter ligna iyiuarum,fic diledus meus inter filios. Sub vmbra illius quem defideraueram fedi, Sc frudus cius dulcis gutturi meo. 4 4 Introduxit me in cellam vinariam,or- I dinauit in me charitatem. 1 5 4 Fulcite me floribus, ftipate me malis, quia amore langueo. au-in K3»o»jpjtn»npDj^iKojfnVsTi9fnf«nifjip?hS3ip3»n , ja pn»nn3 n»nnyini riyq? iaiqcDyiyppVitfl»ipmi3 9 ΝΐηγίρΝψιρ nay no qiDn mi nin ρη’ηηρ jpi nmntfqi NjpiEhriine ninpnnna ipijVppn pSa-t xna*jn nn xVxnpi a»nxi »»> trnjpfe »n? «npn N»a3 πψο Jrhtt »ιηιριοι »mtEh£n »ni'3»rn ’Πίηι^ρι nyn? ipjmuxTiNpiSy nnniaa rpa »^apx apyupmr» ornaxixniai paa χηψ3»:ι qioq sa» Mainayi xrn»w npxi pnoia γτν-π »j?»isn m»x nninpnak ’ρίχτη n*?·? pnnpiSa popis ρη»ι snyris »pan9 pn 1 ? NaijvnxV jnn xpy »x» npa nwo) »np« ipfiJ t? 10 0 s »”i s»p»n*i κητη Vij? *?y nios pnnHy »n»i nips au anatoS pnVip nnai iv$gh$ νοππ &qpiD n.y s^no^n sato snaiis jp jiiy* »p*ia rpDQ pa»vn pjps’ iniV jnn η i qS joni xyipq 1 ? pp ntrio 1 ? Spsm jap 11 i nnp n»i nn» ojappi s^pna ttian Nini pjjriNinyptt? papiyjtf pgrpi Nflp3ipa»n» pp»i?isnai 'nhirypna q^^yayNa pa»napptfp papoao an*iajppna»n.i?» ijptch iop Nnqpani Nnptsi Nbas »niS pnn n» wsSapS Ny»p*ia ρηρη.ηψο mn*niyi 11 i l ?N*viy» n»a NoyV qq» NpSya pnryn pm np n nnippn NpVya e;»a αιιορήίρώι pn»iaiy vnpNi pn»J»a »i paiiany] anii Vjy nayi sinn an pp paif»WNi ua pp9qny iSan tminx nin *7m nuinS»»» *idn njot x»q»a 15 t N*inV\u»a nn»n Ν?ηη lpp i?»nnai pn»a»a nna»ap >nq?Ni riifi p >»* ani snanp *?y nnio iitoa »i 3 N nnaaq pny» mpy pn*?»»»naqi»»»aqpip pprn »yai ηψο N*73y n» qipi ηψο *7 jn pa nanxi iSmi m» mp»nx ^Νη^ρητη yni »n»a rapx ’ηι 1 ? pnfii ηΐΰα,ηηρ pp νπ r 4 : ppqpSpa oaSyasai»»» caappSiq ^pq^Nn^n tnn xax »j»a nnjpip xv»y3 x3x|>T3n p»T?i Nn’Sy p»yp xnSp »y a sahaSpi xnqiS xVnp x3x »3p »iniip ητοψ p^po xin»xi »ioqp |3prn. xnnmx t? nn» pynfo xoyy nSpi pnp ιΛ’χ »3»a xamtax naitipi »xn npa»n 3 : c<»pDy » 3*79 »3»a ^niVaa j»u?»a ρ»τώ Ny»iai ann*7 naan πη3»3ψ SStoa xnyp x»npnpy4 xnnix an»q pia »3»pq xnioVy »V3nxq jqya Npxln »3»a natiai xnSy paq na»no n»aS»»»»n» V»yx Vxnipn xnyi»3p nnpx 4 i »nxn xpSyS »V pqp3 »mp9 natui »anio hy jp»pa nnniNn »p 3 nai 1 yppxi nayx»»»ips »q *73 nnnxi xnanp hy nSap »mpa Dppi xan xnap niun cdiso χηη,τχ qSpS »3»pq *7xntc»i χψηηο jtnV rnpxi pnxi ηψο niV nanp pa xn»nn ja »xqna nynni nyi xniax n^ainSui no ^pnp »q nSg n: nypyj »1 pyai J Sy pTli lani xp^y cjpanx pn»iVy »1 xnnjx »a^pp»n» nypi xu;nqa n^aV iS»yxi xntyx iap»»»i »03119 *?ρ pnx iVap 1 N3x xiian nyno αηκ pna xpnx ca»xp pnp xppy »nxi pyi xn33»nisn? »a»niq hy jp»naq ρψ»ιρ φα ηψρα nxijt ) jInterp.cx Grxc. Ixx. c ap. ii. 4 Equo meo in curribus Fhsr sonis aflim Usui te amic$ me a. * Quii p ulchr&fsciit funtge- y ioa tua vt turturis 3 collum tuum ficut monilis? 4 fimulschr ausuri [sciemus tibi , cum Vermicu- Istiombus argenti , 4 donec rex in accubitu fuo. nardus mea dedit odorem fuum. 4 Fafciculus [scies nepos meus mihi, in medio wberu meorum morabitur* Botrus cypri nepos meus mihi in vineis Engsddi* Ecpe es pulchra amica mea 3 ecce es pulchra · oculi tui columba. *Ecce es pulcher nepos meus , & decorus ad leciulum m- [rum vmbrofus: 4 Tigna domorum noflrarum i cedri , laquearia noflra cuprejfi. c a p. n. "P Go flos campi 3 lilium conuattiumx 4 Sicut lilium in medio [marum 3 fic amica mea in mediofllisrurh."Sicut malum in lignisjfyluaflc nepas meus in medio filiorum . in umbra eius defidersui 3 & [edi 3 φ fiuBus eius dulcis m gutture meo. *fintroducite me in domum r vmi 3 ordinate in me dileBionem*Firmate me in Vn- guentisi conflipate me in malis 3 quia vulnerata amore ego. ΑΣΜΑ ΑΣΜΑΤΩΝ, μβίρμήνώσις ο. f Λ. C/ 661 y | Γ Ο ' 'II Γ τη ϊπτΐω μ,Ά ορ αρμασί'φαομ-ω ωμοίωϊά σε ή πλησίον μου. *τίωζμιω3ησ<Μ)σιαγόνες Qv ώς τςυγόνος* τξά~ •χρΤ^ς Gv ως ορμίσκοι' * ομοίωμα^ pgvviu ποινβφψ Qi . jf* μ!) σιγμάτων £ 'Zgyjgj.a, * έως ού ό βασιλεύς b> ανακλί- 13 (γη αυτά. μου ε$ωκον όσμίάο άιπά. * ‘άπόόεσ- μος f ςακτης άόελφιό\ός μουΐμοί. άφαμ& τάν μα.* μ ςων μου cwKi^rnQt). * βότζίς κυ.στζβυ άόελφιύός ι ί μου Ιμοί 3 vt άμπελωπν bv γαόόί. i tflov a κοίλη η πλησίον ιό'ούακαλή. οφθαλμοί Gv efeavsppti'. i c fi $ ού ei κοίλες άύ έλφ ιίός μα. καί γε ωο(μ(φ cctffis 1 7 κλίνίυυ η [fyf σύσκι &. * ύοκο) οίκων ημψκε^&ί) φάτνωμά^ ψϊ[ xunwptarot . 0. ι * Είω φόβος [πεόίά 3 κρβον των κοιλάδων' * ώςκ&νΜ t bi μεσω άκανβων, ούτως η πλησίον μου dmpJiGv τάν $y- 3 γατερων. * ωςμηλ^ν bi %ίς ζύλ9ΐς £δρυμού ύτως αδελφικός μου αάαμ^ν τάν tjav . bv τη σκιά ώηύ ϊπώύ- μησαβί άκάΤισα,ψ) κάμπος άσιά γλυκύς ον λαρύγγι 4 μου. * aQafayeTi με άς οίκον οίνου 3 τάζατε h τ’ sus 5 άγάπίω. * ςηρ)[ατε με ον μύρ^ις, ςοιζαϊατε με ον μήλ^ις, οτι τετςω^όη αγάπης \γω. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. . .... 9 Quado cgrcfli funt filij Ifrael de ^Egypco.iecuti funt Pharao & exercitus eius poft eos in curribus & in equitibus;&erat via ctaufo eis i quatuor partibus, a dextris & a finiftris erat deferta plena ferpetibus ignitis, & poft tcrgii eoru erat Pharao tmpius & exercitus eius.& ante cos erat mare care&ofum.Quid fecit ille ianftus & Senedi&us. ? reuelatus eft in virtute potetiat fu^fuper inare^cum fafrocatus eft Pharao&s exercitus eius.&currus &equites &equi cius.&fimiliterpemjfet ifrael nifi Mofes prophetaextendiiiet manus fuas in oratione coram Dno, & auertiflet ira Diii ab ipfis.&aperueuuipie & iufti generationis illius-os fuum,& dixerut canticu,& tranficruntin medio maris caredofi per ficcum, propter meritum Abrahae & liaac & Iaacob dile&orum Domini. Quando egreifi funt ad defertum, dixit Dominus ad Mofen: Quam pulcher eft populus hic vt dentur eis verba Legis , & iint iicut inauris in maxillis eorum, vt non recedant a via bona, ficut non recedit equas in cuius mAilla eft frenum: & quam pulchra funt dorfa eorum vtfuftmeantiugum praeceptorum meorum,&fint luper eos ficut iu^lim fuper cetuice bouis qui arat in agro, & fuftentatfe &i dominum iuum· “ Tunc didum eft Mofi.-Afcendead firmamen- tu ,&dabo tibi dujs tabulas lapideas excifasexfaphyro throni glorite mes,&fplendidas ficut aurum optimum,ordinatas per lineas,icriptas digito meo,in quibus (culpta funt decem verba qua: expurgata funt magis quam argentu quod expurgatu eft fepties fepte vicibus:dabo au tem ea per manji tuam populo domus Ifrael. 12 Dum eflet Mofes magifter eoru in firmamento vt tuiciperet duas tabulas lapideas,& Lege & prtecepta: furrexerunt impij generationis illius, & fecerunt vitulum aureum vna cum promilcuis qui erant inter eos, & foetida fecerunt t opera fua, &egreiTumefteis nomen pelfimumin icculo, quoniam antea odor eoru exibat diffufus per orbe,&poftea foetidi fadi funt vt abfinthium cuius odorabam peftimus eft. In tempore illo dixit Dominus ad Mofem: Vade &defcede,quia corrupit fe populus tuus: dimitte me vc cofuma eos. Tucreuerfus eft Moies & quaefiuit mifericordia a facie Domini: & recordatus eft Dominus inclinationis liaac, qui ligatus fuerat a patre luo in mote Moriah fuper altare: &conuerfus eft Dominus ab ira fua , & habitare fecit maieftate fua in medio eorum ficut an tea. H Tunc enim deieendit Moles,& duas tabulas lapideas portabat in manibus filis,&propter peccata Ifrael aggrauara· funt manu^ 1 us,&ceciderunt takuU,Sc confrad® funt r.&tunqjbiit Moles & comminuit vitulum, &difperfit puluerem eiusinfiuuium, & pothm dedit filiis Ifrael; & occidit omnes qui erant rei mortis. iScafcendit fecundo ad firmamentum, &orauit coram Domino , & pla- cauit pro filiis Ifrael. T unc praeceptum eft ei*vt facerec tabernaculum & arcam. In illo tempore feftinauit Mofes & fecit tabernaculum &c omnia vafa eius,& arcam, & pofu^Kn arca duas tabulas alias, & conftituit filios Aaron facerdotes vt offerrent oblationes fuper altare, & vt libarent vinum fupen%blationes. & vnde e.rat illis vinum ad libandum .? nonne ipfi morabamur in deferto loco qui non eft aptus ad^^le- minandum, neque etiam erant ibi ficus, neque vites, neque malogranata 5 led ibant ad vineas Engadi, 8c accipiebant inde botros vuarum s & exprimebant ex eis vinum',& libabant ex illo fuper altare quartam parte hin fuper fingulos arietes.' s Qfiando faciebant filij Ifrael voluntatem regis fui, ipfc in verbo fuo laudabat eos iri dorififtorio angelorum fandorum, & dicebat: Quam pulchra fiintopera tua filia mea di- leda mea congregatio Ifrael, in tempore quo facis voluntatem mea,& laboras in verbis Legis me?! & quam reda funt opera tua & occu- pationes tuae, fici|j pullorum columba:,qui mundi funt vtofferantur fuper altari meo. ‘‘Refpondit coetus Ifrael coram dominatore fecu- li, & ita ait: Q uam putfchra eft maieftas fanditatis tus! quoniam in tempore quo tu habitas inter nos, & fufeipis voluntarie orationes no- ftras| ( ^c in tepore quo tu habitas in ledulo noftro diledo; filij noftri multi funt fuper terra,& crefcimus & multiplicamur ficut arbor quae plantata eft iuxta fontem aquarum, cujus folium pulchrum eft, Si frudus eius multus. ' 7 Dixit Salomon propheta: Quam pulchra eft domus famStu&ij Domini quae aedificata eft per manus meas ex lignis cedrinis: fed pulchrior eft domus fanduarij quajafdificada eft in diebus regis Medie,cuius trabes erunt ex cedris qu? furit in paradifo voluptatis; & tigna eius erunt ex abietibus & aiceu this & pinis. CAP. 11. D ixit coetus Ifrael :Tempore qao dominator feculi collocat maieftate ibam inter me,ego fimilis fum lilio viridi ex paradifo voluptatis, > & opera mea pulchra funt ficut rofa qua: eft in campo horti voluptatis. Tn tempore autem quo ego declino a viis quae rede funt coram eo , & ipfc aufert maieftatem fanditatis fua: a me; ego comparata fum rofae qua: germinat inter fpinas, a quibus perforantur & rumpuntur folia eius : fic ego fum cort]gnnda& fcifla propter pefllrrias impofitiones in captiuitate inter prouincias populorum. 5 Ecce ficut pulchra eft Si laudabilis malus citrea inter arbores infruduolas, & totus mundus cognofcit illam j ita dominator feculi fuit laudabilis ititer angelos in tempore qno reuelatus fuit in monte Sinai, quando dedit Legem populo fuo: tunc temporis invmbra » maieftatis eius defideraui lusitare: Si verba Legis eius dulcia fuerunt gutturi meo, & praemia pneeptorum eius ieruaritur mihi in feculo venturo. 4 Dixit,certus Ifrael: ihtroduxit me Dominus in domum gymnafij dodrinae Ifrael,in montem Sinai,vtdiicerem Legem ex ore Mofis ferib? magni,& vexillum pr^ceprorum eius fufeepi fuper me in diledione,& dixi,Omnia qu? prtecepit Dominus,faciam & audia» ' Et in tepore quo audiui voce eius qui loquebatur de medio flamte ignis,comota fum & cbtremui retrorfum pre pauore. Tticaccefll ad Mofem & Aaron,& dixi ad eos.-Sufcipite vos voce fermonu Domini de medio ignis,&introducite me in domu dodrina:,& fuftentate me in verbis Legis in quibus fuaue fit feculam; & imponite velamina fuper ceruicem meam,interpretationem verborum iandxirum qu? dul- ciafunt gutturi meo,ficut poma paradifi voluptatis, & laborabo in exs fi forte fanabor ex eis, quia langueo amore. kK i * * V δ81 1 οη^π w c a ntic a gantig. Tranflat.B.Hieronymj/ * i - : v · ι· · ^ -- , 1κ Γϋ&3»3 ατ^ιτ nus oim ws^n I » ; · ·- τ I : " i ·:··· " ' ” 5 / ~γί& τττιργγθκι rwit»* rron rvnno ν 4 : j : * t *· τ AV ^ J · * · swru^TgrnaqKfj yajsa ohnrrSj? JVp? K 3 nrron ύη Vip * ! mjnan-Sg Γ-ΙΤ-Π3Π atym UsV ntt noli * -ja γκα m&iTjnp nufa vfyiv “ΐπκ 'τφν !(=1’31ΠΠ ’^3» ’Γ -vmS $·*&) pn r-o? * ! -|V oVi : -h -tSn sSn omn “nji inon ruma » ■> | l·- T |l- τ v v - Λ -r -r »·'.·- >" ' r "llfinViplJP3H ΤΒ5ΠΠ]? ρ03«η30’3ϊ3Π s - : 13ΠΚ3 IW1 ... >- ; · nn «ro yiod a'3S3m nua naan ϊυκηπ * ·> - ή·· ;-*τ i- ♦ ; -'··»■;- ; τ v - -τ ; τ γ ·· · - : -tS-oSi >ns» >η’ΐπ ’5S >ap »V«r|n p-^tjan ίγιμ ρόπ ’νπ3 >Λΐ’ * >< 3$ ·£?ιρ-’? ιρΐρτυ$ νραψη qnhg-m* !Πΐω·!'Ν3Β1 |ν τ J ^·· ; - Sana ersop o^Sypo» WuS-Rni* » maDi3’ai3ia>ai3 I- τ ; ν· τ: α· »: 6 * Leua eius fub capite meo, & dextera illius amplexabitur me. 7 i Adiuro vos ίΠΐς Hierufale per capreas^..- t; ceruofque camporum, ne fufcitetis neque euigiiare faciatis dile&arn qu<5ufque . Bi * * Vox dileiti meijccceifte venit faliens iri montibus, tranfiliens colles. 9 4 Similis eft diledtus meus capreae hinnuloque ceruorum.En ipfe ftat poft parietem noftrum, rcfpicies per feneftras, pro- fpiciens per cancellos. 10 * En dile&us meus loquiturmihi: Sur- ge & propera amica mea formoia mea, & c veni. 1 r * Iam enim hycms tranfiit, imber abiit & recedit. c n s Flores apparuerunt in terra, tempus C putationis aauenit.Vox turturis audita eft in terra noftra. 13 4 Ficus protulit grofTos fuos, vinea: florentes dederunt odorem.Surge propera a- micameafpeciofa mea, & veni: 4 Columba mea in foraminibus petrae in cauerna maceria:. Oftende mihi faciem D tuam, fonet vox tua in auribus meis, vox enim tua dulcis, & facies tua decora. lf 4 Capite nobis vulpes paruulas qua: demoliuntur vineas. nam vinea noftra floruit. τ 4 C; DUin o MeiDw αΤ\Ό pn? shi. pjia KoVy jigqKO pnS pptjo nn snanoa pSm Ssntp» n>3 ndj? dt\ na f *psx dfa&kQ «nnai rv. pniit? rfovQ) «> αηρ \o n^tiapa rvoth Ίθξ«ηκ ?anna 7 o\ snnai κηιρρ nV qsi nit?a»|iap'.nga^s nosjpingifia πψη nns snaqo? paei pyans lasypNi Ssntp^ sjn«Vy nnacn» na ηοφ κρηρ »ψ3^ sqnSa paioncrj^. «yn ny |yaaq χρηή pDpS pnqn κ*η ‘τκηΐοπ syast ’ώρηρι ϊΡ’-ρκ pnni Λρρι nap pann wmbQvnihsii «vi? ny Γ1Ψ PtiSnipi j n. cdhpn oa pciinsnn Roa»n npbp anxqa nn mv panj nnq p.ya xfia nbhn nos: 8 t nn» papnn pana \hv\ ja qnai γ$ΰ νφψώ jpfny nn? pirrj lao pnnipsoSi pnn» papoS anxpannpiici aqina tsqio Synwm »pi sqp’ p? sn καηη ψρ) pnnSap ϊ^ηοη ^nnosnt?npnv Sy pyeininsp Ninyei^QT Syinei) snioS p^npq pnnna>ni$rroT p^q syp hv anxo ιοπ*η κρτη Sy aan snaa Sa Sopi Nnpnq χΜη onvpa ’Π K *3i?’. ’^πνί jpia ^qtpn κηψη ηηοκ 9 i c^nnSA t^np?a Kpan n οι terni tqaqn \g SanpNi κηή i? njvitei sinidtt ana nnynNi jan n K»na hv pasi tArsn «Vn^ai j^aoi oni : pqi^ai γψ)ΐΰ) n?on Vy ttqi a ’.ra tun npaj mpSasn nnyS κοη> tennp <οψ \g vini tejpn Vy p’pnn κη^ηο ηττη κρ*η ppqpSp ιηό’οη Vfinton, tinvi^aqVinipAansiininqawsnavpyai 10 ι ja s^anoS 73110 an» nSiHj? nuVq »313 canaa^ nqottq ttijeii pp&sinpV »ρτ| ^nny«i jpt κη ans 11 t itmp aiayei ^p »ρώ i*ns pnaiy nqeeidl ^hhb iSmpa ρζΐ« j ηψοι 11 ·, t>toSy ay aiy pnvinoV papin nSi Sini t\h n Nanp taopS S>nni itjtqxp nnoi iyppns? nppnypp naappiaN 1 ? nqotn wpnfiq NViap.TNnn Vpisop Nnaa^nsp jayi.ampq NynNpppa aaynf unnNinnq »neppa nS npp.q no aayo*? way ppi nuo tnupa jips’ ia anai n;n ^nt pna jngynuh n Npy n! qtn nb nipsa ίκφν npSmaty tqpiq Njo^y ^ni qioq n?’. Sy snqiyJ nqpNi noia nnna ausn niaaS s^bpa Ssoipn snvua r 3 ** t qnn?NS n0’pa NyasS sap iVin »nq»siyi ’npmq Stnvn Nnvua qV ’ριρ NpSy no pnS “idn i> jo pnityVa iuPnVpiyp NvniNP3D nanpNqupq NnaiiV ^qipn «nuto? NVnpnin SNqtyn Npynna Nyiidqrtyqs qtrrai 1 * pqnjpi HNip qqqpnnnapi Npipn^pqpqpqcoVyqinpp yansoNnuo ^qtpnNnvua nin jnpn triga nb pyg nsui t?? noiIP igtp ip N*7p nppji 111 anpiSxa npis nnns jpi nvj ua ni pnoatta pSopi pnan pbgi pqqp pnpop fipnqqnaiyrt»iqiimm»ii|nN NnuqquiianarNqapiunaupaNqpppi NnoaNnii' 1 ? NSnjpq SNnton NrwStjanasmo» loynpN ndi n» nayqina 15 . 1 pap pqaiypnisp qninpiyr vnpp nna Nnte a»qy qi*7j? cans ni uayppN Siaqi? NnasV noni itpy jo njipn apy’Vjpp iq Nnaqai «roqaappy Vyianq pnSnpa n Nynpiq pbay pniSy Nnsti woby κ'ΡΟ^ pnp! *η?^οι pq noairip κτΛόρι κηβΐ uay inqa ntnnp aaa syipq pb py nini «nniN »oans iVpaq by birtaq } ap ppn 1 ] pSnpq Ninn «qq i|?nx iHiHn N^annsS NoqaV pVnaq^Nq^iniaia^nnN j Interp. cx Graec. Ixx. c A p. 11. A Σ Μ A ΑΣΜΑΤΩΝ· μΰίρμήνώσίς τώ ο 6(5 3 ’ 4 Laua eiusfub capite meo , dextera illius έ amplexabitur me. J * eAdiuraui mos filia Hierufalem in po- 7 tentiis & tn fortitudinibus agri ,fi fufcitaue- ritis & excitaueritisdiUffiionem qiioujque Voluerit. , * Voce nepotis mei,ecce hic menit faliens in s montes y tranfiliensfuper colles. 4 Similis e fi nepos peus caprea aut hinnulo 9 ceruorum. ecce mbi fietit poft parietem no- firum 3 proficiens perfeneflras, resfiiaens per retia. 4 '%eipondet nepos meus 3 &* dicit mihi: 1° Surge meni amica mea 3 formofa mea, columba mea: 4 6)uia ecge hyems tranfiit, imber abijt,re- i 1 cefiitfibi: * Flores apparuerunt in terra, tempus pu- i * tationis prauenit: mox turturis audita e fi m terra noflra. 4 Ficus protulit groffos fuos, minea germi- * 3 nantes dederut odorem. Surge veni amica mea, formofa mea columba mea. & veni tu 4 Columba mea in tegmine petra inharens 14 antemurali, oftende mihiafyeSlum tuum ,Ο* 'audire fac me mocem tuam: quoniam Vox tua dulcis3 0* factes tua decora. 4 Capite nobis mulpes paruas qua demo- 1 j liuntur vineas , (efi vtn^a nofira germinant. • I * άαωνυμ©* cksrf χίπη tIw κζφα.λΙω μου, n ίζίά ώ/ι^^ιλήφ^ιμί. * αρκιοτα υμαυς 3υγα.τίρζς ieppvfctifu bv %fi>; Jb- νάμίαι xcy ca> %μίς i%yirm f sycipnu <& c^s- yepnTi tuo ciyciwhi) ίως ου 3sA>iVw. * φωνή άδ'ίλφιδοιΙ μου , ifov qsit mei ων 3τη tcz ορ,Λαλλ°|ΐφ©- ; <$hG$if βονυυίΐζ. * 'όμοιος ίςιν ά$\βλφ$ος μου τή 1 %ί^ον ήυΊβ ,ατφμ- κ^πτων συχΥΐ cJ^lw$yKCA> ολυώ^τοις cw-p.cd 1 μ jczhst κυ~ ^οϋκοΜ όοτμίυύ. ουνοίςα ίλϋ\ η τϋ~ miop μχ καλή μου 3 ΐί&αςζζμμου. xguj \λ%\ (τυ 14 * μ'ό,ον οκίπη τ' πίτρμς Ιγοφ^Μ f (®ς$- I ταχ((τματ(&. lltfiv μοι τ\υ) οφιν 6 ν,ν^ άκούτκτόν m tIw φωνίώ ζυ, οτι μ φωνή Gv , j$j ή οφις Ου ω- yiicL,. 1 j * mamrz ήμΊν άλωπζκας μικξ^ις αφοίΜίζον^ς οίμ- πζλωνας. ψ) οά οίμπίλάι ήφψκυπ&ζρ<ην. ’ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. ‘ Quanda populus domiA Ifrael ambulabat per deiertum , erant nubesgloria .circundantcs eos per quatuor ventos mundi, vrnort dominaraur m eos situs,neque Sol, neque pluuia.neque grando. 7 Poft hsc d.dum fuit Mofnn prophenaa face Domini, vt nnt- Mretnuncios ad explorandam terram .· & quando reuerfi funt ab explorando , detraxeruntterrx Iftael & demorati unt quadragintaanni, n deSto Aperuit Mofes os fic ait: Adiaro te ecclefialfrael in Domino exercuuu,& in fortitudinibus terne Iftael, ne fuperbe eoa- Snd us abdere ad terram Chaoaa, donec fit voluntas i facie Domini: & confumatur tota generatio virorum bellatorum v £ monancur de mediocaftrorum : ficutfuperbieruntfratres veftri filij Ephraim , qui ex Aigypto egrtffi funt tng.nta annis antequam peruenulet fi- & ceciderunt in manum Ph.liftinorum qui habitabant in Geth, & occiderunt eos. ied experte vfque ad tempus quadraginta anno, S&ISineriHientur fili j veftri & poflldebunt eam. ‘oDixit Salomon rex: In tepore quo habitabat populus domus Iftael in Aigy pto,- SSffiano? eorum ad cxlos excelfos: tunc reuelata eft gloria Domini Mofi fuper montem Horeb, & m.fu eum in ^gyprum vt redi, eof& vt educeret eos de oppreffiofle fubiedbonis rEgyptiorum , & abbreu.atu eft tempus prsfimtum propter menta patrum qui ernnoarati funt montibus: K diZuude tempore feruituns centum nonaginta annos , propter mi ,tum matrum qu* comparata: iunc rnll bus ” D ixiAoacus Ifrachln tempore quo reuelata eft gloria Domini in aEgypto in notfte Phafe, & occidi t omnem pmnogenu tnm · aftendit fuper fulgur velociflimum, & cuciritficut caprea & ficur hinnulus ceruorum, & protexit domos ui quibus eramus,& fte-, noft uane es noftrosT& profpexit per feneftras, & afpcxit per cancellos , & vidit fanguinem vid.mx Phafe & fangu.nem crcuncifion.s ™&dixit mihi·· S»>g' fi f y" W l^Uil abinirio,&puldua operiba,,; 4 EC :K ,^.one TEeVPtiorum. *' Quoniam ecce tempus ftibieitioms.quod fimile eft hycmi.cciTauK, & anm quos d.xt vad^egredere de labiGit ° dominiunwEsvptiorum, quod comparatum eft pluuia: continua:,tranfiuit & abiit, & non ad, AbraSsinterilmifiones.abbreuiatnu^&dormnJum^g^p^o^a .q p ^ ederentn„ra- Pharao impius populum domus c ’ recus;fic erat ctElus Ifrae i c ] au f us a quatuor partibus mundi,quoma ante eos erat mare,&poft eos trinlecus,&accipiter coarta iP ” J-Pprta nlenafementibus ignitis, qui mordebant & occidebant veneno fuo filios hominum. Ulico autem aper fu f ^ . pWra . & i„ abfcondius graduum,oftende mihi afpeftum tuum & o, i in domo Mm, modici «u -*·« » P 2 boni ** Poftqudm tranfienmt mare.murmuraueruut propter aquas; & venit contra eos Amalech impius, qui ob eruau.t operibus bonis. l oitq nuam mleratlaacob pater nofter ab Efau,&venit vt pugnaret contra lirael, eo eis inimicitiam propter j j us f ura batur de-fub alis nubium gloria: animas de tribu Dan, & occidebat eas. In illo comparati funt optimo aromati. » kK 2. x onn?n Ttf. cantica canti c. Tranflat.B.Hieronymi r : πΏ'Τύ* m njnn $ '"b nn 4 > l· - - V.· T ~l~ · J ' Hii ψτπεπ 20 o>y?y n ipri oi>n mbjtf iy * = a : ana nrr 1 ?]; o> Wn nayS ΐκ ϊ|τ ··;■<· - i· - - i T ·.·■'; » · : · rnanKwrn κ wga ni^a ba^a - ^ 4 ivnKva^jvi^|?3>paj marra Eppma "M/a naaipfcn&d πόιρκ 4 nm?p *6ι τ wp? neflM nanw ηκ wpafcf nanw ηκ τι /a o>aabn anbwn 'mvn % » y-r —; jx V ·*** A* x V* — i \ *“ * ♦ J "* * T · >mratfiyannmOTbyQ3 4 jonwwflj 4 + τ I" — . ··· ·’ · '·— r ■· "· : · r ■:'■■ ■■ -\yvsnA K71 νητπκ wo: nanw γηκ ! *nnn· ■nrrWi >dn rwbx vmuno 1 ι· τ · . νι ·· ·· ; · ’ ικ m&M» bwn* rma oanN wxot * ‘ - ; · - - i: < : ··:·.· · ; - ; · -ηκ miyrrcaNi τμγγοκ πίϊ/π irrwa ·.· i : | ; · |i »· T · v. T - -> : - : : \·2η.χ· ·η?π3πκπ rnapa ffii' nmrDnriorrp 'rbv ntfi m 1 inua njn * : San njXM? Sap niiaVi nb • ^ntpnaSQ n 4 ? 3’3D 0Π33 Ώ?ΰΐ! finW W J·· τ ; · 1 ·· · * AT -<· x r J' · · · v ~by lain w nonSo hdVq a -ιή ηπκ b^a 4 •gpn 6 ntc$ jinsK * : nfyba nnao i3T :p}Jpn^vgr~iabp 4 Diledus meus mihi,& ego illi,qui pa- fcitur inter lilia· 4 donec afpiret dies, & inclinentur vmbne.reuer tere,fim ilis eifo di-*· lecte mi capreae hinnuloque ceruorum fu- per montes Bethel. c APi 11 fi TN ledulomeo per nodem qa^ftui quem A A diligit anima mea. quxfiui illum, & ηοπ 1 inueni. 4 Surgam & circuibo duitatem^ pervicos & plateas quxram quem diligit anima mea. quadiui dium, 6c non inueni. 5 4 Inuenerunt me vigiles qui cuftodiunt B duitatem: Numquem dilipit animamea 4 vidiftis? 4 Paululum cum pertranfif- fem°eos, inueni quem diligit anima mea. ' Tenui eum, nec dimittam , donec introducam illum in domum matris mex, & in cubiculum genitricis meae.* s 4 Adiuro vos filice Hierufalem per capreas ceruofque camporum, ne fufcitetis neque euigilare faciatis dileda, donec ipfa velit. 6 4 Quae eft ifta qua: afeendit per defer- tu iicut virgula fumi ex aromatibus myr- C rhae & thuris,& vniuerfi pulueris pigmen- tarij ? 7 4 En lectulum Salomonis fexaginta fortes ambiunt ex fortifsimis Ifrael, 8 4 Omnes tenentes gladios & ad bella do- ctiilimi. Vninfcuiufque eniisfuper femur fuum propter timores noedurnos. 9 4 Ferculum fecit fibi rex Salomon de lignis Libani. * raam ’”*! sij?» ninna p&n niits natfoitfostfirri»» DnjjpSw ηψη inypt? p? κηιηρ «’ηη ^ 16 i annq oanba tn^arn «biopn N’npu?a npy np : nnj -nani pSpya Nanj? imasi tsrrh prvfdyq ρρτι sjpm pqaa nny ; i ppn ni wi?nnti{|pp*iap prinHy pVrao η oay iphnpN) κ^ητι ^ n» υρ nay «»pi» nn^iai 17 arnasVniP’??atp ηοηριρτκτ χφν ippnpiunninS»»Kyai ρπαψρρηφ? ύΊζα saq ααψ nap>pm ρπ\ττ npap|pinnisnoannapnsc»ntonna^ang π .snanpni. nWt sVniisai ^apananSqp ρ^ήί? nniapy^ipnsfi pny^yo κηρ» piy ip^ncisn h^w\ n»a κορ nn nai 1 a j nw a pnn’ aH$i n»3a*]pni jon aqp t inuinaiiiN si pnao phnpsn κψηρη ni iyai ^Aapa^n pnap nVtoapis»a»pg pnV anmbft KunpT.s^at nTacP φ oapqa |ahs yanai «πηφρ 1 ? Knap nfa npqaq saqi pm) nntpai bpij epipp fyh jSs ^ψ. na papl*" 1 »sjSi pn«i nrtio »p» inaipx Wjton sn-cna nnos 5 t inatfs n 1 ?! nnflpi ^toVijai ppp? vwm n;3o p^nosq saq snap rpo apn na np^nptn «n κ*τρ». napp ppy Vy pnV nVsuii *mn inn nrv nqpo π snot jafaq χιμώ nqop npj nnqx n»yi? 4 ! ΓΦΙΡ-^ 1 ?? nnaa© n! ηψη paqin ^y nsa’ wkd »» anp Hxvn sono iavh pps no« jai Vxatpq pnnanp ραηρρτιη^ηψί npisayi nna ηηταψ ηιϋΝ’ΐ Nnqi ρψα aayoS Npa n^o 1 ? ipai nm qtpnp»» ani nin mnsjQs NyatpiyaTia 5 : πτφαιτα pj na ytfinn spapai pnpq πψαι Νψΐηρ n^apSisa spnt» ’oanpa pppyi nujoS Nin qqa s -ώηρ naa ipnyipnnnp m lqxi s»p ’yiao n i lonai «nS^ n: mpi Nina ιαρι pnyiN n^pnflV ρτηρ Sstiio» ipni spaiaa jniri pyqiN pnnmayo nJn ]ya tiiaqi aSn «nay NyiN Nions 1 ! pnna m pHsn pnnnasV ηρ·»ρ SNiiDHNnujnapahnyaTO ^ntn.np 1 ? ncionos laaiqxNq nppaaijyupnpapy pa« jannaai piTana sgnynp >ηηΐκ lannppaV ^ a1j>qpNin κηη ιηψ pypiN aVcpiy'Niyja nvinV ppp 1 ?pinn nSi VNnipnsynN ^'pnainiNax^a pj na yciini ay κτη^ nnnayi Nnanp jp *7snipi ipVp na 5 i {ta>pnp : Nipqa syns nnni ^ann> m pnayni pangi Nyn« onppHxi n*?pn anna^n nniaia Nn^ypi ppna nntop \o «noapp xnana ja NpSpn snnna νοιν ni κ*η na Nyn« >py np«* ppa Φ naynai MnpaS n mo npnpn Ν^ηροπη nnxanpyns' n pnyn nnpnvasnian ηψαί^ρηαηαι nniomaam i uDayinpy nni sinannuiNi mg naaosi Nnxnp ppanynpyVnniPNn apynnniTpna m» Sy ib nansn pnn κφίρα np na? nno»pa »»nos oVprpa »»n Νψηρα n»a m h^yan αφα ηώψ ωη na 7 isinnppNnana^nniSNnUjiniaNpyVpanaoi pnaan ^y rp ; ’pi pnn> i>pn£n.nya!snnapN' T rpaannna η'ώψχφα pnnN pnHa ‘yjnton Ν’ρηφ Sai ’Ni’Si mn ai 8 ; Ss*jiy» naa Sa pnSxpi pn&np nai ρ'ρηι an mcia pnS ηρ’ηηηΝ ηα^η pnnoa Sy nV»o πρ’ηρ pnao nni nn Sai sanp \mn pn? n^pi |Spuii xannS i»S»ppn snnis ’a;npa NcqpSain 9 i NrMppSisqnSipi ^p v !P ]a pSnn nS jajupinap’Sy κηηη Nannnna;anaina.inpi απηρχη nnpa? ° : on ann nn^ t^ni paaS \o in^n naniyji UNipi isSiaiir nSvy jg NaSg maS-p nSsia "* Interp. ex Grxe. Ixx. cap.i i i. *> * Nepos meus mihi,& ego illr-quipafcit in ^ liliis : * Donec aifdremerit dtes,&> motaefue- 17 a rint tvfnbrae. %euertere,fimilis ββο tu nepos meus dorcadi vel hinnulo ceruorum fuper montes cohcamtatum. ’ CA1\ III. S v ? er leSiulum meum in noSlibus , qua fui 1 quem dilexitanimamea. quaefiui illum, e>* non inueni illum : vocaui eum , & non audiuit me. 4 Surgam iam o* circuibo in duitate , in z foris & in plateis. & quaeram quem dilexit a- nima mea. quaefiui illum, & non inueni illum. 4 fnuenerunt me qui cuflodiunt i qui cir^ueut 3 in duitate.ENum quem dilexit anima mea nji- dtflis? 4 Vtparum cum pertranfui ab eis } do- 4 nec inueni quem dilexit anima mea. tenui eum, Cr non dimifi eum , donec introduxi eum in domum matris meaein cellam eius quae concepit me. 4 Adiuraui nvos filiae Hierufalem in 5 potentiis &infortitudinibus agri } fi fufeitaue - ritis & excit^ueritis dileEhonem donec voluerit. 4 Quae ifia quae afeendit a deferto, ficut $ truncus fumi euaporans myrrham & thus ab omnibus pulueribus εωςά/ο^ελΥχτη. * τΐςαντη m ddaicuvova'adm f εργμ% } ως ςελεγρ καπνοί) τε^υμιαφρη α-μΰρνό /j 7 λΐέοΛον )bfi> πάντων κονιορτων μυρε^ /oL 4 ifoij « κλίννι f^viKOvfgi chva%) κύκλω av£ )xfi> frvvci- I s τάνϊτρμήλ, * πά/ότεςκατεχοιτεςρομφαίαν bMay~ ffpoi πόλεμον . ανηξρομφαία, eunti bm μη pfiv cmf d- 9 πό Ετάμζοις b. νυζ,ί. * φοράον ΙποιηοΌΜ εαυ τά όβαοΐ- 2 \Ε 0 ς Οτ^μωνΊάπο *φλων%άλιζανου. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. ’* In illo tempore conuerfi funt in poenitentia. tunc ftetit Mofes propheta & orauit coram Domino } & Iofue mimfter eius accindus eP & eeteflas eft de fub alis nubium gloria: Domini,& cum eo viri iufti qui fim.les funt rofe in operibus uis, & inieruntproelium contra Amaiech & confe-eumt illum & populum eius in nomine Domini, qui occidit & contmiit eos in ore gladij. £t poit paucos dies fe- cerunt filii Ifraclvifolum aureum ,& fublat* funt nubes glori* quxobumbrabapt eos :&remanierunt d.icoopcrti, & exuerunt orna- memum armorum inorum in quibus Iculptum erat nomen magnum expofitum in (eptuaginra nomimbus;_& voluit Dominus difperdere «sdefeculo mfifubuiTetmemoriaeoraineo iuramenti fui quod iurauu in verbo fuo Abraham ifaac & Iaacob, qui erant veloc.ilimi in Situ ehrs ficut caprea & hinnulus ceruorum, & etiam oblationis quam obtulit Abraham Ifaac filium fuum m monte Monah : & antehac obtulerat illic oblationes fuas.&diuiferat eas aequaliter. ^ Ap ; 11U , T^Tauando vidit populus domus Ifracl quod fublataecilent nubes glonaeabeis ,& corona Gnditatis qu® data fuit eis mSmai, ablata Jtl/ iri a k eis rtmanlerunt contenebrari ficut nox, & qujElierunt coronam fanditatis qux fublatafuerat ab eis, & non inuenerunr illam. 3 > ntarunt filii Ifiacl ad inuicetntSnrgamus & eaphus & circundemus tabernaculum fodem quod extendit Mofes extra caftra,& qu ? - ramus d odnnam i facie Domini, & tnaiefeteen fandam qua: fublata eft a nobis: & circuierunt per cmitates & plateas & per vicos & noA innenerunt eam. J Dixit Jecus Ifiacl: Inueneruntmc Mofes & Aaron &Leuira: obferuantes cuftod.am verbi tabernaculi foederis oui ckc bam illud petram, & mterrogaui eos de maieftate glona: Domini qua: fublata fuerat a me. Refpondu Mofes fcnba prmeeps ?fi e & fic a t: AfcendS ad alos excelfol & orabo coram Domino, fi £onc placab.tur fuper peccata veftra, Λ habitare faciet maicftatem ftian inte vos ficut olim. ^ Quafi paulum & modicum fmc,& reuerfus eft Dominos ab ira furoris fu. & ««cepit Dominus Mofi prophet* vt facetet tabernaculum febris & arcam ; &collocauit maieftatem fuamm medio eius :& popdus domus Ifraelofferebant oblationes fuas & nauabant opera verbis Legis incoenaculo domus dodrins Mofis magiftneorum, & m cubiculo Iofue hlij Nun mim- ob a ones Iua , P t fc M filij IfraeI pofliffqri eftenr terram .piorum,furrexerunt iimul & fucciderum arbores, & ob umuerumfontoi aquarum, & deftruxerunt vcbesfuas & fugerunt. Dixit ille fandus & benedidus Mofi propheta;: Ego mraui pa- S ifto um me inttodudutum filios eorum in poOeffionem cerr $ fluentis lade & meile nunc autem ego retinebo eos qoadragina Inn ?in defeno & erit Lex meaadfueta corporibus eorum:& pofteailli populi impi, xd.ficabunt quod deftruxerunt . Tunc dixit Mofes SSl^lpctDoLumexerdtuumUpet fote,ter* Iffol.nefuperbi^ Chananxorum donec impleantur quadraginta anni,& fit voluntas coram Domino vt tradat hab.tatoresrcrr? m manus vcftras.· & tranfi- SoXem & erit terra fubieda corain vobis. e Quando afccnderunt filij IfraeI de deferto, & tranficrunt Iordanem cum Iofue filio J Nun dixerunt Populi terrx: ^x eft ifta gens eleda qux afeendit d= deferto ,fufFum.gata ab mcenfu aromatum &ad.uta propter men- mm Ab ahx Ji fetniuit & oraSt coram Domino in monte Moriah , & exterfaoleo vndionis propter mftmam Ifaac qui Iratus fuit m oco domus fanduarij,qui vocatus eft Mons thuris: & fiunt ei mirabilia propter mifencord.am Iaacob, cum quo ludatus eft vfque ad duarii Domini in Ierufalcm, dixit Dominus m verbo fuo: Quam pulchra eft domus (anduaii) hxc qux xcuncata eit mim permanas re eis S a omonis filii Dauidl Si quam pulchri funt Sacerdotes in tempore quo extendunt manus fuas & ftant m fuggefto fuo, & benedicunt ?onuio^domus IfraeI' & illdbened.dio circundat eos ficut murus excelfus & fortis, & m ea prxualet & profperantur omnes fortes IfraeI. P P " SaceXes autem Sc Leuifx & omnes tribus IfraeI vniuerfi .ppfthcnddt verba Legis,qux comparantur gladio & ponderant & agitant ea ficut fortes dodi in bello,& fuper vnoquoque eorum fignata eft citcuncifio m carne ipforum,ficut lignata fot m carne bra ix. & preualent & ccmfortantur in ea ficut fortis qui accindus eft gladio fuper femur fuum; & ideo non timent a fpirmbus nocmis & dxmom- C qui^ambulant in node. ’ Templum fanduarij xdificauitfibirex Salomon de Lignis ccdnms,&arceuthinis &pims qux adducuntur de Libano,& operuit illud auro punifimo. EK 5 9 i DH>s?n *v& fc A NT \O*m una 3πτ ιητη &D3 rwv Vw * 10 r ατ^νν mnp πήπκ ifyjj/s nthv ^Sm pn? mas πτνύι πτνχ 4 mrro oraifunn m*a’ ’idn iVmtDj;# j~ i ° i: ■*■ · '*■ ■* * * * T ; ’ '■·' 1 *· 12 ? I · U?aa οφ» ^3’J? ni*^fyivpna’. ·ρπ * i -03 ino wbsv o*ijjn yrgajgpt) b*j?» πνπνηα "byv mfnspjn -nj/3 ·$& » ! oro rx r-fasn ΓΊΐώ’κηο jv T \ J" \T ·. - ; · ; - rf?33 Π UU 173101 T.riln£)V bWH 01Π3 4 Ρ?Ρ“]η[ηρ:ηη ραπ nSfci nvsSnS nn τη buoa 4 i anmi whv Vs nSn j. . - ^ ▼ -r - t T* | t AT ■"Τ^31Η” ΜΤΓ,ί 4 Ι'τ’τ; >·· j ♦ ‘V·*· ύ s·· ; D'3W3 r ~ i in'Vx *S "iSs 0’SSsn i33i oi»n ma»©1» * « iruttVnrraa-Swnian :prs cami winns’1173 ‘ Ι /t I j »· i · ?r ; - t » \ '*n©n*ifQn?to^o’nK rfe) ju&o *nx • ^ f · AtJ.it;· i· * t - 1 τ;· V · mnx rmvaa pa-imTjtf id nboi« Wio τ - · * I i ϋ · * : < ·· τ τ -·· t S innmnino ,..,.. τ'τρο inK3 brasS π^’ηπκ urmS I · - ·· l*· J- - ; · · ; - · At — j» · V* ; - · J ^iliyp pJJJJ 1ΠΚ3 i c a canti c.Tranflat.B.HieronymL c ■ ' 0 4 Columnas eius fecit argenteas, reclinatorium aureum, afcenfum purpureum inedia charitate conilrauit, propfier filias e . 11 Hierufalem. 4 Egredimini filia; Sion, & videte rege Salomonem in diademat©*quo coronauit illum mater fua in die defpon- fationis illius,& in die Lrtitia^ordis eius. GAP. 1111. 1 {~\Vam pulchra cs amica mea,quam pul A v ^chra es! Oculi tuir.columbarum,abfq; eo quod intrinfecus laret. Capilli tui ficut greges caprarum qii$ afcenderuntdc mo- Inf;i · l teGalaad. 4 Dentes tui ficut greges tonfa- rum«quje accenderunt de lauacro . omnes c gemellis foetibus, & iderilis non eft inter 5 easdSicut vitta coccinea labia tua, & eloquium tuum dulce. Sicut fragmen mali punici,ita gena; ηις abfque eo quod intrin iecus latet. 4 4 Sicut turris Dauid collum tuum qua: aedificata efi cum propugnaculis.Mille clypei pendent ex ea, omijis armatura B fortium. 5 4 Duo vberatua ficut duo hinnuli capre? 6 gemelli qui pafcuturin liliis, 4 donec alpi- ret dies,& inclinentur vmbrx. Vadam ad montem myrvha?,&: ad collem thuris. 7 4 Tota pulchra es amica mea,& macu- 1 la non efi in te. 4 Veni de Libano fpon- fa mea, veni de Libano, veni coronaberis de capite Amana,de^vertice Sanir & Her- mon, de cubilibus leonum, de montibus pardorum. 4 Vulnerafii cor meum foror mea fponfa^ vulnerafti cor meum in vno oculorum tuorum, & in vno crine colli tui. aunn t irriria ηψο jon »jvk h isniK mi 1 ? ρ’τη mni stdv κιηι sjnrinpi Njn» ni rnw ρψ nn» oSip n nn?i 1 ° niri Nmisa κ^ρηδηιπΛ^ο ‘ϊΤί Drn jo ρ*ΐ’δψι ρρτ«? qpy io^pn Nina Ntnpo n ’3 naian n* igjjo*? nsSo nbVip ia 11 s SNobn sjn?? *?? 19 cfopwa ηοφ ρψτ Qpa nbr^ nsSo n* Snuid' rra nojj iVSaT sana ssyi iipnpis ίον jai Vma ρω τ ι por “ipy nypus s*nn Npiya «aSo nbVe; iay*i NnSSopn sjh ηηρ^ηηι κψ-ιρο n ’3 na;n fis?iai srnpp \a np93»» oij? nnnp sjynaVapnsi «naip Sy pSy ήό'τά saSo anp «pi’ s^nnai 1 Κ» 1 ]Π’? NpyS NoSyS parno p 3 Ni pTinap np’ £>i’ 9 ’an) «nipqa innan \m pg». npai Vliyn Nniyqa ns* i lyhn NnupiiuVa naynoaN iDpS η apyn njaa ppnx jun Njnsn NDjn qnuiaa nansup smi» ^apSiu 1 ? Ρ9Ί τιητ wvp3*n Ν*7Π.;3 NpJiN Sac pani NmiDa^Ni Naiiiypi κιήρ npapHaKi qpaap panppa asipSi Ν’;π3ορκ> npa 1 ΠΚ L "~3 poi*n juV] κι'? ni ροτ pnHai nS*ui N*niD’jM pna nin nSt Npai ’3 tzbni \o ppia iin*» fiyaapyn say » 3 “iy * 7 ®? 7 ΨΗ i in, ? in Γ 9^!>9 w? nhpi p* oip nisa-j not» a isniW pya pn «an tonaa una\i ;3 ' } i pna nin nb «Sanoi xapyi tesbob panp paxj pransi N’San»N jd na «aiona κριιρώ Ao pnirin. sm n xaSpi >pa noya pnni ninpi nin 1 ? ρρτί Τπψ H*»n? Γ 99 n?iya ani yniara ppn q* 1 ? n an νιπ n Nna*no itnni 4 s una enyap pna n*G Ν’ρηχ pjx π ipoVa pnn’apanN iHssaNanpa pnvapi^sntji n’a Kpypipnq ρρν nin κηηΐκη isfaoi«SSy’aanonin npsnp^oVyf ispy 1 ? ΡΠ Π 0 ] ’Φ'Π ΡΊη^ iSnpNa aaai» iaa pnsi nuoS p r pa qipnpp 1 ? pa>nya q*pna pnn 5 : pnan ρρτ pan^ bxrm \rpgnpa.IbtVai 6 j oponxasa ’ρι pp»BS paiyai k|o·» N*ianoajoupypnN pn^niaian*a n;ni Ntna.pp npp «niti ’pa κηρι npayj nina bv pnonp nnoi nnsia oGpi *pnp ppny nn N^ppax pnnn.ax nuois pn*a;a P. 9’1 pqay Wqit»’ n ’3 «pyn joiai 1 : jippa nniop nno ppny nn N-^anoi n^»jo ‘iai npio moa oanp Pp ’oy '"iip 1 ?? ’p w 8 ; q*a Nnnpi bsiipn snunpa Nnnisyj qSa ηοκ ja^ κρ'ηο ’pua ρηηι οΗρρ Nin ΡΠ! 1 D 3 by panp any ’y>p p-jp qS panpo ρηή κψηρο n* nb pVyn ’pyi Nyox spn >£>aa*? Njpnq ^nun snuoa cq nan i.n*? piV^yy y’an Nyox μ*π p '&nb .vGnpa G-nup Nyupa pnx q*np’nn pV nnb Vyypp 9 i pqoa |t> ppcnn * ΓΠ 1 ]¥ l, y κγ,ό^οί N^ a^appinanainmpaNp^oionnaipnnnJDoan joana Νρρχκιπ pqaapiDii ^Interp. ex Grxc. lxx. c A p. 111 r. * Columnas em fecit argenti, reclinatorium emgaureum. afcenfus eius purpuram,in- ■ tertus itus lapidibus firatum dileBionem a filiabus Hierufalem . 4 Egredimini & mi- detefilia Sion in rege Salomone in corona qua coronauit eun\ mater fita in dte desfonfationis illius, Crin die latitia cordis eius. CAP. IIII. γω es pulchra amica mea, ecce es pulchra. oculi tui columba extra flentium y cafaries tua ficut greges caprarum ; qua reuelataJunt λ Galaad. 4 Dentes tui ficut greges tonfarumqtye af- cenderunt de lauacro · omnes gemellis fletibus, O* flerilis non e fi in eis. * Sicut funiculus coccineus labia tua ,& e- loquium tuum decorum ficut cortex malipuni- ci, malum tuum extra filent ium tuum. 4 Sicut turris Dauid collum tuum, qua adi- ficata e fi in Thalphioth. mille clypei pendent fiu- per eam, om®$a iaculapotentium. 4 Duo vbe- ra tua ficut duo hinnuli gemelli caprea quipaf- cuntur in liliis. * Donec afiiret dies, mota fint vmbra. asadam mihi ad montem myr- rha, & ad collem thuris. 4 Tota pulchra es amica mea, & macula non efi m te. 4 Veni de Libanofiponfia, veni a Libano. Venies & 'tranfibis a principio fidei, de capite Sa - vir φ rmon de cubilibus leonum,de montibus pardorum^. 4 Stupefecifii nos foror mea,fiponfia: fiupe- fecifli nos Bino ab oculiftuis ; in <~uno torque colli tui. XC 11 A 2 Μ A ΑΣΜΑΤΩΝ, tcHv d 6 Cj 10 * ςν'Α 9 ΐζ cusiti’ Ζ7 γοι ner qs> 'Zgyv&ov, yfi άϊΰίκλιτν cw~ T$?gV(r€ov. cfim£ct(reig eunti πορφυζβίν' cufe eunti λι~ Βοςρωτν άράττίω W Βυραπρων ίίζςνβ-λήμ. ι οΐζελ^ετε ηομ ι$ετε SvyaTSpsi σιωναν τά βασιλεΊ c $ ίΑ ζίφάψΜ ώ εςεφάννωνον ouufiv ή μήτηξ cLnd ήμερα ννμ-φάάτεως danti , νβ ανήμερα Αφ^β- σουης χα^δίας aurti. 1 liaft καλή ή πληϊίον μ.'όβΑαχαλή. οφθαλμοί Gv (GkjiSizpft At Ας τήςσιωπήηεως. τςίχομά Gv ωςάρελΰίή Αν cuyw. cu άττεκαλυφ^σ 1 ^ v )kA> ‘^ύχαλαάό\. 1 * oiopTic Qv ως άγίλομ Αν κεκαρ<Αβων cu Ai^ntrcuy dcfiiGd'Asvrpydaj.jtcLTJ^ Μνμ&ίονατμ ycfij άτεκνΑ^α-, GSX Inv b aiS(ad;. i * ως σηαρτίον zozzim χείλη Gv , νβ ή λαλιά Gv ω- ως λετω^ν f p:c ις, μηλ 9 ν Gv Αιτς της(ηωπήατεως a Gv. ω; nvpyfiA $αιηβ τομ^φλ^ς (gv , ο ωκοΑμημε- ρ(& Αν Ααλφιω). 'χίλιοι %ρεο]χρεμουντομ hrcuh°v s Qct f βολιοίς τάν i ιινατάν. * bvo μαςοί Gv ως ivo Η * ζζβΐ i ιί'νμοι hpzad^r’ (fi) ημοφμοι cv xgju/oig. 6 i ίως ov χτολι < αΑονινμφ}ΐ, $<£ρβ λι£$/ύου. \- λΑαση χομ ΑελΛλτη άπ ^χης πίςεως. dm κεφαλής da νείξχομ άερμωνϊχτιο μαχί'ξωρ λεόντων 2^75 ορίων παρ- 9 Γαλέων. i ίκοβίωτας ημάς οί^ελφή μον, νύμφη, cKup$ ιω^αςήμίις ολ'ι 'doro oSS^.tjjfiGv. ο,ν μ,ιαΦ,ϋί- μάτι τρμχήτ^υ Gv. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. “ Et poftqtiamconfummauit illud,pofuitin medio eius arcam teftimonij qu? erat columna feculi, & in medio eius erant Λυς tabufa Iapides quasrepofuit ibi Mofes in Horeb.qu^ erant preciofiores argento purgato,& pulchriores auro optimo & extendit & obumbrauit fupe^eam vclumshyacinthinum & purpureum ,&inter Cherubim,qii? erant fu per propitiatonum.refidtbat maieihs Domini.qui habua- rffecit ujmen fuuni inleruialem magis quam in omnibus vrbibus terrs Ifrael. " Qiiando verut Salomon rex vt faceret dedicationem domus (anihiarij.prscoegreiruseft in for,sjtudine,& fic ait: Egredimini & videte habitatores prouinciarum terrslfrael & populus Sion diadema & coronam qua corommenu populus domus Ifrael regem Salomonem in die dedicationis domus ianclnarij:&: latatus eil rn le-' titia folennitatis taberrficuloruirfquam fecit Salomon rex in tempore illo quatuordecirn diebus. c a p. 111 r. E T in illo die obtulit rex Salonjon mille holocaufta fuper altare,& fufeepta eil; cum beneplacito oblatio eius coram Domino.irruit vox de C9I1S & fic ait: Quam pulcher es coetus Ifrael,& quam pulchri funt principes cogregationis & iapientes habitantes in concilii·: quia ipil femper illuminant populii domus Ifrael, &/imilesfunt pullis filiis columb^.&ecia reliqui filij congregationis (u<£& populus terre funt iufti ficut filij Iaacob,qui collegerunt lapides & fecerunt aceriium in monte Galaad. : Quarn pulchri funt Sacerdotes & Leuitsqui offentt oblationes tuas,&comedunt carnes fandificatas,& decimas & primitias: & mundi funt ab omni violentia & rapina,ficut erant mundi gre gesouiumlaacoD m tempore quo tondebantur, & afce'ndebant de torrente laboc, in quibus non erat violentia & rapina ;& omnes funi - les i?rant ad inuicem,& pariebant gemellos in omni tempore:& flerilis & orbata non erann eis. 1 Et labia Sacerdotis magni deprecabantur in oratione in die propitiationis coram Domino,& verba eius auercebant peccata Ifrael, qu^ fimilia erant vittje coccine*, & dealbabat ea ficut lanar^mundatTl: & rex qm erat princeps eorum plenus erat praeceptis ficut malogranatum , exceptis prtepofitis & principibus qui accedunrad regem, qui funt iufti,in quibus non eil quicquam mali· 4 Etprincepsfcholaequi eratmagifler tuus,foetis in militia,&: magi- fler operum bonorum,ficut Dauid rex Iftael,& per verbum oris eius edificatum eil feculum:& in dodlrina Legis in qnalabotabac confidebant populus domus Ifrael, & Vincebant in bello, quaii eflent tenentes manibus fu is omnia genera armorum fortium. 'Duo laluatores tui qui te faluatun funt, fimiles funt Mofi & Aaron filiis Iocabed , qui comparati funt duobus hinnulis gemellis capreae, &pifcebant populum Ifrael per merita fu a quadraginta annis in deferto manna & auibus pinguibus, & aqua putei Miriam. 6 Et omni tempore quo populus domus ifrael tenebat manibus fuis arte patrum fuorii tufloru,fugiebat nocentes fykitiu ,tenebriones &matutim ac meridiani Jamenes demedioeorum,eb quod malefias gl$?i ς Domini relidebat in domo iandluarij qtiae aedificata eil in monte Moriah,& omnes dasmones & ; fpiritus nocentes fugiebant ab odore iocenfi aromatum. 7 Et in tempore quo populus domus Ifrael faciunt voluntatem dominatoris” feculi, landar eos in cehs exiliis,& fic dicit: Tota pulchra es congregatio Ifrael, & macula non eflin te. 8 Dixit Dominus in verbo fuo; Mecum habitabis ccetus Ifrael,i^ui fimilis es fponf^honefla:, & mecum ingredieris in domum fandluanj, & offerent tibi munus principes populi qui habitant fuper fluuium Amana. 8 c incola: qui morantur in verttee Montis niuis,& gentes qute funt in Hermon,& offerent tibi tributa habitatores chitratum fortiiim, qui funt robufli ficut leones , & munus ab vrbibus montium qui funt fortiores leopardis. ’ Infixus eil in tabula cordis mei amor tuus,foror mea.coetus Ifrael, qute comparata es fponiac qus eil honefla; infixa eil in tabula cordis mei diiedio minimi filiorum tuorum qui eil iuflus, ficut vnus de principibus concilij , Si ficut vnus ex regibus domus^uda fuper cuius collum pofitum eil diadema regni. * kK 4 663 π aiwn w ίο 11 13 * i 4 4 iiHJonfl^niaVnriiG» |τ ■*■ ; *' : i- ; ™ ; · * + »όίΡ3~οι? ηιο*ηηκπ^3 »nnx iuh »nx3 * . τ · · · ς· τ τ “ J* -; · - ; < _,-τ Vtsk »aSrrtw a” >η>Γψ >\?3Τ0ί »Τϊ?2 ’ΐήοκ IDHmWllTOQ^l >h-»nji9 pinniT^p^uSi r- w\ »3X * %-»Άβ 3 tomw »nan >iw »n»jn »rinx τ τ · · · 9 · τ - J· t ·*;-*·-; :nh»S »D>Dvnisnp OT ΓΊ3Μ7Κ Π33*Ν >ή3Γ)3"Π« WWb * • · ί» » τ AV » ; V t (,Τ ·* · ; τ ·. V · ; - τ- : nasa» ,·—03>χ 'Sarnx : vhjjian »jp -mnyn rv njw nrt * cantica canti c.Tranflat.B.Hieronymi. 1?’P T.1T 13'B-na nh? »rinx ηπι isyna » "* * ‘ :c=»aOT 'hsa rtaaic? nm I* T . » · ri- » : - j·· i nrin iVm nh? 7»riiiW msvn nsi 5 : p3?h nna a*n&ht? nnj ajjwh ! Ε3111Π ]$a71^3 'V|flh? ’ΓίΠΧ Vll?313 * canaD ansa na qg artan. orj| '~[φψ 4 ίστΰΰϊ ' r -: η .ia Π3137 »_s?j?/·? ορρώρι rup oa-ovra : odm ’ρχν^ caj? minxi :;i 337 iao’ 7 T 3 iD»’no’anx 3 a' 33 j»j/a * vaiMihi» »33»n»an p»n »xi3i rasr >-nj? 4 A r τ ; - .*· k* * *>·▼!♦ ·* * - I * * ^ 6 Quam pulchr? fune mammas tuasforor meafponfa! pulchriora fluit vbera tua vino,& odor vnguentorum tuoriVm fuper f 1 r omnia aromata.*Fauus diftillans labia tua fponfii, mei & lac fub lingua tua, &d>dor D veflimentorum tuorum ficut odor thuris. 1 * Hortus conclufus fororTneafponfa, 3 hortus conclufus fons lignatus. *£ιηΐίϊιο- nes tu? paradifus malorum punicorum cu pomorum frudibus. Cypri cum nardo: 14 4 Nardus & crocus,fiftula & cinnamomu cum vniuerlis lignis Libani, myrrha & a- 15 loe cum omnibus primis vnguentis.*Fons hortorum puteus aquarum viuetium,qu? c 16 fluunt impetu de Libano. *Surge Aquilo, & veni Aufter: perfla hortum meum, & fluent aromata illius. cap. v. A^Eniat diledus meus in hortum fuum, v vt comedat frudum pomorum fuoru. 1 Veni in hortum meum foror mea fponfa: mefliii myrrham meam cum aromatibus meis. Comedi fauum cum nqellemeo, & bibi vinum meum cum lade meo.Comc- dite amici & bibite,Sdnebriamini charifi· 1 fimi. 4 Ego dormio,& cor meum vigilat. Vox diledi mei pulfantis. aperi mihi foror mea,amica mea, columba mea, immaculata mea,quia caput meum plenum ell ro- B rc,& cincinni mei guttis nodium. 3 * Expoliaui me tunica mea, quomodo induar illa? laui pedqs meos,quomodo in- 4 quinabo illos? 4 Diledus meus mifit manum fuam per foramen, & ( ventcr meus intremuit ad tadum eius. • 1«. cnuan at? caiPi sjps pyatiip aw q?r»an Ap f?t? no? κρυχ s^n*] «S»np7 *7*ηψ?·ι κηψ3 »ππνϊ “j^nan 'hy p»s??npa 10 Φ?Ηοώ$ Npax ’&η Ntpaa mji» uniap frfn «najya suna p\xni HV? 111 t i’^03 Vao pya Nmaai xymwm pia·* 1 ? posnqi yvn 11 t pjaSs nna ppna 'VMh nn? •eiaa? a^na pp»np |na\pni ryp *jpapa p? io»nm pVsjN? |i»aa-ip»co q^nihinai konSo i! Vp πιΛ pnhbnwp niA Syri) aajV ι»^η»ϋ i p naps hsaton κηψυρ n c pd?a naiDp »ihy pnyiNi sypx wn 1 ? N’h»npa hNap»a sntDoa ’ητη« »h np_aa »e?app raph nhy h^atu» nn noyh sin qna seiap aps 1 J* qiD? ’pa T j? siyaa hajaps nppa na phy m hasi tvoti \a κηψκ nr»hu? pph naaya qjppa naiD.f? n’ nhaj^jjijig ifu»ae anynsa saio p ipaansi N»jaaj? p asnu»p*j np ihas »aips »pna tsiona ms jya maap hy suna iap?a ain apm ppio apn ppa_ nni srnhp pnn'. hnisi haaa sahp awaaiaj an »»pnni appi hsatu» nn spy lan phsn ha ana 1 i pph w f paamypnahqioappnniNa^yniniN^aaaihypnh «antpsuiapa smahpinm^psaynsh haj KhasaoaaaaaNroha?* an^qHyiytiioihejasmyhNhnpa hsatppsnp»ja »np»na »ηηκ »h»naenyyiai ypis pna snarpa nan aps piNphyha php aann ranny aaaa q?j»y np \a Apns »an η’χ’χι s’pyia shup yapxp ηψη ayt^a aajaqinypa jp »hons »p»a ayip niyoh nnhpi naips ap pp ’nnys naa sn s»N»aa hap ha hsatpn snppa n?y 3 t Mjh>ha pnnja sapo »sop *iany paani qpnp »η.τηψ nphp aaa snsjs^s» s^^a? a» hysphynppnh ansnnihaanph jns »h pyn» paan» syppy t CNjpn y'a3Tyayo»a pjpius paani qnaiop »haa n» npap 1 sjn» pp*a paaiy naay nsi nwhpi an ^aisaa αψψρ hy nnaiaa ranp o»pts nnih anphi oanph jax sh hsap» ra»a spya y caap jp »hjns aa 4 pnaipaa*|i np napi ijia nni aianai nhphppnni »hasi ainsa sahp annap an pnnnppi s?aa»h saayoh ntpapa spaeJ i pn :, hy ihahijps ’pna s?n nypip aai inchoa aa np_a ’pi»a Ds»pp snpnpa ^a atnha sa»n cayan» nen sano shjy λ ΑΣΜΑ ΑΣΜΑΤΩΝ. βψΜωςτων ο 669 Λ > I 1 f τίοκα 7 λιωΒν\(ΤαΜ μαςοί Qv άύελφή μν,ννμφη. τί οααΤλιωδνπάν μαςοί Qv 'Em om xcf ορμή Ιμάίίων Qv 11 τα ‘Χξωμα ( 1 β 1 κ.γι&άνΊχποςάζϊχη ·ρράλη Qov νύμφη, μίλι (c γάλα \szf rho γλωοτά/ι Qv . xcf ότμή 1 1 ιματίων Qv ως ότμή λι^ανον. *κϊίπ(& κεκλΘκτφρ)®’ ά- 1 ύελφή μ^ρύμφη. κήπ<& κεκλατφ/ι^^ πηγή Οφ&~ ι ) i 'άποςολοά Qv αε^&βς ροιων μζ καρποί ά- 14 κζβ$$νΜ.κύ(®ζβΐμΊ) ναρύων. * ναρό&ϋ:κξβκ&, κάλαμέ xof κιννάμωμονμζπάότων ξύλων %ύλιζαύον, i j σψυύρνα ά?^Β μζ πάντων τύν πςωτωνμύρων s * πηγή κήπων * φρέαρ νύα%ς ζων%ς κ, ροιζχντ’ζ Ίκτο %>ύλ£ά/όον. * ΘξεγερΒνπι βοξζμ, (c έργου νότε, ύιάπν&ι Qv κήπον μον kojs p&jCcLTteQd/j ΈψώμαύύΑ μον. ί; i Interp. ex Grac. \xx. cap. v 4 Ghtidpulchra faBafunt nsbera tua foror i oj mea 3 ffoyfa} quid pulchrafaBa funt ybera tua a vino, & odor ueflimentorum tuorum fuper omma aromata ? * Fauum diflillant labia tua fponfa : mei & lac fub lingua tua. & odor ye- flimentorumQuorum ficut odor thuris. * Hortus conclufus foror mea fponfa. hortus conclufus^fons fgnatus: % emiffiones tua para- i 3 difis malorum pmicqrum cufruciu pomorum, cypri cum nardis. 4 Jpardus (ef crocus, 141 flflula & cinnamomum cum columba mea perfeBa mea : quia caput meti plenum efl rore s & cincinni mei guttis noBis i Exui tunicam meam: laui pedaneos , quomodo inquinabo illos? * Nepos rgeus mi fit manum faam aforamine j & yenter meus turbatus efl fuper illum. a _ _ . ____ CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO, “ Quam pulchra funt fuper me dilediones tua: foror mea;co5tus Iftael, quae comparata es fponfa; pudicae! quam bonae fuht fuper me dilediones tuae magis quam feptuaginta nauonum:& nomen bonum iuftorum tuorum fragrantius efl omnibus aromatibus. " Et in tempore quo orant Sacerdotes in atrio fanduarij, labia eorum ftillant fauum me!lis:& lingua tua efl inftar fponfe honeihe in fermone tuo can dea & laudes dulces iicut lac Sc mei; &odor veftimentorUm Sacerdotum ficut odor aromatum Libani. “Et mulieres tuae qua; nupta: funt^irfs, honefta; funt ficut (ponfie honefta ;& ficut hortus voluptatis ad quem nullus vir habet poteftatem introeundi, nifiiufti,quo- ri^m anims mittuntur illuc per manus angelorum. & virgines tus abfcondits funt & recondita: in penetralibus, & fignara funt ficut fons aquarun? viuentium qui oritur fub arbore^, & diuiditur in quatuor capita fluminum; & nifi eflet lignatus in nomine magno & fan&o, e- grederetur & flueret & inundaret vniuerfum mundum. l> Iuuenes autem tui pleni funtpraceptis ficut malogranata, & dilidunt vxores luas, Sc generant filios iuftos CuriXes eis: & ideo odor eorum ficut aromata optima horti voluptatis, & ficut cypri cum nardo. ,4 Nardus & crocus, Sc calamus aromaticus, & cinnamomum cum omnibus lignis thuris,myrrha munda Sc ligna aloes cum omnibus ipeciebus laU dabilium aromatum. * Et aquae Siloe qua: ducuntur in quiete cum reliquis aquis qu§ defluunt de Libano vt irrigent terram Jfrael,eo quod nauant operam verbis Legis qiiae comparatur puteo aquarum viuentium; & in iufhtia libationis aquarum qus libantur fuper altare in domo fan&uarij qua: aedificata eft in Ierufalem, qu5 vocatur Libanus. ‘‘Et in latere Aquilonari erar menfa, & fuper eam duodecim panes facierum, & in latere Auftrali erat candelabrum ad illuminandum, Sc fliper altari offerebant Sacerdotes oblationes Sc addebantfupeiilloincenfumaromatum. ·■> cap. v. 1 3*. Ixit populus Iffael: Ingrediatur Deus diledus meusin domum fanduarij,&fufcipiat voluntarie oblationes populi fui. 'Dixit _o ille fandus & benedidus populo fuo domui Ifrael: Ingreflus fum domum fanduarij mei quam ^dificaili mihi foror meacon- gregatio Ifrad, qua: comparata es fponfa: 1ιοηείΙς,& habitare feci maieftatem meam in medio tui; fufeepi incenium aromatum tuoru quod fecifti nomini meo: mifiignem de ca?Iis, qui confumpfit holocaufta & vidimas fandificatas;fufcepta efl: voluntarik:oram me libatio vini rubicundi,& vini albi quod libauerunt Sacerdotes fuper altare meum. Nunc autem venite Sacerdotes diligentes p^cepra mea, comedite quod relidumeft de oblationibus,&deledamini bonis qu?pr?paratafunt vobis. J Poft omnia verba h?c peccauerunt populus domus Ifrael,& tradidit eosDominus in manus Nabuchodonofor regis Babylonis, & adduxit eos in captiuitatem: & erant fimiles in ' captiuitate viro dormienti, qui non poteil expergifei de fomno fuo. & vox Spiritus fandi admonebat eos per manus Prophetarum, & excitabat eos de fomno cordis eorum. Refpondit dominator totius feculi, Sc fic ait: Conuertere ad poenitentiam, aperi os tuum Sc exulta & lauda me foror mea dileda mea fynJSgoga Ifrael, quae comparata es columba:, in perfedione operum tUorum ; quoniam capilli capifis mei pleni funt lachrymis tuis , ficut vir cuius capilli capitis tinguntur de rore caeli, & cincinnus caefariei mete repletus efl: guttis oculorum tuoru,ficut vir cuius cincinnus caefarici fita: plenus efl guttis pluuix qu? defeendunt in node. ! Refpondit coetus Ifrael coram Prophetis; Ecceiam abftuli a meiuguin pr^ceptorii eius,&feruiui idolis populorum.-quomodo ergo erit mihi facies vtconuertaradeum.?Reipondi? eis dominator feculi per manum Prophetarum: Ego quoque abftuli maieftatem meam de medio tui,& quomodo conuertar? tu autem fecifti opera mala· ego fandificaui pedes meos ab immunditiis tuis, fed quomodo coinquinabo eos inter te operibus tuis malis/ 4 Quando manifeftum fuit coram Domino quod populus domus Ifrael nolebat poenitentiam agere, & conuerti ad eum, extendit plagam fortitudinis Γιις contra tribum Ruben &Gad &: dimidiam tribum Manaffequae erat trans Iordanem , & tradidit eos in manus Sennacherib regis AiTyriorum, qui tranftulit eos in Lachlach & Chabor fluuios Gozan, & duitates Medoru,& tulit e manu eorum vitulu cdnflatilem quem pofueratleroboam impius in Leiem'dan 3 qua: vocata efl Pameias,in diebus Phacee filij R^melis. Sc quando audiui ego,miferationes πιεξ reaoiutse fups fuper eos. * Κα^ζήτω άΒίλφΛός μον άς κήπον cumf· φά- γίτω καρπόνάκρρύ)ουων άστ£. άτήλΟον άςκήπον μον ά- όϊλφή μον νύμφη. \τψγο(ά τμύξνά/ν μονμζ χωμάτων μον. ’ίφαγον ctpfev μον μ&τάμίλιτςμον · \ηον οίνον μονμ$ γαλα,κτς μον. φαγζτε @ 7ΐλη<τίον 3 χμ) πίί- η χμι μίΒύιΒηη άύ[£λφιύοί * $γωκαΒά>$ω, φ) ή καρύία μον άγρυπνά. φωνή άύελφιύούμον κρούα ffdn τίώ Bvpcp. άμοιξον μοι ά$ελφή μον ή πλητίον μον,πε- oyqiocf. μ,ον τελααμον: οτι ή κεφαλή μον επλή&η ύ)οό- &, xcf © βόςρνχοί μον φεκάύων ννκτς. 1 οΐξεύνςάμίαν ννγιτάνΰί μχ , πως ovύ\flQμouj cwfv- Βνιφάμ,Ιίλ) cirr πού'ας μα,πως μολχΑωαύτις^ *άύελφιύ ός μον άπίςαλε χάξημ cwrflkm τ 1 όπής^ xfljh κοιλία μον iBpondn επ οϋύτν. % fi S»ln»fi nny cantica canti c. Tranflat.B.Hieronymi. t , nn nvb ηηφ ^ 1 j Vijmi mea W ·φ tid njstv.t Φίϊ na?pan nrrj Hn 1 ? »a» >nnna * kSi vrnsqp irrrtea in wpaiSa-n : wy •r τ »jij»a ’3ian vjn D»33bn onpm »^tw * : j—iionn nas; *Sj?a ηπτηκ ικ£η | I- l" s I 1* iNmrra* οτφτη ni?a oarw * : ax π 3 πχ nVw iV narmo πττηκ • |τ i- -:p J ~ I· J ' " “ •ffip^rirno 0^33 ns»n ηιήριιιτπη * : nnjisicm nsss; r : - : · Ί» ■·· * daainriri nrfeor» nn * »· ♦ 1 rniWa^nTnvpisnpTflnnaittffcn * : amya Γ»· s^ns jrmsrh a»a»p»sx-7i?oai»3V3’i; * ▼ τ j·,· j ·*τ |ί* j·-; - v· ; ▼ .· if-ix^D-^rniasi» p · - v : anpiDrmbuo aic;in ronia rnV * ; najrriD maiM o»kw Vmnatef p ^ 1 ; j ■ - 1 *■ ; · nyg vjwawnmEWibM 3&>y?ai*u * ! Ε3’Τ30 W inijnnijpmbjfOHD’!? vv HiayrpE; * 11 II »3 14 »3 : cam&amna Γ T -:i rsn nn >7Π rrtanonp ikn aygao isn 14 :t=3 wn' ni33 5 * Surrexi vt aperirem dilecto meo. Manus mea: ftillauerunt myrrham , & digiti mei pleni myrrha probatiiTima . Tellu- t>c 6 lum oftij mei * Aperui diledo lpco, at ille declinauerat atque tranfi^rat. ‘Ani- · mamea liquefada eft vt diledhs locutus eft.Quxfiui, & non inueni illum: vocaui, & non rcfpondit mihi. 7 4 Inuenerunt me cuftodes quicircuic- runt ciuitatcm. Percufierunt me & vulne- C rauerunt me, tulerunt pallium meum cuftodes murorum. * * Adiuro vos filix Hierufalem,fi inuenc- *$·*■ ricis clilcdum meum vt nuncietis ei, quia ( amore langueo. 9 4 Qualis eft diledus tuus ex diledo, 0 pulcherrima mulierum? Qualis eft diled* tuus ex diledo, quia fic adiurafti nos? 10 4 Diledus meus candidus&rubicun- 11 du s, eledus ex millibus. 4 Caput eius au- D rum optimum. οοιης eius ficut elatp pal- 11 marum, nigrx quafi cornus. 0* Oculi eius ficut columb? fuper riuulos aquarum qu? lade funt lot£,& refident iuxta flueta plc- 13 niifima. 4 Genx illius ficut areolae aromatum confitx a pigmentariis.Labiaeius lilia diftillantia myrrham primam. 14 4 Manus illius tornatiles aureae, plena: hyacinthinis. Venter eius eburneus,diftitt dus fapphiris. * IJ 4 Crura illius cokmnx marmorex,qu$ fundatae funt fuper bafes aureasL^Species cius vt Libani, eledus vt cedfl. 16 4 Guttur illius fueuiifimum,$: totus de- fiderabilis. Talis eft diledus meus, & ipfc eft amicus meus filix Hierufalem. cainn KoSy no ans: siynatapns s*n rppq n^oj? ipp^i Nppqp tefip, synoi nqiy Vy n’nn «n snniai nno nai* 9 Sp 1 ? naso pnp πητρψ pHp w aap ip yanoS way Nnitipp-naps 6 t »spsa snavrfltth ins snrns pnpai isTtos »*?ipaqs 7 t »ni*7xSap sVi ypya sjptp hho irpsi ’Γη'α'ΐρ’Λ nnr^s sVi nip» ηιη·ρ nyan 'Ho rn;nn saSn nasw Vyp sniaVpn wn 1*703 snjap? i*nais opi saqnp i*7pp 00 oVonn srnf> *?y *mn “mn pp’ypi paV nyayis snuioa naos 8 1 cnwy n» lojpi sVpl? nn» i*raisi noNi s»s»53 wg ? \ s<3s nioqinan ip srryapi ntonp iin papona pa^y a»sp »n Npp;p nanpa s»s»aa nsip^ynpippaanq*? apnslroysa sopnq^ya sppa npy 1 ? pipiDpp 1 ? Tnyi sol» *7pa...... ppyto pqoippoi pnan φο onai ao anio npoa s>n n nnnis 11 caSpn^ysqnop^ppppwj^y 11 t ^aaiy>sas3 ρρ^·.« |.. ;v -,·,· pppyn jn*in:pnp’ snonpjasjo nopap^ypSanopi pp^apjinsntpTNpiDayi snttiis^npnVsaaaS nVsapisV, s MamSi nsarS pnpn ay sana ρτηρι sviaap nna pann aVna y;ypj nnp 1 ? sin ni pnppi snnisa pppanap so'3i3ftsp3'n ppypipp^l n^^yjVpoappp aitjyapma npySann p3asim*7 jnp 13 naay apynpoatp ipy nn 14 t ιμί’πρ s*ypa pnpis ipspi app *7pa ppyp lyiSi snnisa pppya nonn nwppi apnsby^aisa aj?yn : pny» oitjassoSyq snSnnnas cuysni^apapynnVyspipn sarrn yxhy jbSa byqi^n “ino Syq^iSiar nnioishy «yhpamy; ’^^^ίπτιη» p,pyi if^aa by p^py^yq^jpyp^ nn^poa nioapsVyq^ppjja janp^yq^qpt) JinsSy q^nos asppVyq^na nisos Syq^iVnpi tdnn arihn papp by jp^pa sp*?y nioy pas sjpnxi 15 t pinaya ppnai bpn ptfa pnnaiyp pnny ηιψψνρ pn>n3 sAtp npy n>an pnnm ninpi sapa pnyiby ppnn iSpnp in’si ; nniyn naypV hifw\ nn spy pnaicn pnp pppyq snnisn s>p.jns p3s ap Silana ^nohanio Hi? 16 1 . ppo*73? ppn] na; aViya nnpip Sy pnayn s^ppya sanp jnxo nay ώ nnynpi aSna Vsny» la^tpin’? ^sainoq s’sna nno non napri qipp sin pni'P^nn snSsn nnoaon sin jn qpai amo nonn by jyri mips Vaj j Interp. cx Graec. Ixx. c a p. v. A 2 Μ A ΑΣ ΜΑΤ Ω. N. jttSip/zwstimq o'. 6 7 l * Surrexiggo <-vt aperirem nepoti meo. ma- $ nus meafitllauerunt myrrham 3 digiti memyr- rba pleni fuper manus. TPeJfulum * A aj)cruijgo nepoti meo.UQpos meustranfi- s uit < animaymea exiutt infermoneeius. quafiui illum , (efinoy inueni illum: mocaui eum, & non audiuit me. *fnuen erunt me cuflodes qui circueunt in ci- 1 uit At e. percujferuntmppvulneraueruntme. tulerunt tberiflrum a me cuflodes murorum. * Admraui vos filia Hiemfalem , in poten - « tiis & in fortitudinibus agri.fi inueneritis nepotem meum quid nunciaueritis ei? qubefanvuL nerata amore fum ego. * Quid nepos tuus <5 nepote , pulchra in mu- 9 lier ibus? quid nepos tuus a nepote 3 quodfic ad- iurafiinos ? * Nepos meus candidus & fuluus ele filus ex 1 o decem millibus. * Caput eius aurum cephaz ., coma eius du- 1 1 fihles nigra f&ut coruus. * Oculi eius ficut columba fuper plenitudi- n nes aquarum lota in laffiefedentcs fuper plenitudinem . * Cena t Ilius ficut phiala aroma -13 tts producentes pigmentaria. labia eius lilia fitl- lantia myrrham plenam . * 'Manus eius tor -14 ndtiles aurea plena Tbarfls. venter eius pyxidicula eburnea in lapide Sapphiro. * Tibiaeius columna ψ armor ea fundatafu -15 per bafesimreas■. fpecies eius njt Libanus ele- Bus vt cedri. 9 * Guttur illius fuamtates & 1 & totus defiderium. Hic nepos meus t (jr bic amicus meus 3 fili a Hierufilem. s ~ άοίςΐω syd id ά^ζλφιόά μ^,ρβρόςμα I- ςαζοω σ-μνρναν .όάκηΜί μα τμυρνης πλήρες b η ό ρρρς. κλαΒρου * Iwoi^a Ιγω τά άό'ελφιόάμα. ά - ^ελφιόος μου παρήλΒ -z . φνγ -fi μου ζΙζήλΒαν αν τΦγω άϋϊ£. ίζήτνκνα cwfv χμι ούχ ctjofiy ακάλ^Ομΰυυ- τνκψι οΰ% χζπήκου s μα. 7 * με (ή) φυλακές @ κνκλ 9 υωτες αν τυ\ τίό- Λ«. ΙπάΤαζ^με, ετζμυμάτισφν με. ηαμντ Β-ζζ/,ςρο» άπϊμοό φυλακές τάν τ^χίων. * .# * copKiQct υμάς Βυγατΐρες Ιεξβνταλήμ , αν $υ- νάμεσι νβ αν %<μς ιοβτεσι άϊρβό. zcw Sjpnrz ννάόελ- φιόόν μου τίάπαγίάλητε αιτά * ο τι τίτξωφρη αγάπης 9 άμι Ιγω. * τίά$ε?\φιόός Qv 'Seno ά\ζλφι<^οίί ή καλή αν ywucu^i τίάό^βλφιόός ά^ζλφι^οφοτι ούτως ωρκι^ς ημάς', * ά\ζλφι\ός μου λώκος 7Π)ρ^}ς οΜλΟ^γιτμί- ν& 'ίνά μυ^ά^ων. * κζφαλη cmfi ρ^υτίον κζφάζ,βόςρν^οι durd Ιλα- μίλά/υζς ως κόξ^ζ,. * οφΒαλμο) clmd ως «£θ.ςζζφι Sh πληρωμά^ύ- ^άτων λζΤ'Μνφμ^ αν Γάλα.κΊΐμαΒΥίφρα^ Χπλη- 3 ρωματί. * σιαγόνες ctitrd ως φιάλα\ %^^ωμα^ς φΰου(\μ μνρεφικά . γβλη curff κ?μ.να ςάζον^ τμόξ- nvcui πλήρη. * %άρπά^^ρ$ά1μιρ£υ(φαΊπζπλη- ρωφρουι βαστάς, κοιλία άιπύπύζιον \λζφ$μτινον ζπι λί- βα (άπφΰρα . 1 κνήμαι άιπάςνλ3ΐ μαρμάρινοι η- Βζμϊλιωφροι 3%ι βάτας ράντας. άό(& cmfi ωςλί£α- i6V@ J οΜλζκτς ως κί^ξοι. . * φιρυγζ, dutfi γλυκασμό) nfijf ολ& οΒιΒυμία. em άόελφιδόςμου χφ ττλ)}- πίον μου^υγατίρίς Ιεξβυάαλημ. ΙΟ 11 I X i CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO* > C&n) aincmpraualuitcontramc plaga fortitudinis Domini ,obitupui propter opera mea: & Sacerdotes obcnlcruntob!flnoncs,& •doWictum incenium atomarum A noi fui. «cccptnn, cum bcneplactot qnom.m domma.ot ftcnl, clanfit portas penttenn* confpc. Smio ‘ Diiit cmtus lftaclt Volui quatrete doatiiam i facie Dommtjtpfc autem abftnltt maieftarcm fuam dc medio mei: & ani- Ct^mco.. ^‘ A mnieftatem eloriscius, & non inucnn oraui coram eo, & ipicobumbrauit cxlos nu- D '“'- q Tuu c!impi“t r ias“raiEnarratIli«d enotui namtis fecnlb f*ficait t Illi Deo .olofetuite qui amiauseft per diem Iiolaalbafa,t_ nir-&fplcndor^ori* vultus Dni lucet ficut ignis,projlter multitudine lapiemi? &opinlouis,qu,. rumores nouosipfeinnouat quotidie, L ff ttnm ell vfmamfefteteos poputofuo iu S die magioA «esillum eius etttfupta tutlle mtlba augelotum ,u, mtutnrao. cotam eo. ο Γ. 1 , qTJllef,derab,L P en auro obtizo ,l interpretatio vetbontm quat ,n ea fuut coacetuata, St eloquta & ptecepa, cu»o. dientibuseai^utalbaiiaM^nixthisamemqu^tiopcuftodluncea,funtm^rj^^cuta^^ annivfque adfioe^eius;ficutcoluuib® qu*ftam&afoicitint^exitumaquaturo;^optctmentum eorumquthabitamtn^concilio^qin laborantin^Lege^^&jdummantiudiciura vt iit lene fient lac, & habitant 1 * doroo o rin P. i ccem |j neiS f im jtibus lineis horti aromatu qute germinant acutiffimos fen- f„f&fa«totho,tsgcminy«f&ubi^^^ in operibus filis ficut dentes elephanus,&fplendentesficqtgcmm^ aur i optimi, funt verba Legis in quibus laborant, & corri- “ Iui>. autem tpfi unt columnx fi , ci ' h \S ' eos miferationrbus ficut fenis , & dealbat peccata domus piunt populum domus Ifrael vt aciatvo.unu i · ^ ’ p U { os qu i tranfgrediuntur verbum eius, ficur iunenis fortis qui ro- ί'ϊ 1 flC ftficu™drf^ P “““ve ft ,big“t J urisemsdulciafuut ftcutmel^omniaprarcept*i«sdeMerabilia fapitntibuseius lupetaurum &ητ^οη!ιιπι.Ηηίίε 1 ί 1 laus Dei dileftfmci, Si hate eft fortitudo virtutis Domini dlleffi nrei. o Propheta qui prophetatis ul leruaiem. i οη»»η τ» cantica canti c. Tranilat.B.Hieronymi. f ■for rus tptfa ram -pn φι rux * * > : ηαΐ! Utfpxn 1 o*i?3 hijnS otcfan r-iyngj? ii?V TK hn * i cniyava opSSi s o»wwa nj;nn ή ηπι Hin? g» * nDWnSjEWS ΓΠίϋ ΓΠΠΓΒ ’Π’ΡίΠΚ Π2’ * * T v ·*-'■' » ■ lT ! T ' T: “ ·■'■ ί γ-υπγι» I T :· - »33>ΠΊΠ0Πϋ’Ϊ3|η'^3’1?»30Π * π^:π-]η is?W E3’ij?n fiyp ΠϊΓηπηα fypp o^rnn TTgstyiip * : απ3 nSsw ηια>κηο : ^nasS ιιηρ ψ^?1Τ®τρ f^g? * rmsSjn a>v A*s oaa«fi ηώο han dw * !TSDBJ>K | T :.· 1 ni3 nat T » T ' l · > - · T - -· T · ·- - maSa r-rriwi r-n» mxn ηπττιν? wrt ,τ; T J-:- X T * X *x i - | S l ♦ Π ί Ι/7Π*1 0**^3/*£1 T | ; - ; - .·:-!· Π73 nub ns» nncMBsnsjsiwnmna * imSruarm? nana I » : * - it · ; -· t — - hiK-taSmnuNa nitnS >mi> Vuk roa^K * ; * -at - j·· · ; is· · 8 “ T v; <" · v : aaann isan ?ain rimsn r · χ i·· ·· \ · · - γ ; τ -ί i3H3»Dj;ni33ioonD^^flj>ni;i^7 * Γ * >■ - * ; s — · ; - x ■>· : - ·:-■*■ ■» io 11 17 4 Quo abiit dile&us tuus,p pulchem- hia muliera? quo declinauitdiiedus tuus, 6 quxremus eum tecum. ^ t cap. vi. 1 £)Ilc a us meus defcendit in ftortu Hium A ad areolam aromatum, vt ibi pafcatur in hortis, & lilia colligat. c 1 4 Ego dilefto meo,& dile&us meus mi- 5 hi qui pafcitur inter lilia. 4 Pulchraes amica mea,fuauis & decofa iicut Hierufalem, terribilis vt caftrorum acies ordinata. 4 4 Auerte oculos tuos a me,quia ipii me auolare fecerunt. Capilli tui iicut grex ca- prarflm qu? apparuerunt de Galaad. * 4 Dentes tui iicut greges ouiurn qu$ a - B iccnderuntdelauacro.omnes semellis foc tibus* & fterilis non eft in eis.t ‘ 4 Sicut cortex mali punici,fic gena: tux, 7 abfque occultis tuis. 4 Sexaginta funt reginas,& o&oginta concubin?,& ac^lefce- * tularum non eft numerus. 4 Vna eft co- luba mea perfedla mea, vna fft matri ίιις, C cledta genitrici fu.x. Viderunt ean filias, & beatiiiimam prasdicauerunt:regine & con cubinas laudauerunteam. 4 Qujg eft ifta quas progreditur quaii aurora , confurgcns pulchra vt Luna ele- D &a, vt Sol terribilis, vt caftrorum acies ordinata? 1 4 Defcendi in hortum nucum vt viderem poma conuallium, & infpicercm ii floruiilct vinea, & gcrminaiTcnt’Thala pu- nica. ai . 4 Nefciui. Anima mea contyrbauit me propter quadrigas Aminadab. oinn 17 andron ηκ wi «r^oro qnao ρΗηηκ κηϊη ρτΝ Sy ‘ικηψπ κη®^3 aisp 'yi nps iyp® i? »3 ιηρηψη η ηηηώκι pinni pam ‘ry *7κ*ιψπ «0^3 naos *ins js 1 ?! »>pi« ^ap ^jaty i j^Qyppnaiypiiinioap^vjiiJNinJKCDipj.isiipviiannniyas^pip^N: isiiiyi \riiQ n» *?y ρ'ηηΛιη pappNi rtny 1 ? xnn anu. Nvrani pvjruD^ SaaS nnn Niyaa pppiVx Sap KoSy nai 1 tV noan κφηρρ n’a n»stf 'niyn nayp 1 ? ^rvofi tPta »n^an w npa πηο»ρ3 : ι« ^ap^nTinnTrn NnanNnujoa^^nqp.annnpN 4 ' j Nnanoa^ppw yansiD^jin ndi»^ «»ppy *^ο»νι a^©.m c^anx iDpVi apyn n;aa pnos np^pp ip»nxs synNn spyi qjpitoyt nsTfh \dnh Kurrto ’yapi NcuVaa »Λ3*7οκ ·ρΛ« π noa^nnnnm^ui ηιουκ ^ap pan «ψηρ ntoj?pi^aanj? ^as wyVi κυπρί J i nyVn«niop xnnpri-^Ji nayT ssiSpppi ny^pap^^ ρ^η Νί^κη pmpn^ai nnui pna' nin n 1 ?·] Vns \n jpVpn ^piaapyn N^yn snpy jon jinteo ρρ'ΐχ pisn ’ηυηι «an Karja njijna ip na wiana snips pj?p pn^a »Ν?ιρψη n’a ma^pi * j pnp nip sVeSpyi * ppiD ^y paan ριΐ'ηψ ^uiaSp wyn naap paVp ρηψ iuiiai iop pisa 7 ; snmp snp.i.s ’pfnin isHips ΐ'ρ’ροι - pn^y NaVp Dinn^paV^ vipip^p pnan^n NUtpVl^ppy msapjp na^Sa Sypaam h^ypuinniap ppam psapi pronai «nnoV nn aVa KnVa KfipSro κηρι 1 ? κ^πρη ^κηψπ κηφρη njn κ’ηη wnyai 8 ^ζφψιή καηρ-κο^ν Tns;i «ronV Sai π’ρηρι »kjio isn υριρρι jaa κη αηνρρηρωη txgpa κπηιρτ jnnai oSro aSp κηηικ ipinpp Kp^pyi Nnp.is 1 ? κη>ηκι i jtnS ιοΗρι KpiD^ror κρηκ nia*7pi ρπη’ »ηψκ soVa »ap» nn nai pnn»a pnn»»« ηρρι κηη,η pna in»a«i Vsnron spy «yns »an»Sa Vy κρηο'Νΐ tsroproa snniai pnai tpnpa κπηιΗυ pn;aro snxnpa snn spy naij/ panu npa twas ιηρκ 9 >pnpV twqtf ipproN roniap ΐζΐίη» Vy υ^ηκη pan unpp n'a*7 KpVy np nos 1 ° ι κηρρρρ κηρ}?φ onm ipra i j^TDnan pap pnaiy pSp pn^aSaS «ίΐΛ pSnpn ν»οώπ ppi jroa iSSk 'p.npS ipyn pao pnaty |nS« «n>pa pi ipy nays: xh ijsi piaopV ^ρίκ xb nnpspa »» nn« sn>nisa pppyi jipny jun n m an j? inai 11 ί pn»s annasV pnnatya pon-i. nyj ’Β’ΙΠ κηιρτ pia paSn ^nna piniu pnp: nwroS pnpiapis 1 ? »roma φαχ j Interp. ex Gxxc. Ixx. c a p. v r. * J>)ub abiti nepos tuus,pulchra in mulieri- 17 bus ? qug refpexit nepos tuus ? £7* quaeremus eumtecum. Λ CAP. VI. ' - 1 fs^Epos meus defcendit in hortum fuum ad phialas aromatis vt pafcat in hortis , o* yt colligat lilia. * Ego nepoti meo, nepos meus mihi, qui pafcit m liliis. I j ,3 . . . * Pulchra es amica mea, adolefcentuhe , quarum non efi numerus. 4 Vna e(l columba meaperfeEla mea. yna efi matri fua, eletta efi genitrici fua. viderunt eam filia , & beatam pradicabunt eam : regina & concubina laudabunt eam. * G)ua tfia qua inclinat qmfi aurora, pulchra yt Luna,eleEla yt Sol t pauor yt ordinata ? * fin fax tum nucis defendi nat <·viderem in genimine torretis, ν f -ρνήματι £ ya- μα/ρ^ρυ,ϋών ULodncrav ή άμπελος ά twdiKTM ai ροαί. χι * csx ’ώωή ψυχή μν. 10ετ>με αομα^ί άμινα,ώάζ. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. , 17 Refpondcrunt Propheta cum audirent laudes Domini exorc ccctuslfracl, & ita dixerunt, Propter quod peccatum fublata efi de medio tui maieftas Domini,o cu quae pulchra es m operibus tuis fuper omnes nationes ? t : aynnn nSnos wpbwz iinn-na yhv ’pDn 3H3TI3 D’S|tf3 ipayfi Ί2Τ HD * ,· TDK HimwocD^Smaa lr ’■·’■·: I·· - · ’ -! - 1 s ngr$ipta aren τοηρκ ηπρη ^ * : erarten i —imo crort i *—jjay mn onsjj w? “|H^ w % patria ni3i3^>j;^n *rapp ip*n? * ya naitf jiijWi biiaz ^ crrrn? n# cantica c a n τ i c.Tranilat.B.Hieronymi f 11 4 Rcucrterc reucrtere Snnamins,reuer- tere reuertere vt intueamur te. . c ap. vii. . ^ A Vid videbis in Sunamite, niii choros ; j 1 V ^caftrorum? 4 Quam plilchii funt greiiustui in calciamentis filii principis! c c grWl V3MD3 ΠΤΠ&ΠΏΓα i q-t · | * ί a t · ; “ ; \t i _ _ . q?p pixa ψα·\ ι??κτ * :a»DmamDK i i* :|* * τ : dwui/na nanx πομποί rramo * I · . |- - - : : - ^ - · **■ - : niVswS ιπη ιόώ nnrr 1 innip n^r 4 ' wtrnm 4 sinniSpif^p^n^' 33fi anwraS Hi“6 iSin 3ΐβπ γό ism * ; a w» ’jot : inpr^n^iHnS’p« * jcanasanySani^n^nnnsS 4 i· Iundurx feminum tuorum iicut monilia qux fabricata funt manu artificis. 1 4 Vmbilicus tuus crater tornatilis,nun~ B quam indigens poculis. Venter tuus iicut 3 acernus tritici vallatus liliis. 4 Duo vbera tua ficut duo hinnuli gemelli caprex. 4 4 Collum tuum ficut turris eburnea: o- culi®tui ficut pifeinx in Eiebon qux funt 0 in porta filix multitudinis . Nafus tuus ficut turris Libani qui reipicit contra Da- J mafeum. 4 Caput tuum wi Carmelus, C & comae capitis tui ficut purpura regis iun 6 da canalibus. 4 Quam pulchra es, & quam decora chariffima in delitiis \ 7 4 Statura tua aifimilata eftpalmx,& I vbera tua botris. & * 4 Dixi: Afcendam in palmam,& appre- | hendam frudus eius.Et erunt vbera tua fi- ! cut botri vinex,& odor oris tui ficut odor malorum. 9 4 Guttur tuum ficut vinum optimum, D dignum diledo meo ad potandum,labiif- i que & dentibus illius ad ruminandum. IO 4 Ego diledo meo, & ad me conuerfio eius. 4 Veni dil^fte m ingrediamur in agrum, commoremur in villis. ***>> *D J ;- %. 11 czaiann e tfwp oveip psaapo n s?sn;i ipnsaaasSapSnnn snnjK lAs η»Λ »aw cAtihnA nin Ssntin sntrpaaAiSiain 11 sSnsA nnan&g by κ*οσ pSSnp ρηκ n ο'ΐΨ'ΠΗ spy pDTt? ηα> τ ι»ι »« C 3 *j |3 nNjnnsS ipSo na * 7 tntpn finiri p;se; πωατ|? ip n^aii nna noVf ion 1 j rnwj ^Ι^’ηηψα jxiippq hy Ipnps pnqm pnnnnj nn m ίΡΙβρί njwgpi Γ^ρη κηφρ pjpr .An nnns jo Drjspp snaiyj nqyn aohy hq hy pppsnn π qnp’np iunt 1 t wn 3 pqn^ n join Vs^-a^ay-i nnp*n np-iso κηπη nnniN jnpn nSi κρΑ 1 ?! A KpiibA nyaA nppp spnpn saxisp «npisa pp; η%χη «jp-i tippnai ΝΤίρι κψιρ ntogp \q φα pnniisi SA:o nisa nn’ pnnpp ραοη ρριψ·» pyp psa π tsan ^nan no ppn do?, sjjnisa pcy φ «Sn nn 1 ? »n? n rua rnni 1 ? ϊΑηοτ «nga κηψυ? >«> 3 « itoVa »3110*1 «n?onfeyi\p?i Saann sana enty ri.A n»a 4 j !S5?ap iqvn ρτηικ \ηώ p>npnnaai»>ja ρηκτπψο7 poi^pipp/piT^^pna > : κ? 1 ?»·?? nrp :nto»ii?n^aa η 5 κ ηκ? npa noSui sAp ηρκ 6 t ironia »npn by Apa apy?a κηηρηοι naipph >maN nnpA : ppiafinaq»aasa (?o 1 £= 3 »iria prtni Aapp nasi q?ai'n by (niD?a q»n? nato 'wsq pjya wabo n»a n? yby Ληοη n iota, ^hpna pnppipi iprn ia^Tapteastip ρ',ττ nyaps poni b*rw\ n»a pn»nA raqaoi iAa pnn» q?ana ρρι$ n nyai 7 VsqA np 3 Ki pps πιο’ρρ >» nos 8 «ppjyn «Sansa synsVitp’aa pn^si N»ana SapSa pssa pss pp;p qiSnpi '«nnt^Ss^onjaanS sas ipaappa »npya saSiSS »oti cannas opq noa^snn sanpaa oppSV»»na>s»ipsi ’n?lryiSs^p N»aan Ss»a*rt pnoiuii ppjyn pSansh iSmon Vsnto? n»a spySimniat Sna pniss pn»appaa cappS pSna tsiioipnnprasaSySapa«Sap’ninan?Ss ; pnnos 9 1 jnyn«naanpniani Kij»naqn^n?^nnni synsSaptypriA »1 tfwaa yttf»Ssj in?Ss iSrsn mpa?n nnionp (apnn (nnisp njnar p>ny npnS Snpnjaias annas .Ay Ap n npa »n »A nnps 10 5 χητι nypaa n s?n>p opn nyns noia nsiaapn sana »na na Sspin?ai qonn na A γητι s»n»p ιορ (inniata rina»attf pAp n»nnni's jp s?pp sas n nyai n»ino »Syi >a»a ηητρψ ήιίρ spSy non snnisa saSnp sas n jpi Sa oStiin» n»ytpi syns|/p'nn?»?»Aas Ssnto?n »3 spy ian na 11 t nnnasa oSbnnaaa »3 poSp pasi s»ppy %va »n?VoSopa υηρ t .c<»ppy »aSpprsniSa nnpa qpn^sAp sas n inAir Sap spSy Sa pai qap lyaa Ssntpn snty^aa nnps onx »Spn Λ j Interp. exGrxc. Ιχχ. cap. vi i. 4 %euertere reuertere Sulamitis , reuerterc.n reuertere Contuebimur in te . ^ CAP. VII. f\ZJid r videbitis in Sulamitide qua ©■* . οφθαλμοί Gv ως λίμνα) b αθέρων, b τίΰλαις bjyarpjg πολλών, μι mn§Gv mTwpy&^l· λιζαίον οκοπΟών cegy- Q(07tov Δαμασκού. $ * κεφαλή Gv m trs ως καρμήλχ, (£ π), όκιον κεφαλής Gv ως πορφνζμ. βα<ηλ£ς ό\μόϊμ^ος b α^μ^ξομαάς. c * τίωρμιώθης £ τίήόιωθης αΐάπη. b τξνφαίς Gv 7 * μεγεθός Gv. ωμοιωθης τΐ φοινίκι 3 κμ^ οί μα- ςοί Gv %ϊς βότςναν. s *άτία^άώαζ·γβμα\ b τά φοινίκι.κομτήΰΌ) των νφε- ων άυτύ. κμ) iGvrcq 0ή μαςοί Gv ως βότςνες r άμπελέ 9 χμι οιτμγι ρινος Gv ως μήλα. * ψ) Acvpvy% Gv ως οϊν& αγαθός. πορ&αόφμ(& τω οίόελφιόβ μονάς Αιθνπβμ ικανόν b γρίλετίμ% κμ) οόο^σιν. ο * έίω τδί άόελφιόόϋμχ * κ) ετί εμε ή αΒις’ρβφγι cund. ι * ελθε αό[ελφιό[ε μον όΙξέλθωμΟμ εις ciypjy . cw- λι&ωμ§Ε b κωμαις. CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO· 11 Rcucrceri ad mc cestus Itrael: reuertete ad I crufalem ; reuertere ad domum doclrinae legis mete, reuertere ad fuicipicndam prophetiam a prophetis qui prophetant in nomine verbi Domini. cap. vii. Q Vid prodeft vobis o propheta; falfi,vtdecipiatis populum qui eft in Icrufalem in prophetia veftra; qnavos loquimini auerfionem contra verbum Domini,vt profanetis caftralfrael,& Iuda. ? ’ Dixit Salomon in fpiritu prophetia a ficie Domini:Quam pulchri funt Jiedes lfrael,quado afeendunt vt appareat cora Domino tribus vicibus in αηηο,αι calceamentis taxeis,& offerunt votafua & oblationes vo luntarias fuas! tk hlij eorii qui egreili funt de femore eoru pulchri funt ficut lapides pretiofi,qni fixi funt in corona ian&a.qua fecit Bcfeleel arcifcx Aaron fac^rdoti. 1 Et princeps fcholat tute per cuius meritii gubernatur omnia fecula,ficut fa-tus enutritur per vmbilicii in vtero rna t^slux,ipledidus ell in lege ficut circulus Lunat; quado vinit ad mundandii,& ad contaminandu, &i ad iuilificandii, Si ad condemnandii: & non deficiunt verba legis vnqua ab ore cius, ficut non deficiunt aqua: fluminis magni, quando egreditur de paradifo, Sc feptuaginta lapientes circundanteum ficut are^nrrotun^am,&cellaria eorum plena funt decimis ian&ificatis &votiuis Sc ipontaneis, quasconftitue- riit eis Efdras iacerdos,& ZoroJi» nr®^Mnnms-Dxft^D’iraSnB*3iM 1 ; ! φ π' -r nx pt d» ο’ Jiaap iwn -naon BH 3 a--S 3 bnns-^ myuru ο>*πηη * π : ·& >ΓΒί» »τπ o»3®?»-oa αηεπη ρΠ3 ^ΧΙ’ΒΧ ’ΌΧ ’]W p3V ’7 ΠΧ3 1(30’. ’Β * :>Sin’-tiSD 3 tipm I* Μ:- τ V ίρΜ$ >3]φρ >ΟΚΠ’3--7ί< 3|Χ’3Χ ή3Π3Χ * :» 3 'onD’pj?pnpinp*a : » 3 panni 3 ’D’i ’ϋΚΊ ηπη Ϊ 7 χβ© * *ηα ττιψΓΓπο qSt? τν mz μπκ >ny apn * ι ranrnny πηπκπ-ηκ τήνη πτπ -Sj? r—ipanno -liiarnorni; ηκτ *a * < npy 3|Βχηη73Π πβ© ipirntj? rnsrtn ηπη : amV nSan I i I- » : ' * T ; · . ->3 qynrVj? onirp rpSyy oniro raanp * * π’|?η PTgap Vtxcg r-ngp. ngnxrra? njy {ΓΤΓΟΓΠΕΠΡΧ’ΒΕΠ !▼ I V >r ; - v ·· i i— ιήπχπτηχ rndsViVsv xS o>ai οό * i T τ V - - i i I < ■ ~ ρΠ'^ΟΤΊΧ Ϊ?>Χ|1Ϊ’·£Ζ3Χ Π13Βψ’Κ7ηΐ·1Π31 siSiwmnanxawa rTiwrrra η? r χ nnen γβββ u7 ninx * v *i|- p a**· I **· · i- ■* ; ▼-!; ▼ .' ▼ ': n3-n37»©oi»3i3ninxS 1 * Mane furgamus ad vinc&s, videamus fi floruitvinea.fi flores frudus parturiunt, fi floruerunt mala punica. ibi dabo'tibi v-u » 0 3 bera mea. s Mandragora:dederunt odirem in portis noftris. Omnia poma ndtia & · vetera dilede mi feruaui tibi. o 0 CAP. VIII. 1 pv Vis mihi det te fratrem meum fugen- /Y/^temvbera marris meae,vt inueniam te foris, & dcofculer.d iam me nemo dc- s * i ' 1 ' b ‘ 1 fpiciat. s Apprehendam te& ducam in domum matris meae, ibi me docebis, & da- - bo tibi poculum cx vino condito, & mu- ftuin malorum granatorum meorum. ® 3 * Laeua eius iub capite meo $ & dextera 4 illius amplexabitur me. * Adiuro vos filiae flKj.* B Hieruialem,ne fufeitetis neq^euigilare fa- 3 ciatis diledam,donec ipfa velit. s Quceefl ifta quae afeendit de deferto,delitiis afflues innixa fuper diledum fuum ? Sub arbore malo fufeitaui te. ibi corrupta efl: mater 6 tua,ibi violata efl: genitrix tue. * Pone me vt fignaculum fuper cor tuum,vtfignacu- lum fuper brachium tuum, quia fortis efl vt mors dilediOjdura ficut infernus f mu- C latio.Lampades eius vt lampades ignis atque flammarum. 5 Aquae multa: non potuerunt extinguere charitatem,nec flumina obruet illam. Si dederi t homo omnem fubifantiam domus fuae pro diledionc, quafi nihilum defpfdent eum. "Soror no- ftra parua,&vbera non habct.Qtfid faciemus forori noflrae in die quando alloquen da efl? a aom npy n’ pqnq 1 ? t« ο*ιρ \o «jjn w aai 13 : p®ap nomi pSy aapo 1 ?? wow snbnb ηιψ jnn pnS ppab uyp ma sumo 'yqn * 7 y iy»ap Nn*t »Di 3 ni popVa nn? imp aoans non γβ o»*?® nas xnwn nshdiim\ *φ#α «aoT N»nn 3 i 1 n iqS nna ή KnoVo Snp aip ( »y 3 κηη.τχ ip^ntn Nnqp inanfl? pppy no 3 inNnnT«»p^aqaypp 3 » »rm aSeiniS ρρη πν 1 ? Neay νππ m nVpap^YNnipnKO®*» 1 ? Nm®pN 3 ^ qs: nmn^i Vy«nipoi xan ai® n» N*T 3 *t >nnn as »jm \o «aaS vMmo innna nd^r^irta jnfn nnnqsa qnpS «> oa^ jp VnapS»n’ q^ro »®ij?onoV νγιι®ο n 3 * 70 q?aaas? * pV piao nn nh Νρηκ iny nap« 3 \ pya κηη p nnypsa ns υιοηρι mhy ngnsa sni» \o ’niaeya yepxKa piny apn »n®n snaiyp ayoa h^ph NrtSin ’®aa κ^ρ> appa κηηιρ Ny»aj?i i®>api iVnd® a»a pVpn «aup njn »a tijooy Vap «naina Vsatpn «n®»j 3 , p&cfi sya« ipyp paapp pn» pa nn^tn®» n»a ipy pyby « 3 « «y»a®p t?ni®n tafjo ap «» 4 pa sSan^xp ;fgh i®a niVi^ia an; j 3 anai c=hmb saap ify η ^poy px*®»a ay a*j?r pa lasyns auoi ;ua nniVna paap pn.^ pa noi pp Sar Nn®pavo synnsSa^ny Kjn»p pn» aa noj nbWapN : 3 s papano 1 ? inioap ; \a siya. inn ipna_ yxfjy nn pa 1 ? aio nmnipppgfl «yaNSyaVn^aia najNinOVpamy xrnhn m'na. sigiayiSiflsjinininnp p?p*?PTny ninnpNyaxnnVapannTaaNyqN-isOiitaannaqnnqinpnapniinnVpTny^aon Nyawa^apnsnnipaNiyieiaisn^ nnnnNa «nto snan inna Sy ppjsppi Vs;a®n Nyatd? t?aaan jp rapSpa noto jaaa saa Nyax jn spSpa pan Npyq Nniai i NniVa via n; oS®ian st) 3 ? ni i?mb h^a®n jdn sina p*at «aipy sny® N’nai Nnni.s n: VapV »J’tn saio nmn nnnSaTyqipTjKHaqyaasSytipiyaqteqaSSy^ajyaqiSoiniiiYiqep lyaa pnnaaVssinn ^pio υρ i>aps? 6 tDiinaa K®isa pania 1 ? t<»oa ]\paoaa iaaai f? iwjan «nya scnwi? corno tunpro rjpmVN nan« Nntoa Kfl’pn eam pVt noS ?Snna Nippy *?3 p® 33 pn hhxb^\ nn nny 1 ? ttpby nn aps; 7 i rasana wnVs inSatna ντ^ϊν 1 ? ?♦» nn; «aaa qn; ^nnoS p^a^K 1 ? qipna uaa.n «anaa uoS phnna isya« oSn Sa pponn ito qanipnanivqpp 1 ? p^K^pNuppasa tenn »n; etua nnn®n p p?an snja ha; ’n«a Nn^yS^ganSaann K-iw^niSoNnoan iipnSnno pnnfa aaa an;iSiHt?i NpSyn ,ρ 3 ϊο!?ΐξίι paVni Niiniar ύ Π’κ »an noin \hph n;q® onSd pao» sinp saaya 8 s m^? π ^ * t χφϋ ppa\ iVina ndp|i sapta^ aayj no iiaa.nip^n ay Naap &mxh psn 1 ? n 4 ) 9 9 a Interp. ex Gvxc. lxx. c a p. v i i i. * Mane fafgamus ad r uineas. ‘-videamus fi floruit ymea,floruit germinatio >floruerunt ma ** ^ la punica. illic dabo njbera mea tibi. *ofiliapflragor & quare vos vultis rebellare contra exercitum Gog &Magog?ihftinete modicum donec con fumSntur^populi qui afccnderunt ad belligerandum contra Ierufalem, &poftea recordabitur vobis dominator feculimiferationum iufto- rum,& ci« voluntas a fariecius vt liberet vos. ! Dixit Salomon propheta: Quando reuiuifeent mortui,futurum eft vt fcindatur mons o- liuaru:&oes mortui Ifrael cgreiTuri funt Cx co-,& etia iufti qui mortui funt in captiuitate,venturi funt per via (pinariftub terra,& egredientur ex monte oliuaru. Futurum cftautem vt impij qui mortui funt Si fepulti funt in terra Ifrael, deliciantur fient lapis quem proficit homo > fuper terram, tunc dicent omr£s habitatores terra:: Quod eft meritum populi huius qui afcedit de terra in mille millibus, ficui in die quo afcendit de deferto in terram Ifrael, &delitiis affluunt propter miferadones Domini fui, ficur in dieταχι spa wjn >n”n τκ niViaaa >TmribirpjK 4 ICDiW ΓΊΝ3Γί&3 j τ '·· ; j trtoErnK |n? fin fy^VfoS^rmorg * : qoa φα inan κη» ondaS ΟΠΧΟΙ Π07Ι» 37 ί17ΚΠ »327 »W »B73 * ! V73T"1N CD»7.tii7 TjSipS D»3»^pD D»33n £=3»|33 ΓΤ3»'»Π * *> : »js;>«oti Ε3 , *7»κπ “isyS is bsV tiS-non ’irrm3 1 ■« ·’- ‘ T v ■* J V · " : ' · - s « ; ca wa nn 7i/ propugnacula argentea, fi oiUumeft 3 com. pingamus illud, rabulis cedrinis. ' 09 10 4 Ego murus, &vbera mea ficut terris, ex quo facta fum coram eo quafi p^cem · reperiens. „ υ 11 4 Vinea fuit pacifico, in ea qux habet populos. Tradidit eam cuftodibus,vir affert pro frudu eius mille argenteos. 11 4 Vinea mea corani v me cft.Millc tui pa cificae, & ducenti his qui cuftodiunt fru- duseius. 13 * Qu,^ habitas in hortis, amici aufcul- tantj fac me audire vocem tuam. ® 14 4 Fuge dilede mi, & aifimilarc caprea: hinnuloque ceruorum fuper montes aromatum. ^ c=DUin jihsi wsnnNpVynpa ngy ain’ ’jppV sspa sana KjDpywasro&sa snnyijosinas^tp^pnaiVsjjpio» 9 c<»po ’ st i^psi Nflppa vhyoh sVni 1 ? wi rvba npava na \obtiob tqnpyS lyn nty sapa*! paaaja nb panp pnnan ojj νςόκ S npS sanynoisaVi ambby κρ’ηρηκ’ρρ. najppya snnismai nb aa-rypaap.snSyppna’ya?snipp jp am >nn Njpi snnai sbnjpa pj’pn uaai snwa κηηΐκ »o jpap sp»pn sjs rnpsi Vsaipn sanp 10 i suasa tmjby noa naaya npVp snn «pis 11 . ! istpax nn ^a anbm pW pinu κηήο oipa ppna «napo Vbnippj snujpa sipaa 1 ? a pa κόήξπ noa»n nn’ papp pnn ίιί nna sobg ra nn’ npni iaaSpnn nn’ a’ni« NpaaV ®Λ*ηο N’n*| npy Syppbpapyuaqaaaai arvoVpnpy aHaioana aypniNnxnaa oyanauin κηΝηψκ^ηΡη NabpnoVPn^aana nbpi?ob syg ribw jpn nnsa nnsiaJ ^ηρπ αφα nbbp ypp na 11 t xaa toa? sin π ήΦψ \οη njns*t npia an’p ’πίαϊ’ bg ppa^ apya iabw in’s unp·? πο*7ψ xgbob nsian ipsijt* NFiytf K’nnai anxo 1 ? η'ώψ αηρ,^ρ Π’Πν pnyj /cjiDs Ά'ώψ *ιρκ 1} ι ηΛιϋ aa cainrn jma oVp »rj» jpnpi nain’ ppap pani oaj aa aypsg pna φψ ’.a’ nmo anai nna sana sns υη tMp sVnpa bsaPn snp’ja ns s’pi’ qioa Vsapn sn^^a 1 ? ap’pV ^pSy np nnsiaa an’ nsn ^aya Vp snnis ’ay’pPs npapsnpsio pabsi sna’no «‘l^prwnsBy astpipaanjp ’tan ay spaap ngby no ’pna φ pay bsain snP’ja »ap pap”. snyp s\ana 14 ·. raaay ns*| np ba 1 ? canpp ’nsi sanVi nsatV VPp sanspy ^paa ; pya n snpS ’pa ’np qpap : yhta sanas n pnpypyp^pTap ’ppaqnpapnu;ni sastpp sansyasp fisipnp^tcjpipijpaipyvaSanppi uamPp snnnjsja nanabanpp paya jayaa s^sa sSnasa is nns m\ san sp’yi i pjppa natop qaap tmna ppp’ ipni. abPian saio by jn’Vyni jn’ paani. |p ’yann π jpi ay αη’ΐ^π an? a3D on ,—i3K l ?an bv r -liiao oudjib ©κηκ D1D3H33 n» by p»y ai nj; miai Siipji by onSxn tnn aia φα aiao φα Dia»Sa msaa ηκτπ : n»E?an uw» αϊ?3 ca»Kmpan 7 ϊ»ν Sa f v 0 fi ύ 3 Ci- 3 ')■ Jnterp. cx.Grasc. lxx. c A p. v 111. ’ * Si munis efi y aedificabimus fiuper eam pro- $ pugnaculcLArgentea. & fi oflium e fi , defcnba- rnus fu per illud tabulam cedrinam. 4 Ego myrus , & ruber a mea ficut turres. 1 fui m oafiiis em quafirepertenspacem· 4 Vinea fmt Salomoni m Beelamon. tradidit rvineam fuam cufiodientibus . njir feret in fu Slu fuo mille argenteos. 4 Vinea mea mea coram me y mille Salomoni } &· ducenti his qui cufiodiuntfuffum eius. *Ghti jedet in hortis , amici attendentes yo- * j ci tuae audire fac me. 11 11 j 5 Fuge nepos mi, & ajjimilare caprae aut *4 hinnulo ceruorum fuper montes aromatum. ΑΣΜΑ ΑΣΜΑΤΩΝ, /λΰ'^μϊ\ν<£κης rm e p 9 * ei τάχος εςιν^οΙκο^ομγιΟφρ εττ αίτΐυυ επάλζα} γΐξβξ. <£ « 6όζρ U ~ι,&Α?ραψωμ$μ επ οώτΐυυ Qd/oftoL ιο κε^ξίνίω. είω τεΐχόν ngjj μαςοι μου ως πνρχοι. \yd ΥίμΙω b οφΒαλμοϊς cimi ως Sj^lmovcrct dphfilw. 11 * αμπέλων sfyndu id Ολ&μψτι b βεελαμων . 2- $ωκε τν αμπελώνα ajurd %ϊς mqjdaiv. adnq oleri b καρ~ 1 1 7 Γ^ί auri χιλιομ 'Zfiyv&ou;. * αμπέλων μκ εμος beo - πιόνμ* (φ χίλιοι 0λ3μ^ϊτι.^ φ diaxotnoi ViqmqjL i}cnrv καρπόν emi. * ο χα3-γιφμ(& b κήποις , ififiqj ι (ωξβτεχοντες τβ φωνν Ου οίκου nefov με. 14 * φνχέ άϊελφιάεμου νμι ομοιοΛ τβ J^opmh b 7 bJ νεζξώ των ελάφων 3dn opy) χωμάτων. ° CHALDAICAE PARAPHRASIS TRANSLATIO. * Dicet Michael princeps Ifrael: Si ipfa fteterit iicut fundamentum inter populos,&dederit argentum vt poflideat vnitatem nominis dominatoris feculi,eri mus ego & vos cum feribis eorucircundantcsea ficut ordines argenrei;&non habebunt poteftate populivtdominen·» tur in eam, ficut noti eft poteftas vermi vt dominetur argento : & quamuis fit egena prateeptis, quiremus miferationem proptec eam coram Domino,&recordabitur eius propter meritum Legis in qua laborant pueri, qiue feripta eft in tabulis cordis; &ftat contra gentes fi- cutcedrus. IO Refpondebit castus Ifrael & dicet· Ego fortis fum in verbis Legis ficut murus, & filij mei robufti ficut turres. & in illo tempore coetus Ifrael inuenier miiericordiam in oculis Domini iui, & falutabunt eam omnes habitatores terrae. " Gens vnaaicendit in fortem dominatoris feculi,apud quem eft pax,quae comparata eft vinet^collocauii eam in Ieru(alem,tradiditqj cam in manum regum domus Dauid.vtcuftodirent eam,ficut agricola cuftodit vineam fuam . Poftquam mortuus eft Salomon rex Ifrael, temanfit in manu Roboam filij eius, & venit Ieroboam filius Nabat,& diuifit cum eo regnum : & tulit de manu eius decem tribus ,iuxta verbum oris Acina: Sylonitx, qui erat vir magnus. 11 Quindoaudiuit Salomon rex Ifrael prophetiam Achix Sylonitx, quadiuit occidere eum: & fugit Achia a facie Salomonis,& abiit in a£gyptum.& in illo tempore didum eft in prophetia Salomoni regi,quod dominaretur decem tribubus omnibus diebus fuis,& poft mor tem fuam dominaretur eis Ieroboam filius Nabat: & duabus tribubus, videlicet Iuda& Beniamin .dominaretur Roboam filius Salomonis. " Dixit Salomon in fine prophetiae fuac: Didurus eft dominator feculi coetui Ifrael in fine dierum ,· Tu congregatio Iiracl quae comparata es horto minimo inter nationes, & habitas m domo dodrinx cum fodis concilij & reliquis populis qui aufcultant vocem principis Icholx.&difeunt ab ore eius verba eius:audire fac Legem.vocem fetluet fermonum tuorum in tempore quo tufedesad iuftifican dum & ad condemnandum,& aftentiar omnibus quae feceris. 14 In illo tempore dicepjjfenessawus Ifrael: Fuge tibi diledemi dominator feculi de terra hac immunda ,&habitet maieftastuain cxlis excelfise & in tempore tribulationis quo nos orauerimus coram te, eris fimilis caprex.qu^ in tempore quo dormit,vnus oculus cius eft chufus^Talcer oculus eft apertus :au t ficut hinnulus ceruorum, qui in tempore quo fugit refpicit poft fe: fic tu contemplaberis nos, Sc refpicies tribulatbnem noftram &afflidionem noftram de caelis exceifis, vfquead tempus quo beneplacitum erit tibi in nobis ,&redimes nos & introduces nos in montem Ieruialem, & ibiadolebunt Sacerdotes coram te incenfum aromatum. J FINIS CANTICORVM. o O <5 ■*· o Ex REGIS CATHOLICI MANDATO Ία en e diti m virias Montanus D.fiTh. recenfuit &frobamt . ■Ί <0 e o # ■o l 1 3 >3 t a o 3 5 \ 3 ί Λ c· 0 / e 0 «i V «£> o o l> Q) c fcesa^· φ t> 'l i 'PROLOGVSIN LIBRVM S A P I E N T I JE . ' 1 Ib e r Sapieritis apud Hebraeos nufquarrL, eil. Vndc'6£ ipfe fiylus Graecam magis eloquentiam redolet. Hunc ludsi Philonis ede affirmant. Qm proinde Sa* pfentis nominatur, quia in eo Cbriili aduentus, qui eil fapientia Patris, & pafsio eius euidenter exprimitur. LIBER SAPIENTIAE·. ΣΟΦΙΑ ΣΑΛΟΜΩΝΤΟΣ. κζφ. oi. ΓαπήιϊοιΙί τΐω S\kcjuo -1 σζυύϊω οι κρβοντζς τμϊ' γΙω· φξβν^ατί me) 'Sci κυρτό bt cLyctO:- 1 $a,(£ bt άτύάτ^.κατρ $ιας ζητήσατε cwvv. i ότι %Ίς μη jiciqcffifduiv ι αυτν,Ιμφανίζφ) $ %1ς μη dn^m cbjrfi. * ιτκολιο] yj λογίτμοϊ %ωρί- ? ζχσιν Qzo& $οκιμχζρ[βμη $ ή ου- ναμις ζλζγχρι chr άφρονας. ’ i οτι ύς κακοτζ^νον φυ^Ιψ ςχχ, 4 ύΰΐζλά)(Ύ) βφία , «cTs κο&ικησα cv c τωμάϊλ κο^ρ^ζω αμαρτίας. * άγ,ον γ) τίνζ^μα τϊα$άας φ$όζί- s Tctj bofiov, ψ) άπαναςή (V) 'Sw λο- ^σ·ρ5^Γ άτυυυίτων , ^ IzrsA&scriis ονομιας. * φιλόμΒρωπον γ$ πνεύμα G-* φίαβ. ebc Smtj-a ζλάτφημον )χτο χ&λίων duri' οτι τάν νζφράν curri μαρτυς ο Οζός 3 (c Τ καρδίας emi m- (τκοπ& αληθής, £ ^ yAoWwi c&otr ςής. * οτι πνεύμα κυρίου πεπλήρωκζ 7 τΐω οΙκου^Ιυ .), τ® criwzyfv τα παν τα γνάα ν ερρμ φωνής . * Λα Siro φ§?/άμζν& άάικαύ- β /xvi Χαδη ,«^6 /XH παρελάοο-η)' ojutv 1?4γχύ<τα η <^ίκη. *bt γο (Ιία&όλίοις ά<ϊε&οίΐς Ιζίταοις 9 ίςα] · λίίων $ ακοή <©£?$ γίζ\ εις ελεγχον ανομημάτων emi. * οτι ύς ζηλωτεως άκρ^άτα\ τα™ ιίά/ότα, (c ,Τ^(]ς· yo^vqjidv ebc )m>- κξντΡιζ^). *φυλάζα^τε Totvtw foyfacr -11 μον ά/οωφελήφί 'Stco κα^λαλιάς φα (τα&ϊε γλωοτης * οτι φθίγμα λα- Β-ράΐονχενονύτΓοράίΓέ^ * $·Ό/χα ΐ) κα ^ %?;φζυί)όμο,νον dMcttpei φυ^Ιιό. Tranflat.B.Hierony. CAP. I. Iligite iuftitia, i qiudieatister- A jam. Sentite dc Dno in bonitate, & in fimplicitate cordis querite illu. * Q£onia in- * uenitur ab his cjuindten- tatillu; apparet au te eis qui fide habent in illu. s Per- ) ueri^ enim Cogitationes ie- parant a Deo: probata aute ! virtus corripit infipientes. *Quoniam maleuolaani- 4 mam no introibit iapietia, nec habitabit in corpore fubdito peccatis. 4 Spiritus 5 enim iandusdiiciplin^ef- fugiet fidu, & auferet fej« cogitai^nib 5 qu? iiint fine intelledu, §c corripietur a fupuenieteiniquitate.*Be - 6 nignus eftenim ipiritus ia- B pienti$,& no liberabit ma- tedidu a labiis fuis,quonia renu illius teilis eil Deus,& cordis illi 9 fijutator eil ve- riiS, &?lingi^eius auditor. 4 Quonia ipiritus Dnije- i plcuit ovbb^ff^iu , Sc^oc quod cotinetomrjiadif^ia habetvocis.*Propterhocq 8 loquitur iniqua,non poreil latere, nec p^terietillu cor- ri||}ensjudiciu'.* 4 In cogita-» tioniblis §mm impij inter- C rogatio erit: fermonu aute illi 9 auditio ad Deu veniet, ad correptione iniquiratu illPdQuonia auris zeli au» 10 ditomnia,&tumult 9 mur-^ murationu noabfcodetur. 4 Cuilodite ergo vo§ a muiv 11 murationequ? nihil pdeft: &a detradione parcite lin- gute. QuoniamTermo obfcurus in vacuum non ibit: os autem quod mentitur, occidit animam. SAPIENTIA. \ Interp. Grsec cap. i. fligite 'wfli- tim qui indicatis ter - ram\ fentite de Domino in bonitate f (etb in fimplicitate cordis qm- i riteiM. 4 Ghsoniaimeniturab hu qui non tentant illii, apparet autem non infidelibus illi, i * ‘Teruerfie enim cogitationes fieparant λ Deo,probata autem Virtus corripit infipientes. 4 *j 2 htonia in maleficam animi non introibit fapientia , neque habitabit in corpore fubdito pec s cato. * Satius enim ffiritus di- fciplina effugiet dolu t φ amovebitur a cogitationibus fiuU tis t φ corripietur fuperueniete * iniquitate . * Benignus enim sfi ritus fapientia , no liberabit , maledicum k labiis fiuis, quomi renum eius tefiis Deus ,φ* cordis eius ifeculator merus , φ 7 lingua auditor. 4 Quoniam ff i ritns Domini repleuit orbeterrarum j φ quod continet omniafidentiam habet mocis. 8 4 Propter hoc qui loquitur iniqua nullus latebit , neq\praeteribit illum corripiens iudiciu. 9 4 fin enim cogitationibus im pij inquifitio erit, fermonu autem illius auditio ad Dominum Veniet ad correptionem iriiqui- 1 ° tatum illius. 4 Quoniam auris zeli audit omnia, & rumor murmurationum no abficondi - rt tur. 4 Caueteergo murmuratione inutilem , φ a detra&io- ne parcite lingua,quoniafirmo obfcurus vacuus no ibit; os aut quod metitur , occidit animam . % Interpr. Graec. r lSlf zeletis mortem in erro- 1 1 re vita vejlra, neque at traha- tis perditionem in operibus mu mum rvefirarum. * Ghfoniitm Deus mortem i y it on fecit, neque Utatur in perditione 'vinorum . * Cremit enim ait ejfent o- »4 tnnia, φ flutares nationes mundi , 0 non efl in illis me~ dicamentum perditionis , nec inferorum regnum in terra. 4 fufiitia autem immortdlis i i efi» * fmpij efoc broimv, aii τίρπβζ) m άπωλάα ζωηων. 1 4 * sxhers γαρ ίΐς τ ύνα\ τοί πά/ότα xfi mTYi&oi cd φρίϊας χόομου, xfi ebi fitv cv [afjTtuq φοιρμαχον όλ&ρον j νό\) aJ[ov βαοίλβον Sdh i i * 0ιχαιόοΰόγ q ahwdLvq fitv. ii * άσί££ς $ τ οϋς %spoi (c λ9- yoig (®ofexa.hiς ύχυτίά/ρζοίντϊς' ‘ότι καπνός μ πνοή αν ρκην ημψ, xfi ό Τ^γος αζηνΟνξ άν xivm καρό\>ίας νιμψ. j * a er£so!tavT(& J τζφρμ 'Ste ! q τ στόμα, χα] r τΐ^όμα. ΐιμψόίαχν- &υκ ήτα* ιός ^ycidi & civp. ' 4 i xfif V ονομα yfifi c ’Μϊλν&Υκτίζ) αν fi «3«? μνημον&όΰπ τών lp~ ytvv iiuffi’ xfi παρϊλώοτί) οβί& Yififfi άς ίχνη Μφίλης, κμι 0 pratu iit quod no pertran- feat luxuria noftra. ‘Nemo ? , veftru?exors*iit luxuriae no- ftrae.Vbiqfrelinquamus ligna laetitiae,qm hec eil pars noftra,& h<£C eil fors noilra. * Opprimamus paupere iu- 10 ftu, & no parcamus fadua:, nec veterano, nec reucrca-, mur canos multi temporis. ‘Sitautfortirudonoftralcx 11 ^ iniuiiide. qdenim infirmu C eft,in utile inuen itu r. ‘Cir- cuueniam 9 ergo iuftu , qm inutilis eft nobis, & cotra- rius cit operibus noilris, & improperat nobis peccata legis , & diffamat in nos peccata diicjplinscnoiine. 4 Promittit ie fcicntiaDci ** habe re, & iiliu Dei ic nominat. 4 Fadff eft nobis intra- 14 du&ione cogitationu no- itrarij.‘Grauis elinobis etia ** ad videndu,quonia diiiimi lis cii aliis vita illius,& immutatae funt vias eius. ‘Ta- 16 'quam nugaces £ftimaii fumus 3b illo, & abftinet ie a viis noftris tanqua abim- mund;dis,$: prasferc nduif fima iuftorum, & gloriatur , patrem fe habere Deu. 4 Vi- n deamus ergo, fifermonesD illius veri fint, detentemus quae vetpra funt illi,& (ciemus quaserut nouiilima il- lius.*Si enim e ft ve rus filias «8 ' r r· · ■” T vp-* 0 i·» i Dei,iufcipiet lllu, & libabit·illu de manibus contra- rioru. ‘Contumelia&tor- ^ mento interrigemus eu,vt fciamus reueretffmeius, & probemus patientia illius. ‘ Morte tirrpifsima eodem 10 nemus eu-erit enim ei refpe &us ex fennonibus illius. ‘Haeccogitauerut & erra* “ uerut; excascauitenim illos ^ malitia coru. ‘ Et ncicierut facrameta Dei,neq j «aerce- dem iperauerutiuftiti^,nec iudicauerut honorem animarum fanitarum. SAPIENTIA. 13 14 > 20ΦΙΑ. * ςζψώμζ^α ροδών κώλυ'^ι 7τςιν « « μο^ραΛ^Ιωομ. ‘ μηδώς ημψάμοίζβς ζςω της μ- ί> μζτΖζμς άγερωχίας * παώί&χβ κα- ‘ζίλώψωρβμ σνμζολα τ> ά)φ£β<τυ- νης, οτι cwty) ιί μζξχ, Υΐμψχμ) ο κλΜ- ρ&ΜΪ. . ' , 4 KOL%L^iwoL^(r(t)f£p rfciyflgtSi- 10 καιον , μγ\ φατώμε^αχνι^μς, μν δε ττς&α’βΰτΗ αιτζμπώμον πολιου; πο- λυρ^ονίοίζ. * ίςω $ ψΊμ ιί ιχυς νόμ(& της δι- 1ι xcuoi τίωης, τ γί> ά£τενζς 1 Xfgwov ε- λ ζχχετομ. * ανε<Ρξ&ό&®μοΜ δε τν δίκαιον , οτι ι * ϋύχρνς& ημϊν ζςι,(ί Q 4 ’αΑοδτομ %ίς ’ίργοις δναδίζα ημΊν άμα/ρ- τήμα^μ νόμχ, χμι εΒιφημίζα ήμίν άμα^τήμΰίΐα 7 iouoeicig ημ^ϊ. > * STCccyfiAs^J yvcftnv Ιχμν ff soJ χμι 7 !ou$cl κυρίου ίαυτν ονομαζμ. ημίν ά; ίλίγχαν cMOidt *:βονρυς ίςιν Yiul· ^ βλεπόμζ- i j ν&βττ ό/οόμοί^ Ίοις &? 9 \οις ο βί(& curti?, κομ αί τ&&οι curtiL * άς κίβ^ηλον ϊλογί&ημαν awaf, 1 6 }(cy άη rg^sraj τύν οδών Υΐμ^ϊως cbiuS-dvpmdir μακαριζμ Λ*· καίω », (η άλαζον&ίε^) πατίζμ ffsoV. *ίδωμζν ei (t) T^yoi curti? άλη~ *ι freig , γμ\ ^(-ΐξμο'ωμζι/ tu qm οκζοίατί curti?. * z\ ycup ζην δ ?ίχαΛ&* qoV 3-ε οδ, 1 1 (ΜτιλΥΓφ?) curti? \ p(V) cuutvok %μξ}ς ά$ζςηκοτων. * νβρζι (η βα(^ό?ω Θ^ίτΰΰ’ωμζν αντν , ίιμ yvduQjy rhu ίπιζίκαοΛ) cw&Jc. δοκιμάόωμζνΊηνΰυνί ζικακίαΛ) curtiL * frmum οί^ήμονι Koclgh,- 10 κάτωμζν cuh° ν, ζςου\ yQ ώηύ μ οκοπη c /κ ??yov cun?\ ehoyicrw&jfczTihcwYiSti Qm m άττζτυφλωιτζ yccp αυτχς ή κακία αυτών* * κμί GW Zyvotrar μνςή&α ϊδζοδ, α μι&ον ηλπκτουί) δ(ηότΥ)τ& ,ύδζ exyaiow γίζμς ψυχών άμωμων* Interplr. Graec. 3 s ‘ Coronemur rofarum^cali- culis antequam marce,(eant. > “ Nemo nofirum expers fit nofir&firenuitatii, >vbique relinquamus figna Utitue , quoniam htsc pars nofira zsr firs talis. ‘ Opprimamus pauperem iu- fium, non parcamus Viduae,nec fenis reuereamur canos multi temporis. ‘ Sit autem nofira fortitudo lex iufiitu, nam infirmu inutile arguitur. 1 Circumueniamus autem iu - Bum t quoniam inutilis nobis e fi , & contrarius eB operibus noflris , & improperat nobis peccata legis , celebrat nobis peccata difciplinaenoftree. ‘ Promittit fidentiam habe* reDei,& filium Domini fe nominat. ‘ FaBus eft nobis in redar■* gutionem cogitationum nofira· II II < 3 ‘4 rum. 11 ‘ Grauis eB nobis etiam Vi- fus , quoniam difftmilis alijs vita illius } (efi immutatae nri« 16 eius. t: is fin (furtum aefiimati fumus ei , φ abfiinet a <ηψ noflrit tanquam ab immundictjs: beata dicit nouififtma iufiorum, (efr iaSlatpatrem Deum. 17 ‘ Videamus fi fermones il* lius naeri , e> tentemus quae in exitu eius. s Si enim efl iufius filius Dei , fufeipiet eum j (sr liberabit eum de manu contrariorum. *? * Contumelia e> tormento interrogemus eum, nat fciamuS manfuetudinem eius , φ' probemus patientiam illius. ‘Morte turpi condemnemus eum, erit enm eius obferuatio ex fermonibus ipftus. ‘ Hac cogitauerunt, φ* er- ' rauemnt; exccecaait enim illos malitia eorum. ‘ Et non cognouerunt my* fleria (J)ei , neque mercedem (ferauerunt iufhtiae, neque iudicauerut honorem anm&rum immaculatarum. a % 10 11 / o ^ Interpr, Grax. SAPI ' 4 fuoniam Deus creauitho 13 minem m integritate } & imaginem propria fimilitudinis fe* cit eum. i fnuidia aut e diaboli mors n ihtroiuit in’mundum. tent-ant autem eum qui illius partis funt. '' cA p. ni. T Vfiorum autem anima in ma 1 A nu Dei , φ non tanget illos fermentum .'·■ ’‘ ' % V\fifunt in oculis infipien - * tiummori^&aflmata efl ajfli- cllo exitus illorum. 4 Et quodll nobis iter con - 5 tritio: illi autem funt in pace. 4 Etenim in confpeSlu bo- 4 minum ft tormenta pajf fmt 3 fj,es coru immortalitate plena. * Et in paucis njexati , /0 5 inultis bono afficientur \ quoniam Deus tentauit eos 3 φ tHuenit illos dignos fe. ’ - * Tanquam aurum in for- 6 naceprobauit illos 3 φ quafi ho locaufium hofia accepit illos , et in tempore rviftationis ipfo- rum 4 Refulgebunttanquam 7 fcintilla in Bipula difcur reni. t( ju dicabunt gentes da - 8 minabuntur populis 3 (df regnabit eorum Dominus in fecula. 4 fui confiderunt in illojn- 7 telligent ηυ erit at em , φ fideles in dileSHone acquiefcent illi: quoniam gratia φ mifericor- dia in fanclis eius 3 φ vifitatio in eleUis eius. *At impijfcut cogitauerunt 10 habebunt correptionem,qui neglexerunt iufium φ a Domino recejferunt. 4 Sapientiam enim φ difci - 11 plinam qui abijcit, infelix ■ & evacuafies illorum 3 φ labores fine fruciu 3 & inutilia opera eorum. • * Mulieres eorum fiult@) ως αζηνύήρες ο^καλάμη ^ια^ζμμο&τρμ. 8 , 4 χ&νοιήσιν εύνη χ^μτή(ρνσι λα /dv, ufi) βαυιλάοτβ ρωτώ κν&ι& ειςάητ οάώας. 9 * 0 πε%Όιβόχες επ' cusrf fiwnQv- ■ σιν αληθειών y %cy 0 τηςοι bv αγάπη εατζβατφ^νο^εην ώπφ οτι "χάζ^ς. )(fl s - λεος cv %Ίςοτίοις cmf 3 fg) οΒιυχοπ ή bv %1ς ΡΜλεχ&ίς cwrd . . ο 4 0 df άϊεζείς χαθά ελογιο'ρυνΖ) εζονσιν ο% < 1ί ( α/οα , ,0 άμελήτωντες f δικαίου (£ f xvpU Ίχτοςάυτες. :i γΡ έ παιδειών ο/Ιζονθενώ ^λΰάπωξβς,νφχενή ή Ιλπ'ις οωτάν, f(Of οι κόποι dffvnjsi ψ) άρβηςα. τά έργα οωτώ. :ι * cu γυναίκες ρωτώ άφρονες . πονηρμτά τέκνα οωτώ. η ■ 4 ο)ήήικατάζμτος ή ^Ιμεσις οωτώ · οτι μακαρια ςειρμηαμιωντ®’, ήυς cbc εγνω κοιτίω b) παρμπίωμρόΐλ, είζει καρπόν b> οΒισκοπη fpv^ydv. t ν τ i a, Tranflat B. Hicrony, 'ν' (> ii 4 Quoniam Deus creauit homine inexterminabilem, . v & ad imagine fimflh:udinis r t <■ 14 fuse fecit illu: 4 Inuidiaau- Gcn. r . a tem diaboli mors mtioiuit in orbem terrar&. imitatur, autem illu qui funt ex par* te illius. : GAP. III.; TViloru autem animae in A ^manh Dei funt, & no ta-i get illos tormentu mortis. I * Vifi funt oculis infipien- tium mori, & ceftimata cit 3 afflidio illorii. 4 Et ab iti- ^ nereiuftoabierutin exter- miniu, &quod a nobis efl: . iter exterminij, ilii aut funt 4 in pace. 4 Et fi coram hominibus tormenta pafii funt, fpes illorum immortalitate 5 plena eft. s Iq,paucis vexa- tijin multis bene difponen tur, quoniam Deus tenta- uiteos,&inuenitillosdi- 6 gnos fe. 4 Tanqua aurum in B fornace probauit illos, & quafi holocauili hoftia ac- m«.i } j cepit illos, & in tepore erit 7 reQiedus illorum. 4 Fulge- bunt^uili,& tanquam fein- tillas in arundineto diieur- s rent. s Iudicabunt nationes^ & dominabunturpo- pulis, & regnabit Dnsillo- ? rum in perpetuum. s Qut . cofiduntin illo, intelligeilt veritate, & fideles in dile- dione acquieicet illi; qy,o- nia donum & pax eiteledis 10 eiiis . 4 Impii aut fecundum Λ 1 - . £v j -y j- c|\% cogitaderut,correptionem habebunt, qui neglexerunt iuitum,&a Dnore- II ceiferunt. 4 Sapientia enim C & difciplir.a qui abiicit*in- felix eft;& vaeua fp^s il- Joru, &laboresiine frudu, 11 & inutilia operaeoru. 4 Mu- lieres eoruinfenfa^ funtj&r 13 nequifsimi filij illoru. 4 Ma f. ledicla creatura eoru, quoniam felix eft fterilis, & incoinquinata , quae nefeiuit thorum in delido: habebit frudum in reipedione animarum fandarum. 1 i 3 Tranilat. B.Hicrony. c ap.i 4 Et fpado qui non ope- i * ratus eft per manus fuas ini 3 iquitate, nec cogitauit ad- uerfqs Deum nequifsima. dabitPur enim illi fidei donum eledu,&: fors in teplo Dei acceptifsima. 4 Bono- 15 rum enim laboru gloriofus eft frudus,& qt^ non concidit radix lapientia:. * Filij χ< aute adulterorii in cofum-, matione erut, & ab iniquo j thoro femen exterminabitur. 4 Et fi quide longas vit£ 17 erut, in nihilu coputabun- tur,& fine honore erit no- uifsima fenedtusilloru. 4 Etis fi celerius defundi fuerint, non habebunt ipem^ec in die agnitionis allocutione. * Natione# enim iniquas, ^ dire funt confummationis. cap. mi. Quam pulchra eft ca- fta generatio cu clari- A tate ·, immortalis eft enim 1 memoria illius: quonia & apud Deu nota eft, & apud homines. 4 Cum praeiens eft^ imitat^fdllam · & dePiderac eam cum fe eduxerit, & in „9 perpetuu coronata triumphat incoftiqnatoru cdta- minu ρΓςιηΐΰ vinces. *Mul-} tigena aute impiorum mul titudo no erit vtilis, & fpu - ria^itulamina non dabunt radices^ltas,nec flabile fir- mametum collocabunt. 4 Et 4 fnn ramis ger^i- naucrint, infirmiter ptifttca a veto comouebuntur, & a B nimietate ventoru eradicabuntur. 4 Confringentur j enim rami inco!iummati J & fru&ui^illorii inutiles, & a- cerbi ad nianducandu,& ad nihilu apti. 4 Ex iniquis c- c * nim oes filij q nafcutur, te^ ftes funt nequitiae aduerfu^ paretes in in terrogatioe fua.\ ^Iuit’ aut fi morte poccupa 7 tus fuerit,in refrigerio erit. 4 Sene£tus enim venerabilis » eft no diuturna, neque annorum numerocomputata. SAPI entia- ii 1. * ΪΟ ΦίΑ, * >($f djvofy&o μή ερρασάμε- \4 v ca» χαφοάόμ^μα, μηδε άνθυ- μγιύβς xf κυρίπ πονηζφ · froQnCt) γ) oum! τής πίςεως ρά&ς δκλεκτή, κφ κλήρ'& άν ναώ κυρίου Βυμηρε- 9 €p&- * άίαθών φ πόνων καρπός &όκλεής, ι άώιάπϊωΤ&'ή ρίζα, τής φ ρήσεως t / ^ 1 7 τέκνα δε μοιγών άιελεςα εςα^, ι< χφι οκ πα,ζμρόμου κοίτης σπέρμα άφώι&ήσεταή, * εάμτε yap μακριοί ^ρων),άς *ίαν Xoji&nGv^y £ άτιμο ν \π εγά- τωντρήξμς αυτών. * εάφτε όζεως τελ&ιτήσωσιν ,8 εζχσιν ελπίδαφδε αν ήμερα διαρνώ- <Γίύ}ζ πας>μμΰ$ιον. * 'βμεας yap αδίκου χαλεπάτά n> Τίλ Μ. fi. f * Κξώοσων ατεκνία μ$ αρετής, ι άΒουνασία yap εςιν άν μνήμη αυτής' οτι (c α^μΒεώ γ,νώσκε) (c οώ- Βράποις. * πΑξβ&τΛά η μιμοδμ) ουύτήνβ. t 7ioQo<$θή$), Wi ΧΖΰό βίας άνεμων οκζ/,ζωβήΟΓ). * πε&κλα&ήζ?) κτένεςάτελε- $ ςοι } xgjJ καρπός αιίτάν Apgn?© 3 , αίωξ&βς βράπν κμ} άς ύΒοά δΒι- τήδει&. 1 δκ yap φοίμων ύπνων τέκνα ytv - « νωφρΑ μάρτυρες εισι πονηριάς fpmcv οΐξε^σμά αυτών. * δίκαιά δε εαν (φάση τελετή- 7 σαυ\μν άάαπαυ&ι εςα\. γήξ^,ς yap τίμιον ύ τ πολύ- 8 χξονιον, « δ[ε 'άξΐβμώ ίτών μεμε- τςητου\. ι 6 17 ι.» Intcrpr. Graec. t / 4" ' *Et β?αδο quinenoppratus e fi in manu iniquitatem, necco gitauit aduerfus Dominum m& la: dabitur enim illi fidei gratia elecia ,φ* fors in templo Do mini acceptior. 5 4 Bonorum enim laboru fru Si uj gloriofus, & qua non con cidit radix fapientia. * Filij autem adulterorum non initiati erunt, et ab iniquo thoro femen exterminabitur. 4 Si enim longa nj'it£ fuerint, in nihilum computabuntur, φ (ine honore in nouijft - misfeneSius illorum. «* 4 Et fi celeriter defunSii fue rint, non habebunt fpem, nec in die agnitionis folatmn. 4 Nationis enim iniqua di- ra confmmationes . CAP. III I. 1 fierihtas filiorum cum rvirt ut e-pmmortalitas enim efi in memoria illius t quoniam (gfi apud Deum nota eft ( in feculum coronata triumphat incoinquinatoru praemiorum certamen non n wtedigentes , nec ponentes in intelledu tale , quoniam gratia (efl mifer icor dia in fandis eius } (tfl obferuatio in elechs eius. .. 4 Condemnat hiflus mortuus 16 Viuentes impios , (fl tuuentus cofummata celerius longauam [enedutem iniufli. 4 Videbunt enim finem fa- *7 plentis } & no intelligent quid decreuerut de ipfo y (fl ad quid muniuit fe Dominus. 4 Videbunt (efl contemnent . I? illos autem Dominus irridebit. 4 Et erunt pofl hoc in ruinam 1 flne horrore, &· in contumelia inter mortuos per feculu y quoniam diflrumpet illos flne voce . pronos , & commouebit illos a fundamentis , vfque ad[u- premu deflabuntur ^ erunt in dolore y & memoria eorum peribit. 4 Venient m cogitatione pec - 1 catorum fluorum timidi 3 <& arguent illos ex aduerfo iniquitates ipflorum. . 0 . · cap. v. VfifVnc flabit in confidentia 1 multa tuflus contra faciem eu. eorum , & irritantium labores eius. 4 Videntes turbabuntur ti more vehemeti, V 1 fiupebut in iniferata fldute . & dicent intra fe pcenitentiam agentes 3 \ sapientia» Tranflat. B. Hierony. £ ο Φ 1 A» 9 * πολιά U Ιςι flqjvmg Αμύρωπ'οις, yflj ηλικία γήρως βιος άκηλίόωτ&ί 10 * ύοαριςος τά Ττεά '[μόμεν&’η- γαπήΰη , ψ.\ Ιβν μεταζμ αμαρτωλήν μετετεύη·, ιι * ήρπάγη μη η κακία άλλάζ,η οϊωεοιν ώ/τύ \« ίολ©-’ άπα\ή<τη \j/v- (flw Guurd. 11 * βαοκανία yo φανλότητίαμαυροί τα. καλά , (c ρεμζατμός m- Ίινμίας με^λλ&όα, voiw άκακον, t} *τίλβω Sreig cd ολίγω ί 7 ζληρ'ω<τε χξονοις μααρβυς. 14 Vgi^n yaj ρ Ιιύ κυριω ή \[υ^ή αυ~ %ό' όίά^ότο εαζτέντεν ομ μίζν τίο- . νηριας. i j * @ $ λαο) ίόόνΊες (c μη νοήοανίες, μη j 3 -εντες Sdn όιανοία τ %ιοότον 3 οη ·χάςμς (£ έλέος h %ig ουίοις άιηΑ > (c htiuK07in C 4 > ίαλεκίζίϊς ounfi. 16 * KafctKyivti fliKcuog S-ojvw c?v [dflgig m&eig , (£ vmng τελεοϊάΰα flggfiteg πολυετές γηρμς αδίκου. 1 7 . * ofl/onaa yo τελώτην G(poS , ύ νοήβυοιν τίε^ 6 λΔοτυ^% πεζΑ ajutfi, yfij ilg τί ητφαλιτα^ εαυτν ο κν- β/ος. ts '«nW) (£ Αζουύενήβυσιν' αυτ^ς q ο κυ&&ο/κγελά(Ψ[). is t 4 ygui iGfl) (Jfl %ho εις πίάμα ατιμον fi. εις υζ&ν c 41 ιεκρβς $ i ald- ρος, οτι ρή&ί cuJTxg άφωνους πξηνάς, yfli (Ταλ&ότοι αιυΤός οπ θεμελίων , (£ εως ελάτου ^ptr&i^Gvrcu, κμι s Gv- twl ολ othuun , (t ή μνήμη αότάν "dm- λάται. ιο * ελ^νται ον αυ}λογ.<τμά ά~ μαρίημάτων αυτάν^αλοί,^. ελίγζα cwrovg οΐζεναντίας τά Ανομήματα ουυτ^ν. f ε. ι * Τότε gnQsf) ον παρρητία πολλή ό $ίκα>.(& xf mpfitrmov τάν $λι- αντωι >cwrv 1 £ τάν άλιωτων cfnr πόνους annfl. ^ * Ιόόντίς 'Gqcf.yflnGnax φόβω όβν[ j&cAiflGv&.i Sm τά (Ζ^ομόόΐζω <1 £ (τωτηρίας· ^ερβΰοιν ον εαυ^εηςμε- ^νοοόντες. ο ^ani aute funt ienfus hominis* & astas fene&utis vi^ tota immaculata. s Placens c c . Deo faitus dileilus * & vi- uens inter peccatores trai- 11 latus eft» 4 Raptiis efl:, ne He , u>bt C malitia mutaret intelledtu eius, aut ne fidlio deciperet 11 animam illius. 4 Fafcinatio enim migacitatis obfcurat bpna, & inconflantia con- cupiicentiae tranfuertit fen- 13 fum fine malitia. 4 Confum matus in breui expleuit te- «4 pora multa. 4 Placita enim erat Deo anima illiusjpropter hoc properauiteducere illu de medio iniquitatu. 15 4 Populi autem videntes, &c no intelligentes 3 nec ponentes in prascc^diis talia: quonia gratia Dei&miie- ricordia efl in fandos eius, & reipedtus fuper eledtos 1 illius., 4 Condemnat aute Diuftus mortuus viuos im- piosj & iuuetus celerius cofummata , longam vitain- 1 7 iufti. 4 Videbucetmnfin£ iapienfts 3 & non intelliget gd cogitauerit de ino De% & quare minuent illu Diis. 18 4 Videbunt enim,&con- 1 .·' temnent eum - } illos autem 15»Deus irridebit. 4 Eterunc pofl hascdecidetes fine ho- 41 nore,&in contumelia inter mortuos in perpetu^:qu 3 i i i i I i i l KH- L· ί Tranflat. B.Hierony. c ap., V * Gementes prae anguilia j ipirituSjcJicetes intra ie, pae nitentia agentes,& prae anguilla fpiritus gemetes: Hi iiint quos liabuim 9 aliqua^ do in derifum , & in iimili- tudine improperij. * Nos 4 inieniati vita illorii ^ilima- bamusiniania,& fine illo - ru.iinc honore. 4 Ecc'c quo- j modo coputati iiint inter, filios Dei,& interfandos fors illorii ell! 4 Ergo erra- « uimus a via veritatis, & iu- ftitiae lume no luxit nobis, & Sol intelligentise non ell ortus nobis/ 4 Laifati fu mus 7 in via iniquitatis, & perditionis, & ambulatum 9 vias difficiles, viam autem Diii ignorauimuL§. *Quid nobis 8 profuit fuperbia, autdiui- B tiaru iadatia quid contulit nobis? 4 Trafieruntomnia 9 illa tanqua vmbra, & tanqua nunciusprecuncs. 4 Et IC tanqua nauis quae pertrafit fluduante aqua; cuius cum praeterierit, non ell veiligiu inuenirc^jneq; femita&mns illius in ffudib 9 . 4 A ut auis χ « quae tranfuoiatin aere,cui 9 nullu inuenitur argutrietu itineris illius, ied tatum io- nitus alaru verberas leuem Ventu, & fcindens per vim itineris aere, commotis alis traiuol^uir. ic poli hoc nui lumfignu inuenitur itineris illius. ^Auttanqua/ya- 1 gittaemiifain iocurndonatum, diuifus aer cotinuo in ie rcdufus eft,vt ignoretur tranii,tus,illius. * Sic & ^ nos nati, continuo defiui- C mu$ ! eifd 4 Et virtutis qui- m dem nulllcpfignu valuimus oilederedn malignitate aut noilra confumpti fumus. 4 Talia dixerunt in infer- i s no hi, q. peccauerunt,quo- % niam fpes impij tanqua lanugo ell, qu<£ a vent$ tollitur, & tanqua ipuma graci- ’ Σ Ο Φ ϊ A. * )\gjj διά ςενοχω&αν πνΦ.αατ& ? ςενάζοΡοα (c iqpdcnv, q$Lt Iw ov εχο- μαν ποτέ ίϊς yikuPg. &είς π&ζνΑο- λΐωονείδϊμοδ. 4 @ άφηνες 1°v βίον cwtil ελο- 4 γχτάμε^α μουριάν, £ t!w τελώτίιά) auri άτιμον. * πάς H-Cf.Ttteyi&Yi & ψϊς $ίο3, $ Φ dyioii ό κλγιρ& corti? icij/. j * cupct s τιλαΛ ·Λ%μοΜ Φτό oToci άλϊ]- e j βάχς,Μ) τ £ δχαιοτ&νγις φως φχ ε- λαμψεν ύμΐν , (£ ο γιλι(& τ' δκαιο- ! ανάης φχ άρετειλνν γιμίν. * Φομίας ΜζπλΥΐ&ψ,όΛ, τ&ζοις 7 Hgcf άπωλείας, ^ δωδΦοταμζν \- ρήμοΐζ άζάτοις,τΐω § όδ ον χυφά φχ ^νωμο/). 4 τι ωφελγχτεν γιμάς ή νζτεργιφα- s viet · ψό τί π^,οδτο,ς μ$ άλαΖονίας σνμβί£λγΓ) ΥΐμΊν· } i παργιλβζν οκΦα χάρτα. ? οχιά vgj ωςάγίζλία χαεμτςίχ_οντα. i ως ναΰς (hep^oyfyun κυμαινόμενο* ι Φωρ, νς άιαζάτης φχ εοιν ίχνος dl- petv , Φ\ άτξβίπόν ττοράας αυτής 6ν χυμασιν. υι ως ορνίΗόιαττίσρτος αε^μ ου- $<ζν Φ&ίοκεται τεκμη&ον πορείας. 7ti\Y\yY) ό\τα/ρϊων μαςιζόμονον ττνεΦ μακοάφον (t χιζόμανορ βία ροίζα, χιν'όφμων πίερυγων άιωόΦΟν * ^(ίτο ύχ Supsdv (τημάον επιζά τέως cv ώιΦ. 4 η ως βϊλοΐζ βλνΟεντος £Rn οκο- 'πόν ,τμηΟάςό ayp βΦεως εις εαυτν d/jt?\v3v , ως dyioYxrai τίιυ δίοδον άυΦΤ 1 Φως ψι ή μάς ^νηβίντες όΐςε- Κειπομ cj/. I 4 (£ 'ϊμεύς (Δμ (τνμάον Φαν ιχο- 1 4 μανδάζ,αι · cv q τυ\ κακία νμψκα- τεδαπαΛΥι^ημεν . οτι ελπις ατεζχς ως φενβ- i S μένος χνοδς jJm άρε μ*, (£ ως πάχνη ■φά Καύ\απος διωχβεκτα λεπίή, χμι ως καπνός \sm άρεμα διελνΒτ), υι χαι ως μνεία κα^ίλντου μονοημεξβυ πα ρωόώτε. lis quae a procella diipergicur, & tanquam fumus qui avento diffu- fus eft,& tanquam memoria hofpitisvnius diei praetereuntis* 13 I 0 Interpr. Graec. 7 i i Et prx angufiu fyiritus gement dicent , Hic erat quem habuimus aliquando in derifum & in jimilitudinem improperij 4 * Stulti vitam illius xflma- uimiis in/a niam , finem illius pne honore·. 5 4 Quomodo computatus e fi in filiis SDei, ftfiin /an Siis fors illius efi\ c i Ergo errauimus a via ve~ ritatis, (gfi iufiitu lumen non luxit nobis ,φ Soliuftitix non ortus eH nobis. 7 4 /niquit at is impleti fumus ruijs (&fiperditionis , φ per- ambulauimus deferta inaccep /ibilia ; at uiam Domini noti nouimus. ε i 6hiidprofuit nobis fuperbia ? (gr quid diuitia cum ia -» litantia contulerunt nobis* 9 * Tranf erunt illa omnia tanquam vmbra,& tanquam nuntius percurrens. 4 Tanquam nauis qu κυρίω ο μικτός cwrdv, £ ή φξβηη- αις cwtcSv υψιτω. * dici OsSto λίίψοιΓ) v βατίλαον £ 6 όπξίτίΰ>ας (£ το Αοί^μα κάλ- λόΐςνκ χζι&ς κυρίου · ότι τη h%ici curti? ωαπάτβ ουΰτός,κ. τύ βζμχίο- νι νπ^ζμ cariei οώτών. * λιί'ψζ) τίΜΟτΐΚΐΜ τν ζήλον CW- %>dft οπλοποιέ τΐώ κτίσιν ύς αμυ- νουν £%9ρΛν. ΐ9 *b ’όΰβίίεμύωζμκα foxcuosru£'!w 3 > coceditur miiericordiajpo- tentes aufe poteter tormeta patientur. "Non enim fub- 8 trahet periona cuiufquam B Deus, qui eft omnium dominator. nec verebitur magnitudine cuiuiqua, quq- niarii pufillu & magnu ipie fecit,& £qualiter ei! illi cu- * ra de omnib 9 . “Fortioribus 9 aut fortior indat cruciatio. 4 Ad vos ergo reges funt ** hi iermones mei, vt diicatis iapientiam, & ne excidatis: 4 Qui enim cuftodierint iu- 11 ftitiam,iuftc iudicabuntuq & qui didifjprint iufta , in- uenientcjuid reipondeant. t 4 Cocupiicite ergo iermo- 11 nes meos,&diligite illos,& habebitis difciplina. “Clara eft, & quae nunquam mar- Q ceicit,fapientia,& facile videtur ab his, qui diligunt eam,&inueniturab his^rn^ quaerunt illam. 4 Pdeoccu- 14 pat qui Te concupiicunt, vt illis fe prior oftendat. 4 Qui 1 J de luce vigilauerit ad illa, non laborabit: ailidentem enim illam foribus fuis in- beniet.. 4 Cogitareergodeilla,ien- »« fus efteonfummatus:& qui vigilauerit propter illa,cito erit fecurus. * Quoniat>/di-*7 gnos fe circuif ipiaquales, & in viis fuis oftendet fe’il- lis hilariter,&: in omni pro- uidetia occurret illis. *Ini- is tiym enim illius veriisima eftdiiciplin^ concupifcetia. , 4 Cura t?go difciplincc di- 19 leftio eft, & diledlio cufto- D ’ dia legum illius eft. Cufto- ditio auteftegum,confun^- matio incorruptionis eft. ^ 4 Incorruptio autem fa- *o cit eife proximum Qeo. 4 Concupiiicentia itaque u • fapientiae deducit ad regnu perpetuum. t. > ΣΟΦΙΑ. j * φζ/κΐ^ς )(Oj βα.-χίως d'fhgwQTdj e ύμίν, οτι χ&σις }>οτΰτοα.& αν %>ις v- \Kzp&%ps ' ιςαχ. t y/ j ~ «/ οτι οητ αξιοις αυτής αυτή πζ- *7 zAp^t) ζΜατα ., χμι b) %ρ,ς τ&ξοις φάυτάΐζ') αύτοΊς άομοΜ^ςβ αν πά- <π i Sfavoia. άτζΟΛτα οωτοϊς. * ya/p αυτής μ αΧη^ζςατη ι % 7 ίαιΰάαςζ 7 η%υμία. * φ^οντις JV.S τναιοάας dycLm, 19 αγαστή JV,s τηξησις νομών αυτής * (&£$G%h $ νόμων βζζαίωσις αφβα/ρ- (τίας. * αφθαρσία d]) zyivg sivaj ποια 20 SzoL 1 27η%υμία γ) αρα (ρφίας d/jayei n ο^ηβασιλβουν. ) Inrerpr. Grgec. 9 ν s j s Horrende & cito vobis } quoniam md.icmm durum in bis qui prxfunt, fit. 7 * Nam minimus dignus εβ mifer icor dia, potentes autem po tenter tormenta patientur. e * Non enim fubtrahet per - fonam omnium dominator , nec Verebitur magnitudinem , quod niam paruum & magnum ipfi fecit 3 (cquahterque curam ger it de omnibus. 9 4 At fortibus fortis infai ferutatio. 10 4 Ad vos ergo reges fermod nes metyvt difcatisfapientiam (fr ne excidatis. 11 1 Jpgi enim cufodierint iu- fie iufa y rnfie iudicabuntur j ζ>·. qui edoSii fuerint eajnuenient rejfonfonem. ϊϊ 4 Concupifcite ergo fermod nes meos , optate & erudie - mini. 13 s Clara & qua nunquam marcefcit , efl fapientia , & facile njidetur ab his qui diligunt eam , e>* inuenitur ab bis qui quxrunt illam. 1 4 4 Trxoccupat cupientes q m vigilauerit propter eam geito fecurus erit. 1 7 4 (puonia dignos feipfa Circuit quxrens, (ef in ν'ψ apparet illis hilariter , (gr in omm excogitatione occurrit illis. 8 . 4 fmtium enim illius ve - rijfma difciplinx concuptfcen - tia. 9 4 Cura autem difciplina , di- lettio ; dilectio autem cufodia legumillius: attentio autem legum cofirmatio incorruptionis. n 10 i fncorruptio autem propd effe facit Deum. 4 foncupifcentia enim igitur fapientia deducit ad re -* 4 gnum. c *© 14 16 1? Intcrpr, Grxc. * i r &° deliffiamini in fidibus (fifieptris reges populo- rum 3 honorate fiapientiam , ut in ficulam regnetis. * * 4 Quid autem efi-fapientia (fi/ quemadmodum faffa fit y referam , & non abfiondam uobis myfttriayfid ab initio na duitatis muefiigabo, ((fi ponam in per i ficuum fidentiam eius 3 (fi/ non prcetenbo veritatem. * (Nficfue quidem cum inui- 1 5 dia tabefcete iter habebo , quoniam ifle non erit particeps fix- piern. 4 Multitudo aut fapien- tum falus mundi , & rex fa- piens fiabilimentum populi. 5 Quamobrem accipite di- fiiplinam verbis meis y (fi/vti- ktatem habebitis. c ap. vir. C Vm quidem e/ ego mortalis ' . homo aqualis omnibus y (fi/ terrigena a genere primo fiaUv. 4 Et in ventre matris figu- 1 ratus fium caro decem menjium tempore 3 coagulatus in [anguineae femine utri (fi/ dele clament 0 fomno conueniente. 4 Et ego autem natus traxi $ communem nobis aerem , (fi/ in fimihter paffam decidi terram, primam uocem fimilem omnibus emifi plorans. *fn imiolumentis nutritur 4 fium (fi/ curis. 4 Nullus enim rex aliud ha s buit natiuitatis■ initium. 4 Vnus autem omnium in - 6 troitus ad vita y exitufq y aqualis. 4 Propter hoc optaui , (fi/ 7 fidentia data e (l mihi y inuocaui et venit mihi fftritus fapieda. 4 Prapofiii illam fceptris (fi/ * thronis , (fi/ diuitias nihilafii- maui in comparatione illius. 4 Neque compamui illi lapi- 9 dem preciofum 3 quoniam omne c aurum in confpeElu ipfius arena exigua , & tanquam lutum afiimabitur argentum in con- fipeBu illius. 4 Super falutem (fi/[pedem 10 dilexi illam 3 (fi/ propofui illam pro luce habere } quonia inquietum quod ex hac lumen. ΣΟΦΙΑ. 14 16 * d oiw nfieirs. ofitt 3ρονοις (c o%n- \ wlpoiglvpctvm λαάψ.μόναΐί Gficw, m ύς tp oufio βοσιλάονητζ, * * * τί δί ht G(pict xcfi π fi amyfeiJ, j@) qdc. Ίκτζκρυψω νμΐν μυςήζ/,α, ά(λ.ά obi [μ,ίτίως οίζι^νιάόω , χμι ϊ/γκτω sis t s μφουν\ς rlw yvfiw ουυτγις * ^ « μη 7ίοξβ- δ&ονω tI/j oAndeiav. * άτεμην φΰονω τί ilwoji συνοδώνω/τι fij ynfyofa 'dsMyov^/ ‘7rg(sS%7ThCLT'6. % * nfij & κοιλία, μητρ/ς \/λήφΙω νάρζ δεκομίηυιοιω ρρδνω } Ttayfi cai άίμά hin απίρματ®*ά/δδξ}ς (£ ή- δον ης υπνω σΜίελΟχνης. ι * κμι iyai q Γ [ρόμιρ(& Icmatra τν κοινορ νιμιρ cifij/.fi fifinlw όμοιο- 7 ταόη κατζκίπα yhuu' 'xgfirlw φωνήν tujj ομοιαν πω.ην im κλαΐων. 4 ον (marpyi /ομ ά^ίτρμφίαυ οά (φορτίων. 5 * xbfi /) ζασιλάος Ιτζρμν yt 6 ρίψεως 'fic/h/j. 1 μία $ 7ΐά/ότων ζίτ- οΰος εις τν βίον^οδός τί ϊνη. 7 * διά %δτο ηνζάμία ), (£ φρβνηοις ξδόΰΐή μοι , ίττξχαλίνάμΐι/υ {(fij νλΟά μοιτίνίδμα Gφίaς. s # (φζρίκ&να. αυτίυυ σκάρων χμι Ρτρ/νων y (£ 7ίλοδτορ ύδ'ον νγηναμίω c » vvy^fi/m ουυτης. 9 ' f ύδζ ωμοίω φχ ol ' τη λβρρ τίμιον 3 οτι ο τάς ρ/υΤοςονδφ i άυΤής ψάμμος ολίγο y tffii ως ττηλδς λογΕτο[ά[ αργυρ& biwniop αντης. β * νάίξ vyittcw κ, άομορφιαν Yiyd- 7Ρΐ(ϊα cwtIu/ (c ηττζβαλάμΐηυ cwtIuj fijri φωτς b/£ip } οτι άκοίμη%ν τ cac τούτης φίτψ(&. sapienti a. Tranilat. B. Hieronv, 4 o u r ii 3 Si ergo deledlamini ie- D dibus & iccpti^iSjO reges po pulij diligite iapien'tiam,vt 13 in perpetuu regnetis. 4 Diligite lume iapiert^i^ omnes 14 qui pr^eftis popuHs. 4 Quid eft aut iapietia,^: quemad- modu fa&afit, referam, & non abfeonda vobis facra- meta D 4 Etl£tat 9 fum > in onfnibus, quonia antece debar me lfta iapientia, & ignoraba, quonia bonoru omnium mater eft. 4 Quam j 3 fine fiftione didici, & fine inuidiacomunicoj&hone- ilatem illius noabicondo,, 4 Infinitusenimtheiaurus m eil hominibus ; quo qui vfi funt, participes fadli fu nt a- micitiae Dei, propter difei- plinae dona commendati. 4 Mihi aut 4 edit Deus di- * j cereexfemeria,& pr^fume- re digna horu qu£ mihi datur , quonia ipie iapientia dux eft, & Εφΐειηύ emeda- tor. 4 In manu enim illius 16 & nos & iermones noftvi,& omnis iapientia,&operum fidentiae diiciplina. 4 Ipie e- nim dedit mihi horu quae C funt, fcientia vera,vtfciam difpofitione orbis terraru, & virtutes elemetoru. 4 Ini- 18 j tiu fi^egC^mmationc & me- dietatetemporu, viciisitu- dinu permutationes, & co- fummatioHes temporiim; 4 Et morum mutationes, diuifionesteporu,anni cur- ius & ftellaru difpofi cionesj 4 Naturas animaliu,& iras 1C beItiarHm,vim vetorum, & cogitationes hominum,dif ferentias virguitQfh, Stjfl r- tutes radicu . 4 Et ηιιςαίΐήα ; 11 fijnt abfeoia & improuiia, didici. omniu enim artifex docuit me kpientia. 4 Eft 11 enkn in illa fpiritus intelli- getia fandus, vnicus, multiplex, fubulis,difert 9 ,mo- bilis, incoinquinatus, certus, fuauis, amans bonum, acutus,qui nihil vetat bene^ facere ; 4 Humanus, beni-isii gnus,ft‘abilis, certus, fecu- rus, omne habens virtute, omnia proipiciens, & qui D capiat omnes ipiritus intel- ligibiles, mundus, fubtilis. * ?. ηλύέ hi μοι τά dyctOd ομνπΗ /fi 1 1 Ία μ,ίΐ’ουοτ)]ς, χμι ώίαρβμνΐ&ς πλού- τ(& νν γερτιν οωύς. 'άιφζβίνθάυ ts 3 πι πάσιν,οτι cw- 1 * jd ν YtyeiTcu Οφία: hyvoouju hz cwtIjjj fy&TlV SiVOU%VT(i0V. * ah άλως τζ ζμαΰον , άφύάνως τζ ι3 μζ , νν πλούτον cwniofo )χτογψπ\ου>χα. * 4ϋ6κλ«7Γ«? ΰητανζβς ζςιν μ Βξωποις, ον οϊ γ^ητάμζνοι cs /ζβς 3-goV ZfetXkv 1 ^ φιλιοω ha τάς ha ποαύαας ύωρζάς σνςαύάιτες, * ζμο) h hihmwoSeogsirfHv *j γνωμίω, (Ε ΟΑΐ^υμηΟίώαι άζίως τάν hiho/fificov , οτι αυτς (E h Gfilctg ohn- yog ζςι ψ) τύν Ώφων hopQmwg. * cv ycvp %Hf>i currtt ygji ημάς (E ol λ9 yoi ήμψπάτοίτζ φονικής ygj gp- ycil.hv αΐτηςήμη. *cwvqyaQ μοι Uaxt τόόν οντων yvhmv άψεΆϊί , dhzvcu τυςαοιν αότ- μ'ό ){gjj cvspyeiow ςοιχάων* · i νμ) (Ε μζ<τόϊϊί& ^ςόνων ‘ * τ^βπων άΤλαγαυ; κμι μζΊ&βο- λας aoupSv^ ίιηαν%ύχνχλοις κ ά^ί~ ρων Β-ίζτας. * φντας ζωων j( ot/ $νμύς ΰνριων, πνευμάτων ^ίαςζ.^αλοίιιτμύς φό- Β-ράπ&νβιαφοζμς φντων ? @4 hiwoi- μβς ριζών. * ότα η Ιςι κρυπία \μφαΜ \yvo)V‘ η ya/p zr4o rm τζχητις zh$a- 16 1 7 18 μζ Οφία. t '! \ 5 ί^ι yap ον ουϋτη πνζύμα. vowjv, n άγιον, μονο^Λς, πολυμζξίς, λζττίάν, 6 νΜή%ν } τραλιάν, οίμόλιωΊΰν, ταφίς, άττήμΜ^ν,φιλάγα&ονβίζύ,ώιάλν- %ν ^zpyhxh' i φνλοννβρωπον , βίζ&ιον, άτφα -»3 λίς,άμξ&μΛον,πανΊδζϊιωαμον,πΜίξ- π ίωιοπονβ. ύι&τί'Μτων γμρουιΖ πνευμάτων νοίξων xaScifhv λεΊήοτά- Τύ. IV. * πα<τ% ycvp αινήτεωζ κιν^λαωτ^ μ ρον Οοφία' hmet h} ngy γωρά h\ia 7 rd /ότων ύιάτίυυκαΟαζβτγ[(μ. ι τ 1 5 ι( Interpr.Grcec. it 4 Vemrunt autem bo~ . na pariter omnia cum illa , & innumerabiles dimtue. m manibus eius . *Latatus fum autem omnibus, quonia eorum dux eft fapientia $ ignorabam autent ipfam matrem ejje horum. 13 4 Sme doloque didici , fine inuidiaque commumcoidimtiaS eius non abficondo. 14 *findeficiens thefaurus efi hominibus ^quo qui Vfifiunt, ad Deum fepofuerunt amicitiam , propter qud ex difciphna dona, commendati. J . 4 *Mibi autem dedit Deus dicere ex fient entia, (fi/- cogitare digne de datis,quoniam ipfie (fit fiapientijc dux efi & fapientum emendator. *fin enim manu illm fiy nos & fiermones nofiri omnifi. que fikpietia fir opificioruJcien 1 1 tia. * 'fipfie enim mihi dedit eorum qua fiuntficientiaweramy <~vt ficirem compofitionem orbis terrarum & operationem ele- 8 mentorui 4 Principium & coti fiummationem fit medietatem 1 9 temporum'. 4 Moru mutationes et permutationes teporumy anni circulos & fieHarii difipo- ‘0 [itiones. 4 Naturas animalm et iras befiiarum , ‘ventorum Vires & cogitationes hominum, differentias plantarum et virtutes radicum. 4 Et quacunque fiunt ab - ficonfia firperfipicua } noui. nam omnium artifex docuit me fit- plentia, 4 Efi enim in ea fipiritus in telligens,fimcius, njnigemtits, multiplex fubtilis,mobilis 3 in- teger , incoinquinatus , manife- flus,illafius,amans bonum 3 actt* tus,expeditus 3 beneficus s Humanus 3 fiabilis,fir mus , fecurus,omnem habens eciofior So -»? le, fiuper omnem [diarum difiofitionem , luci comparata inuenitur prior. * Huic quide fucceditnox; P fapientiam autem non mincet malitia. CAP. VIII. A T 'tingit autem d fine in fi - 1 nem fortiter , φ difionit omnia ‘-utiliter. 4 Hanc amaui φ exquifiui 1 d iuuentute mea , & quafiui fi/onfdm ducere mihi , φ* amator failus fum pulchritudinis illius. 4 Generofitatem glorificat, $ contubernium Dei habens, omnium Dominus dilexit illam. 4 Doftrix enim efi H)ei di- 4 fciplina φ eleclrix operum illius. * Si autem diuitia fiunt ap- j petibilis poffiejfio in vita , quid fiapientia locupletius omnia operante ? *Si autem prudentia opera- * tur,quis eorum qua funt quam illa magis efi artifex ? *Et fiiu/litiam diligit quis, 7 labores huius funt ‘virtutes. fobrietatem enim φ prudentiam edocet,iufiitiam & fortitudinem · quibus ‘Vtilius nihil efi i» d- ιν μεμιαϊβρορ ύςουυτίωπα- ρζμπιπία. ιί * chrcwyaar μα. yfi Ιην φωτς άϊδίου, }@) Ιβ^ρονάκηλίδοί^ρ της S ϋζοά bitpym;, κφ zimv της dyabo- τητ& άντ£. ΐ7 * μία. β \hfet π$άτα διχυατομ, (c φρ'ότα C4> ζαυτή τάπάότα καιρίζα, ιφ )ζ' fixa; ei; ’όμνχάςόσίας βά.ρουτα , φίλου; θζοδ }@} ανζβφή- %ς κα%κτκώαζα. * ad cv α,γαπα. ο Sso;, αμη τν βφία (τνυυοικοδρ^. 19 * ϊςι fi αατη άά^πεςί^ί ήλιον, (£V7rsp ποίαΌΡ άςζρωρ hscnv φατϊ ovy- κ&ρομβμη, άορίοκίζ) πτ&τέζμ. } ο * %δτο φρ fi διαδίχμ) ρυξ · Q- φίας β « mhfcvirei mna. 16 entia. Tranflat. B-Hierony. 4 Vapor eil enim virtu- 0 tis Dei, & emanatio quseda eft claritatis omnipotentis, Dei fincera , & ideo nihil . . - . 1 c · · inquinatu in eam lnciftrit. 4 Candor eft. enim lucis aeterna:, & fpeculu fine macula Dei maieftatis, & ima- g o bonitatis illius. 4 Et 17 cum fit vna, omnia poteft; 8: in fe permanens, omnia innouat, & per nationes in animas iandtas ie transfert, amicos Dei & prophetas i8conftituit, 4 Neminem e- nim diligit Deus, nifi eum qui cum fiapientia inhabi- 19 tat. 4 Eft enim ha:c fipe- cioiior Sole, & fiuper omne difpofitione ftellarum, luci comparata inuritur prior. 30 4 illi fiuccedit nox: fiapie- tiam autem non vincit ma- ΙΐΜΊ 9 1 * Αιατώα tfis 'doro τά&,τ& ζ\ς πίζμ,ς Αίρωςως, * μυείς 3 zoS οΒιςήμης, )φ αίρζτις τάρ \pym cmfi. <κ 5 *« β πλοδτς ζην (β^η^υμητΡ κτήμα ον βίω, τίβφιας 7ΓλουσιωτζζβΡ τήςτάπά/ότα ϊ^αζομ^Μ^ « * ά JVs φρβρησις Ιργουζίτα\, τις τάρ ορτύύρ au τής μάλλόρ Ιςι τζχρι- της-, 7 * }φ ei δίκαΑΟΟΜίΙυυ ayawa τις,οι πόροι τούτης dfiiv 'Xgfifigd · τωφρβ- diwhjj ycup ygbj φφησιρ όκιίϊδασχβ, δ^ικαιοσαυίω κφ άυδζ/αν, ώρρβη- σιμωηρβρ dtficd ϊϊιρ 6 ν βιω άνθρωποι;. CAP. VIII. i A Ttingit ergo afinevfi- Α ^ ad finem fortiter, }> .Λζ difiponit omnia fiuauiter. * 4 I^anc amaui^exqui- fiui a iuuetute mea,& quq- fiui in iponfiam mihi eam afliimere, & amator fadus j fum formae illius. 4 Generofitatem illius glorificat contubernium habes Dei, ied & omnium Dominus dilexit illam. r , 4 , 4 Dodlrix enim eft diici- ρΙΪΚ* DeL & eledlrix ope- s 4 Et fi diuiuGE appetuntur in vita, quid fiapientia locupletius, quae operatur omnia? 6 ® « 4 Si autem ienfiu^opera- ^ i 0 r· tur ; quis horum,quae iunt magis quam illa,eft artifex? 7 4 Et fi iuftitiam quis di-* ligit,labores huius magnas € ; , habent virtutes: fobrieta- tem enim & prudentiam docet,iuftitiam, & virtutem, quibus vtilius nihil eft in vita hominibus. i Tranilat. B. tiicforiy. c a p. v i i 'r. '± Ο Φ I A. 4 Et fi multitudine icien- s thedefiderat quis,icit pras- 3 terita,& de futuris aellimat. icit yerfutias iermonum & diifohitiones argumetorii, ii 2 ;na& monftra icit ante- ° r 3 quam nant, & euentustem pqrum & ieculoru. 4 Pro-s> pofui ergo hanc adducere mihi ad conuiuaindum, iciens quoniam mecu com^ municabit de bonis, & erit, allocutio cogitationis &.ις- J dij mei. * Habebo propter Ic hanc claritate ad turbas, & honore apud leniores. 4 Iu- 11 uenis & acubus inueniar in C iudicio,&c ia confpedu potentium admirabilis ero, & facies principu mirabuntur me., * Taces te me fu ili ne- n biit, loquente mc reipiciet 5 & lermocinanteme plura, manus ori fuo imponent. 4 Praeterea habebo per i 5 hanc immortalitate,& memoriam aeterna his qui poit me futuri funt, relinquam. * Diiponam populos, nauorypjyiihi erutfubdit^. 4 Timebut mc audientes reges horredi,etin multitu dine videbor bonus*, & in bello fortis. Intrans in do- > mu meam,conquiefcacum illa. 4 N6 enim habet ama- n ritu^ine conuerfatio illius, nec taedium couidus illius, fed laetitia &gaudiu. 4 H^c i 7 j cogitans aoy.dm?»& cqjfri- memorans in corde rilftip, quoniaimmortalis eftin co gitationelapientia. 4 Etini amicitia illDdeledatio bo « na®& in operibus manuum illius, 'Apneftas fine defe- dione, &: in certamine loquelas illius iapietia, & claritas in^comunicatione iermonu ipfius, circuibam^ quaerens , vt mihi illam % 7 et q ;(#/ πολυπαρίαν jfoBdi τις,οϊΕε s τα. 'Xg^cuet, Kj τά μέλλον^ εϊκάζα, 0πιςατ(ΐ\ ς&φάς λάγων νφ λύσεις . αινιγμάτων, σημεία. (c τε?μ%ι imo γινωσκει, k, bt&dfcig καιράν (c γήινων. i εκ&να %iviw tcuutIju άίαγεά% ? ίμαντά cmog ονμζίωοιν, είόως οτι ϊζϊμμοίτυμζ'άλ^ άγαθάν, £ πα- . ραίνεσις φροντίδων λύπης. * ϊζι i) (57 CUJtIw 80$; W CV 0%-λθΙζ, ίο (c τιμίω πζζσζντέξβΐς ή&· %’%νς ώρεΒ-ή^μα) et/xyireiyqgt) n cv οφει dtwa^dv Β-αυμ,αΕϊηΏμαι. * σιγάντά με πε&ιμζνούσι, j@t) χ» φθεγ[ομ§μω σν&σέζνοτ, *$·/ λαλούν- τ(6Ρ <Μΐ7ΐλάον , γεάαμ <$άιθηΟνεην είπιςομαουτάν. * ϊζω <57 amlw αθανασίαν,(£ μ.νή~ ι > μίυυ αίάνιον %ίς μετ'ε με Έτπλείφω. f διοικήσω λαύς, τφ εΒτνη \smdfet- 1 4 yyiQvrcu μοι. * φοζηθή(άνταί με ά -1 > Άσαντες τύραννοι φ^χ&ί, αν πλήθπ φανούμομ αγαθός (c αν πολεμώ d/j- άρ£ος’ά(τελύων εις τν οίκον μ% emOS- ουναπαν&μομ αυτή* *« 7ηχ.&αν η (τυυυαναςο- 16 φη ουΰτης, vh οάυώίω μ ΰ'υμζιωσις ουυτΥΐς,α/λα ώφξβσιωΙυυ{£%αζμν. ic (gi^Ta λογτάμεν&αν εμαντά, ι ? (c φρονΊίπας αν κα/ρΐια μα,οτι αθανασία Ιςιν αν σνγίανάα (άφίας. f έ αν φιλία ajUTYig τίξχ^ις άγα i s Θυι, ψί αν πόνοις^μρων ουντΥΐς 7ΐλο^%ς ■ 4 νεχ.?\ΐπής, γ§\αν όνγζυμναΰίαομι- ; λίας αΰτ 1 φό^ς, (c εύκλεια αν m- 1 1 νωνία?ά>γων αάτνς,πε&ναν ζητάν ο- \ πως λάζω ojutIuu cmog ζμαντν. * 7 tcug Q ημίω 3οφυης, φυγμις τε ο» ελαχον ώγαθης. * μάλλον 'j αγαθός ίο ωνηλθονείςσάμαάμίαν%ν. *γνχς$ n οτι Qibt άλλως %μομ εγκζμτης,εφο μη ο Β-εος $ά, (c 'Sciro ^Ι/Λφο^εως ί° είΐαναλ τΐν(§λ η γάμς, ανετυχον τά κυζμω,^ Μεηθάυ άλτΐά , γομ είπον ΰζ όλης της χαΛ$ίαςμ%. ( alfumcre. ·» Puer aute eram ingeniofus, &iortitus fum anima bonam. loEtcumeifcwn magis bonus, veni ad corpus incoinquinatu. ii Et vticiui quoniam aliter no poilemeife cotincns, nifi Deus det, & hocipfum erat fumma lapientia, icire cuius elfet hoc donu 3 adi j Dominum,& deprecatus fum illu . & dixi cx totis praccordijs meisi SAPIENTIA. 1 \5. s 5 Si autem (φ" expergentia defiderat quis,fcit antiqua,& futura imaginatur,Jcit Verfit - iias fiermonum e> diffolutio~ nes aenigmatum , figna φ prodigia pragnofeit, & euentus opportunitatum- & temporii·. 9 4 Propofui ergo hanc adducere mihi ad contubernium * fici ens quoniam erit mihi confi- liatrix bonorum , & admonitio cogitationum φ teedij. ° 4 Habebo propter eam gloriam in turbis , φ honorem i apudfeni emor es tuuenu. Acu- I 1 tus inueniar in iudicio, et in eo fiieEiu potetiu admirabilis ero.· 4 Tacentem me fufiinebunt , Φ loquenti attendent, φ loquente multum , manum imponent in os fiuum. 1 3 4 Habeboper hanc immortalitatem·, & memor iam aeternam his quipofi me , relmqua. 1 + * Diifonam populos , φ nationes Jubdita erunt mihi . 1 5 " *Timebunt mc audientes ty ranni horrendi.fin multitudine naidebor bonus φ in bello for tis : intrans in domum meam 6 conquiefcam cum illa. *iB{m enim habet amaritudine conuerfatio illius,nec tη rdi/gidv θρόνων πα- pzdjoov μή με Ίόποόοκίμά- j ^γ\ P tu ΟΊΙζΟΜπθϋΟΜ\$ν. 5 4 ότι Ιγω όοόόλ&τός (c ψς της παιδίσκης Gv , <&)θρωπ(& ά&βνης χομ όλιγορβάνιος 3 (c έλαοτων b) erv- vim Ksficr&tog και νόμων, ο 4 xddiyufltg η τίλα&ΟΛ) ψΊς ά/όίφωπων,τ 1 Ίχτϊο G'0 Gfllagdmiv- (της ug 7 4 erv μ £ c λ» ^can ? Ja Λ aoS Gv , Hcy 0lx,aclwvfii/ Gv xfij θυγατέρων. 3 \\πας 3 ohcco ομ nercq ναόν C4> opei άγιω Gvgtfiji bv πόλοι καταον,ίωω- crsdg Gv Ουσιαςό&ον, μι μη μα σκηνής αγίας ίώ ιφζβη&ίμασ'ας άπ ^ρχης· ? 4 ψ) μζ G0 ή G(pia η άιόψα τα έργα Gvfi παξοάτα οτί Ιποίητας Ά κόιτμον 3 (ΰ ^7ηςα\βρη 3 τί άρεςόν CA) όφΟχλμ,οϊς Gv , κμι τί dJfsg qm biGhcug Gv. i ο 4 $^απός\λον συύτΐυ 3f αγίων dpcwdvfc )hro Oqjyd όόζης Gv πέμ - \jsov ουντία) 3 ίνα σνμπαροΊτά μοι κοπιάσνι (£ γνιό τί dhpifiv Ιςι ta- ςργ.&ι. ι 4 oiSs γ) οΜψη τα τζάβτα , ψχ • (jit/Jiei , vcfl όό[ηγητα μζ try %ίϊς πζάζίτίμν τωφρόνως 3 ycfjj φνλά- ίζοι μζ Εν τη όόΐζη αυτής. ι 4 έ ίςομ (ΰαζοό'ζκτα. τα έξγα μα 3 >(aj (μΐ όΙζάλα% cuurv οκ τϊα,ομ - 1 Ο > (Τ > ' V Λ / > η, V τη*) μ&νς idiv y tomi ts curm lyuu χζμτηοΌ] άι rd /ότων. *)κτοςάς όι απ’ αυτής άό)χ& 3 ον opyn άυ&? } αόξλφοκτνοις ονυα- πά>λ£% %μο]ς . * όιόν χαβαχλυζρ- 4 pSfnvylw πάλιν ίτωΰί Gtyictfil 6ό- τίλΖς %νλχ τν 0Ucuov xv&pvnvrra%. 4 αυτή φυyάόa opyng άόζλφοόί ι ο Mkcuov toMyncrav ον τξβόοις cm?, ίόβζεν vjjtJ βασιλείαν ScocT, έ ίδωχεν άντώ yvάmv ayiyv , crsv αυτν ον μο%$-οις& ϊπλήβιυνζ c$ir πονοις curd. * redlas, & oftenditilli regnum Dei, & dedit illi fcietiam fandiorum: honeftauit illum in laboribus, & compleuit labores illius SAPIENTIA. ’ ιϊ Inrerpr. Graec» U f j 4 Corruptibile enim carpus aggrau.it aninnvn, (gf onerat terrena, habitatio mente mul ί 6 ta cogitante. 4 Et vix imaginamur qua: in terra^tqua m manibus inuenimus cu labore : qmeaute in cudis , quis 1 1 inueiligauit ? 4 Conjilium autem tuum quis nouit ? nifi tu dederisjapictiam 3 (efr mi - feris fandum tuum ff iritum de altif imis\ * Etficcor- reEtx funt femitue eorum qui in terra y (ef placita tibi do di 'vfueruthomines. 4 Etfapie- tia faluati funt. c A P. x. H* primo formatu patrem mundi , cum folus effet creatus , cuilodiuit. 1 4 Et eduxit illunia delido fuo , deditque illi fortitudine 3 continendi omnia. 4 Vt re- c effit aut ab ea iniuflus in ira fua 3 fratricidialibus deperijt 4 furoribus; 4 Propter quem mundata terra iteru faluauit fapientia , per contemptibile s lignu iuftu gubernans. 4 Hac φ' in confenfa nequitia gentium confufaru nouit iufium y et coferuauit ipfum fne querela Deo , φ· in filij aiifceri* 6 bus fortem cuflodiuit. 4 Hac iuftum pereuntibus impiis li- berauit fugientem defeende- 7 tem igne pentapolis. 4 (uiut adhuc tefiimoniu nequitia fu migabuda coftitit deferta terra , e> imperfedis teporibus f rudus feret es piant a > incredula anima memoria ftas colu 8 na falis. 4 Sapientia enimpra- tereuntesfio tantu laftfunt y quod no cognouerut bona,fed & fua infipientia reliquerut in ‘"vita memoria 3 ut in quibus erramrunt neque latere 9 potuiffent. 4 Sapientia autem yenerates illa 3 d doloribus li- [ ° berauit. 4 Hac profugum ira fratris iuftu deduxit in femi- tis redis j oftendit illi regnum Dei , et dedit illi fcientia fan- doru , locupletanti illum ϊη laboribus , multiplicamt labores illius. > b % c C' rs 11 IZ Interpr* Grxe. & fn fyperioritate inualefce- tium in eum affuit,et ditauit illum. 4 Cuflodmit illum ab inimicis 3 & ab infidiatori- bus tutata eft,ct certam e for te vincere dedit ilh jjt fciret, quoniam omniupotentior εβ religio, t Hac venditum iu ~ 1 3 fium non dereliquit 3 fed apec cato liberauit illum · defcedit cum illo in lacum . 4 Et in 14 vinculis non dimifit illu, donec attulit illi fceptra regni, potentiam imperantium ti: mendaces aut oBendit eos qui vituperauerunt illum , et dedit illi gloriam at emam. t Hac populum iufium 1 J femen fne defeSiu liberauit i natione prementium. *'Jn- Itf i trauit in animam ferui Dni, &fletit cotra reges horrendos in portentis (efrfignis. * Reddidit tufis mercedem 17 pietatis laborum fluorum, deduxit eos in via mirabili, & fuit illis in velamentum die, & inflamma feliar uno cie. * Tranfulit illos per mare 18 rubrum 3 (eff tranfuexit illos per aquam nimiam. 4 At ini' 19 micos illorum demerft, (ffr a profunditate abyff eduxit il los. ffdeo itifti expoliauerut 10 impios,(fydecataucrunt Domine nomen flanUum tuum, vi&rice tuam manu lau- dauerutpariter. 4 Quoniam 11 fapietia aperuit os mutorum ; & linguas infantium po- fuit difertas. CAP. XI. jyfrcxit opera eorum in 1 manu propheta fanSii. s fter fecerunt per defertu l quodnon habitatur, et in in- acceff bilibus flxermt tabernacula. * Steterunt contra hofies 3 3 (gff inimicos viti funt. * Sitierunt & inuocauerut 4 te 3 (jff data ef illis de petra abrupta aqua , (efr fanitasfi- tis de lapide duro. * Per qua s enim cruciati funt inimici illorum , S Ο Φ I A. ' s A it f Sv 7 Ϊλεονεζία κατι^υόνΊων av- fv παρζςη,κ. επΑότκτεν adfv. 1 z * διεφυτ^α ζεν adrv 'Sm zyflpdv, Jicy 'dad Μεδξ&οόνίων bfrCpotAicrciG' (c dydva iqyyqfv εζρμζενοτνν dmfl, ivayvd ,οτι πουντς δ\μυατωτερ$. Ις h ή &J(gtj bv 'δεαμοις cw d- φγικνν cwfv, Βως mym duwfl om k π\ρ<μ £a0Aeagfcc%ovcritw Tvpctv- votwr&iv cand' ψευδάς δε μωμγκταφρους ουυτν, κ, U ωκεναυ- , τα δόζ,άυ amiov. I j * cwrr, λαόν ocnov (c σπέρμα «- μεμπίον Ippvcfaflb οξ εΒνοις Βτλι- ι ^ ζόντων . * ζίοτγιλΒί ν άς fl/vypi) Sz ξμτίον^ς κυρία,(£φυτίςη ζασιλώάι φοβψοϊς ca τζζμαι ψ} αημάοις. j 17 * artibaiK ίν όαίοις μι^τορ οαιότη- \ %ςκόπύον ctv r nh’d^Yiyn(rzv οαυτόζον \ odd Βταυμαςγι , (c Iflfzv αύτοϊς άς οχίπίαυ ημζςρρ,ςβί εις φ?^α «VI- ΐ8 ξωντίίη ivyfgi. * che&tatrei 1 caJ- τός Β-άλαοτον spvBpdo, ^liiya- flp αυτός &ιάυ$α%ςπο 7 ·λθ(ϊ. i? f Gliris Ι’χΒρός οαυταν καίίκλυ- as, yaj bx βαΟοις dJcvorov d/j&pyi- c£V αυτός. ! io 4 dici ‘Sciro δίκαιοι ΙάκυΑ&οϊάυ duTZ^pcfl υμητόυ xvojlz f ονομα i v dyiov Qu, tIwtz χζτίρμ&χόν \ Gu yjdpcp. wsrciv ομοΒυμαδον * j II * δτι η Οφία ηνοιζζ ς.όμ.α κωφών ,! Kj yKcoarag νήπιων ζΒηκζ τρανός. ια\ ι * Ε υύύδω<η τα Ipya αυτ^ν %βρ)<®ξβ<φή%υ ctyk. ι *διωδ&)ίταΛ> ίρημον άοίκη%>ν, κμι cs> ά&α&ις ϊτηιζοαν όκΐιυάς. ) * φυτίςηταΛί πολζμίοις, ^ Βρύς ημιυυουνΊΰ. 4 * ζδί^ΰΌΛ ΙπζκαΧζτΜΤ (fzfiz ζδοΟη αυτόϊς νκ πετράςάκρο- τμό ύδωρ, έ ίαμα δίφκς qm 7 \Κ)ου 5 crxApjpoci. * δι ων γο νκολοίδϊη- 1 (ία# @ ζχΒτροι ουοτάν, ι ? ι ε ν τ ϊ a. Tranilat. Β. Ηΐέί'οην» c f · - 1 it 5 In fraudecircumuenicntiu illum ailuic illi /& honeftum 11 fecit illum. 4 Cuftocfiuitillu c C ab inimicis 3 & a iedudoribus tutauit illu, & certamen forte dedit illi vt vinceret, & iciret quonia omniu potetior eft ia- 13 pientia. * Hxc venditu iuftu CeiJ7i& no dereliquit^ ied a peccatoribus liberaiiiiteCijdeicenditque • 4 cu ijlo in foueam. 4 Et in vinculis no dereliquit illu,donec aiferret illi iceptrmn regni, & potentia aduerfus eos, qui eu deprimebat, & medaces ofte- dit qui maculaueruut illu, & dedit ilii claritatem «ternam. m * H«cpopuluiuil:u,&feme fine queiela,liberauit a nationibus, qu« illu deprimebant. E x.. IA 16 * Intrauit in anirqa ferui Dei, P & fietit cotra reges horrendos 17 in portetis & fignis. 4 Et reddidit iuflis mercedc laborum itiorum,& deduxit illos in via mirabili,&. x b 4 Per haec cum illis decitent, * bene cum illis actum eit. o , 4 Nam pro fonte quidem 7 iempiterni fluminis , huma- > mnrPianguinem dedifti iniu- Itis. * Q^i c u m m in u er e 11 - s tur in tradudione infantium B occiiorum , dedifti illis abundantem aquam inf^erate; 4 Oitendens per fitim quae * tunc fuit, quemadmodu t-uos exaltares, & aduerfarios illoru necares. 4 Cum enim tenta- 10 / ti funt quidem cum mife- ricordia difciplina accipietes, fcier u n t, q u e m ad m od u c u i ra iudicati inqyj tormenta paterentur. 4 Hos quide tanquam 11 pater monens, probafti - illos aut tanqua durus rex incerro- gans,code?iinaili. 4 Abientes enim &pientes fimiliter torquebatur. 4 Duplex enim illos 1 acceperat taediu & eemitus cu *■ . * ^ \ r A memoria pratentoru. 5 Cum 14 enim audiret per fua tormeta bene fecum agi,· come morati funt Dnm,admirantes in fine exitus. 4 Quem enirqrnegnp- fiti ory -Praua ^pieftum derife- rutjin fine e^uetus mirati funt: no fimiliter initis faciens. 4 Pro 16 cogitatioriibus aute infenfa-C tis, iniquitates illorum.Quod 1 quida errates colebant mutos ferpentes } & beitias fuperua- cua^jimmififti illis multitudine mo-soru animalium in vin- diftam; 4 Vt fcirent,quia per ^ quae pecca t o s.p^r ha icfijk. torquetur. 4 Non enim iWipofli- 18 bilis erat omnipotens manus tua, quae crcauit orbe terram ex materia kiuifa, immittere illis multitudini vrforum,aut auSaces leones; · e 4 Aut houi generis ita ple- 19 nas & ignotas beitias ^aut: vaporem igneum fpirantes, aut fumi odorem proferente%aut horrendas ab oculis feintifjfcs emittentes, 4 Quarum non^folum Iae- 10 fura poterat illos exterminare, fed & afpe&us per timore occidere. sapientia. 5 ς ο Φ i A. * Qid τύτων cuuto\ ϊκήροώντες 6 CJipysTriSycrM'. * d/jri βρ 7Πΐγγις άιννώά πο%/.~ 7 μο<ϋαίμ&τι Tctq>ct^fi3- τες εις έλεγχον ηπιοκννχ hctTcty- μ&τ&$ ωχας αυτοϊς ί&ψλί? υ- fr&ip άώελιιίςως. * $άζας &γτε ίίψοις πώς s ciir Csrcvcti /.τίχς ώχολατας. *οτε yarp επαρμ^ηΟ/Λ ,χού.περ tJ 3 ελεεηίατώ'ο/ομενοι , \yvmcM πώς 3 opyyj Χζβόμζνοι οίϊφβς εβατα- νίζο/ζι. * %ΰτ·6ς β) ya/p ώςπατΥίξνου- n θετών II οχίμαοΊΧ.ςβκείνχς $ ώς )xm- %>μΦ3 βααιλ^ς χα^ιχάζων ΐΐζή %λ<χς. * χβ Όπόντες ig (£ π&ρρντες ο- n μοίως ε τφχον%. * ^\ΐ 7 Γλ« ycjsJp αντώς ελαζε λυ- 1 3 7ΐ7), xaj ς£vayμoςμνημψ τώνπα- ξίλθόντων. i οτί ya/p murajii ha. τών Ιώίων μ χολάτεων djipyztsvp^rdg αντύς, ■ νίύϊο]ι% $ χνρίχ. 4 ον ya/p 3 νκΜ<τκ πάλΐμ ρι- 1 $ φ3τα άπείπον %λ&ιάζοντες τελεί τών οκζάτεων εθαυματαν^ ύ%ομθία$ιχΜθΐς ώί^ταντες. * ά/οτ\ $ ouruMTm d- hxiag ώυπών^ 3 οίς πλα/γ\θ3τες ε- ΰρήσκενον αλοΓα ερπείά,^. χνώδαλα άΐτελη ' ί7ίαπεςβλας αώτοΊς ( h;d?^yct)v ζωων ε\ςοΜ^ίχγ)(ην } * ίνα yvώ(JlV, 0 'τι h ωι> τις άμαρίά χ 7 vei/ia. τύτων κόλαζε). * kju ρ riTtopei υ) ποΛ^νυυαμός ι* Gv χειρ , Xj χτί<τα<Γα ?ν κόιτμον άμορφα ύλης , (ώώιπεμφο^ αυτοϊς πλήθος αρχίων^ ηΒ-αρετεΐς λεοώϊ&ς, νεοχτίς"ό 3υμοώτ{λήρεις 5-γι- ξ>μς ayvci) ςχς, ίί ττυρπνόον φυλώντας ά&μα,Υ) βξβμον λιχμο βραχαπνοώ β ά'είνύς ώπ ομμά- ταν ωην^Υϊζμς ας^βπϊοντας. i ών «μόνον « βλά%Υ) h^iuia^ 10 λυυυεχτζμβα] αντώς, αλλά χβ ή ο4/ΐςνκφοβγχταα'α 16 1 9 6 * ‘Ter hac ιρβ indigentes 7 beneficium acceperunt. i Pro quidem fonte fempiterm fluminis fanguine crueto turbati in correptionem infantium occiforis pracepti 3 dedtfii iliis abundantem aquam infera- s te \ 4 Oflendens per qua tunc fuit fitim, queadmodum ad- o uerfarios punifii. 4 Cum enim tentati funt quamuis in mi- fericordia difciplinam accipientes ,[cierunt quemadmodum in ira iudicati impij tor- 11 meta patiebantur. *Hos quidem tanqua pater mones pr^ bafii , illos aut tanqua durus rex condemnans examinafii. ii 4 Et abfentes autem & prafentes fi.militer torque - 13 bantur. 4 Duplex enim illos acceperat tadiu (efigemitus memoriarum pr aterit orum. 14 4 Cum enim audierutper propria tormeta beneficio af- feSios fe,fenferunt Dominu. 1 5 4 Quem enim in expofi - tione quodam proiedum ab- negauerunt fiubfannantes 3 in fine tuent orum mirati funt y non fmilia iufiis fitientes . 4 Tro autem cogitationibus fine intelleCIu iniquitates illorumCin quibus errantes colebant irrationalia re - ptilia,et befiias Viles, immi- fifii illis multitudinem irrationalium animalium in vin- i7 didam: *Vt fcirent 3 quod per qua quis peccat,per hac » torquetur. 4 Non enim impotens erat omnipotens tua manus, & qua creauit mun dum ex informi materia,immittere illis multitudinem vr forum aut audaces leones i 9 4 Aut nowter creata ira plenas befiias ignotas, aut igniti ornum ffirates halitum,aut fonitum 'ventilati fumi, aut horrendas ab oculis fcintillas more fulgurum emittentes. 10 * Quarum nonfilum lafura poterat exterminare illos,fid & asfecius timorem incu - tiens perdere. 16 t 5 Iiiterpr. Grax, * ψ fine autem his , nmo % fpiritu cadere poterant dpce- na perfecutionem pajfi , φ diffierji ab fpiritu Virtutis tua.fed omnia menfura 3 & numero , φ pondere difpo- fuifi. * BNammultu valere i tibi adettjempcr, e>* robori brachij tui quis refiflet ? 4 Quoniam tan qua rnorne- *3 tum ex fi at er is totus mudus ante ίε 3 φ tanqua gutta roris matutina 3 qua defcendit in terram. 4 Mi fer eris aut e * 4 ; omniti , quia omnia ροίεε,φ dijfimulas peccata homirtu ad poenitentiam. s Diligis enim ij quafunt omnia 3 φ nihil abominaris eorum qua feciili 3 neq i enim odiens aliquid co- fiituifi. 4 Jfiuomodo autem permanfijfet aliquid 3 nifitu voluijjesl aut non vocatum d te conferuaretur ? * Parcis autem omnibus 3 quoniam tua funt 3 Domine 3 animarum amator. c ap. x 1 r. incorruptibilis tuus 1 fpiritus efi in omnibus. 4 fdeo eos qui aberrant , 1 paulatim corripism quibus peccauerint, m memoria ducens admones 3 vtliberatio, malitia,credat in te Domine. 4 Etenim antiquos habita- i tores fitniia tua terra odio habens: 4 Eb quod odibilia 4 facerent opera medicamento - rum, φ fitcnficia no fancia, 4 F diorum q·, necatoresim - 5 mifericordes 3 & Vtfceru come fores humanam carnium : • * Et deuoratorem fitngninis 6 de medio facramenti diurni tui 3 & principes par et es ani - maruinauxihatam, voluifi perdere per manuspatru no- froru. 4 Vt digna peregrina- 7 tione reciperet Dei puerorum qua apud te omniu char ijfima terra. 4 Sed φ his tanqua 8 hominibus pepercifii , mififti - que antecurfores exercitus tui vefpas , vt eos paulatim exterminarent. ΣΟΦΙ A.' sapientia. Tranfiat. B. Hieron Ut * (i χωφ, q τώτων,ΜίπνάίμαϊΙι πεσών ηδ'Μ)αν% \smf δίκης δΐω%- λικμηΟενΊεςιίζΰδπνώμα- %ς δννάμοεώς Gv άλλάπφτα μί- νςω <£ αριθμώ (£ ςα^μώ διεταξας. ι μεγάλως \γνεαν Gi πα- psft πάντοτε, γφ κφτει ζξμχίο- 5 νος m τις dlorigwQg on ως ροπή εκ πλαςίγίωνολος ο κόσμος cvafliov Gvfildg pmg frqjGvbpde/vn κατελ QoSq-cl Sm 7 lw,ylw. 4 1 ελεείς δ\} πόντος δτι πάότά. δννανεμ,(£ παζβζμς αμα/ρ τήμα% άόΒρωπων είς μετάνοιαν. 5 f άγατίας yb τα δντα πάντα, γφ χδοώ βδελνονη ων εποίηνας,ον- δε γο ον μ,ιάών τι κατεσκ&άαατας. t * πώς J\,g εμειννν άν τι ε\ μη cn) γιΒ-ίληνας 5 i νμη κλη9Φ fm G3 JizTnpndn- } ■ 7 s φείδη ο■ πάντων, οη τα. \<π δί- .<3 Ο CUJO ) ν%ε. ιβ'. * Το ^ άφ^αρτν Gv πνεδμά ϊηννν ποίπ. ■ * δ\,ιο άδτ ($ρχ?,πίπ[ον%ς κατ ολίγον $λέγ%ας, (c ίν oie αμα/ρτά- νω<ην \δωομιμνήοκων νουΟετώς , ϊνα. άπα-λλα^ρτες της κα,κίας πίζώ- <τω<ην 3πί fi νΰ&ε. . . *ιφγ)$ 1 ' πα,λαιχς οικη&ξμς f αγίας Gv γης μιτήτας, 4 * eff tJ ipfii ςα ^getoreiv ίργα φαρμαηνών, ιφ τελείας άδοτες’ > * τέκνων τεφονεα; άυελέήμο- νας, χφ σζτλαγρΛοφάγοις αλ/δρω- πίνων ταγκών. ^ * νφ Β-οίνον αίματά ομ μεΰυ μνςας^ Βείας Gv , (£ αυΒτοώτ$.ς γονείς \]/νχών αβοηΒ-Υΐτων , εζονλη- ^ης'ίατολ^ζμ Λα γμιρών πάτερων ί$ Γ. 7 * ϊνα άίζίονί) )κτοικΙον δί^ -fj Β-εοδ τίαχίων μ Gi πανών ϊιμιωτά- τη γη. 8 * άλλοι fj τώτων ώς άώδρώπων εφειτω,άπεςειλας τε τζξβδφμοΐζ $ςζμ^πέδα Gv νφηκας' ϊνα cw- τάς κα^&ρμγν δζολοΟρ$άτωοιν. . .λ ι · 1 4 Nam &iine his νηο fpiritu D poterant occidi, perfecutione paili ab ipiis fadis fuis, & di- c , iperilper ipiritu virtutis ψχ 3 fedomniain menfura &*nu- c mero 6 c pondereddpofuifti. t» 4 Multum enim valere tibi ioli fuperat iemper, & virtuti braebij tui quis refiilet ? i } 4 Quonia tanqua momentu ilatrr£e,fic eft ante te orbis terrarum,& tanquam gutta roris antelucani, q. deicedit in.cer- 1 4 ram. 4 Et mifereris omnium, quia omnia potes, & diilimu- las peccata hominum propter 15 poenitentiam. 4 Diligisenim omnia qu^ funt,& nihil eoru odifti qu£e feciiii.nec enim o- diens aliquid conftituifti, aut ltf fecifti. 4 Qiiomodo aute pof· iet aliquid permanere, nili tu voluiifes? aut quod a te vocatum non eifet, conueriaretur? 17 4 Parcis aut omnibus,quoniam tuafunf, Domine, qui amas animas. c A p. XII. A ^'elt, 1 omnibus! 4 Ideoque hos^qui exerratpartibus,corripis.& de quibus^peccat, admones & alloqueris, vtrclida malitia cre- i dant in te Dne: * Illos enim antiquos inhabitatores terite fandae tuae, quos exhorruifti. 4 4 Quoniam odibili^opera ( tibi faciebant per medicami- 5 na Sacrificia iniufta. 4 Et filioriisii fuoru necatores fine miiericordia , & comcftores 6 viicerum hominum. 4 Etde- uoratores iangumis, & audo- r es parentes fini marum inau- xiliatarum, perdere \oluifti a medio iacramenfb tuo per manus parentum noftrorum.* 7 Vt dignam - perciperent β peregrinatione pueroru Dei, ^jlae tibi omnium charior eft 8 terra· 4 Sed & his tanquam hominibus pepercifii, & mififti anteceifores exercitus tui vefpas, vt illos paulatim exterminarent f Tranflat. B.Hicrony. e Ai>. xi i. 5 Non quiaimpotenserasin ? bello, lubiicere ipapios iullis, λ ^auc bediisieuis,aut verbo duro fipul exterminare ; 4 Sed 10 » partibus indicans, dabas loeu poenitetiaejnon ignoras, quoniam nequam ed natio eoru, & naturalis malitia ipforum, &quonia non poterat mu rari cogitatio eorii in perpetuum. . 4 Semen enim erat maledi- 11 £l;um ab initio,nec timens aliquem , veniam dabas peccatis / illorum. 4 Quis enim dicet 11 tibi,Quid fecifiiPaut quis liabit cotra iudicium tuum ? aut quis in coq|pe0tu tuo veniet C vindex iniquorum hominui aut quis tibi imputabit, fi perierint nationes quasfecilti? 4 Non oftenim alius Deus *3 quam tu,cuicuraeilde omnibus , vtoilendas quoniam no iniude indicas iudicium. 4 Neque rex,neque tyran- ** nus in confpedtu tuo inquiret de his quos perdidifli. * Cum ergofisiud 9 , iu fle omnia difi- ponis, ipfum quoque^fno debetpqniri, condemnas,& exferam redimas a tua virtute. | 4 Virtus enim tua iuditias 16 initiu ed,& ob hocqifod omnium Dominus es , omnibus > te parcere facis. 4 Virtutem enim odendis tu,qui non crederis eife in virtute confirmatus , % hos qui te nefc'iunt,in audacia traducis: 4 Tu au-* 3 tem dominator virtutrjf, cum tranquillitate iudicas}#& cum magna reueretia difponisnos. " fubed enim tibi cum volue- . ris, poile. , ® 4 Docuidi enim populum tuum per talia opera, quonia oportet iudum eifte tk humanum. & bonae fpei fecidi filios D tuos, quoniam iudicans das locum in peccatis poenicepti^. 4 Si enim inimicos fcrutfu 10 tuorum,& debitos morri cum tanta cruciadi attentione ,&c liberadi, dans tempus & locum per quas pollent mutari a malitia: » 2 Ο Φ I A» * ehi άδιαιατάν b π&ρμτάζει i ciTiQtg δικσίοις 'cm^yeiir, iocW, η ΰν&,οΐζ' δανδίς , w τάγω )M> νμω ν.φ’ bbmi^cvj. ~ κζάνων q εδίδοις ί°7Γορ με^νοία.ς, ehe άγνοάνβτι πο vnqfh [ρεσις ουότάν ά εμφυτ& ή κακία cwtS 3 (ς οτι d μη άϊΚαγη ο Τ^γ,σμάς avrcSv εις τν aicSva. * σπέρμα. γαίρ Ιω κατη^μμί- u νον άπ"λφ·[γ\ς' d δζε &όλαζχμε- ρ&Ιιΐ'Αβφ’ οίς ημαρτανον, οικίαν εδίδοίζ. t / ζ\ , » / ,\ / τις γΐ ερα,τι εποτησας^η τις™ d/mryiQiTouj τύ κζάματί Gv · τίς 0ε εγκαλεσβ Gi vf s %νώ 'Μολωλά- των, ά αν εποίητας · w τίς εις κα - τάςασίν Gi εκδίΚ^λ cibum δνύΒτρωπωνί 1 ντε γ: Βτεός εςι τΰίίώ Gf® με- ι ; λατ τερΜσήτων [ινα δάζνς οτι βϊλ αδίκως ϊκζ/,νας. * ντε βασιλάός ητνραΛΐν& άό- μ ^φύαλμηοτα] δανίπεΤαί Gi T&V· μ νκάλασας. * δίκαιος $ ων δικαίως τάπά/ότα i j διεπ\ς,αυτν τν μη όφάλοιί& κόλα, brhim καδ(μδ\κάύθή αλτβτςρνη- <τ»ς δυυυάμεως. * ή yl i%yg Gv δικαιοσύνης ι < %η,?ι<Μν7ϊδΐ4τάη> <τ\ δέσποζαν πάτων φάδεδϊαί σε ποια, *1 < %αν γ) δκδάκνναΐμ άπιςύμε- j : ν(& em διωάμεως τελειοτηΐλ , χσ) b %ς ειδοσι τ \apGg δΐζελίγχας^ *σν $ δεσπόζων ι%νος b <Μ α- ι * καα Kpjivac, χομ μ^ πολλής φαδοδς δϊοικας ήμας. *ψίοίρεςι ,γαρ Gi orm Β-ελης ν ο δανα&ιμ * εόίδαζαςδε Gv τν λαόν όια τάν (διάτων εργων,οτι οατν ο ι - κοαον ει vaj φιλάνθρωπον * ηαι-ώελ- πιδας εποιησας G?ir qd? GvJoTibJ- δως Μ άμαρτήμ,ασι μετάνοιαν, i ει yO ε^δρ'δζ.παίδων Qv (£δφα ιό λομίμνς 3-ανάτω %σαυότης Ιτι- μωρήσω cwtyG^fc , %gyvov χά τρόπον δ\,ϊ ων άπαλλαγάσι τ’ κακίας · * Interpr.Grsec. i 9 4 ΒΝ^οη impotens ιη acie impios ίιιβά jubditos ^are y aut befhjsficuis , aut nserbo duro fimui exterminare. 4 judicans aut e pauhtim dabas locum pcenitet:Tzg. * δια. %δτο ως wcufiv άλογίςοις rlw κξμσιν ζ\ς ζμπαίγμδν ζτνζμ- •ψα?. ® 3 πααγήοις <$πνημητζως μη vaB-zrnS- ζντζς ^οζίανΒ-ζοδχφί- <ην TrupefGvffl. 47 *ζφ’οίςγαρ ουυτο) πά^/οντίς η- yd/jdx&iw, 3 πι %ότοις ύςζδόχουιι 3 -zxg, b ουυτδϊς χολαζόμζνοι ιδόνΊζς ον πάλουι ηρνοδν% ζιδο^οο j, 6 ζδν ζπζ- γνωοτανν α.ληύη' Λο ^ η° τζρμα. της xolG^Ung ίπ ojjrdg ζπη?\$ζ. Ιγ \ Ν * MoLTcuoifjSpyi 7 tMTsg ονύρω 7ίθΐ φυατι,οίς πορίά 3 -gocI οίγνωτία, νμ] ΟΛί idv ο ρω βρων ciyafdv , cbc V ) / \ ·» (Τ 5/ * V t%y )έ ο φ i A, i at >4 1 J I Tranflat.Bjlieroriy. c αγ. xni. 4 A magnitudine enim {pe- s ciei & creaturae ^ognoicibili- ,ter poterit creator h^ru videri. ^Sed tamen adhuc in his« minotefl: querela. & hi enim B fortaife errant, Deum quxre- tes & volentes inuenire. 4 £te- 7 nim cu in operibus illius con- uerfentur,inquirunt & perfua Tum habent, quoniam bona funt quae videntur. 4 Iterum * aute nec his debet ignoici. 4 Si » enim tantum potuiilent fcire, vt polient aeftimare feculum, quomodo huius dominu non facilius inuenerunt ? *ln- Ie felices aute fiunt, & inter mor- tuos fpes illorum cft, 4 Aut alicui ex anim^ibus m illud comparet, perliniris rubrica, & rubicundum faciens fuco colorem illius , & omnem maculaqi quae in illo eft, pe?diniens. n 4 ' Et faciat ei dignam habi- ».j tationeba^in pariete ponens D illud, & confirmans ferro; 4 Neforcel?!!rdatprofpiciens χ* illi, icieniPquoniam nonpo- tcfb adiuuarefe. imago enkf eft, & opus efl: illi adiuto- rium. Λ 4 Et de ftibftantia fua & de 17 filiis fuis,& de nuptiis votum faciens, inquirit. i i:i y) μίγΐ^άς <£ καλλονής yflj , ; Άτμητων, ^Μλ&γως ο 'fpm αργός ουύτάν Βεωράτομ. * άλΚ όμως Απι %ντοις μίμ- 6 ψις hd ολίγη · γο αυτό) τάχα Βίονζη^ιάυης ι@) Bs Αορτές άιράν. * cv γ) Viq ϊξίοις durd άάιχςρζ- ? (pofjttpoithspdjvd-jt^ JfgtJTRtdoilTUf TV οψβ ,οτι καλά τά βλεπόμουνα. * πάλιν $ χΤ aiflsi σνγνωςοι. % 3 γ) %Qd%v ϊχνταν sifiovcq, ? ίνα tW&ivj ςογώτα. &oij τν ai fla, τν %ντων ^.σπότΐω π Ας τάγ,ον * ^ιλύάποζβΐ $\β γμι ον νίκξρίς χ αίΐλπίόες αοτάν, οίτιν&ς c /κάλεταν Βεύς spya χαράν ώίΒρωπων , pgv- crov yflj αργιών τέχνης Ιμμζλπν- μα χμ) ά7ίαχ.ά<τμα^ ζωων,Υ) λίθον άρ^ηςον ya^jqipFov afycuaq. i άΒί καί Ί/,ς υλοτμ&τίκτων ι» \Ιν\νκ&ν<φντν οΛίπ&ΰας, 7rsg/s|g- (fiv άομαθάς π^Ία τν φλοιον cund, v$jf τ^νηο'άμζν^’ ϊυγτζζπάς κα.~ riovJjct (fi ίκημον ωΐί^^ίΐςντη^ pm&v ζωής. * τά ί! )χπο ! ολΥίμα%ι της ίργα- χ χ αίας άς ζϊ$ιμαο-ίαν τροφής tfoJx- λάτΑς ίνίτίλή&ή. . V i s <3ζ άλτπ£ν 'άπόζλημα ύς χ 5 'άθοά ζυχβζον ζνλον οκολιόν , ^ οζοιςσυμπίφυκος^λαζων ίΓλοψεν ον Άμίλάα αργίας curri , (ο \μ- m&a. οϋΰίΐτεως ίτνπωϊον αύτ 3 ά- π άκατον ουυτ άκόνι φοΒρωπου. * η ζωω %,ν\ άΐτίλά ωμοίωτον χ+ ουυτ, κάζιχξίτας μίλτω ^ <φυΜ \ρνΒρΙμας ye,od/) cimi, ygjj πατούν Μλ$α rlw ον curi κΰά&χξίτας. * %t/ πόρτας ώπηό imi aijov χ j οίκημα,ον \Bmk.iv αάτάτφα λκτάμον® 3 αιΠρω · * ίνα φμ'έν μη κα^&πίτη m morov curri , ii ως οτι ά^υυυατά s- αυτάβοηθησ -af 'ttywp ίηνάχάν& ffiioui βοηΒ.άας. j * T&U & κτημάτων κμΐ */&μων χ ? cwri <& τίκνων (®^<ϊ&οχόμίν&’, . * I I interpr. Guxc. ii s 4 Ab enim magnitudine et n . , *. n jpecie,(gr creaturis H per analogiamgenerator illorum con 6 sjncitur. 4 Sed tamen injm querela efl parua : (fly enim illi forte errant Deum quirent es ζ> volentes inuenire. 7 *fn enim operibus illius conuerflantes fler utantur, (flf perfuafum habent ajpeciu , quoniam bona quae videtur: * 4 fterum autem neque illi 9 Venia digni. 4 Si enim tantum potuerunt fcire ,vtpofl flent eeflimare feculum , hom dominum quomodo citius no o inuenerunt} 4 fnflelices aute O* inter mortuos ffes eoru , qui appellauerupt deos opera manuum hominju , aurum (fly argentum , artis meditationes & flmilitudtnes animalium, aut lapide inutilem manus opus antiquae. *Si au - tem (efl aliquis lignator fla - , ber retiam arborem cum fle - cutrit,circumraflit flbie omnem corticem eius , (pfl arte vfus decore praparauit vtile njas in miniflerium πηία: 4 At reliquias operis iri praeparatione efleae expendens 11 fatiatus efl i 4 J>)uod autem ex illis abijeitur ad nihil vtile lignum curuum , ramis natura plenis, accipiensflcul- pfit in diligentia ocij flui, (efl experientia intelleiius figu- rauitillud, affimilauit illud 4 imagini hominis. 4 Aut animali cuipiam vili fimilem fecit illud , deliniens rubrica et fuco rubricum faciens colore illiusomnem macula qua s in eo,perliniens . 4 Et cum fecerit ei ipfo dignam habitationem,in pariete pofluit illud confirmans ferro. 1 « 4 Vt quidem non decideret prouidit illi,fleiensquod non potefl fle adiuuare i (pfl enim efl imago , (pfl neceffita- tem habet adiutorq. '7 4 Fro autem pojfleffloni- bus (pfl nuptijsfluis,& flHorum orans- I» c it Interpr. Grrec. 3 ^fon erubefiit inanima- i s' tum alloqui , & pro quidem fanitaie. infirmum inuocat , pro autem Vita mortuum rogat , pro aut- auxilio inexperti fimo fupplicat , s -Pro aut 19 itinerenequegreffu wti potent i 5 pro autem acquifitione φ operatione φ manuum euentu , ab ignauijjimo manibus bonum euentum petit. GAP.- XI III. j^fD nauigandu quifpiam ‘ iterum paratus , ft- ros pert rafiturm fiu EUu, ferente fi nane putridius lignu inuocat. Jllud quidem enim cu - 1 piditas lucrorum excogita- uit- artifex-aut e [apientia fit- bricauit.. * At tua pater gubernat 3 prouidentia, quoniam dedtfii. φ in mari uiw fi dofi- itcuvIa χολα&ήΟΓ). 11 i d'ia Sciro έ cv sid ύύλοις sQvdv 1- 7imo7tYi ίςαι, οτι αν χτίτματι 3-goci sig βdί?\vγμa sfifidmrm xcfi sig οχ^αλα fivyaig dfi^rpmcov xcfi , ' sig wayida ποτά αφάνων. p 1 e n t i a. Tranilat. B. Hierony. r . ( i* s Non crubeicit loqui ciim ilIo,qui fine aniifia eft, & pro ianitatdquicfeminfirmum de- f c c precatur,^ vita rogat^rnor- tuu,&in adiutoiiuinutiiein- t t5 uocat. * Et pro itinere petit ab eo, qui ambufare iion po- teft, & de acquirendo & dc operando,& de omnium reru euentu petit ab eo, qui in om nil^us eft inutilis. c AP. XIIII. I TTerum alius nauigarecogi- A A tans, &per feros fludusiter f facere incipiens ligno portate ie , fragilius lignum inuo- * cat. * Illud enim cupiditas 1. f·,.* acquirendi excogitati it, & artifex fapientia fabricauit fiba. 3 s Tua autem pater proui- uidentia ab initi^cunda gu- Ε χο. Ι4 «,. bernat, quoniam dedifti iii mari viam, & inter fl udus fe- 4 mi tam firmiftima: 5 Often- dens, quoniam potens es ex omnibus fanare, etiam fi fine rate aliquis adeat mare. i s Sed vt non eifet vacua fa-> pietias tuasoperaj propter hoc efiarnroi fxiguo ligno credunt homines animas fuas^s? ϊν^η- feuntqs mare per c ratem libe-; rati funi. 6 s Sed & ab initio cum perirent fuperbi gigantes, ipes. orbis terrarum ad ratem con·^ fugiens, remifitieculoiemen natiuitatis , quii manu ftua < erat gubernata. 7 ^^nedidum eft enim Ii- gnurti^ per quod Kt iuftitia. s 5 I*ermanusautemquod fit idolum,maIedidum eft & ip- fum,&qui fecit i^| ud;quia ille,, quide operatas eft, illud a^te cum eftet fragile, Dcu^cogno- 5 minatus eft. *Simifiref autem odio funt Deo impius & ini- 10 pietas eius. s EtCmm quod fa- v B du^eft cu illo,qui fecit tormie- II t|^patietur. ^Propter hoc & in idolis nationu non erit refpe- dus,quo^iam creatur? Dei in odiufad? funt,& in tentatio- neanimas hominu, & in mu- fcipulam pedibus infipientiu. f sl i c Tranllat.B. Hierorty. c A i>.x t r i ii 11 4 Initiu enim fornicationis eft cxquifitio iclolo^fi,& adinuen > tio illorum corruptio vita: eft. 4 hjleq; enim erant ab initio, χ 3 neqfcruqtin perpetuu. 4 Su- m peruacuitas, emm hominum nec adinuenit in orbeterraru- & ideo breuis illorum finis eft inuetus. 4 Acerbo enim lucftu m dolens pater rapti diro iibi fi- lij,fecit imagine; & illum «qui tunc quafi homo mortuus fue rat,nunctanqua Deumcolerc coepit,& coftituic inter ieruos fu os facra & facrificia. s Dein- de interueniente tepore, con- ualeicente ^ntiqua confuetu- dine, hic error tanqua lex cu- ftodit 9 eft, detyranoru imperio colebatur immeta. 4 Ethos J 7 O quos in paiam homines hono rare 116 poterat,propter hoc φ longe eifent,aloginquo figura eorum allata euidente imagine regis,quem honorare vo- C lebat, fecerut,vtillu,qui aberat , tanqua prsefente colerent fua folicitudine. 3 Prouexit 18 autem ad horu cultura,& hos quig gn o.rabat, artificis 'eximia diligentia. * Ille enim volens plus placere illi, qui ie aiTum- pfit } elaborauit arte iua,vt fi- militudinem in melius figuraret. - Multitudo autem ho- 10 minum abdu&a per ipeciem operis,eum. qui ante tepus ta- quam ; ,homo honoratus fuerat, nunc Deum aeftimauerut. * 4 Et haec fuit vit| Ιηκη^ης de- 11 eeptio,quonia aut aff&thii aut regibus deferuietes homines, incomunicabile nome lapidibus & ligni* impofueriit. 4 Et 12 n®-n fuftcccrat orraffe cos circa Dciicietia,fed &in magno vi- uetes inferenti^ bello,tot & ta magna malapacem appellant. J . 4 A ut e,nimnlios fu os facrifi- cantes, aut obfcurafacrjficia facientes, aut infaniae pl6#is vigilias habentes^, 4 Neque 14 vitam,neque nuptias mundas iam-euftodiunt, fed $c alius alium per inuidiam occidit, aut adulterans contriftat. 14 * S Ο Φ I A; ί γΐ πορράάς Smvoid ύ- H d ωλωρ.<$ρ£<ης q άνΊάν φβορά ζωνς·. i ll O ) ~ ! >%ς τίχνον, UKOPOL KOIWCLQ Ί°Ρ ΤΤί HXPWdfj-. υρωπον,ρι w ως mv ζτιμηη, (c πα- fisfoyxeffig ύνζχαρίοις μυρι&α (£ ηλζτας. 4 άι όν χξόνω άτε- χ & ζ\ς iQ(§y ως ·νόμ<& Ιφνλάχβ*) ,(£ Tvpd/JP&iP fiFrffifcu; ,ίύρησχ^ίζ τά γλντϊίά. * ας ον οψαμη δνυυάμοΆοι τι-λί μ<$> ά/βξωτίοι hd νμαΚξόώοΪΜΡ 3 tIw ττόρρωβίΡ οψίν οΆατνπωτά·' μονοί εμφ^υη sima &\αωβρα βασιλίως 27 Γθίγκταλ), ϊνατνοί? top%l ως tarpvflg. κολαχ&'αχη fod 1 2 azrx- $γις. ‘ ί\ς SmTaftp 3 -ρησχβας χ β >(gif cfo αγροοί&υτας ή ‘StT τεχνίτχ &τ£βί?ξίφα (3 φιΤ^Ιλμ'ια. *ό ταχατά χξ^%ΐίυτΐχ 9 ζαΤ^μεν®’ d%iαα% 7 Τ 2 ~ ιι frzoSypdaiP , άλλα έ ον μίγάλω Ιβρης άγνοιας πολϊμορ, τα %σα^τα κακά ilplwlw (W& ηχροφοροις ηλίτάς^χι κρύφια μυςή&α , « ΙμμαΛίάς c !% , άλλων κωμοις αγορτις' ' ατ2 βίοις ars γάμου; \τι χα- μ βαρας φυλαατονοιν, snp&fos sts-. ' pop f' λογάν dfjcupa , n voSrthwo- άνυυά. * ι 7 interpt.GrteCi 2.3 tt * 'jnitium enim /ΰψϊοα- tionis excogitatio idolorum « o J inuentio autem illorum cor- i ruptio vita. ’ 4 Neque enim erant ab initio } neque in per - 1 kpetmim erunt. s ZJanaglo ria enim horninu ingrejja eft in mundum , ideo breuis illorum finis excogitatus efli χ 5 *fntempefiiuo enim liiBu wexatus pater cito rapti fi- lij imagine faciens tunc mortuum homine, nunevt Deum coluit , & tradidit [ubditis mjfieria & facrificia. χ s 4 \Demde in tempore qua inualuerat impia confuetudo t an quam lex cufiodita efi, et tyrannorum imperijs colebantur fculpta. : fuos in confieciu non potentes honorare homines eo quod longe-habitaresit, d lon ge confipeBum figurantes ma nifefiam imaginem honorati regisfecenmtpot abfentitan quam prafenii ajfentarentur per fohcitudmem. 4 fn extenfi-onem autem cultus ignorantes artificis adhortata efi ambitio. "fiIle enim forte dominanti ^volens placere , elaborauit arte fimilitudinem, in melius. > * zAt multitudo attraSia per fpeciem operis eum qui paulo ante honoratus fuerat homo , nunc numen afiima - r uerunt. 4 Et hoc fuit Vita in mfidias , quoniam aut cala-- mitati aut tyranidi fermentes homines incommunicabile nomen lapidibus (efi lignis 1 impofuerunt. *Poftea nofuf- fecerat errajfe circa Deifcien tiafiedet m magno viuentes infeitia bello, tanta malapa - 5 cem appellant. *Atit enim filiorum occifiua facrificia } aut o occulta myfleria, aut infimas ex alijs legibus comejfationes + agentes: 4 Neq- y vitas neque nuptias amplius mundas cu - fodiunt. alter ante alterum aut in fidum s occidit , autt adul terans contnfiat. iS [X 9 3 i c ( z+ Intcrpr. Graec. *ΌξΐηΐΛ -autem mixte ha- 15 betpinguis et aedes , furtum & dolus 3 corruptio 3 infideli-- t as,turbatio, periurmm , multus bonorum. 3 Gratia immemoratio , animarum inquinatio , zwfr- uitatis mutatio , nuptiarum inordinatio , moechia & im- pudiatia. 3 innominatorum '*7 idolorum cultura omnis mitium mali ttr caufia (efi finis e fi. * Aut enim dum Utantur , lS infitniunt, aut ^vaticinantur falfa 3 aut viuunt iniufie 3 aut - peierant cito. 3 Jnanimatis enim confi- 19 dentes idolis male lurantes, Udi non expeclant. % Vtraque autem cos com- 3 ° plectentur iufia 3 quoniamale fienfierunt de Deo attenden tes idolis 3 & iniufie iuraue- runt in dolo contemnentes iuflitiam. 3 Non enim iurantiu vir- 1 1 tus, fiedpeccatium poena perambulat fiemper iniuftorum tranfigreffionem. cap. xv. 'fffy aut e Deus noflervtilis 1 (fiy c vems 3 patiens & in mifiericordia disponens omnia. 4 Etenim fi peccaueri- i mus , tui fiumus fcietes tuam potentiam 3 non peccabimus aut,[cientes 3 quoniam apud te computati fimus. 3 Nam 3 fcire te 3 conjummata iufiitia; (efi nofife tuam "virtutem 3 radix immortalitatis. 3 Neque 4 enim decepit nos hominu ma U artis excogitatio 3 neq; vm- bra picturarum, labor fine fruBu jjpecies macuUta co- * loribus naarijs. 3 Quorum s aipecius fluitis in concupi- fcentiam Venit, de fiderat que mortua imaginis forma fine anima. * Malorum amatores 6 dignique talium expeEtatio- num 3 e> facientes et de fide- rant.es &.colentes. 16 l 7 ΣΟΦΙΑ. ' S A |is i 7 fCLvr(i fiz αίμα nfijj φόρ&’,Χ.λΟΛΥΐ ngy ί,Ιδότζς & τ χςμτ(& · vy d- μαρτ))(τόμζ§Α Ιί, ζιδότίςοτι Qi λε- 7\oyί(Γμ&A. 5 V [τήςΑ&αά. (Γ€,οτ[χληξ9ς hxcuoowjy\,x^j\ dlzPAi Qv Txpdrog ρίζΑ dS-APAoriAg. + * «Vs γΐι iTfhdfiamw ριμα$ m- 5ρω πωρ χΑχότε·χρ(& Stcipoia , ύτε οχιά γραφώ , TroV©^ choa/p tt© j , gii© J σπιλωθώ ρ^ωμΑσι fonX- XAypfyjoig. 5 Αφροσιρ εις ορεζιρ ε p- χε^ττοθατε pzxofig sr/M^ sU ©^ ATTVOIW. 6 * xa>f/iiy ΙρμςΑί Αζιοίτε %τότωρ z7\Ttilm , χμι @ ^ξωρτεςχμ) (fi) τζο- ' ΰονυυτες ^ @ (ίεζόμζροι. ρ ι ε ν 11 a. Tranflat. B.Hieron\% C.; c ^ μ ^Etomniacommiftafuntj D fanguis, hoi^cicfium^ furtu,, &fid:io, corruptio & infide- c c litas, turbatio & periuriym, tumultus bonorum^ c; ^ 3 Dei immemoratio , ani- marum inquinatio, natiuita- tis immutatio , nuptiarum inconftatia, inordinatio mce^ chia:& impudicitia:. 17 3 Infandorum enim idolorum cultura, omnis mali cau- faeft, & initium & finis. i» 3 Aut enim dum Isetantur, infimiuntj aut cerre vaticinatur falfa, aut viuunt iniufie. . K € autperiurantcito f . 19 3 Dum enim confidunt in idolis, quee funt fine anima,, male iurantes noceri fe noa iperanr. © 30 * Vtraque ergo illis eue- nient digne , quoniam male lenierunt de Deo^attendentes idolis, & iurauerunt iniufie in dolocontemnetes iufiitia. 31 3 Non enim iurantium eft virtus, fed peccantium poena perambulat femper iniufioru prreuaricationem. CAP. X V. η ' autem Deus nofter, fua- A uis&' verus es, patiens, & in milcricordia difponens o- 1 mnia. 3 Etenim fi peccaue- rimus , tui fumus , fcie-ntes* ma2;nitudinem tuam: & fi no O r ^ peccauerimus, lcimu%quo- ^tiam apud te fumus com- 3 putat^ 3 ^sIoire.eni{n te, confutonata iufiitia efi 5 6c icire iuftitiam & virtutem tuam, radix efi immortali- + tatis. 3 Norfeenim in errorem induxiirnos hominuen mal^E artis excogitatio , nec vmbra pidlur^,Iabdl'fine fru- 6 tu, effigies fculpta per varias J colores: 3 Cunis afpedus dat;nfenfato concupifientia, δ^ίΐίζίί mortua imaginis ef-, r · C> _ ^ O figiem fine anima. 6 3 Malorum amatores, digni funt morte,qui fpem habet in talibus, & qui faciunt illos, & qui diligunt, & qui colunt. Vj Sup.i.a». i\ Tranilat. B. Hierony. c a p.x v. ', '7° * Sed & figulus mollem ter- 7 ram premens 1 , la^priose fingit 0 > 5 ad vius noftros vnuTnquodq; Som.f. vas^ fk de eodem luto fingit quaeOinundafuntin vfum va- fa, & fimiliter quae his funt contraria. horum autem va- iorum quis fit vfus, iudex eft figulus. * Et cum labore Vano Deu 8 fingit de eodem luto, ille qui paulo ante de terra faiftus fue rac, & poft pufillum reducit fi ie vnde acceptus eft, repetitus anima? debitum quem habebat * Sed cura eft illi, non quia * laboraturus eft, nec quoniam breuis illi vita eft; fed concertatur aurificibus & argentariis, fed & t? £crarios imitatur,, & gloriam praefert, quoniam C res fuperuacuas fingit. * Cinis eft enim cor eius,& 10 terrafuperuacua ipes illius, 5c luto vilior vita eius. * Quoniam ignorauit quijie 11 finxit, &qinipirauit illi animam, quae operatur, & qui infufflauit ei ipiritunf^itale. ■^ed & aeftimauerurit lu- Ix ium efle vitam noftram,& co- uerfationem vit£ compofitam ad lucrum, & oportere vnde- ^ cunque etiam ex malo acquirere. * Hic enim icit ie fuper 1 ? omne.^delinquere, qui ex ter- τς materia fragilia vafa & icul-^ ptilia fingit. φ ‘Omnes enim inficientes >4 & infelices fupra modum animae iuae iuperbi funt inimici populi tui, & imperantes iUi. ... * Quoniam omnia idola r 5 *' i4 · nationunrdeosqftimauerunt, O qyibus neque oculorum vi- fuseft ac} vicTendum , neque nares ad percipiendum fgiri- tum, neque aures ad audiendum, neque digiti manuum ad tra&andum , &d & pedes eorum pigri ad Ambulandum. SAPI ENTIA. i * ΣΟΦΙΑ. - *HSM^ κεζμμόόςάπ&λΐυυγγιν 7 Σλάβων c ’Βίμοχύον 7ihctorei Όζ$ς· xZtFYipstfcw ήμψον εκαςον μλΚ qm U curti? ttuKoS άο& 7 ΐλοίτα. < & τάπ τών καθαρών έργων fob λα σκώη 3 τάτεεναντία πόώτα.ομοίως 'τάστων d\g εκατερβν τίς εχάςζ ε$ιν w %ξΥΜς,κ&τνς ο πνλνργός. * (£ χαχόμοχΘ , & > 3 -εόν μάταιον s οχ curti? 7 ΐλ^ 0 ΤΗ 7 Π $λθ(Γ, ός μιχ,^βώ οχ γγις "βρννθύς μετ ολίγον 7 ropAjQQ όζ ης ελΥΐφΰν, τύς ψυχής απαιτητάς χ°ε&. * αλλ’ εςιν άοιώ φρβντις «^ ότι 9 μελλβ χάμνειν , «ί - ’ οτι βζμγυτε- λνι βίον εχμ , αλλ’ όώτερώόετομ φμ χξνβυργοις 'Χξγοξβχόοις, χαλχο7ΐ>.άϊας τε μιμώτομ , ^ 8\βρΜ Υίγητομ οτι κίβδηλα. 7ΐ ‘Kctorei. *αζτοό'ός υι zaqs?tat andqgy γης ιο Αότελεςερμ fi ελπίς οωτών 3 πνιλοώ τε άτιμωτεξ©-' ο βί& cum?. * οτι ηγνόηνε τν πλά.<ταΛ%/ι cw- τν , και τν εμπν8ό<τα]ί(& dmfi ψν~ χίω &νεργο?<ΓθΛ >, εμφυσ"ήσαΜ- & πνεύμα, ζωτικόν' * αλλ’ ελογίΰΌΛ% 7(οάγνιον άνομ tIw ζωίω Υ\μψ ? 3 ngui τν βίον π ct- νηγτ&σ-μόν οΒικερόη · ό'αν γα/ρφα (Γίν 0$Γ0Λ J\,vi ){ψι ΟΑί ΚΛΚοβ 7ΓΟξ/.- ζ&· * έ9 Ιγ γονρ πά^τα,ς ο\όο$ 1 3 οτι άμα/ρτά/όπ , ύλης γεωόοΐζ &J- Βζανςα οχάόη ycy γλνπία. όϊιμι- ίνργ c?v. 'πάστες όε άφρ>βνεςα.%)ΐ(ζτά- λ χζπερ ψν^άς νηπίων , ® εχφρόι £ λαοό (gv κα^ΙυναςΚοντές ουυτίυυ. * ότι ποΛτα τα. εϊόωλα τΑν εΜν 15 ελογίΒτεύς , οίς &τε όμμα- των χξησις εις οζμοιν , «Vs ρίνες είς (τυυυολκίω οίίρ «τε ωτα οίκχειν, «τε ?\ρ.κτυλοι χαρών είς ψηλ&φη- σιν , (£ @ πόΐες ουυτών Χξγοι infelices fuper ani mas infantium , inimici populi tui imperantes illi. i s * Quoniam omnia idola gentium afimauerunt deos , quibus neque oculorum vfus # ad mifionemjieque nares ad. attraSlionem aeris , neque au res ad audiendum^neque digiti manuum ad contretta- < tionem , φ pedes eorum pigri ad ingrejfum. €* IO II A Si I 6 i® Interpr. Grsee. 4 Iffimocmm fecit illos 3 & fjnritu mutuatus frixit eos. nullus enim illorum fimilem homo Virtute fingere poterii Deum. s e IMortdis ante extyens, 1 1 mortuum operatur manibus iniquis.. melior emm esi culturis fiuis^ quorum ipfi quide wixitjlla autem nunquam. * St animalia autem mi- 18 ferrima colunt, dementia e- nim comparata aliis fiunt deteriora. s Neque quantum defide- rare 3 quod in animalium con- fiefln bona fiunt . effugerunt autem (ff Dei laudem , φ* benedicfionem eius. CAP. XVI. ~fi)Roptcr hoc per fimilia pti- i niti fiunt digne , & per multitudiem befiiarum cruciati fiunt. 4 Pro qtio tomento bene- i ficio affecifiipopulum tuum 3 quibus in concupijcenttam appetitus nouum gufium 3 efi cam praparafii ortygometra. 4 Vt illi quidem concu- } pifcentes eficam , propter ofie- fum immifforum , & necef- farium appetitu , auerteren- tur; hi autem in breui inopes fach : (fr nouum participent guftum. 4 Oportebat enim illis qui- 4 dem inexcujabilem inopiam fuperuenire exercentibus ty- ranmdem ; his autem fiolum ofiendi 3 quemadmodum inimici illorum cruciabantur. * Et enim cum illis ficua j fuperuenit befiiaru ira mor- fibusque peruerforum corru- pebantur colubrorum. 4 Non yfque in finem per- s manfit ira tua. in hortatione autead breue turbati fiunt 3 ffgnum habentes[alutis , ad commemorationem mandati legis tua. 4 Nam qui conuerfus efi 7 no.n per id quod Videbatur 3 jaluabatur ffedper te omniu faluatorem. 2 Ο Φ I Ai * Sfyy7r(Hiy γί IrfdmiP ουυτύς, (£ v τραύμα hftcwetu·{tyjog ’ίττλα- &)7r(§y lypyi πλά(τα\^εύρ. i7 * ihYiTg c5V'e dp mqjv \pya(i- TOt) %ip(flP dfi)0!JL0iq ’ KfsdoTCe)!) yafii kiv rlv Ξασμάτων cuurfi 3 metu- fg φρ ϊζικτεν 3 cmdpa ffi ύΗ~ 7 ίΟΤξ. 8 * uffjToi {det. fi ca ίχδι ςα. < A- €of) · moict συρχ&ρόμερα tzIp 5/ 5 V / ^ sapienti A.Tranfiat. B.Hierony. 19 19 άλλωρ Ifiyffqypa * xfoQp <Μΐ7ίούγι<ταή ως ίν ζωωρ offei καλοί Tvy^dfia' οκπίφΑιγε fi KcfiiTP 3 -gocT Iwcupop χμι tLuj &ih9yi r M) uorf. ις. * Aid %&to fi ομοίωρ c /κολά&η- (foM d^ioogff ύΪΛ 7 ίλΐ,ύοις κνωύάλωρ ■ i€aM&HR°ptcr haec 6^.his fimilia ; A ■*- paili funt digne tormenta, & per multitudinem befiiaru exterminati funt. 1 4 Pro quibus tormentis bene difpofuifti populu tuum, quibus dedifii concu piicentia delectamenti fui nouum (a- porem, efcamparans eis orty- gometram. 3 4 Vt illi quidem cot^pi- fcentes efcam propter ca quae illis ofiCfa & miffa funt, etiam a neceffaria concupifcentia a- uerterentur. hi autem in breui inopes facti, nouam gufta- uerunt efcam. + 4 Oportebat efi irn i^lis Vine * excufationc quidem fuperuenire interitu exercentibus ty- rannf^em: ilis autem tantum offendere , quemadmodum inimici eorum extermina- N"· 15 · 1 * j bantur. 4 Etenim cum illis fuperuenit iajua befiiaru i^a, morfibus peruerforurti c6lu- brorum exterminaliarTcur. e 4 Sed no in perpetuum tua ira permafit, fccf-ird correptio-' 0 nem in breui turbari funt, fi- C; B gpfum habentes falutis ad co- memorationem mandati le- 7 gis tuas, ff Qui enim couer- fus effi, non per hoc, quod videbat , fanabatur, fed per te omnium faluatorem. !i J ΐ*ώ Tranflac^Bdlicrony. c a t . x B “‘ 1 · 8 · 1 In hoc autem oftendifti *..· · ) « ·»· ^ inimicis tuis,qu^tu es quiii- aberas ab omni malo. * Illos enim locuflarum & mui 2 aruqa occiderunt morius ;& non.,cit inuenra fani- tas animae iliorum, quia digni erat ab huiufinodi exter- o minari. 4 Filios autem tuos nec draconum,nec Venenatorum vicerunt dentes : mifsri- cordia enim tua adueniens* fanabat illos-. 4 Iti memoria enim fermo- num tuorum exterminabantur , & velpciter fanabantur, ne in altar^ incidentes obli- uionem , non poifent tuo vei adiutorio. 4 Et enim neque herba,ne- quemalagraa ianauiteos,ied tuus, Domine, iermo, qui ia- nat omnia. 4 Tu es, Domine, qui vitae i.Reg. & mortis habes poteftatem,& Tob.ija deducis vique ad portas mortis, & reducis. 4 Homo aute occidit quidem per malitia animfrfjqam. & q^pjq.xierit ipiritus, no rc- uernMfur,ne-9 reuocabit anima qua: recepta efl. 4 Sed tflam manum effugere impoifibile eii im.p.i, 4 Negantes enim nolfe te impij, per fortitudinem brachii, tui flagellati funt,nouis aquis 4 c grandinibus & plu- uiis pcrfccutionem pafli, & per ignem .confiynmati?, 4 Quod enim mirabi^erat, in aqua que omnia extinguit, pliis ignis valebat, vindex efl: enim orbis iaflorum. ^ Quodam i?nim tempore maniuetaj^atur ignis,ne combureretur quse ad impios mif- fajerant aniridia i fed>vt ipfi videntcsi^nent , quoniam Dei iudicio patiuntur perie- cutionem. ^ 4 Et quodam tempore in aqua fupra virtuteift igpisex- ardefeebat vndique , vt iniquam terra; nationem exterminaret. v i. 8 ! i o I i i 3 14 1 5 1 6 17 18 * 20jiA. Οπαίας <$t> Ιχ- e Λ ' r' V 'T' « c ' . . Λ J 3-ρΧς ψψ ,Wl τάτων κολα&Ιωομ. * (Γϊτγ 3 φύς Qv ύ&Ιοζόλων Ιζρμ ι° κοντών οαΙκμολ οθόνης · τ ϊλί^ ya ρ Qv .αηιπμργιλ&£ yp ιά<ϊ&%> CUJV6C. * * άζ Ρ \Jm μηκην τάν Koyiodv 1 » Qv vniKiVTylovQ, $Ίί(τω- ζον% · ίνα μη ύς βαύάα» ϊμπίΡν- τις λήύίω , άπί&απαςοι f{ νωντομ της <της Ssipyscriag. * y rJ k βοτά/όη ντε μά- 1 * λαχμα ’&ερμπ&Ητ&ίαυτός 3 ά?Φ ο ωος KV&.s 7\sy(&o πάντα Ιω- μεν&. * erv Ρ ζωής yp S-cwcltov »3 (rm ίχας , yp mrctyei ς ίΐς 7τυλας cfiu-ygjicwaym· * ά/&ρωπ& JU φρ τη κακία cund ,οΙζζλΟον J\,s π^- μ,α φο ά/υαςμΡΗ , aig ά/οαΧνα Ρνχίώ παζμλη^εΐσ'Μΐ. * τΐώ trlw χίίζμ (Qvyav άτ SiWCLTV ίήν. * ’Χξνΰμα μι youp ιωκόμο»οι απα- j ζμιτήτως' ^ πυ?} χα^ναλκΜ,ό- μα»οτ φ Ιί?Ρ παρμ^οζότατν ον τά πά /j ι; τα tj^QAViwTt ν^αίι πλάον cvnpyet T7wp , xzsrs ρμαχ& p ο κό<ϊμ(& ίςΐ ίιταοάων. ί βοτζφμΡ ημζζο&το φ?\9^ } ι« ίνα μη κα^φλίζη τά \π άτί£άς ά% ίςαλφρα ζάα,άλΤί αντοι ζλί ποντίς Uatnv, οτι καμίνι 3s ο J \λοώ- V0VTCU. * ποτί J\,g ηΦ μϊΟ&ν υ$ατ& ^ \zzrep τίνυ 7 τυξάς ά\μναμιν φλζ- fet , ίνα άίιίκ'ό yn ς Ρ>νήμαΟι §ια φ- I Μ Μ I 6 Interpr. Clrcec· if 8 3 Ei in hoc autem^per- fti-ififli inimicis noftris, quod tues qui liberas ab omni malo. 9 z 6 hios enim locuftarum e> mufearii occiderunt mor- & non muenta eflJanitos anima illorum , quia digni erant ab huiujmodi cruciari. ■3 4 At filios tuos neque venenatorum draconum vicerunt dentes t mifiricordia enim tua venit in auxilium , & fanaitit illos. 1 4 ']n enim memoriam fer* monum tuorum infer e b an* tur 3 (ef velociter faluaban* turpvt non in altam inciden* tes obliuionem i immobiles fie renttui beneficij. 1 4 Et enim neque herba neque malagma Janauit eos 3 fed tuus Domine Jermo omnia fanans. 4 Tu enim vita mortis potefatem habes , (ejy deducis ad portas infer ni 3 et reducis. ^ 4 Homo aute occidit quidem malitia fua ^ cum exierit autem fjnritus , non reuerte- tur , nec refoluit animam df- fumptam. 5 4 oAt tuam manum effugere impojfibile ef. 4 Negantes enim te nojfe impij , in fortitudine brachij tui flagellati funt , nouis plu- uijs , & grandinibus , (ef imbribus perfecutionem paj- fl inexcufabiliter , φ igne 17 confumpti. 4 Jpam res mi - rabilifima in omnia extin - guenti aqua plus operabatur* ignis 3 vwdex enim mundus 8 efl wflortfln. 4 Aliquando quidem enim manfuetabotur flamma , vt non combureret J ad impios miffa animalia, fed ' ipfl videntes fciant 3 quoniam iudicio Dei perfecutwne patiuntur. 4 Altqudndo autem & inter aquam fuper ignis virtute ardet 3 vt iniqua terra genimina corrumperet» c x 1 + 16 i 9 £ t* - ·&*<: „ r -Λ —tainsST'·· "Vi- Λ.." ::: 4 SAPIENTIA- 3 c / C t Interpr. Gr&c. 4 pro quibus angelorum i° c/?4 cibafii populum tuum, et paratu pane a, calo mififii illis fine labore, ad omnem voluptatem valentem, φ ad om nem congruumgufium. * Et enim bypoftafis tua u tuam in filios ofledebat dulcedinem. at oblati defiderio Jubferuiens ad quod quifque Volebat, conuertebatur. 1 4 Ofiix autem & glacies 11 Jufiinebant ignem , & non tabefiebant fut ficirent, quoniam inimicor u fruEius corrupit ignis ardens in grandine, & in plumis corufcans. 4 Hoc autem iterum t nutrirentur ιηβι,φ proprie oblitus efi · virtutis . 4 Nam creatura tibi qui ** fecifii omnia de fer mens , intenditur in tormentum contra iniuftos , φ remittitur in beneficium ,pro his qui in te confidunt. '' * Propter hoc φ tunc in x : * omnia transformata omnia nutrienti tuo dono defirmt 3 ad egentium voluntatem. 4 Vt difcant filij tui, quos dilexifli ^Donime, quoniam non natiuitates fruciuum pafcunt hominem ,fed verbum tuum tibi credentes co- feruat. ■ * Nam ab igne non cor- 17 o ruptum fimpliciter a breui radio Solis calefaBum tabe- fcebat; * Vt notum effit, quoniam oportet pmienire Solem ingratia tua , φ ad or- ( , tum lucis occurrere tibi. SOSIA. sapienti a . Tranfiat.B. Hierony* 16 18 4 fngrati enim fies tan- 19 quam hyemalis glacies tabe- c fcet,& fluet tanquam aqua inutilis. t>' i° *d$;m άγβλων τοβφίών έψω- μκτας τν λαόν Gv, yy) ίΖοιμον a/f %v άφ dpcmti ίτίί { μ,ψας ουντοίς άκοτηάτως , ωζβς παίΜ ήΕονΙιυ i^vo/G ycfi ο&ζβς 7ΐάτθΛΐ αρμόν ιον yiSciv. it η Λ \ » / / , Ρ I ' ιι η ιυψ yap'czuotairig \9 Vtlw ( τΐηυ cwqfiq τίκνα &ι>Βφαύιζε yXvm- trfiG * τη ίωζ$<τφζ{βφρου οΒι%μία υπνρζτάϊ- α&ζβς ο τις \- βύλί% μίτίκιρνατο. C ί / ii χιών <$\g yyj κρνς-αΝ^ νπί- μαη wp ncfiebc mxste , ίνα yvfi- σιν, οίϊ (Μ* τάν ΙχΒράν κιαρπύς χα- τίφϋαρζ πάρ φλ^ά[ΐβ}ον h τη χαλάζη , (c bv %ης νζτϊς δίαςζμ- π\ον. ι? * %$τοδ\πάλιν ϊνατραφάσιδίκαιοι , irgy fi ιδίας ΑΒιλέληςομ δν- νάμζως.. . ι + i υι γο κτ'κη c G) τά woiwm τι τά τίάφτα vm ρίζοάαα^τϊΐτάνϊ) 2 ΐς κό- λασιν Ky r ith αδίκων, φόίίτα^ elg Aiepystfiav , νπζρ τάν cfirn G\ m~ ποάότων. ij * διά·%δτο yfijf ττί άς πφί(μ μί^.λλάοοφ^οη τη πανΌδτξβφω Gv δ'ωρίά ύπηρίϊά, (®ζ$ςτΙυυ τάν δίο- φρων 3-ίλη<ην ιί 'ίνα μο&ωοιν @ tfoiGv ,ύςη- ya 7 twrag χν&ί, οτι ύχ ai ‘fipsmg τάν καρπάν τρίφονσιν ότΦρωτνον, άλ}\ά ύ> ρημά Gv τχς Gi 7ης$όον%ις άιατηρά. η * τ° ycfip \}m πνρβς μη cpL·- ρβμοΜον άτύ\άς ism βξ$.χήας άχτϊν(& ήλίον ^ρμαινόμοΜα- Ιτή- Ki%' t tf ι s 'όπωςyvωςov η , otica φΐφαν τν ήλιον 2π ύδ'χα&ς'ιάμ Gv,j{aj αα£°ς <λνα%λΙω φωτς υντνγχά- mvGi. ΐ9 * άχα&ς'ό yb Ιλπις ως %αμ£- &(& πάχνη fgixnQifi) , (c ρνήαί) ως νδωράχξηςνν. Vi ά ..... Λ Ι'ΓαΙ, ργ ρ c ^ο 4 Pro quibus angeloru eica f*NJl nutriuifti paulum tuum , & ” pararum panem de caelo pr«e- t c ftidfti illis fine labore ^ omne deleftamentu in fe fiab^em > ,* & omnis iaporis fuauitatem. 11 4 Subftantiam enim tuam & dulcedinem tuam, quam in filios b^beSj oftendebas, 6c deferuiens vniufcuiurque volutati. ad quod quifque volebat,conuertebatur. 11 4 Nix autem & glacies fu- ftinebant vim ignis, & no ta- befcebant, vt icirft quoniam frudtus inimicorum exterminabat ignis ardens,in grandine & pluuia coruicans. 15 4 Hoc autem iterum vt nu- trirentur iuifi^ ignis etiafuai virtutis oblitus efi. 14 4 Creatura enim tibi factori deferuiens,exardeicit in tormentum aduerfiis iniuftos, & lenior fit ad benefaciendum pro his qui in te eonfi- l; * Propter hoc & nia transfigurata^, omfoium nutrici e gratiie tuic deieruie- bant,ad voluntatem eorum qui a te defiderati funt. 16 4 Vt icirent filij J tui quos dilexifti Domine , quoniam no natiuitatis frutftus j^aicunt 1 homines, fed Termo tuus hos, qui i%te crediderint, conier- uat. # 17 4 Quod enim ab igne non poterat exterminari,ftatim ab exiguo radio Sol^s calefadlum tabeicebat. τ . «, 18 '*Vt notum omiiibYiscliet, quoniam oportet^r^uenire Solem^ad benedidione tuam, & ad ortum lucis te adorare. v ,19 fe « s Ingrati enim ipes tanqua hybernalis glacies tabeicet, & diiperiet tanquam aqua fu- perua^ua. c ι ■> ο Tranflat.jIEHierony. c a i», x V i r . c P. XVII. M A s oa.func /p^m iudicia i o tua Domine,Sanenarra- A Sxe.is.f verbii tua. propter hoe indiidiplinatas animae erra lierunt. 4 Dum enim perfuafum ha-* bent iniqui poile dominari nationi iandfoe, vinculis tenebrarum & long<£ nothis cope- ditijinclufi fub tedtis fugiti- ui, perpetuaeprouidenthe ia- cuerunt. 4 Et dum putantfe i latere in obfcuris peccatis, te- nebroib obliuionis velameto difperfi funt, pauentes horre- d e, & cu m ?4°h rati on e nim i a perturbati. 4 Neq- enim qu<£ * continebat illos fpelunca/ine timore cuflodiebat|quoniam ionitus defendens perrurba- batillos, & perionae triftes illis apparentes, pauorem illis praedabant. 4 Et ignis qui- 5 dem nulla vis poterat illis lu- B men praebere , nec iyderum lympidae flammae illuminare poterant illam nodtem horrendam. 4 Appareboantem 6 ilEs^bicaneus ignis timore leniitfs, & J^imote perculsi il- ius, quae no videbatur faciei, ieitimabaht deteriora efle qU? videbantur. 4 Et magicae 7 5 artis appofiti erant derifus; & iapientiae gloria, correptio cu coqtumeliq. 4 Illi enim qui 8 promittebant timores & perturbationes, expellere ie ab a-"* nima languent*;, hi qjftmde- rifu,pleni timore lang&ejbant. 4 Nam & fi nihil eos ex m5- A ftris perturbabat, traniitu animalium & iierpentiumflbila- tfcne commoti, tremebundi eribant^c aerem quem nul- a fatione quis effugere pof- Jst, negant;^ fe vider^. 4 Frejenter enim praeoc- 10 cupant pefsima,redarguente C conficientia. 4 Cum fit enim timida ne- 11 quitia , data eft ii ! i omnium condemnationem j femper e- nimprseiumit ficua perturbata conicientia. SAPIENTiA- , P 1 P c 'Ia * 2 Ο Φ ί A: , C . 4 Miyct?\OL] yacp (gv ou x&ttfetg r XCfjf ό'ΐΛ ( &STQCt 7 ( 0 U$&)- %t ψυχοά 27 rhowYidn(rcw. 4 νπαλνφόης yaf xof^vuua- i ς&οΜ Wv(& otytov d /ίομοι , όίτμιοι υηοτοΐζ μαχςμς π&ό\ριτεμ νν- χτς m^KAeiircing ό^φοις 3 φν- yd^ig της αιωνίου (®ζ$νοίας ί- KC-IVT 0 . D ν 4 λαΐ'3·<Λο«ι> γο νομίζοντας firti- i xj > υφαίόις άμαφτήμ&σιν , οίφί'ψίί λή -Jvg α^ίχαλυμμαΐλ ίοχορπί- &ή(τα» 3 ^αμβ'-όφροι hivdg Ιν- δάλμασιν £ΛΚ&.ξμοτόφμοι. 4 « \μ- η ποάγμαί&ι τίχνης , της φζβνήσ'Ί άλαζονίας \λαγχος εφυ- 4 4 © yD ύπι^νύμανοι δάμοί&ι d ι %ρμ^ας απαλοωναν ψυχής νο~ Gucrng > ίϊτοι καταχίλαςον άόλά- βΗΜ qmoQvuu. * H&iyto άμνδεν &ντύς ταρμ- *> χώόϊς ζφό&α,κνωό'άλων παξβόοις (£ ίρπίτών συ&<τμοίζ bKTiG&n μόνοι, ^ιωλλιιυίθίπ^μοι^τν μη δαμοΟαν φαυκτν άί\ρμ ca τζβοιόαν %ξΐΐ'όμανοι. 4 $αλ3ν ψ ιό'ίω πονηβ/α μαρτν- χ qjl χαταί'ιχαζομ^η'αα ό[1 tnr&g- αληφα τα χαλαπά (rtwz%op$f)n Λ. ts/ 0 . 7 η triweidnireii r. Grate. 3^ c A P. xvi i. : enim tm (djr inenarrabilia -jroz pter hoc mdifciphnata anima erramrmt. s- Opinantes enim dominari nationi fanci^ iniqui $· yincii tenebrarum (pj longe compediti noUts inclufi te - fugittm perpetua proui- dentia iacuerunt. j * Latere enim putantei occultis peccatis , tenebro - fi obliuionis φαν %τμάτων , τα <5s της ψν^ής τία- ρελνορν (Βζβύοτία · ai φνίύι(5τ yB αότοίς ηςμ ά(®ζρ<Γ$όκγ)τ& φόζ& ίπήλύοΜ. ί&'ότως , ας cfwtOT owu lw h ολΡ i χα'&πίττίων , ζφρονξύιίν ύς τ lw cLTihpw ύρχτίυ) χαΡ&χλοκϊ- Sc -ίς. 1 ζίτζ γεωργός Ιώ%ις w ποι- μίω[ή τών χατ ϊρημίαν εργάτης μορίων , αητζβληφΟύς τϊω ύντά- λνχί&ν ίμανον ά/οάγχίυυ. ' μια yS άλυτα σκότας τζάμι.ϊς lUdncrcw. * είτε πνεύμα ϊν&ζον, η tfs&i 1 ? άμφιλαφάς χλάύας όρνεων ήγβΡτ όόμελής,ή ρν&μος νύατφγ Αορώο- φρχ βία[ χτύπος άπίωης χαταρ- ^iTtloiffav 7Γίτςώ , « οχιρτάντων ζώων ύρΡμ& αθεώρητέ, η ώρνο- ρβρων άπηνζς-άτων Ετη^ων φωνή 3 ή άμτάμαχλωμ m ·ο% κοιλ&τητ®* ορίων ήμω, 7ταρίλυο4> αντύς 6π~ φοβούντα. 'ολ(& dfo χόόμ,ος λαμττξώχα ίο τζλάμττζ% φωτί 3 ^ άύεμττοδίς-οις ouueipyz% ’ίργοις. € * μονοις & ίαιάνοις ίπ£τ\τα% ^ βαραα νύ %, ύχών '^>ύ μίλλόντος αυτύς 8ιαΠ%ζ&% σχότοις· ϊαυ%ίς $ ζητάν βαρύτεροι τχό%ις. r m. * Τ οϊς p οτίοις Qu μίγιςον lw φώς · ων ΦωνΙυυμαν άκύοντζς, μορ- Φ .» \ t\) j e c uuoo νχοξωντες. IZ »4 1 S I 6 1 7 sapientia. Tranilat. B. Hierony. * Nihil enim eft timor,nifi prefumpuosws aaiutoriu 3 pro- ciitio cogicationisauxiliorum. c 4 Et dum ab inrrq minQreft expedatio 3 maiorem ^utat potentiam eius capfa, de qua tormentum praftac. 4 Illi autem qui in potente venere nodem, & ab infimis, & ab altilfimis fuperuenien- terrt eundem iomnum dor- mientesj 4 Aliquando rnonftrorum exagitabantur timore 3 aliqua- do animae deficiebant tradu- dione. fubitaneu^ enim illis & iniperatus timor fuperue- nerat. 4 Deinde fi quiiquam ex illis decidiiTetjCuilodiebatur in carcere fine ferro reclufus. 4 Si enim rufticus quis erat, aut paftor, aut agri laborum operarius praeoccupatus eflet, ineffugibilem fuftinebat ne- ceisitatem. 4 Vna enim catena tenebrarum omnes erant colligati. 4 Stiuefpiritus fibilans, aut inter ipiffos arborui$i # jrarpos auium ionus fuapis, afiWis aquae decurrentis nimium^uc fonus validus praedpitarum petrarum^aut ludentium animalium curfus inuifus , aut mugientium valida beftiarum vox, aut reibnansdealtifsirpis montibus echo , deficientes faciebat illos prae timore. ' 4 Ocinis epim orbis terrarum c l^mpido illuminabatur lumine, &: non impeditis o- peribuscontiriebatuu. 4 Solis autene' illis fuper- pofita erat eraruis imago teire- brarum , quae iuperucntura illis erat, ipfi ergo^ibi erant- grauiorps tenebrae.^ ^ D IS 1? CAP. XVIII. ^Alidis autem tuis maxima erat f lu»', & horum quidem vocem inimici audiebant, ied figuram non videbant. t Tranflat.,B.Hierony. cap. xvii * Et quia rion &ipfi eadem * pafsi era Qfr magica bantte; 5 > & qui ante Iasii erant,quia no : laedsbanyjr, gratias agebant tibi?& v 0 t eflet differentia* te Deum petebant. 4 Propter quod ignis arde- j tem columna ducem habuerunt ignot£ viae,& Solem fine laefura boni hoipitij pracili- tifti. a 4 Digni quidem illi carere 4 luce, & pati carcerem tene- j brarum , qui incluios cufto- diebant filios tuos, per quos incipiebat incorruptum legis lumen fecifto dari. Eso.i.c. ^ Cum cogitarent iuftoru * a.b. n.l . occidere infantes,&vno expolito lilio , led liberato in tradudiormn illorum multitudinem liliorum abftulifti,& pariter illos perdidifbi in aqua B valida. 4 Illa enim nox ante cognita ell a patribus noftris, vt vere fcientes quibus iurametis cre- diderut, animaequiores elTent. 4 Suleepta eft au^m^po- 7 pul^tqq ianitas quidem iu- ftbri$in,inipftorum autem exterminatio. 4 Sictft enim Jaefilii aduer - 8 farios noftros, fic & nos pro- * uocans magnificafti. 4 Abiconse enim facrifica -· 9 bant iulti p^ueri bonorum, & iuftit’*£e legem in concordiam difpofuerunt, fimilitei 9 bona & mala pqrcepjuirps iu~ ftos,patri omnium dctantan- tes laudes. Exo. ϊ.Λ 4 Refonabat autem incon- 10 ueniens inimicorum vox, 6 c itebilis audiebatur piandus ploratorem infantium. i 4 Simili autem poena leruus 11 ^OLim dommo afflidqs eft, & populabis llomo Regi limilia paUus. * Similiter ergo om- 11 nes vno nomine mortis mortuos habebat innumerabiles, nec enim ad fepelkn^umvi- ui fufficiebant: quoniam vno momento quae erat praeclarior natio illorfi, exterminata eft. r. * 20 ΦΙ A. ' ότι μ&νύ κείκωοι επεπόΆι- * <τμ·, 1 μακά&ζον , δη δε ύ βλοίπ- τουσι κτ&Υίδικνμνίοι, η uyci ^μςοιιυ, ycfi “διί διενε^βηιμ ya&v εδεον%. . i dfib’ ων πυ&φλεγη ς'νλον,όδη- $ yov μοβ άγνωςου όδοιπο&οις, ήλιον άβλαβη φιλότιμα ζενιτάας παρε^ες. i ’/> \ ζΝ j ~ αζίοι μον γο catum ςεξηνηνομ 4 φωτς xfiq φν^ακι^Ίωομ ον σκότα , (Φ> κατακλάςΰΐζ φυλάζοιηες gw ψς m , οι ων νμ,ελλε τ* αφ- bcjjfsv ι >όμα φΊς τιΐ cttdvi δ^ίδο- obet}. * βουλώτοιμενχς δ' αυτάς τά 5 των οσίων ϊοτοκπόνομ vmet, xcfi ενός νκτεΟοντ & τεκνό £ τωβοβ τ (ξΡ^εϊς ίλεγχον τ wjvJv άφάλχ, πλήθος τεχνών, (£ ομοΟυμαϊον άιτωΚετας b) vSdh τφο^ξφ *Μΐώη η νυίζαΰζβεγνω&ητιχ.- 6 τρμ.τιν MpqtT· ίνα, άτφαλ^ς ειΰότες οίς έΒής&ινα/ι) ορχοις, επ^^υμή- (τύόσι. > f (®ζ$τεΙε·χργ\ $ε \sm λαοά Gu (ftUTtitia μον δικαίων, sySpiSv δ[$ απώλεια. f ως yB ετιμωρήτω citr ντε εν αν- 8 τί'ός., %ΰτω ημάς (φζβτχαλετά- μεν& εδόζαα'ας. ί κρυφή yj εβυσίαζον om τίω- δες clyaB-oJv , κμ τν £ Β-αότηΖις νόμον bv όμονοία δ’Μεν %. τύν άυπ&ν 3 4 ^ ομοίως χμ , άγαΟύόν χμ κινδνωων μετάλήψεδϊομ άχτ άγίοις 3 πάτερων ηδη α%ζβαναμελτ(οντες αι~ νομ. *ιΊΜτηχεϊ^ ώτύμφωνος εχθρόν ίο βοής& οιχτρμδιεφερείδ φωνή 3-ρη· ναμενων πού,δων. * ομοία δε δίκη δοδλοςαμα δε-. σκότη χολα&άς, <£ δημότης βαη- λόι τα αυταπατών. *όμοΰυμαδόν δ\ίε πΦντεςδνϊνι ονόμαΐλ θανάτου νέκραςει^ον άμα- ζβμίη&ις * νόε γ) (®ζ)ςτ 3a.\paj ol Ιβντες ήταν ικανοί, επεϊ <πζβς μίαν po7ilw ή όΛιμοτε^μ ^νεοις αυτοίν διεφβάρη < 9 Interpr. Grscc. - 4 ι ■ ι 5 Quoniam quiderx^nm & ίρβ pa(Ji erant , beatam pradicabat. quoniam autem non nocent ante imuria ajfe- Sli 3 gratias agebant , (gfr differendi gratia orabant. 3 * Propter qua ignis ardetis columnam,ducem quidem ignoti itineris, Solem autem non Udent em honorifici ho- fipitq prafiitifii. 4 * Digni quidem enim illi priuari luce & cufiodiri in tenebris, qui inclufios cufio - dkband filios tuos, per quos debebat incorruptum legis Itt men feculo daru 5 * Cogitantes autem ipfbs iufiorum occidere infantes , (fi/ amo expofito filio & liberato, in correptionem illorum abfiulifti multitudinem, filiorum, & pariter perdi - diili in aqua vehementi. s * filia nox praecognita efi patribus nofiris, vt fiecure fcientes quibus crediderunt iuramentis, laetarentur. 7 A Sufcepta efi autem a po pulo tuo jalus quidem iufiorumfimmicorum autem per- s ditio. * Quomodo enim cru- ciafii aduerfarios 3 hoc nos prouocans magnificaiti. 9 * tAbfconse enim facrifi-* cabolt findi pueri bonorum , & .dwimtatis legem in con- cordia dijpofiuerunt, ipforum fimiliter & bonorum e> pe viculorum participaturos iu- fios,patrum iam praecinentes 0 laudes. * R efonabat autem- confonans inimicoru clamor 3 (efimiferabilis ferebatur vox ploratorum infantium . 4 Simili autem poena fere- uus fimid cum domino punitus , (efi popularis cum rege eadempatienSi *Pariter au- ® tem omnes in uno nomine mortis mortuos habebat innumerabiles ·, neque enim ad fepeliendum viui erani fiufir fcientes : quoniam ad vnuni momentum honorabilior generatio illorum corrupta efi € 4 * I I t i c t 4*, Interpr. Graec. 4 eWw »0« creden - x 5 j propter Veneficia, in primogenitorum interitu , con- feffi fiunt Dei filium populum e A .... ^Tacito enim filentio con- u tinente omnia φ noBe in propria aaelocitate dimi - diata. * Omnipotens tuus ficrmo 15 4 (ve//j de thronis regalibus durus bellator in medium perniciofie profihuit terra. 4 Gladium acutum non 1 & fimulatum imperiu tuum fe-, rcns 3 &flans repleuit omnia morte·,& calum quidem attingebat 3 defcenderat autem in terram. * Tunc continuo 'vifiones 17 quidem[omniorum grauium turbauerunt illos , timores autem infiderunt infierati. 4 Et alius alio proieBus χ 8 fiemimortuuSj propter quam moriebatur , caufiam oilen- debat. 4 Nam [omnia qua tur- 19 bauerunt eos , hoc prafigna- bant, ne ignorantes cur male patiuntur 3 perirent. 4 Tetigit autem tandem « (efiiuflos tentatio mortis 3 firaBio in eremo faSla efi multitudinis,fied no diu per - manfit ira. 4 Troperans enim vir fine querela propugnauit 3 pro- prij minifierij arma 3 orationem φ incenfi placationem ferens , refiitit irce 3 & finem impofuit calamitati , ofien- dens quoniam tuus efi famulus. 4 Vicit autem deuaflan- tem non robore corporis 3 non armorum operatione ,flcdver bo torquentem fiubmit 3 iura- * menta patrum φ tefiamen- ta commemorans. 4 Aceruatim enim iamia- l i centibus fiuper alterutrum mortuis , inter flans ampu - tauit iram 3 & diuifit qua γης. ° οζν τίω φυνπόκ&ιτον ν%ι%ιγΙω Gv φερων · (£ ςάς ετΕλή- ρωτε τα πάντα Βανάτου } κομ όν- gpevodfjSfj ήπ\ετο 3 βεβήκα ό\[ fifidn γης. ΐ7 ' * ττε παζμρβημα φάΑτίαι ονείρων Α,ανών οΐξετάζμζάμ αύτνς , φόβοι Λ} snrsgwerav dio- ηκ&ι. * yfij α7λ(& αλλαγή ριφάςή- μιΒνητ (&, Λ’ Ιώ εΒ-νηοκεν αιτίαν ανεφά/οιζεν. * @ γα^όναρβΐ Β-ορνβήταντες ουυτχς ‘fcdro (®ξ$ίμΙυΰυ<Γ(Μ 3 ϊνα μη αίνοχντες Λο κακώς πά^ονσιν,Ίχή- λωντομ. ο * n\paG όεποτε κμι όικαίων πα- ζ$. Β-άμα&ν ,(£ Βτξαόσις cv ερημω πλήΒ-οΐζ · αλ\ (fine <$πιπο- λυ ίμανζν ή οργή. ι * σπ&ότας γ> dfinp αμίμπ\&’ (πξβζμά'χΛ'η , τ τής ιόίας λα^υρ- γίας οπλον, yfijj Βυ- μιάματ&ιόζιλαϊμον κομ'κτας, άώτίςη τώ Βυμώ, χομ πίζβίς ιπί- Βηκε τη σνμφορα,ό&κννςοτι ο^ς Ιςι Βεφίπων. ί » * ανίκητε dfis τν oTsB-p^ovGf ebe i%yi U άώματ(&, άγ- οπλών ονεργκα, αΤλά. λώγω τν κολά- ζον ( ϊ& τα<ζζν , ορκοις πάτερων (c όιαΟήκας νζπμνήτας. % i * <τωξμό\ύν γα/ρ ήό[ν πεπίοκότων \π άλλήλων νεκρών , μεΚαζυ ς&ς φ’έκο-ψε τΐώ οργίωφ ό]ζ^ιτε\1υ) (Οζβς ά$τ ϊών%ς ό$όν. 1 9 i S Λ ρ ϊ e Jsi τ i a. Tranilat. Β. HicronyJv 13 s De omnibu^s enim non C credentes impterU^neficia, tunc cum primum fuit exter- c minium primogeni ( toru J ipo- ponderunt populuip DH ie 14 eife . 1 4 Cum enifn quietum iilentium contineret omnia* & nox in fuo curfu medium iter haberet; ij 4 Omnipotensiermotuus Domine,exiliens de caelo a regalibus iedibus,durus debellator in media exterminij terram proiiliuic. x‘ 4 Gladius acutus iniimu- latum imperium ituum portans, & flans repleuit omnia morte, &: vfque ad caelum attingebat ftans in terra. l 7 4 Tunc continuo vifus iom- niorum maIorum rarum, &pnrentulft magnalia 19 quatuor ordinibus lapi- durrftraqcfculpta, & magnificentia tu^in diademate capitis illius icripta erat. 3 His autem cefiit qui ex- terminabat,& haec extimuit, erat enim fola tentatio ΐτς fuf- ficiens. * c AP. XIX. TMpiis autem vfque in no- 1 uiflimum fine miiericordia A ira fuperueqit. 3 Praeiciebatenim & futu- 1 raillorumj quoniam cum ipfi permifiiTent, vtie educerent, & cum nuagna folicitudine praemifiiTent illos, conieque- bantur illos pceniteticeadus. 3 Adhuc enim inter manus 1 habentes ludum, & deplora- tes ad monumenta mortuorum, aliam fibiaiTumpferunt cogitationem inicientiae; & quos rogantes proiecerant, hos tanauamfugitiuospcrfe-* quei^ntun 3 Ducebat enim illos ad 4 hunc fintm digna ne^eifitas, & horum quae acciderant co- memorationem amittebat, vt J quae deerant,tormentis repleret punitio^: * TSt populus quidem tuus j mirabiliter tranfiret ; illi autd nouam morterqinue^enc. 3 Omnis enim creatura ad J) Φ fiium genus ab initio refigu- B rabatur, deieruiens tuis praeceptis , vtpueri tui cuitodire- tarill^fi. » )3 Nam nubescaftraeorum 7 | obumbrabat, & ex aqua qu$ ^nte erat,terra arida apparuit, & in rryarirubro via fine impedimento, & campus germinans de profundo nimio. & * Per quem omnis natio s tranfiuit,quae tegebamur tua manu, videntes tua mirabilia & mo nitra. * ΣΟΦΊΑ. j * c%i ποόγιρρις ΟΑΐόνμοίτ^ 14 lwoA& 0 yJrfi&j fi πατίρων U- Sfih τίίρμςί^ λίβων γλυφής i μεγαλωοτωη Qv cBl dlctH- μΛτ& χεφα?.Υΐς cund. * %'JTQIC, i&£V 0 ολοθρώΆν , *} Ία. Κεφοζύΰη' Iw β μόνη η ηάρμ i 2 οργής Ικανή. * T οις $ ebdiai μέχζΐ τίλοις » άμΟ\ύμαν %μ.ός ετήςη. * csr&YiSei β d/jndv χα) τά μίλ- ν λον^ /L · ότι αητό) ιΜιτςίψονντίς^ άτηίνα\, vcq μζ σπονόης (®£$πζμ- ^/Μτ£ς οωτύς, <$ϊά%%ΰΐ μίό&μεΜ- 3-όντε^· * ’ίτι γβ ον γερνιν ϊχοντες τά j 7ravdv) } ηφι auzsGfoizjfiiwi τάφοι; vexpeSv^, ετ£Ρ°ν ϊπ£σζτΦταΜ% λρ- γάμον d/Wia; , χμι ύςίχζτ&άοντζ; Ίΐξίβαλον 9 %>ντοις ώς φυγάδ'ας I- Κακόν. *€Ϊλχε β ουύτύς η άζια 3τη%Κ 4 το r πίζμς d/jdyxn , (£ τύν ονμ~ βζζηχοτων άμννςίουν ννίβαλννβα. τΐώ Kmovtrcuv βααφόοις <®ζβ- ιό ία βία πά- 6 λιν d/iaOtyv άλίτυτζοϋτο 3 vzrnpi- frsStrci ^/ις iiicug ΚΜαγάΙς ’ ϊνα @ Q\ ttcuL·;· φνλαμβύόσιν άζλα- β«?· tIw παρίμζολίω οχιάζρσα η ιεφόλη · cai ϋί «&ζ$υφίςότ(&’ vKl- τ(& %ήΡ$ίς άώάόνσις γης ifrfflpndn, ηΦ οΐζ ίρνΒράς ^αλάΰτης όΚς ά- νζμπόϋΐς®’ , νφι ^λοηφό^βν π£- ΚονοΑΐ xKv0av(Sy βιαίον. *Κύττάβ ί3τν(&Κόλπον ® τη % (τη οκεπαζόμενοι , SiapmcM- ης $αυμ.αςατίξμ&» ■9 Interpf. Grasc. 3 3 14 3 /77 enim talari tmica TJeftiminti erat totus mun » dus , patrum ghru in quatuor ordinum lapidu fcul ptura, (gy- magnitudo tua in diademate capitis illius. i j 3 His c effit definiens ^heee aut em timuit: erat enimfild tentatio ira fufficiens. CAP. xix. Ά τ impijs rvfque in fis. ne mmifericors ira in - fiitit: ί i Frafidebat enim illorum (efifutura: quoniam ipfi cimi permififfent abire , (fi/ cum diligentia pramififfent illos , perfequentur poenitentia a- gentes. > 3 Adhuc enim in manibus habentes lucius , £5- deplorantes ad monumenta mortuorum , alteram euulferunt cogitationem ftulntia ; & quos fupplicant es proiece - runtfios tanquam fugitiuos perfequebantur. 4 3 Ducebat enim illos digna ad hunc finem necefftas i & eorum qua acciderat ob- huidnem iniecit , vt deficientem tormentis replerent punitionem: 5 4 Et quidem populus tuus mirabile iter tranfiret , illi au tem nouam inuenirent mortem. c 3 Omnis enim creatura in proprio genere rtirfus ab initio refigurabatur , defer- uiens proprijs praceptis: ut tui pueri cufiodirentur illafii 7 3 Cafira inumbrans nubes , ex autem ante exiftente aquaficc 4 ortus terra uifus e fi e> ex rubro mari via fine impedimento , (efr viridem # herbifer ens campus de tem - pefiate violenta. 8 3 Ter quem omnis gens tranfierunt 3 quitua protege* banturmanu , uidentesmi■* rabilia monfim * -9 * 3+ Interpr, Graec. * Tyinquam enim equipa- 9 fii fiunt j (ffi unquam agni exultauerunt laudantes te 3 Domine 3 liberantem eos. * Memores erant enim 10 adhuc eorum qua in peregrinatione illorum, quemadrno - dum pro quidem generatione animalium eduxit terra mu- fcam , pro autem aquatilibus eruolamt fluuius multitudinem ranarum. i t II II 14 fin nouiffimo autem vi - derunt & generatione noua amuyum concupifcentia ad~ duSli, poftulauerut efcas deliciarum. 4 fln enim conflationem afiendit eis de mari ortygo- metra . & fupphcia peccatoribus fuperuenerunt. * Non fine ante faSiis ar- 1 1 gumentis rvi fulminum, iufie enim patiebatur propriis eorum nequitiis. φ» enim gra- uiorem inboffitalitate exercuerunt. illi enim ignorantes non recipiebant prafentes. hi aute benefaciores hofpites in feruitutem redigebant. 4 Et non filum,fed quadam vifitatio erit illorum 3 quoniam odiose recipiebant alienos. * j Qui autem cum fefiiui-1 5 tatibus receperunt eos 3 qui iam ipfirum participauerunt iu{lorum , grauibm affixerunt laboribus. * Tercufii fiunt autem (efi 1 i cacitaie ^ ficut illi in iufii foribus : quoniam nvaflis cooperti tenebris , r vnufquifque fuarum portarum tranfiuum quarebat. 4 Ver fi enim elementa i; apte conuerfaficutin pfilre- rio fini concentus nomen per- mutant 3 femper manentia m r ono, quod efi aftimare exfa- tforum vifu diligenter. 5 Terrea enim in aquatica ‘ s ‘ranfmutabantur , φ* nata- 'ilia tranfibant in terram. ΣΟΦΙΑ. * T O '/ S A Ο 5 *"ώς ψ> Μπόι ονέμήΟηο-αν xcfi ως σ,μνοι διεοκίρτησουν αινοδντες ire χυ'&ε rv ρνόμονον ουυτας. q * εμεμν!/υ% ϊτι των όυ rvi n‘ct qpixici αυτών, πώς dm\ φρ fipz- σεως ζώων οίξήγαφρ nyn οχνΐπα, ώοτι φε ονυχών δΙζηράόζαΖι ο πο~ %μός πληθών βατρφ.χων. ι * Ιφ νςερω $ ειδον χφ fipzqiv nem όρνιων , οτι ώΒιϋνμία (®ζβ- α.'χφϋΠίς nrntrcM^ εδεσμοώ#. r^u- φγιζ- * * &ς γοφ παεμ μνείαν άυεβη αυτοίς cm Β^αλαοτης όρτυρομη- \ τρμ· χφ ai Ύίμωφιμ %\ς άμαφίω-' λοίς επηλβον j * efoc άφάο ιών ανζργεγονότων ] τεχμη&ων τη βία τών χεεμυνών δικαίως γο επα.'χον %μ,ς ιδίοαςοώ- ; τών Ttmpjmg - χφ yo χαΝεπωτε- j pm μ iQ^ivim επετηδάχταν * ® φρ fi οίγνοοιώτας ebe εόε- yov%> %aqfiv%g' ύτοι oft άοεργε- %ς ζφοίζ Uov?\rJi%. 1 4 nfij( δ μόνον αλλ’ ητις 3%ιοκο- 7Γ« kccj ουϋτών,εππ άπεγφώς «νζβς- iliypv%z ΰίλλοτ&ουζ. i s * ® δε μετά εορ%ατμάτων εις- δώζάμζΛοι o$ir ηδη τών αυτών μι- τε<χηχοτας δικαίων , δεινοϊς οΑΐάκω- <Γ<Μ>7τονοιζ. 6 * επλήγηταη δ{ε yfijj άοομ<τΙα 3 ώσπερ ίϊίώνοι 4)τη %φίς %δ δικσώά Svpcug" οτι dycwei περμ^η^οώτες οκότκ , εχας®* τών εα.υ%δ 3νρών tIuj δίοδον εζήτα. * δί εαυτών yafi τά ςοιχώα μζ- Οαρμοζόμενα , ώσπερ ον. φαλ- τηφω φ3-όγ[οι %δ ρυΒμοδ τ όνομα φιαλλάοτ'όαι ,. ποώτοτε μί~ νον% . η^ω , οπερ εςιν είχάπομ cm της τών yεyovότωv οφεως ά- Χζρ,Ιοώς. 18 * ^ίξΰ-π.α yap εις ενυδεμ με- τεζάλλετο , χφ νηχτάμετεβοανον oBlyng. 17 'Ά Ο ρ ι & ν τ i a. Tranflat. Β. Hierony* 4 Tanquam enim -equi cic- pauerunt ej^m^ &tanquam agni exultaueruntmagniiica- c tes te Domine, qui liberaiH ... ·*ν. ° illos. t 0 5 Memores emm erant adhuc eorum a quee in incolatu illorum fafta fuerant,quem- admodu pro natione animalium educit terra mufeas, & prqpifcibus erudauit fluuius multitudinem ranarum. - 4 Nouiflime ai^em viderut C nouam creatura auium , cum abdudti concupifcentia poflu lauerunteicas epulationis. 4 In allocutione enim defi- detij aicendit illis de marior- tygometra,&: vexationes peccatoribus fuperuenerunt; 4 Non fine illy; quae ante fada erant argumetis per vim fluminu. iufle enim patiebantur fecundum fuas nequitias. Etenim deteftabiliorem inho- ipitalitatem inflitucrunt. ali| quidem ignotos non recipiebant aduenas. alij autem bonos hofpites in feruitutem redigebant! ■ ■ 14 4 Et non folum haec.& v alius quidem refpedus illoru erat, qtioniam inuitirecipiebant extraneos. 15 4 Qmi autem cum laetitia receperunt hos,qui eifdemvfi erant inftitutis, faeuifsimis afflixerunt doloribus. c 4 Percufli funtautem caeci- ce. tate, fi^t illi in foribus iuffi, cum fiibitaneis cooperti ef fent tenebris, vnufquiiqjtra- fitum oflij fui quaerebat. 17 4 In fe enim elementa dum ID conuertunturej ficut in organo qualitatis lonus immutatur, & omnia fuum^onu cu-; ftodiut. vndeieftimari exipfb vifu certo potefr" ^ 4 Agreflia enim in aqua- tiftf conuertebantur, & quaecunque erat natantia, in terra tranfib^nte i 8 > Tranilat. B. Hieroiiy. c a p.x i r. } * Ignis in aqua valebat fu-isj pra iuam^ihuii^cp , & aqua ^ ; extinguentis natura obliuif- ceb§tur.^ ^Elarpmae econtrario cor-zo ruptibilium animalium non vexauerunt carnes coambu- bulantium ,nec diiToluebant illam, quae facile diiTolueba- tur, ficut glacies bena eicam. * In omnibus enim magni- ficafti populum tuum Domine,& honoraftij&non defpe- xifti in omni tempore, & in J omni loco ailiilens eis. "ϊ 10 9 is δ φ i A. t ^ ν' 5 a* 5 λ/ . .·■' ττυρ ijgvGrtvc# νοατί ττις idtctg x$ r όυυυάμεως οΒιΚεληφ^όον · rcy v- όωρ της φεςικης φντεως επελΰυν- χ φλόγες άμάπαλιν άόφΟα/ρτούν ζωών, cfo εμάζμ mtrcvf κας εμ- πε&πΰ&υυότΜ , τηκνν ήξν- ςαλλοαόες ώότηχ&ν άμ£μ- (τίας τξοφης. * vf TTCwtcl^ Kvy& εμεγάλν- ναςτν λαόν Qu (b εόόζατας , ψ) ύπερος cm rfcui/Ti xcupd πω πα&ςάμεν&. ΤΕΛ02 ΤΗ2 20ΦΙΑ2. II I? Interpr.GriEC. 35 *fgnis malebat in aqua propria virtutis oblitus 3 (djr aqua extmclma natura obii - io mfcebatur. * Flama econtra rio facile corruptibilium ani- maliu j non marce fcere fecerunt carnes inambulantium , neque liquefaSliuum glacialis generis liquefaSlibile genus ambrofiana efcee. 1 ϊ *Jn omnibus enim Domine magnificafii populu tuum honorafii 3 (ef non deifte- xifii in omni tempore ($r / 3 0' ■3 Λ Ϊ 0 > ■J3 9 ■Ί 3 -J 3 Λ J httftWMS r .T> ® ' ί> ■i 0 | * j 9 9 ■J» 9 ■ 9 ■9 'I c c «' 36 ■SAP* ENTI A. IBS V FILlI SYRACH. E SYS bic Siracb quidem fuit filius , nepos autem fefit eiufdem nominis fibi: hic igitur in temporibus inferioribus fuit pofl ca- ptiuitatem & reuocationem 3 φ ροβ prophetas fere omnes, ergoauus eius fefus 3 ficut & ipfe tefiatur , laborisque amator fuit njir inter Hebraos φ prudentijfimus , qui non folum aliorum qui ante eum pruden- tum mirorum ftpienter diSia collegit . fed & ipfe propria quadam diblauit , multa intellectionis φ fapientia plena, pofquam igitur librum hunc primusfefus fere colleblum re- . linquens ex hominibus abijt 3 Sirach hic pofiiUum rurfus accipiens domeflico filio reliquit fefiu: qui quidem eum ample- Ciens Λ in vnam omnem concinnam confiruclionem collegit 3 fa pientiam in qua fuo & patris 3 atque φ aui nomine vocans y exipfo fapientia nomine amanter magis mt haberet auditorem ad ipfius libri meditationem attrahens. Sermones igitur prudentia anigmata qua & parabolas continet & particulares quafdam antiquas di uinas hifiorias s de que viris qui bene placuerunt Deo , φ orationem & hymnum eius: adhuc autem quibus Deus bene- ficijs dignatus efi populum fuu, φ quibus replemt malis inimicos eorum , fe elator Salomonis hiefefus fuit , nihilo minus i illo circa fapientiam φ difei - plinam approbatus 3 multa di- fciplina nuere φ exifiens φ •vocatus . y/M X ΣΟΦΙΑ ΙΗΣΟΪ WCw H GSg gSit aiqyx [βμίυυψς, syfov& d\j's tnG^ ομώνυμου ’ P - t /Ό ί ~ > cum gw oiw cv ρβονοις χοτοο yiyo νε μζ tIw αι^μολωτίον ^ φόόχλη- envycfi άητ (&£$<ρ$τας <^ibov o- ψΜ%ς' botw πάππ& cund inGk? xo§o ιφ ούτς μαρτυρώ ,φιτύπονός η ysyovcv donp cv εβρμίοις (E φζβ νιμίβα&ςβς ύ μόνον το ετερ&ιν τάν mffcUnd azwsldv άά^άν 'ϊχΜφύίγ- μα& cnwnyofifi, οίλλοβ. ούτς 'ib\d %νο orti0()sy λ v v η Γ t 3 wwg yiyovw, vo cv ητιον o %ei- vov πεζί tLuj 6φιαν χφ rtcubetcu Sj- box^wog , πολνμοΰης οληΒ-άς xcy wygjj χοίλύμον &. V € %·. 1 PROLOGVS LIBFCl I E S V P I S IJJ.A C Hi ' Qui Ecclefiafticus ap- c c pellatur. ^ p Vlcoru e nobis & magnoru per Legem & Prophetas j aliosque qui fecuti iunt illos, lapientia d^monilrata eft } in quibus oportet laudate Ifrael, dodrina: & lapienti^ caufa: quia non folum ipfos loquentes ne- ceiTe eft efte peritos, fed etiam \ extraneos poiTe & dilcentes & icribetesdodiflimos fieri. Anus meus Iefus, poftquaJe amplius dedit ad diligentiam le&ionis legis & prophetam, & aliorum libroru, qui nobis a parentibus noftris traditi funt,Hpluit& ip- fe feribere aliquid horu, quae ad dodrinam & fapientiam pertinent, vt defiderantes difeere, & illoru periti fieri, magis magifq; attendant animo,& confirmentur ad legitimam vitam. Hortor itaque venire vos cum beneuo- lentia,& a.ttctiori ftudio ledio- nem facere,& veniam habere in illis,in quibus videmur fec^ren- tes imaginem lapientia?, & deficere in vdborum compofitio- ne. Nam deficient verba Hebraica,quando fuerint translata ad alteram linguam. Non aute folu ha?c, fed & ipfa Lex & Prophetae,eseteraq^ alioru librorum rion paruam habent differentia quado i^ter fe dicutur. Nam in odauo Scitriceiimo anno teporibus Ptolemaei Euergetis regis, poftqua perueni in iEgyptu , &c cu multu teporis ifc^ fuiffem,in- ueni ibi libros rclidos nopara^ neq ; cotemned? dodrinae. It f aq; bonu& neceflariu pu^auf-& ip-; fe aliqua addere diligentia & la^- bore intcrpretandflibty iftumP & multa vigilia attuffdodrina in ^Ricio teporis ad illa, quae ad fine ducunt,libru iftum dare, illis qui |olut animu intendere, & difeere quemadmodu oporteat inftituere mores qfecundii lege Dni ^pofuerint vita agere. t φ L I Β E R E C C L E S Ϊ A S T I C V S. & CA 1 'V^I. Mnis iapietia i a Dno Deo A !· eft, & cu illo fuit lemper, & eft ante acuum. 4 Arena* maris &pluuio guttas,&dies feculi,quis dinum$rauit? 4 Al- 3 titudinem ςςϋ,& latitudinem terro,&profundu abyfsi,quis dimenfus eft? Sapiendam Dei procedente omnia, quisinue- ftigauit? 4 Prior omniu creata 4 eftfapienti^,& intelleduspru detio abaeto. 4 Fons lapienti^ * verbu Dei in excellis,& ingref fus illius madata aeterna. *Ra - 6 dix fapietiae cui reuelata eft,& aftutias illius quis cognouit? 4 Dilciplina lapiendo cui re- 7 uelata eft & manifeftata , & multiplicatione ingreftus illi ? q.sintellexit? 4 Vnuseftalti£ 8 fimus creator omniu,omnipo tes & rex potes,& metuendus nimis,ledens fuper thronu il- B lius,& dominans Degs. s Iple » credit illain Spiritu larido,& vi'd%& diipmerauit,& men- fus eft. 4 Et effudit illa fuper o- mnia opda fua,& fuper omne carne,fecudu datu fuu,& probet illa diligetibusle. *Timor *Dni gloria,& gloriatio,Sd^tk tia, & corona exultationis. - * Tiijior Dni deledabit cor, i»' & dabit laetitiam & gaudiu in·* longitudine diefu. 4 d?i menti n Dnm bene erit in extimis,& in die defundionisfuas benedicetur. 4 Diledio Dei hono-14 rabilis lapientia: 4 quibus aut 15 apparuerit! vifa, diligut ea in vilione & in agnitioe magna- fuoru? 4 Initii! lapietiaeti- ^ ipor Dni,& cu fidelib* in vul- ua concFeaius eft,& cu eledis foeminis graditur,&cu iuftis & fidelibus agnofeitur. 4 ϊ$-ΐ7 mor Dni icientiae religiolitas. 4 Religiofitascuft.®dif|jC&iu- ftificabitcor, iocunditate acq · C gaudiu dabit. 4 TimetiDeubn 19 10 I 1 Χίφ. ct. AV& Gtplct t xvptxfi μετ’ c&nf ssip άς w etidvet. 4 οίμμον δαλάσ· ί crdv ncfi ςαγόνας vs&fiyg) ήμίρμς ctidytGy τίς οΐζοί- ζβμήτεν-, 4 ϋψ®·' vpemi ygy τϋ\άτ(& γής i yfij ΰίβυοτον έ ΰφίαΛ τίς οίξιχπά- 4 οΒ&τίζμ irdmm exL^aj 4 ζφία,κ^ σϊωεσις c pfovncreag cri- S&k 4 myri Gcpicig, Tsy&t βιο(ϊ cv u\|/ * ^ Ινφ^σϊωΙω (£ χαρφν yg) μαχ^βημίράχην. *ί ϋ-φωίοχμβρω τνχυζ/,Μ&Ι l cum femine eorum fidem 10 habebit. 4 Tlenitudo fapien <9 tia timere Dominu ,, 0* inebriat eos d fruSiibus illius. II ΙΦ II 4 Omnem domum eorum impleuit defiderijs eius , ft) receptacula de generationibus illius. crit,& in dieb 9 cofolationisillius benedicetur. 10 Plenitudo fapieti? timere Deu,& plenitudo afru&ib* illius, ϋ Omnem domumillius implebit a generationibus, & receptacula^ thcfaurisililusi ECCLESIA STIC* * d c c 3ei ad pacem . 4 Coro- 1t na fiapientia timere Dominii, germ inans pacem ,(efi finita- - tem filuiis . dilatat autegloriatio diligentibus eum. ' 4 Scientiam (gfi cognitione m intelleUm difiillauit fipien- tia, gloriam pofidentium eam exaltauit. t 4 Radix fi- *5 pientia timere Dominum , et rami lUms longitudo dierum. 4 Timor Domini expellit *7 peccata, perfeuerans autem auerdt iram . 4 Non poterit iracundus 18 vir iufiificari j nam decimatio ira eius cafus ei. 4 Vfque in tempus fiufli- u nebit patiens } (efi pofiea ei pullulabit latitia. 4 Vfque in tempus ab fico - 3° det verba illius,et labia multorum enarrabunt fenfum illius. 4 fin thefauris fiapientia 31 parabola fidentia·, abominatio autem peccatori cultus Det. 4 'Concupifiens fipientia, jt firua mandata,(efi' Dominus prabebit tibiilla. *Sapien- 33 tia enim difeiphna timor Domini, & beneplacitum eiusfides £5* manfiuetudo. 4 Dion fis incredulus ti- 34 won Dommi indiges exifies, (efi ne accejfieris ad eum in corde duplici. ■ 4 Ne fis hypocrita in ore 35 hominum, etjn labijstuisne attendas. 4 Ne extollas te, nat npn }< cadas, et inducas anima tua Hgnominiam. 4 Et reuelabit Dominus 3 7 abficonfi tua omnia, (efi in medio fiynagoga devjciet te. 4 Quoniam no aceejfifii in 3 s Veritate ad timore Domini, (gfi cor tuum plenum dolo. C AP. II. jpl//', fi accejfieris adfieruie- 1 dum Domino , prapara animam tuam ad tentatio- nem. € 20ΦΙΑ 2IPAX. C ECC1 '13 * άμφίΐΒζμ U ht fidpegr ίΐς iiplwlw. ii * ςίφανΦΝ Οφίας φοζϋ^αι τν χυ&ον , d/s^ab-Accv eiplwlw xdj Cyfim imi®;' TrActkwti j xcw- ctyctTfddW cujtd. m 4 cfifofipduj (c yvdm cujud dfictlmoi 3° Αοφρβστωη. 4 sW xaipod κξυφα citr Aiyou; cwrd , (c yfilAn πο 7 Αάν bxbinynQfi) tnwafiv cwd. i 1 4 dv ■dwcra.vpolg Οφιας παομζο- Acu ςϋπιςήμης,ζ^Αυίμα $ d μαρ- rcoAd Ssodifiia. 31 * αΜι%μγΐ(τα.ς Gfiimi diarnpn- Gv QM%Aa;, (£ mj&ddy ypopnyyrfei 33 Gicw tIw. 4 6φία fi 'd rtcLidficL φάζ& wgjte, (£ SjIoxIcl cttrrd πί- ςις(ίπζμότγ\ς. 34 4 μΥί cbtaldmYiq φόζω κνρίου cv- 8&νς m , <£ μη ιωζρ<ΓίΑθης dmS b) mpblctdiojn. c ’ η 4 μη xbmx&Qnc cv ςομοκην m- %pmwygj[ bi χήλί<τί ζύμη (®£$ΰΙ%ξ. ' C;| t \ > t t tf \ / 3 * μη νξνψου ftcturv , ινα. μη τάσης έ zwctydynq τη fiufin άτι- 37 μίωι. 4 jffii 'άποχοίΑυφξΐ τα. κρνπίά. Gv πούντα fi. b> μίσα συ- vayayng xcdG^aAii crs. 3 * * οτι « (®ζβ<τηΑ§ίς h ctAnftect id φοξω κυρίου, κφ ή χαρΰία Gυ πΑηρηςδοΑου. β ϊ 4 Τ ίκνον d (®£$σίρ%η δουΑ&οΜ 7ζΙ κυρία,ϊτοίμα^ν τίυυ φυ^ί/αί Gv € €Ϊςπ<Χζβ.(Γμάν. . E s i a s τ i c. Tranilar.B.Hiciony. ιι 4 Corona iapientix timor Domini, rc%|^n s f p3cciii &ia- Jutisfrudiiim. &°viait &di- f numerauiteam· 13 4 Vtraque autem lunttlona 14 Dei. 4 Scientiam & intelle- C. # dum prudetiaz fapietia compartietur,& gloriam tenentiu; 1 j ie exaltat. s Radix fapienti^ eft timercDeu m,& rami illius loi^gasui. 4 In thefauris ia- pientias intelledus & icientias religiofitas; execratio autem peccatoribus lapientia. *7 4 Timor Domini expellit i » peccatum. 4 Nam qui fine timore eft, non poteri t iuftifi- cari. iracundia enim animo- D fitatis illius, fubuerfio illius i? eft. 4 Vfque in tempus fu- ilinebit patiens, S^poftea redditio iocunditatis. 3 ° 4 Bonus ienfus vique in te- pus abfcondct verba illius, & labia multorum enarrabunt ienfum illius. 3 1 4 In thefauris fapientis fi- gnificatio difeiplin^execratio autem peccatori cultura Dei. 3- 4 M ^oncupifcens fapien- tiam, conferua iullitia^ & !3 3 Deus praebebit illa tibi. 4 Sapientia' enim & diibiplina timor Dni,& quod beneplacitu eft illi,fides &: manfuetudo, & adimplebit thefauros illius. 0 54 4 Contumax non fis,& in- credibiiistimori f)ei,^ne f ac- u.ceilerisad illu duplici corde. 3 J . 4 N^|ueris hypocrita in co- fpedughbminu ,&non ican- dalizeris in labiis tuis. > 6 4 Attede in illis,ne forte car das & adducas animae tuse inhonorationem· 0 17 4 Etreuelet Deusabfcdnfa tua , & in G medio^yniagogas, Y elidat re. d 3 8 4 Quoniam dteefljfti mali^ gne ad Dominu, &’cov tuum pibnu m eft dolo & fallacia. Cap. ii. • pili ^acc^dens ad feruitutem' A Del , fta in iuftitia & in timore, & praepara anima tuam ad tentationem. c I V I Tranilat. B.Hierony. cap.i i* Deprime cor tuum,& fu-1 itine, & incliniorem tuam, 3 & fuicip^vdrba intelledus, & ne feitines in tepus obductionis. ® 4 Suitine fuftentationes 3 Dei,coniungere Deo, & fuiti- ne,vc creicac in nduifsitno vita tua. s Omnequodtibiap -4 plicitum fuerit, accipe,& in dolore fuitine,& indiumilita- te tua patientiam habe: „ e Quoniam in igne proba- 1 tur aurum & argentum , homines vero receptibiles in camino humiliationis. * Cre·.« de Deo, & recuperabit te, &B dirige viam tuam , & fpera in illum, ferua timorem illius,& in illo veterafcc. 4 Metuen- 7 tesDominu fuitinete miieri- cordiam eiys,& non defleCta- tis ab illo, ne cadatis. 4 Qui timetis Dominum, s credite illi, &non cuacuabi- tur merces veitra. 4 Qui ti- » metis Dominum, fperate in illum , & in oblectationem veniet vobis mifeiicoidia. 4 Qui timetis Dominum, 10 diligite ilium, & illu?mftabu- tur^rda veitra. 4 Refpici- n te filij nationes hominum, & icitote qaia nullus fpSrauit in Domino, & confufus eit. 4 Quis enim permanfitin 1* 3 madatis cius, & derelidus eit? C aut quis inuocauit eum,& dc- fp&iyllu ? 1 4 Quoniam pius »3 & mifericors eit Deus, & re -3 mittit in die tribulationis pec cata, & proteCt^r eit canibus exquirentibus fe in veritate. 4 Vae duplici corde,&labiis iceleitis & ojanib 9 male facie- tibus,& peccat9ri terra ingre- diBti duabus viis. 4 Vaediflolu 14 »5 tis cofdei^no cridutDeo, & 'ideo no ^tegetur ab eo. 4 Vae * 6 his qui pd&derut fuitinentia, & q defeiiquerut vias redas, & diuerterunt in vias praius. 4 Et quid faciet cuinipicere m coeperit Dns? 4 Qu^tii^et Dominum, no erunt incredibiles verbo illius j & qui diligut il- lum,conferuabut verbu illius. ECCLESIASTIC. is 9 ekkAhsiastik. I' *SjQlJUJOV jhn Mff bictM Qv (C XCl/p~ i , τερχ^ν, μη ασ&ότηςζν xottpd επαγωγής. ' xo/fy.YidyiTt dwfi ψ) μη)κτο -5 ςης, ϊναοώ'ζηβης επ’ εγάτων Gv. i π d/j ο soVj επαγ&η Gt , U^cvj 4 άϋ’[Δρως,(ζ ίν αϊκάίμα It dfinc.m- Άς GufJLCLKPyftvftnGv. i o r n & πν&δοχιμάζζτϋ^ χξυ- s tfog , χμ} ο^ίβρωποι kxGi αν καμίνω ταπείνωνε ως. 5 * TiiwGv cwtf (£ dfnKwl/ZTou c Gv, χμ} 0jBvpov τάςοούς Gv xfij ελ- e ) > 5 t V S7T CWTV. 4 @ φοζύμενοι τ?ν xvg/ov πι- i ςάχταΐζ dmS , (£ «μη πίοάτηό μι- ΟϊΙςύυψ. 4 (Φ) φοζύμενοι τν χν&ον ,Ιλ- s πίταϊε εις άγοιβά έ ζΐςόΙΐφζβσίινην αί(νρ@- (α ίλίοίζ. * © φοζύμεροι τνκν&ον,φοα- ? μάαη τ ελζος curti}, (c μη οΛίχλί- νηίείνα μητϊί&ητζ. 4 έμβλίψαΙε εϊς 'Χξγον.ας γί- u νεάς xcii '$ε\ε' τις ανε? ri&wzKvyq vgj, και Yi%wubw * η τις ανεμανε τά φόβω αυνΐί ii χμΐ εγχατελεϊφδν 5 η τίζ επεχα. 3 · Κετα% cwtv , ψ] \zFZpeid[cv αυ- Τ ν ’, 4 (hoTt οϊχτιρμων ygy ελεήμων ΐ} ο χν tu φ·', μΛχξβνμ Φ 5 xg) 7ϊοΤ\υε- λδφ, (c άφίηχην αμαρτίας £ τωζρι αν χαΐξύϋ Βλίφεως. * acd χυ /pl ίακς }&λα/.ς ygjj γερ- ΐ4 tri παραμοναας , χμ) άμ^τωκά ^οΐτηζοάνονίλ. §\ρο τ&ζοίζ. # xtu xarplia παρ{μενη , οτι ον i j πιςόφι , %3το ύ τχετΐα&η- (fiTCU. °£cu νμΊν %Ίς ’&πλωλεχόοϊ την ts χζέομομίΜ). * χομτίπΟιηΑ οτε ετπτχεώή- n TCUXVe/@ J ‘, 4 (Φ) φοβόμανοι χν&άν cbcd~ ι» t&QyiGvgi ρήμαοίν curti?, χμ) (Φ) αγαπητές αύ'τν owTnepGvn τας ό$ύς eurtili Interpr. Graec. 39 1 4 Dirige cor tuum φ βι- ftine , & ne fefimes interniore mduUionis. 3 Λ Conglutinare ei , & ni difcejferis, vt augearis in extremis tuis . 4 s Omne quodcunque ad~ ducium fuerit tibi, accipe li- benter,& in mutatione hu~ militatis tuapatietiam habe . 5 4 Quoniam in igne proba - tur aurum , φ homines re* ceptibilesin camino humili- tatiSk 4 Crede ei,& recuperabit te, (gr dirige ominum, non erunt increduli 7 ηον dati ^7icivdGvm Tclg 'fivycig cuj- 7 dv t εμπετ'όμε^α sig μμξας^εο^ £ ebt εις χαρρμς dihpmm. * ως ή μ.ζγα.λωσϊωη corti, &■&>$<£ 7° curti. * >· 11 1 * E μοάτοΰ iravpfig αχύτατε τέκνα, xdj ντως %oimcm, Ίνα ena- . \9 ητε. J * ο ya ρ XUOpfiy θ| C40"g WCtTS- ζβί c 'Jdn τεχνοις, χμ\ χ&τιν μητρ}ς ιςίρί'ΜΜ εφ' υρς. 4 * ο πατεομ c fyhdoxf) αμαρτίας. j * νφ (ι‘ς '^ποΟησαν&ίζ&ιν ο ^ο- ζάζων μητερμ dati. * * ο τιμψ πατεζμ ^υφαμνύ-ήα^) Οτιτεχνοις, χμ) C4> ήμερα ι&τζβτώ- χης duri maxK&nfjf).· ? ■■■ * ο ΰοζάζαν ττατεςρμμαχρρη- ’ μερ^χτα, (Β ο ειναχύων χυ&ό d/sa- πουυιτβ μγ\τζρμ dani. * *ο φοζάφρ& κνβίορ πμηστί πατίζμ, (£ ώς Ιίσπόταχς $ον?\βπτα %Ίς fpvYirfcimp αν τν. 9 * EV ίργω xguf T-iyoo ¥ιμα τν πατίζα Gv )(ομ τΐαο μητίζμ , ϊνα ζπίλ^η Gi dlysyia 7 rap didSfd- 7ίων. V ii i &fih$y{aif τΐαϊρρςςν&ζαοί κοις Tzxvm , χατάρμ dfi μψρ}ς c κ&ζοΊ θεμέλια, ιι * μη^ο^άζου αν ατίμίμπα- tpjg Gvf. yap zfi Gi 8οζα. 7iarpjg ατιμία. π * d\,o| am 3 fdrtov qm τιμής πατβς dinifimifiy τίχνοις μή- τηρφνα^οϊζία. i 4 *τ$χνον αν’τιλα£ο(ϊ cv yypu 7(a- rpjg Gv , νμ) μη λνπήα'ης cwtvov G v. ii 1 1 1} 14 a s τ i c. Tranilat. B. Hierony. 4 Qm timent Eiomini/m, inquirent c beneplacita funt ei s ^-qui diKgiTnt eum, replebuntur lege ipiius. 4 Qui timet Doifiinujprae- parabut corda Tua j ht in con^ ipe 0 ΦΙΑ 2 IPAX. 4 (£84ϋ^δλ«7Γ« (Jiwsmv <τνγ- * j' γνωμΐι /j lyy , (£ μη άτιμάτης ouJ- . /·. p tv cv πΰϋτη i%vt igv. ^ _ι· > O i 6 4 l^on eit enim tibi neceifa-i : rium ea qux abfcondita funt, videre oculis tuis. 4 In fuperuacuis rebus noli »■ 'icrutari multipliciter , & in pluribus operibus eius no eris curiosus. 4 Plurima enim fuperien-ij fum hominuofteniajf^nttibi. 4 Multos enini? iupp^rntauit fuipitio illorum, & in vanita- D te detinuit fenfus illorum. 4 Cor duiju habebit male in 17 npuiftimo; &qui amat periculum 3 ,in illo peribit. 1 4 Cbr ingredieris duas vias ,as * no habebit fuccefifus; & prauu ’ cor in illis icandalizabitur. 4 Cor nequam grauabitur in doloribus,& peccator a^j- cietad peccandum. 4 Synagogae fupJV σόι. * 7 ίολλας Ιπλάάνκην ή 'JaroAu- ψ? cedrii « ματΰάα , \smvoi& άλί&ηϊε cwrdr κόξμς μη z%w 'timpweig φωτς, γνούφως q άμοιράν μη hccurfish*. 4 xctQ$ict Μληομ xolx^Omstcu Ιπε^άτΜ, κομ ό αγαπάν xlv§twov αν cuM$)hrihtncii. 4 m/pllcL οκληζμ βαρνυϋΰήΟ^) πόνοις , <Εο α^ί^ρτώΐλδ?<®ζρ^σϊί αμαρτίας ϊφ' αμαρτίας. 4 ον g7ray&)^« νπίρηφ^α, eho ϊςινίαοις. οδοιπορίαν νατά zMyZp SntfovTar φντν γ^πονη^αςϊρρί- ζωχεν ον cow«i. * Tnterpr. Grsec. 4' 1 j 4 Fi β dejecerit jenfu , T?v- niam bibe , ne inhorres eum in tota <■virtute tua. ii 4 Eleemojjna emmpatris tui non dabitur obliuiom. t *} n 17 1? 30 > 7 " Et pro peccatis re/u cabitur tibi . β/ί tribulationis recordabitur tm^ficut ferenitas in glacie ,fic foluen- tur tua peccata. 1$ 4 Jzjuam maL· fama qui relinquit patrem juum , & m ale di fius a ^Domino , qui exaffierat matrem fuami 1 9 4 Ftli, opera tua in mati- fuetudine perfice , & ab homine acceptabili dilige ·* rfir. 4 Quantum magnus es } tantum humilia teipfum , φ* c 07 * 47 /; Domino inuenies gratiam. 4 M»/rt fiunt excelfi φ gloriofiy fed manfuetis reue- lantur myfieria ; quoniam magna patentia Domini , &. ab humilibus honoratur. ii * Difficiliora te ne quaeras fine fenfit , & fortiora te ne exquiras cum fiul- titia. 13 4 Qj*a praecepta funt tibi haec cogitafianfie: non enim e fi tibi opus occulta ^videre oculis. 14 4 fn fuperuacuis fermo- num tuorum ne fis curio fur* i s 4 T lura enim intelleflu hominum ofienft funt tibi. * Multos fupplantamt fit fjitio illorum vana 3 & cogi - tatiopraua labefecit fient en» tiam eorum. Pupillas non ha bens indigebis luce ; cognitio - ne autem carens ne pro fi», tearis. 4 Qr durum male habe - bit in nouijfimis , (gfr qui a - mat periculu , in illo peribit . 5 1? 4 Cor durum grauabitur laboribus , (gr peccator adij» ciet peccata fuper peccata. 30 * f n indufiione faperbi 3 non efi finitas , itinera eius eradicabuntur , planta enim nequitiae radices mifit in eo, d 3» 17 I c c 4* Interpr. Grxc. * fcor fapientis cogitabit 3 parabolam, <& auris auditoris defidermm fapientis. s fignem ardentem ex- tinguet aqua , eleemo- fyms veniam impetrabit pec cati. Et Dominus qui retri- 3 33 gratias memmit inpo - ferum , (g^ i» tempore cafus fui mueniet firmamentum. CAP. III I. Tff-li Vitam pauperis ne de- 1 fraudes , (gr ne protrahas oculos indigentes. s a Animam efurientem ne '* trifiifices } (efr ne protrahas uirumm inopiafua. 5 Cov irritatum ne con- 3 turbes , (g7” «0 protrahas datumindigentis^ * Supplicem in tribula- 4 tione fofitum nc abijcias , (gr ■ »0 auertas faciem tuam ab egeno. *-aAb inope ne auertas 5 oculum , {gr »0 dederis locum homini maledicendi tibi. * Maledicentis enim tibi e in amaritudine anima fua, deprecationem eius exaudiet qui fecit eum. 4 aAmicabilem te fac con 7 gregationi·, & magnati humilia caput tuum> *Jnclma aurem tuam pau 8 peri fine triftitia } & responde illi pacifica in manfuetu- dine. 4 Libera eum qui iniu- 9 viam patitur de manuiniu- riantis , & ne fis impatiens cum indices tu. *> *Efio pupillo vt pater 3 & c pro ‘-viro matri eorum. 4 Et eris ut filius altijji- mi 3 &· diliget te magis quam mater tua. 4 Sapientia filios fiuos ex- altauit, & fufcipit inquiren fts fi· 10 11 11 ΣΟΦΙΑ SIP ΑΧ. f ECCI 3 J * xapbid ozwz%fi blavon^rarz- τ^-ή παζβί ζολίνό , rcuf πς dupoafisb Sfabv^icL Qcpob. 3 3 f 7 tfy φλορίζόμ&γύν )χ7π(τ£ζ(ΓΜ υ$\ωρ , (£ cv ζλζημοσάναις 3 ζιλοί- QzToy αμαρτίας. 34 ' άοταττοΜ^ς ya- μζμνητομ zk τα μζ%%^τα, χμί & mipd πΐ&χϊζως cwdSipYidei ςή&γμα. β ‘ i * Τ ίκνον tIui ζύύίω fimyob μ μ 'λντοςζρή(τ\\ζ y χομ μη παρζλκνσ-ης - οφύαλμύς cBifrm. ' 1 * fvfji) mvdo-av μη λύπησης, χομ μγι παρζλκνσης ξρμ hau Άτο- £ja carrf. 3 * y.apbm wapeopyirySplw μνι οττζβςΡαίζμζης , ψί μη τταρζλκΰσης bom ν m ζβ(Γ§ ζο’Αιιου. 4 * ΙχίτΙω $λι£όμ&οι> μη άπα- y αίνου, (c μη Ίχτοςρ rfin ς τ tw -ζβσω- 7 tov Gv^xtso fidodyob. , 5 * )>m ^zoffioov μη Ίκτοςρ^ης οφθαλμόν , χα} μη Μς τπον d/j- %ρωπω xafyqfida&ai σζ. ο * καΡμξύοιΑρου ya/p <Τ£ bt m- κ&α ψυχής cwrdj της ο^ιησζως cwrfi ei(ran%ir£Tai ο ποιήσας αυ- fiv. 7 * ί®ζβο-φιλη (τζαυτρ τίοία triwa γθ -iynf μεγ,ςά/Η ^TraVa t!jm kz- φακίω Gv. s 4 κλ kov fi 'ές Gv fcoyf cihvm;, xfij dmfi siplwixa. c/ ττζμοτηίΑ. o ' άίιζ'ίμζρον qm 'ypiPpg (c μη ολιροφυ^ητης hv τύκ&λιψιτζ. * yiw ορφανά ως τίατήρ , έ chori οςτη μητζμαντάν. ιι *xcfi sdn ως ψς νφίςον , yfijf ίν / ayawncret -trz μάλλον η μητηρ Gv. ι * ή Gφίa ψνς ίαντης d/ovfi /ω- (γζ , xfif ζβιλαμζό/όζταχ τάν ζη- Άνυότων αητί'ά. e s ί a s τ ί c. Traniiat. Β. Hierony» 4 Cor iapicntis intclligctur in iapicntia^k aurj^s bona audiet cum omni concupiicetia« c /apientiam. ^ · ' 3 i * Sapiens cor &ii\t^]iigibB Je abftinebit fe a p f eccatis,& in Operibus iuftifi^ fuccelTus ba- 3 5 bebir. 4 Ignem ardente ex- tinguit aqua, & eleemoiyna reiillitpcefcatis. 34 4 Bt Deus profpedlor eft eius qui reddit gratiam, memmit in pofteru, & in tempore ca~ fus fui inueniet firmamentu. CAP. II l 1 · ^pilij eleemoiynam pauperis A ne defraudes , &c oculos tuos ne tranfuercas a paupere. * 4 Animam efucaentem ne deipexeris, & non exaiperes pauperem in inopia fua. 3 5 Corinopisneafflixeris } & non protrahas datum angu- •4 ilianti. 4 Rogationeeotribu- lati ne abiicias, &non auertas faciem tuam ab egeno. s 4 Abjpope ne auertas oculos tuo? propter iram ^ &|ΐοη reii nquas qu^rentjbus t%i retro maledicere. 6 4 Maledicetis enife tibi in amaritudine animae exaudietur deprecatio illius; exaudiet autem cum qui fecit illum. € 7 3 Congregarioni pauperum B affabilem te facito, & pppsby- Hero humilia anima tuam, & magn^:Q humilia caput tuu. 8 4 iWlma pauperi fine tri- ffitia aure tuam ,& redde debitum tuum, & reipondeilli pacifce in manfugtudine. 9 4 LiberaeiKii,quiiniuriafm patitur, de manu fuperbi f & non acide feras in affrma tua. 10 3 In iudicando cfto pupilljs^ mifericors vt pateri fy pro viro matri illorum. 11 illa,c6pleitenturpTacoreeius. 4 Qui tepuerint illam, vita m hast^difa|)unt; 6c quo introibit,benedicet Deus. 3 Qui feruiunt ei,obfeque- χ 5 teserutSando: &c eos qui di- C ligunc illam,diligit Deus. | 4 Qui audit filandi udicabit * 6 | gentes ■ & qui intuetur illam, j pewnanebit confidens. | 4 Si crediderit ei,haeredita~ Q bit illam, & erut in confirma- i tione creaturas illorum. j 4 Qjaonjam in tentationc 18 ambulat cpm eo, δ; in primis eligit eum. t > 4 Timore & metum & pro- a* batioilem inducctfuper iliu, & cruciabat illum in tribulatione dodrin$ fiie,donec tente te u in cogitationibus iuis, & credat animae illius. 4 Et firmabit illum, iter 1C adducet diredum ad illum, & lastificabit illum. 4 Et denudabit abiconfafua 11 illi, & theiaurizabit^per illii /ckntia & intellectu luftitias. .«> 4 ^i autqoberrauerit, dere- 2a linquet eum, & tradet eum in manui?inimici iui. 3 4 FilijConieruatepus, & de- 15 uita a malo. 4 Pro anima tua 1£; * ne confundaris dicere verum. 4 Eit enim confufio addu- 2 5 ceris peccatum,& eft confufio adducens gloriam & gratiam. 3 4 Neaccipias|acie4P5aduer- 16 fus faciem tuam, nec aiuerfus D animam tuam mendacium. 4 Ne reuercaris proximum ^ tuum incafe fuo: a 4 Nec retinaas verbum in 18 tempore/alutis. Non abfeon- j da,s /apientiam tuam in decore fuo. Ιίμ linguaenim fa- 19 pientia^igribfcitur:& fenfus, & /cientia, &: doctrina in verbo icnfati,&firmamentiuiPin operibus iuftitiae.. 4 Non ,contradica| verbo i° ' veritatis vlio modo, & de me- dacio ineruditionis tuse confundere. S Ο Φ I A ■ 2 I P A X. * ύ άγαπάν cjuCtIm άίαποί ζ&ιν'ν, χ j (c φ οξΒρίζοηες cwtIw εμ- 7tf\Vo5'YiGv 1 ') φρβονάνς. , ‘ο Ζζμτάν αότης ζΐτανανομή- μ (rei εις ? τορ&όετιχλ Αίλο- * (φ λαπξ^οντες ojurv λα'&νρ- χ j yvGvcrw άγίω , (c c?tr άγαπ^νψς i cwrlw dycarS. Kv^t^y. j "ο επακύωναυυτΥΐς zq/.vet sBvv), 1 « j xgjj ο (ζυζβνζχων euhn za^enenm- ο’^ιπετίοι^άς. i rM ΙμΜςάχτκ κα%>Χληβονο- i7 UYicrei cwrlw, (c cv xofe^/erei \Gv- rouj cd fpjeou cUrcrfv. ' ότι ^ΐςρμφρίύζ πορ&ό^ τα 4 18 μετ cwtd αν ττξύτοις. * φοβον χομ SeiAicui επάβα hr 1 ? gujtv, (c βαα'Μί'ία olvtv cm παώάα. αν της, ε&ις ύ εμπις&όπν τη ψνχη άιπά, νφ 7Γ&ζμ<τη οωτν αν %Ίς Λ- ; χαι®μα.Μϋώτης. * <£ πάλιν i7iMti%et ζατ Sjbeicui/ (®ζβς cwrvfi &οφ?μνπ cwvv. ) * zgjj }β>πιζαλι>·^/εί ώπά τα. ζρυ- π\ά ουοτνς. * \όά }πΜπλΜγβγ), ΙγκαΦαλΗ- \J/6i ojjtv , της μ ψυχής Gv. i ίςι ψϋλω.χυυη ϊπάγουπα ά- 15 μα/ρτιάχο^ ν,μ\ ίπν cd^wun Ι&μ. (b * 1 μη λάζοις mcpo-awov νψ της ·ιζ sV, ^^/ίε^ψ^πμα- τ©^ της άπ&β&οτίας Gv Φντρμ- 7η;ΰϊ. ΙΟ 11 11 19 Interpr. Graec. 43 1 3 s 6 )ui ddmt illam,[ddgit . 'vitam ~ & 'vigilantes mane ad illam , replebuntur U~ titia. 1 4 * βαι tenuerit eam^hare- ditabit gloriam ι φ quo in- grefjus eB , benedicit Dominus. r 5 4 Jjjhii colunt eam, mini-- firabunt Sanffo : & diligentes eam , diligit Dominus. 16 * 6)ui dudit eam, iudica- bit gentes . & qui attendit ei, habitabit confidens. 17 * St crediderit fixere ditabit illam, & in poffejfione erunt generationes illorum. 1 s 4 Quoniamperuerse ambulabit cum eo in primis. 1 9 s Timorem & metum inducet fu per eum, & cruciabit illii in difciphna fua,quo- ufque credat animae eius, φ tentet eum in mjhficatwni- bus fuis. 10 4 Et rurfus redibit recia ad eum , e>* laetificabit illum. 11 4 Et denudabit illi abfeon fia fua. a 4 Si oberrauerit , derelinquet eum , tradet eum m manus cafusfui. 13 * Conferua tempus <, φ caue a malo. 14 4 Et ne confundaris pro anima tua, 1 5 *Εβ enim confufio adducens peccatunf,& eficonfu - fio gloria φ gratia. 16 4 Ne accipias faci em ad- uerjus animam tuam , & m confundaris in cafum tuum, 17 4 D(e prohibeas fermone in tempore falutis: s * Et m abfeondas fapien- piam tuam in decore* 19 ~ jn enim fermone cogno- fcetur fapientia, & difeiph- na in verbis lingua.' 4 Ne contradicas veritati fecundum aliquid, φ de mendacio ineruditionis tua confundere . c c 4+ Interpr. Grate. 4 SNf confundaris confl- 3 T teri in peccatis tuis , & ne * Dominus Deus pugnabit pro te. * Neyii temerarius in lin 34 i «4, piger & remif- fus in operibus tuis. * fl s fl cut l e0 tn ^ 0 ~ 3 5 tua, & phantafla percu- titnsin feruistuis. * Ne flt manus tua por - 3* recia ad accipiendum, (efl in dando colleSia. CAP. V. XT E attendas in operibus 1 ™ em dixeris, Sufficiens mihi efl ad njitam. 4 Ne flequaris animam * tuam, fortitudine .tuam, n>t ambules in uiis i»/. * Aie dixeris, we 3 fubijciet propter opera mea} nam Dominus vindicans vin dicabit tuam iniuriam. * Ne dixeris , Veccaui 3 et 4 ^« 0 / faffum efl trifle ? Dominus efl patiens , non te dimittet. 4 De propitiatione ne fine s timorefls in abundantia 3 ad addendum peccata fuperpec cata. 4 Et ne dicas, bilifer at io 6 eius multa.multitudinis peccatorum meorum miferebt - f#r. * c 'Mifericordia enim & 7 ira apud ipfum properabit, (dfl in peccatores requieflet ira illius. 4 Ne tardes conuerti ad 8 Dominum, & ne differas de die in diem. 4 Subito enim egredietur 9 ira Domini , (efl cumnegli- gens fueris detereris , (efl in tempore vindiBa dijf er deris. σοφία 2IPAX. AcCCLEsiASTic.Tranflat.B.Hierony, 31 * μη αι^υυυύης ομολογηοΌ^ ζφ άμαητίοας Gv , yflj μη βιοίζχ ροΛ 3 » 7 Τθ^μο(Ι. * μη χζητρωτης άνΙρωπω μω- pfltfzctvvvfz μη λάβης <®θ<τωπον διυυοίςου. 3 3 * ζως 3 wcltv dymCcy 7ΓΖ&.£ cihn3e.ctg, yfla r.v&(& ο3ζος ιτολε- μήνα xzflzp Gd: 34 * μη γίνα 3-ζμτ J? όν τη γλωτ- ση τη , (£ 9ύώζβς yflf 7ietpHp ψ©-' αν %ϊςζργοις Gv. *μη Ϊ<3 ί ως λζων όν τη ornet Gv , yflj φΜ%κηοκο 7 ϊώιι ον %ίς ohl· ταχς Gv. is * μη ζςω η %&ρ Λκή(Γ& Gv tIjjj νβορ. 4 * μη ζίτϊης,ημαρ&ν,χμ) τι μοι ζ- ffzfe λνπηζβν . ο ywp ζνζ/,ος ζςΐ μα.χζβ3υμ © ] ,« μη άμαατίαας. 6 ygj\ μη ζιπης, ο οικαρμος currd πολνς , τ πλη^ΟΑ τύν οίμα^Ιι^ν μα οΙζιλοί(Υ). c 7 f £λ£(^ γαρ Hc?q dpyn παρ duifl 'Gyyjvei 3 ψ) cBi cRr άμαρτω- λ9νς ncflantojUTei ο 3νμος fljurd. s * μη άμαμώης ζΒιςρζβαα 3πι Hvqjiov , ycy μη νπζρ£άλον ήμζξαν ήμζζμς. 9 * οΐξαπίνης γο cJ^zKSjfztcu ορ- yn κυρία, yg) ως οίμίλήτας ομτ<&- βήτη, όν καχρ J οΜ$\χ.ή(ίζως αΐξ- Q /M ολη. 31 4 Νό confundaris confiteri peccata tm^c‘Ueiubiicias te omnihoiliini prb peccato. 31 4 Noli refiftere contra fa- * - ζ . ciem potentis,nec coneris io- traidum fulminis. 3 3 4 Pro iujflitia agonizare pro anima tua, & vique ad mortem certa pro iuftitia, & Deus expugnabis pro te inimicos tuos*. ' 34 4 Noli citatus eflein lingua , tua,& inutilis & remiiTusin operibus tuis. 35 4 Noli eife ficut leo in do-, motua, euettens domeificos tuos, & opprimens fubiedos tibi. *’ i 6 4 Non fit porreda manus tua ad accipiendum, &adda- dumcolleda. © CAP. v. 1 attedere adpoflefsio- A nes iniquas j& ne dixeris, Efl: mihi fufficiens vita, nihil enim proderit in tepore vin- di&se & obdudionis. 4 Ne fequaris in fortitudine tua concypifcentiam cordis Et ne dixeris, Quon^pHo • · C r* 1 ·' · tui. s wi potui, aut quis me fubiiciet propter fada mea?Dtus enim vindicans vindicabit. 4 4 Ne dixeris,Peccaui,& quid 2 mihi accidit trifle ? Altiflimus c enim efl: patiens redditor. 5 4 De propiciato peccabo no- B'di eflb fine metu, neque adij- cias p^aturp fu per peccatum. c' 6 4 Et ne dicas,Miieratio Domini maena efl:, multitudi- ms peccatorum meorum mi- ierebitur. « c 7 4 Miiericordia* enim c & ira ab illo cito proximant, & in peccatores refpicit ira illius. ^ g ^ 8 4 Non tardes conuerti ad Dfcminum, & ne differas de die in diem. 9 4 Subito enim veniet iradl- lius, & in tempore vindidae diiperdet te. i Tranilat. B. Hierony. c A p. v v. Pro.ie.a i ISToIi anxius eiTe in diuitiis i.o iniuftisi norfeimi proderunt ' d t tibi in die dbducllonis & vin- didfoe. 4 Non ventiles te in n orff&em dentum,& non eas in omnem viam, ficenim omnis · peccator probatur in duplici lingua. 4 Efto firmus in via ** Domini , & in veritate fenfus N tui & icientia. & p^plequatut te verbum pacis & iuftitise., 4 Efto manfuetus ad audic- 1 3 dum Verbum Dei, vtintelli- gas & cum fapientia proferas 3 reiponfum verum. 4 Sieiltibiintelle 6 lus,re- * + iponde proximo · fin autem, D iit manus tua fuper os tuum, ne capiaris in verbo indifci- plinato,& confundaris. 4 Honorae gloria in iermo - 1 5 ne feniatijlingua vero imprudentis fubuerfio eft ipfius* 4 Non appelleris fufurro in vita tua, &in lingua tua ne • ·* O t capiaris & confundatis. 4 Super furem enim eilcon- fufio & poenitentia, & denotatio peflima fuper bilingue, fufurratori aute odium & ini- mi^itia^c contumelia. 4 /uftifica pulilium, &ma - i8 gnum Emiliteri Λ cap. vi. * jS^[ oli fieri pro amico immi-* * cus proximo. imprope- A - rium enim & contumelia ma- Ius°h^reditabit, & omnis peccator inuidus& bilinguis. ) 4 Non te extollas in cogi - 1 tatione animai tute vc$uttaurus . ne'forte elidatur hirtus tuaper ftultitiam. 4 Et folia * tuacomeda^, & fru&us tuos perdat , & relipquaris velut lignum' aridum in eremo* 4 Anftiu&mm mfqua dilper - 4 .detquifehabet, tk in gaudiu inimicis daMHum,& deducet in fortem ilnpioru m. 4 Verbu dulce multiplicat J amicos , & mitigat inimicos, & lingua euchari.^ in^bono ‘homine abundabit* Multi 6 pacifici fint tibi, ■& confilia- rius fit tibi vnus de mille* * 20 Φ 1 A 21 PAX. 4 μή επεχε ffii χξήμουην αάί- χο κοις 3 ddh γωρ ωφελί/τα b ήμερα επαγωγής. * μή λίκμα. b πουιτϊ ά/άεμω 3 π κμ\ μή 7 iy ον 7 rcttrn ατζμ- πά' όντως ο αμαρτωλάς οό[ί- γλω 0Ϊ&. *ic£fr ΐζη&,γμ$μ&Μ / * t\/ <>* αγνοεί μη οε &>. ΐ 5 ι ( 17 ι Τ* * Koi μΐ om£(§y κλη^βρομήτεί ' χτως ο*αμαρτωλάς ο ό\ίγλωοτ&άτι- / > Λ μιαΛί ίζ&ίΐ 4 μή ετίαρής <τεανΐ?ρ b βουλή ί φνγής Gv , ϊρα μή άίαρπαγη ως 4 & ύ Gv, 4 τα. φύλλα Gv κα^φάγετα) j /μ\ gJi' καρπός Gv '^ηλετας · /μ) αφήτεις τεαντρ , &V ^λοι/χ 4 ’ψνχή 7 ϊαργιζμ ΪΜολατρ κτ¥ι- 4 c τάμβρον cwtIw , Επίχαρμο. εχΒ-ράρ 7ίοιή(Γ6ΐ ouvtIw, λαρυγζ γλυκύς πληΰυυυείφί- } λον; eundy κμ) γλάοτα όάλαλ& TthnQuva &ν(®ζβνήγοξ>μ. 4 ® ειρίω&ίορτες Gi εςωςαν πολ « Aor @ J\jS ςνμβονλοί ΰνεΐς^πο to I I . Interpr. Graec. 4^ 4 attendas in diuitiis imiiiUs 3 nihil enim prode-, runtin die induftionu. ' Ne ^ventiles in omni vento , ne eas in omni fe - w/A*: fic peccator qui ejl bilinguis. 4 Efio fihnus in intelleSlu tuo tuto 3 & rvnus fit fer- mo tms. 15 4 Efio velox in auditione tua bonuty e> fit in meritate vit§tua: φ in patientia loquere refyonfum retium. 14 4 St efi tibi intelletiuSy resfonde proximo : fi autem non , manus tua fit fuper os tuum . 1 j 4 Gloria φ* ignominia 'm loquela , φ lingua hominis cafusipfi. 1 i 4 b(e appelleris fufurra - ior, lingua tua ne in fi* dieris. 17 4 furem efi confufio nequam ,φ* damnatio mala fuper bilinguem. 18 4 /;i i» ignores aliquid. feAP. v i. ‘E T pro amico non fias ini - . Nomen enim malum pudorem & improperium hareditabit . Sic peccator bilinguis ignominiam habebit. * 4 Ne extollas te in confio lio anima tua i ne diripiatur mi taurus anima tua. 5 4 Folia tua comedes„ φ fruBustuos perdes; &dU ) mittes te , melut fictum lignum. 4 4 Anima nequam difyer- det poffidffltem fe , deri - fum inimicorum faciet fi. 5 4 Guttur dulce multipli- ? crf^ /ί Imgua beneloquens multiplicat bonas loquelas * 6 * Qui pacem afferant tibi ® /?»f multi i at confiharij tui Vnus de mille. j 4» Interpr. Graec. * p°lfides Amicum , in 7 tentatioue pojfide eum> (efine facile credas ei teipfum. 4 Efl enim Amicus in iem * fore fuo 3 non permanebit mdie tribulationis tua* 4 Et efl amicus qui con- 9 uertitur in inimicitiam , φ rixam conuitij tui reuela- bit, - 4 Et efl amicus particeps 10 menfarum 3 φ non permanebit in die tribulationis tua. 4 Et in bonis tuis erit vt 11 tu , & in domefiicos tuos fiducialiter aget. 4 Si humiliatus fueris x ent 11 contra te 3 (efiafacis tuaab- fcondetur. 4 Ab inimicis tuis fepa- 1 1 rare 3 & ab amicis tuis attende. 4 iAmicusfidelis proteBio 14 fortis j at qui inuenit illum , inuenit thefaurum. 4 zAmici fidelis non efl J 1 commutatio x (pfl non εβ pondus pulchritudinis eius. 4 Amicus fidelis medica- 16 mentum ίς άγαΟοίς Gv ίςα\ ως σν 9 (B c 'Mi cjnr οικίτας Gv παρρη- σιάΓζτα^. f yfi ιβ&πανω^νς ίςα\ κατά Gd 3 Hcfl Idm <πτζ$<τωπον Gv xpvQ- 1 3 c retat . * iS ^70 των s^SpcJv Gv δΐα%ω- 3 Ktflf Ίχμ τάν φίλων Gv 14 - " * φίλ & 7 τιςος σκέπη κορμαχα' b Ιέ ευρών αυτν Slpz dntravqjv. 15 * φί?^ν πιςοό ebc ’έην Αντάλλαγμα , j@t) efa ίη ςαΡτμος της χχΜοιης cluni. i s * φίλ&7119ος φα^μακον iqfll® φοβνμονοι τν χν&ονάαρή- Gvaiv οίότν. ΐ7 4 ο φοβ'όμζν^Α κνρμον flA^vm φιλί^α άντ£3 w mr ’ aj v‘PV ifQj © πλητίον carrfl. *rixw qm νζότητς Gv dJPrflfl^cu παχΑάαν , xflj ϊως παλιών Αίρητας G^m. * νρμ ώαάμονζ G?ir άία3ύςπ% ρ, πύςοωτης. *αν γα τη Ιργατία αυτής ολφ γον χοπιάτας , nfl %’χυ φάγζοαι Ίκτο τών fyi ιημάτων αυτής. c 11 * ως τρμχάά τφόίι'ρμ %ίς άπαχΜοΊοιςφί gL· Ιμμζνα ον cuj- τη άχαροι&. a * ως λί^ δοκιμασίας %νξβς ϊςομ Ιττ* ωΜ$3 Κμΐ ΰχξονιάΧπνρρί- \pcy cwtIw. t } 4 G<$ia γ> κφ τ 'όνομα αυτής ifi, ψ) ον πολλοίς Ιςι φανζξρί. 1 9 ! 7 4 Si poisides amicujin t^n- tationepoisicta e^rrij&nefa- 8 cile eredaVfei te ipiuSi. 4 Efl: { enim amicus fecundum tem-r Inf pus fuum a & non pennauVoit ' 9 in die tribulationis.' 4 Et eft B amicus cjuicouertiturad inimicitiam ; & efl: amicus qui odium & rixam & couitia denudabit. * . , 4 Eft autem amicus focius menfe, & non permanebf): in die necefsitatis. ” 4 Amicus fi permanieritiif xus, erit tibiquafi coaequalis, & in domefticis tuisfiduciali> 11 ter aget. 4 Si humiliaueritfe con tra te 5 & a facie tua abfco- derit fe,vnanimem habebis a- *5 micitiam bonam. s Abini- micis tuis feparare^, & ab a mi* cis tuis attende. 1 4 * Amicus fidelis protedio fortis 3 qui autem inuenit illu, inuenit thefaurum. ij 4 Amico fideli nulla eft co- paratio,& non eft digna ponderatio auri & argenti contra 16 bonitate fidei illius. 4 Amicus fideliitufidicamentum vit^& immortalitatisj & quhi^tuut • Dominum, inueffient ilium. '7 4 Q^ timet Deum, aeque habebit amicitia bona, quoniam fecundum illu erit amicus illius. c 8 4 Fili,a iuuentute tua excipe dodrinam , & vf^ue ad caiios v inuenjes fapientiam. c - 4 Quafi is qui arat & qui fe- D minic^iecedt ad eam,& fufti- ne bbnos frudu's illitis. 4 In opere enim ipfius exiguum laborabis^ & cito edes de generationibus illius. 4 Quam afpera eft nimium lapientia indodisii!· homini-p; bus, & non permanebit in illa cxcofs. **o “ c 11 4 Quafi lapidis^iftus probatio erit in illis, & non demorabuntur proficere illam. M 4 S^pigitia enim dodrinae fecunaum nomen eft eius, δς nontft multis manifefta. V9 il 1 Tranilat. B. Hierony. c λ p. V i JS Quibus aiiccm cognita 14 eft, permanat v^yye ad cofpc- t> ^umDci. 1 * 3 Audi Jili, & accipe conii- 13 litfna intelleClus, & ne abiicias confiliura meii. inijce pedem tuu in compedes illius, & in torques illius collum tuum. s Subiice humerum tuum, *■<> & porta illam, &n$ acidieris vinculis eius. 3 In omni animo tuo accc- *7 de ad illam,& in omni virtute tua conferua vias eius. t Inueffiga illam, & mani- i8 O J fellabitur tibi; & contines fa- Λ 7 dus,ne derelinquas eam. 3 In nouifsimiscniminue- 1 nies requiem in ea , & con- D uertetur cibi in oblectationem . 3 Et erunt tibi compedes 3° eius in prote&ionem fortitudinis & bafes virtutis, & torques illius in ftolam gloriae. 4 Decor enim vitae eit in 3 1 illa,& vincula illius alligatura falutis. 4 Stola gloriae indues eam, 3* & coronam gratulationis lm- fr 'V, . & poii^s tibi. 4 Fili, fi attenderis mihi,di- 3 3 ices eam,»& fi accomihodaue- uerisanimum tuum, lapiens eris. * 4 Si inclinaueris aufem 34 tuam; excipies doClrinam; Sc iPdilperis audire , fapiens eris. J 4 In multitudinep^esbyte- 35 rorum prudentium & lapiendas illorum ex corde conjungere, vt omnem narrationem Dei pqffis au dire, & pro- Ujrbia laudis mon effugiant \ 1 v a te. 4 Et^fi videris fehfatum,eui- i 6 gila ad eum , & gradus oftio- 3 rum llliuPexterac pes tuus. 4 Cogitatum tuum habe 37 Ό , in praeceptis Dei,& in rmya- datis illius maxime ailiduus efto; & iple dabit ( dbi^cor, & concupifcentia iapientEe dabitur tibi. S *7 1 ϊΟΦ I A 21 P A & * dx&GvTixvov γνω- ultfj μχ, x, μγι diimcdvov rlw ·τυμ £χλίχΛ) μ% . χορ εινενεγκεμ ctv ito- $ας Qv εις του; πεόα,ς αυτΥΐς, xcfi εις τν κλοιον αυτής γν Tpffypfv Qv. * xmSzg τν ωμόν Qv , χμι /3α- ςαζρν ojutIai) ,& μη ivr^^yfiivng j ^Ίςόενμοίς αυτής. | * CV 7T0iV« Qv (Wl gpVsAff: μύτη , (b b όλη όιχυάμεα Qv όν<τη ουυτίω. (£; ι ςεφΜον άγα7$\ιαματ(& rfz&Qn- 2·? (ΤίΑςόεαντά. f ■> . \ / id/] Β-ξλης τίκνον, παίόάνύήτη, j 3 (£ sd/j c %ιΙάς tIw φνχφΰ Qv,iiar voJpy( 6 y ϊιτη. i id/j dyawwng dxmv, bidi- 34 ' |w σίιΰψν * ^ \dd κλίνης τ° «j Qv, ι&φός ϊτη. t b πληγεί 7τξ^ντίρων 9«^· Xcuj τις 6φός, cwrJ(WCpintoMnduTt^ πάναν thnywiv Σείουν ffsAs ακξο- A&cuf, η, πα^ιμίαι ΰυυυίνεωςμη οΛίφύυγίτωνάυ cre. Szddih; άυόομ dvvrpfjpvy.- 3 f ζε t ζ&ζβς αυτν 3 χμ) βα^ΐαχς Svpdv durt? ό/κτξμζίτω ό πονς Qv. * ^icu/ooti νν'&'ϊς,'&τζβς-άγμαα η κνρίον τελείως 3 χφ b Qug Μ&λαΊς duid μελίτα^απαντς’ αυτς ςε- τάυχα/φίάμ Gv,xa\n οΒι^ν- μία της Gdpiag ό'οθηνεταί Qi. Intcrpr.Grsec» , 47 5 4 Audi fili, & colliga fen* tentum meam , m abxj~ cuti confltum meum ; e> m- ijcs pedes tues in compedes illius, (gr in torquem eius coi lum tuum. s 3 Subijce humerum tuum 3 (gr porta illam, et ne fis inu micus nvinculis eius. 17 s fin tota anima tua ac ce ** de illi , in tota uirtute tua conferua <%>ias eius. s *fnuefiiga £9- quaere, ζ>> cognofcetur a te, & con - tinens fa cius ne relinquas eam, % fn nomffimis enim inue~ nies requiem eius', &> con~ uertetur tibi in obleelationem. 30 4 Et erunt tibi compedes eius in protectionem fortitudini.r, φ* torques illius in fio lam gloria. 3 1 4 Decor enim aureus efi in ea , e> yincula illius nexus hyacinthinus. 3 1 4 Stolam gloria indues eam, & coronam exuitatio- nis circumpones tibi. 33 4 Si Volueris fili , doBus eris 5 et fi tradideris animam tuam , callidus eris. 34 * Si dilexeris audire, recipies mtellecium , (fr fi inclinaueris aurem tuam ,Ja- piens eris. i 5 *']n multitudine presbyterorum fla, & qui fapiens ipfi coniungere. Omnem narrationem dminam cupe audire , e> prouerbia intellectus non effugiant te. 3« 4 Si nvideris virum pru- , dentem , mane jurge ad eum , 0* gradus ofiiorum illius deterat pes tuus. 3 7 4 (ogita inpraceptis Do- & mini conflammate, et in man datis illius meditare femper: ipfe firmabit cor tuum , & concupifcentia fapientia dabitur tibi. Λ c I I 4$ Interpr. fcraec. * Ci c ap. vi i. E facias mala , & non i - ^ te comprehendent mala. i Difiede ab iniquo , e>* 1 decimabit d te pec catum. 4 Fili ne femines in] fulcis j iniuflitia , φ 4 non metes ea feptupla. 4 Ne quaras d Domino 4 ducatu , neque d rege cathedram glorue. 4 Ne te iufiifices coram 5 Domino , £?* apud regem ne 'videaris fapiens. * Ne quaras fieri iudex , * Valebis tollere iniu- fiitias. Ne quando pertimefias d facie potentis , φ* pones fiandalum in reSlnudme tua. 4 Ne pecces in multitudi- 7 duitatis 3 φ* »£ immittas te in turba. *Ne alliges bis peccatum .» fn enim Vno non innocens eris. 4 Ne dicas 3 £Multitudmem munerum meorum inf iciet } cum obtulero ego Deo al- tijfimo 3 fitfcipiet. V^efispu- fillanimis in oratione tua 3 (fiy eleemojynamfacere ne neglexeris. 4 Ne derideas hominem 11 exiBentem in amaritudine anima fuae. efienim quihu - . miliat & exaltat. 4 Ne ares mendacium in 1 3 fratre tuo 3 neque amico fimi- lefacias. 4 Ne velis mentiri omne ** mendacium , nam afiiduitas eius non in bonum. 4 Nefis verbofus in mul- 1 s titudine presbyterorum 3 & ne iteres njerbum in oratione tua. *Ne oderis laborio- 16 Jum opus (efi rufiicatione ab e altifiimo creatam. t Ne com 1 7 putes te ipfum in multitudine peccatorum. 4 Memento quoniam ira non tardabit. 4 Humilia Valde animam tuam 3 quoniam vindtffa im- pij ignis & vermis, e εκκληςιαςτικ. c ecclesiastic. TranflanB.Hieiony. c ζ· i * Μ ήτίο'ια κακά 3 μήτε xa- ‘GtXd^n xaxa. t * )&ΐΌςηδι )kro άδίχα 3 £ vxxKi- vd)bn G$ αμαρτία, i * qg μή σπάρε \π ουνλακας αδικίας, vfij{ χμή %ε&πας αυτά ε£α- 7 ΐλασΜ. t \ μη ζήτα xvpfe ηγεμονία» , μηδϊ (ffpffi βμσιλεως χαύε- δξμν δόξης. s * μη διχααοδ hafU xvpiyfi βασιλαμή βφίζχ. 6 4 μη ζήτα fpzSrcu κριτής, ngvj eh !%ν<τας ofapoq αδικίας* μή ποτέ άιλαζηθης^πο πίτζμΐώτΐόδν- νάςον, xgcj ^-ήτας οχουίδαλον ον ΰδ- Οντητίΰν. 7 * μή ά,μαβ&νεεις πΧήβ&πο- Χεως, ύμή χαμάλης σεαντν ονοχΧω. * * μή χα^δετμ^άτης δ'ις άμα/ρ- τία». ον γο μια ebe Μ(&-' ετη. it * μή είπης, τά 7ίΧηθα τάν δωρων ! μ& επόφρετομ , (£ ον τΑτσΰζμσεήγ- \ χοα με Qsfi νφίςω α&ζ$τδέζε^). μή δχιγοφ^νγήσης όν τη Gv 3 xcy εΧεημοσανΙυν ποίησα^ μή παρίδ[ης. ιι *μήχά ί &γεΧα άΜρωτίον ovfigi όν πικρία ψνγής αυηδ,έη yb ο fig.- πανάνχμι dlwj/dv. 1 ί * μή 'άξοτ&α ‘ψεδδ&επ οίδελ tyfi Gv , μηδί φίλω τ ο'μοίον ποια. ΐ4 * μή Οίλε ψ&δδεοϊαΛ π<$> φεδ- δ(^ } δ γ$ α>δ\ελεχιΰμος avd ebe εις άγαμόν. 1 j *μή άδοΧετγα όν πλήύα πρετ- βντίρων 3 i@j μή δώτερωατης \fiyov όν ag&awffl Gv. 1 s * μή μκτήσνς <$?ηπονον εργασίαν χμι γεωργία» Ysm νψίςϋ ομ- liTjffiluv. * μή αζζβσλογίζχ σεαντν όν πλήΟα άμαρ τωΧών. β *μνή^τηΙλ οτιδξγήύχξονια. * TamvooGv τφόδζμ τΐην ·ψυ- %ho Gv , οτι ζαδίχησις άσεζοδς πδξ ηωληζ. 1 7 I? C Ρ> VII. '"VTOli facq^niil^, & non te apprehendent 0 . *"* Diice- t c c A de ab iniquo,& deficient niala 3 abs te. 4 Fili, non'iemenes malainfulfis ΐηΐιιΛΐήΣε 5 & non metes ea in feptuplum. 4 4 Noli quaerere ab homine ducatum,neque a rege cathe* dram honoris. 5 4 ,N6 te iuftificcs ante Deu. quoniam agnitor cordis iple eft, & penes regem noli velle videri fapiens. « 4 Noli quaerere fieri iudex, ^ nifi valeas virtute^ irrumpere iniquitates, ne forte extime- icas faciem potentis, & ponas icandalum in agilitate tua. 7 4 Non pecces in multitudine ciuitatis,nec Jie immittas in populum. * 4 Neq ; alliges duplicia peccata. nec enim in vno eris im- 9 munis. 4 Noli eifepuiilla- nimisin animo tuo. 10 4 Exorare & facere eleemo- iynam nedefpicias. 11 4 Ne dicas, In multitudine munerum meorum'refpiciet Deus, & offerente me D|p al- tifsimo munera mea fufeipier. 4 Nofi irrideas hominem in amaritudine animae; eft enim qui humiliat & exaltat circu- e fpe&orDeus. 0 4 Noli amare mendacium B aduerfusfratrem tuum^jie^ue v in amicum fimiliter facias. 14 4 l^pli velle mentiri omne mend^iumfafsiduitas enim illius c non eft bona. 4 Noli verbofus eife in multitudine presbyterorum , & non iteres verbum in oratione tua. *' c 4 Non oueris la^Orilifa o- pera,& rufticationem creatam abAltifsimo. ^ ‘ 4 Non te reputas in multitudine indifciplinatorum. is 4 Memento irae, quoniam non t^rda^it. 1 9 4 Humilia valde fpiritum tuum, quoniam vindicfta car- I nis impij ignis & vermis. 1 1 i J 1 6 17 C t > !■ I·. s .■1 I' I' I ·) ■ D inf.jj.a J- lnf. 3 o.U S.up.3 ,b. o Tranflat. B. Hierony. c ap. vii. * Nolfprasuaricari in aroi- « cum pecunia* deferente, necp ,fratre chariihmu auro fpreue- ris. 4 Noli difcedere a mu- n liefedenfata& bona, quafor- titus es in timore Dni ; gratia ,enim verecundias illius fuper auru. 4 Non ledas feruum in ** o veritate operante,neque mer- C cenariu dante animem fuam. 4 Seruus fenfatus iit tibi,di- 13 ledus quafi anima tua,no defraudes illum libercatCjiieque inope derelinquas illu. 4 Pe -m cora tibi funt, attende illis; & fifunt vtilia,, perieueret apud te. 4 Filij ti^i funt,erudi illos, *j & curua illos a pueritia eoru. 4 FiligtibiFunt,feruacorpus i6 illarQj &no offendas hilarem faciem tua&i ad illas. 4 Trade filiam, & grande opus feceris, & homini ieniato da illam. 4 Mulier ii eff tibifecudum 18 animam tuam , non proiicias illam, &,odibili non credas te in toto corde tuo. 4 Honora patrem tuum,& gemitus matris tuas ne obliuifcarjs. 4 ihlci^eto quoniam nili per illos^atus po fuifles, & retribue illis, quomodo ■& illi tibi. 4 In tbta anima tua time 31 Dnrn, & iacerdotcs illius fan- difica. in omni virtute dilige D eum qui te fecit, & miniflros ciu^ ne derqlinquas. 4 Ho- i 1 nora 5 )eu ex tota anima tua, & honorifica iacerdotcs , & xi propurga te cuqi bnohijs. 4 Da illis partem fidStpian- 33 datum efl: tibi 4 Primitia- 34 rum & purgationis; & de ne- gligentia tua purga te cu pau- ciS., 4 Datum frrachioru tuo- 3 j fum, St fi^rificium fandifica- tionis offeres Domino, & initia iandprum: *>Et pau- 3 g peri porrige manum tuam,vt perficiatur propitiatio & be- nedidiotua. 4 Gratiadatiis 37 in confpedlu omnis viuentis, & mortuo no prohibes gratiam. 4 Non defis ploranti- 3 8 bus in confblatione, & cum lugentibus ambula. ECCLESIASTI C· * ΣΟΦΙΑ ΣΙ PAX. * μή άλλάζης φίλονάΛ&φόρν ιο Ky μη q εν,μη$\β α$£λφο» γνήσιον ον ρβνσίω (ννφάρ. * μήώ?ο%α γραικός Gfng xctj n αγαθής, « fo γά&ς ουυτήζ xssrep νρ^νσίον. * μή χ.ΰΜΰύ(της οτ/άτίχνίργαζά- α μινον ον αλ»0«Λ , μη%\ μί&ιον $ι- fiovfgt τΐω \J/v%Lu) cu/ftf. * oUztI/jj (ruviTV άγατΐάτω Gv »3 ή ^νχή ,μή ςερή(τηζ cwtv έλώύέ- oj-Jiq. f Kvhm Gi Ιςίν> 3 τηο%ί$Μ »4 rjjJTct^tjit £c1 Gipg-mu-ct) Ιμμί- νίτω Qi. i τίκ,να. Gi hi, 7 icf'Mj- 15 Gv ουντάβχχμβον C 4 c πότητς τν τξ^.χηλον cmrJy. , * ϋνγχτίξίς Gi u’<'WO 1 Ν e commutes amicum indifferenter fecundum aliquid , neque fratrem legitimum in auro Supbir. 4 Ne difcedas a muliere fapiente bona · namgra - j tiaern fuper aurum. 4 Ne Udas feruum operantem m nieritate , neque mercenarium dantem animam fuam. 13 4 Seruum prudentem diligat tua anima 3 ne defraudes illum libertate. i 4 4 'TPecora tibi funt^atten- de illis ·.& fifunt tibi ytilia 3 permaneant apud te. 1 5 4 Fihj tibi funt 3 erudi illos, curma iuuentute coi lum eorum. 4 Filia tibi fmt , attende corpori earum , ne hilarem ofendas ad illas faciem tuam. 17 4 Trade filiam , & perfeceris opus magnum , homini prudenti da illam. 18 4 Vxor tibi efi fecundum anima , ne abijcias eam j odibili aut e m tradas teipfum. 1 9 4 fn toto corde honora pa trem tuum , & matris dolo* rum partus ne obliuifcaris. 3 o 4 Memento quod propter eos natus es , & quid retribues eisfficut ipfi tibi. 3 1 *fn tota anima tua cole Dominum 3 & facerdotes eius mirare .fn tota wirtute dilige eum qui fecit te, (efi mi nifiros eius ne derelinquas. 3 1 4 Time Dominum, cy* ho nora facerdotem 3 33 4 Et da parte ei ficUt ma- 3 4 datum efi tibi. 4 ^Primitias (efi de delicio, π * Et donum brachiorum j & facrifictum fanfiificatio- nis & primitias fandiorum·, 3 s * Et pauperi porrige manum tuam, Dtperficiatur be 37 nedifiio tua. 4 Gratia doni in confiechi omnis Nuentis, O c no liitefpr. Graec* 5 I^e te pigeat njiflitare vi- 3 ' firmum ; ex etiirfi talibus diligeris. 4 fn omnibus fer- ^ montbus tuis memorare no- uijfima tua , & injeculum nonpeccabis. c a p. viri. N E litiges cu homine po~ t ^ tente , ne forte incidas in manus illius. 4 Ne contendas cum ho- *■ mine locuplete , ne forte contra trahat tuum pondus » * Multos enim perdidit 3 aurum , corda regum in- clinauit. 4 Ne htiacs cum 4 o homine loquace , (flf nefiruas fiper ignem illius ligna. 4 Ne ludas cum mdoSio , j ne inhonorentur maiores tui. 4 Ne improperes homini 6 auertenti fe d peccato-meme- to quod omnes furnus in increpationibus. 4 Ne inhonores hominem 7 in feneciute fua } & enim ex nobis fenefcunt. * Ne gaudeas in mortuo 8 inimiciffimo tuo , memento quod omnes mor imur. 4 Ne deficias narratione 9 . fapientum j (fif in prouerbiis eorum conuerfare. * Quoniam ab ipfs difces 10 difciphnam , (efr feruire magnatibus faciliter. 4 dtfcedas d narratione feniorum. } & enim ipf didicerunt d patribus fusS „ * Quoniam ah illis difces wtelleBum , & w tempore j necefftatis dare reffonfum. i 4 Ne accendas carbones 1 3' peccatoris , ne incendaris in igne flamma illius. 4 Ne exurgas d facie cotu- *4 m eho fi, ne infldeafflcut tnfi- dia ori tuo. 4 Ne fenereris 1 J homini fortiori te- et fi fcene - raueris , qua fi qui perdidit , efio. 4 Neffodeas fuper Vir- 161 tutem tua-,& fi ffoponderis , quaflfoluturus cogita. 4 Ne iudices contra ittdi- 1 7 cem ,fecudum enim opinione eius mdicabunt eum. 2 0 Φ Ϊ A 2IPAX. c ECCL / 0 ^ >> II I 1 39 * μή fam wppu - ςον, cAcf τύν%ιύτων άγαττηΰήτη' 4® * &ί tfafft %ίς Μγοις Gv μιμη~ 6 %’d tol 'ij/ctrct Gv ,;(©4 είς rv cddvct ύχαμοαρτήτείς. / 1 * Μ.μ δίαμΛχϋ $ cw $ρω7τα iiwctfis 3 μήποτε εμπετης εις τάς χί iqptgcwd. i * μή ϊ&,ζε άΟΝ,-ίτίχ rtNdcrU, μήποτε αΛτίςήτα Gv rlwdhxlw. 3 i ποίλύς f απωλετε τρχντίον yfj χονρδίας βχΰίλεων ζΐζεκλινε. + * μη δίαμά^μ μίτο. dfQrptinte γλωοτωδχς , χμι μη (Μϊςοιζα.ΰ’ης cBi τ,πδρ ώαΝ ζνλα. j * μη Γ®ζβοΰταίζε α/ίϊυΜίτω ϊνα. μη άτιμάζω’/) ® asSymi Gv. c i μη ονάδιζζ άψοΒρωπον c %ιςρε- φΌν% 'dvd αμαρτίας , μ.ήσΤηί/. ο τι πούντες εαφρ cv νΜ,ιμίοις. 7 ‘μη άημάΐης df /ίρωπον h γή- pct. djuff 3 fcybflZ, nfifff yn^Tmcsi, s i μ.η Sdtiyaa^i fBn νεκροί τά *χ- 3 ρ:τάτω Gu^vn&tm m τζάψηες τε- λώτΒμΜ. 9 1 μη π<ζρίδ\,ης διήγημα G<§dv, yfl & fgug Tiaqoyxmg awJv dfcL- ςρί<Ρ%, ο * οτι 7iNg dmdv μοίΟήνη wcuhi- ctv fil^-iixpyYiQaj μεγςάοιν Ιυμοί- pdg. ’■ 1 * μή άςόγα διηγήματ&’ yi- qfvTW , icr) γο αυύτο) ΙμΙαΝον π&- ζμτΐΐν πάτερων cwmv. 1 *οτι π^ξ ctdrdv μοώή-τη οϊυρε- σιν,Ηομ cu Koupfi χςαα.ς SoSvou )Qrc- 13 κα/,ζην. i μή εχχαιε d/jfazag ά- μο^τωλο^ μή εμ 7 τυ&&ής bt πυ- 14 gi φλογος cm£. * μή οΐζουναςης )km Ζδζβτωττχ υζ&ςοδ, ίνα. μή εγ- χαΟ'κτη ώςενεδρβν τύ ςόματί Gv. 3 * μή ^am^ngofchpmup ίχνρβί- ρω Gv ,(c lafo δανείτης, ως )>π^λωλε- 6 κως γίνου. * μή εγνή<τηνπερ δυ- ναμιν Gv 3 %cf εά/ο syffcrn, ως )xm- τκτων φφτ^ν. 7 i μή δικάζα κατά. 'λ$βΰδ, vff γο jlw δόζφο dmf χ&νοδοιν οώτν. 39 E s i A s t i fe. Tranflar.B.Hieronyi Non te pigeat vifirarefn- fitmum 3 indile- o dione firmaberis. 11 4 Inom- c nibus operibus tuis memora- re nouiifima tua ; & in Tifernum non o Inf. ij.b C A P. VIII. t £QOn litiges cu homine'po- lBf A tente j ne forte incidas in I manus ilkus. 4 Nocontcdas cum viro locuplete, ne forte eotra te cOnilituat litem ?ibi. 3 4 Multos enim perdidit au- ru m & argentu, & vfq 3 . ad cor 4 regii extedit & couertir. 4 No litiges cum homipe linguato., 6e no ilrues in i^ne illi 9 lio;na. 5 * No comunices homini in- dodlo, ne male de^pgenie tua c loquatur. 4 Ne defpicias homine auertentem £> a peccaro, B neqj improperes ei. memento quonia omnes in corruptione 7 fumus. 4 Ne fpernas homine in fu a fene&ute, etenim exno- s bis ieneicut. 4 N oli de mortuo inimico tuo gaudere,fcies quoniam omnes morimur,& in gaud^nm volumus venire. 9 4 Ne defpicias narrationem presbyterorum fapi entium, tk. in prouerbiis eorum conuer- ^fare. ^ Ab ipfis eifim difces fapientiam & dodrinam in- telledlu s j & feruire magnatis fine querela. II 4 Non te prceteipt narrqtio fenioru . ipfi enim didicerunt a patribus fuis. s Quoniam abipli^^ice.^intclleditum ,& Cinte^n^ore necqfsitajtis dabis 3 refponfum. 4 Non incendas carbonesopeccatorum arguens eos, & ne incendaris flamma ignispeccatofum illorum^’ m s Ne contra faciem fies con- CAw ΐν*,, φ , tumeliofi, ne fedeatquafiin -Γ j fidiatorjDri tuo. 4 Noli foene.- c rari homini fortiori|e: quod fi foeneraueris,quafi perditum' 6 h%e. ■ 4 Non ipondeas fuper virtutem tuam^ quod fi fpopo^deiis, quaiireftituens 1 7 cogita. 4 Non iudices cotra iudicem, quoniam fecundum quod iufium eft,iudicat. t 3 Tranilat. B. Hierony. c a 3 p. i x. ^Cum audace no eas in via, «e' ne forte graifet^nala fua in te. jjipfe enim &cundu voluntate Tua vadit jjkfimulcu ilultitia • ipfffejs peldes. * Cu iracudo no 1 9 facias rixa, & cu audace no eas Jndeiertu, quonia quali nihil cftante illuianguis, & vbin 5 eftadiutoriu,elidet te. 4 Cum 1° fatuis confiliu no habeas,non enim poterutdiliger£,niiiqu£ cisplacet. 4 Cora extraneo ne ** facias coniiliu,neicis enim qd pariet. 4 Noomnihominicor ** 1 tuu manifelfes, ne forte inferat tibi gratia fallam, & con- uitietur tibi. 9 C A P. IX. ^JOn zeles mulierem iinus * tui, ne oiledat fuper te ma A litiam do^rinae nequa. 4 No * des mulieri poteftatem anime tua:, ne ingrediatur in virtute tua,& cofundaris. 4 Nerelpi -3 cias muliere multiuolam, ne forteihcidasdn laqueos illius. 4 Cu ialtatrice ne alliduus fis, 4 nec audias illa, ne forte pereas in efficacia illius. 4 Virgine ne 5 colpicias, ne forte fcandalize- risi^decojp illius. 4 Ne des 6 fornicariis anima tua in villo, nc perdis te & hsereditatem tua. 4 Noli circulpicere in vi- 7 cis duitatis,nec oberraueris in ^plateis illius. 4 Auerte faciem 8 V B tuam a muliere compta, & ne circuftfpicias ipeciem aliena. 4 Propter fpecicm mulieris-^ multi perierunt, & fpdhoc co- cupilcentia quali igiais^exar- deicir. 4 Omnis mulier quae 10 eit fornicaria, quai^ftercus in via ab ommbus praetereuntibus coculcabitar. 4 Speciem 11 mulieris^lienx multi admi- ; rati, reprobi fadfi funt; collo- ^quium eniin illius qqaii ignis exardeicit^ 4 Cum aliena mu- 11 liere non iedeas omnino, nec accumbas cum ea fuper cubitum. 4 Et non alterceris cum r J illa in vino , ne 'for$ declinet cor tuum in illam , & fan- guine tuo labaris in perditionem. ECCLESIASTIC. » ^ 0 & 1 A Σ I £ A X. Vv ^λμηρΑ i u ^ OV Oof ' 1 8 tvoL μή fictpiwrf) xf & 3 οιυτς γο xf* v οίκημα canti ποιήσει , (c τη αφροσύνη duti σιυυαπολή. * μζ 5νμω$οΐζ μη ποίησης μά is γίω , (£ μη ποράίχ μετ’ dtrA τΐυυ Ιρημον. 'ότως 'όδεν ον οφ^αλμοϊς ώυιύ αϊμα.,(ίοπ ου φ$χεςι βοήθεια. χαΊμ βάλει σε emet. 4 μξ} μωροιϊ μη συμζχλών, 4 χο γο $ιιμ(¥) λ $γον ςε^ομ. 19 * ενώπιον άίλοηςίχμη ποίησης n χρυπΙόν^ ’ό γο γινώσχειςτί τεζε). 4 παντι <&ό$ρώπω μη εχφοανε χχ t!w xcvp&Jcta Gvft μη ά^αφερίτω Qi %άζ/ν ψώδ'ή. y. 4 Mw ζήλου yjvcuxct Ζ>δ κολττ» * Gv 3 μή δε διδάζης c <Μι σεα,υτν παιδείαν πονηράΰ. 4 μ,ή δ[ώς yjvcuxi τΐαυ ψυχία) χ ^υ,α/πιβΙ /jJov] αυτίνυ ffm τίω \J/v- X bfGv. 4 μή απάντα γοναιχι haiyZp- 3 φφη,μήιτότε εμπεόης εις τάς παγίδας αυτής. 4 μζ ψαλλονσης μή ανδ'ελεγι- 4 ζε, μηποτε αλώς ον %ίς Shrnl Αί- μασιν αυτής. 4 π’αρΒ -svov μή χα^μφο^ανε^μή $ ποτέ οχανδαλι^τής εν %ίς επίίλμίοις αυτής. 4 μή δώς πόρναις τίυυ ψυ- 6 γΐ/υ Gu , ϊνα μή Ίχπολέ(ίης τϊιυ χλη ρονομίαν φυ. 4 μή πεζμ&λεπ* ον ρυμαις πό- η , Asffli , xg\ ον%ίς ερήμοις αυτής μή "πλανώ. ' ϊχτόςρεώ/ον οφθαλμόν 8 γ}ναικος άδμορφα, (£ μή xafy μα$ανε χαλλ&άλ λοτ&ον. 4 ον γο χάλλθί γοναιχδς πολλο) 9 επλανήΰηοΌιν , (E bx %ντό φιλία άς πδρ 4 υαχοάε ), χμι μή χαΤμκλιΟης επ’άγχαλών μετ αυτής· *μζ vardki γοναιχδς μή χά- ι ίΐΗ%τύΰολον. 4 χςμ μή (ίυμ£ύλοχοπήσης μετ ι; αυτής ον δίνω, μήπδίε οχχλίιη ή ·ψϋ γή Gv επ' αυτίιυ 5 (Ε τΑ πν&όματί Gv ολικής ύς απώλβ<Μ)· Interpr. Grasc. 5 1 18 4 Cum audace ne eas in Λ via , ne grnuetur contra te ; ipfe enim fecundum Voluntatem fuamfaciet , (fr cum fiultitia ipfius fmulperibis. 1 9 4 Cum iracundo ne feceris rixam , ne eas cum eo in defertum . Sic nihil in oculis eius fanguis , (ef ubi non e fi adiutormm i deijciet te illic. 10 4 Cum fatuo non habeas con filium , non enim poterit uerbum calare. 11 * Coram extraneo ne facias occultum , non enim co- gnojcis quid pariet. 11 4 Omni homini ne mani- fefies cor tuum , ne refe* rat tibi gratiam falfam. CAP. ix. 'N E Zeles mulierem finus tui , neque ofiedas m te difciplinam malam. i 4 Ne dederis mulieri ani mam tuam , vt afeendat ipft fuper animam tuam, i 4 UXg occurras mulieri meretricii ne forte incidas irt laqueos illius * 4 4 Cum cantatrice ne affi- duusfis , ne forte capiam m exercitijs em. J s Virginem ne confideres 3 ne forte fcandakzeris m poenis eius. 6 4 Ne dederis fortis animam tum } ne perdas haredi- tatem tuam. 7 4 Ne citcunfpicias in ut- cisduitatisin defertis illius ne erres. * 4 nAuerte oculum a mu - liere formofd 3 φ ne confideres fpeciem alienam. 9 4 fn enim Specie mulieris multi errauerunti & ex hoc amicitia vt ignis accenditur , & ne accubueris in ulnis 1 cum ea. 4 Cum coniugata muliere ne fedeas omnino. J x _ r . > 1 3 Et ne conuerjeris cUtri ea in vino: ne forte decimet anima tua in illam , &■ fipiti- tuiuo labaris^ in per ditione i e % 16 $ Interpr, Gtxc. 4 &(e derelinquas amicum 1 4 antiquum. nam notius no e& aqualis illi. 4 Vinum nouum , amicus 15 nouus-y fi inueteratus fuerit , ea/» Ut it ia bibes illud. 4 Ne imiteris gloriam peccatoris , »0« otw? ηοβι qua eflfubuerfio eius. 4 Ne placeas tibi appro- *7 lationibus impioru. memento quod yfque ad inferos non iufificabuntur. 4 Longe abefio ab homine lS qui potefatem habet occide- di,(df non fu fine ab er is timorem mortis. 4 Etfi accefferis t ne erres , x * ne auferat witam tuam con- \ tinuo. ! 4 Scito quod in medio la- 40 queorum pertranfis , 6 » fuper pinnacula duitatis deambulas. 4 Secunduvirtutem tuam 41 coniecla de proximo, (f/ cum fapientibus confilium fac , cu. prudentibus fit dijfiutatio tua , narratio tua in lege Alt ιβ imi. s Viri iufii fint conuiua 44 tui , (§/" i» f/worf Domini fit gloriatio tua. i fn manu artificum opus 14 laudabitur, & princeps populi fapiens in fermone fuo. 1 Terribilis in cimt at e fua 1 J Unguofus: & petulans in yerbo fuo, odio erit. GAP. X. I 'Vdex fapiens docetpopulu 1 fuum, o* principatus pru dentis protenfus erit. 4 Secundum ludie em po - 4 puli,fic & miniftrieius . fecundum gubernatorem ci - uitatis , inhabitantes eam. * Rex infipiens perdet 3 1 populu fuu,(efr duitas habitabitur in intolle Eiupotentu. 4 j 1 » Domini pote- 4 j&zi ieme, ytilemfufeita - lit ad tempus fuper eam. *-Jn manu Domini felici- 1 tas hominis , (ef facieiferiba imponet gloriam fuam .. 17 20ΦΙΑ 2IPAX. tECCL 14 μη φίλον Χξ- %cuov * ο γΟ αει&σφα'ζς ehe εςινε- ι > πισης cwtcfi. ‘oivtfiy νέ^,φίλ^ νε&' εάβπαλ<Μ<$ημετ’ άόφρβτν- νης 7ik(ra] cwfv. s * μη ζηλωτής άμαξτω- ο’ώας τις εςιν ή κ<£μ- ςρρφή ώπύ'. * μη \οχήσης Αόόοκίαις ασε- ζάν * μν n&nU οτι εως ciba α μη SimtaS-cht. 18 * μακομν απεχε foro dfhpdntob ος οΐζοντίαλί έχμα φονάόαν , χομ α μη xmi ίΐάόσης φό&ον 3-cwcctov. * ngy εάμ αρ&σέλύης,μή πλημ- μελήσης,ϊναμή αφελή) tIw ζωίω Gv 7ΐαρμ%ρήμα. * affityvodi οτι b> μέΰ’ίύ itcLyi- bo)v b' ιαζοάν\ς 3 (c Sm επάλξεων τίό- λεοος πε^ρτατείς. ‘ xfi tTjjj Ιχυυυ Gv ςόχασομ τΐΤητΙον , <£ μ) Gφdv βαλβόα , & όνωετάν εςω ο Ι'ιαϊ^γκτμός Gv , έ τίατα hnyvKncGvv» νόμω v\J/G%. d/fpsg Tsyco ouutf. 15 * φοβερές bv 7τολ« cwrf cbdnp yTaorafag^o (ο&πέτηςον ?G- yco cwd μκτηΟ nQf). t 1. 1 * K gjLTYig Gφόg παιό'άόα vv λαόν cwrf, xcfi ήγζμονία (fiwe%ti rs&i (Λρη εςα]. i 1 xf fv xqjLThju ‘Sci λαο(Ι, ίοτως ^ @ Ta&vpyot dmf ' jfgLjxffvn- γόμοΆον t 1 πόλεως 3 τίάήτες (ύ) κα- %Μ 0 $ντες cwtIjj. 3 1 βασιλάός artcub&j&g 'doto λ« fv λαόν clmd\ έ πόλις oixt&nrs*) 4 bi (τνυυέτα biwag-dv. i cM χταξΧ xv- ξία ή οζατία της yngpxgq fv χρήσιμον lyspet εις καιρόνεπ αυτής. j f bv χείζ} κυρία Soobia d /όόρρς έ 6ν£βσω7ΐω γρμμματέως fiBiOntret bohw duri. EstAstic.Tranilat.B. Hierony s r 4 4 Ne derelinquas amicu afn- tiquum.nouv^ eiiim non erit tj fimilis ilfT. 4 Vinij‘nduu3aini- t cus nouus. veterafcatj &: cum 1 e fuauitate bibas illucf; 4 il^n zeles gloriam & o^es peccatoris j non enim icis quas futura ’ 7 iit illius fubuerfio. 4 Nopla- ceat tibi iniuria iniuilorum, fciens quoniam vfqj ad inferos jion placebit impius, i» 4 Longe abefto abhomyie, poteftate habente occidendi, & non fufpicaberis timorem t? mortis, 4 Et ii accederis ad il- D lum,noli aliquid committere, ne forte auferat vitam tuam, ιό Communione mortis fci- to,quonia in medio laqueoru ingredieris, &fuper dolentiu ^ ij arma ambulabis. ^ Secundu virtutem tuam caue te a proximo tuo, & cum lapientibus & prudentibus trada. 44 4 Viri iufti fint tibi conui- uas , & in timore Dei iit tibi 4 3 gloriatio. 4 Et in fenfu fit tibi cogitatus Dei, & omnis e- narratio tua in praeceptis Al- 14 tiisimi. 4 In manu artificum opera laudabuntur, & p rin ~ cipes populi in iapientia fer- monisibirinienfu vero ienio- 4 5rum, verbum. 4 Terribilis eil in duitate fua homo lin- guofus: & temerarius in ver-® bo fuo odibilis erit. t c> C A P. X. ^TVdex fapiens i udicabitpo- A ^pulum.fuum,&principatus fenfati f-abilis^erit. 4 3 fecundum ludicem populi,fic &miniftrieius } &: qualis redor eft ci uitatis, tales & 3 inhabitantes in ea. 4 Rex m- iipiens perdet popuIuTuuin^ & duitates ift'babita%u cur per A ienium prudentium. ■ fl 4 4 InmanuDeiffoteil:aster- c rx , &execrabilis omnis iniquitas gentium , & vtilcm re- dorem fuicitabit in tempus fuper ^lam- J 4 In manu Dei potefias hominis, & fuper facie icribe imponet honorem fuum. C 1 I, . ii J-eu. Tranijat. B.Hlcrony. c Ai>. x. 4 Omnis iniuria? proximi ne s^b άυομώτερ^ν. ) Ο N f' c (Τ Γ f f' G 5 LT γ> ngy τυυυ ε&υ m ψυχαυ ι< εκπςμκ^ν ποιεί · οτι b ζωη curtd ερριφά/Ο tcI bfEria curti.· 4 μακζβν άρρωςημα κόπΙει Ια-11 τξβςβ. βασιλ&ός τημερον,(£ ουομον tsKSjtyitci. 1 b φτώ )hro 2 rmetv άνθρωπον, κληρονομιά ερπετά, ψι dvpict, <& οχωληκαϊ. 4 υπερηφοννίας, ώυθρώπχ άφιςαφϊΚ )κτο xygib, )κτο ποινκίάμ%ς cwvv άπεςη η κορμιά. 1 οτι ^ξχη αμαρτιοίς ύτϊε* 15 ρηφαΛίία , ψ) ο κοιτάν ουυτΥΐς εζυ- ξ&στι Q ελυγμ&β. κα^ις^μφη- CQ w τέλος. * Λα %&το πάρε- 1 « βάζατε κυ&ος τας επαγωγός ^ κατετρεφαν εις τελ^οωτύς. * Β-^νοις 'ϊμ>χόντΜ καθ£λ cv ο π οκό aure πρμείς ά/υτ cw- idv htUoQcv. * ρίζας s&vdv υπε- i a ρηφώϋωρ,οίζβλε κύ &&, wcp\ εφυ- tSjg-O! w>t α,υτζύν b d\o|w^ 7 r«- ΰς. * χωρμς εθι /b κατεςρεφε ι ? μ&ι βκ, β απώλειαν ουυτας ϊως θεμελίων γης. 4 όζηξ&ι οΐζ αυτών άπώλε- ίο (rwcujTvg. * ηφι κατεπάυτεν »ϊ )kwyYi? Vμνημότνυυον αυτών. 4 obc ε£/.ζΌή άυθρώποις υπερη- n φΜ /iapJ Λ[ε οργή ^υμοβ fyvYi μααι γναικών. * σπέρμα άτφαλώας φ φο- β'όμοΛοι χυμόν } <& έντιμον φύτεμα φ άγαπώντεςαυτν. άυερμα ατιμίας οϊ μη (αη^τεχοντες τώ νο- μω, (Φερμα πλανήτεως οϊ τΤαομ- βαίνοντες b%7\ag< ΙΟ Interpr. Grsec. 5 3 s *jn omni miuria , ne ira - fcaris proximo , &> nefacias quippiam m operibus miis - 7 rive . 5 Odibilis cora 'Domino (§f hominibus fuperbia i ex ambobus error iniu- a fit ia i 4 Regnu degente iri gentem transfertur propter miufiitias : & iniurias& opes dolo fas ; quid fuperbit 9 terra ( cras morietur. 1 3 4 Cum enim moriatur homo ,har e ditabit ferpentes & bef ias , (efr <■vermes. 14 4 fnitium fuperbia , hominis recedentis a Domino, (ff ab eo qui fecit illum recepi cor eius. 1 5 4 Jjjhsoniam initium pec- I i 19 cati juperbia, & qui tenue* ritiUa , iniuriabit abominationem, zr fubuertetur in fi 16 nem. 4 Dropter hoc exhono- rauit Dominus indubiiones, ftf) fubuertit in finem illos. 17 4 Sedes imperantium de- firuxit Dominus $ & federe fecit mites pro eis intus. * s * Radices gentium fuper- barum abflulit Dominus ,φ* plantauit pro illis in gloria humiles. 4 'Regiones gentiumfub* isertit Dominus, £5* perdidit eas yfque ad fundamen- 10 ta terra . 4 zAbfiulit ex eis (φ perdidit eos. 4 Et cejfare fecit a terra memoriam eorumt s 1 4 IHm creata efl hominibus fuperbia, neque ira furoris generationibus muheruu *s 4 Semen fe curitat is qui ti ment Dominum , φ pretiofa planta qui diligut illum. Semen ignominia qui non atten dunt legi; femen erroris qui tranfgrediuqtur mandata. e 3 11 c te Interpr. Grae. medio fratrum re Pior m illorum honor At tu, <& qui ti-r met Dominu in oculis illius. 4 aAntc finem initium ti- 15 mor Domini ·, abieciio autem principatus obduratio et fu- perbia : diues & honoratus & pauper gloriatio eorum timor Dominii *No iufiu inhonorarepau * * ν xv&ov. 4 οιχετη τιαιετί £λά) 0 ε pyi λ«- ^vpynGvoi * xaq dmp ίΒτςήμωνύ yofiv/i 7 Γαιδ~ώόμενφ". io * μ w (θφίζ a ποιηται Ί° εργον Gufii μη δοζάζα b χαΐξάςενοχω- ρίας Gv. *χράοτον γ) ο εργαζόμενέ χομ πεο/οτύοων b πατη vfib δοζαζόμε- 3 iv&xfii )kmpdv άρτου. 4 τεχνον b ττοβΰτϊιτί Gv bofia Gv tI/jj φυ /hs) Gv /μι [ός . οωτη τιμϊω rifi rhi) d- i ζίονν ουυτης. * τν άμαρτάνον^μ εις τΐώ 'fivylw cwtJ τις hwidxra 5 (c τις bo^difei fiv άτιμαζοιζο ■ τίώ ζωίιυ dtnd) 4 τάω/ος ΰοζαζεζ) fit Ϊ 7 ηςήμΙω dun? πλύσιος ζεζί'ιοτν πλούτον dwfi. 34 4 ο bifi^ctcrfjd{ 0 (§p b vyjj b 7 τλ«τφ τΐοτ&ΐ/ώς), ιοί. i * Σοφία, [μπανοίανίδωτα χε- φαλίί ouisfi : (£ b μετω μεγι#οίνων χαμίτα ουυγν. ( ι * μη (άνετης cfifiqy. b χάλλα cwtd/cfi μη ζό[ελνζη άνθρωπον b ορ/(τη duri. & 3 4 μιχρ /.b 7 ϊε\ανοίς ή μελιοτα, Xctjj ctp/n y?\v χασμάτων ο χορτίος 33 αυτής. t > b 7&£ί£ολη Ιματίων μη χαν- χήτη, xfijf b ήμερά δοζ,ης μη εποο- qyv , οτι %-αυμαςά τα έργα χυρίου WtyXj χρυπία τα έργα αυτί άν%ρώ- j 7ΐοις. 4 πολλο) τύραννοι fixcidi- ΰΌΛ> επ εδάφους , ο ζ άνυπονόητ©-' Ψφορετε διάδημα.. 14 1J 1 6 e s i a s ί i c.Tranflat. B. Hierony* 4 In medio fratrum reilor illoru in honoEPe /δζ qui timeE c Dominu, erut in oculis illius. c c 4 Gloria diu i cu hgiioratQrfi, & pauperum timor-Dej cfcfi 4 Non defpkere hominem iuftu paupere, & non magnificare virum peccatore diuite. 4 Magnus efi: iudex, & po- Pro, 17 a O 7 1 ai,b, D tenseit inhonore, & non eft ίπf · ,i ’· k marnr illo qui timet Deum. i» * Seruo ienfato liberi fer- uient, & vir prudens & diici- plinatus no murmurabit cor- reptus,&iniciusnon honora- 1 9 bitur. 4 Noli extpllere.te in faciendo opere tup , & noli cundari in tempore anguih<£. 4 Melior eil qui operatur, « « · -·- ' 30 & abundat in omnibus,quam qui gloriatur, & eget pane. 51 4 Fili, in manfuetudine ier- ua anima tuam, & da illi honorem fecundu meritu fuum. 31 4 Pecqante in anima fuam, quis iuftificabit? & quis honorificabit exhonorante ani- 33 mam fuam? 4 Pauper gloriatur pe^difciplinam & timorem fuum,& eil homo^quijho norificatur piOpter c fubil^ntia 34 fuam. 4 Qui autem gloriatur in paupertate,quSnto magis in iubilantia' & qui gloriatur infubilancia, paupertatem vereatur. CAP. xi. ' ^Apientia humiliati eralta- A 1 bitcaput illius,& in medio magnarum pnfedere illum faciet., €' c ( i 4 Non laudes virum in fpe- cie fua, neque fpernas hominem in vifu fuo. «· 4 Breuis in Volatilibus apk, . & initium dulcoris h,abet fru- dus illius. ^ ^ \ 4 In v^ilitu ne glorieris vn^· ^ quam , nec in die fyanoris cui extollaris, quoniam mirabilia o^ra Altifsimi folius, & glo- riofa, & abfconia, & inuifa o- pera ll^usA 4 Multi tyranni /ederunt ira throno, & in/uipicabilis por- tauit diadema. 1 3> ·*, k. | i* t •i· 1 ■t 1 'i i I Tranfiat, B.Hierony. e a i?, xif ° 4 Multi potentes opprefsi * funt valde ^ gloriqfi traditi ^ o funt in manusaiterorum. Pro.i8,c ^Priuiquam interroges, ne 7 ‘ vftu^eres-^qenquam . & cum interrogaueris^corripe iufte. * Priuiquam audias, ne re- * fpondeas verbum,&in medio leniorum neadiicias loqui. 4 De ea re quae t&non mo- 9 leftat,ne certeris; &in iuddcio peccantium ne confidas. * Fili,ne in multis fint adus 10 . tui ; & fi diues fueris,non eris Λ 3 1 immunis adelido. fi enim ie- cutus fueri% no apprehendes* &non effugies fi praecurreris; * Eft homo laborans & fe- χχ; ftinans & dolens impius, & B tanto magis non abundabit. 4 Eft hoaio marcidus egens recuperatione, plus deficiens virtute, & abundans paupertate; & oculus Dei refpexit illum in bono, & erexit eum ab humilitate ipfius. 4 Et exal- χ 3 tauit caput eius,& mirati funt in illo multi, & iionoraueruc Deum. 4 Bona ala,vita ^ & 4 nor$; paupertas & hone- ftas $. Deodunt. 4 Sapientia, m difciplina & fcietia legis apud Dominu \ diledio & viae bonorum apud ipfum. 4 Error ** 5 & tenebras peccatoribus concreata funt:qui autem exultac in pialis,conieneicut in malo. 4 Datio Dei permanet iu- ftis, & profedus illius fucccC fus habebit in a^terrwm,. 4 Eftqui ipcupletatliij par- 18 ce agendo,& h^c efi: pars mercedis illius, in eo quod dicit: 4 InuenD?equiem mihi, & ntinc manducabo de bonis meis folu^, & nefcit quod te- pus praetereat illum, & morsC appropinqiiet & relinquet o- mniaaliis^& moriatur. 4 Sta in teftamento tuo, & 10 in illo colloquere, & in o^e- re mandatorum tuorum vete- rafce. f 4 Ne manieris in' operibus 11 peccatorum.confide autem in Deo, & mane in loco tuo. ΪΟΦΙΑ ilPAX. * πο?9\ο) ^ιαιΑςομ ητιμά&ηΰΐΜ & (Γφόδ'όβί , yfff εν$ο<ζοι 7idpd0dy)(rd/j ύς^αρμςετε pav. * 7Tp}v η οΐζετοίτης, μν μεμψη, η mGt πξώτον yfff ττε ΑΒίτίμα. *πζ).ν η άκοάσΌ^μγ) Nwxgii/8,(c » ον μένω T^ym μη π&ρεμζαλλε ργιμα.· * π£ζ}πζμγμ.ατ(& , 'όθΜ 9 εςι Giyufi εα/ζε,^ A xefim άμαρ τωλώ μ « atw^svst * τεκχόνμ)ι 7ίζζ}πολλά. εςωοτούι χο ctl τΐζμζας Gvld/) γϊπλ tiQiwyg ebc άΟωοΜτ'ο '(c εφυ dimvg ά μνι καΐϊμ- (Ε ύμ'η cnKpvyrjg * ssi tiomArfi: mvdvfceojevL·\v, n κμ /j %o"6T0d μαΐλον νςεραταή. * εςι wffog (ωζβτ^εομο^^ <Λο- χ i 7ίλ»ψ£δ»? , νςερΛι/ 1*χυϊ xc/jj πί&σ- τεςί * dy&Sct ngy mm, ζώΗ ^ 3·α- ι+ vctT&y πϊώχμα (£ ττΑδίίτ^ κυρίου εςί. i G$ict ^ επίςνμϊ) έ yvdmg νο t j μου κνρίχ · dycumm ngyotio) Kcthdi/ \pym παρ dunf ειοι* * πΤ\όψΜ vgjf οχότ(& άμονρτω- χ« λοΊς (τυυυε^ΛςΟΑ , %ίς q yau&dm Sin K/XKctjrvyfy}^ κακία. r. 55 t 7 ό[οσ*ς κυρίου π&ρμφρει <51 \<τε~ βεσι ^ κμ} » SjioyJa cund άοο$οϊί εις Tyalohoi' *εςι πλ%τώ)χπΰ r®£$G%ng χ« (jtfiyfiotg cmif,(c ouirn ή με&ς curf£ μι & ο $ άυίύ .ba τΑ ειπέίρ cw- VV’ φ ' Αυζβν ό/ίάπαυσιν, χμ) ν&ν ι 5 φayωμa] Ntc Άν ayatydv μου ά- (ϊιαλάτλως . χμ\ ebc oih τις καιρός πάρε λ<51>(Ί0 ουυγρ , έ κα^λάψοι αΑταετεροιςβ.'^ρτΰ^-ΰ/Μτουι. * ς μ-3ϊ cv μενε τΑ πονώ Gv, ΙΟ 1 5 potentes inhonorati funt rvalde , & gloriofi traditi funt in manus alioru. s r Priufquam exquiras, ne accufes: intelligeprimum , tunc reprehende. 4 ‘Triufquam audias ne refiondeas , (fiy in medio fer- monum ne interijcias 'verbu' 4 De re de qua non efi ad teyie certes ,φιη iudicio pec catorum neprafideas. 4 Fili non erga multa fint acius tui ; fi enim repletus fueris , non eris innocens. & fifecutus fueris, non apprehendes , &nan effugies au - 11 fugiens. * Efi laborans &> operans , (ffyfefimans ,<&tari 11 to magis eget. 4 Efi piger , egens auxilio, deficiens ‘virtute & abundans paupertate'. & oculus Domini reffe xit illum in bona , £> erexit eum de ■ humilitate ipfius. 4 Et exaltauit caput eius d contritione , o mirati fiunt in illo multi qui ‘Viderunt. 14 - 4 Bona & mala , ‘vita ey* mors, paupertas & diuitia , d Domino fiunt. 1 J 4 Sapientia fidentia et cognitio legis d Domino : dilectio (@fi via bonorum operum ab ipfio fiunt. * Error et tenebra peccatoribus cocrea- ia funt , at exultantibus in malis confienefcit malitia. 1 7 4 Datio Domini permanet religiofis , & beneplacitum eius profieratur in fieculum. |χ 8 4 Efi qui locupletatur ab attetione (fiyparfiimonta fia , hac pars eius d mercedi illius . in eo quod dicit ipfe i 4 fnueni requie,et nuc manducabo d bonis meis ajfidue. Et non nouit quod tempus prateribit ipfum , φ- relinquet illa aliis (fiy morietur. 10 4 Sta in teftamento tuo d colloquere in illo,(efi in opere 11 tuoveterafce.*Ne mireris in operibus peccatoris , confide autem in Domino, &perma* ne in labore tuo. © 4 I 6 19 / ' 5 § Interpr. Grxc. 4 Quoniam leue in oculis u v*— Domini velociter repente di tare pauperem. 4 Benedicito Domini in 13 mercede pij, fffi in hora veloci germinat benedictionem eius. ■ 4 Ne dixeris, Qua eflmihi *4 necejjitas complacentia, (ffi a quo ex nuc erunt mihi bonal 4 Ne dicas , Sufficientia mihi funt , (effi multa mihi qua habeo, ψ quid ex nunc mali habebo in vita ? *fndie bonorum obltuio ^ malorum 3 & in die malorum non recordabitur bonorum. 4 Quonia leue coram Do- 17 mino in die obitus reddere homini fecundum opera eius. 4 3\4alitia, hora obliuio- 18 nem facit dehtiarum con fummatione hominis reuela- tio operum illius. 'f.eAnte mortem ne dicas 4 9 beatum aliquem , (effi in fihjs fuis cognofcetur vir. 4 Non omne hominem in- 3° ducas in domum tuam , multa enim infidia diaboli. 4 Perdix capta in cauea } 3 1 fccorfuperbi,& vtproffe- Stor afcendens adcafum. 4 Nam bona in mala con- 3 1 uertens infdiatur ,&in ele- Bis imponet maculam . 4 Ab fcmtilla parua auge - 3 3 tur pruna , & homo peccator adfanguinem infdiatur. 4 <*Attende a malefaBore, 34 praua enim fabricat■, ne forte det tibi maculam in fecu- lum. , *fnhabitare fac peregri- 3 5 num, peruertet te in turbatione, (ef abalienabit te d proprijs tuis. 4 - C AP. X 11 . C f benefeceris , fcito cui 1 facis , (effi erit gratia bonis tuis. 4 Benefac pio 3 e> inuenies 4 retributionem, f non ab ipfo 3 atabAltiffimo. 2 Ο Φ ΐ A 2IP At. ‘ ECC1 * ό'τι χοδψον h> όφβαλμοΐς χυ- &cv διά τά^οις οΐζάπινα τϊλουτί- (fctj 7 rm%t. %} * AjAoyia κυρίου iv μιδϊά AJtrs- β odi, vffii iv dpafgiym Άνατάλλα AsKOyim cLnd. f-4 * μγι z ’ίπνς,τίς ζςί μου pgda d- ρεσχάας, έ τίη "άνιό νδν ζςοα μοι vddyct^rcLj 4 5 f μν είπ% 3 αυτάρκη μοι hi, <£ ποΝ,ά μοι d Ζ%ω , (ς τί)χπό νδν χαχω^τ^μαιοΜ 4 45 ήμερα. ayaSrdv άμννκτία xaxdp 3 qm ήμερα xcixJy ύ μνη- irtifzj dyctbdv. 4 7 * 07 1 χοδφορ houm χυρίά ca> ήμεροί τελώτής 'άπζδοδναι <ήό$ρωπω xf tcl spyct dujf. 4 3 * κάχωσις ωομς ν%ιλγκ?μοώου %om τξυφγις,^.ΰ'υωτζλααν όμβρώ- 70 ου "άποχάλυφις \pym cami. i? i mo τελΑοτής μγι μαχά&ζε μηδέν a 3 ΐ{ομ ίν τεχροις duri ytto- cAnQ^J dmp. 3 ® * μη πώότά <$δξωττ 6 ρ zifayz εις f» οικόν Qv , 7 roMa yh rei \n- διαβόλου. 3 1 5 πζρδιζ δηρώθάς ci> χα/ρτοίλ- λ&ράτως χοορδία υττερηφο^όου, (£ ως κατάσκοπος Shfdq c Vn πίάσιρ. 3 4 * τα γΐ αγαθά εις xctxd με%ί- : ςρεφωρ ερεά^Αυα, (c ερ %ίς αίρείλχοίς ζτίΜΰΉ μώμορ. t ι> * ^770 σπιρβρ\ρ<& μικξμς πλη- S-uvf) d/jdqptxict 3 xffi ανΒ-ρωπ^ άμα/ρτωτάς εις αίμα ζρεάξώα. t 34 * (®ζ$<τε'χε 'dm χαχ^ου 3 τίο- neffi ^ τεχτοάρέ J) 3 μτυίοτε δά Qi μάμορζιςτρ αϊάρα. «· 3 j * ζροίχιβρ αλΜτ&ορ <£'διαςρί- •ψα Τέ Ιί/ , χμι απαλλο- τ&ωτα τε ία τάρ ιδίων Ου. ιβ\ * *Ε4ο^ ποιης, ypddi τίνι τϊο\άς 3 Ημί ζςαλ γάο^ς %ίς dyahoiq 5 υ. 4 * &Ιποιη@Ρ άίσ-ζβη, iqfi ΑόρήΰΌΐς αΛταπόδομα , yffi d μή πά^ dud, άλλα zfffi υψίς-ου. e s i a s τ i c. Tranilat. Β. Hierony« ϋ 4 Facile eftenim in oculis Dei fubito h^neTt^re pauperem. c t 4 3 4 Benedi 6 lioDeiinmQrce- dem iufti feili n at.. n c h(Sito- re veloci procsflu^ illius fru- dlificat. 4 4 4 Ne dicas; Quid eil mihi opus, & quae erunt mihi ex hoc bonaf 4 s 4 Ne dicaSj Sufficiens mihi fum3& qd ex hoc peffimabor? 4i 4 In die bonorum ne imme- mor fis malorum : & in die m. D malorum ne immemor fis bonorum. £ . 11 * Quoniam facije eft coram Deo in die obitus retribuere vnicuique iecundu vias fuas* 43 4 Malitia hor^obliuionem facit luxuriae magrcie,& in fine hominis denudatio operum illius. 4 ? 4 Ante mortem ne laudes homine, quenquam^quoniara in filiis fuis agnoicitur vir. 3 ° 4 Non omnem homine inducas in domum tuam 3 mul- tieenimjCuntiniidiae dolofi. 3 1 4 Sicut enim eru&qnt praecordia foetetium, {k ficu^per-* dix inducitur in caueam,& vt caprea in laqueum ®fic & cor fuperboru,& ficut profpedor videns cafum proximi fui. 3 4 4 Bona enim in mala con- uertens ^ infidiatprj & in ^ledis imponet maculam.e 3} 4 A fcintilla enim vnaau- geturjgpis, ab vno doloib augepA fanguis..· hqmo vero peccator (anguini infidiatur. 34 4 Attende tibi a. pefhfiero. fabricat enim mala«, ne forte inducat fuper ffc fubianpaticfhe in perpetuum. ‘ 33 4 Admitte ad te alienigena, & fubugrtet te in ^irb.ine, &. abalienabit te a vi^s propriis. CAPVT XII. 1 gi benefeceris, icito cui fe- A ceris, & erit gratia in bonis tuis nfeltS. 4 4 Benefaciuilo,&inuenies retributionem magnam . & (i non ab ipio,certe a Domino. v. C 3 Tranilat. B. Hierony. c a i\ x i ή Non eil enim ei bene,qui ? affiduus elt fti ifialis^ Sc elee- ^ 0 mofynas non danti,quoniam & Aitiilimus odio habet peccatores , ££jp i fertus eil pceni- tentibus. y 4 Da mifericordiam, & ne 4 fufcipias peccatorem * & impiis & peccatorib 9 reddet vin- dida, cuiiodiens eos in diem vindidse. o 5 Da bono, & non recepe- s ris peccatorem; benefac humili , & non dederis impio: B 3 prohibe panes illi dare, ne in ipfis potentior te iit. nam duplicia mala o inuenies in omnibus bonis qusecunque fecerit illi. 4 Quoniam & Altiilimus 6 odio habe&peccatoresj Sc impiis reddet vindidam. 4 Non agnoicetur in bonis ? amicus, & no abicondetur in malis inimicus. 4 In bonis viri inimici illius * 8 in triilitia & in malitia illius amicus agnitus eil:* 4 Non credas injrpico tuo > in,ΐΑ 21 P A t’. * eh sVctf raf bh?^xr i ζοίΙλ&ςΜίχά, )(cq td ελεημοσύνη?!· μη χω&ζοφβω- Sfig tJ (c μη d/jn λχ&η άμαρτωλοΰ. * & minGv μη SeSg 4 clcrs^ei · ζμπό^ν cRr aprotg Gv (c μη $dg caufi 3 'iva. μη b cwroig - pvm Gi b πάπν ctyaQoig οϊς cw ποιης cum$. i οτι Kcy o v\J/ig-&’ tyJfTYitfcM cl- * μαρτωλύς, (& %ig Sjrf&ow )xmdd- (γη btfii&wv · φύλακα $ αυτός dg ήμέρ<Μ) c /κ^ΐκΥκτζως cwtoSv κρμ- Toucvi. dog 7ώ oiyaQdjfc μη ο\6τιλά βη άμαρτωλ3$. * gL· bi^XnOriC^} b aya&olg i ο'φίλ©*^ y&j « KpvGQ*) w ^mg o fySpog. *’ b clyetioig ώυίζβς (£)■ 8 dirdb λύπη ^b^ig κχκοϊς cw- (t ο φίλ@λ * μη mg-Sbng τύ Gv dg > tv aidvoLt *ώς fio χαλκός ioSretj , xmg i 5 *o πόνημα, curr£. * k£h Ιά /j ^πανωΟη (c 7ropdj>T) n συγκζκνφως, SfccnGv τΐυυ ·ψ νχΐω Gv Ημι φνλαζαή cti curri , lorn ami ως οκμεμαχως sG/flgyv, ^ yvaxrnoTi Gbc rig τίλοςκατίωιη. * μη ζή(της cwbv ιό^μ π&αντω^ u μήποτίκμί^ςρί^χς πζ ςη 3%ι ψν τπον Gv /μη κάκιστης cwrv bih- %icSv Gv, μήποη ζητήπη rlw mQs- Gv λαζάν, ^ \π ϊχάτων cBi yvrnn cfr >^αςμον 3 yguj cBi ρη μάτων μ'ό mfyvvyncrn. ί τίς Ιλζή<τΗ ϊπαοβον όφιό^ηκ- i > ‘Gv, ψ) παΛτας cfir iw&cctyov^ig dv&oig, ΐΐτως τναρζβασορώόρβμον άμαρϊωλά) t@j αυμφν^μ g- m b igds άμαρτίοας duri. *■ ώραν μφ feti (hcty^et b fcitret hKcda^ji νκκλίνη ς , a μη καρ- repncrn. * ngy b %Ίς χάλζσιν euni 1 5 ' yyvkcuiei ο ζχΒ -^jg, Kg)bTb καρ- $ία cwri βονλάτπζταή <$vcifps\J/cij αϊειςβόθξβν* 14 Interpr. Grxc. ” j f 5 4 D^op erunt bohupiqui ajfuetus efl ad mala } (^r elee x mofynam non feparanti , da pio 5 φ ne fufcipias peccato - rem. 4 4 Benefac humili & m dederis impio , prohibe panes tuos (efr ne dedens ei. Ne in illis te fupprimat j duplicia enim mala inueniet tibi in o- mnibus bonis quacunque fe~ ceris illi. 6 4 Jjhtonia et altiffimus odio habuit peccatores !, (ef pijs reddet uindicla. S eruat autem eos in diem 'vindiffia eorum fortem. Dabono^nt fufcipias peccatorem. 7 4 i iNpw eqcietur in bonis amicus , non abjcondetur in malis inimicus: 8 % fn bonis viri inimici iU lius in trifitia , (fy in malis illius 3 et amicus feparabitur. 9 4 d(e credas mimico^uo in ftculum. ' 4 Sicut enim as aeruginat 3 fc nequitia illius. * Et β humiliatus fuerit O* Vadat incuruatmfuper- pone animam tuam e£* caue : ab Μό)& eris ei ita tua; φ fortiori te , ditiori te ne communices. 4 Quid communicabit olla i ad cacabum ? ipfa impinget , & ipfa conteretur . * Diues iniuriam fecit , fi + rogabunt i pauper iniuriam fecit , patietur. 4 Si vtilis fueris , opera- 5 i» if J & fi egueris , 4^- jref if. 4 Et fi habueris jconuiuet 6 tecum , φ exinaniet te , φ* dolebit. 4 Opus habuit tui,& de - 7 cipiet te , φ arridebit tibi, & dabit tibi ffem : loque- tur tibi bona 3 dicet,Qua neceffitas tua ? 4 £i confundet te cibis 8 fuis 3 donec exinaniat te bis aut ter , & in nomjfimis deridebit te. Etpoft hac videbit te ,φ relinquet te ) φ ca put fuum mouehit fuper te. * eAttende ne decipiaris 10 ^ mente. * Et ne humilieris in L ·- 11 titia cordis tui. 4 Cum aduocauerit te po - 11 tens 3 difcedens eflo , tanto magis te aduocabit repetens. * Ne incidas , vt non ex- 13 pellaris fine 'tudicio , e> ne longe difies ne obhuioni tradaris. 16 * h οφβαλμοϊίς dutihaKpvtfei, <£ sed ϋρη καιρόν, efoc Ιμπλη&ή- (r&TOLj άφ’ αϊματ (φ. κακά Idfs υ- 7 rcvnTwn Gi , Sspmfa cuh°v αηφτε- povfa zaei , (c ως ^dsi^ -ξωπΦ βοη- bdv idm^curei πίερναν σ«. i? * tIuu κεφαλίυυ duri WYKfafy btiKpoTwca ffi; %ερ<τί, νφ πολλοί hia-fiUupjH ά άλλοιφα τ (®ζβ- (τωπον duri. τ i c. Tranilat. Β. Hierony» a, ~ 4 In oculis fuis Iachryma- tur inimicus φ .&? Γι inuenerit tempuS,non fattafriturian- guine . & (i incurrerint tibi mala , inuenies eum^ic priore, & quafi aSiuuans fuf- fodiet plantas tuas. 17 * Caput fuum mouebit& plaudebit manu, & multa fu- furrans commutabit vultum fuujn. ( ΣΟΦΙΑ ΣΙΡΑ& «ECCLESIAS I 6 . iy ' , 1 * O' dio' μεν Φ πίοτης,μολιωΐ hnerf) ed cwty} * (£ mmvdv χζπερη- φάΰω ομοιωΟήζ 'ej aujid. * *βάρ&ύπ\ρ fi μη αρης b ζωη Gvft ϊχνροτίρω Gv (c 7ίλουσιωτέρω Gv μη κ,οινωνα.· ι * τίκοινωνικοί χντρμ οωζβς λί- J βηΊ^ ·, oudrn (W&cKpvrei , (c oulrn <ηωχ&βηΓΦ> 4 * πλάήφ n^KYitfefe duri h^hGf) · πΐωχος hbtKwz^xcy cw- τς 'ζσζρΰ’απαληΟήΟΟ· s * im ρβγμημώχης , lpydLra\ h Gi * vpjg ledi νςερίχτης 3 καφ$ 3 ·λί- ψ« «. s * }φ Id·/) Ιχης , συμβιωΟετοά Gi , KgJt 'dxmKivmtt erg, φ\ αυτς cv 5 rovim. 7 * pgdcw i\ς h τςίς , rediit' Ι^άτων κα^μωκή- (τεται Gv.fc ρφ %ι<ϋταοψεταί crs," (c κα^,λώ^Η <τε 3 κΦΐ τΐυυ κεφαλίλϋ duriKiwm &$ΐ Gi. c- «ο * (οβφ<τεχε μη αποπλοανΟης τη bictvoia. " * ιφ μη ‘Ι&πβνωθης h ώφροσϊωη καρ$ίας Gv. * (&ζρωίαλζ(ία[Αρ% αε δαυάςχ, fzsoypojpdv ymf. %>Gvm μαλΤ^ν <τε (®θοκαλί(Ί^) πΜονάζων. ij * μη ϊμ7ΐιπίε , ϊνα μη άπωσης ακρίτως , (£ μη μα'κρφν αφ'.ςά ίνα μη Ιπιλη&ης. c Α Ρ. XIII. * ΛΛ Vi tetigerit picem,inqui- A '^•nabitur ab ea:& qui com- municaueritfuperbo, induet fuperbiam. c 1 , 4 Pondus fuper fe tollit,qui honeftiori fe communicat. & ditiori te ne iocius/ueris. j 4 Qu_idcommunicabitca- cabus ad ollam? quando enim ie colliierint, confringetur. 4 4 Diues iniufte egit & fre- mebit,pauper autem laefus tacebit. s 4 Si largitus fueris, afTumet tej& fi non habueris, derelinquet te. s 4 Sihabes,conuiue1i:tecum &euacuabitte, &ipfe no dolebit fu^er te. ® 7 4 Si necefiarius illi fueris, fupplantabitte, & fubridens ipem dabit, narrans tibi omnia bona,& dicet: Quid opus efttibi? c c i' * Et confundet te in cibis B fuis do^cc te exinaniat bis & ter, & p nouiflimo deridebit te. Poftea videns derelinquet te, & caput fuum mouebit ad 9 te. * Humiliarg Deo, & ex- peda manus aius. » to 4 Attende, ne fedu^fus c in ftultitia hudfrlieris.^ 4 f ir * Noli efie humilis in ia- plentia tua , ne himiiiiatus m ftuhitiam ieducaris. 1 1 Aduocatus a potenriore, diicede; cx hoc enim magis te aduoc^bi^ 13 1 Ne improbus fis, ne impingaris; & ne longe fis ab eo, ne eas in obliuionem. 1 Tr a n fiat. B. Hierony. cap. x i i i. 2 0 ΦΙΑ 21 PAX. 4 Ne retineas ex aequo lo- m qui cum illft, ?jec credas mul- 0 , ris verbis illius. ex multa enim Joqueia tentabic te> &iubri- dtbs intemjgabit te de abic 5 - ditis tuis. f Tjnmitis animus t s illius conieruabit verba tua, & non parcet de malitia & de vinculis. 4 Cauetibi, & at- ^ tende diligenter auditui tuo, C> ^ ' quoniam eu fubuerfionp tua ambulas. 4 Audiens vero *? verba illa, quafiiniomnis vide, & vigilabis. C inf.27.b 4 Omni vira tua dilige Deu, 18 & inuoca filum in {illute tua. 4 Qmne^nimal diligit fimi-^ le fibi,fic & omnis homo proximum fibi. 4 Omnis caro ad fimile fibi 10 eoniunge^ur, & omnis homo fimili fui iociabitur. 4 Sicut communicabit lu- 11 pus agnoaliquando, fic peccator iufto. s.cor.?. communicatio ian- 11 dio homini ad canem,aut que pars bona diuiti ad paupere? 4 Venatio lconis f pnager in ei$mcy fic & paicuadiuitura fun$ paupyres, 4 Et licut abominatio eft*4 fuperbo’*humilitas, ire &exc- cratio diuitis pauper. , 4 Diues commotus confir-15 ' matur ab amicis Tuis: humilis ai^tem cum. ceciderit, expelletur δ> a notis. • i 4 Diuiti decepto multi re-1« cuperatoies.locutus p djfuper- ba, & iufti^cauerunfiillum. 4 Humilis deceptus eil,in- 1 7 fuper & arguitur. locutus eil D fenfate, & ίίυ eil datus ei loc 9 . 3 * Diues lociitus e(l, 8c om- 18 nes tacueruntverbum illius vique ad nubes perducet. / 4 Paupep locutus eil, & di- Inf. 22.a eunt; Quis eil hic? S: fi ofFen - ^ ^ 1 «a derit, fubuertent illum· 4 Bona eilfubilantiajCuilio ^ eil peccatum in cofcientia : & nequiffima paupeftas^in ore impij. 4 Cor hominis iramu- * 1 tat faciem illius, iitie in bona, fiueinmala. i \ v μη ζττεχε e{irnyopei£rcij μετ η carrJ , ψ ,/ μη πιςώτης %ίς τ&·χίοη λ^ίοις ώιτ>. L ζΛί πολλής γο λαλιας πβρμτα τε/Ι ως χαζβτγελΦ βξε- τάτβ τά χρυτίΐΰί Gv. " ώόελενμων ο μη ozwlnp^v λ 9-1 $ γους, (b ά μη φάβε^Λ π εν) καχ,ά- τεωςτ-ό * (rwuTvpwGvfc χ / n ‘ ' yopn [gv. VaVw ζωη dyctrictfv χν&ον,<£ 1 s cBixctKooaxiTP εϊς (τωτψαν Gv. ' πΐίόΐβον dy aridi) ομοιοναν- i? w ridg φόϋοωπος dycirid t» ττλντιον cwtf. 4 ποίτατΌ^ηβ io βρος cnwdye ) , ψ) r d ομοίω cwr£ 4 ϋ»ρ. * Tixoiyamaret λνκ& αμνώ n TCeig ϋ.ααφτ&)λ9ζ <®ξβς Sj. } / 5 f ' C / V > ^ τις sipum vcuvn mvet^ (£ τις siphon τύχότιω ωζ)ς τ rmfa i KLwnyta. λεόντων ovctypoi ον l- 13 ρήμω, ’ότως νομοί πλατιών ττίωμοί.. * βώίλυγμα. ύπερηφό/όων 14 7 τωότης , ντως β^\όλvyμu πλου- οτιω 7τ}ω%ός. 4 τίλ'ότ,ος (ίαλώόμί- ι $ ^ ςηνΖί) ^ζιό φίλων , πΙωχος j 7ίίτων χϊτζβτατίωβείτομ idd φίλων. 4 πλ'ότίό τφο.λίν%ςρζολλοι djj ΊιλΆρες , ελαλητεν 'imppnfy (c irhzcuycrav cwr^v. 4 Τς(7Γ?ινός ετφοίλε (b (®&<ϊεπε- *7 τίμηταν ojjfJ’ εφύεγζα% σιινεοιν, Κψ! (Τν^βανάφη - τςεψονοίν cwtv. 4 dyuMg ό πλούτος ω μη &τζβ- τεςιν μμομτία ,.κμινΓονηζμ ή π>ω- χμα ον ςόματι d τεζοϋς. 4 κομό ία. ά/ό%ρωπχ άϊλοιοί τ ι m&fariov cw~ %ό,εά/}τε sigdyaSd Ιά/ότεεις κα- m' ψίΐ ayaSrwuei χΒζβτωπον ον τίξφει χαρόια^άλλοντα.. 1 6 JO JI Interpr.Grrec; 5 4 14 4 Ne contineas alfyqui m eoi,& ne credas pluribus ver bis illius. Ex multa enim loquela fetabit te & tanquam arrides exquiret occulta tua ; 15 4 jmmijericors qui non conferuat fermones , & non parcet de malitia tua (efr vin culis. t s 4 faue & attende 'vehementer ad audiendum ^ quoniam cum cafu tuo deambulas. 17 4 Audiens hac in fomno tuo^igiL· 18 4 Tota vita dilige Dominum , & inuoca illum in βι - lutem tuam. 7 4 Omne animal diligit fimile fibi , £$n omnis homo diligit proximum fiuum. 10 4 Omnis caro fecundum genus eoniungitur , (jdy fimili fui copulabitur hiid communicabit lupus agno} fic peccator ad piu. 11 * ^ua pax hy ana ad canem , & qua pax diuiti ad 13 pauperet 4 Venationes leonum onagri in deferto fic pa- fcua diuitum pauperes. 14 4 Abominatio fuperborum humilitas , fic exeeratio diuiti pauper. 15 4 Diues commotus firmatur ab amicis , pauper autem cum ceciderit expellitur ab it amicis, 4 Cum diues offenderit, multi adiutores · locutus efi arcaria <{?> iuftificauerunt 17 eum. * Hum ilis errauit <&* increpauerunt eum : locutus efi mtelle£lum,(efi non datus 1 8 efi ei locus. 4 Diues locutus eB,^ omnes tacuerunt , 0* Verbum illius exaltauerunt 1? vfque ad nubes. 4 ‘Pauper locutus efi , et dixerit, Quis ■ hic ? (fy fi ojfenderit , fub- 3 ° uertent illum. 4 Bona diui- i tia cui non adeflpeccatum,et mala paupertas in ore impij. . 3 1 s Cor hominis mutat faciem illius fue in bonafiue in mala, & bonam reddit facii in deleciatior^ cor r virens, V c se> Interpr. Graec, 4 Vefiigtum cordis in bo- 31 nis 3 vultm virens 3 &inuen- tio parabolam cogitatio cum labore. C AP. XIIII. Eatus vir qui non lapfus j εβ in ore fuo 3 (efi non βϊ- mulatus eB in multitudine peccatorum. 4 Beatus quem non con- *· demnauit anima fua , qui non cecidit a fefua qua m Domino. 4 Viro parco non bona di- 3 uitia. & viro liuido ad quid pecunia ? 4 G)ui congregat ex anima 4 fua 3 congregat aliis, (fy in bonis eius luxuriabuntur alij. 4 Nequam fibi 3 cui erit bo- s nm ? & non Letabitur in opibus fuit. 4 Inuidente fibi 3 nonefl 6 peior. (df hac redditio malitia illius. *Et fi bene fecerit 3 non vo- 7 lens facit , in nouijfimis mamfefiabit malitiam fuam. 4 Nequi inuidens ^videre 8 oculo 3 auertens faciem , deficiens animas. 4 Auari 9 oculus non repleturparte 3 & l iniuflitia mali arefacit animam fuam. 4 Oculus malus inuidus 19 in pane 3 <&* indigens in men- fa fua. 4 Fili , quomodocunque 11 habueris 3 bene fac tibi·, & oblationes Domino digne offer. 4 hiemor eflo , quo- 11 niam mors non tardabit 3 (efi teflamentu inferni non ofien- fumefitibi. 4 Antequam tu moriaris, l i bene fac amico , (§F fecundum potefiatem tuam porrige 3 (ef da ei. 4 Ne defraudes a bona ^ die 3 (efr pars defiderij boni ne te praetereat. 4 Nonne alteri relinques 'i dolores tuos 3 (efi labores tuos in dmifione fortis ? 4 Da φ accipe , & fan- 16 Bifica animam tuam. 20ΦΙΑ xipax. ‘ECC^ESiASTic.Tranilat.B.Hierony. i '/ 131 Ίχνος κο /pbiag iv αίαύοίς, (Γίόπον μάλλον 3 ^ Κορέας παράβολά ϋιαλο'μσ'μος χ,άπζ. tf. t * yia%dzf& dfhp og sfoc ωλί- Srncnv bi τύ ςόμαφ. cburd 3 <£ ύ κα- τεννγη qm ττλΥ^α αμαρτιά. » * μακάια&'ά ύχατίγνω ή ψα χη djtrfi , td\ o? Gsx S7TSCT2V fbd της ελπίδά ' cmdf‘ oJdh$vyco)). 1 ύ καλ$ςο πλοΰτ®', (E okiiei βασκφόώ Ινατί 4 * o mvdiav 'doro της φνχης cw- triwdyei αλλοις , xgy bv %igd- yaJjdig ciwf τξνφή^υσιν ετερβί. j * ο πονηρές εαυ 7 ?τμφω α&ζ^τωπον xzrzpyfsdv r fv%ctg. 9. *πλεονίκτχ ο’φΒ-αλμος ύπίμ- πλα) μζ&ό αδικία πονη^ άώαζηρμίνα %fv%lw άυιίί. ϊο * οφθαλμός πονηρές φύονερος Ιπ afm έ Ιλλιπνις οΜϊ τνρτζμ- πίζνς ώ /rf. ' ij j y \)\Y 11 TiKW κακούς id/0 2£V)S 7Ϊ0Μ crzawlfj (®τΖβ[Τφθζ>μςκυρίύ) α^ς i» * vmctrfU 071 bdfa%g a pgovid, . 11 4 ττξμν c re τίλώτηται , fJ 7 ςοία φίλω 3 γ$ΐ xf rluu i^ptw Gv ixmw 3 ■£ $ός dmf. 14 * μη άφνςερήτης 'ϊχπο dyafng ημίομς , (£ μεζ}ς Ά^νμίας dya ύης μή σε παρελύετω. 5 4 ύγι ετερω κα^λάψβς $ίτ ποηΐζ Gv fi cbir κόποις Gv εις hcu- 6 pifieig κληρ’ό . 4 bog £ λα^ί 3 έ dyiaGv rlw ‘fv^luu Gv. 31 4 Vciligium cordis boni, & faciem bonam ^difiifile inue- nies,&cum labore* CAP. XI III. 1 JgEatus vir qui no^ft lapias A verbo ex or^fuo;, & noeib ftimiilatus in triftitia delifti. I 4 Felix qui non habuit ani-' mi fui triilitiam, & non excidit a ipe fu»» 3 4 Viro cupido & tenaci fine ratione eft fubilatia, & honsi- ni liuido ad quid aurum? 4 4 Qui aceruat ex animo fuo iniuile, aliis congregat: & in bonis illi 9 alius luxuriabitur. 5 4 Qui fibi nequam eft, cui alij bonus erit ? & non iocun- dabitur in bonis fuis. o * Qui fibi inuidet,nihil eft illo nequius, & haac redditio eft malitiae illius. 7 4 Et fi bene fecerit, ignoranter & non volens facit, & in nouiisimo manifeftat malitiam fuam. 8 4 Nequam eft oculus liuidi, & auertens faciem fuam , &c deipicien^animam fuam. 9 4 Iniatiabilis oculu ( s cupidi in parte iniquitatis nop ia- tiabitur,donec confumat are- faciens animam fuanl 10 4 Oculus malus ad mala, & non fatiabitur pane indigens., &in triftitia erit fuper mediam fuam. f II 4 Fili, fi habes, benefecte- cum, & Deo dignas oblationes offriv G 11 4 or cfto, qnorfia mors non tardat, & teftamentu inferorum q.niademonftratu eft tibi.teftamentum f enim huius mundi morteriborietur t , ( ‘ 1 3 4 Ante mortem benefac a- t.x.1 ^ % mico tuo, & fecundum vires Γ tuas exporrigens d|pauperi.» - 0 4 Non defrauderif a die bo- 0 Pro.27 a Eccl. i.b M no,& particula bong diei non te praetereat. m 4 Nonne aliis relinques dolores &^abbrestuos ? in diui- fione fortis ' 6 4 Da & accipe, & iuftifica animam tuam. f I ο .Hi 7 4 Iaco.i. i.Pctr. i.d. Q 0 Trariflat.B.Hierony. cap. x V; * Ante obitum tuum ope- 17 rareiuditiarrf; .quoniam non ■J.cft apud inferos inuenire ci- bu. 4 Omnis caro ficut foe- *8 n&m>vetdaicet, & ficut foliu frudificans in ^rbore viridi· 4 Alia generantur, & alia deijciuntur; fic generatio carnis & ianguinis,alia finitur*, & alia nafcitur. * Omne opus corruptibile in fine Ή elici,et: & qui illud operatur, ibit cu illo. 4 Et omne opus eledu 21 ludificabitur: & qui operatur illud,honorabitur in illo. 4 Beatus,,vir qui in fapietia * 2 morabitur. & qui in iuftitia fua meditabitur, & iri fenfu. fuo cogitabit circumfpedio- D nem Dei. 4 Qui cogitat vias 2 3 illius in coisde fuo,& in abic 5 - fis fuis intelliges, vadens poft illam quafi inuedigator, & in Viis illius confidens. 4 Quirefpicit perfeneftras m illius, & in ianuis illius audiens. 4 Quirequieicitiuxta 2 5 domu illius, & in parietibus illius figens palum, datu et ca- fulam iuam ad manus illius. 4 £t reayiiefcent in'cafula 2i . illius bona per aeuum.ftatuet filios fuos fub tegmine illius, & fub ramis eius morabitur. 4 Protegetur fub tegmine 2 7 1 illius a feruore, & in gloria ei 9 recjuieicct. , c a p. x v. (~Wi timet Deu, faciet bo- 4 ^^na j & qui continens eft A iuditiae, apprehendet illam. 4 Et obuiabit illi quafi ma ~ 1 ter honorificata,&quafi mulier a virginitate fu&ipiet illu. c . 4 Cibabit iKum pane vitas * & intelledus, & aqua fapien- tiacfaiutaris potabit illum. Λ 4 Et firmabitur in illo & no 4 fledetur; & continebit illum, &non confundetur. 4 Et exaltabit illum apud 5 proximos fuos. & in medio Ecclefias aperiet osaeiutt & adimplebit eum fpiritu fapien- tiae & intelledus, & dola gloriae veltiet inum. ECCLESIASTI C. ^ΟΦ IA ii PAX. η * ότι ®nc ssi» b> ζύτη&Μΐ Τξ^φίω. i s 4 wourcL <Γ£ί$ζ ω; Ιμάτίον rfct Kcu~ ocWf , μ yB thctQwYi ri cL7r alcSv®* Srwarcd )>7 γ$·μυι . ως φυΗ\θν 3 -άλ- λ 9 ν c Vn ζβυ (Ws©*’. 19 * τα φβ χα^ίβάλλ«^ αλλά $ φνν,’ότως χφ fipid. α&ρχος j@j eu· ματ&, Μ φβ τελώτα , Ίτέφ 31 ^juraraf. 10 4 7 τάυ spyov (Μπόφβον νκλεί- 1 7Γ«, χφ ο ερ'/α.ζάμεν&αύν μετ xt' 4 μακά&ύς ανίιρ ος b> Οφίαμε λέτ Mati κα,λά /t ος b 1 ; cnwim auri ΐΑαλε%βή(Ψ) ay/a. 1} * ο > f/ ~ tcs λι jCcci» iat? odot? άϋτΛ? bni^vi. η 4 o 7 ra Λα 7 zlr ουυτΥίς 3 κ) tJv θυρωμάτων cw- .rnqctK^aijj. ij 4 d χα^ίλυωρ ΰϊωί'φυς οιχχ adxwr,(£ cv πάοιαλον · ftjoti tIw oyJjuuIjuj dmi x? auT»?. , 4 kcCGlKv τη b /ζη αύτης κα^λντα* f ν 4 Ο' φοζύμεν&’ νν kvytov 7ίοιή- trei αητοί, xcq ο ίγκςμτηςγνΰχτεως νόμχ Sjpwei αύτίω. 4 χφ ως μήτηρ \ztrctf>tYi(r{ οΜ, &ώς ytwYi τίοηΰενίας (ΟζβτδέίζεΤίμ αύτν. } *\}/6)μΐΗ αύτναψτον σννέ&ως, χμΐ υ^ωρ 5φίας 7ίοιώαύτν. 4 4 w&L%fin μέτω νκκληπίας όμοίζβ ςόμα. cimi. 1 9 17 It i i Interpr.Grasc. el 4 Quoniam non efi in in~ ferno quareretihum. 3 s 4 Omnis caro Vt uefiis ve~ terafcit ; nam teftamentunt quod a feculo , morte morietur . Sicut folium germinant in arbore denfa. 4 Alia quidem deijcit,alm aut producitfc & generatio carnis (gf Janguinis 3 alia qui- de finitur 3 alia autegignitur. 4 Omne opusputridu deficit , φ qui operatur illud 3 cum illo ibit. * beatus ingloria eius bo^ fabitur. cap. xv. Vi timet Dominum,fa* ciet illa 3 (fr continens cognitionis legis inueniet ed* t *Et tanqua mater obuiabit illi, (efi quafi mulier wir- ginitatis fufcipiet illum. 1 4 Cibabit illum pane in - telleclus 3 & aqua fapientia potabit eum. 4 4 Firmabitur fuper illam 3 ftfi non inclinabitur 3 & fuper eam continebit , & non confundetur. 5 4 Et exaltabit illum apud proximos fuos , & in medio Ecclefa aperiet os eius . 2 7 I i 62 . Interpf. Oreec. 4 focmditatem φ coro- e nam exultationis mnemet,et nomen fecuh hareditabit ilium. . 4 Et non apprehendet ? iBdm homines finiti: 4 Et ^iripeccatores non * naidebunt eam . lonoe eB a i> -j fitperbia, φ·* njiri mendaces non erunt memores illius . * Non jpeciofa laus in ore ? peccatoris: * Quoniam non 10 d Dommo mijfa efi ei.in enim fapientia dicetur laus , φ Dominus proferabit iBum. 4 Ne dicas ^Quoniam pro- 11 pter Dominum abfum : qua enim odio habuit,nonfacies. 4 Ne dicas ,fpfe me forma- 11 mt. no enim opus habet njiri peccatoris. 4 Omnem abominationem 1 1 odio habuit Dominus, et ncn efi amabilis timentibus eum. i fpfe ab initio fecit horni- 14 nem t & reliquit illu in manu confilij fui. * Si 'volueris , conferuabis 16 mandata , & fidem facere beneplaciti. 4 Appofuit ti- *7 bi ignem aqua. adquod- cunque 'volueris, extede manum tuam. * Ante homines 18 natta φ mors. 4 Et quod- 1 9 dique placuerit, dabitur illi. 4 Quoniam multa fdpietia 10 Domini,& fortis in potetia, φ Vides omnia. s Et oculi * £ em fuper timentes eum, φ ipfe cognofcet omn em operam hominis. 4 Nonmandamt 2 * impie agere cuipiam , & non dedit hcetiam alicui peccadi. CAP. xvi. N £ . defideres filioru mul- 1 titudinem inutilem ^neque Uteris in filiis impiis. fi multiplicatifuerint, ne oblitteris in illis: fi non ef timor Domini cum eis. , 4 Ne credas naita iBoru, 1 & ne infifias in multitudine eorum. 4 Melius enim nanus iu- J fius, quam mille: 4 Et morifine filiis 3 quam 4 habere filios impios. •20 φι a ςιρΑχ. «fe c c £ e s i a s t 'i Yrafeflat.B.Hierony*' i 6 * ^pomaalw ?$} ςζφφον a- ycLN\iciu.oLT(fy Sapnm , xcf ονομα aidvog KtxfgtiihtipjvoyLYiirei aaJfv. * ιφ ύμη χα^μλήφονταρ cw~ tLjj dfBptowoi ατάυζ%ι. * ycfj dfd^z; αμαρτωλό) « μη ϊύωσιν cuurbjj. μακρον» ifi» }mv~ 7ίζρηφα\>ίαςβ άΜξζς \j/sd ίθφια pm{j J αίνος, γ^ ο κυ- 2 Λ ©■* ααατν. *μη ζίπης οτι Λα wojlov άπίςην, ct yo ζμίτητζν, £ ^ 8 ποίησές. * μη έίπης, αυτς μζ Ζ7ίλα<ϊϋ!! p^cicw ϊχμ cddpog ι} αμαρτωλού. * Ttdfj ζύζλυγμα ζμίτητον ο κίι&(&, νμι sbc ζςινοί- γα7ύ)τν %Ίς φοζχφμοις cujtv. 14 * αυνς Χξ^ης ζποιητον ώο- SrpMjioV j άφϊικζν CWTV ον ύίαζουλίχ οαπ$. * zd/j (TtajTY\pYi(ftic ον%- λάς, (£ ιτίςιν ττοίηϊα^ Sibo-fac. 17 * τίαρζ^Υΐκ g Qi π <ύρ(£ΐ$ύύρ’8Ζ0β Β-ίλης^κτανον tTjju ye -ΐζμ Qv. ι» i cA/mTi (Ι/οΒρωπων ήζωη γμ\ο i9Bwa%t. *}φό ztfj &1$οκγ)τη οο- loBnQffcbjvJ. ‘ οτι τΐολλϊΐ η Q- φία κ,υρίπ , & ύιυυα- ςάα (£ βλίττων τα πάμτα. .· *<έ (3) οφθαλμοί caudfBi G&xr φο&'όΐαΟροις ouufv , &υτς c Jdn- y mQz ( ) 7td/j zpyov d/oBpmv. 1 1 * gw ονζτζί λα%> oltzCw xhvifi vx. Umzv dfzm idodi αμαρτάναν * if* 9 t *M« όΜϊΟόμα τζχνωνπληύ& άρρητον , μηύζ άόφραίνχ 3πι* ψΐς άτζβζσιν · sd/j πληύιαίωσι , μη 31- φραίνου ht αυτοί;' ζ\ μη ίςι φά£ος κυρίου μζτ’αυτζϊν. *- * μη ζμτης&ότης rw ζωη αυτών, (ε μη ζπζχζ Sdn f πληθΟ^αυτύν. i * χρβοτον γ) ζίς fixca & , η χίλιοι. 4 * * %ομ )krr^d/jeiv arzmv > « 2 χω τζχναάτζζη. Χϊ 6 s Iocunditate & exultaticJnc Β theiaurizabit^.jpfcrillu,& ηο^ mine arteino h^rcfiitabit illu. # * 7 4 Homines flulti non appre^ hendet illa,& homin*es feef&ti s obuiabucilli. 4 Hominesitul- ti non videbunt eam j longe enim abeA afuperbia & dolo; viri mendaces non erut illius mcmores^c viri veraces inue-* nieptur i*n illa, & fucceiTum babebut vfque ad infpe&ipne ? Dei. 4 Non eftfpecioia laus C in ore peccatoris,quia no eft a ioDnomiiTus: 4 QuoniaaDeo * profeda eft iapietia. iapientias enim Dei aflabit laus,& in ore fideli abudabitj & dominator udabit eam illi. 4 N on dixeris* Per Deu abelt* quseenim odit i* ne feceris. 4 N014dicas 5 Ille me implanauit; non enimne- ceiTarij iunt ei homines impij* 1 3 4 Omne execramentu erroris odit Dns, & non erit amabile £ 4 timentibus eum. 4 Deus ab initio conAituithominem* & D reliquit illu in manu confilij 1 s fui. 4 Adiecit mandata & ρΓς- itf ceptafuai 4 Si volueris man- . 1 r Λ A■- data conleruare, conteruabuc te, & in perpetuu fide pfacita 1 7 ieruare/ ' Appofuit*iibi aqua &igrie;ad quod volueris,pof- 18 rige manu tuam. 4 Ante hominem vira & mors, bonu &c' 'smalu. 4 Qmod placuerit ei, 10 dabitur illi; 4 Qiioniam # muita 'iapietia D ei j & fortis in pot&* tia vides omnes fine intermiC- ir fione. I/Ocufi Dniadtimetes eum, & ipie agnoicit omnem 21 opera hominis. 4 Ncmini ma- dauit impie agere , & nemini dedit fpaciu ptccadi. no enim cocu pi Ait multitudine filioru infideliu & inutilifif c A.xvr. * 1 ^ c ^ er hsinfiliiifimpii,sT 1 fi multiplicetur,necoble- A (Aeris fuperipios, (i non eAti- 2 nfcr Dei in illis. 4 Non credas vitae illoru, & ne refpexeris in 3 labore» eo4-u. 4 Melior eA enim vnus times Deum,q mille filij 4 impij. 4 Et vtileeAmori fine filiis,^ relinquere filios impios. 3 Tranfiat. B Hietony. cap.xv >4 Ab vno fenfato inhabita- 5 bitur patria 3 , a tribus im- * * piisdeierefdr. 0 4 Multa talia vidit oculus e rr,‘c'u« ) &fp|tiora horum audi- uit auris mea. 4 In fynagoga peccantium 7 exardebit ignis,& in gente incredibili exardeicitira. 4 Non exorauerut^pro pcc- » catis Tuis antiqui gigantesjqui deftrudi funt confidentes £139 virtuti. j 4 Et non pepercit peregri- 9 nationi illorum ,fed percudit eos, & exe^ratus eft eos prae fuperbia verbi illoru m. B 4 Non mifertus eft illis gc-10 tem totam perdens, & extollentem fe i® peccatis fuis. 4 Et ficut fexcenta millia n peditum, qui congregati funt , in duritia cordis fui,& fi vnus fuiffet ceruicatus ,miru fi fuifi- fet immunis. sup.j.b * Miiericordia enim & ira 1» eft cum illo. 4 Potens exoratione effun- n de As imm fecundum miferi- corcham iu&m, fic & corredio ‘ illius, hojpinetn iecundu opera fuaiudicat. * Non effugiet in rapina 14 * peccator , & non retardabit ; lufferentia mifericordiam facientis. > 4 Omnis mife^icordia fa-/s ciet locum vnicuique fecundum meritum operum fuoru, &iecunuuiff intelledui« peregrinationis ipfius. C i 4 No dica$, A Deo abfeon- i« dar, & ex fumrno quis mei memorabitur? 4 In populo magno non 17 ^agnofear. quae eft eqim ani- f mameain tam immenfa crea* tura? 4 Ecce cxlum & caeli d£~ n lorum , abyifus & vniuerfa terra, & quae in eia fisnt, in confpcdu illius commoue- buntur. » ΣΟΦΙΑ 21 PAX. ‘ Ίτά γ) ίνός criwftsl crtwotxi- i πόλις,φυλή q άτζ&άνίξή- μωθήτεβ Ci» τάχα. ' πολλά %>ισ,ό- & % \ (άΡμκοΛ ο οφθαλμός μ'ά, (c lyyj ζβτίρμ νότων άχήχοζ τ ύς μου. 1 cv (τιυυαϊύύγή άμοι^Ιωλώ νκ- 7 χαυθήτε^ 7 Γ(ϊρ, xy) cai άπαθά cJ^ZKCWdv οργή. *'όχ όΙζιλάσα% πεζά τάν'Χξγράων 8 πάντων γιγά/ίτων, όιάπίςηταν ον τήι%νι£ άφ^σϊυυΥΐς αώτάν. * * ch εφάτα^ πε&Ι παρ$ι- ? χίας,λώτ ’ 4ς ίβό'ζλν£ ) α% Λα τίώ νΖΤΖξηφΰΙΛίΜ eWJ&i V. .*CTdX h?\iYI \ \( > \ (7 Ρ ιό'ό ο 'όζμνος χα)ο Χξονος (δό is ύξανοΰ, αβνοτ(& γη xgy τα ον αντοίς, ον τή 3Ρηνχοπή ολπ$ (τα- ·* * » λ<1)3·κσ STcq . άπας όχότμ& γζ~ γονως χμ) γιάμον&βν %ιλήμα- ίι duri. r. S3 j ~ Al? enim <~νηο pr udent e cohabitabitur duitas ^tribus aut mptoru defolabttur velit s citer . 4 Multa talia vidit ocu lus meus fortiora his au~ 7 diuit auris mea. (ynago- gapeccatorii incedetur ignis , e> in gente infideli inclja eft 8 ira. * No placatus eft pro antiquis omnibus gigantibus i qui abfcejferunt in fortttu- ? dineftultitu eoru. 4 CNft pepercit de peregrinatione Lot, quos exeeratus eft propter o fuperbia eorum. 4 Non mi- fertus eil gentis perditionis 3 qui egrediebantur in peccatis Juis qua faciebant. 1 4 Et ftc fexcenta millia pe ditum ^qui congregati Junt in duritia cordis fuij)erberans 3 mifirans,percudens,fanans, Dominus in miferatione φ* difciplina cuftodiuit j e> fi fuerit unus durae ceruicis in populo , mirum hoc fi inno - 1» cens erit. 4 Mifer icor dia enim (fr ira apud illum. 13 4 Velociter potens placationum,, (eft ejfundens iram, fecundum multam mifericordiam eius } jlc e> correptio illius, utrum fecundum ope- m r a eius iudicabit. ^Uiorieffu giet in rapina peccator , & no tardabit expeSlado impij. 1 j 4 Omni eleemojyna fac locum , Vnufqmfq 5 enim fecun dum opera fua inueniet. Dominus obduramt Pbaraone ne nofteret eiifut utique co- gnofeerentur operationes eius m ea qua fub calo. Omni crea tura mifer icor dia eius mani- fefta , e>* lumen eius , & te- 16 nebras diuift adamate. *Ne dicas, A Domino abfeondar i et ex altitudine quis mei me- 1 7 morabitur ? t fn populo multo no memorabor: qua enim ani mamedin immeifa creatura* 18 4 Ecce catum & calu cali, abyffus & terra, & quam eis , in vifitatione eius comO- uebutur.Totus mudus faSlus & qui fit , in voluntate eius i £■ & » ECCLESIASTIC. 64 Interpr. Grxc. * Simul montes φ fun- i 9 (Umento, terra , cum conffe xit ad illo, Dominus concutiuntur tremore. * Et digne non cogitabit in illis cor 3 * Et mias illius quis afii- n mabit? procello quam non vi debit homo , at plura operum eius funt in abficonditis. 4 Opero militia eius quis »1 annunciabit , aut quis fufii- nebit ? longe enim tefiamen- tum , & interrogatio omniu in confummatione. 4 Qui minuitur cogitat hac 3 (efr noir finitus cogitat errans fatuo. 4 «Audi me fili φ» difie m fidentiam 3 & in verbis meis attende in corde tuo. * 0 flendam inpondere dd i s ficiplinamin diligentia annuntiabo fidentiam eius. 4 Et in iudicio Domini 4 7 opera eius ab initio 3 φ afa- Elione eorum difiinxitpartes illorum. 4 Ornauit in fsculum ope - * e ra eius 3 et in manu eius prin cipatus illius in generationes generationum ;nec efiur ierunt nec laborouerunt in operibus eius , & non defiiterunt ab cperibus eius. 4 Vnufiquifiqueproximum 4 ? fiuum non angufiiauit. 4 Et mfique in fieculum 3 non erunt increduli merbo 'illius. 4 Et pofi hac in terram 51 profpexit Dominus 3 <& re- pleuit eam bonis fuis. 4 zAnimam omnis anima- 3 1 lis abficondit vultus eius 3 φ* in illam reuerfio illorum. CAP. XVII. Y) Ominus creauit de ter- 1 ra hominem. *€t rurfius 1 conuertit illum in eam. 4 A)ies numeri φ tem - 3 pus dedit eis 3 & dedit eis po- tefiatem eoru qua· in ea. Ve- fimit f autem eos fiecundum fieipfios fortitudine 3 et ad ima ginem fiuamfecit illos. ΣΟΦΙΑ ΣΙΡΑΧ. ftECCL i 9 * CLfJLGL TCL opn <£ 7 Λ BsfcSAlCt $ γης, C4> id 3η£λεφα\ επ’ αυτά xv&ov (rv&idofi) τζβμω. io f xfij αζίως 'd§io>JOYihi lo funt femper , nonfu«t ■abiconfe φ oculis ipfius. 4 Invnamquamque gen- 14 tem prapofuit re&prem, & pars Dei Iftael fa6la eft raa- aifefta. 3 4 Et omnia opera illo- r 5 ' J . Ί Λ,* r fum velut Solm compectu y' , .Dei a & oculi eius(jnein- termiiliojje infpicientcs in ,, viis eorum. Ibi» *.Non funtabfconfa te^ 16 ftamenta propter iniquitatem illorum , & omnes iniquitates eorum in con- fpe&u Dei. Ii »2 03 IA SlPAx.' *2dVX€ TV (ρόζον 'cmifcBl Τΐ&ϊΚ 4 i ταρχας , xctjj xct&xv&tA/ety Ον&ίων (c πετανώ bv όμοιωματι. * εχ%ν q voiw αυΰΡόϊς Ιόωρν\τ&% j με&ζων ^ '/μι τν Κόομον λάίον \p- : μΐωάα r dv ννεργημοίτων curti?. * hcrXxhM (ς γλ^ΰταυν (c όφ -» Οαλμ’άς,ωτα. fepapdm εόωκεόΐχ- vodP% tjjJTolq· d /^ςήμίω σνυετεως c 'Μ7ίλν(τζνΰυυτνς 3 (c άίαβά sinam χζτεόζζ C4> οωτοΊς. * Idvzs τνόφ- η Παλμόν curti? τάς καρΡίας cw~ τ^νΛ?ωκε?ι αίωνων mv^aD^cBi νμαατίοις ewti?fva dlnydfj τα. έργα curti? τυνετως. f (c ονομα ά- β γιαυ-μο? carti>'amGvtnv ίκλεκζ/ί. ■■ *ουυτόϊς c Βιφόμπν, $ ygy νομον ζωής ϋΜλνρβδότνΰΌν cw- (εις, etgTVonf^cqoTi S-n Ί(ε>ιοντεςυ- νιιν. * hadmluj αιώος ι ο εςηχε μετ’ ccmSv , /μ} τα κ&μα?α curti?' νπεό'αζον αντοΊς. * μεγα- 11 λαόν όόζης ειόον ^(§) οφύαλμο\ αυ- r nlv 3 νμ\ ?όζαν φωνής cum?v ίχασι τ νς ojjwv, (Β ύπεν (υότοίς. * <®ζβόεχετε 'frm πουντς aftlw ι χ νρ ο/νετάκα% οωτοΊς εχάςίρ πεζλ ? πλΥ/ΓΜ. * ύ χρνβιό Gvto\ 'bm τύν ι ? όφ^αΚμ^ϊ duti? at ό^ο) cwt&v^ q/vmt[ov eluti? όίαπαντς.π ας $ 4ο- $ρω7ίος οΜ νεότητά cRn τα rtovn- ρά.' χμ) ebe l^vcrd/j τάς καρό'ίας cvh&v άρτι λίθινων ιτοιητομ <ταρ- κίνας. * *Μ)γομε&ιΐ(Γμά*πύνϊ(}νώ?γνς u τιάτης, εηάςω ί^να mOeqwxev ήγύ- μενον , (c .-ω&τελάζε% τν ιτζμ Μλ εαυτί μεζ??α. ον γμρωτγονον ο% ii&m παιόάα ^μερίζων φάςά- γαπό/τεως,βόχ d/jimv cwtv . ι 5 πά/ότα τα έργα cwtojv ως ό ϋλί(^ ολ'θλ>τΙον οω&ίη/ε. οΐ 6φ$αλμο\ cw ανό'ελερ'ίός hiitag όόουςαυτών. * ebe &κρνζν)(ΓΜ> ou dhyJaj αν- ιβ Ίϊ?ν απ' ccuti? 3 (c 7idrra\ cu αμαρτίας CJUJTtiV IvdVTl X.vpi'6 . $ ρμΥϊ~ ςος ων νμ/\ εΐόως τ τΐκόχ/μα curti?, yj . y » 9 t v y / ' κπ (www αυτ'ός^τί tymjiXim φζύόμει (§-cwvlvi d Intcrp.Graec. 4 4 Pofuit timorem illm in omni carne, & 'dominari bt Pilarum & volatilium in fi-* militddme. $ i Sextam autem mentem illis donauit diuidens , fi- ftimum firmonem interpretatio operationum eius. 6 4 Confilium (efi Imguapr, & oculos 3 aures & cor dedit ad cogitandum illis: fiieti tia intelleclus repleuit tllos i & bona et mala ofiedit illis . 7 4 Pofuit oculum fuum fu per corda illorum . Dedit per fecuiaSgloriari in mirabilibus fuis 3 art enarrent opera eius . fapienter. 8 4 Et nomen fimSlificatio- nis eius laudabunt elelii. 9 4 Addidit eis [ciendam, (fif legem vitae per baredita- tem dedit illis 3 Vt intelligant quod mortales exifietes exi- I ° fiunt nunc. 4 Teftamentum feculiftatuit cum illis, & iudicia fua oftendit illis. rt 4 Magnitudinem gloriae viderunt oculi eoru , (§rgloriam n/ocis eorum audiuii auris eorum,(fir dixit illis : II 4 Attendite ab omni iniquo . eif mandauit illis vni- 1 j cuique de proximo. 4 ΟΧομ abfeondentur ab oculis eius Via eoru , coram ipfb femper. Omnis autem homo d iumn- tute ad mala , (tfr non valuerunt corda fua pro lapideis fa r 4 cere carnea . 4 In enim dmifio - ne gentiu terra totius, <~uni- cuique genti confiiiuit duce, & accepit ftfiael fibipartem. Quem primogenitum exifien tem nutrit difciplina, & diuidens lumen dileclionis , no 15 remittit illum. fdeo omnia opera eorum rvt Sol cora ipfo funt,& oculi eius affiduefu » i c per vias eorum. 4 Non funt abfconfe iniuftitiae illorum ab eo, & omnia peccata eorum coram Domino. Dns aut vdN lis exiflens & fciens f Bione fua, neque dimipt eos , neque 1 reliquit parcens eis. f‘3 E C C L E S I A S T I C.· I ι β<> Intcrp. Grsc. , * Eleeinojyna enim * gratum hominis quafpupillam con feruabit.Difiribuens filiis fm & filiabus pcenite- tiam, pofi hac exurget @r retribuet eis. (efi retributionem eorum in caput ipforum retribuet. * Verum pce - * 8 nitentibus dedit reditum , et aduocauit deficientes expe- ciatione. * Conuertere igi- tur ad Dominum , & relinque peccata: precare ante faciem , & mmue offendiculum. * ReuertereadAltiJfimu, auertere ab imufiitia ; ipfi enim ducet de tenebris in lucem filutis. 4 Et rvalde odio habe aho- 11 j 4 n· 17 ao wimtionem . quis laudabit in inferno} pro "Vtuentibus ( 3 f dantibus con fejfionem: * A mortuo tan - 1 5 non exifiente,perit co- ftjfif 4 Vittens (ff fanus corde 16 laudabit Dominum . 4 Quam magna mifericor - * 7 i .«iw Dommi Dei noflri , e> propitiatio conuertentibus ad fi fanSiel * Non enim poffunt om- %% nia effe in hominibus , quonia : non immortalis filius bomi- * Quid lucidius Sole ? nis. i -9 (ff hoc deficit,&*yir quico - git abit carnem & /anguine. 4 Virtute altitudinis cali s ipfi confiderat , φ homines omnes terra cinis. CAP. XVIII. Q!' Fi miuit in ficulum , creauit omnia commu niter. ,· 4 Dominus filus iufius } (dfi no e fi alius praeter illum: gubernans mundum in palmo manus eius, (djr omnia obediunt A X.' ®£ c c L e s i a s τ i c.Tranflat.B.HkiOnyi * ελεημοσύνη fi oUfioog ως σφρα- p7 s Eleemofyna viri quafi facf- culus cum ipfo,& gratiam ho^ minis quali pupillalh confer- , * . uabit. & poftea refurgerS^retribuet illis retrib utio nevsib cuique in caput Efferum, & eonuertet in inferiores partes *8 terrae. 4 Poeniteritibus autem Aa.j.d dedit viam iuftitis,& confir- mauit defi&ientes fuftinere, & deftyiauit'illis forte veritatis. ' 4 Conuertere ad Dominum &ielinque peccata tua, precare ante faciem Domini- & minue offendicula. 4 Reuertere ad Dominum., & auertere ab iniuftitiatua. j· 1 4 Et nimis odito execratio- nem, &eognofce iuftitias & iudicia Dei. ' 4 Etffa in forte piOpofitio- nis & orationisaltiffimi Dei, z i 4 In partes vade feculi fatidicum viuis & dantibus con- 0 feilionem Deo. m 4 Non demoreris in errore D impiorum,ante mortem confitere· i s 4 A mortuo quafi nihil perit confefTio. 4 Confiteberis viues, viuus M. J « yig μετ curti ,ycy yaaj-v άλΑρω- 7lov ως xopU/j σιαυτηργισβ. με&ζων ψΐς curtf yfi ■ Svica-afit έ dsx s ςιν πλΙα> autf. οικίζωντν κοσμον ον απ&αμη %ειρος currffc TidMg. vzraxdzi τά Β-ελήματι αο- τοδ. αντς fi βασιλεύς 7ίάμτων εν κζμτ{ cund, Ιιαςελλων εν αχίζης ayici^&m βέβηλων. ί 9 i 5 1 17 18 ιύ & fanus confiteberis & lauda- 0 bis Deuin , & gloriaEeris iit miferationibus eius. 4 Quam magna mifericor- dia Domini, & propitiatio il- c - lius conuertentibus ad fe! 4 Nec enim omnia pqffunt ‘ uffe in hominibus, quoniam non eft immortalis filius hominis' & in Sanitate malitiae 1 c V · placuerunt. *■? 4 QuidJucidiusSole?& hic deficier. e 4 Aut quid ©equius 5 , quam quod excogitauit caro & fa‘n- guis? Sc hoc3t^uetufl c 1 1 4 Virtutem altitudinis caeli«f ipfe conipicit. & Amnes homines terra & cinis^ " 4) cAp. xvi 11 . 1 Vi viuit in £ternum,crea- A ^<.uit«pm$ia fimul. 1 4 Deus folus iuftificabffur, & manet inuidus rex in sternum. ) Gfn.i.a l'fal. Tranftat. B. Hicrony. cap.xVii i 4 Quis fuPnciet enarrare o- 3 pera illius i/^uwenin^inuefti- ' igabit magnalia eius? . 5 .Virtutem autem magni - 4 “ ttfdftois eius quis enunciabit? aut quis adi^ief enarrare mi- fericordiam eius ? 4 Non eft j minuere neque adijcere,nec efl: inuenire magnalia Dei. 5 Cumconfummaueritho- 6 mortue incipiet; & cum quie- uerit, operabitur. , 4 Quid eft homo,&que efl: 7 • 8p · gratia illius; & quid eft bonum, aut quid nequam illius? 4 Numerus dieruhominu 8 vtmulturqcentu anni, quaii gutne aquae maris deputati B funu. &ficut calculus arenas, iic exigui anni in dic asui. 4 Propter hoc patiens eft ? Deus in illis,effundit fuper eos miiericordiam fuam. 4 Vidit prasfumptione cor- 10 dis eorum, quoniam mala eft; &cognouitfubuerfionem illorum, quoniam nequam eft. 4 Ideo impleuit propitia- 1 tione fuam in illis, ££ oftendit eis viam asquitatis. ^Miiei^tio hominis circa 11 j proximum fuum. 4 Miftricordia autem Dei 1 ? iuper omnem carnem. 4 Qui miiericordiam habet, J 4 ^ docet & erudit quaii paftor grege fuum. ‘Miferatorexci- m piens^dodlrinam miierationis, & qui feftinat in iudiciis eius> 4 Fili, in bonis no des que- 16 relam, & in omni daao no des triftitia verlai mali. 4 Fsionne l 7 ardorem refrigerabit ros? fic & verbu ullius quam datu. C 0 4 Nonne ecce verbu fuper 18 daturri bonum ? fed vtraqjcu homine ?uftiiicato. 4 Stultus 1 ? ^acriter improperabit^ & datus indifciplii)ati,tabeiccre facit · oculos. ^ Ante iudiciu para 10 iuftitiam tibi, & antequaio- quaris, difee. 4 Ante lan- guorem adhibe medicinam, &ante iudicium interroga te jpfum, & in confpedu Dei inuenies propitiationem. - £ .0 Φ I A 2 IP A X. * rivi cJ% 67 toiiKryj cl%a.yfeiAcij 7& 3 ίργα αιτώ··) (E τις οίζι^νίαα'ζ τα με γαλεια iOrrt] 'xpfrfV μείαλω - 4 σΰόης cturfi τις <3ζα^βμότετΰ>^ (Ε τις τά ελεη ckrri^ \cbc εςινελατ) Jazq £όε s ασζβΙΒοινομ, (E ebe εςιν οΐζΐχηάται τ&Β&υμα<ηα. %bxvpid. 4 ΰτχΜ (τνϋί)τζ7\ί(ΤΥ\ ά$ρωπ(&· > 6 ττε αρκετοί ι π&Μτηί&ΐ) ττε ^πζρκβότέ^). '* f (Ε τι άοβρωπος t ncq τίςηχβ- 7 <ης ώ/ΐύ · τι f α’γαβόν cunfi) f τί ν χαζόν φ. ■ ί II ΐ3 14! αρ&μός ημερών οΕβρωπνπολ- s λα Ιτϊ} εχατν, άλογίςω όψε εζάςχ παοιν ή χοίμητις . ως ςαρων νόα%ς )kfi βαλάοτης (Ε ως ψϊιφος αμμ'ά, ντως γρλια ετη di' ήμε^μις oddvog. ‘c1W(jpc)& μαχρρΒνμόι. χυ^ι® 1 ? \π αντοΊς, ψ) ha -χετει τ ελε(ϋγ ώ/τύεπ οωτύς. * εΜεχςμ επεγνω tw χαΐ&ςξο- ίο φγ\ν cw τύν οτι πονηςμ. επλύβνυυετν οίζιλαν- μόν άυν£. 4 ελε& d$pw r« τν πλητίον cwri. 4 «As(^ $ κυρία <Μ πατούν οϊνρζα* * Ιλ £γχων χ§\ παιδ&ίων xcf) h- bctcmojv %aj (Βπιςρίφων ως ποιμίιυ τ ποίμνιον άιπ$. * (ffir ίν.Ιεγμιβψους παι^αουν s-* j s 7\εα , κα) effir χ(£μωτ^Ιον%ς,οΒη τα χ&μα%: ca/rd, 4 τίζνον Βν αγαύοΐς μη iJ? μά- μον,μη J\,s qa> πάτη hntra λνπίαι λόγα πονη^ΰ. 4 αγ\ ζουοτωνα ά^απαντα Ος^ατως zpetcsov λόγ&η §ότις* 4 dj^aSrctJj ε%1μα.0ν nav- fv, χμι μη yivvs ως <Αυ3ρω7Γ&7τα- ζβίζων fv κύ&,ορ. ι $ * μνή&ηά 3 υ μοάρν ημέραχς τελώνης , nge/ χαΐξβΡ νκ^ιχητεως b> )χτΰςρβφη (&ζρ<τ& 7 ΡΑ. ' i s * μνη&ηίι xaiqjv λιμοά ίνχ.αι- ράπλϊκτμοης, τλωγάουν £ bif&aA ίν ημέρα, πλύτχ. ΐ7 * dsro πρωίαν» εως εοουέζμςμε- figfcDha χαιρβς, τ® τίόάτα ^ίΐίτά \ςι%γ.να εναΆιχνζ/ζ. ygfa ημέ- ραις άμαυρ τιάν (αςβύέζΐ ^ πλημ μελάας, άφρων « mwTnpnre Mlpjv. it 'πας τυωετς εγνω Gdpm 7 taibem. tf i χφι vtk Sjpfm wjtIxu bdrei οΐζομοϊάγνσιν. i e 4 tfiwslst cj ?^yoig (£ αυτοί sG- φ(ΰΌλΐ% , (c αάύέμζ&αΌν 7 γαροιμίας άχ&ξας εις ζωίυυ. xpdtrrm τταρρη- rla b} δεσπότη μάνω 3 εϊπερ νεχξμ mpka νεκρά άάτέγετΜ.. jt f οπντω νάν \τη%μιάν Qu μη 7rtpdj%, rsy τάν ορέζεάν Qv m- 31 λνα. * l4o 'χρρηγήΰΎις τη 'fvyfij Gv ετζ^μίΜ ώϋοχίας ουυτης, πνιη- (τας άΒι^αρμα. τάν ϊρβράν Go 3 qi βατκΜίο^σι σ·£. 33 * μη ώφραάνου Sdh ττολλη τςν- φ~η Gv , μη q αρζρς£εηβης τυμ£ον- λης αυτής. »- 34 f μη γίν% ττίω^ος ρυμζολοχο- 7tdv w δαυνατμοδ 3 χούι ν$εν Gl εςιν cv μαρτυπιω' ε<τη γ) άΜζχλ^ς της ’α^ίας ζωής λαλητς. ώ-'. ι * Έ’ργάτης μί^νΰς ύ πλπτι- SrYivfi)’ (c ο cJ^ovbcAidv τοί ολίγα, χαταμιχξ) ν πεταται. ι α * oh& rgq ysvddxtg dsTO^Gvtn I τνυυετ'ός. 2·3 e s 1 a s τ i c.Tranflat.B.Hieiiony. 4 Ante languorem hurrii- lia te,&in tci^pbre-infirmi- tatis oftende conuBriationem t 1 tuam. 4 Non impediaris orare fifrrP- ^*·* per,& ne veteris ^Tq; ad mortem iuftificarijqHoniam merces Dei manet in aeternum. 14 4 Ante orationem praepara aiaima tuam, & noli efle quaii horpo quf tentat Deum. *j 4 Metnentoirasin die confummationis , & tempus retributionis in conuerfationc i. facies. c *« 4 Memento paqpertatis in tempore abundantiae, &ne- ceilitatem paupertatis in die 17 diuitiarum. 4 A mane vfque D ad veiperaimmutabitur ternis pusj; & heee omnia citata in oculis Dei. 4 Homo fapiens in omnibus metuit, & in diebus delidorum attendet ab inertia. 1 9 4 Omnis aftutus agnoicit fapientiam, & inuenienti eam dabit confeflionem. 30 4 Sen^ti in verbis & ipii iapienter egerut, & intellexerunt veritatem & iqftitiarp, & implorauerunt prouerbia & © iudicia. c · a j 1 4 Poftconcupiicentiastuas non eas, Sc a. voluntate tua auertere. i i 4 Si prasiles animas tu^ co- cupiicentias eius, faciet,; te in 'gaudium inimicis tuis. 3 3 4 Ne oble&eris in turbis, ( c · *C · , * necinntOdicis, afsidua enim ell: commifsio illorum. 3+ 4 Ne fueris mediocris iii contentione ex fomore, & no eft tibi nihil iwieculo. eris e- nim inuidus animae tuas. w: c· <- c C A P. XIX. ,T <-■ c . *'■ v 1 O P erar ^ us ctrioius non Jo- A cuplctabituri& qui fper~ nitmodica, paulatim decidit. «- & 4 Vinum & mulieres apo- flatare faciunt lapientes , & arguunt ien fatos. i Traqilat.B. Hiefony. c ap.xix/ » σοφία σι i* αχ. Sup.ied 0 * Et qui feiungit fornica- 3 riis, erit nequam. putredo & vermes'’h&reditabunt illu,& extoUecurin exemplu maius, &t$lleiur de numero anima eius. * C^pi ^redit cito,leuis 4 corde eft, & minorabitur, & B qui delinquit in anima fuam, infuper habebir. 4 03 gaudet (iniquitate, s denotabitur; & qirf odit.cor- reptionem,minuetur'vita. 4 Et qui odit loquacitatem , 6 extinguit malitiam.qui peccat in animam fuam , poenitebit: & qui iocundatur in malitia, denotabkur. 4 Ne iteres verbum nequam 1 &durum,&no minoraberis* *Amico & inimico noli nar - 8 rare fenfuvn tuum.- & fi eft tibi delidum, nolfdenudare* 4 Audiet enim te, & cufto- 9 diet te, & quafi defendes peccatum odiet te , & iic aderit tibiiemper. 4 Audifti verbum aduerfuS 10 proximum tuum,commoriatur in te fidens,quqpiam non 'te dirumpet. ^Afacqe verbi parturit fa- u\ t tuus,tanquam gemitus partus C 1 infantis:* 4 Sagitta infixa fe- n mori carnis, fic verbum in corde ftulti. f 4 Corripe amicum,ne forte 13 non intellexerit,& dicat,Non feci;^utfi fecerit, ne iterum addat facere. J 4 Corripe proximum , ne iV forte non dixerit: & i dixerit, r -* » ne forte iteret. 4 Corripe amicu,faspe enim χ j fit commiffio. O o 4 Et non omni verbo cre- u das. ejt qui lapitur lingua fua, ied non 'ex animo : quis eft e- ^nim qui non deliquerit in lingua fu^ 4 .Corripe proximum ante-17 quam commineris, & da ldcu timori Altiisimi; 4 Quia omnis Sipiiintia ti-is mor Dei , & in illa timere Deum, & in omni lapientia di fpoficio legis. * j@t) ο κολλ do μεν (yV χόρνΜζ τλ- j μηρ)ς sVσπχαλνπΙε. 1 άύ'/Μ γοβ Gv (Ε ϊφνλάζατ!) ors,(£ ίν xcupfi μισεί σε. 4 ακήκοας χ ο hfiyov ρυωστΐοβωνίτω Gifi άοΟαξ- σής γίνου' αγό μήσερήζμ * 'ίσιόασΰ^βσωπα hsyov ονειδίσει χ χ μωρβς, ως «ΰζβσώτϊου βρίφοιζ η τίχτοντά. * βίλ& πί7ήγος νν χ» μηρώ (ταρκός · ατως Τ^γός c ν m* hia μωρού. *ελεγζον φίλόν,μη- χ 3 ποτέ S8X Ιττο&σϊ, ύ Ιποίη^ε μή- τίοτε ί®ζβ£τη . * ίλεγζον τν rthn- χ 4 σίον , μήποτε eh είπε , νμ) εϊ έίρη- xc4>, ϊνα μη Πτερωτή. 4 ϊλεγζονφίλον, ιτολλαης γο τ ί γίνε) ύίαζολη ματ αία. * )μ) μη χ 6 7ίΌΑτι λρίω πΐϊώετω ή καρύία Gv. ίςιν ολι&αίνων λύγω χμ obe ψνχηςβ τις Ιςινος ebe ώλίοΦηϊον νν τη γλώοτη * Ιλεγξον τν χ.7 τίληϊίον π&νη απ oihnoOj, (Ε ύ[ος ν- 7ίον νόμω v\pifx γινόμενος άμίυυής. φόβ& κυρία Χξ%η (φ^τληψεως, 6φία $ ττ^ξ dJjd αγάτησιν πε&~ ποιεί. γν&αις νν%λ(ύν κυρίου , πακ- όεία ζωής * οί όε ποιούντες τα γβεςα cim) αΟοννατίας h ίόξον καρποόν). ! * πατα Gφίa φό£& (ζόίμ κν- χ * 'gi«,(E cv πότη G^ia ποίηαις νόμα, (έγνοϊαςβ παΜ%κξμτορίας auri' ’ρίκίτης λίγων τά δεσπότη, ως dpscf- ί μ α ποιήσω, \m μ)%ίότα ποίηση, παρόργιζα τν τξίφον%ι αυτν. Λ Interpr. Graec. β# 3 4 Et qui coniungitm' meretricibus,,audax erit putredo ^vermes har e ditabunt illum , & arefiet in infamia 4 maiore ; 3 Cito credens , leuis torde.et qui delinquit in animam fuam errabit i s 4 Jihti Utatur in male agen do codtmnabitur,at refifiens f Voluptatibus coronat vitam fttam. continens lingua dijfi- 6 edi conuiuet. t Et qui odit lo quacitate imminuitur mali- 7 tia. 4 Nunquaiteraueris ver bum, (fif nihil tibi erit in di- 8 minutione. 4 fn amico (djr inimico ne narres vitas alienas ; φ fi non tibi efi deli- 9 Sium,non reueles . 4 Audiuit enim te ςμ obferuauit te,& in tempore odio habet te. ■ o 4 Audifii verbum,commo riaturtibi , et confidens efio: 11 no enim te dirupet. 4 A facie verbi improperabit fatuus , ficut a facie infantis qua pe - C1 perit . 4 Sagitta fixa in femore carnis: fic verbu in ven- [ } tre fatui. 4 Corripe amicu 3 neforte nofecit ; & fifecit, ne [ 4 forte'addat. * Corripe proximum,ne forte non dixit, φ fi dixit , 2 V e reiteret, χ s 4 Corripe amicum , fiepe enim fit calumnia vana. χ 6 4 Et non omni fermoni cre dat cor tuum. Efl qui labitur verbo non ab anima , & quis efl qui non lapfus efl in 17 lingua fua? * fiorripe proximum antequimineris , &da locum legi Altiffimi faSius fine ira. Timor ID omini initm afjumptionis,fapientia autem ab eo dileSiione acquirit *. cognitio mandatorum Domini 3 dificiplina nJita ; at facientes qu $ JO 14 ι( Interpr.Grase. 4 D\on efl [apientia ne- 19 quitu petentia , £5» non eil wbi confllium peccatorum prudentia, 4 Efl nequitia 1= tg* ipfa abominatio , φ efl flultus qui minuitur fipien- tia. 4 Melior flupidus in 1» intelleclu cum timor e, abun- . dante in prudentia ^φ traf- grediente legem Altifflmi- 4 Ββ aflutia diligens e> 11 ipfa iniqua , & eflperuertes gratiam , njt ofendat indicium , & efl iuflificans indicio fapiens. * Efl praue agens incur- »3, uatus nigredine 3 φ interioribus eius plenus dolo ignito. % fncuruans vultum φ fur dum fe flmulans 3 vbicun- que cognitus fuerit, praue- niet te mt malefaciat. 4 Et flab imbecillitate vi- 1 J rium metetur peccare , fi in- uenerit tempus malefaciet. s Ex vi fu cognofletur vir , φ ab occurfu faciei cogno- fletur prudens. 4 Amiffus viri & rifus 17 dentium, &greffus hommis annunciabit qua: de eo. 4 Efl 18 correptio qua, no efl pulchra, & efl taces 3 &ipfeprudens. CAP. XX. O Vam bonum efl redar- * ^^guerepotius quam irafei occulte; φ qui confitetur, prohibebitur a diminutione. 4 Qncupifcentia [fladonis 1 mitiare puellam , fle qui facit in mita indicia. * Efl tacens qui inuenitur 4 fapiens, & efl odibilis a mul U loquacitatefua. 4 Efl ta- s cens,non enim habet refflon- fum 3 & efl tacens [ciens tem pus. . 4 Homo fapiens tace- * bit vfque ad tempus, at la- t fciuus φ imprudes tranfgre dietur tempus. 4 £>ui abu- 7 dat flrmone , abominabitur; & poteflatem [ibi affumens , odio habebitur, quam bonum correptum manifeftare poenitentiam . fle enim fugies voluntarium peccatum. σοφία ςιραχ. «£ c c 1'e s i a s T i c.f ranflat.B. Hieronv» • · - · m νώ ΒλατΙώ- ματ®’. ο 0 ) ι 4 ΙπιΈυμία Μρ£χό 'φηπίαφί- ρφα\ izdinla . , «7 ως ο τίοιά νι βίω χζΑμα^ί. ( · 4 4 ζςι σιωπά βο&σχόμζρος Οφός 3 χμΐ ίςι μκτΥΐτς dem πολλΥΐς λα- r. J ρ C λιας ouurd . ί 4 ϊςι σιωπά , a s^eidflrox&t- σιν, <£ sVt σιωπά ζ$ω; xcuqjp·. ^ 4 άνθρωπος 6φος oiymet ϊως xutpoS.b §ί λαπις-ϊις ρφαφρωρυ- π spGwf) xcupjp. 7 4 ο πλζονα,ζωρ τβγω βΑλν%- (jYifQflo οΜϊζχσιαζάμζρος μιοτΥ)- 0»CO* ως Y.ah3v ζλζγχβνίτα φα- v&pdcrou μίτάροιοη, 'ίτως γ)φ&όΐζη ixmop οίμοφτΥΐμα. 9 4 Et no eil iapientia nequitia diieiplina, ^ πεοη eil cogitat 5 bondS peccateri? prude- t o tia. 4 Eil prudentias nequitia & in ipfa exeeratio ; &>eft J.nij- piensqui minuitur iapientia. 1 4 Melior eil homo q,minui- D turiapientia, & deficies ienfu in timore Dei 5 quam qui abu- dat ienfu 3 Jk traigreditur lege 11 Altifiimi.e 4 Eilfolertiacerta, i * & ipfa iniqua: &eilquienyt- tit verbu certu enarrans veri- 13 tate. 4 Eil qui nequiter humiliat fe^ & interiora eius plena 14 funtdolo. 4 Eteiliuilusquiie nimiu fubmittit a multa hu- 15 militate. 4 Et eil iuftus qui inclinat faciem fua, & fingit no videre ie quod ignoratum eil. & fiabimbecillitat^ viriu ve- tetur peccare } iHn uenerit tem pus malefaciendi, malefaciet. 1« 4 Exviiucognoicitur vir, & ab occurfu faciei cognofcitur 17 feniatus. 4 Amidus corporis & rifus dentium & ingreifus ho- 1 8 minis enunciant de illo . 4 Eft correptio mendax in iracon- tumeliofi,'& eftiudiciu quod no probatur efife bonu : 6 c eil tacens, & ipfe eil prudens! 6 CAP. XX. 9 1 ff\\f\m bonum eil arguere k ^quam iraici, & conntcn- tem in oratione non prohi- s.. 1 bere. 4 Concupiicentia ipa- donis deuirginauit iuu^nefi- lam j fic qui facit per vim iu- 3 dicium iniquum. 4 Quam bonu eil^orre^tu manifeilare poenitentia ^ fic emm'effugies voluntarium peccatum. 4 4 Eil tacens qiji inuenitur iapies: St eil odsibilis, quiprQ- cax eil ad loquendum! ' J 4 Eil a u te irTtacen s £ η o b albens ienfum loquelas. St eit-,- tacens fciens tempfis apti tem ^ 6 poris. 4 Homo lapiens tace- bitvfque ad tempus· laiciuus autem St imprudens non fer- 7 uabit U-mpijs. 4 Qui multis vtitur verbis, laedet animam fuam . St qui poteflatem fibi fumitiniuilejodietur. c t Tranilar. B. Hicroriy. cap. xtl· » 2 ο φ i a 21 pax. 1 4 Eft proceffio in malis viro s j * Ionici h χαχοϊς S^yict- s indifeiplini?tQ|&eftmuentio B * in detrim λδγοις ζαντν φιλητίοιήο-α, χμ&τίς jj μωράν ομ- . . ■ J\pW άφ^βν^ % ι 5 λνσιτελήόβ Gi λαβόνπ , ομοίως $ φβ β acntdtoa Slot, dfayxlw chori' © fi οφθαλμοί emi 4o’0’cibV sk I I II T A CLb&P 7 Γ όΜοη t ' ολίγα (c παΤλά opet^tm, 14 (b τςόμα doti ωςχηρνζ. 4 τήμΒζβΡ dtmm, ahqjiop d- 15 Kcutwrer μκτηνς χυ£/ω(£.ώ63ρω- 7Γ0(ς o foetil·©·'* * μ&ξβς spei, 1 6 μοι φίλ(&, (ftne ϊςι ·χά.~ ζ/.ςΖ'ϊςαγα.Βτο'ϊςμχ. 4 (§) ίχΓΜπς rv άρτον μα φα<$ 1 7 λδΐ τμ γλωοτη. 4 7Τ0(τώαζ έ oGi xctfyyiXctGvi) ι s cmijdTi fi r> \-χμν cv opffM αί&ή- m ίίλΫΐφΒ * j(gt/ T μν Ιχμν ομοίως · : ά^ιάφο^βν cumii. 4 όλι&ημ a dhd Ιΰάφας μάλλον ι $ η γλώοτης , άτως πΐώσιςκαχάν Xy cmadli) Υΐίζεί. 4 Μ^ρωττος άγα^μς , μ^(& α- ίο χοα^ς ςόματι απολύτων ον- $ 6 λ&%ίοΪΥΐΟ?)' * )λπι 3 ς&ματ(& « μωρο$'λπο$ΌχιμΆολΥ)Οί![) τίαζμζο λίί · afi μη έίπη cujtIw ίν xoupi ουοτΥΐς. λ ίςί >ίωλυομεν@λ αμαρτίαν ζι λττο (Ού^άας , ){μια)τη φΰαπαυτα aoii α χΰά&ννγήΟΓ), *ίςιν λπολλνων τίυο ψι>^« i aJj- %% Gddiaai^iwL · >, ^ iZDgpotoTrou λπολέϊ cwtho. 4 ίςι pyctPp αίρρνυύής iiiafiiK- ι 4 Τέμενος φίλω , ?(α) ctd^i/ \γ^ρορ dtepsdh. *μώμος ποννξ^ς -^/zddog cv dldS -§άιω, ον ^ομοίί ατάιστων ivhXB^iSryiQi). Μ ΙΟ 11 I 1 ii Intcrpr.Gncc. 71 4 Eft beneplacitum in md lis Viro peccatori , ^ eft uentio in diminuf ionem. * 6 ft datio quee non prode·* rit tibi i ftj eft datio , cuius retributio duplex. 4 Eft diminutio caufaglo- m, (gF eft qui ab humilitate leuauit caput. 4 Eft emens niultaparuo , filuens illa feptula. 4 Sapiens in verbis feip - )m?» amabilem faciet } gratid autem fatuorum effundetur : 1 ? 4 Datio infipientis no erit ^utilis tibi accipienti , fimili - ter autem & liuidi propter , necejfttatem eius : oculi eius pro runo ad accipiendum multi. 4 4 Exigua dabit & multa improperabit , φ* aperiet os fuum tanquam pmeco. s 4 FWze fanerabitur , φ· era* repetet ; odibilis Domino (gfr hominibus talis. 4 Fatuus dicet , iVo eft mihi amicus , »0» eft gratia bonis 'irneis. 4 Edentespanem meum tuitioft lingua. ; * Ghtotiens &· quot irridebunt eumpneq■ enim ipfum habere in reUo fenfu accepit : o* »0» habere fimiliter indifferens illi. > 4 Lapfus a pauimento potius quam a lingua , yic ca/S%f malorum feftinanter veniet. > *Homo fine gratia, fabula mtempeftiua , i» ore indi - fciplinatorum afftduus erit. * oro reprobabis turparabola , »0» i/icoi illam in tempore fuo. * Eft qui vetatur peccare pra inopia, (efr in requie fua non ftimulabitur. z i 4 Eft qui perdit animam fuam propter verecundiam,* et ab acceptione perfimeper- 4 det eam. 4 Eftgratia vcrecun dixpromittens amico, & ac- quifiuit eum inimicu gratis . 1 s s Opprobrium nequamen dacium in homine, in aut ore 'mdifciphnatoru ajfduu erit . 18 ) I V c 72 . Interpr. Graec* 4 EUgibilius fur , ^«4?» i«' afiuefcit mendacio, ambo 'autem perditionem haredi- tabunt. * M« hominis mendacis 17 ignominia , φ confufio eius cum eo fine intermijfione. ' 4 Sapiens in verbis mani - iS feftabit feipfum , φ homo prudens placebit magnatibus. 4 Qui operatur terram *j> /Zm;», J/w# aceruum fiuum j φ placens magnatibus placabit iniufiii ia fuam. 4 AVtfw fi diwd excxcant i° oculos fpientum , (gT' franum in ore auertunt correptiones. ■ 4 Sapientia abfconfa φ 3 1 tkefiturtis inuifius , T?fi- /i/v?r ■/» vtrifque} 4 Melior homo celans fa- 3 1 tmtatem fuam, quam homo celans fapientiam fuam. Melior expebiatio ineuitabdis in inquifitione Domini , quam carens domino auriga pro* prk rvit cwtijMv- \j/d biwXmcL. * άς oh(§y χτως α μωξώ £φί &, ψ) άιτ teyag ajuti focwonOmP^J C4> χομό'ια. 3 ^ yp^mg ciowArd αδι&ζίταςοι ?Ayoi. * 7T&WICV 7 rOCTiP OVOYITOig 7T0U- 11 ieia , jyt) ως %eipo7d$cy ΑΒπ, χα?}ς I όίζιας. * μω^βς ον ys?u$l ι Φόνφοΐ 13 φωνίυυ άιπΒ, φόηρ β η rcwocipfa, μόλις YKrvyy μβδιοκτα. * ως κόσμος n ypjQA φξορίμω τϊ&ιΰά&β. ως y7\i βζμ%ίορ(& fo^ioS. * 7 τχς μωροβ %/,χυς εις ohm } *j άυ&-ρωπ& β\βε πολύπειρος } cti%yp- SyiQ ' ί) άπ οωτ$. * οίφρωρ 'άπο Svpyig παζ>μχυ- n ·ψ« dg ohictv , d/jnp ο\\ πεπ&ιΑυ- $ζω wCQ· * απαιό%σία d /υ^ρωπα άχξο- % η a£rcu ($$§τύζμς,ό Α φξβριμ®* βαξυρύ ατιμίφυ. * χείλη 7 ήλνλοίλωρ,τα. oncari- ι* τών SwyvCzj' B>yoi d\,g φρονίμων όν ζυγώςαΟήΰρταρ. * Interpr.Grsec. 73 ίο 4 Stuppa coHeSiAyjynago- ga impiorum, φ' conjttmma- tio illorum flamma ignis iri 11 perditionem. 4 Via peccatorum complanata a lapidibus,& in ultimo eius fo- 1 1 tiea inferni. 4 ^ui cuflodit legem Dni, dominatur cogitationis flue. 1 3 3 Confummatio alitem timoris Domini β pient ia af 14 fumptio. 4 Non erudietur i j qui non efl afiutus j 4 E& enim aflutia multiplicans a- i« maritudinem . 4 (ognitio fapientis tanquam inundatio abundabit, (flf confilium illius fleut fons purus vita . 17 4 fnteriora fatui quafi Vas confraffium , omnem cognitionem non tenebit in nuta 1 8 fua. * Verbum fapiens β audierit fcies, laudabit illud, & ad illud adijeiet. cAudi- uit illu imprudens } &dijf licuit Hli,& auertit illum pofl l s dorfum fuum. 4 Narratio fatui quafi in uia far cina i in autem labio prudentis inue * 10 nietur gratia, jtis quaretur in Ecclefia . 11 4 Tanquam domus deflru- da,fic fatuo fapietia·, (fiy fer- mones eius cogitabunt in corde ,& cognitio imprudentis ininuefiigabilia uerba. 11 4 Qmpedes in pedibus flui- ti difciplina, & quafi viticula manuum in manu dextra. 2 3 4 Fatuus in rifu exaltat vocem fluam-vir autem aflu- tus vix tacite fubridebit. 14 *Vt ornamentum aureum prudenti difciplina.quafi brachiale m brachio dextroi * 5 4 Pes fatui Velox ad domu, homo aute multum expertus 16 cofundetur ab eo. * Stultus a ianuaprosf iciet in domti,vir % autem eruditus foris flabit. 1 7 4 Jn eruditio hominis au f cui tare adianuas,at prudesgrd 18 uabitur ignominia. 4 Labia loquaciUm,qua non fua narrabunt. verba autemprude- tum in flater a ponderabutur * S ' ECCLESIASTIC. c 19 J -ή. Intcrpr. Grcec. * fin ore fatuorum cor i[>fo- ru:in autem corde J apietum, os eorum. 4 Dum maledi - 3 0 cit impius fatana , ipfe maledicit fiam anima, 4 fin qui- 3 1 nat fuam anima fufurro , & nibicunq^ peregrinatus fuerit > odietur. cap. xx ir. | Apidi polluto comparatus * ejl piger } (efr omms flbila- bitm ignominia illius. * Stercori boum de (ierqudi -1 niis comparatus efipiger, om ms tollens eum excutiet ma- S οΦ 1 a 21PAX. ci\si astic. Tranflat.B.Hiejxmy* l , i nam. t Confufopatris ingenera- 3 tione indifctplinati: filia auctem in diminutione ft , 4 Filia prudens hares erit 4 wirifui · (efi quae cofundit, in trifiitiamgenitoris. 4 D?a- ; trem (efi 'viru confundit qua efl audax,& ab wtriflq., inhonorabitur. 4 Muficain 6 luFIu , importuna narratio ; flagella aut e & difciplina in tempore fapientia. Filij in bo na nslta efcam habetes , propiorum parentum celabunt ignobilitatem. Filij in cotem- ptu infpientia gloriates , cognationis fuse maculant nobilitatem. * Conglutinans 7 teflam qui docet fatuum, φ" excitat dormietes de profundo fomno. 4 Narrat dor- 8 mitanti qui narrat fatuo, & in fine dicet,Quid efi 4 Super mortuu plora, defe 10 cit enim lux·, (efi fuper fatuu plora, defecit enim inteUe- Bus. * Dulcius plora fuper mortuum, quoniam requieuit. *Nam fatui fuper mortem 11 Vita. * Lucius mortui fi- '3 ptem dies,fatui aut e (gfiim- pij omnes dies naita illius, * Cum fluito ne multiplices *4 fermonem, (pfi ad mflpkntem ne ac ce das,non fient iens enim ffernet tua omnia. 4 Caue ab illo,ne labore habeas , e> non coinquinaberis in concuffioneillius. Ϊ1 19 * sv ςόματι μωρών ή καρΰία cw- τών,έν fis καρ $ia (fifi fi, ύ ςομα cw- 50 rfi. * h ifi καταραοϊα] ατεβή tv aV(avav ,αωνς καταραζ) tIJj s- 31 outfisd fivyfijM. * μοΚνυυα τΐυυ scw. Tofi 0 ^pi@vp&, (£ ύ sdv TfCL- pomtfn μι&ηΟήοτεζ), κβ. * * Λ/ 3 -ω ήρΰαλωφμω σνν&βλή- Dn οκνηρές, 7 ΐοίς νκάυ&ώ Sfa άτι- 1 μία. cmfi , * βολ£ίτ(ρ κοτί&ων Λκ νεζλήΰη οκνηρές ’ πας b dvatpov - μεν(& cwtqv cMwd^et * i ai^Awn πατςος sv fipvwi απαίδευτου , θυ ydfnp $ hr έλα flmc-t 4 y' l yvt) * f 5νγάτηξ (ρζβνιμ& κληροϊομήτα dvfiftq ajhngfi ή aa- Touywiwή(τα (fiv τα 1 j * φνλαζαι άπ cunfi, ΐνα μη κό- 7&ν’έ%ης, χμΐ % μη μόλυνσης Ιν τύ έντινοκίμΒ dujfi. 11 I % 1 9 * In ore fatuorum cor fl- I oru m j &^i n cotfd i %> ien ti u m jo os illorum. Λ Dtfm maledi- t ; - cit impius diabolum, majedi- 31 cit ipfe animam ijjam^ t furro coinquinabit animam fuam, & in omnibus odietur; & qui permanferit , odiofus erit: tacitus &ieniatus honorabitur. a c C e AP. XXII. i JN lapide luteo iapidatuscil: A piger,& omnes loquentur fuper aipernationem illius. 1 s De ftercore boum lapidatus eil piger: & or^nis qui tetigerit eum, excutiet manus. 3 * Gonfuiio patris eft de filio indifciplinato.-fiiiaaute fatua in deminoratione fiet. + * Filia prudenspbsereditas viro fuo- nam qu.§ confundit, in contumeliam fit genitoris. i * Patrem & virum confundit audax, & ab impiis no minorabitur; ab vtrifque autem 0 inhonorabitur. 6 * Mufica in luftu importu* na narratio: flagella & dodri- na in omni tempore lapienti^. 7 * Qui docet fatuum, quali qui conglutinat teflam. c 8 * Qui narrat verbum non B audienti,quafi qui excitatdor mientem de graui fomno. 9 4 Cum dormiente loquitur, ^ νΛι qui enarrat fluito lapiendam; & in fine narrationis f diciCj 1 °Ouis eft bic? * Supra mortuum plora; deficit enim lux eius: &»fupra famum plora ; deficit enim lenfu. 4 Mod^cu plora fuper mortuum,quoniam requieuit. 4 Nequiflimienim nequilsi- ma vitaluper mortem f^tui. π 4 Ludus mortui iepte dies; 0 fatui au|em & impij omnes'^ dies viteiIlorum.^ · m 4 Cum fluito ne multum loquaris, & cum inieniato ne abieris. 1 s 4 Seiua^-teabillo, vtnon moleftiam habeas , & non coinquinaberis in peccato illius. X I 12 , Sup.u.c f ο 4 Ο Ργο.*7 'Tranllac. Β. Hietony. c αρ.χχι ϊί » 4 Deflede ab illo, & inue-1« nies requiem^Sc no aeidiabc- risinftult'rtiaillius. J 4 Super 17 plumbu quid grauabitur ? & qu<§ft iili aliud nomen quam fatuus? 4 Arenam &falem 8 t 18 iJ7 ., maifam ferri facilius eft ferre, quam homine imprudentem, & fatuum & impium. 4 Sicut ** loramentu ligneum colligatu C fundameto aedi fici jno dftfol- uetur, fic & cor confirmatu in cogitatione cofilij. 4 Cogita - 10 tus feniati in omnitempore i vel metu non deprauabitur. 4 Sicut ornatus arenofusin** 9 ΣΟΦΙΑ ΣΙΡ ΑΧ. t 't „ / pariete limpido, & iicut paleae in excellis,& cementa fine impenia pofita, contra faciem venti non permanebut; 4 Sic : & cor timidu in cogitatione ftulti contra irnpetum timoris non refiftet; fic & cor trepidu in cogitatione fatui omni tepore non metuet,ied & qui irt praeceptis Dei permanet fem- per. 4 Pungensoculudedu- ** cit lachrymas; & qui pungit cor,profert ienfunn 4 Mittes 14 l apid em in volatilia ,deijciet illajlic S^quicouiciaturami- ,j co, diiToluitamicitiarm 4 Ad 1 * 0 amicu «tfi produxeris gladiu, non delperes 3 eft enim regref- fus ad amicum. 4 Si aperuerit 1 ’ os trifte, non timeas, eft enim D concordatio, excepto conui- cio& improperio & fuperbia & myfterij reuelatione & platea dolofa, in his omnibus effu , Λ ■» eiet amicus. » ® + w . ^ ‘ rr , * Fidem poliide cum amico in paupertate illiu^, vt & in bonis illiuh laeteris· » 4 In tempere tribulationis * 8 illiu$perman$ illi fidelis,vt in haereditate illius cohaeres fis. * 4 Ante i^nem carpini vapor & fumusjgnis inaltatur .fic & ante fanguinem maledida 6 c contumeliae & minie. ( * 4 Amicu ialutare non con- 3 ° fundaris . a faciei 1 ilhus non me abfcondam : & fi mala mihi euenerint , per illum iiiebo. V ζκκλινον ctw curte ^ ώρητας ii d/MK&vaiv, j(fij ύμη άχψόιάτνς & τη ccTroma ctvr£. i vzrep μόλν- χ 7 βον τί ^ctfunSrnCQ, £ τ'ι ouvnfi όνομα, αΜ’ η μολν^®^. * άμμον }φ άλας β^λ9» χ« οιδήξΗ ^όκοηάηξβΡ \ssrmymv 9 η $μ3ρωπον άοζω^ν. *1μαρτ&)σΐζ ζνλίνη hihhiJffm ζΐς οίκοόομίωρν ουοτατμά fi όϊα- λνύη^ 3 ύτως κονρόία Ιςη&γφμη ^Ί^ιφογιμα%ς £ζλης , ον πΜίτ) κςαρά φόζω ύό'αλιάτ\. *καρόία ή- ό’ρμΰφρη c Wihcwoia σάυίαΈώς,ώς κόσμος φαμμωτς hii νίχό ζνςζ. * χάζμκες άάτα μζτεωρν κάμε- m χοιτ&αχί/ι dyo ίμχ, fi μη μώωσιν. * χτως xitfMci haAn Sinhmm pLcm μίύζβΰ' xctrivcdL· παντς φό- ζα fi μη ύΰζμ&νη . 4 ο ννοτων οφ~ 1 ) 3-α.λμορ κατάίζβ & xxgva, έ ο νοτ- (των xctfi icvD } νκφο uve diiSrmVi * ζάλλΜ λίβον Άτίίτωά, α- *4 π dGCricret αυτοί , ώαΜζων φί- λονβιϋίλντΗ φίλί^, * cBi φίλον zd/j απάτη μάχμι- * i pew, μη cbnhTiidng , ί<η yi hrd^o- XI XX *φ· ■J * cM φίλον hw άμοίζης ςόμα> 16 μη &ολαζγ)%-ης, Ια £ια.λλοογ μ* πλίω oV«eho-fMJ (£ νζπρηφανίας (£ μνςη^’^το^λν'φίύΐς <£ πληγης δόλιας, CM %ν%ίς γ> ϊ&πφώξζτα} πάς <φί>$ς. * πίην κτητου} cm $ »7 πλητίον' ίνα bv %ίς άϊάΟοϊς cw- %$&>φζμν3·ης. ί ολί καρά ύλίψε&ις ώάμβνε cw - 18 τάρα. τΙωκληζβΡομίοΐΛ) carrhauy- κλη^νομήτης . fi κα^φ^νητίον yS λη της Kt&yec/a ρης, fi j ftau- μαςος πλύσι ® 1 vaw efoc zpyw. f 7ίυρίς άτμίς χ&μίνν j@jj ί$ καπνός , ντως αΐμάτύύν λοί- όοζάομ. * φίλον άκίπάτα] efoc ul^iw- 3° ϊϊήζμα] , vcp )>πο ίφζβΰ'άπχ ουυτά fi μη κρνζά , (c α κακάμοι &υμζγι- /^ΊΛ 5lJ J I ® aw. χ? ii ij Interpr. Graec. 7 § 1 6 4 Decima ab 01ο Λ & inue 1 nies reqmem 3 & nonUdeha - in ocwfitate illms. 17 4 Super plumbum quod grauabitur^ & quod ilh nomen } ni β plumbum* is * eArenam φ 1 falem, majfam ferri facilius ferre 3 quam homine imprudentem . 4 Connexio lignea ligata in adificium , in concufione non difloluetur ; (ic cor fir~ matum in cogitatione conf- lij , in omni tempore timore non timebit. 1 4 Cor fimum in mente in * t electus , ficut ornatus are - i» /wiefi· 4 Suftentacula in alto pofita contra ventum 3 nonpermanebunt. 4 Sic cor timidum ‘tu cogitatione fatui. Contra omne timorem non fufiinebit. 4 Pungens oculum educet lachrymas * φ pungens cor *4 profertfenfum . 4 έ Mittens lapidem in 'TJolatilia, arcebit illa, φ qui conUiciatur amh co 3 dijfoluet amicitiam. i s *fn amicum fifirinxem gladium y ne defer es- 3 efi enini te regreffus in amicum. 4 Si aperueris os , ne timeas , efl enirhpermutatio .prater coii isicium & fuperbia 3 & fe- creii reuelatione , & plagam dolofam , in his enim effugiet omnis amicus. 17 4 Fidem pojfide in paupertate cum proximo , ut in bonis illius lateris. z 2 & fin tempore tribulatio - nis permane illi, ut in hare- ditate eius cohares fis. C(on deifiicienda efi enim femper circunficriptio , neque mirabilis dtues mefitem non habens. 4 Ante ignem uapor camini & fumus, fic ante fan- giiints conuicia. 3 ° 4 Amicum protegere non erubefcam , & a facie illius no abfcondar 3 etfi mala mihi 19 ecclesiasti c* i f Interpr. Graec. * Omnis qui audierit 3 caue 3 > bitabttlo. 4 Quis dabit mihi fuper 3 > os meum cuftodiam , φ fuper labia mea fignaculum afutu 3 ne cadam fubito ab illa , & lingua mea non perdat mei CAP* XX Ii Is Omine pater & domina 1 tor Vitae omnis,ne derelinquas me in confilioeoru: £5» ne f nas me cadere in illis. 4 Quis imponet in cogita- *■ tione mea flagella , & in corde meo difciplinam fapietiae l ne in ignorationibus meis no parcats tu Donnnv.at murias eorum qui inprofeffonepec*· catorum non pr ater eas. 4 ZJt non multiplicentur J ignorantia mea , & peccata mea abundabunt in contritionem 3 & cadam in conffe - Slu aduerfarioru, & gaudebit fuper me inimicus meus , a quibus longe efl ffes mife- ricordia tua. 4 Domine pater φ Deus 5 ‘vita mea extollentiam oculor u ne mihi dederis , & gi- ganteam animam amoue fem per a [eruis tuis * 4 Spes inanes φ concupi 6 fcentias auerte a me 3 et tenebis volitem tibi fermre fem- per . Ventris appetitus φ concubitus ne comprehendat me , φ anima irr ener enti ne tradas meferuum tuum. 4 oAuditefdij difciplinam 7 oris <-oeri:&qui cufiodierit , non capietur in labiis fuis. *[nfultitiafua comprehede- 8 tur peccator , & conuiciator &fuperbus fcandali%abun- turin illis . f 4 [arationi non affuefa- 9 ciasostuum 3 & nominationi fanSii non affuefcas. 4 Sicut enim feruus qui fer utatur ajfidue a uibice no minuetur, fic iurans & nominans femper non purgabitur a peccato . II ΣΟΦΙΑ ΣΙΡΑΧ. #C CL c £ i t , ry & <Μανό[α\ι- οόϊηβνζ) ον ουυιόϊς. 9 * δρκω μη εΟίσης f ςόμα βυ 3 χφ ονομασία £οίγίό μη σννε -di δϊης. ί * ωαζτερ γ) οικετης οΐξεταζομε- ν&ονδελ ε^ώς Ίκτομώλωπ®’ ebe ελατίωύήβε) ,'ίτως δ όμννων χφ δνομάζων διαπαντς ύ μηκα^α- q^brn αμαρτίας. s i A s τ i c.Tranilat.B. Hierony. 31 4 Omnis qui audiet, cau®- 31 bic fe ab eo. *£2u,is dabit ori meo ftjftodiam-', & fuper c c labia mea fignaculum ccft^ vt non cadam in ipfis$ &^ini- gua mea perdat mei CAP. XXIII. 1 T^^ ra i ne pater & domina-· A U tor vitas meae, ne derelinquas me in cogitatu & conii- lio eorum^nec iinas me cadere in illa exprobratione. c I 4 Quis fupponit in cogitatu meo flagella , & in corde meo do&rinam iapientiae, vt « ignorationibus eoru non parcant mihi, & non fi appareant delida eorum? c 3 s Et ne adincreicant igno- rantiae meae,& multiplicentur deliba mea,& peccata mea a- bundent, & itiddam in eon- fpe&umadueriariorum meo- runi,& gaudeat inimic 9 meus. 4 * Domine pater & Deus vitae meae, ne derelinquas me in cogitatu illorum. ί 4 Extollentiam oculorum meorum ne dederis mihi, &: omnedeiideriumauerteame. « 4 Aufer a me ventris concu- piicentias, & concupitus con- cupifcemiaene apprehendant me, & animae irreuereti, & infrunitae netradas me. 7 4 Do&rinam oris audite vs^ filij 5 & qui cuftodierit illam, no periet labiis fuis, necicafir- dalizabitur in operibus ne- quiflimis. 8 4 In Vanitati fua apprehen- B diturpeccator, & 'fuperbus& maledidus icandalizabitur in illis. £ 9 4 Iu rationi non afluefeat q$ tuu j multi enim cafus in illa. 10 4 NominStio ver&De c i non fitaEiduain oretuo,&nomi-»>, nibus Sandorum llon admif. cearisi quoniam non eris immunis ab eis. II 4 Sicut enim feruus interrogatus afsidye aliuore non minuitur : fic omnis i uras & nominans in toto a peccato non purgabitur. 2 I 1 Tranfiat. B. Hierony. c A p. xx i i i. A Vir multu iurans, imple- χχ bituriniquis>at£,&:non diice- 6 ® ^det a domcrillius plaga. *Ec ii * 3 μ. 2 7 * fruitraucrit fratre, deli&u il- » lius^b^tr ipfum erit i & fi dif- fimufaucrit, delinquet dupliciter. Et 'fi i in vacuum lura- m i.Rsg. li.b Eia. 2 : K uerit,non iuftificabiturjveple- bitur enim retributione dom 9 illius. 4 Eft &: alialqquelaco-M trana morti: non itmen^tur inJiaereditate Iacob. 1 Etenim a mifericordibus omnia hasc auferentur, & in delidis non voluptabunt. 4 Indiicipli- 1 7 nofie loquela: non afliiefcat os tuumjeftenim in illa verbum peccati. ^ Memento patris 18 & matris tua:; in medio enim magnatorum confidis. 4 Ne ** forte oblhfilcatur te Deus in confpedu illorum, & afiidui- tatetua infatuatus improperium patiaris, & maluiiTes no nalci, & diem natiuitatis tute maledicas. * Homo aiTuetus io in verbis improperij, in om- C nibus diebus fuis non eru dietur. 4 Duo genera abun- 11 dant in peccatis, & tertiuad- duqTiran} & perditionem. • 4 Anima calida quafi ignis ardens r?o extinguetfir^donec aliquid glutiat. 4 Et homo nequam in ore carnis fuaenon delinet, donec incendat igne. 4 Homini fornicario omnis 14 panis dulcis: non fatigabitur tranigrediens vfque ad finem·. 4 Omnis homo qui tralgre- ditur le^fuum,co^temnens in animafuam,& dices, Q^uis me videt ? 4 Tenebrae cir- cundant me , & parietes cooperiunt ιηε^δε nemo circufpi- crt me: quem.vereor? delido- rum meorum no memorabimur Altifsimus: 4 Et non in- 17 tellexit. . gq oniam omnia vi- detoculus illius,quoniam expellit a le timorem Dei huiuf- modi hominis timor, & oculi hominum timences illum, & non cognouit,quoniam oculi Domini multo plus lucidiores funt fiiper Solem. ECCLESIASTIC. 11 X} 15 Ιέ 1 4 I 6 »7 1 £ Ο Φ IA 1 1 P A X. * ιρ πολυορχ& πλ yioByiQs^ r-i 1 Μομίας , (c ο3χ 'jxmgvrif) 'Sm οίκά μάςιζ, f ictv πλημμελησ-η αμαρτία χ} dmfhi djuttfi, xlfi vKiyjfo γιμα/ρτε d^iordg. * (c ει hctxmg ωμοϊον ύ 1‘ικαιω $ ζπαγωγνς ο ο<κ(§Ε dsjtd. * 'ίςι λίζις Μτϊπε^ε^λνρ^ *> Βανάτω,μη.ό'ορεθήτω ον κλν)ξβνο- μία. Ιακώβ. * )χπο yO &οιτε£άΐν fg^jcL 7 r 4 o& T),(c ον άμαωρτίαις εγ- κυλ iSrmifi). * ακολασία ορχχ μη εθίζηις τ ςόμα. Gvfigt yb ovcwrn Μγ& αμαρτίας. * μή&ϊηΐΑ7ίατξβς§. μηΐξβς Gv, χ ά^αμίβν yS μεγ,ςά^ων (Γυωε^ράό- creig. 1 1 μγ>7ϊοτε οϊτηΧά^η bumov cw- ι$ τύνβ τι! ί$ι<ϊμ$ Gv μαρουι/Οης, ψ) Β-ελην&ς si μν ί^νννΰνς, %gij τίω ημίράμ Gv χαίί&ρμσ-η. * dftSpart ® 3 <ηΐ)ϋί&Ιομεν(&' ζο ?\ 9 γοις οιι^ΐΰ'μο^, ον πάταις^ίίς ήμίζμις curidv μηπαώώΰη. * Jbo elin 7 iAnQiwmv αμαρΐίας, (οντςιτον STcacaopylw. * ψ^Μ Β-ερμη ως πυρ χαάμί- W,* μη λαβο(ϊμουΐ’ τύν αμα^αάν μαύ μη μνη&ήβζ) ό t ίψί^βΕ', %% οφθαλμοί οώύρωτίων ο φόζ(& curte. * ψ) onc εγνω οη οφθαλμοί κυ &ίου νφίς-ου μν&οπλαωίως ήλιου φωτβνότε^βί sim, . II 11 t) 15 17 19 *7 Interp.Grsec. ff 11 4 Vir multum rurans implebitur iniquitate } (Jy non difcedet a domo illms flagellum. 13 4 Si deliquerit peccatum eius fuper ipfum 3 (cf fi deflexerit, peccauit dupliciter i f 4 * Et fi in njacuum iura- uit , non mfiificabitur . replebitur enim calamitate domus illius. 1 s 4 EHfirmo τα, 3 ® * Gwr ον πλατάαις πόλεως ία VTCivowt τίΐα- (δ'Ησ'έΤΛ). 31 * ομοίως (ς γιυυη xtfyihfinr&tia fp d/jSpyt ουυτης,& πε&νάνα χλη ξβνύμίαλ> Si άλλχ. 3 3 4 πξάτον fi ον νόμω οψίςχ hmdnvs,^£. εις αυ- ^επλημμέληνε τ τρίτον ον πορνεία έμοίχώνε } xgq Si άλλου άο$ φ τεχνα πα/ρ έςηχον. 34 * a ντη ία) ίακληνία. Sia^Yi- C\)iW SSn τά τέκνα αυτής Sfh- 07 C07TW ίνου\. 3 5 * ύ^α^ωΟυσινψι cwtSv ρίζαν, xfi (fi) κλάδοι αυτής GW οίζυσι 3« κάμπον. * κά&λάψκ εις χατάραν r μνημόνου ον αυτής , κ, τονεάος αυτής ehc Siaλe^φ3~ήCS). 37 * (c SftiyvuiGSj © χα^λειφ- 3c ντες,οτι S$ov εςι xpdrlov φόβου xvpla ’ (E ύβον γλνχυτερβ v ‘ζιϊ νιχορτ^ ον^λοάς S-gocF. i« * $0ia μεγά?^ άχολχύάν Β-εά 3 μακξβτνς $ ήμερά τ (ΏζβνλΥΐφ- Shjucd νε νπ άχπ£, %κ. 1 4 H' Οφία ouviva ψν%1ιυ αυτής. bi μένω λαοΰαυης χαυ- yYIViTOA. ^ f , , / » I / \ , ι ον οΜχληνια. υψινα r ςο^ια αϋτΥΐς d/jolia^fivafl/. δνυυάμεως curif χαυ-φνε). * s * εγωϊπό νόμα'&ς v\pi& Si~ ΥίλΟον,ιφ ως ομίχλη χαΊεχάλυψα ylw. 7 4 εγω ον χατεοχίαυω- να , ?(£/) ό Β-ρόρ&μου ον ςνλω νεφέλης. s yvqyv χρόνοι ζΜυχλωνα μό- νη~, χμι ον βάϋα άβΰονων πε&ε- πάτηνα . 4 ί- E s i a s τ i c.Tranilac.B.Hieiony. * Circuipicientesomhcs vkis D hominu,&:jpfiyiiiu aby^i, & hominu^ordaintiset^sinab- c * i? iconditas partes. 4 Dno e/iim Deo antequacrearetui ο,ι^ηϊα funt agnita 5 fic & poft perFe- 3® Λή refpicit omnia.' 4 Hic in plateis duitatis vindicabitur, &quafi pullus equinus fuga- bitur^ vlji no fperauir,appre 31 hen^etur.* 4 Et erit dedecus omnibus,eo q? no intellexerit 3 ^ timorem Dni. *Sic& mulier omnis relinquens viru fuu, & ftatuens haereditate ex alieno 33 matrimonio. 4 Primo enim in JegeAltiisimi incredibilis fuit, & iecundoviru iuu deliquit, tertio in adulterio fornicata eft,& ex alio viro filios ftatuit 34 fibi. 4 Haec in Ecclei^am adducetur, & in filid&eius reipkie- 35 tur. 4 Nontradencfilij eius radices, & rami eius no dabut i 6 frudu. 4 Derelinquetin male- didu memoria eius,& dedec 9 37 illius no delebitur. s Etagno- fcet qui derelidi funt, quonia nihil melius eft q timor Dei, & nihil dulci 9 quam refpicere 3 8 in mandatis Dni. 4 Glorfa magna eft iequi Dhmiiongicudo enim diefru aiTumetue* ab eo. C AP. XXIIIT, * ^Apientia laudabit animam A fua,& in Deo honorabitur, ^ & in medio populi fui gloria- i bitur: 4 Et in eccleiiis Al ( tiiS- mi aperiet os iuum,& in con- ipedu virtutis illius gloriabi- 3 tur 5 f Bi in medio populi fui exaltabitur, & in plenitudine 4 fan£la admirabitur. 4 Et in multitudine eled^rum habebit laude, & inser benedidos 5 benedicetur, dices: 4 E^o ex ore Altifsimrprodiui^pnmo- genitaante omne creaturam.*. 6 4 Ego feci in cglis^ft oriretur ^ lumeindeficies,& licutnebu- 7 la texi omne terra. 4 Ego in al- tiisimis habitaui,& thronus 8 me 9 in (folujna nubis. 4 Gyru c^Ii circuiuiiolaj&jpfundu a- byfsipenetrauij&in fludibus maris ambulaui, & in omni A c V ο Tranflat. Β. Hierony. cap.xxi π η terra fleti. s Etin omnipopulo 9 St in omni A X. b κύματα Β-αλάοιτίζ xy) b π&τη τήγή , ψ) b πουντι λα cS xfij eS-vei δκτητάμίω . * χα) μ$ τχτων πόντων ανάπαυαν) ίζγιτγχτα , (E κληρονομιά τίνος οώλι&ήζρμουι. *ττ£ beTethal? μοι ο κτίςνςά- πώυτω ν,&όκτίτάςμϊ κατάπαυ- <Γ6 τΐά mlwlw μχ, (Ε ζιτίοΰ, 4 b Ictm £ κα%κτκΙιυω(άν xaj b Ιίξβυταλημ κά^κλη^νομήδηίί. ‘ αιάν®* απαρχής ϊκ- ΤίΤί /as,(E ϊως άιωνων ύμη βλλάπω, b οκάυή άγια bcmov αυτά βλα- tytura- *χ<Μ ίτωξ b σιων itjn&yfilw'b πόλκ vyicirrjApn ομοίως μ&κατί- | παυτβ, (E b ίερβυταλήμ υι $%όάα 1 μου. 4 xcf.j lj ΰξίζωαα b λαά δβ- , δοζατμ§μω b μβ&δι Kvficd κλι 3- 1 ρονομίας αυτά. 4 Ω.ς κίάξ& ν·\]/άύΙω b τά λι ζ,άνόω , χμι ως κυτίαριοτ(§Τ b οξζσιν I άίρμων. | 4 ως φοίνιζ άμυ^ωΰίυύ b fMi } 1 (£ ως φυτά ρόδου b 4 ως Ιλϋάα ^·πξίπ ngb πεδίω xcf) ®ς τϋχάτΜος ανν^Ιωβάο | άφ’ υδατ^Τ. \ * ως κιννάμωμον <£ ως πάλα - 'άξωμάτων , ά ως σμύρνα bi~ λ&κτη όδωκα όόωδίοΛ. \ * % χαλζφόη έ ονυ<ζ (c τακτή, (Ε ως λβά/όου ατμός b tndm. 4 ΐγω ως ηρί^ινύος οΐξίτβνα κλάδου; μου , (Ε @ κλάδοι μου δό- ξης <ζχά.&τ(&. f g yo) ως άμπ£λ(& ζβλάςητα ώ’οόΐΜΐ ,jXcy τά civdv μου καρπός δόξης χάι ττλ^του. 4 βγω μήτηρ της άγαπήόζως £ καλής & φο£ου (Ε γνωτζως ^ τής όαίας ζλπίδ&. ό\ιο ωμι q σζου πα<η ($ις ηκ- νοις μου άα^άς %]ς λνγοφμοις υπ’ αυτά. 4 αυζβτόλ^ίτί αττζρς μβ (§) άΡη θ υμοδντ&ς μχ, ^ )bi0 τάν ^ρνημά- τωνμχβμτίλΥίδάητε' 0 I I I J. Η 14 Μ 16 1 7 18 1 9 ΙΟ ιι ΐ 4 ιί 16 ιί : ι ζ *4 16 Interpd i Tndd muris (efr in ό - mni terra, φ in omni populo & gentepojjedit 4 Et eum his omtiibtts requiem quafui: in hereditate alicuius morabor. 4 Tuncprecepit mihi crea tor omnium , jfy qui creauit me quiefeerefecit tabernactt Ium meum: & dixit i 13 s y» Iacob inhabita iri Hierufalem here ditare. 4 Ante feculum ab initio creauitme , e> ^fque ad fecula non deficiam :in habitaculo fetneio coram ipfe mini- i j feraui. 4 Et fic in Sion firmata fum.Jn ciuitate fanSii- ficata fimiliter me quiefeere fecit : in Hierufalem pote fias mea. A Et radicaui in populo ho norificato in parte Domini hereditatis illius i 4 Jthtafi cedrus exaltata fum in Libano: quaficy- preffus in montibus Aermon. * Gfuafi palma exaltata fum in Gaddi: & quafiplan te rofie in Hiericho. 4 jQuafi oliua [feciofa in campo pulchroiQd quafiplatanus exaltata fum ab aqua. 4 Sicut cmamomum Ts* ficut maffia aromatum , (ife quafi myrrha elecia dedi fiuauem odorem. * Ji)uafigalbanum et onyx (gfeflaffe, e3> quafi thuris va porin tabernaculo. s Ego quafi terebinthus extendi ramos meos , rami mei glorie &gratiae. 1 j 4 Ego quafi njitisgermi- naui fuauem odorem : efflores mei frucius glorie (efidi- mtiarum. *4 4 Ego mater dileciionis pulchre & timoris (ffi co -* gnitionis etfenile ffei. 1 5 4 Do autem cum omnibus filijs meis fempiternos dici is ab illo. Accedite id me qui con - cupifidtis me: <3» d generi» leminu 18 1? il 1 6 g 4 ♦ c t , $0 Interp. Graec. Nam memoria mea fu- *s :θφια σι pax. iccL^siASTic.Tranflat.B.Hicrony. H f l 19 3 ° per mcMulcis 3 & hereditas meafuper mellisfauum. . % Qui edunt me 3 adhucefu- rient\< 0 * qui bibunt me 3 adhuc fitientf Qui obeditpnht non confundeturfemper 3 & qui operantur inmejionpec cabunt. 4 Hec omnia liber tefa- 31 menti Debaltiffimi. 33 Lex quam mandauit no bis Moyfes , hereditatem in congregationibus facob. Ne deficiatis mires habere in Domino , mt confortet mos ipfe. Qniungimini ad illum 3 Dns omnipotens Deus folus efl 3 & non efi ampliuspre- ter eum faluator. * Qui implet quafiVhifon 3 5 omnia fapientia fua 3 & ficut Tigris in diebus nouorum. *Qui adimplet quafi Eu- sg phrates intellebium i zs‘ qua fi Jordanis- in diebus meffis. 4 Qui ofiendit tanquam 37 lucem difciplinam cognitionis , 0 quafi Geon in diebus 'vindemia. 4 (Non perfecit 3 8 primus fcire illam , & fic ultimus non inuefiigauit eam. 4 zAb enim mari multi- 3? plicate fiunt cogitationes illius , 0 confilmm illius ab abyjfo magna. 4 Ego fapientia ficut fojfa 4 ° a flumine. 4 Et quafi aque * 1 dubius egrejfa fium in para- difium. i Dixi 3 < Totumda-si bo meo horto optimo ^inebriabo meam 'viriditatem iufiam · 4 Et ecce fabia efl 4 3 mihifofifiainfluuium 3 (dfiflu mus meus fabius efl in mare. , 4 Quoniam difciplinam 44 quafi antelucanum illuminabo y φ ofiendam eam aifique °ad longinquum. * Quoniam dobtrina qua- 45 fi prophetiam effundam 3 0* relinquam eam in generationes fieculorum. *yidete quoniam no mihi 47 foli laboraui 3 fied omnibus exquirentibus illam. 19 30 e * ί° γύ μνημόνιυυόν μα xzfip μίλι γλυκύ , (£ η κληρονομιά, μα ύπερ μελί&ς κηρία. 4 (fi) ε£τίον- τίς με ίτι wavaGv(H 3 afij (fi) πίνον- τίς με ετι Jixj/nGvcnv. *ό νπακάων μα obc αι^αυθη- QJ) εμοι 3 α,γτ άμονρτηζνσι. 3» ίχ &<ότα πάντα βίζλ(& όϊαθή- κηςΒ-εοόνφίςα. ' 3 3 * νόμ&όν c αετάλά.^ ημϊν μανής , κληρονομιά» ομ άυυυαγωγοας * Ιακώβ * μη νκλνε£τε ιγρύανο» κν- ρ/ω,ϊνα κρμτααωνη υμάς αντς. κολλά&ε ανζβζ αντν,κόρι (Sp τΐαν- %κρμτωρ ό χεος μόν & εςί 3 xfij cbc ίςιν ετι πλίω c τωτήρ. 3 5 * εμΊτιπλάν ως φανών πάντα $ G(pia g custif 3 κμι ως τίγρης ο» ημί- ι8 4 Memoria mea in ^enera«- 19 tione feculorum^ 4 Qui edut ω,.,.,ι. ραιςνεων. i s *ό οάαπληράν ως όύφρμτης gv- 37 νενιν,κμι ώςιορόάνης cai ημεροας 5 ε ρ^όμού. 4 ό ίκφαίνων ως φάς παι ocia» γνωσεως, Kcfl ως γηων οανήμί- . ραιςτςνγη^υ. 38 4 α ναυετελενο» ό 7τξώτος γνώ- να\ οωτίυυ,χμι ατως ο εγ^ατ&βίχ. ο ζιγνίανοΑ) αντίυυ. 3 9 4 )χτο γ) Β-αλάοτης επληΰινύΰη τά^αΜοήμα^ ουυτης , ψ) η βχλη αυτής 'dvrc άβνοτα μεγάλης. 4ο * \γω ή Gtpia. ως όΐώρυ<ζ }χπ» πο %μοϊ)' 4 ΐ * vfif ως υόςμγωγός S^nN^ov εις affifileiGv. 4*· * «7 τον 3 7ίοτίνω μα τν κη π ον τν αριςον 3 έ μεθύσω μα τΐυυ πρρίοηάν τίωόικοάάν· 43 * Κψι ιόα μοι ή ό’ιωρνζ. εις πόσιμόν 3 κμ\ό πόσιμός μα Ιγ(ρε%> εις ^τάλαοίΜ. *07ϊ7ΐαιόάαν ωςορΒρον cp&fLdfi οκφΜΐ^αύτίαεως εις μακράν. 4 ί 4 07 ΐ ό^ιδ'αοκαλ’ιοω ως <®ξοφη- τάαυν οΜγεά 3 έ κα&λείψω αντίυυ εις Αρεάς τάν αιώνων. 47 * ’ίόετε οτι θωο εμοι μόνω c nto- πίανα } άλλαπάαι %ίς ίαζη&ύνιν οόϋτίχ). mejadhucefurient:«&tjui bi- 30 buntmejadhucfitienr. 4 QBi audit me,no confundetiuj?)j&, qui operantur in me,non pec- 31 cabunt. 4 Qui exucidat me, 3vvita£eternahabebtT n. 4 Haec omnia liber vit£e,&teil:amen- tum Altiilipnij& agnitio veri- 33 tatis. t 4 Leg^mandauit Moy- ies in prasceptis iuftitiarum,§c hereditatem domui Iacob, & 34 liraelpromiiiiones. 4 Pofuit Dauid puero fuo excitare regem ex ipio foitiiiimum,& in thronO honoris (edentem in 35 fempiternum. 4 Q^ii implet quafi Phifon iapientiam,& ficut Tygris in diebus nouoru. 35 4 Qjui adimplet qnafi Eu- D phrates fenfum^qui multiplicat quafi Iordanis in tempore 37medis. 4 Qui mittit diici- plinam ficut lucem , & affiftes quafi Geon in die vindemie. 3 8 4 Qui perficit primus (cire illam,&infirmior non inuefti li 3 ? gabit eam^ 4 A mari enim a- 44 40 Budabit cogitatio eius’, & co- filium illius in abyi|o niaSna. 4 Ego fapientia effudi flu- , 41 mina. 4 E^o quafi trames aque immenfi^ de fluuio. ego quafi fluuius Dorix, & ficut aquae- duft 9 exiui de paradifo. 4 Di- ^ xi .* Rigabo hortum pistationum, & inebriabo partu 5 s mei 43 frudum. 4 Et faduseftmihi trames abundans, & fluuius meus apflropiiVquauit ad ma- 44 re. 4 Quonia dodnfia quafi antelucanpm illumino omnibus, & enarrabo $*lum vfquc 43 in longinquum?; 4 Penetrabo inferiores partes terrae,sHnfpi ciam omnes hormienites,&illuminabo omnes fperantes in* 4<3 Diio. 4 Adhuc dodHna quafi prophetiam effuni^, & relinquam illam quaerentibus ia- pientiam, &nondefinamin progenies iMoruvfq; inaeuum 47 fandum. 4 Videte quoniam ω - ·»·* no fbli mihi laboraui, fed om nibus exquiretibus veritatem. V"· Tranflat.B. Hietohy.c aP.xxV . 0 02ΟΦΓΑ 21P a X. St '> CAP. XXV. I N tribus p%itum eftipiri- * y tuimec7y qu;e funt probata A coram Deo & hominibus. \*|^oncordia fratrum, & a-* mor proximorp, & vir & mulier fibi bene confentientes. 4 Tresfpecies odiuitanima 5 mea,& aggrauor valde anim§ illorum. 4 Pauper;em fuper- 4 bum, & diuitem m&laceip, & fenem fatuum &infeniatum. 4 Quae in iuuentute tua no s congregaiH, quomodo in fe- liedutetuainuenies? 4 Quam fpeciofum caniciei« iudicium^fic presbyteris co- gnoicereconfilium! 4 Quam 7 fpecioia veteranis fapientia,& gloriofus intelledus& confi- liurn! 4 £orona fenum mul- 8 ta peritia, &’gloria illorum timor Dei. 4 Nouem > iniliipicabilia cordis magnifi- caui, & decimum dicam in lin ' I4 ' a gua hominibus. 4 Homoquiiocundaturin 10 filiis,viuens & videns fubucr- fionem inimicorurnfuorum. 4 Beatus qui habitat cum 11 munere iqpfata , & qui lingua Qua non eit lapfus, & qui non feruiuitin dignis fe. 14 Beatus 11 qui inuenit amicum veru, & qui enarratiuftitiam auri au- 5 dienti. 4 Quam magnus qui I} inuenit iapientiam & icien- tiamQed non eil fuper timentem Dominu! 4 Timor Dei 14 fuper omnia fe fupcrpofuit. 4 Beatp hoiho cwi donatu 1 5 eft habere timore Dei. qui te- netillum,cui ailimi|abitur? 4 Timor Ijfei initiu diledio- 16 yds eius; fidei sut initium ag- glutinandumpftei. 4 Omnis *7 plaga trillitia cordis eft,& om j nis malitia nequitia mulieris. 4 Et omnem plagam & non plagam videbit cordis: 4 Et 19 omnem nequitiam, & no Nequitiam mulieris: 4 Et omnem obdisdum & 10 non obdudum odientium:& omnem vindidam & no vin- didam inimicorum. iS *EV τςισιν topgibblw Xcq dus- i ςνν ωραία εναντία κνζ/% · Ivtfym χν&νά xgjf ανΒρώπων f ομόνοιαν αδελφέ xg) φιλίαν * & πλησίον , xgjj φογιρ xgij f Ιων εαυ- τοϊς συμπε&φερρρροι. τςία <$g«<5V ε μίσησα# η 3 μ ον xgjj βΒζ$<τΰό%$ι&ι σφόώξα τη ζωη auidv. ■» * 7ί}ά)%Μ ΧΖΰΈρΥΐφΟΛΙΟν XOJj 7Γλ«- 4 mv ψάίςΊω 3 χα) ysqgvfy μοιρών ζλατίΰμίρον σώοεσα. b> νεότητίβυύσάυήγαίες^ s πώς diu <$ρης b> ιΑ γήξα βυ. ώςώραίον πολιοας χ^ίσις, Xgl 6 πρζφντίροις ννώνακ βχλίω. ‘ii/ / Ρ . / λ ως ϋόρμια γερόντων (ρφ<Λ,^ί/ ? frdoizatrpiSfjoig b ιανόημα xgjj £χληί ϊίφαν(& γερόντων πολυττΜ- 8 φία. yg\ τ χοω^ημα αώτων φόζος χυρ/,ου. * biviaxsmw^afgi εμάχάρμ- s> ira b) κα /fiict μου , <£ τ όεκα%ν ερώ bv τη γλώοση μου. * α,νΒρω π& cffii τεχνοις ώφράϊ- νόμεν& ζών βλίπων οΒη πϊώ- (Γ« ί^Β-ρων. * μαχα&ι,& ο συνοικώ» Γουαικι συνετή, (εοςεν Γλωοτη ύκ ώλίξϊησε, (I ος ebo 6$ύλά)σν» άναξίω \curd' 1 μαχά&ος ος <$Ιρε φζβνησιν, ^ ο $ιηίοί~μεν& εις ωβί ώνάοντων. f ως μίγας ό Α>ρών βφίουν, αΤλ’ eho Ιςιν xzrsp νν φοβύφρον τν jug/or * άγάπησις ΐεκυζβ*>υπ\ρπ<Αι ύπέβαλαν εις φωτισμόν. * ο χξμΑν cwTv τίνι όμοιωΒ-η- 1 s σενφρ * φόβ& κυρίου 'Χξ'χη αγαπή- 1 « σεως ωιΑΆης q 'ώξχη χολλήϋεως cunA. * πασαΑΐ πληγίνυ ^ μη πληγίυυ χαρΑας,χμι πασαυν πονη^αν^μη πονη&αν bvcuxog. i %aQm επαίωγίυυ xg} μη hia- ίο ίωγίυ)μιβυντων, xg) πασαν byJL χηεην xg) μη νκΜκπση ερ^Βρων. χε \ e f.. io Π 14 17 GAP. XXV. N tribus pulchra fatia fu^ fur rexi pulchra coram Domino . Coram Domino (e^r hommibus amicitiam proximi i & 4 Omnem mduffiionem et non induSlionem odientium , & omnem vindiciam (ef no yindibiam inimicorum * I S 17 . -ύ c *3 i 4 *7 Sz Interpr. Graee. * Non efl caput fuper caput 'coihbri , ft) non efl ira fuper iram inimici. 4 Cohabitare cum leone et dracone apj>bo 3 magis quam cohabitare cu muliere mala. * Nequitia mulieris alternat faciem eius , e> obfcurat vultu fuum tanquam nsr/us. * jn medio proximorum fluoru decidet πλησίον cunfl Αυαπεσάτίμ o d /υηρ cwrng, it άκα- i j αί- ό\μα (c αίχμύη μεγάλη γυνή Idfl Μιχορηγη τώ ό/β&,ουυτης. 3 ο * κωρΑια Α&πανη ifl Αίσωπόν otvBpmov (E 7 τληγη κουρέας γυνή πονηζβί. 3 * * χάρες παρβφμα] (£ γόνα^ παζμλελυφρα, ητις « παεμκα~ λ iefet flv άΜξβ αυτής bv ςενωσα. 3» * )fam yuvouKog αμαλίας, fcSiavrlfjt) ϊάπβνηοκομενπώυτες. 3 3 9 μη h)g Μξοδον vfraU, μη $ γυ vcuk) 7 Γονηράπαρρη<τίουιι 6%ο$&. 34 εν μη πορ&ιε J ηφ γβρμψχ 3 s τάν βαψών Gv ΙχΜτεμε cwtIuJj flitlx ψι fv r κς. i * TtwatKog ΰίγαύης μακά&ος ΌΜΥΐρ, (£ ο ομ$μος τάν ημερών cw- οΐπλά/η(& * *γυνη όΑ^ξάα /Νφροάνα τν d /ό- οώτης,Ημί τά ετη f ζωής Aid πλήρως άν eiplwn. i 4 γυνή άγα^ή 3 αγα^ή 3 w μεζ/ώΐ φοζχφμωντν κν&ιον $ο(Ιή- 4 (jfj. * ΊΓλ'όΐτΐό j (£ ττΙωχά Kctpd ία άγαύη (Οτζβζ κυ&ονβ# πουν τι κοαρώ (®ζβο·ωπον εχοντες ιλαράν γαν- j ycaGunv. *Ίχπο τ&ών άολαζήΟη μ& ηκαρΑια , ifl Sdn τύ τεταρτω οοξρΰώπω εφοβή^Ιω. ■έ si ast i C.Tranilat.B. HiciOiiy» % 4 Non eftcaput nc'quiusJcli- per caput colubri., non eftira it iuper irafri mulieri ^- i · 4 Coni' c 1 morari leoni & draconi placebit , quam habitare cui?^nu- 13 liere nequam. ' * Ntquiria mulieris immuta* faciem eius, & obcaecabit vultu fuum tanquam vrfus,& quafi faecum '.ψι oftendit in medio proximoru. • 4 Ingenctiit vir eius ,& audiens fuipirauit modicum,, 4 Breuis omnis malitia fu- f) per malitia mulieris, fors peccatorum cadat fuper illam, < 4 Sicut aicenfus arenofus in pedibus veterani , 4 fic mulier linguata homini qhieto. 17 s Ne reipicias in mulieris ipeciem, & non concupiicas is tnulierein fpecie. 4 Mulieris ira irreueretia & confufio ma- ij> gna. 4 Mulier ii primatum habeat,contraria eft virofuo, 30 4 Cor humile & facies trilfis & plaga mortis.mulier neaua. 0«.,.« 3 1 Manus debiles & genua ^7· diffolutai mulier quae no beatificat virum fuum. s* 4 A muliere initium failum efl: peccati, & per illam Ofunt ’ morimur. ■ JJ 4 Noli des aquae fciae exicu necmodicu, nec mulieri nequam veniam prodeundi. h 4 Sin 6 ambulaueritadma- < num tuam, confundet te in conipedu inimicorum, ^ h c 4 A carnibus tuis abicide illam > ne femperte abutatur. - *■ u;ap. ( xxvi. 1 M V3ieris heatus vir, A numerus enim annorum illorum cfuplex. f 1 4 Mulier fomsoble&at virum fuum,& annos vitie illius in pace implebit. ^ c 3 4 Pars bona mulier bona; in r arce bonatimd’)tiuDeum dabitur viro pro tactis bonis. 4 o 4 Diuitis autem & pauperis cor bonu, in omni opere vultus illoeumt hilaris. J 4 A tribus timuit cor meu, & in quarto facies mea metuit . 1 3 «, Tranflac. Β. Hietony. c Α ρ. χ χ ν ϊ. * ^ ο Φ i a i ι ρ Αχ. 3 ^Delatura duitatis, & coi- * ledionerp populi, ^ * EtcafSmniam medacem, 7 fuper mortem omnia grauia. “ dAPolor cordis & ludus, * •V ^ mulier zelotypa. 4 In muliere zelotypa fla- 9 gellum lingua:,omnibus com mumcans. i ■ Sicut boum iugum quod 10 moueturjta & mufier noqua. qai tenet illam , quali qui apprehendit ieorpionem. 4 Mulier ebriofaira magna, 11 * & contumelia, & turpitudo ( ^ illius noirjegetur. * Fornicatio mulieris in ex- 11 cellentia oculorum, & inpal- C pebris illius agnoicetur. inf. 4 1 ·'* * In fllia atrertente fe firma 1 3 cuflodiam, ne inuenta occa- fioneabutatu?ie. 4 Ab omni irreueretia ocu- 1+ lorum eius caue, & ne mireris ii te neglexerit. * Sicut viator fitiens ad fon 1 j tem os aperiet, & ab omni a- qua proxima bibet, & contra omnem palum fede,J)ir,& con tta^rnnem Fagittam aperiet pn^etran? , donec deficiat. T ' * 4 Gratia mulieris iedul^de- 16 ledabif*virum fuum, & oflfa illius impinguabit. ! 4 Diiciplina illius datum π 3 ’ Dei eft. 4 Mulier fenfata & 1 s tacita, ηοιχ,είΐ immutatio eruditae^ n imae. * Gratia fuper gratiam mu- lier fanda &pudorata v * Omnis autem piAideratio 10 noneit digna continetis animae. * Sicut Sol oriens mun- do in altifitais Dqi: fic mulieris bonae iptcies in orna- ment,uni donvus^eius. lucerna fplendens fuper candelabrum landum; * Etipea^ faciei fuper aeta- 11 tem fla bilem. 4 Columnae aureae fuper &a- 2 3 fes argenteas , & pedes firmi fuper plantas flabilis Mulieris. 4 Fundamenta «terna fupra 14 petram folidam : fic mandata Dei in corde mulieris fandae. I 0 1 i * Α,ι&ζοτώυ τίόλεως, ζΜ,χλή- i τίανογλου, * ng) χα^φώσ-μορ νπερ Saxa.- 7 %ρ,πώ)% μοχ&νζμ. * αχΑ®* κακίας ygj περΟΦ* s yjvn ώτιζγ)λ& yjvctiM,fc μα.ςϊζ γλωοιης %aunv < ΜιχοινωΡοάνα. * βοοζυγιορ αα,λ^ομερορ, γονή 7 topYipg, , ο κζβίτώ αυτής ως $ξμτ- αόμ.εν& σκορπίχ. . οργή μεγα,λν ,γονη μεζυΐρς, ){ΨΙ ρεμζάς.^ τΐυυάχυμοοτιυυΐω αυτής ύ σνγχαλνφα. 1 ποξνάα. γυναιχοςίν μζτεω&α- 1 μοίς οφ$·&λμψ, (c εν %Ίς βλεφά- ρ^ις αυτής γνω^ή(^εφ 1 *Μ 3νγατξΐ ά^ιατξεπίω, ςε- *3 ρεωαόρ φυλακίου , ίρα μή SJpoSaa οίνεαιρ εα,υτή ρ$ή<ηΓ). 4 oWia dmib £ς όφΒ-αλμοΰ <φν- 1 4 λαζαυι,ηομ μη 'άαυμάαης εάν άς 1ε 7τλ ημμελήαψ * ως £ιφωρ ό§'οίτΓορ(§λ ςόμα ά- 1 ί ροίζα^άίρωρ τι ηγΐω· ygjj)xM παν- τςΰ$αα& ααΰζφς πίε)’ κα~ τερΜΜτιπΜ>τς παοταλου χα^ήαε- ται , hcwL βέλους ά^ο^μ φα- ρετξουρ. * χά&ς γνραιχος τΙρψ« &W ) οα αυτής , xg) τα οςα οωτ£ πιουρεϊ ή I- πιςήμη αυτής. 1 $ό<ης κυρίου γ)ΡΥΐ σιγηζμ Hoy Αίνους, )(μι ebe εςιν αντάλλαγμα τίε- πα&έυφμης φυγής. * χά&ς Α?η χάζ/Ιι,γυΡΥΐ αίχυυυ- τηρά <ζ πιςή' * (£ φ.ί εςι ααύμος ί0 ’*■>!?' 5 r <7· Γ» f Λ ; ~ παςαζιος είχρα&υς ψυχής αυτής. ηλι ος ανατελλων εν υψίζοις χυ- * ρίο’ζ>, κμιαάλλ&'γυναιχόςαγαθής εν χόαμω οικίας αυτής, λυγν(&λ νκλάμπων 3%ι λυχνίας αγίας , f (ο χάλλ& (Οτζ^Ίωπου <Μι ήλι- ^ χία. ςααίμη, * ςνλοι χξΌ&οι 3$η βάαεοιν ι γυ ζμΐς, κμι πό$ες ωζμιοι 3$ι ςερ- νοις ΑςταΒ-εσι. * τεχνον άχμίυυ ήλιχίας (θυ ανρ+ TYipnQp υγιή, (£ μη $^ως άλλοτςίοίς ι ' > > η ο τίιυ ιγμυ w* ΙΟ χ6 1 7 ί 14 inter£>r.Gf&6 - Η s 4 Calumnia emitAtis , & collectionem turb* mente aliena^ φ* turpitudinem juam non celabit i. 1 1 4 Fornicatio mulieris in extollentiis oculorum j & in palpebris fluis cognofcetur. 13 4 Super filiam inuertibi- lem,firma cuftodiam · ne m- uemens flolutionemfeipfa V- tatur. 1 4 4 T ofl inuerecundum ocu lum caue , (efi ne mireris fi in te errauent. 1 s 4 Sicut fitiens viator os aperiet cum inueneritflante’ t & ab omni aqua proxima bibet , contra omnem palum fledebit, (efi contra fagittam aperiet pharetram. 16 4 Gratia mulieris deletta- bit virum eius·, φ offla illius impinguabit fleientia illius. 4 Datum domini mulier tacita prudens , φ non efi commutatio erudita anima * 4 Gratia fuper gratiam, mulier pudorata & fidelis: *° 4 Et non e β pondus omne dignum continentis anima I * fua. 4 Sol oriens m altiffli- mis domini , & pulchritudo mulieris bona in ornamento domus eius ilucerna fplendes fuper candelabrum flanSium * II 4 Et fpecies faciei in ata- te flabili. 1 3 4 Columna aurea fuper ba * fies argenteas ^φ pedes for- mofi fuper pammenta fia* bilia. J -4 * Fili j florem atatis tua conferua (anam ,· & ne dei alienis robur tuum i 17 1 9 l 16 § 4 - Intcrpr. Grsec. * Cum reqmfieris omnis campi i5 fertilem forte 3 femina propria je· mina , confidens in nobilitate tua. 3 Sic generationes tua fuperfii- tes 3 @* audacianobditatis habentes 3 magnae ermt. 3 Mulier mer- 17 tenaria aequalis porto reputabitur } comugata aute turris mortis vte- tibus reputabitur. 3 Mulier impia iniquo pars da- bitur 3 religioja autem datur timenti Dominum. ■' 3 Mulier turpis ignominiam co- mutabit- f filia autem honefla (dfi tviru reuerebitur. 3 Mulier in- ) ° uertibilis ficut canis reputabitur } at habens verecundiam 3 ‘Dominu timebit. 3 Mulier viruproprium 3 1 honorans 3 fipiens omnibus apparebit; inhonorans autem impia in fuperbia omnibus cognofcetur. 3 Mulieris bonae beatus vir.nam 3 1 numerus annoru eius s duplex erit. 3 Mulier 'vociferas (efi Unguo- 3 3 fit in inimicorum fugatwnem contemplabitur } 3 Hominis autem i* cuiufque anima fimilis his ,b e Ui fe- ditionibus animam tranfiget. 3 fn 3 1 duobus contrifitu efl meum cor 3 (efi in tertio ira mihi aduenit. 3 Vir bellator deficiens per ino- 3 s fiam. viri prudentes fi cotem- nantur. 3r Rediensa tuftitia ad 37 peccatum 3 Dominus parabit eum ad romphaeam : difficile eruitur negotiator a deceptionenon iu fiificabitur caupo a peccato. C A P. XXVII. Katia indifferentis multi pec 1 caueruntf & qui quaerit mul tipiicare auertet oculum fisum. 3 Jn medio compaginum lapi- 1 dearum figetur palus 3 & in medio venditionis emptionis com primetur peccatum. 3 Si non in 4 timore Domini tenuerit cum diligentia 3 cito fibuertetur eius domus, 3 Jn cocujfione cribri per- s e manentftercoraffic s folia hominis in cogitatione illius. 3 Vafit figuli probat fornax , * tentatio hominis ‘in cogitatione illius. 3 (ulturam ligni ofiendit fru- 7 Bus illius, fic locutio cogitationis in corde hminis. 20ΦΙΑ ti PAX. eccLEsi a Stic. Tranllat.B.Hierony* ».j * ά/υαζητήτας πουτς πεδία £- yim κλήρων, σπάρε τα ίδια σζτίρ- μαΚμ πζποιθώς τη Ajfifda Gv. * ϋτύύς τοί ffiv^uctlci Gt> πε&όν- W παρρησίαν ϊχοβμ pLiycnKiwodcn. t? i yiwh μι&ίαίσΥ σιάλω λ 5 - ’γιδϊγισί^,νπανδζ^ς $ 7 τνργ& Hei Ρατα %ίς pg&pSfoiq * ywfo άσεζρς d /όομω μεξ).ς δ ο , άΐτφης δίδοτοη τά φο- ζαφρω τρ κύ&ορ. * ί·9 3 yvuun ά^Υίμων ατιμίουι χΰΚμ- T&i^eijSvydTYip $ όύ^ήμωρ (Ε τρ οντρμπόσετομ. jo 1 yiwn αδιάτςζπ& ως κνωρ λο yRopter inopiam 5 muIti A A deliquerunt ; & qui qu$rit locupletfTi,auertit oculum fui!m. 4 * Sicut in medio'compaginis lapidum palus fi- gitur } fic & inter medium venditionis & emptionis anguftiabitur peccatis. J 3 Conteretur cum de- linquente delidum. 4 3 Si non in timore Domini tenueris^e in^an-' ter, cito fubuertetur, domus tua. e 3 3 Sicut in percuilura cribri remanebit puluis* fic aporia hominis in cogitatu illius. t 6 3 V afa figuli probat for- nax^& homines iuilos te- tatio tribulationis. 7 ^^^icufruft^atio de ligno ofteditfru&u illius, fic VQ r bu ex cogitatu cordis hominis.! * ' * Tranfiat. B.Hierony. c a t. &xvu* ? %οφια 2 ipa£ inteiphG^Ci Sll.lJ .b. ’*Ante fermonemnon lau- 8 des virum,: hses enino^tentatio B rfft homiBtlm. 4 Si fequaris 9 iuftitiam, apprehendes illam: &t iidues quafi poderem honoris , & inhabitabis cum ea, & proteget te in fempitcrnu, & in die agnitionis inuenies firmamentum. * Volatilia ad 10 fibi fimilia conueni,unt;& veritas ad eos quiopefanturjdla, revertetur. 4 Leo venationi 11 infidiatur femper; fic peccata operantibus iniquitatem. 4 Homo lenlatus in lapien - 11 tia manet ficut Sol· nam ftul- tus ficut Lpna mutatur. 4 In u medio inlenfatoru lerua verbum tempori: in medio aute cogitantium alfiduus efto. 4 Narntiopeccantiu odio - 14 ia, & rifus illdrum in deli&is peccati. 4 Loquela multum *5 iurans,horripilationem capiti ftatuetj & irreuerentia ipiius obturatio aurium. 4 Effufio 14 fanguinis in rixafuperborumj & maledi&io illorum auditus grauis. 4 Qui denudat ar- n cana^mici fidem perdit^ no Inu^niet ^micum ad animum . Laum. 4 Dilige proximum , 18 & conic?ngere ndenfcum illo: 4 Quod fidenudaueris ab- ** fconfa illius, non perlequeris pofteum. 4 Homo qui per - 10 di| amicii|n fuum,fic &qui perdat amicitiam proximi fui. 4 Et lictit qui dimittit auem de manu fiia: fic qui reliquifti proximqm tuhm, &'iion eum capies. 4 &on illum lequa- 11 ‘ ris; quoniam long^abefl:; effugit enimijuali caprea de laqueo , quonium vulnerata eft anitqa eius. s 4 Vitra eum no 1 i poteris colligare, & maledidti ( eft concordatio. 4 Denuda- 14 re auternijpici myfteria,de- iperatio eftanimce infelicis., 4 Annuens oculo, fabi4cat m iniqua , & nemo eum abii- ciet. In conlpeda oculorum tuorum conculcabit os fuum, & fuper fermones tuos admirabitur. ECCL ESIA^TIC. 21 * λ 9 γί(τμο(ϊ μη \%cuvicng t gwt γ) 7ΓΒΐζβϊ(ίμος d /ν^ρω- πων. * idfl b Rixato» , xcl- ? ^ληψή cwv, vfff c^dbVvi ουυτως · 7Γ o$np» ό[όζης. * rfiTetvci (®ζ)ς tot ομοια αυ^ϊς »& . 1 λέων Svpcw biedh άάα,ΰτως ά- 1 » μα/ρτί&%Ίςίργαζομ!φοις xdxm. * ώήγησις A)Vs£od? $\&παΛΊ?ς b) »* ■βφιοι, ο ά,φρων ως οΈλΙυύ*) οίλ- λιο^τομ. i sU μ,ίΟν cuuuSTffl σίωτήρη- *j Gv xcupjv, eig yiiGv <$g αρατάλη αμαρτίας. * λαλιά 7ίολνόρχΗ όρθωσα τ&ι- η %agff η μάχη ουυτώνίμφραγμός ώτίων. * έχγμκης αίματ & μά - 1 « \%τίργ)φ<ώων } & ή JiAtoiMpn- σις αντάν ακοή μο%3νζ$(· * ο ΪΜηχαλνττΙων μυςή&α άπω *-17 λ€(Γ£ πίπν,& νμγι φίλον τίίο αυυΐ§. * ςέρζον φίλον,£ τηςωΟνιτι μίτ ι β άυι£. * sdd $ )>< 7 ΐοχαλν\^γ]ς ra μυςή- 1 ? ξ/α ώ/ηί,'όμη κα^δίωζης oVic νω OULid. * καθώς γ}άτιωλζ(Γα]> ό^^ωτίος ίο τν έγ^ρον curd ,ντ ως άπωλζϊί τν πλησίον cLur£. * χομ ως ίτετβνον όχ^β^βς 6υα }χΜλΌϊας, έ&τως άφίίχας η°ν ττλΆ- (τίον, (£ '6 dwpSj(feig cwvv. a * μνυμυνν ^ωζγ\ς , οτι μακζρν ο. άπέςη, χομ οΐζέφυ^μ ως δοξχάςνχ, τίαγ ί<έος. *οτϊ τζμ^μά ϊςι χα'&ίϋ- 13 crcq,(c λοιδορίας δςΐ Λ αλλαγή · f ο $}χ7Γΰκαλυ·^/αςμυςρ&αά~ ΐ4 πωλίο-ί πιςιν. * Jltfaj&jcw οφβαλμά ηχταίνβ ij Tvmpg . , Kj ο Μς αντν άτι ouud . ά7ίέναΛί τάν οφβαλμψ Gv γλυχαΛΗ τςόμα cwt£ , έ <ΪΒη τάν λάγων Gv Sa υμάττα» * % 8 s Atitefermonem ne Lu~ daneris ^virumjotsc etiJm teri tat io hominum* $ 4 Si fequaris iufiiha, ap~ prehendes ipfam , indues eam ut talarem tunicamglo 10 rue. 4 Volatilia ad fimilia fibidtuertent, veritas ad operantes reuertetur. i * 4 Leo uenatiom infidis tttr, fic peccatum operatibus iniquitatem* 11 4 Uiariatid pij femper in faptentia 3 at fiultus ficut Luna alteratur. ί 3 4 /» medium imprudentium conferua tempus , in medium autem cogitantium ajfiduus efio. 1 4 4 Narrat io fatuorum onero fitas, φ rifus eorum in cibo peccati. 1 J 4 Loquela multum iurantis eriget capillos ], (gfirixa eorum obturatio aurium. 1 6 4 Effufio fanguinis rixa fu perborum, & conuiciatio illorum auditio praua. 17 4 Reuelans arcana perdidit fidem, & non inueniet amicum ad animam fuam. I s 4 Dilige amicum , (df fidelis efio cum eo. 19 *Si autem reuelaueris arcana illius,non perfequaris pofieum. io 4 Sicut enim perdidit homo inimicum fuum, fic perdidit proximum fuum. a 4 Et ficut auem de manu tua dimittens, fic dimififti proximu^non capies eum. - II 4 Ne eum fequaris , quoniam longi ab eft, & effugit tanquam dorcas de laqueo. *5 4 Quoniam vulnus pojfi- bile e fi alligare, couitij efi conciliatio. 14 * At qui reuelauit arcana,* m perdidit fidem. *eAnnuens oculo fabricat mala ; e?* qui cognouerit eum i recedet ab eo. fn confieBu oculorum tuorum mdulcabit os fuum, & in fermonibus tuis admirabitur. fif Y f (VjC (Λ i\ Intcrpr. Graec. i 4 Eofiea Autem peruertet ■ ospuuh, &*.in fermonibus fuis dabit pandala. * Multa odio habui, & 17 non ajpmilaui ei, Dominus odiet. * Qui mittit lapidem in 18 altumjuper caputfutim mit tit& plaga dolofa diuidit rvtilnus. * Qui fodit foueam , inci- '-9 detineam: *.Et fiatuens laqueis } ca- 3° pietur in eo. * Facienti mala, fuperip- 3 1 fum morabuntur & non co- gnofcet nande uemunt illi. i JlIufio & improperium fuperborum mindiSlap- cut leo inpdiabitur lUis. * Laqueo capientur qui i i Utantur in capi piorum, φ dolor conpimet illos ante mor te eoru. ira & furor,& hac funt abominationes 3 e> nvir peccator continens erit illoru. CAP. XXVIII. XT Indicans a Domino, in- 1 ’ ueniet anndiffiam , φ peccata illius objeruans ob- feruabit. * Dimitte iniuriamproxi- 1 mo , & tunc deprecante te, peccata tuafoluentur. * Homo homini conferuat * iram , φ a Domino quaerit medelam . * Et in hominem pmilem 4 {ibi no habet mipricordiam i c>- pro peccatis fuis deprecatur. *Jpfi caro explens con- 5 fer u at iram , quis propitiabit peccata illius ? * Memento nouijpmorum, 6 defme inimicari'. s Et non mineris proximo 7 interitum φ mortem , & «acquiepe praeceptis. * Memento mandatorum, 8 & non irafcaris proximo: 4 Ettefiamenti Altiffimi , 9 φ defice ignorantiam. * Abfiine a lite, φ demi- 10 nues peccata i homo enim iracundus incendet litem. 20 ΦΙΑ ςιραχ' ?ecclesiastic. Tranilat.B.Hierony. 16 17 f ΰςζρβν J\,g thafge\J/a 7» ςόμα cun£, % λ^Ρ'Οίς Gu $Φ(Λ σκάφαλα. * πολλά s μιμητά κ, άγ ωμοίω- φ ο μισήσ’α. ι 8 *όβάλλων λιΒον άς ύφος φ Β-φύα^ν, ζμμζ- η Φν%λα 1 ς. s * μνή&ητι ον'&λοίν χμ] μη μη- 9 νίοτης τύ πλητίον, * χμ\ διαθήκης ν-ψίςαβ πά&$ε αγνοιών, ο 1 '$ζ/ή<γα s lkfb μάγης, (£ Ιλατίω- <τφ αμαρτίας, d /όΒρωπ<& ^ θυ- μω^ς VKKouum μάγίω. ιί Vra.tc b Ecc.io.b Nouiifime autem peruei 1 - D tet os iuupi , &<5η & verbis tuis dabit icandalum. ^ \ c 17 *MuItaaudiui,&non coa;- quaui ei s & Dominus-o®di^iK Ium. ^ C , c s * Qui in altum mittit lapi- Pr 0 . 2£4 denijfuper caput eius cadet:& plaga dolofa dolofi diuidet 19 vulnera. * Btqurtoueam fodit,inci- det in eam: & qui ftatuit lapide jpximo fuo , offendet in eo. 3 0 *Et qui laqueum alij po- nitj peribit in illo. 31 s Facienti nequifsimu confli um , fuper ipfum deuolue- tur^Sc no agnoicet, vnde eue- niet illi. 3 * * Illufio & improperiu fu- perborum , & vin^i&a ficut leoinfidiabitu#illi. * Laqueo peribunt,qui ob- ledantur caiu iuftoru : dolor autem con fu met illos antequam moriantur: ira & furor vtraque execrabilia funt, & vir peccator continens erit illorum. 33 CAP. XX VIII. 1 OVi vindicari vii.lt aDno. Deu.*>. a ^mueniet vindicta, &pe&- ^ cata illiui ieruans fer u^bit 1 * Relinque proximo tuo nocenti te,& tunc deprecanei tibi peccata foluentur. . % J * Homo homini reieruat iram, & a Deo quasrit medela. 4 ‘ 4 In hominem ilmilem fibi non habet mifericordiam, & de peccaiis fuis deprecatur. j 4 IpTe dum caro fit reieruat iram, & propitiationem petit a Deo: quis exoraj iit prp de- lidis illius? « 6 4 Memento nouiffimorum, &define inimicari. 7 * Tabitudo enim & mors* . . c·. , . ' L, lmrmnent in mandatis eius. ■< 8 4 Memorare timorem Dei, & Ko^iraicaris proximo. 9 4 Memorare teftamentum Altifsirw., Sf deipice ignoran^ tiam proximi. 0 4 Abftine tc a lite,& minues peccata. ( t f , v . . , -i ■· ί , Tranilaj. B. Hierony. c AP.xxviit; j σοφία sipax. ^ Homo enim iracundus u y» , incendit lite'n^,&:vii,peccator B ' /furbabitarhicos, & in medio pacem Jiabentiu immittit ini- 0 ihi<5tiam. 4 Secundum,enim lignafyl- 11 ua:, iic ignis exardeicit; & ie- cudum virtutem hominis, iic iracundia illius erit;&fecundum iubilantiain^uam exal- j Pro.atf.e tabitiram fuam. ”Certacmen fe&inatum incenditignem,& lis feflinans effundit iangui- ^em ,& lingua teftificans ad- * ducet mortem. 4 Si iuffla- *♦ ueris qualygnis exardebit; 6c ii expuerijfuper illam, extin- guetur. vtraqueexoreprofi-. dicuntur. 4 SufuriO& bilin- m giiis malediitus; inultos enim turbauit pacem habentes. 4 Lingua tertia multos co- 16 nlouit, & diiperiit illos de gente in gentem. * Ciuitates muratas diuitu J 7 deffruxit, & domos magnato- C rum effodit. 4 Virtutes populorum con- 18 cidit, & gentes foijjes diffol- i 4 Lingua tertia mulieres 1 * (viratas eif cit, & priuauit illas , 'teboribus fu is. 4 Qjii reipicit ilfam, non habebit requiem, nec habebit 1 amicum in quo requieicat. , * 4 Flagelli plaga liuorem fa- c ii ; plaga,autem lingua comminuet olla. 4 Multi ceciderunt in oie 4 gladij, fed non iic quali qui interierut perMingilam fuam. 4 Beatus’quite&us eil a lin N gua nequam, quyn iracundia illius ri^bn transuit, & qui ηρή attraxit iflgutn, & in vin- culiSi ei ψ no$ eil ligatus. ^ 4 Iugum enim illius iugum 1 + t terreum eil,& vinculum illius vinculujjy^reum eib 4 Mors illius mors nequif- *j iima, & vtilis potius infferus E) quam illa. 4 Perieuerantie iMius non 16 permanebit j ied obtinebit vias iniuftoru. In flamma fua non comburet i ullos. bcclesiastic. 20 it ij M 17 * d/jvp αμαρτωλάς φί λοιζ , Xcy d/oci/jQv εΐρίώάόόντων εμζ&λά ίϊ&ζολίιυ. * yj/ τϊώ νλίω Ifl πνζ/ς χτώς McmvMQfy ,$tIu> ςερίωοινής μάχης τ π^ρ cw^yiQQ , yfl τίω ιχμυ ανθρώπου ο ΐΝμός curti fetyjKSM Φ ^ ττλο^ν ‘Sci d/jOpto- 7τον d/ju^oi opylw curri. 1 ξ&ς xetfoafr&ifoijfyjn οκκοάα π^ρ,^μάχη xot&azr&ffovcik οκ- *%set αίμα. » * β/λοφνιτΜης $ϊς αζηνΟηζμ καή- Qf), 3(θ) εάυ ττΐυ'της επ’ cuni λπο- ί αμη κρμτηση Αιρετών , yg^ οι u τη φλογ) αυτής % μη KanQvJ.* II (λ Interpr. Grsec. ϊ7 4 Vir peccator turbabit amicos^in medmm pacem habentium immittet calumniam. 4 Secundum mdteriaignu fc incendetur fecundum firmamentum rixae ignis auge- 14 ii 16 nis ira eius erit , & fecundu dmtiats hominis exaltat iri fuam. 4 Certamen fefiinatum incendit ignem , (fi/ lis fefti- nans ejfunditfanguinem. *St infujfiaueris in fiintidii accendetur j (fi/ fi expuem fuper illam , extinguetur. c/ ytraque ex] ore tuo profici- fiuntur. 4 Sufurronem c/ biliti- guem maledicite ; multos e- nim pacem habentes perdiderunt. · 4 Lingua duplex multos commouit , (fi/ diuifit illos de gente ingentem. l r 4 Et ciuitates munitas defiruxitjfir domos magnatum euertit. 4 Lingua duplex mulieres fortes eiecity & priuauit eas laboribus fuis. 4 Qui attendit illi , non inueniet requiem , neque habitabit cum filentio. 11 4 Plagaflagellifacietliuorem; plaga autem lingua co- minuet offa. i* 4 Multi ceciderunt in ore gladijnon vt qui ceciderunt propter linguam. * j 4 Beatus quiprotefifus efl a facie eius,qui non tranfiuii in iracundia illius. *4 4 Qui non traxit iugum illius , & in ^vinculis eius non efi ligatus . nam iugum illius iugum ferreum, 'vin cula illius vincula area. .» 1 5 4 Mors nequam mors illius , e> Vtilis potius infernus qukm illa. itf 4 Non dominabitur pio- runi, & inflamma eius noti comburentur. h jf 19 10 I 0 c ίί Interpr, Grarc. 4 6 hu derelinquunt Do -17 minum fmcident m illam , m illis exarde fiet, (fi/ no ex- tinguetur. fimmittetur in illos quafi leoquafi pardus ruafidbit illos. 4 Ecce circumuaUa pojfef- 28 βonem tua finis, & ori tuo fac ianuas & feras. * Argentum tuum (fi/ au 19 rum tuum confla, &fermo~ nis tui fac fiateram, (fi/ ori tuo fac portam feram. 4 Et attende ne forte la- 3 c baris in illis . cadas in confectu in filantis. cap. xxix. A Vi facit mifericordiam , 1 fenerabitur proximo; qui praudet manu fua, feruat mandata. 5 Ecenerare proxu/o in 2 tempore nece [[itatis illius 3 et iterum redde- proximo ad tempus. 5 Confirma verbum tuu, 3 & fideliter age cum illo , & in omni tempore inuenies ne- cejfitatem tuam. * CMalti quafi inuentio- 4 nem afiimaueruntfoenus , et prafiiterunt laborem his qui adiuueruntfie. 3 Donec accipiat deoficu- 5 latur manus eius , (fi/ in pecuniis proximi humiliabit vo cem. 4 Et in tempore redditio- 0 nis protrahet tempus , & reddet r uerbum pigritia , c/ tempus caufabitur. 4 Si autem potuerit dare, 7 αντοΊς . μη πόσης χατέναυντι c νεήο&όοντ©-'. xSQ ι * θ' π οι dv \λε& frcivm td 7(λη σίον, xgijj ο ϋΰηχνων τη χεαξ} cur tfi Ίηρϋα»^λάς. 2 r ddfieiGv τά π?\ησίον c » xaapd χξάας duri, χομ πάλιν'όπόό^ τύ πλησίον εις τν xcuqjv. 3 f ςερέω Gv ifiyov Gv 3 (t τηςω^ητι μετ’ cwrfyfc dv Ttcmixcupd Slpn- όβς rlw/edm Gv. 4 πολλοί ως ώρημα αιομησ ojv 3 gfij παρέχον κόπον %Ίς βοηΒήσα.οιν ουντοΊς. s * εως fi λά£η κα^μφιλεί χκζμς cLrtfifi Sdri τύν χρημάτων § πλησίον %ποανωσοα φωνίιν. s f (ccv χοαροό'ϊίπο&οιτεωςπαρελ- xvm χφνον 3 $ ifirocidijei Asitj/ ώχη- όίας (£ rvxouqpv ctmdiifj. 7 4 zdffi ιχνση μόλις κο- μικταή'ΐτημισυ,ψόι λογίϋτοΐή ouvfi ωςώόρεμοί. 8 * ει $ μη 3 απες-έρη< 1 εν cwrv των ρβημάτων eundi, j ifij caandofis cw~ τν $ωξε<ΐώ ζχβρόν. ύ ? * χατάζμς έ λοι^οξ^ας'^ττοόω- σα cwnf, mn όόζης Ικτοόωσα amf ατιμία». ίο 4 πολλοί οιιΰχα^ιν7ΐονην-οίςά- πέςρεφα» τν 4υ3ρωπον, Ίχποςερη- ^rbuou] όε βολαζγ)3ηο~αν. ιι πλίωζΜΐ&πανω<Γβ μαχξβ- HfunGv , χομ fPn ελεημοσύνη μη ιΓαρελχνσης οωτν. ζ 8 s ι a s τ ι c.Tranflat.B. Hierony; 27 4 Qui derelinquunt Dorrfi- n u m, 1 n cjd et i mi Jia m, &«exar - debit in illis,& noirextin^ue-x tur,&iminittetur inillos quafi leo,& quafi pardps lsdeti$oi. 4 Sepi aures ^yas ipinis 3 Sc linguam nequam noli audirej . & ori tuo facito oftia, & feras 29 auribus tuis. 4 Aurum tuum & argentum tuum confla, & verbis tui§'facito ftateram, Sc frsenos ori tuo redos. c 3° 4 Et attende, ne forte labaris in lingua, & cadas in coiy- ipedu inimicorum infidian- tium tibi, Sc fit cafus tuusin- ianabilis in mortem. ij CAP. XXIX. 1 O Vi facit mifericordiam,foe A ^neratur proximo fuo - 8 c qui prseualetmanu ^.mandata 1 ieruat. 4 Foen^rare proximo tuo in tempore necefsitatis illius, Sc iterum redde proximo in tempore fuo. 3 4 Confirma verbum, Sc iL deliter age cum illo, Sc in omni tempore inuenies quod tibi neceifarium eib 4 4 Multi quafi inuentionem ^itimauerunt foent|s 3 & 1 ftiterunt moleftiam his , feadiuue v runt. & J 4 Donecaccipiant,ofcuIan- tur manus fiatis^ Sc in promif- fionibus humiliant voce fua. 6 s Et in tempore redditionis poftulabit tempus, Sclqque- tur verba taedij Sc murmurationum, 8 c tempus caufabitur. 7 4 S i alitem potuerit redde- B re,aduerfabitur: folidi vix red det dimidium, Sc computabit illud quafi inuentfonem. 8 4 Sin autem fcaudabitillum pecunia fua, Sc poisidebit iliu inimicum gratis. ^ 9 4 Etconuitia & maledidi reddet illi ■, Sc pro c lionore Sc beneficio reddet iBi cotume- 0 liaAa. 4 Multi non cauianequitiae non foeneratifunt, fed fraudarbgr^tis timuerunt. 1 3 Veruntamen fuperhumi- lem animo fortior efto,Sc pro eleemoiyna nontrahas illum. c ^Propter madatum aiTume ius ne dimittas eum vacuum Tranilat.B.Hierony. c ap.xxix. ‘ »20ΦΙΑ i ipax. * %&&ν αν'ίΰλγις ^τιλαζοί πζ- vrf&g xf τίιο ινίεαν curti μη ΪΜοςρίψης ουντν. ''XmhiGv 'bgyvgtov Itet φίλον (c άΐζλφόν , (£ μνι χατΰίκρν^ζ ουντ \s & ο τν ?\$ονάς άπώλεων. 4 Φζς τν dncravpj ν Gv kclt cjj- %X(k υ-^Ιςου , )(gy λνπτ&λήσε Gt μάλλον ητχςνσίον. 1 (TvyK.XuGv ζλζνμοοζωίω αν τίς^μεοις Gv, £ cwtyi οΐζζλετα] 4 Per , αν hmoia. κοΚ&λά^ , Τν ρννΰμζνον ουντν. 4 syfvn 7 Γολλύςάπώλ , ίίϊ£ καΐώ- ΐ4 Hiwovfag, χομ 2<τάλώζΓ£ν ουότχςώς χίμα. dctActarMii I 4 ά/\ 1 ^ς Iyuujct%vg άπωκκτί, ij ; xgji ΙπλαΜΥΐδνΰ'ΰυν αν l&vmv άλλο- τ&οις. 4 άμαρίωλίς a^^cuvcvv αν%- u λΰίςχν&ου ζμπ£(Γέίτ&] ύς l^vhu, Xg) Ιί&κΜ Ιργολαβίας Ιμπίΰα- Tcq €ig x&cretg. 4 άμτιλα.βο<ί ί7 πλησίον δνυύαμίν Gvjtas&ti- yi Μαντώ μη ζμπίσης. 4 ζωής <Λο Β-ρώπον vL· ρ ιβ Ιμάτιον^ ο\χ&χα.λυ- πΐων cl^ /ημοσζωΐω. 4 χράοτων βΙ& πΙω^ού \zm 1 $ ΰκίπΐυν Ιοκών 3 η ζΐίσμαά^ λαμ- πζμαν άλλοτ&οις . i cfm μιχρμ (£ μεγάλα Sitio- 3β χίουν οναΐκίμον olxiag Gv μη άχύσης. 4 ζωη πονηζρ- Νικίας elg οι-) ι χίαν , xgj £ παροίκησες } φο Μοί- ζεςςόμα. * Μ 18 10 II Interp.Grasc. 8 $ 11 4 Gratia mandati adiuua paupere , in egeftehe emi ne amrtas eum. 1 j 4 GPerde argentum pro - pter amicum & fratrem- et ne abfeondas illudfub lapide in perditionem. 14 4 Tone thefaurum tuum fecundum praecepta Altijfi- mi , e> proderit tibi magis quam aurum. 4 Qnclude eleemofynam in penetralibus tuis 3 & ipfi eruet te de omni malo. 4 Super fcutumforjitudi- nis ,φ* fuper lanceam potentiae contra inimicum pugnabit pro te. 1} *y'i r bonus fpondebit pro proximo , & qui per didit ve recundiam , relinquet illum. 4 Gratias fideiujforis ne obliuifcaris , dedtt enim anu mam fam pro te. 4 Bonam fideiuffone euer- tet peccator. 4 4 4 Fideiujfones. fugiet peccator inutilis , in cogitatione relinquet illum qui li- beramt fe. 4 4 4 Fideiuffo multos perdidit dimtes 3 commouit illos quafi fluclus maris. 1 J 4 Viros potentes migrare fecit 3 (efi wagati funt ingen tibus alienis. 16 4 ‘Teccator tranfgrediens ψαηάαία Domini incidet'm t fionfionem, (djr qui per fe qui- tur mercedes , incidet in iu- dicia. 17 * Recupera proximum fecundum potentiam tuam , et attende tibi ipfi ne cadas. 4 fnitium avita hominis aqua & panis , (fiy vefiimen tum , (efr domus tegens tur- 19 pitudinem. *<£Melior Vicius pauperis fub tegmine trabiul·, quam epula Splendida intet 3 ° alienos . 4 Super parua & magna complacentiam habe i% (fip improperium domus tua 3 1 non audias. 4 Vita mala de domo in domum 3 φ vbi peregrinus eris 3 non aperies os * h 3 23 c 3 3 35 Interp. Graec. * Hospitio fufcipics potum ftabis in ingrata ., &* fuper hac amara audies. 4 Tranfi , peregrine orna menfam 3 & fi quid in manu tua ciba me, 4 Exi peregrine k facie 34 gloria^opus e fi domo t hofiitio fufceptus efi a me frater. * Grauia hac habenti prudentiam , increpatio domus & improperii* foeneratoris. CAP. XXX. Q Vi diligit filium fuum 3 1 ajfiduabit flagella illipvt latetur in nouijfimisfiis. 4 jQui docet filium fuum , * Letabitur in illo , (efi in medio notorum in illo gloriabitur. 4 Ghti docet filium in zj- f lum mittet inimicum^& coram amicis exultabit in illo. 4 Mortuus efi eius pater 4 & quafi non efi mortuus * fimilem enim fibi reliquit pofi fe. 4 In noita fua nsidit ^ s latatus efi in tllo 3 (efi <» obitu fio non efi contriflatus. * Contra inimicos reliquit 0 defenforem , amicis reddentem gratiam. 4 Abfiergens filiu colliga- 7 bit Vulnera eius , in omni clamore turbabuntur vifce- rafua. 4 Equus no domitus eua- s dit durus , (efi filius dijfolu- tus euadit praceps. 4 LaSla filium, & pauere 9 faciet te: collude cum eo } contrifiabit te. * D^e corrideas illi , ne 10 doleas 3 & in nouijfimis quatias dentes. c * Di^ des illi licentiam in iuuentute , φ·* nedefpicias ignorantias illius. 4 Curua collum eius in iu- 11 uetute, & frange latera eius dumeft paruus, ne forte induratus non obediattibi, (efi erit tibi dolor anima. σοφία ΣΙ pax. £ccl'esi ASTic.Tranflat.B.Hierony. * 2 31 ζενιάς χο/υι ποίλβς εις άχά&ςα , | (£ (Οξβς Sdn %ΰτοις 7ηκομ άκύτας. 3 3 * πονρελΒ-ε, τ(ΰφΜ& νΜμγβθν τρμπεζί/ο, yfli em ον τη γμι& Gv ψωμιτον με. 3 4 * ζζελΟε 7 rafiom 'deno cGr£ 9 (td> 7 fa fi δΰξης, χξάα fi οικίας 3 επεζίνα- ταί μοι ο αδελφός. 3 5 f βοήεα f&frcL εχονίλ φξβνησιν, cJfaripws οικίας όναδ^ιτμός δ\>ουνζιςοδ. λ'. t 0 > άγα^ντνψν άυαί,ονδελε- yicrei μάπγας cfimfi , ϊνα όΐ ετΐεχατων ώιΐ£. t * ο ΤΓΜο'άίων ψν ciwfi άόφξμν- ^ v jJl 4 3 (c όγόαμεβνγνω- &μαν \τς αΰτάκαυχήΟχ). 3 f ό διδάσκων fiv ψν α^μζηλω- <Τίί τν εχθρόν , rcy hctfih φίλων ά- yaTAiaQf) επ αντζί. 4 * ετελάόπιΟεν dutfl ο τίατήρ 3 ως ehi άπεΟοωον , ομοιον γό cuhfl κατελιτΐε μεταυτν. j τη ζωη cwjifi Τιδε (£ 3 j 0 pdjj- dn επ αυτά. (£ ον τη τελετή άχπύ • 7 · 4 ebe ελνπγι$ν. 6 * kvafjiov eySpdv καίεληί^ εκ- 4 »Docefilium tuu,Se operare in illo,,ne in fcufpitudineiliius ^feendasS^Melioreft pauper /anus & fortis viribus i quam dan.i4b firae fepulchro . 4 Quid prode- *s> ritlibatio idolohiec enim ma- ducabit,^ec odorabitur: fic qui effugatur £ Dno, Se portas mercedes iniquitatis. K Videns oculis Se ingemiices; ficut fpa- do compledens virginem , & jfufpirans. 4 Triftitiam non 1 des animae tuae, 8 e non affligas D temetipfum in confilio tuo. 4 Iocunditas cordis,haec eft vita hominis, Se theiaurus fi- J??clefed^one fanditatis: Se , Λ -Kultatio viri eft longaeuitas. 4 Miicrere anima/tua: pia- *3 cens Deo Se contine , & congrega cor tuum in fanditate # · eius, & triftitiam longe expelle? a te. 4 Multos enim occi- »4 dittrifticia, Se non eft vtilitas in illa. · 4 Zelus Se iracudia minuunt 1 5 dies, Se ante tefcipusjfenedam adducet*cogitatus. * 4 Splendidum cor bbnum 16 in epulis elL epulae enim illius diligenter nuit. 'cap 7> XXXI · ^JTlgili^ honeftatis tabefaciet carnes, Se cogitatus illius A ^ auferet fbtnn um. 4 Costatus praefcientiae a- 1 uertit ienfum; Se infirmitas grauis fobriam facit adimam. 4 Laborabit d,;ue»in con- * gregationefubftantiae , Se in requic fua replebitur bonis fuis. 13 17 - ii ' Ο Φ IA Σ IP A X; 4 wmhvGv tv tfoV Gv, (ο tpyct- (TcywcwTzi ftpct μη qm τη ΰί^νμο* amnem?as^paxoft/ng. * Kpei&iavTtla^ogvyiYig m τη ϊζβ , η πλνσι&μεμαςιγωμε- p&sig.T τάμα dui?. *vyex xcy ά}εζία βελτιορ παν - 15 τςχξυϊΐό, (£ τόρμοι ενρρωςορ η ολ- β(& άμετρες. * efocritt πλούτος δελτίων νίβεις >« τωμ&τ®’ ζην άοφζβστωη ύπερ χ&ξμν χορείας. 4 χρβοτων Btclvclt υπέρ ζωίω 7 τιχφνη 'Χξραςημα εμμονον. 4 άγαύοί χεχλβτφρα. 3 $η ςό -» * μάτι χεχλβτφμω, Β-εμα.^, βρω- μάτωρ (^ακβριβρΰί ταφώ. 4 τί σνμφερβ χαφίωπς ει?ωλω, ι ? V ζ\ ν Λ *ΪΛ ■>! \ > . . Λ~ ϊς οφΰαλμοϊς a) rlw φν· %lw Gv, έ jttii Β-λίψης τεαυτν ον βόυλη Gv * 4 Λΐφ^σώ /ij χορείας cwrn ζωη άνθρωπον , έ άγαϊλιαμα. d$p°g μακ^ημερενσις. 4 dyctrtd την ’ψνχΐίό Gvfi. %ct ζμχάλβ τίνυ'κα/ρδίαλ) Gv' ^ μαχζμρ )><7ΐίςη Gp GL 4 τγοΜ«£ ^ άπωΚενε (£ azrsx- rorov 15 ^u 7 r«. 4 ζϋλο? ^ ελεΐτίο^σιρ fi- * j με^μς, i ; μερμμρα . 4 λαμπζμ καρ$ iafcis j άγαθη cMi είεσμοκη τύρ βρωμά- τωξ ouurjjg αΒιμελήΟΓ). * λα. 4 Kypv%vict 7ίλ4του οχτήκβ ι σα^χας, (£ « μί&μνα cum? άφιςά. νη ’ρου. 4 με&μνα αγρυπνίας άποατή -1 τβ νυςαγμόρ, (c ^ρωςημα βαρύ νκρήψβύπρ(&. 4 οΜοπιασ'ί πλύσι®' ον σϊαια- ? pgnumuiv/c ο) ΤΛό/ΐαπαΜ- τβ εμπίπλα) ροφημάτων cum?. »3 * 4 , ,ΐό I? 10 Interp.Grsec. 9 i ί 3 4 Doce ^//««2 /««;», operare in illo , »c /» turpitudine illius offendas. 14 4 Melior pauper Janus (ff' fortis habitudine j ^«<2222 c/i- uesflagellatus in corpus fuu. 15 4 Sanitas & bona habitudo melius omni auro ·, (gff corpus validum , quam opes immenfle. 4 l?{on funt diuitue melior res fanitate corporis, & non eft Utitia fuper gaudium cordis. 17 4 31 ehor mors fuper vitam amaram ^ aut lawuorem perfeuerantemi · j * 4 2 ? 07 Z 4 claufa m ore clau- fo-pofltiones epularum adia - cC22icj fepulchro. 4 prodeft libatio idolo ? 77 opc 022:222 e det,ne q·, odorabitur . fle quiperfecutione patitur a Domino. 4 Videns in oculis, & ge- mifcens , ficut flpado comple- Sietis uirginem & Jufpi - rans. 4 No c/oj i» triftitiam animam tuam , φ" »0 affigas teipfum in confilio tuo. 11 4 Latitta cordis ipfit iracundia minuunt diis j o* ante tempus feneSlam ducit cura. 4 Splendidum cor & bonum in epulationibus ciborii eius curam geret i cap. xxxi. 1 'Sfjgiha diuitiaru tabefacit carnes , & cura earum auertit a fomno. « 1 4 Cura ^vigilia repetet dormitationem, φ infirmitatem graue moderatam faciet fomnus. ■ ' 5 4 Laborauit diues in congregatione diuitiarumhi requie repletur dehtiis fum h ’4 II 1 6 4 Γ ι ο Interp. Grasc. * Laborauitpauper in di- 4 minutifne njita 3 in fine fiuo indigens fit. ^Ghti diligit j aurum 3 no iuflificabitur> ) & qui fiequitur corruptione , bic replebitur. 4 Λ lulti ligati 6 fiunt gratia auri, & fiaBaefi perditio eorum contrafaciem ipfiorum. 4 Lignum ojfienfio - 7 nis efi fiacrificantibus ei, fi omnis infipiens capietur in illo. *Beatus diues qui in- * '' uentus efi fine maculant qui pofi aurum non abijt. 4 Quis efi hic fi beatum 9 dicemus eum} fecit enim mirabilia in populo fiuo. 4 c ^uis probatus eB in illo (efi perfeBus efi, fi erit in gloriationem* Quis potuit tranjgredi, et non tranjgrefi- jus efi , φ* fiacere malitiam , (fi non fecit? *fdeo firmabuntur bona illius, fi eleemofynas illius enarrabit ecclefia. *Jn menja magna cum fie- u deris , ne aperias guttur tuu fuper illam. *Et non dicas,multa qui- »j dem qua fiunt fiuper ipfiam . s ei Memento quoniam ma 1 4 lum oculus nequam l creatum efi ? fdeo ab omnifia cie lachrjmatur. * Quocunque inflexeris, *« ne extendas manum tuam. 4 Line coiunBusfis cum l i eo in catino. 4 fntelligequa funtproxi- 18 mi ex te ipfio,et in omni verbo cogita. Comede ut homo appofita tibi, & non nimis deuores,ne odio habearis. 4 Define prius gratia di- l * ficiplinant ne fis ‘infiatiabilis 3 forte offendas. ® 4 Et fi in medio multoruM fedtfti, prior illis ne extendas manu tua . 4 Quam fiufficiens 41 homini erudito exiguum, (fi in cubiculo fiuo non anhelati Somnus fianitatis in intefii- no moderato fiurrexit mane , anima em cum eo. 4 Nequius oculo quid 15 ΣΟΦΙΑ ςιραΧ. t£CCiEsiAsTic.Tranflat.B.Hierony # * > 4 QM07tlcL(Ti ττΙωχος b ίλατίω- trc -ι βίον,ψ) b τη dfixntcaxfei curtfi fifiklsng yivzfi. j * b ciycutdy pgvtriov » Ιλκαχωθή- Qsfi,. xfi b didmv διαφθοράν, Qtt-r 6 * ? τολλο) lUlfiirw ydoyv χν- iine 5 inopis fit. 4 Quiatirum di> c ligit,non'iuftificabitur;8e-qui s«rxb. iniecjuitur confumptibnein, e replebitur ex ea. c f Multi dati funt in auri cafus 5 & fa6la eft in fpecie ipfius perditio illoru." 7 4 Lignum olfenfionis eft aurum iacrificantium ; vx illis ■ qui fcftantur illud: & omnis imprudens deperiet in illo. e> * 4 Beatus diues qui inuen- ® n ^- r 4 B tus eft fine macula^ qui poft aurum non abiit, nec jfperauit 1 in pecunia & theiauris. 9 4 Quis eft hic, &Jaudabimus eum?fecit enim mirabilia in vita fua. 10 4 Qui probatus eft in illo, & perfe&us inuent^seft , &: erit illi gloria aeterna; qui potuit tranigredi,& non eft traf- greflus , & facere mala, & non 11 fecit. 4 Ideo ftabilita funt bona illius in Domino J & elee mofynas illius enarrabit omnis ecclefia Sandorum. 14 4 Supqi meniam magnam fediftfnon aperias fuper jllatn faucem tuam prior^ c , j? o 4 Non dicas fi multa funt,S 14 quaefupei 1 illam funt. 6 4 Me- MM ' sci mento quonia malus eft ocu- 'Qusnequa. 4 Nequius oculo ‘ quid creatu eft ? ideo ab omni facie fua lachrymabitur, cqm 16 viderit. 4 Ne excenda^.ma- i c ium tuam prior , & inuidia contaminatus erubefcas. 17 4 Ne Comprimaris in coui- ■° Γ ± τ 6 1? uio vino. Intelhge quae funtproxifni tui ex tcipfo.vte- requafihpmo fru-bj his quae ^ tibi apponuntifr; vt non cuni manducas multum, odio ha- 19 bearis. 4 Celfa prior caufii diiciplinap i &: noli nimius eife ^ 40 ne forte offendas.^' 4 Et ii in medio multorum febifti,prior illi^ne extendas manu tuam, nec prior pofcas bibere. 4 Quarf] fufficiens eft homini erudito vinum exiguum, & in dormiendo non laborabis ab illo, & non fenties dolorem. 18 II 0 1 φ Trapfiac.B. blierony. cAP.xtfxri. · ςοφιΑ 2ip a x. i 5 ^ ^Vigilia & cholera,&Jjprtu- ** ^ , jpvirOi{^fi:unko,fon§nusfani- ^at^s in homine pareo. 4 Dor- miet: νφ; mane,& anima illius cum.iglb deledabitur. 4 Et fi *4 coa& ? fueri^inededomultu, ■ iurge e medio & vome,& refri gerabit te ; & no adduces corpori tuo infirmitate. 4 Audi me •fili,& no fpemasjjje > & in no- j uiftimo inuenies verba fnea. j ^In omnibus operibus tuis ** . # lefto velox,& omnis infirmitas J occurret tibi. 4 Splendidu *7 * in panibus benedicent labia multorum., & teftimonium veritatis illius fidele. 4 In nequiifimo pane mur- 18 murabit ciuitas, & teftimoniu D *■ nequitiae illius veru eft. * Di- ^ ligetes incino noli ^puocarej multos enim exterminauit vinu. 4 Ignisjpbat ferru duru, 3 ° fic vinu corda iupboru arguet in ebrietate potatu. 4 ./Equa 3 1 vita hominib 9 vinu in fobrie- tate ; fi bibas illud moderate, eris (obri 9 . 4 Quae eft vita qu$ J 1 minuitur vino? *Q^iddefrau 33 dj^v.ita? 4 mors. 4 Vinu in iocu 34 C.it%te cre#tu eft, &n 6 in ebrie 3 i » 't!ite ab initio. 4 Exulj:atio ani- 3 « mac & ebrporis vinu moderate potatum. 4 Sanitas eft animae 37! ' & corpori,(obrius potus . 4 Vi- 3 8 ·* nummultu potatu,irritatione i S^ram &*'uinas multas facit. 4 Amaritudo animae,vinum 3? multu potatu. 4 Ebrietatis a-40 liimoiitas imprudentis offen- r Γ φ. 1 * . r 110, minorans virtu&m, &c ra- ciens vulnera. 4 In conuiuio 4 vini no arguas proximu: & no deipicias esm in jucunditate fljius^ 4 Verb!limproperij no 41 dicasjll^, & r?£>n t premas illum repetendo. cap. xxxir. Edorem te pofug:unt,noli 1 extolj^g^fto in illis quafi A vnus ex ipfis. 4 Curam illo- *■ rum habe, & fic confiderf: 4 Et omni cura tua explicita 3 recumbe,vt lacteri* ptopter illos, & ornamentu gratise accipias coronam,& dignationem confequaris corrogationis. 14 * πόνφ ά^υτνηας (ί χρλεφ i* (ο ςρβφος μΊ) d /όύφ άπλφό. * ύ εβια^της cv εόίΰ'μα.σιν, άροφα. μεΰπορ^ν , γφ dfet- 7 T 0 UJ(TW. 4 axxdop μν two v , (e μγ) hwtnjg με,γφ hd \<χμπων ivpwetg ττβγονςμ'ό. 4 ον πόίσι %>Ίς ϊργοις Ου ym ον- ζ 6 %εχγ\ς, πόφ Ggp ώριμα ύ μγ\ Οι οίπαντ.όΥΐ. ^ « * 7 \(ζμ(ί®ζβνΙπ άρ'&ιςάίλογη- ζ 7 όίμ χρλη , μουρτυ&α τ' κα/λονης άντ$ 7 ηςή. 4 πονηρύ! \τς α/ρτ(ύ L- titia anima asinum epotum in tempore fufficiens . 3 9 4 eAmaritudo anima asinum potatum multum,in irritatione & ruina. a o * Multiplicat iram ebrietas fiulti in offenfionem , diminuens aairtutem Ο* M* quirens Vulnera. 41 s fn conuiuio vini, ne redarguas proximum, & non deficias eum in Utitia illius. 4 i * Verbum improperij non dicas illi , & ne illum premas in occurfu eius. CAP. XXXII. : ELI orem te coflituerut , ne extollaris . efo illis · quafi asnus ex ipfis. 1 4 furam habe illorum, &> 3 fic fede. *Et omne vfum tui fac ,φ approbatus quiefie. Vt Uteris propter illos et ornamenti gratia , accipias coronam. % t r € 1 i §+ Interpr. Gra:c. 4 Liquere femori , decet v enim te. 4 j fn diligentia autefcien- j tia & impedies mufica. 4 Vbi aufcultatio·, non ef- 6 fundas loquelam, e> importune ne “Velis noideri fapiens. i Signaculum carbunculi 7 in ornamento aureo, concentus mu ficoru in couiuio vini. *fn fabricatione aurea f- 8 gnaculum fmaragdi, melo- dia muficorum ftper dulce annum. * Loquere adolefceHs fii nece[ftas tui. s Vix bis fi interrogatus i fueris, m fummam redigefer monem. *fn paucis multa , efo quaf fciens & fmul tacens. *Jn medio magnatum ne te facias aqualem, & aabi fenes, ne multa garruleris. * Ante tonitrum fefiinat 14 corufcatio, ante “verecundum pracedet gratia . *fn hora excitare 3 (ef“ non χ j fs ajltimus : accurre in domum (efine defideas. i fllic lude φ fac cogitationes tuas, & non m peccatis, & fermone fuperbo. * Et fuperhac benedicito 17 eum qui fecit te,et inebriantem te de bonis fuis. * Qui timet Dominu,ac - is cipiet doEirinam eius,& qui diluculauerint, inuenient co- placentiam. * Qui quarit le- ij> gem, replebitur ea·, &fimu- lator fcanda\i%abitur in ea. * Qui timent Dominum 10 inuenient iudicium,& iufii- ficationes quafi lumen incedent. 4 Homo peccator decli- χ χ nat correptionem, e> fecundum voluntatem fuaminue- € nit confonantiam. * Vir con fdij non deficiet intelligen- tiiam·, alienus aute & fitper- - bus non pertimefiet timorem. *Etpofiquamfecitfe- cumfne confilio. *Sine con- 2 4 filio nihil facias, et in facien do ne te poeniteri. 16 ίόΦΙΑ 2IPAX. 2CCt E 4 * λάληΰν itf&rGvTspt? > πζίπα j ywp Qi. f C4’ dx&iGeia q μης (E εμποδίπας μουσικά. 6 * οπουάχζβαμα,μη c /κχϊης λα / ' > / \ r* . / IQ II λιά/), αμι ακοαρως μη νφιζου. 7 4 οτφζμβις <$$ζμκος clh κοσ- μω ρ$νσώ , αΰρχ&μα μαοϊκών w συμτίοσίω oivu. 8 * CAI KOtfycK&JCL^oflA Vpwd (ϊφξμγις σμαξβ,γδομ,μελ& μα σικών εφ' ήδβ δίνω , 4 λάληΰν νεουνίοκε et χ$ώα Gv' * μόλις δίς εάώ επερωτηύης * κε·- cpctAcucoQp λώρον ii 4 cf όλίγοις πολλά,ρίν'ό ως yt- νώσκων (E αίμα σιωπών. xj * ίν μίαώ μεριςά/όων μη <$£ι- σαζου 3 (E οπχ γέξβντες μη πολλά αδολε^α. χ 4 4 αοζβ βξβντΫις κατασπύώδα ά- ςραπή, (&0 ai^/wurnqpS χ) αελ&όΓε) χά&ς. 4 bi ώρα. 3ζί- γάζβυ, νμι μη ούζμγβ, ΊχΜΤζί- χρ, ύς ohov μη ρα.(}υμ$ι. is 4 cMei παίζε (£ 7ίοί{τά cm Ο νμή- μα τα Gv , ^ μη bt αμαρτίαις ngcj ?\9yu \%πίρηφά/ό(ύ. χ 7 4 Μ %ΰ%ΐζ AjhsynGv τν ποιήσαΆτά <τί , κμι μ&υσκοντά &j μξ} “ώ ποιηστμ μεύ ’ \αυ%δ ΐ4 βουλής. 4 dfSj ζονληςμη- ^ενποίησης, τώποιησα^μη με^με^δ. s I A s f i C.Tranilat.B. Hicrony. * ^ 4 4 Loquere maior natu,dcct't 5 enim te. Prin®£i‘v^rbu .diligenti fcientiam , θΓηοη im-^ 6 pedias rriuficam. 4 Vbi-au- ditus non eiL no effundas fer^ mone, & importune noli ex- 7 tolli in lapientia tua. 4 Gem- mulacarbunculiin ornamento auri 5 & coparatio muficoru s in conuiuio vini. 4 Sicut in fabrkatiorte auri fignum eft fmaragdij fic numer 9 muficorum in iocundo & moderato > svino. 4 Audi taceSj& pro re- B ueretia accedet tibi bona gra-^ 10 tia. 4 Adolelcens loquere in tua caufa vix cum ne.eefle fue- I χ rit. 4 Si bis interrogatus fueris , habeat caput relponfum xx tuu. 4 In multis efto quafi in- fcius, & audi tacen? fimul & nquasrens. 4 Infhediomagna- toru loqui no prefumas^ vbi funt lenes, no multu loquaris. m 4 Ante grandine praeibit co- rulcatio, & ante verecundiam prsdbitgratia,& pro reueretia χ 5 accedet tibi bona gratia. 4 Et hora furgedi no te frices^ praecurre aute prior in domutua. 16 4 Et illic aduocaye, C lude, & age cbceptiones tuae,-- & non inMeli&is Se ve;bo fu- ! 7 perbo. 4 Super his omnibus benedicito Dnm, qui fecit te, Se inebriantem te ab omnibus · 18 bonis fuis. 4 Qui timet Deu, accipiet do&rinam eiusj^e qui 'rigilauerint ad illa, inuenient 's benedidionem. 4 Qui quaerit legeni.impkbitur ab ea; & qui inbdiose agit^ icandaliza- 10 bituriab eg· 4 Qu,i timet Deu, inueniei?|. iudiciym iuftu - } Se iuftitias quafi kime accedent. II 4 Peccator bon^o vitabit correptionem,Se lecundu voluntate fuam inuenieteoparatiai 11 ne. 4 Virconfilij n^dilperdec ^ D intelligentiam : alienus Se fu- pe^bus nori pertimelcet timo- l J rem. 4 Etiam pofiquam fecit cum eoi^ntcofilio, 6 e fuis in- ^fedationibus arguetur. 4 Fili, fine confilio nihil facias,Sc poft fadum non poenitebis. . I i ) pfff Tranilat.B.Hierony. c ap. χχχι'ίί; r 20ΦΙΑ iiPAx. A ^ in viaruinoe non eas,& m non oftendSs-in lapides, nec Credas te^felaboriofie,ne ponas «nirnse tuas icanddu. s Et k filiis ftiis caue, & adomefti- cis tiiis attende· * In omni *7 opere tuo crede ex fide animas tuse: hoc eftenim conferuatio mandatorum. 4 Qui credit * 8 Deo',attedit mandatis; & qui confidit in illo ^ ncin minoratas erit. CAP. XXXIII. . finienti Deurm non occur- * rent mala 3 ied in tentatio- A ne Deus illum conieruabit, &: liberabit malis. * Sapiens 1 non odit mandata & iuftitias, & npn illidetur quafiin procella nauis. * Homo fenfa- J tns credit. 4 egi Dei.,& lex illi fidelis. 4 Qui interrogationem 4 manifeftat, parabit verbu ; & fic deprecatus exaudietur 3 conferuabit difciplina.,& tunc 1,b refpodebit. 4 Pr^cordia fatui s quafi rota carri, & quafi axis verfatilis cogitatus illius. *Equus cmiifarius ,fic & ami - 6 cus fubfannator/ub omni fu* prandente hinnit. * Quare 7 3 dies diem Euperat,&iteru lux lucem annus anfiu a Sole? * ADniicietiaicparatifunt, s fa&o Sole & praeceptu cufto- ’ diente, perDei fapientiam di- uiduntur. 4 Et immutauit te- 9 7 ) pora & dies feftos ipforum, & B in illis dies feftos celebraue·^ runt ad horam. * Ex ipfis 10 exaltauit & mdgnificftuit De 9 , & ex ipfis pofuit in numerum dierum, * Et omr\es hfbmi- ^ nes de fol( 5 ,& ex terra. vnde creatuseft Adum. *InmuI- n titudine diiaiplinas Domini ieparauf^ eos, & immutauit vias eorum. * Et ex ipfis be- 13 ^nedixit &^x.altauit, & ex ipfis /an&ificauiQ&ad fe applica— uit, & ex ipfis maledixit &?liu miliauit, & conuertit illos a feparatione ipforum» i * Quafi lutum figuli in ma- 14 nu ipiius, plafmare illud & difponere. % 6 'cjv odJ φυτΐ7ΐ]άματ^. μη *j 7Γ ορ&ίου,φϊ μη «ΰξβοκόψαςο» λι~ Οωδεσϊ μη ηςάκτης b όδάάπτζρτ κόπίω. * ngcj τάν τίκνων Gv φυλα.- icq. *ΙνπΜΐτι ίργωάγο&άπίς&)ζ*7 τη ψυχή Gv } yfif γό ^Τίςι.τκρη- σιςξν&λάν. \ ^ * ο πις&όων κυ&ίω h~ * 8 %λη, (c ό πεποιύως \π ώπά qwc s~ -Karla^YiQf). λγ. ' ’ *Τώί φο£χμ8μω τν κΰ&ον ΘΜ ι άπουντΥκία κακόν · άλΚεν πκρμν- μά <£ πάλιν άζωράτοή ουυτν. *4ο«ρ Gcpog i μίσησα νόμον ,ο * $ \ζ<πχ·&ινομ£ν& \ν άκπ&βς Ιν κα TcuyQi πόλλάν. * αν$·ρωπ&' σιιυεΦς Ιμπις-άό- 3 τα νόμω , χμι ο νόμος ctmS 7Πςός. * ως ζρωτημα δηλον Ιτοίμαΰν * ?^9γον } ngjj όότως άκον&ήση, σάυδη* Gv τϊαχό eicwjc ττε * τ&χός άμάζης σπλάγχνα * μωρβά , (c ως ά<ζων ςρεφόμεν®' ό διαλογισμός άυ?£. * ιπττ& £ΐζ όχάφυ ως φίλος s μάκος,νποκάτω παΆΤς affiimdn-. ρβζμπη. * διαίίημίζμ \ζ*τψχΙ ημόξ^ίς, ΐ 7ΐϋάφάς ημίζμς \νιαυ%& άφ’ ή- λίό. *ίν[νωσό, κυρία διζχωρί&ηοταλί. β * (c ηλλοιωο’ί καιρός- £ορτάς. ? i κμι ά% ουυτάν φουψω^ί. δ ή- γίασζ/ί ο ζ ουυτάν idnfev ύς Χξώ- μόν ημερών. ■■ *Η£Η άμ§ρω7Ϊοι πούντες )hm εόά- φύς,β. Οκ γης οΜτίδτη άδάμ. ο*ίν 7ΓλΜ0« άΒιςήμης κύζμ(&’ ι» διζχω&ΰί ν οωτΰς, έ ηλλοίωσε τάς όδ'ός αυτάν. * <3ζ αυτάν άόλόγησε Kj όάΰψω- crg (e ο % οωτάν nyiatrs, έ πτζβζ cw ννηγάυσεν,άπ αυτάν κατηζμσα% jy Ιταπάνωη, (£ άάίτξεψεν ουυτ'άς )>πό ςάσεων οωτάν. *ως 7ΐυλ9ί κεζμμίως \ν χ&ΖΑ b wd* XI IJ Interpr.Graec. 9$ 15 naia ruina non Wj non ojfendes in lajfrdepsi ne confidas in via fine offendiculo. te * Et afilijs tuis eme. 1 7 *fin omm opere bono crede anima tuee+etenim hoc efi cufiodia mandatorum. t s * 6 )ui credk Domino 3 attendit mandato- 0 * qui confidit in illo , non diminuetur ; GAP. xxxm. 1 Dtmitomn non occurret malum , fed in tentatione φ* iterum eruet eum. 1 * Vir fiapiens non odiet legem; at qui fimulat in ea, quafiin procella multorum, i * Homo prudens credet legi } & lex illi fidelis. 4 4 G)uafi interrogatio ma-, nifefia\ prapara omnis lux diei anni a Sole} 8 4 In cognitione Dominifie- parati fiunt. 9 4 Et immutauit tempora φ fefliuitates. i Et ab illis exaltauit , ftfi fan£lificauit)dfi ex ipfis po- fuit innumerum dierum. 4 Et hominis omnes a filo et ex terra creatus efi Adami *fin multitudine [cientia ^Dominus feparauit eos , φ» immutauit notas eorum. 4 Ex ipfis benedixit exaltauit , (efi ex ipfis fan- Eificauit y (§fi ad fi appro- ximauit 3 ab ipfis maledixit i & bumiliauit , & euertit illos a fidibus ipfirum. 1 4 4 Quafi lutum figuli hi manu ipfius. . _ . IO II f 17 96 Interpr. Graec. * Omnes vi durd' ντως ό/)9ρωπος haa χα e} ποιΜααν%ς ojvtv, 'XontioSvct] cw- %ϊς κ$ τΐααα xefiaiv cund. x 6 * OLTtivdfh. $ κακοιί τ ctyaftov, (E cbrivcwU 'f itavoffsu « ζωή. χτωςα- πίναΑλ § άμαρτω^ o datr Aft χτως άπολκαΛίλ ό/α$ξ)ς SjcrsZofig ο άμαρτωΤ^ς' (Ε χτως Ιμζλζ^/ον ύς wd/ofia τα. Ipya ‘feSv^i&i, $νο } cv κατοαί $σι παιΜαν. * άκύτατζ μζ'μςό/άζς ,(Ε@ ό- γόμονοι c mKwiaq ονωτίπα^η. * ij J (E yvvcuKt 3 αδελφέ j@) φί- λω,μή Sdh σεαντοί c 9 ζωή Gvfz μή $e$g ζτίρω τάγματά Gv 3 ϊνα. μή μί^μίΚ^άς <ϊέΜ π€ζ} dfJtodv. t c/ ν y/v s ir \ j ίως Z7i C νις ngy zot πνοή cav Gl , μή άλλάζης (τζαντν ποίτη (fapyj. * Kpelorov ycep h tu tUvu iaj- ^rhZai Gv, vi 16 * Operatur in^difciplina, & E> quaerit requiefeere: laxa manus illi, quaerit libertatemE *7 4 Iugum & loriifii curuant collum durum ,&fcruum iir- clitiant operationes aifidute. 18 4 Seruo maleuolo tortura & compedes .-emitte illum in o- perationem , ne vacet: multam enim malitiam docuit ociofitas. II D 1 Φ Tranilat. B. Hierony. c ap.xx xiIjl > 4 In opera conilitue eum; >■? fic enim coiKlgcet lllurtf I ' y 4 Quiv 4 i non obaudierit, 3.° curua ijlum compedibus, & i;oa amplifices fuper omnem carneifi : verijm fine iudicio , nihil facias ^raue. 4 Si eft tibi 3 1 feru 5 fidelis, iit tibi quafi ani- su P . 7 .e. ma tua: quafi fratre fic eutra- &a,quoniam 4 n fanguine animae comparafti ilifii * Si ^ie- 3a. meum iniufte,in fugam con- uerteturj & fi extolles diiceife- .;\rit,quem qu$ras,& in qua via quaeres illum, neicis. CAP. XXXI III. XTAna ipes & mendacium ^ viro inienfato, & iomnia A extollunt imprudentes. 4 Quafi qui apprehendit 1 vmbram peifequitur ven- -1 tum; fic & quit attendit ad viia medacia . 4 Secunduhocvifio 3 (omniorum : ante faciem hominis fimilitudo alterius hominis. 4 Ab immundo quid 4 mundabitur,&amedace quid verum dicetur ? 4 Diurnario j erroris & auguria, mendacia & iomnia malefacientium vanitas eft. AEtficutparturien- tis cor tuum phantafias patitur, nifi ab Altiilimb fuerit e- miifa vifitatiome dederis in illis cor tuum. 4 Multos enim 7 errare feceruntfomnia , & exciderunt fperantes in illis. 4 Sine mendacio cofumma- s bitur Verbum legis, 5 c iapieD- B tiain ore fidelis complanabitur. 4 Qui ηώη eftlitentatus, s ■quid icit? vir in multis expertus , cogitabit multa: ’ 6 e qui multa dicit, enarrabit in telle- -ftum. 4 Quimo eTt expertus, *o pauca rtcognoicit; qui autem in mdhfsfadluseil, multiplicat malitiam. 4 Qui tenta- π v tusnon'dt, qualia>icit; qui implanatuseft, abudabit nequitia. 4 Multa vidi etaar- n rando, & plurimas verborum confuetudines. ^ 4 Aliquotiesvfque ad mor- x 3 tem periclitatus fum horum / caufii, & liberatus fum gra- 'X -> ΣΟΦΙΑ 2 IPA& Βΐς ίργα χατάςη(&ν χαΑϊωςιν ' 7 ΓξΖ 7 Γ£ί OUU uf Xg) ζάμμη 7rcfap^ij 3 βω/ρυ- 3 ° νον τϋ,ςπ'ύ&ς cmd. ngj μη πζ&τ- (iSjTYig ποινή <ταρχί,(ί d,hh κρίϊ&ως μη ηοιήτης μη$Μ. i ‘ Ε ■> / V /^rt u ζςι \9ΐ οιχίτης ,ζςω m ως η 3 * ψιι^'Η Gv οτι b α'ίμ&τι ο %\ή(ίω cw- τν. η ϊςι Gt οιχίτης ,ary£cwfv ως ά^ίλφίν , οτι ως ή ψν^ή Gv Sh- ctmd . 5 \m κακωτης ουυτν ά$ίκως xgtj 31 άττομας 'Ε^^ζμτη, b 7 ioict obd ζη- , TYi £ ^0 \p£v$o f k τιάληβ&ότοι · * μαΜτάα. χα) οίωνκτμοι 5 ολίύπηα,μάταλά Ιςι. * χμΐ ως ω^ιν'ότης φαΛτάζίταί 6 Gv ή χαρίία. id/o μη J\j Ιίςον )χποςαλη b Shoxomn Gv , μη $Λς ί]ς cwrci jlfjj χάρταν Gv. ς\ 7 ΐοΜ%ς γο ϊτΰΦηνΒ τοί bviiPtct, 7 (c c 'J^iTsGv ξλπίζοπες \π οώτοϊς. <φυ$ο ·ψ&$ας (nwTSKs^rnQQ a ρόμ(^ 3 χμΐ ΰφία ςόματι %i$d rg- λ&ωσις. * dmp 7 ΐ£ 7 ΐλΜΐη^ος ίγνω 7 ίολ- ? λοί,κμι ο 7 Γ 0 λυ 7 ταρ(& btdinynQG) ■O/ (\ i l ' > ’ ν σΐα>£Μ. ος GXX £ 7 Γ£ΙζμοΤη οι- IΟ frev ολίγα. oj πΒπλφοηρ$ρ& > πληβανα 7T(uovpym. * ποΝ.αίωζμ,χα b τμ 'λττοτίλα ■ vnm μν (£ τα πλάτμο^μ των λ9- γων μα 3 <τΜ£τίς μ%. * πλζονάχις ϊως θάματά οκιν-η fiiwtvtroL ’ £'των %ct- pjv. f τνη^μα. φοβ’όφρων prv xoojlov ζήτί). 14 Interpr. Grxc^ 97 1 ? * *Jn opera cofiltue quemadmodum decet eum. % 30. 4 Et f non obedierit , ag- grana compedes eius. Et noti abundes omni carni 3 & fine iudicio non facias aliquid. 31 4 Si est tibi fieruUsfit tibi ficut anima tua y quoniam in fanguine acquifiuifii ilium. Si efi tibi feruus 3 traSia eum a?f fratrem , quoniam tanquam anima tua indigebis eo. 31 4 Si malefeceris ei iniufe & tollens aufugerit , in qua nvia qtiares eum> cap. xxxiii r. 1 Ana jj>es & mendaces imprudenti viro, et in- fomma eleuantfultos. 1 4 Ghidfi qui apprehendit vmbra e> perfequitur Ventos, fic qui intendit infom- nijs. 3 4 Hoc fecundum hoc vifio infomniorum 3 ante faciem fi~ mditudo faciei. 4 ^tAb immudo quid mundabitur! e> a mendace quid j njerum erit ? 4 Vaticinium & auguria infomma 3 va- ^ na funt . 4 Etfcut parturientis phantafias patitur tuum cor. Nifiab Altijfimo miffit fint in <-uifitatione tua , »1? dederis in illa cor tuum. 7 4 Multos enim deceperunt in fomnia, (efi' exciderunt f>e- 8 r antesin illis. 4 Sine mendacio dfummabitur lex, e>* fapietia ori fideli cofummatio. 9 4 Vir qui vagatus efi no- uit multa 3 et multum expertus enarrabit intelleEtum. 4 A)ui non expertus ef 3 nouit pauca. *At qui deceptus ef 3 mul tiplicat afutiam. 4 Multa vidi in deceptione mea , φ fiffiones r ver^ borum meorum , intellectus meus. 1 3 4 Eluries <■vfque ad mortem periclitatus fum , & liberatus fum,horum gratia. 1 4 ,, 4 Spiritus timentium Dominum oblationibus impiorum 3 neq; in multitudine facrificiorum propitiatur pro peccato. 3 Sacr ificans filium coram 4 + patre eius 3 qui adducit fiacri- ficium ex Jubfiatia pauperu. 3 Ni anis indigentium evita 1 J pauperum · qui defraudat illum 3 homo [anguinum. 3 Occidens proximum 3 au- 1 fereris cdnuiffium: 4 Et ef - 4 7 fundensfimguinem, defraudans mercedem m er cenari]. 3 Vnus adificas,(fiy vnus deflruens ,quid lucratur plus quam labores? 3 Vnus orans , e> Vnus 4 * maledicens,cuius voce exaudiet Dominus} 4 intingitur d mortuo, 3 0 ^ iterum tangit eum , qua nrtihtas in lauacro illius} * Sic homo qui ieiunat in 3 1 peccatis fuis. nja- f dens φ hac faciens, orationem illius quis exaudiet: φ* quid profecit in humiliadofe ? CAP. XXXV. Q F; confiruat legem 3 mul 1 tiplicat oblationes: 4 Sacrificat orfialut aris 3 qut 4 attendit mandatis. sb Φ i a ς IP ax. ^cci f Esi ASTic.Tranflat.B.Hierony. 1 s i S n 2 3 14 * W y) 5λ7Π£ TV (Γύύ- ζρρ{&. αυτας. * ο φοβα^βρ fy τν κυ&ορ , «isy <£)λ αζνθάοί J, Gu μη δαλιάση ότι 1 7 ουδτς ελπίς dtnf . . f φοζαιβρα τν 18 κυ&ορ^ μακα&α «'‘ψϋ^Μ* * gTrQ«, <£ τις curtd ςη&γμα.'·) i» * (f) οφθαλμό) κυρία Μ cior άτ/απάν^ς cw fip, \ζπ&ρμσζητμος διαηαςάας (c ςίζ/ίμα ι^υος. οκίτίη KCWCTCrJt&yXC/lf ΟκέπΥ) /Α£- σημζ&ας, φυλακή Ίκπχα^βοκομ- ίο ματ<& δίβοηΈεαατ^άσεως. *άνν- ψβρ \J/Vylw }(cq φωτίζων όφύαλ- μάς, ίαοιν Μας ζωίυυ (£ βίλογίαν. * Νχηάζων οζ αδίκου } πτζβ(ίφο- ρμ μζμύύκηφ^ίη 3 xfij ebe εις Οόδο- κίαν δώρημα^, φνομων. * cix Αόδοκα ο νψιςΟδΤ σ&ζβτ- φοζμ,Ίς άτεβάν , ais bj πλνύα θυ- endv δίζιλάοκετα] αμαρτίας. * &υων φ ν ι/ ίναιιτι %δ 7ίατξ[ς curti ο cw^craym Sutria» bm ρημάτων πενήτω ν. * αρτ& (Μϊδεοφρων ζωη %e$v 3 ο Ίκτοςεροΐι/ cwfp Μ3ρωπ& αΙματων. * φορ&άω» τν 7 ίληοΊορ ο άφαα- ραμερ&(τυμβίωσιρ. i Kcq bityitev αίμα δ μιδΤορ μι£τύύ($δ. . f εις οίκοδ ofiff (c είς κα%λυωρ, τί ούφελοδσι πλϋον η κδτίου^ * είς &)%όμ8μ&£ίίςώ&&ρά- [βρ (§Τ 3 τίν φωϊΐς είτακάτεταή δ δεσπότης· * βαβιζόρβρ PSKqcjS ψ) πάλιρ άπ\όρ8ρ(§- eluti], τι όφελος Εν id λουτςά wtfi·^ c u * ατως dfiiip^it^T ρης&οων . χ x x V. > 4 Retribuet gratiam,qui of- 4 fert (imilagiqem; & qffi facit ^ifericdi^ia, offert iacrificiu- *Be.nfplacitueftDho recede- 5 reab iibiquitate; & deprecatio pro peccatis,recedere ab iniu- B $. h ftitia. 4 No’apparebis ance co- * ipcftu Dm vacu ? : 4 H;rcenim 7 omnia jpptermadata Dei fiut. Deu.t« * Oblatioiqfti impinguat al- 8 tare : & odor Meratis in oofpedlu Altiilimi. *Sacrificiu 9 Ί iufti acceptu eft,& memoriam .Ici 9 noobliuifccturDhs/Bono 10 2.Corii. '■—) 9 - bm animo gloria reddeDeo,&no minuas primitias manuu tua- ru, 4 In omni dato hilare fac 11 vultu tuimv&in exultatione ianftifica decimas tuas. 4 Da 14 Altiilimo fecundu donatu ei 9 , &in boi?p oculo adinueeione facito manu#tuaru: 4 Quonia Diis retribues cif,&icpties ta- C tum retribuet tibi. 5 Noliof- ^ latus ferre munera pranajnon enim fuicipiet illa.*Et noli infpicere 1 5 facriiiciu iniuftu, quonia Dns vindex eft, & no effc apud illu gloria peribnse. 4 No accipiet Dns perfonain paupere,&de- ■■'"preca.tio^e laefi exaudiet. *N6 l v defpicict preces populi; nec vidua^ii effundat loquela gemitus. *Nonnc lachrymxvi- 18 d ux ad maxilladefcedunt,& exclamatio eius fu per dedu- sillaenim a- ** Tob*4.b* I 6 4 A maxi 20 21 ixnte eas? icendunt vfq; ad cxlu , & Dns exauditor no dele&abiturin illis. 4 Qui adorat Deu,in ob- ledlatione fu ki piet*j r ; & depre catioi[Jin| vfq·, ad nulxs propinquabit. 4 Oratio humiliatis. fe, nubes penetrabit;&doti nec propinquet ifon cofolabi- D turZ&^no difcedet, donec Al- tiiTimfsafpiciat. 4 Et Diis no 11 'elogabit, fcd iudicabic iuilos, & facietdftdicium, & fortiifi- mus no ; n habebit in illis patientiam, vt contribuletador- fum ipiorum. 4 Et dentibus *3 reddet vindidhrg , Jonec tollat plenitudinem fuperbo- rum , & fceptra iniquorum contribulet. EC C L E SI A STIC. , 20ΦΙΑ SipAX. f (£ ΰ\^Ια. 7 ΐο^'· 6 ς Xciy.v ως 4 φόρων σίμίόαλινχ^ ο ποιόν sA sn- μοσάό Iw,. %ηαζων οάήτίως. * άόόοκια xvy ’6 ϊ-ζτοςΊόυομ )χηό j πονη&ί&ς, (£ Οζιλ&σμος 'dmgiwa^ )κπ> ουΑχί&ς. *μή όφθής ενώπιον ακλΥ)%γί * ΐ(μι %μή ίως dvu (ό^ιανΑφητουι ονφις^. xyv&ih- καίας,ψό xymv. f 0 Kvy©^ ύ μή βζμόνωη, n a β μή μακ^θυμήσΎ) W αντοΐς ο κζμταιός. ίως 4υ ryr^y) όσφκό α- νζλέΥΐμόνων. %ίςίθν&ΰΐν άμ{ξ 000 ωσ{ εκ- ζ 3 όικΥΐσιν ’ ϊως όΐζάρη πλήθος ύζ&ςόν · ρααόίκων (fuvlefyn. ® ιι Ιιζ ι 6 17 Intcrpr.Grsrc. 99 5 4 *Et retribuensgrattam 'vt j qui offert filigmem qui facit ekmofynamfacrifcritor 5 laudis. 1 Beneplacitum Domini recedere ab iniquitate j . (fr propitiatio recedere ab e imufitu . s Ne appareas 7 ante Dnm Vacuus. 4 Omnia enim hac gratia mandati. 8 s Oblatio iufi impinguat ai tareret fuauis odor eius in coii sfeciu Altijfmid Sacrificium viri iuf i acceptabde, 0 " me - moria eius non tradetur ob- ‘o huioni. *fn bono oculo glorifica Dnm , & ne diminuas primitias manuu tuaru: *fn omni dato hilarifica naultum tuu , & in Utitia fanffiificci decimas. 4 Da Altiffimofecu- dum donum eius,fif in bono oculo admuentionem manus. χ j 4 Quoniam Dominus retribuens efi 3 & retribuet fept.upla '.ne diminuas ex do - '4 »0. Non enim fufcipiet: e> ‘non intendas facrificio 5 iniuflo. 4 Quanti iudex Do-r minus efl , e> »0» e fi apud, illum opinio perfonae. 16 4 Non accipiet Dominus perfonam faper paupere ) deprecationem miuria affecli 1 7 exaudiet. 4 Non defpiciet Jupplicationem pupilli &vi~ dmm fi effundat loquelam. 8 * Nonne lichryma Vidua ad maxillam defeendit ? & exclamatio eius fuper eum qui 10 deduxit eam. 4 Qui colit in beneplacito fufeipietur , deprecatio illius vfq; adnu- 1 bes attinget. 4 Oratio humilis nubes penetrauil , (eff donec appropinquet , non conflabitur , (fff non difcedet donec refpexerit Altijfimus.fu- dicabit iufios faciet iudi- - 1 cium. i Et Dns non tardabjf neq- patientia habebit in illis fortis. Quoufq; conterat lumbos crudelium. 4 Et gentibus retribuet njmdiliamf donec tollat multitudinem contumelioforum & fceptra iniufiorum conterat . i c e· t 14 4 0O Interpr. Graec. 4 Donec reddat homini fecundum aBiu cius, opera hominum fecundum cogitationes eius. 4 Donec iudicet i 5 indicium populi fi, & lati- ficabit eos in mi fricor dia fu a. 4 Quam pulchra mife- ricordia m tempore tribulationis ,quaf nubes pluunt in tempore fccitatis. ; CAP, nxvi. ‘Jyj^Ifirere hoftri Domine t Deus omniu , et redice. 4 Et immitte timorem tui 1 fuper omnes gentes non exquirentes te. 4 Lena manum tuam fu- '3 per gentes alienas, uideant potentiam tuam. 4 Sicut in confieBu eorui fanBificatas es in nobis , fc in consjeclu nojlro magnificeris in eis. 4 Et cognoficant s te ficut et nos te cognommus. quia non efi Deus prater te Domine. *fnnoua figna « immuta mirabilia. 4 Glorifica manu φ» bra- 7 chium dextrum, ut enarret mirabilia tua. 4 Excita furorem ef- s funde iram. *Tolle aduer- * farium & contere inimicum: 4 Accelera tempus (gfi me- 10 mento ira, & enarrent tibi mirabilia tua. ira ignis deuoretur 1 qui faluatur,& malefacientes populo tuo inueniantperditionem. 4 Contere capita principii 1 = gentium dicentium, Non efi prater nos. 4 Congrega omnes 1 ; tribus Jacob, (efi hareditaui eos ficut ab initio.* ftende nobis lucem mileratio- ^ ^ num tuarum. 4 Et immitte i; k.y v timore tuu fuper. getes que no exquiiierut,vt cogno fcat quia nd eft Deus nili m, vt eriarret 3 magnalia tua. 4 Al!euamanu tua fuper gentes alienas, vtvi- 4 deant potentiam tua. 4 Sicut enim in colpedhi eo -^ΐ lancli- ficatus es in nobfc: lic in con- fpedu noftro magnificaberis 5 in eis. s Vt cognoicat te,ficut & nos cognouimuSj quia non 6 efi: Deus prater te Dfie. 4 In- B nouafigna,& immutamirabi- 7 lia. 4 Glorifica manu & bra-. 8 chiu dextru. 4 Excita furore, 9 & effunde iram. 4 Extolle aduer larium , & afflige^nimicuT'] 0 4 Fefiina tempus,&memetG·' finis, vt enarret mirabilia tua. J 1 Λ In ira flammas deuoretur q. faluatur,& qui pellimat plebe tua,inueniat perditione. 4 Co- e e J tere caput principum, & ini- micorfijdicentiu, No eft alius 3 paaster nos. 4 Cogrega omnes Sllp.CCxt. tribus Iacob, & cognofcat qa non eft Df us nift m, vt ‘enarrent magnalia tua hasredi- 4 tabis dos fipat ab initio. 4 Ali- lerere plebi tuse, ipper quam C inuocatum eft nome tuum^ Iftael,quem co£quafti jlrilno- ij genito tuo. ^Miferefe ciuitatis fandlificationistuaeHie^ rulalem, ciuitatis reefuiei tuse. A 16 4 Reple Sion inenarribilibus virtttibus tuis, & gloria tua i 7 populu i tuu. 4 Dateftimoniu, quia ab initio creaturas tuae iunt : & fulcita precationes quas locuti funt in nomine tuo -prophetae priores. 1 11 : I i y cibus,cibo melior. 4 Fauces contingunt 1 cibum, < 5 c cor infenfatu verba mendacia. s Corprauumda- » bit triftitiam,& homo peritus refiftetilli. 4 Omne maiculu 13 excipiet mu lier, & eft filia me- D lior filia.’ 4 Species mulieris 14 exhilarat faciem viri fui,& fu- per omnem concupiicentiam hominis^uperducetdcfideriu. 4 Sieft lingu$curationis,eft& mitigationis "& mifericordiae: D ti no eft vir illius fecundu filios hominu. 4 Qui poflidet muliere bona, inchoat pofleisio- ne: adiutoriu fecundu illum eft,&; coluna vt requies . 4 Vbi» no eft fepes, diripietur poftefi· fio: & vbi non eft mulier, in- gemiiceqegens. 4 Cui credit, qui non habet nidu : & defle- (ftens wbicuque obicurauerit, quafi fucciniftus latro exiliens de ciuitate in duitatem. .■,* CAP. XXX V II. QMn is amicus dicet ^ego amicitiam copulaui: A ied eft amicus folo nomine a- micus. 4 Nonnetriftitia ineft * vique ad i>io£te? fodalisaute & amicus ?td inimicitiam con 5 uertetur. s Opraefpmjftio ne- 3 quifsima ,.ynde credes coo- operire arida malitia & dolofi- tatdilfi 9 ! 4 S©dalis amico coiu- 4 ^udabflur in ofiledationibus- sup.i.b.’ & in tepore tribulationis ad- % ueriari 9 dft. 4 Sodalis amico co 5 dolet cdhia vetris,& cotra ho- fte accipiet fcutu. 4 No obliui- fi fcaris amici tui in animo tuo, &non immemorfisMliusin o- peribus tuis. 4 Noli coii liari 7 cum iocero tuo · & a zelantibus te abiconde coniilium. ECCLESIASTIC. Et§ητύύ- , ^ ω πονη^βν ενθύμημα, πόύαν ίκυλίόΪΥΐς χαλύβα\ tIw ζη- ? ζμν C4) όολιότΑτι. 3 * φίλορ ο-αιιόιαιτα όν όύφροσταύη , xguj b xcupd 3-λίψζως 4 απζνουι/τι . βταιρ&φιλώ (τυμπονα χά*/ν γαςξβς , ^ ίνουντι j πολζμίά λΥΐφβ) ασζτίόα. * μη h Γΐλάβ* φιλον’αν τηφν- %nGv,fc μη μνημον&ύϊηςαυτ8 b t pgfaartGv. * μη ζχλ<30·6 \ίζΰο£λζπορ$μ% crs , (c }χπο τόν ζη- 7 t6 17 ι 8 λοιώτων ss χρνφον βνλίιν. in anima tua, & non memor fis illius in diuitiis tuis. 7 4 Ne confilis ris cum eo qui reneretur te, e> <* zelantibus te abfconde conflium. I 3 ' Interp.Grsec. ibi 4 Da mercedem fuf mentibus te, & prophcPa tui fidem habeant £xaudi T)omi - ne deprecationem feruorum 1 5 tuorum. s Secundum bene - diiiionem Aaron de populo tuo,(fiycoghoficent omnes qui fuper terram , quoniam tu 10 Dominus feculorum, '"Omne efcam comedet r uenter ■ efi autem cibus cibo melior. 1 1 4 Guttur gufiat cibos Venationis,fic cor prudens ver- 2.1 ba mendacia. * for difiortu dabit trifiitia & homo multum expertus retribuet ei. 13 4 Omne mafculum fujci- piet mulier , efi enim filia quam filia melior. 2.4 f Species mulieris exhilarat faciem, & fitiper omnem concupifientiam hominisfu- 2. e perinducit. 4 Si efi in lingua mifericordia (efimanfue- tudo famtas ; non efi vir illius fecudum filios hominu. i s 4 Qui pojfidet muhenni inchoatpojfeffionem , adjutorium fecundum ipfum &co- 17 lumnam quietis. *Vbi non eft feptum , diripietur pojfef- fio { wbi non efi mulier, s ingemifcetperegrincls. *Quis enim confidet expedito latro - ni erranti de ciuitate in duitatem . fic homini no habenti nidum e> hofipitanti ubicunque aduefperauerit. CAP. XXXV II. i ffffiMnis amicus dicet } Aml· cus fum e> ego : fed efi am cus nomine folu amicus . i 4 Nonne trifiitia manet vfq ; ad mortem ? fodalis & amicus naerfus in inimicitiam . j 4 0 praua cogitatio , <~vnde inuoluta es cooperire aridam 4 in dolofitate i 4 Sodalis amico conuiuit in Utitia , & in tepore tribulationis erit coff j trarius. 4 Sodalis cum amico fimul laborat caufa r ventris , & cotra hofiem accipiet fcu- s tum. "Non obltmfcamamici 7 wz s io II Intetp. Grate. Omnis conflliarius au - s fert comfehumfed efi qui con filia tur m feipfum. 4 A confe- 9 liario ferua anima tuam , fecito prius qua eius neceffl- tas. Et enim ipfe fibi confu- lit 3 ne forte laciat in te forte. 4 Et dicat tibijBona η χνρ/βά'ότα cjjjitlv ενδελεχώς ίλώιΤ- (τάεςιν. * εςιν Snp 7 ζθΛο^ργος πολλών ? Γοιδ'ώτνις ,χαυ( τη ιδία ψνχη οίρβηςός εςιν. * \<ην ο Gc ριζόμοΑίος εν λώγοις μκτητς ,. ofii ττάτης G- φίας mOvftpitfei. 4 d γό Ιδόζη) dmfiaffpfl χυρίά χάρις feri πάτης 6φίας kipYidn. Ζ I ii gua. s· C · lapientia defraudatuseft, f i . ο y l.Cor.i. c.& lO.f. ,^> Tranflat.B. Hierony.CAi\xxxvtii. λ ξοφια sipax; o 4 Eft fapiens animae fuas ia- * 5 piens, & fruitus fenffls illius D laudabififc * Viriapiensple- bdxi fpa erudit,& frudtus fen- iu -5 illius fideles funt. 4 Vir fapiens implebitur be- »7 nedidtionibus ,& videntes illum laudabunt. 4 Vita viri in mimero die- 18 rum j dies aqtem Ifrael innumerabiles fixnr. \> B 4 Sapiens in populo haere- ditabit honorem,&nomen il- , lius erit viuens in aeternum. ^ 4 Fili, in vita tua tenta ani- 3 ° mam tuam;& fi fuerit nequa, non des ilii poteftatem. * X, o 1 . Non enim omnia omni- 3 1 bus expediunt: & non omni animae omne genus placet. 4 Nol^auidus effe in omni 1 1 epulatione,*^ non te effundas fu per omnem eidum 4 In multis enim efcis erit 33 infirmitas i & auiditas appropinquabit vfq; ad choleram. 4 Propter crapulam multi 34 obierunt; qui autem abftines eft, adiiciet vitam. CAP. XXXV^H. TTOnora medicum propter 1 ■P^nece&itatem j etenim illu A creauitfAltifsimus. * 4 A DeoMf enim omnis * medela, & a rege accipiet donationem. 4 Difciolina medici exalta- 3* bit caput illius ,.&in cofpeitu magnatorum collaudabitur 4 Altifi imus creauit de cer- 4 ra medicin^m^& vitf prudens non abhorrebit illam.® 4 Nonne a ligno indtilcata 5 n ■ '® | elt aqua amara? f Λ -- ~ΓΤ<| c 4 Ad agniftonffrrihominCi 6 Exo.ub yEttis rflorum, & dedit homi- 1 nibus flentia Altifsimus, ho- j iiorari in mirabilibus fuis. | * 4 In hii^curans, mitigabit 7 \ dolo re nV: ^ | 4 Et vnguentarius fodet 8 i pigmetafuauitatis,& ^n< 5 tio- J nes conficiet ianit-atifj, & non confummabuntur opera eius, pax enim Dei fiiper faciem terrte. 17 * ϊζ% Οφός TC\ lol r J- , (£ © i‘s χα/ρποι τη; ννυυίνζως custi' Int fd- μα&ς ctivfisii. f dmp Οφοςτν iciv- Οό hctdv wcufi&jei, (c © χΰνρπο) της vuvkzw caitfi πιςοί. * m np Οφος ττλι i&YiQf) <&u\oy/a$ } Kj μαχα&- odav cwtv 7 ΓΜΤίς © όρώτζς. * ζωη d/Vpfi; αν ά&βμό! ή με - 18 ρών, /fij cu ημίξΟ] £ ίϊζμηλ d/JU- 1 ξ&μη%ι. I * Οφος c! τύ λα Jouipci χλη- ■’ ρονομήνα όόζαν 3 '/μι τ 'όνομα citrrfi Sfctj ειςτΊ/αιώΰί. | * τίχνον ίν ζωη Ου πάρμΟν τίυυ 3 0 φνχΐιό 0ν 3 (£ lh τι πονηρ}ν ουντη 3 (ζμη ό ώςουυτη. * 'άγϊτοί πο\οτα πανί τυμφζ- i 1 pe, ?( 9 if ύ πάνα ψν%η cv πά/υτ] βόόοΆΐμα. * μη άπλης&όχ 6 α> 3 » Tivuvn τξυφη , κμ\ μη 0 Μχν 3 -ης \π\ Ιαμάτων;. * όν ποΤ-λόις γ$ βρωμαοι» sVoj 33 νόθς /l η ατϊληνία syfia ίωςχολί- ! ζμς. f ό[ιά οίπληνίαν πολλοί \τί- 3 4 X&mvdu , ο d\,s ννζβ- £τήν& ζωί/ί). λ». * Τι ( αα ί’α]^ί/ <7*0? τάς%ξ<πας τιμά/.ς mrfl· /cy γ) cwtv skLvsvo xv ei®'* y) νψις-ου ίςιν ιασις , ζανιλξ&ς λήφίζ) όόζαΛί . * οΒϊςήμη ιατςοόαννφωνα χζ- $ φαλίω aW, χομ hctA μζγιςάνων Β-αυμαςην&τα j. * χνμ: & sxTivcAi C4t γης φαρ- 4 /αακα^ ^ ώηρ φζβημ&ύ (&ζβν- \ ο^Λίνα ουοτοΊς. ' * βδ£ W Ιιίλου ζγλνχάι /dnv- 5 τγνω&Ιωα\ τίυυ lygui 6 curd 'Sm ώ$ρωπ% · ^ ouVv g- δ^ωκζν άν^ρωποις ΙπιςήμΙιυ vyfto- ζάζί^τομ οα> τις Οανμανίοις eunti. i ον cwi οΐς ζ$ζρμπώ)νζ (c nps 7 7 tdvov cunif. *μνρίφόςθΑ)Ί , ότοιςποΜμΙγ- 8 ^α, χα/ύμη vovts λζόϊη τα ’ζργα duti\ ψ) ziplwn παρ curdiviy ψι (Ο&νώπ'ά της γης. 16 3 ΐ 33 Interp.Grsec. 103 μ 4 Ββ fapiens propria anima ; & fruffiits in&lkBtis eiia in ore laudabiles. 4 Vir fapiens fuam plebe erudit , etfruBus intellecius 17 illius fideles. 4 Fif fapiens implebitur benediSlione , φ* beatu dicent eum omnes ' '/ ' Λ ’ 1 ' ’ ι } ζην οτε Kcuqpgfz αν χερσιν αυ- τάν άόωόία. ουντοι κν^ό hndnGvTcy, ίνα ονύωϊη cwroig άβάπανσ,ν jfi ιασιν χά&ν εμ^ιω^εως. $ * όαμαρίάάων ονανΊίον $ ποιή- πΜ%ς cwvv , ζμπίβι εις χάρμς 14 ιατρού. 17 τ τεκνον Sm νεκρά κατάγαγε csa/pvafi ως όχ-ινά τΐάχων εναρζαρ 3ρίωων xf j rlsii yfiorv cmrfl, πζ- ρ}ςαλον ι° (id μα carri, rfi μη νπζ- (fidpg rlw fg. ■> ^ Λ / λΛ / (ε. ταον ζμοιχνζς ,\θι σήμερον. 3 ον d/j απουύσα νεκρού κατά - π avGv f μνημόσυυυον cani, i π a ρμκληθϊύι επ cani ον ffiffip πν$ό- ματ(& cani. 3 Gφίa γςμμμαίεως ον Sjkcu- ρια χολής,&ό ελατΊύμεν(& 7Γξά- cand ^φι&ήσετα]. 15 I 6 9 3 Fili, in tua infirmitate np acfpiifhis teipfumied ora Do- minum, & lpie curg dtc te. c 'o 3 Auerte a delido, & dirige manus, & ab omni boues as;itlt,&: co^uerfaturin operibus eorum, &'‘narratio έίιή miliis taurorum. 4 Cor Tuum^Iabit ad verian- χη dos iulcos l & vigilia cius in fagina vaccarum» 4 Sic omnis faber & archi- xs teftus, qui noitem tanquam diem tranfigit, qui fculpit fi- gaacula iculprilia, & aftidui- , tas eius variat pi&uram : cor fmim dabit in fimilitudinem ) pi&urse, & vigilia fua perficit opus. y 4 Sic fajaer ferrarius, fcdens iuxta incudem, & confiderans opus ferri: vapor ignis vrec carnes eius,& in calore fornacis concensatur. 4 Vox m^lei innouat au- 3° rem eius,& contra fimilitudi- nem vafis oculus eius. 4 Cor fuum dabit in con- 3 1 fummationem operum, & vigilia fua nem. 4 Sic figulus fedej^s ad opus 3* iuum,conuertens pedibus iliis D rot^,m,qUji in iolicitudine po- fitus eft iemper propter opus fuum, & innumera%ft omnis operatio eius. 4 In brachio fuo formabit 3 3 ’ lutum, & ante pedes fuos cur- uabit virtqtem fuam. 4 Cor fuum dabit vt con- 34 » iummet linitionem, & vigilia fuam mundabit fornacem. T> * Omnes hi ih maKsbus fuis 3 5 iperauerut f&c vnufqmfque in arte fua fapiens eft. 0 '* ^Sineluqornnibtryjonae- 3« dificatur ciuitas; Se non inhabitabunt neennambulabunt, &,in E^clefiam non tranfi- lient. , 4 Super®lkllam indicis non 37 fedebuntj & teftamentum iu- dicij non intelligent, neque palam facient iudicium & di- iciplinam. ο o 4 Et in parabolis non inue- 3 8 nientur, fed creaturam aeui confirmabunt. ornabit imperfedlio- * Tt Gcpi&YlCjJ όχζμ,ΤάνΧξό- X6 τξ'ά,χχυχωμονος cv oopfil t χοντρά, βίας ελχννων (c άμχΐξίφόμοΆ©? cv ερροις cwidv · (E w διήγτις cuuri' cv ψις rcjjpm. ‘ xct/p$'m dw£ oWei. CM^vouf χη οωλχχας } nfij i) άγνπηα cWri sk γορτάτμα^α δ’χμάλεων. *ντωςπχςτειίίων (ε.'ϊΖξχιτεχίΜ) οςτις νύχι ωρ ως ήμερον bldyc-i. (§) ρλνφονΊες ύ?\υμμνΧα. ϊφζμγβων, ‘ίΕ <$πιμοη curte ciEhoidcroq ποικιλίαν . xa/phav curte' fdera εις f ό- μοΐύ·!σ-χ·ι ζωγρμιφίαν ,(Ε « αγρυπνία άυτύ <πιντζλζ(Γομ \pyov. *%τως χαλκ&δς χαύνμφος \y- χ$ γυς άχμον©?, (Ε κΰύΐ&μανβό/όων cv ερΓω <ηΙφά. άτμις τωρφς τύ %4 <τάρ- χας ciuftfty ον βερμη χαμίνου hx- * φωνή(τφΰζμς <Ε αχμον& xcu 3ο νιάνύς ώΐίύμφ χχτίνανίλόμοιω- μαί©-’ oyjJug ©) οφθαλμοί currd. * χα/ρδίοιν curi δωπβ εις riunt- 51 λ ααν ερρων, πμ) w αγυπήα duri χοα-μΥκτουι c ’Μ (ταιυτελάας. * χτως χίζμμ^ς χαβάμεν& ον 3 ^ ερίω curri φ ουςρίφων ον ποτιν cw- _ £τξοχόν. ος ον μ,ίζμμνϊΐ xaraj Sia 7ΐ'Μτς 3 πι ν spyov curri φ οναρίΟ- μιπάπα «\ pyacria curri. * Ci' ζζμ,χιονι curri τνπωαι m- s 3 λ 9 ΐ>, vcjj( πο 8 ($ν χάμφα ιγυυυ duri. ^ncupSm hnSdtfei εις v cnw- 34 τελίοΌή τμφκτμα , ^ w αγυπνία duri, xada^caj χαμινον. i πά/ηες’ότοι είς^άομς lavldv 5 5 ϋπις&κτουνεχας©? ον id epycp άιτ^ζφίζμ). * αν ώ ouhdvQtf, 3« olxi&iiQi) πόλις, fcxrtccpoixviGvm Ί q (Ζ&χπατ^υαν .ον&όλη λαοιΓ « ζητηβϊΐΟν*) , νφ ον zmxKwic- ^ \ζζτεζμ>$<όντα]. * ί#πιδίφρον Sixa)ui in fol- licitudine pofitut efl femper in opus fuum , e> numerata omnis operatio eius. 33 *ln brachio fuo figurabit lutum 3 & ante pedes fietfet vires fuos. 3 4 4 Cor dabit adconfumma- dum linitionem j & r vigilia eius,mundare fornacem. 3 j 4 Omnes hi in manus fuos confiderunt , (djr Vnufquifq; in opere fuo fapiens e fi. 3 6 4 Sine eis no habitabitur duitas 3 &non inhabitabunt neque deambulabunt.Jn con filio populi non requirentur , Cn in congregatione non tra-® 37 filient. 4 Super fide iudicum non fedebunt,& tefiamentu iudicij non intelligent. C^eq. manifefiabunt difciplinci & ' 3 8 iudiciu. * Et in parabolis non inuenientur, fed pojfejfionem fictili firmabunt. > t c ιββ Interpr. Graec. 4 Et deprecatio illorum In 3 9 r . . operatione artu:prater dantem animam fiam, φ cogitantem in lege Altijjimi. C AP. XXXIX. Apientiam omnium and- 1 quorum exquiret , & in prophetiis uacabit. . 4 Narrationem Virorum * nominatorum conferuabit^et in uerfutiis parabolarum (i- mul introibit. 4 Occultaprouerbioru ex- 3 «pirei , (φ in aenigmatis parabolarum conuerfabitur. *fn medio magnatu mi- 4 mUrabit 3 (φ coram ducibus confpicietur. 4 fn terra alienarumgen- 5 tiumpertranfibit:bona enim φ mala in hominibus teta- uit. 4 (or fuum tradet ad, 0 Dominum } ut uigilet diluculo ad eum qui fecit illum , (φ in conffeBu Alti fimi deprecabitur. 4 Et aperiet os 7 fuum in orationepro peccatis fuis deprecabitur. 4 Si Dominus magnus Vo- 8 luerit ,fpiritu intelleoius replebitur . 4 Jpfe difiillabit ? Verba fapientu fuae , (φ in oratione confitebitur TDno. *Jpfe dirigit cofilium eim 3 Ii (φ fidentiam 3 & in abfcon- ditis fuis cogitabit. 4 'Jpfe 1 manifieflabit difdplinam do- Brina flue, φ* in lege tefia- menti Domini gloriabitur. 4 Laudabit intelleBu eius 1 * multi , (φ vfqut in feculum non,delebitur. 4 Recedet memoria eius 3 (φ nomen eius uiuet in generationes generationum. 4 Sapient id eius 1 4 enarrabunt gentes 3 & laude eius enunciabit ecclefia. 4 Sipermanferit nome 3 re- £ 'linquetplujquam mille- 3 & fi requieuerit 3 inducit illi. 4 Adhuc cogitas enarrabo^ 16 quoniafcut Lima[emiplena 3 repletusfium . * Exaudite 1 7 me fianBi 3 etgerminate quafi rofa plantata fuper fluxum humidum. 20ΦΙΑ ΣίΡΑΧ. ί ccLfesiASTic. Tranilat.B.Hierony. t ; 9 4 pfl v Hm? αντών b) zpyctcrlci . τίγρης. πλίανυ 'Sci tltjj '1/V'xJjjj thcwoxij^w b νομού ν\}/ΐςν. V λ*'. 1 4 ΣοφΙοα» tfd/JTM Vpmm bx- £#rwV«, γη άίλοτ&ωρ sSddv chzXtfjfzf), άγαβοί yj (E xa- xa bv αν^ρωποις zmpyicrz. 6 4 jlu) xbgSiaw (Jjutd cJmScora (ωζβς χύ&ον , opSpicrcy (®ζ}ς tv rtOMna/Qi cwrvfL· hctfih ύφίςά hn- 7 GwCO' f ^ d/hf^es v ςόμοί curvd bv 'Gt&tr&ijtffs. 7izq) 7 ?h αμαρτιών cmRhrboGfif). s 4 \dfis b ο μίγας Ιτίλν,. 70&άματι duvicrzac yjLTtAr^rQeJ. 9 i ΰώτς d/vop£&(Ttt ffjicdg. G~ φίας cutid’,}^ bv οΐζο- μολογήΟ^) tJ χυρίω. ίο 4 ααυτςχατάνβιωα ζουλίω cw- c ·ΜιςήμΙω 3 (£ bv Gtg Ίκπχρν- φοις currd Λ; wvoYfiYiQf). n 4 αντς οκφαΛία τίαώαα/ν Jl^ctcr- χαλίας bv νόμω chafrrixK χυρίου χαυχρκτζ). I I * cuviGum tImj diwmv cwrd τΡοχ Χόί,&εως & οάών& eh οΙξαλΊφ- dwzrctp. 13 * τμννμοαπιυυον cw- < 5cf, (c b ονομα cUrd ζήΆ^) ύς yz- 4 vzdg 'fjvzcSv. i tIim Gφίchυ cLtd hnymzf) ζβ vyi, ^ vv ζπαινον curd c^ayfzXa bxxXwici. 1 j 4 zdfi ζμμάνη ονομα χαΤμλάφ^ h %ιΈ.ιοι } έ zd/j ddvcL7rcvjijYiTa] ζμ- 6 ποιώ cwjfi. χ ζτι £ΐαΆονι$·ας bx- άιηγ^μομ ,οτι ως δίχομίυυία. ζ- πληρωβίω. 4 ζΐναχώνατζ μου omi, vfij ΕλαςήοΊζτζ ώς ρό$Όν φυο- φρον<$?η ράάματ& νγροά. '7 19 4 Et deprecatio illorum in operationem arlgsjaccommo- dantes animas fu as f δ? coqui-^ rentesiivlege Altifsimi.,- ■· c ' i 1 - C AP. XXXIX. I «' e ^Apientiam ou^niu antiquo- A rum exquiret faciens in i Prophetis vacabit. 4 Narrationem virorum nominatoru coferuabit j & in c verfutias parabolarum^ iimul introibit. 3 4 Occulra prouerbioru exquiret, & in abfconditispara- ^ 4 bolarum conueriabitur. 4 In λ medio ma^natoru miniftra- O bit, &in confpedlu proeiidis j apparebit. 4 In terra alienige- naru gentiu pertranfiet.-bona enim & mala in omnibus ten 6 tabit. 4 Cor fuum tradet ad vigiladum diluculc^ad Dhm, qui fecit illum, δπη confpedtu Altifsimi deprecabitur. 7 4 Aperiet os fuum in oratione , 5c prodelidis fuis depre- s cabitur. 4 Si enim Diis magnus voluerit, fpiritu intelli- 9 gentias replebit illa. 4 Et ipfe taquaimbres emittet eloquia iapientisefuse, & in oratione 'o c5fitebiturDno. 4 Etipfe 3 4 No recedet memoria eius, ; t . . 1 χ j & nomo eiuiPrequiretur age / , J 4 neratidne in generationem. Inf . 44 . c . 4 ^ap^entiam eius enarra- i 6 bunt .gentes, Sejlaudem eius j enunciabifEcQleiia. 4 Si per- manferit nomera eiu£',felere- linquet plus quam rtirille&ii rcquieueric,proderitilIi. 4 Adhuccofili abo r v t e n ar- ? rem, vt furore eni& repletus r 7 fmn. 4 Et in voce dicit.-Ob- audite me diu ini fruilus, quafi r©fa plantata fuper riuos aquarum, frudtificate. 18 4 Quafi Libanus, odorem fuauitatis habete. c Gen.7.d E&0.14.C •O $up.a? d inf. ^o,b mors: omnia hsec ad vindictam creata funt. / k) Tranilac. B. Hierony. c Ap.xxxix. s 4 Florete flores quafililiu, i»' Ac date odaiesn, & ffondetein * /gratiam^SA:ollaudatecanticu, & Ixredicite Dnm in operibus fu* 3 s. * Date nomini eius uZ'?t magnificend'?,m i & cofitemini C illi in voce labiorum veftroru, & in canticis labiorum & citharis; St fic dicetis in confef- iione. 4 Opera Domini vni- * 1 ueria bona valde. * * Irsver- ** bo enim eius ftetit aqua iicut , congeries, & in Termone oris illius ficut exceptoria aquarii: * Quoniam in praecepto ip - 1 3 fius placor fit , & no eft minoratio in fiilute ipfius. 4 Opera omnis carnis coram illo,& no eftquicquam abiconditum ab oculis eius. * A iecuio vfque m in feculum reipicit,& nihil eft mirabile in ilftnfpedtu eius. 4 Non eft dicere : Quid eft 16 hoc,aut quid efl iftud? omnia enim jn rempore flio quercn- tur. s 'Benedictio illius quafl 1 7 fluuius inundabit:& quomodo cataclyflnus arida inebriabit; fic ira ipfius fontes qua; non cxquifierunt eum, haere- dit|bi*\ ^ ~ Quomodo couer - 18 tit aquas in ficcitatem. 4 Epficcata cft te$ra, & vise 19 illius viis illorum dired -ς fiunt; . fic peccatoribus offenfiones in ira eius. 4 Bona bonis crea- 5 ° ta fiunt ab initio : fic nequifh-D mis bona & mala. λ * Initium neceifiarix rei v?- 31 tx hominum, aqua, ignis, & ferrum,ial,lac*& panis fimila- gineus, & mei, & botrus vux, & oleum, & veftim t entdm. 4 Hsec omnia ianftis in bo- 31 na ; fic &c impiis & peccatoribus inlnala nonuertentur. *Su$tipirirus,quiadvin- 33 didram creati fiunt, & in fiurore fuo cSMrmauerunt tormenta fu*a: & in tempore con- fiummationis effundent viitu- tem, & furorem eius qui fecit illos confundent. ·> v 4 Ignis a grando, fames, & 34 ΣόΦ.ίΑ 21 PAX 1 9 * χμ) ΟΛ^ήτατε ά$ος ως x?J,yov Aifif ore οίμϊώ fi οάνίτύίτε άτμα. . 10 ‘ a^AonWoiri Ti/ χν&ον Ski τίϋ- <τι %ης 2 ξγοίς cuurf,b ωΜς^λεων Κμΐ b xmvpcu; · yffj ντως spelre b οΙζομολογήοΜ. n- i jcl έργα xv&a κά/ίτα xaXa (Τφοδρμ · χμ) κάίυ (ΦξρςαγμαΜ xcupd dind ίςομ · cbt 2 Tiv άκίίν τι Ιςι , κάΜμ. γο Τακτοί b xcupd 11 guotuv ζητη§Υΐτετ&]. * b λτίω cima ϊςη,ως ·%μωνί& vfoip.fi b ρήμαη - ςψ.α%ς cariXbmh^eicL νύχταν. 13 * b ^ζβςοιγμα.η dmft κοίτα. μ οκιλ, χμι <3W 2τίνος ίλατίωτπ ττωτήζ/οι/ curfif. 14 * spyct κοίτης αα/ρκος ο/ιωκιον άυΐΐ, j(gt) efa ί<η xpv£!/jjcq 'bro ίο h i j όφ 3 ·αλμίψ dujif. i 'bro & α,ιώος εις rv albet ΙκίβΚεψε, (£ v$b Ιτι ^αυμάοιον bmriov άτπ sfi. i > ν 3 <·* >(Τ Γ ! > 1 6 βΏοετιν εικαν,τι (ε>ότ 2 ψ εις cojrbv Ικηςίμ. ΐ7 1 η άολογία duri ως κο^μος εκεχάλνψε, qguf ως χα^χλυτμος ζηρο^υ ίμεβναχχτ 'ότωςοργίώ duri »8 Ibn χληρβνομήτιχ · * ωςμετε ςρε^οΜυ^α^εις αΧμΙυο. i? 4 αΐ ο$ οι duri SOdcuf %ίς οτίοις , 'ότως %ίς άνομοις (φξ^οκόμμα.'ίμ. 3ο αίασα (οιςαγαυοις ίχπςοΑ α.τί\ "Χξχης * ντως %ίς άμαρτωλοΊς gf?· 7 Γ 0 Μ»- 3 1 XCtXCL. Α· ί&ξρμι κοίτης %ξκας εις ζωίου' άμΒρωκα,ν^ωρ (£ 7 τψ, έ difum in tem pore fuo prabebit. 4 Et non efi dicere hoc iflo 40 peius . omnia enim in tempore comprobabuntur. 4 Et nunc in omni corde + 1 ore laudate & benedicite nomen Domini. CAP. X L. ^yCcupatio magna creata 1 _ efi omni homini, e> iu* gum grane fuper filios Adam. 1 A die exitus de r ventre matris eorum, vfque ad reuer- fionis diem ad matrem, omnium. 4 Cogitationes eorum i Φ* timore cordis, adinuentio e xpe Elationis,dies finitionis. 4 tA fidente fuper fiedem 3 gloria (fir vfque ad humiliatum,in terra (efi cinere. 4 A ferente r vefiem hya-A cinthinam & coronam, & ‘-vfque ad eum qui induitur * lino crudo. 4 E uror q* %elus, turba- s tio & fiuEluatio , & timor mortis, (fi imitatio, fi contentio, fi in tempore quietis in cubili fomnus noElis immutat cognitionem eius. 4 Modicum tanqua nihil 6 in requie,& ab illo in fomnis quafi in diebus fiecuU. 4 Conturbatus in Vifione 7 cor dis fui 3 tanquam qui eua- fit a facie belli .Jn tempore fa lutis fine exfurrexit fi ad- mirans in nullum timorem; 4 (um omni carne ab ho- 8 mine vfque adpecus, & fiu- per peccatores fiptupla ad hac.' * . 3 5 * Οη&ων όόόντες (E σκόρπιοι χομ ίγας vfij ρομφαία. ίκΕικοίίσα εις 3« όλεθρόνασε&ας. * ον τη dfsa%- λη αιπ£ άφρονα B-nQfi). 37 * γης ύς χαρμς t%i- (ictcAYiGf), xfi ov Kcufilq αυτών d α^ξμβή(&νζ) λώγον. 3* * Εΐά% 3 % cJ% ΧξχηςεςηρίχΘ nv, (E διενοήθΙυυ (E bi γζμφη άφήκα. 3 9 * Tei ερΓα κυρία ficfifigs τά αγαθοί, (t πάσαν) pfieiciv bv καχρώ αυτής χορηγήσει. t \ > v ’ * (T Γ< 7 " (T '<7 40 Hgy Gflcew είπαν m(9 (svw rtovnqjrsqyv. πά/ότα γο ον κααρώ & 2 'oKi^Yiirn(fif. 41 f ψ) vSv bv πάση mpbia (E ςο- μαΐκ υμνήσατε xfi άόλογήσατε r όνομα κυξβό. μ. ι * Αχολία μείάλη εκΙΐζΌμ 7iuv- τι d /ό^ρώπω , ψ) ζυγός ζαρυς ffin μός άόάμ. άφ’ ήμερβς οΐζόώά bu γαςροςμήΐζβς αυτών ζεως fifihsqy- φής ψΑξμς εις μητε^μ πόντων. * f cSr $ιαλογι<τμ%ς dmiv κ. φόβον καρόίας, fihrmia (Ώζβα$οκίας, ήμεξμ τελώτής. 3 * dato xadiifjfyjy Sdn Sqjvx όό. ζης Kcfi εως τε^μπανω(Δμ'ό,νν γη (c cmobd. 4 * Έπο φορβ^νΖς ύακίνΰινον κομ ςεφαΛον, ifi εούς πε&ζαΈί\οφρου ώμοΚινον. * 5 * &υμός ^ ζήλ&'ίμνμχή yfi σάλος (Ε φόζφγ kwavd (Ε μιμη- fiaft ί&ςβ: b> καιρώαναπαυσεως 3 πι κοίτης ΰπνίφΕ νυκτς αλλοιοί γνώσιν curid. 6 * όλίίον ως zbov cv d/J απούσα, Ημί απ’νκάνχ ον υπνοιςώςον ήμερες σκοπιάς. 7 * τεθορυζγ}ΐ$μ&’ b> όράσακαξ- $ιας uutfi, ώς νκφυγών ‘^σάχσιζρ- σώπα πολεμά . bv καΐξώσωτηρίας cunfi ΕίζηγερΟη κ^'^ποθαυμάζων εϊςύόονα φόζον s * fjfi πόσης σαρκός )κτο ΐώ 3 ρώ- π'Α εως κτήνος, xcfi Sdn αμαρτωλών ε·£απ?\άσια 35 Beftiarum dentes & icorpij & icrpeht^s, lOn^pBsa vindicans in exterminium fmpios. ^ 3 i 4 In mandatis eius epulabuntur. t c « 37 4 Etfuper terram inifiecer- fitate pr^parabutuf ,&c in temporibus fuis non prseterient verbum. 3s 4 Propterea ab jnitio confir- Su p· matus iumr & coiiliatusfumj & cogitaui,& icripta dimifi. t ; 3 9 4 Omnia opera Domini bo^ na,& omne opus hora fua fub^ miniftrabit. 40 . 4 Non efi dicere : Hoc 11 nequius efi ;; omnia enim 14 tempore fuo comprobabun-? tur. 41 4 Et nunc in omni corde & ore collaudate & benedicite nomeri Dominia CAP. X L. 1 ("^Ccupatio uiagna creata A ^'efl: omnibus hominibus, & iugum graue fuper filios Adam, a die exitus de ventre matris eorum, vfqueindiem iepulturas in matre omnium, 1 * Cogitationes eorum & timores cordis adinpentiones> expedationis, Scdies finitict- nis. l( > ? 3 4 A prsefidente fuper iedeiii gloriolam,vique ad humilitatum in terram «Se cinerem, "•4 4 Ab eo qui vtitur hyacifi- thoj&.portatcorona vfqueid e^umqui operitur lino crudo. 5 4 Furor,zelus 3 tumultus,flm- cluatio ,c3e timor,mortis 5 ira- , cundia^perieueraiis & contentio, SI in mnipore refedionis in cubifi fomnus nodis im- inutaticientiara; eius. ^ «i 4 Modicum aucemtinquatri nihil in reqiiie , &^b^eoin fomnis quafi in efi,e refpedust 7 4 Conturbatus'^!!: in vifa^ B cordis fui, tanquanf'qui eua- feiit in die belli. in tempore falutisfuae exufrexitj&admi- rans ad rufium timorem; s 4 Cumomnicarne ab homine vfque ad pecus, & fuper peccatores feptuplum. , ) J 5 f) Tranilat. B. Hierony. c a p. x l. i . * Ad haec mors,(anguis,co- > tentio & romph3ea,opprrelfio- 5 y nes, fanlfesj & contritio & flagella fuper iniquos creata funt hpc omnia; & propter illos faftus eftcataclyfmus. ω?;!;. * Omnia enim quae de ter- rafunr ,in terram conuerten- tur,&aqu$ omnes in mare co- uertentur. * Omne munus n & iniquitas delebitur. fides in ieculu ilabit. 4 Sub -»3 , ftantiae iniuftorum ficut flu- I' uius ficcabuntur,& ficut to- > nitruu magnuinpluuiaper- ionabunt. 4 In aperiendo J 4 manus Tuas Iaetabitur/ic prae- uaricatores in confummatio- ne tabefoent. 4 4 Nepotes im- 1 s . piorum non multiplicabunt C ramos,& Radices immund^ fu- per cacumei^petrae ionant. 4 Super omnem aquam vi - 16 riditas , & ad oram fluminis ante omne fcenum euelietur. 4 Gratia ficut paradifus in ! 7 benedidionibus j & milericor- dia in feculo permanet 4 Vita fibi fufficientis ope- 18 rarij conculcabitur,^ in ea in - uenies^tlieiauru. * Fili,aedi- 19 ficatio ciuitatis confirmabit nomem, & fiuper hanc mulier immaculatatomputabitur. j · 4 Vinu&mufica laetificant 10 •r o cor, & fuper vtraque dile&io fapientiae. ■» 8 * Tibiae & pCalterium fua- 41 uem laciunt melodiam, & fiv per vtraque lingua fuauis. 4 Gratiam^ fpiciem de- 11 fiderabit oculus tuus,& fiiper 1 hoc virideS’iationes. V 4 Amicus & fodatis in tem- 1 ) pore conuenientlis',’&: fuper vtrdfq^emntiercum viro. 1 fratres i ή adiutorium 1+ , in tempore^ tribulationis, & D 1> fuper eosoibiiericorHia liberabit. 4 Aurum & argentum, & conilitutio, pedum , &)fu- per vtrunqud confilhlm beneplacitum. ^ 0 4 Facultates & virtutes exal- 4i tant cor, & fuper litcc timor Domini. ECCLESIASTI C. 4 (c se /ς £ ρομφαία ? (c αΐμα , ί7ΐΰίίωγα1 λιμού (ο σιιυ- τζ/,μ'μο&ς (c μ.άςιγ&. ζΒι chs ά/όόμχς υχτίΤτη ‘SiJra τϊμτο., μ! δίοωτύς ο χαΐ&χλυο-μός. 4 TrdrncL oara. Ντο γης } εις ylw »< ο^όαςρεφθΐ , £Ντο ύίάτων εις Βοί- λΰίοταν d/joLxctfjLwlei. 4 7Γ4 ο S\,iSfiQV m* cLh)tict οζα- ii Λ,φ^Ο· 4 (ο 7ίίςις εις fv cu'Jvci ςήΓετομ. 1 ■ 1 * χζήμα%ι άοίκων ως πο%μός ι, 2.«/)ομ/3·«Ο0ϊ W βζβνίη μίγ ci - λη cm νε&ς <ζΙζη%ή<τιχ. 4 αν 7θί <%ύοϊζου[ cwrv χαομς Λί- 14 <φρανβη£^), ντως οι α^μζαίνονης ίϊς (ταιιτίλααν ίκλαψόσιν. 4 \yxom ώτεβών ά ^hn^wud μ κλάδχς, (α ρίζομ dx0ftyjp%>i \% ά.- χξβτμΧ7ίίτζμς · 4 αχηοΒϊ παντς ι« υϋα.τ& μ) χάλχς Ήο%£μο$ ΊίαλιΎ’ς χόρ%υ οΛίλή(Τ). 4 χά&ις ως (Ζ^μύβι&ς σΰυ άϊλο- ι γίου,ς μ) ϊλζημοσιούή ας νν αϊώα chcifjQpci. 4 ζωη αύταψ&ς εργάτχ γλν- * * xcwdntrsTcq 9 v&rsp αμφόη^μ ο βύζίσκων dn(rav£j)V . 4 τέκνα έ οιχο- * $ ίο μη πόλζως ςη&ζχσιν ονομα. 4 οιν(& Mjj μ-όσιχη άϊφραΐνασι χαρίιοω,Κ} x^rsp αμφοτβζμ άγα- πησίς G ab aquis in mare defle- 1 1 ciunt . 4 Omne munus & in- iuflitia delebitur. 4 Et fides in feculum flabit. IO '3 14 ij i 6 ‘Opes iniuflorum ficut flu uius ficcdbuntur y (ef ficui tonitruum magnum pluuiis perjonabunt. ' fn aperiendo ipfutn manus l labijfluminis an te omne foenum euedetur, 17 4 Gratia ficut paradifus cum benedteiionibus, (fiy mi- fericordia in feculum perma- 18 net. *Vita fibi fufficientis operarij dulcis erit 3 (efi fuper vtraque qui inuenit tbefau- 15 rum. 4 Filij adificatio ciuitatis firmant nomen. 4 Vinum φ muflea lati- fleant cor ; φ fuper r vtraq y dileEiiofapientue. 4 Tibia & pfalteriu fua- uem faciunt melodiamfu per vtraque lingua fuauis. 4 Gratiam cjr pulchritudinem defiderabit oculus 3 φ» fuper vtraque tviriditatem feminis. * Amicus & fodalis ad tempus occurrentes 3 & fuper vtraq; mulier Cu viro. 5 Fratres φ* auxilium ad tempus tribulationis 3 φ fuper vtraque eleemofyna libe- 1 3 rabit. 4 Aurum φ 4 argentum flatuent pede fuper vtra - queeonfilium approbatur. * i DiuitU φ Tjires exaltabunt cor , φ fuper nvtra- que timor Domini* k** ^3 i4 16 e· c c «. :t ίό i Interpr, Grrc. Non e fi in timore Domi- 17 ntminSratio, & non efiqua- rere fibi auxilium. *Timor is Domini ficut paradifiss be- nsdiffionis, & fuper omnem gloriam operuit illum. i Fili 2? 'vitam me dic itat is ne viuas, melius mori quam medicare. * Vir r efficiens ad aliena 30 menfam non habet uitam in ratione vita,inquinabit animam fuam in cibis alienis. * Vir autem fapiens & 31 eruditus cuft odiet * * In ore impudentis indui 3 2 cabitur mendicitas , (efi in ventre eius ignis ardebit. CAP. XLI. O {Mors quam amara 1 tui memoria homini pacifice viuenti in his qua. funt trn. 4 Vito quieto & p ro ~ τ fi ero. in .omnibus , & adhuc <■valenti accipere cibum. 4 (9 mors bonum tuum ‘tu - 3 dictu eft homini indigenti,et diminuto viribus. * jn viti- 4 ma fenecia confiituto & occupato de omnibus , φ non credenti, (fi/ ei qui perdidit expeblationem. * Ne timeas iudiciu mor- j tis: memento priorum te (eft vltimorum, hoc enim iudi- cium tua carni a Domino. * Et quid recufas in be- s neplacito Altiffimii fiue dece, fiue centum,fiue mille anni. 4 Non e fi in inferno re- 7 dargutio mita. 4 Filij abo- s minabiles fiunt, filij peccatorum,&· qui conuerfimtur in vicinijs impioru. * Filiorum ? peccatorii peribit hareditas, & cum femine eorum continue manet improperiu. tr Pa - 10 trem impium accufabut filij, quonia propter illum erut in r opprobrio. 4 Va Vobis viri 11 impij, qui derehquifiis legem Altijfimi. Si enim multiplicati fueritis in per ditionem: 4 Ftfi natifueritis , in ma- 11 lediShonem nati eritis: & fi mortui fueritis, in maledi- Bionem diuifi eritis. \ 17 σοφία 2 IPAX. £c cl^sia st ic.Tranfiat.B.Hierony ‘eh ε<ην ca> φό£ω κυρία ελχτΊω- οις, £ Gsx sVi ζντηταή εχυτά βοη- s bc-icu/; * φό£& κυρία ως (dfftbei- βς άόλογίχς, < ο\ζτερ πχτχν. bo^xv ■» όκχλυψον ουυτν. * τεκνον ζωίω εποατίντεως μγι βίωσης, κρεϊοτον χ- παΟανόίν η επυατειν. i e * ζλεπων εις χλλοτξίαΜ τρμ. πεζόν qoc zyei βίον ον λογ,τμώ ζωής, xAKfymet \pv^lx> canti όν tbi * * Ω! &Μχτε ως Tnxqfiv βυ τ μννμόσϊωον φν^ρωπω ειρίωώοντι ον %ίς υπαρ^ουτην άαπχ. i 1 dwtyi άπε&σ&άτω vfi.\ Sboba- ρ$μω ον πά,σι (c ίτι ί^υοντι &b'z- ζχ&α] τξοφίω. s ' ώ Sd /όχτε KX?fiy βυ fi ηρίμα εςιν ά^Φρωπω cfkbmfprjd (c ϊλα<τ βυφρω iyvJ. 4 * 1 >χχ%γγιρω fi πε&σπωρβρω περί πάντων, έ άπΊύούϊίί (c Ίχνολω- 5 λεκόη τΐίΐΐ'φωομονία). *μηά!λα- βο(ί κρίμα Οανάτχ * μνν&ηΐλ πάτερων βυ (£ ερμάτων, yz ν κρϊ- μαιτΥΐ crafKi κυρία. 6 i(cfif τίάπχνοάρΥι ον^οκιαυ- είτε b[sxx , είτε εκχ^ν, είτε %ιλιχ έτη. 7 *68Χ εςιν ον xba ελεγμος ζώίις. 8 * τέκνο t βΰελυρμγίνεζ), τεκνχ χμχρΊωλωρ, έ τυνφυχςρεφόφρα παροικίααςοίτε^ρ. a f τέκνων χμα/ρτωλών κληρονομίχ ,χμιμ$§ απερμχ&ς oujidv ονδελεχίζβ opeib ο * πχτξΐ ώτεζϋ μεμψεζ) τεκνχ, ori blxuvv mibl£rri βν α ζ). « αχι υμιν Μάξες χτεζας, οιτι- νεςεγκχτελίπείε νόμον bxj/ifa. εά/ό γ) 7ΰ\Υΐ0ωυ3-Υΐτε εις χπωλααν. <■ 4 fipvnbriTS , εις κχτχρχν ‘fyvnSYittSrs' £ εά/ό')Ιπού(^όητε, εις κχτοίζμν μεζμ&ητε&ε. • .17 5 Non eft in timore Domini mrnioratio, & «on eft in eo 1* inquirere adiutorii. ·* Timor Dominio ficut benediitio^a- radifus ^ & fuper omnq;m gloc 19 riam operuemnt'illumr‘ 4 Fili, in tempore vitas sure ne indigeas } melius eil enim mori, 30 quam indigere. s Vir refpi- ciens in meniam_alienam 3 non eft vita eiu^s in cogitatione vi- ilus .* alit enim animam fua t m 31 cibis alienis. 4 Vir auten di- fciplinatus & eruditus cufto-^ 3» diec ie. 3 In ore irnprudentf&" condulcabitur inopia s & in ventre eius ignis artlebit. CAP. XLI. C . O Morsquam amara eft A memoria tua homini pacem habenti inrubftatiisfuisl i * Viro quieto^ & cuius vice diredfos funt in omnibus, & adhuc valeti accipere cibum. s * O mors, bonum eft iudi- cium tuum homini indigeti, & qui minoratur viribus, de- 4 feiio srate, s Et cui de omnibus cura eft, & incredibili, qui perdifiapientiam. s 4 Noli metuere iudiciurt» mortis: memento qiis anfe to fuerunt qus iuperpentura ‘ iiint tibi, hoc indicium a Domino omni carni. 4 Etqusiuperuenient tibi , in beneplacito Altiffimi, fiue decem. fi ue cen timf.fiue milie -v) O ^ e 7 anni : 4 Non eft enim iV) inferno acciifatio vits. 8 s Filijaboiffinationiifiunt D r 1·· K ’ ^ ·’ o hlij[peccatorum , qui con- ucriaeturfecus domos impio- v rum. ^Filiorum peccatorum peri?! hsr^diras , & cum iemine illorum ijftiduitai op- probrij. c 1 g c o 4 De patre imp,io querurit tur filij: quoniam-ipropter il- " lum funt in opprobreo. 1 .„^Vas vobis viri impij, qui dereliquiftis lege Domini al- 2 tiftimi. 4 Et fi nati fueritis,in maledieftione nafcemini : fi mortui fueritis,in maledidlio- ne erit pars veftra. c C 4 J Γ C .1 Snp.2» a m Tranilat.B.Hierohy. cap. xli.*· ) $„ M ob , *Omniaquaede terra funt, ij' in terram conuertenrui : fic C 1 , impij a ibsJectidto in perditio nefg- , ■» ' i λ * Lpdus hominum in cor- u pore ipforum , nomen autem impiorum delebitur. - * Curam habe de bono no->5 mine· hoc enim magis permanebit tibi^quam mille the- iauri pretiofi & magni. ^ * Bonae vitae numerus die- 16 rum: boni autem nomen permanebit in acuum. * * Diiciplinam in pace con- *7 feruate filij. * Sapieiitia eriim abfeondi- 18 ta, &: theiaurus inuifus, quae vtiliras in vtrifque? * Melior eft homo qui ab- {condit ityltitiamfuam,quam homo qui jfeicondit fapien- tiam fuam. ’* Veruntamen in his quae 10 procedunt de ore meo : non eit enim bonum omnem irre- uerentiam obleruarc, & non omnia omnibus beneplacent in fide. * Erubeiciteapat^e,'& ama- 11 ire de^fornicatione, & a prae- ^ fidente N a potente de mendacio., J * A principe & a iudice de 11 delicto , a fynagoga 4 a plebe de iniquitate. * A iocio & amico de iniu- V ftitia,&delocqin qup habb tas, J a * De furto : de veritate 14 Dei & tel}amenfo,dedifcubi- tu in panibpa», & oftffcationc dati & icqpti. » ν ά A flutantibus d οάχνυόΐω <^α<φνλάζ coj καλόν , χψι xwd/flu %ίς πασιν ον ni^ei άόόοκι- μάτα^. 4 ΰάχυυυε&ί· 'dm πατ^ς £ί μητρός afet πορνείας , «- γουμβμου χά> όυνάς-ου adti ό'ους. 4 1@) }m χ&τοβ xgui αρ>χοντ& ί1 πε&Α πλιιαμελάας, Ντο <τυυυα\ω- γνις έ λαοό περί άμομίας, 4 Ντο χοινωιοβ ψ) φίλον περί 13 αδικίας , χά] Ντο τπου a παροικείς , ^ 4 rzefef κλοπής' Ντο άλκ]3-είας 14 3εοδΐ(μι διαθήκης ^ Ντο πόζεως αγχών®' επάρ^ις. Ντο τκοζακκτ- μοό λήψεως έ δοπεως, t 4 (c Ντο' άσζταζοιάϊβχ οιω- π%' Ντο όομ.'ίεως γιυνακκος ε®1- ζ^ς ψι Ντο Ντο ςροφϊίς (φ&τωπα φϋΒ- ρωπον &γ$· οός . 4 Ντο άφεαρετεως με*ίδ®' χμι 16 δοπεως ψ} Ντο κα^νοητέως γυ- ναικόςνπ dvtyov, 4 Ντο π&εργίας d, παιδίσκης, »7 δ μη οΙπιςΜΥΐς cBzrw κοίτην αυ- τνις. ί '^7ΐϋφιλΗπεξΐλ^ίωνόνειδι<Γ- ^ 8 μίίβζ μ$ r 0'dvcu , μ'η ονείδιζε. , Interpr.Graec. ib ’χ? * Omnia quacunque ex j terra, in terram rtyerten- | tur, fic imqnj in perditionem ; 14 " Lucius hominum in corporibus ipfirum i nomen aut e hominum non bonum delebitur. 15 * (uram habe de nomine 3 illud enim tibi permanet,plus quam mille thefauri magni auri. 1« 5 Bona rvitae numerus dierum, & bonum nomen in fi- mia permanet. , 1 7 s Difiiplinam in pace co- [eruat e filtj. 18 * Sapientia abfiondita ($r thefaurus inuijus , qua utilitas in ytri/que? 19 * Melior homo qm ab [condit fiultitiam fisum , quam homo qui abjcondit japten- tiarn [uam, 10 4 jgitur'verebitur tnyer- bo meo. non enim eji omnem r verecundiam firuare bonu, & no omnia omnibus in fide * Erubefcite a patre & matre de fornicatione: (efi d duce (efi potente de mendacio, * Et a iudice principe de deliffo , d[ynagoga. (dfi plebe de iniquitate.. 15 * aA [ocio (gfi amico de in- iuflitia -, tt) d loco vbi habitas 14 * De fiurto.de veritate Dei & tefiamento j e> d fiShone cubiti in panibus: d contemptu acceptionis (dfi dationis. 15 * Et d flutante de filen- tio. ab mfipeShone mulieris meretricis ,&* ab auerfione yultus hominis nobilis. 1 6 s a Ab ablatione partis ftfi dationis, & ab ammaduer- fione mulieris coniugatte. ! 7 , * M. cMno/iNfe ancilla , (fiy ne [leteris ad cubiculum eius,. 18 1 Ab amico de firinonL% bus improperij, & pott- quam dederisne improperes. k ^fb 11 ♦ Γ 1 1* Interpr. Grsec. CAP. Xl II. J?T ttb iteratione (efi fer- i mone auditus , & reue- lationede fermonibus abfcon ditm- Et eris verecundus vere , & imenicnsgratiam in conifeclu omnis ‘hominis. * Ne-de his erubefcaiyffi » ne accipias per fonam ve pecces. '* De lege Alti fimi &· 3 tefiamen^o, & de indicio iu- fiificare impium. 4 De in numero & pondere ·, (ef datio. £7* acceptio omnia in feri- ptura. *De difciplma ametis s> 'fatui 3 et decrepiti litigantis cum iuuenibus : φ* eris eruditus aierax , & approbatus coram amni forte odio habea ■» tur. *fn virginitate ne- quandopolluatur , in paternis fusgrauida flat ; (ffr Cum appellationepopuli; confundat te in multitudine multorum. 4 Omni homini ne afficias in pulchritudine , & c in medio mulierum ne commoreris. 4 De enim vefiimen- 1 4 tis procedit tinea , dmuliere iniquitas mulieris. ΣΟΦΙΑ ΣΙΡΑ& μβ'- 1} 14 *Κα) derfi όώηξωτεως (c Tfiyou ακοής f 'λποχαλυψεως 71 *ψ τΑΓων κρύφιων * (c S(tm adypjxmqf αληύι- pdg, xfij άίρίσχων hafb. tcm- τς fiodpmw. *μή περί τχτων αϊβ/αυύήςβ μη λά£ης (m&crmov f αμαρτάίιειν. 4 περί νόμχύφίςχ (c όιαΰήχηςβ. 7 τψ κριματς bimxdcSt'^ fiv ct ςζώντ(&’. > 4 Svyctmp πατςί '^πόκρνφος οο- γρνπνία/ζ η με&μνα. ουυτης άφν- ςα-υπνον^ ον νεότητι ουίτηςμηπο- τε α^μχμάπη (£ ΰτνυωχηχνμ μή- ποτε μαίη^η. € 4 ον πονρ (ΙενΙα. μήποτε β ε£ηλω- 3w, (c ον %Ίς πα.τ£/.χοίς αυτής εγ- xv & fftnrctj- }{μ] (Jf άρόρος Ίΰα μήποίε αμρμζη (t criwmnxvja α«- ποτεςαρω^η. *·’' c • 4 fidei 3ι farfi άό ιατςεττ} ω ςερεω.- Gv φυλακήν, μήποίε ποιή<τη όε fidi- χαρμα%Ίς ε^Βροϊς , λαλιαν ον πόλοι (ίεκκλη%ν λαοό, κμ) Kafgu- <%μυη<τεόν πλή^α πολλών. * πόντιόν 3ρωπω μή εμζλεπε ενχαλ7\ει ,όίενμε<τω yjvcuyfiv μή (τανε^Αιε. * 'dm γό ιματίων οιιποξ&όεί τής fi fixi γοναικός ττο- νηρία γοναικός: ,ε c c ιέ s i a s τ i c. Tranilat.B.Hierony. Ιι C A Ρ. X L 11 . « ^ Οη* dpplice^femioiie au- /J * 1 Λ J η U rt 1 -■ Λ I . tmOrn . Λ Λ /λ i. I » » ' V A" 'ditus 3 dercuelartione ier- * monis abiconditi, & cijs $£rc fine confufione , & infientes^ gratiam in coipedtu oifinmm 1 hominu. 4 Ne pfb his omnibus confundaris3& ne accipias perionam vt delinquas. 3 4 De lege Altiljimi & tefta- mentp, & de iudicio iuftifica- 4 re impium. 4 De verbo foci orum & viatorum, & de da- f tione hereditatis amicorum, i j 4 De equalitate fiatere <5 c ponderum, de acquifitione multorum & paucorum, t 4 Etdecorruptione C emptio- nis & negociatoru,&de multa diiciplina filiorum, & ieruo pefiimo latus ianguipare. 7 4 Super muliesAm nequam 8 bonum effc fignum: 4 Vbs manus multe funt, claude. & B quodeunque trades, numera & appende^datum vero &ac- ceprura omne dcicribe. 9 4 De diiciplina inienfati fatui, & de lenioribus qui iu- dic an tur a^ ; adolelcentibus,& eris eruditus in omnibus, aut certe Herilis efficiatur. 4 SupeTffiiaru luxuriolam confirma cufiodiain, negitando faciat te iifopprobiiuVc- nire inimicis, a detr r a6Hone in" ciuitate, & c obicdiote plebis, ^ & confundat te in mirititudi- 1 J nqp^puli. 4 Omni homini noli atten d ere in’ fpecie ,& in medio mqlieru noli coramo- urari. 4 De veilimentisenim procedit tinea , & a muliere iniquitas virb c/ c Sef.Kk c Tranflat.B. Hierony. cap. xl , 4 Melior eft enim iniquitas viri Λ quam .»benefaciens rt mulier , & mulier confundens in oppjpbrium, 4 Mepiorero igitpr G*peru Domini, & quse vidi annundabo in Termonibus Domini opera eius. 3 Sol illuminans per omnia reipe- xit, & gloriaDomini plenum eft opus eius. 5 Nonne Dominus fecit Sandqs enarrare οφηΪΑ mirabilia fua,qu? con- iirmauic Dominus omnipotens ftabilis in gloria fua? * * Abydum & cor hominum inueftigauit , & in aftutia eorum excogtrauit. * Cogno- uic enim £)iis omneicientiam, & inipexit in fignum eius,an- nuncians quae praeterierunt, & quae fiiperuentura iimt, re- uelans veftigia occultorum. 4 Non praeterit illum omnis cogitatus, &non abfeon- dit ie a b eo vllus iermo. 4 Magnalia iapientix fux decorauir, qux eft ante feculu & vique in ieculum: 4 Neq; adiedtu eft, neque minuetur, &non eget alicuii^ coniilio. * 4 Quam defiderabiliaom- nia*opera*eius, & tanqua icin- tilla qi^eeftconfidefate. 4 Omniakxc viuunt& manent in feculu,& in omnine- ceffitate omnia obaudiunt ei. Omniaduplicia,vnum c 5 - fta vnunT, & non fecit quic- quaiVi deeife. 4 Vniufcuiuig; conferuabit bona : & quis ia- tiabitftr videas glorjattn eius? J C A :( P . XL III.'· J^Ltitudinis firma^entu, pulchritudo eius, fpecies ^caeli in vifion % c glorixT' ® 4 Sci in alpedu annuncians in etfit*, vas: admirabile opus £xcelfi. 4 In meridiano exu- ‘ ritte"rrargf& in coftipedu ardoris eias quis poterit fuftine- re i fornace cuftodiens in .pjpe- ribus ardoris.’ » 4 Tripliciter Sol exurens, montes radios igneos exuf- flans: & refulgens radiis fuis obcaecat oculos. III 16 !7 i 8 10 D 11 13 14 15 i? 16 17 1 9 ΣΟΦΙΑ ΣΙΡΑΪ. * ‘ ΚρΧΰΙύύΙ/ 7iTW1&CL flwVjoog V CL~ 1 5 γχβοποιϊςγαγι. jjvyi κκτοιιχνυϋ^- τα ϊργ&χυ- ptejUgy άεωρμκ&ννΛηρνβμΜ.Μ f / \ 'f v p T^yoig zv&ti τα,ερρα eunti. * χμ} νίλί©·' φωτίζων yf \τίεβλεύρε 3 <£ f ά'οζνς κνρία τιάρες τ spyov otiti. * ebi ονεποίνιαε %Ίς dyioig κνρίό , Mtfonywctofy wd/STCi rei θαυμάσια. eunti · Sfg- ■pstvas κυοβ& παν%κρρίτωρ , ςν- p/^Olwcij όν ίοςη muti τ Ttdf. *CL βνΰΤΟΙ) Vcf XOp&OV (tt } (c ov TicLvapyS^ttcKjvJ dutivL·- voyiQyi. * είνω f o οψιςνς πατούν εί- JV w 3 it; οανί^λε^εν εις οϊιμάα alti ν(&. άπαφελων tc i τι'Άρε.ληλνβο- ^ Xg) toL soOfjSfja , xgj ϊκπηιαλν- £ων Ιχνη ^ηκρυφων. ονύτ?ίπ$&οΐΛΐθή- n μα ‘Qfi mpv^n απ eunti a J\,g ύς 7\9y (&. * τα μζγαΆύα μα%ς curti τις tim- ςτκτετομ · κάμινον φυτάν όν ερχοις καυματ&. *τ&πλάσιον ήλιος 4 ’ c /κκαΐωνορη. άτμι^ας τηιρω^ςύα- φυ<ίάν : xgcj ααλάμη'ων ακτίνας ά- μ&υζβ όφ^αλμύς. interp.Grscc. i ι § t s * Melior iniquitas njin^ quam benefaciens ^ahert , mulier confundens in oppro- x e brium. * Memor ero igitur operum Domini , di 3 enarrabo . in fermonibus 17 Domini opera eius. έ Et Sol illuminans in omnibus infje- - xit 3 (frgloria Dominiplenu 1 s opus eius. * Vpon induxit fanElos Domini pvt enarraret omnia mirabilia fua.frmauit Dominus omnipotenspvt firmaretur ingloria fuawni- uerfum. 5 AbyJJum & cor I 9 inuefligauit , φ·* in aflutiis 10 eoru excogitauit. * Qgnouit enim Altijfimm omnem cognitionem insfexit in fignafeculi. Annucians pra- terita & futura , & reue- lans vefiigia occultorum. 11 4 Non praterijt illum omnis cogitatus . non abfconfm efl ab illo , neque nrllus fer- 11 mo. * Magnalia per fapien- tiam fuam decorauit. qui eH ante feculum (efr in feculum: ; Neque additus efi^neque 13 16 17 14 diminutus efl. e>* non indiguit alicuius confliarij: 4 jQuia omnia opera eius deflderabilia } (pfl fque ad fcintillam efl contemplari. 15 4 Omnia b non accendentur in cufodia fud. 4 Vide arcu (fi? benedic eum.qui fecit iUu/valde i fe- ciofium in (pledore fuo . 4 Gy- rauit calu in circuitione gloria: manus Altiffimi ext ederunt illu, *fmperio fuo cef- h fare fecit niuem , '& accelerat corufcationes iudicij fui. * Propterea aperti funt xj thefauri , & euolauerut nubes peut volatilia. % fnma- χ« gnitudine fu afortificauit nu bes , & confrach funt lapi- desgrandinis. 4 Vox tonitrui eius dole - 18 re fecit terram y & in afpeBu eius commouebuntur montes .fn voluntate eius flabit Notus , (fi? tempeBas Borea. (fi?conuerfio ifiritus, 4 Sicut anes volantes di- l 9 [pergit niuem y fi? ficut locu- fia deBruens defcenfus eius. 4 Pulchritudinem cando- ris eius admirabitur oculus , (fi? fuper imbrem eius expa- uefcet cor. 4 Et glaciem ficut filem 11 fuper terram effundit , (fi? congelata fiunt fudium ca < cumina. 4 Frigidus ventus Aqui- 11 c lo flabit y &,gelabiturgelu ab aqua, fuper omnem congregationem aqute quiefeet , ft) tanqua, loricam induet aqua . fi 5 / μζγοίς κυ&ο,ς ο τζοιτρταζ οωτν, $ ψ) ον λΒΪοιςαυτύ κατίπαννε ττο- ράαν. * (ς νελίυύΐω εποίηνε εις νά- « αινείς kcupJp αυτής' άμάΗζίρ χςό- vmf. νημαον cudi/ ©\ 4 ycp Phm 7 νεκίάης νημαον εορτής * φως-ηρ μα·όφρ& fidn σνυυτελάο tg. * μΐω nfi τ ονομα οαϊτΰς εςιν. 8 av£eu>0p8jj(5V εύαυμά/ωνε v αλλοίωνα. * νκε^ος7(αρεμζολωναν 9 v-fi.dv ςερεωμαϊλ xpcmS νκλοίμ- TTOdV. i i J ιέ κάλλόζ ^pCU/oS $ 0 %Ct οίςξΜ, 13 κόνμος φωτίζωρ ον ύφίςοις κνρίχ. ' i 5 / t / Ί 'Γ“τ\ / ον T^yoig ctyix qnlgpj κατα- χχ κ^μα.^ (d 4 μη dkKctvbdcnvdv φυλακή cmfiv. 4 ih fifyv 5 }{cfi Sj?fiynQi/ tp u 7Tdimm/%cwv 3 νφοΙζ(? dpcuov dv id Μυγάν,ματι dutf. * εγνρωνεν xpcuov dv κυκλώνα * 3 dc /ζης 'χάρες νψίςχ sVjpuvcui cwv. * ίωξρς-α.Γματι crnfi κατεπαν- χ 4 νε. yfipufi^ywoci άςςμποίς κξ?- μα%ς dutfif. * cha^ciro ηνεωχ- dntrcvp dwTciv?ji,)(fif fi^ifiinvciv ρε- φελα^ ως πετανά. 4 dv μεγαλάω ώ/τΗ'Ιχυνεν νε~ φελας , (£ άίεΟϊρνζηταν λίύοι y?t- ΧνΖ,ης. ' φωρη βρ^ρτης cwrd ώΑίρηνε χ» ytfj t/,(c dv θρανία, ccmd ναλάόνε- rcij opn . dv Βελήματΐ curtd’ πρΰό- νε) ήτ (& , (c Kctrcuyk βορε^ ^ ■συςζβφη 7 ίΡ&όματ(&. ε * ως τ(ετ\ιι& Kcidifioififl)ci7ioL(#) 7ίάχνΙυυ ως άλας fida ylw χία, yfij Ttaydva ytvsTUj VKoyfi- πωνοίκζμ. * ψνχξος d /άεμος ζορεας t(pSj- va s xcf 7 taynviTOj κρύςσ. 7 ?(& djfi vSclt (& 3 fim TtcivM vuva y ω- ylw υΐ'ατ KcfiaAvcra } (c ως Βω- ζμκ$ί dv^vffj fivdojp. ςόφια 21 pax. e c cs. e s i a st i c.Tranilat.B.HiciOny» .s * Magnus Dominus qui fg- citillu fJ & in iermonibus eius feilinauifiter. 9 V c s 4 Et Luna in omnibuy in tempore fuo, oftenfio i|m^Oj ris, &fignumasui. . l 7 4 A Luna figAutn diei fefti 5 luminare quod minuitur in confummatione. 8 4 Menfis fecundum nomen eius eft crefcens mirabiliter in confiimmationem, 9 . * Vas caftrorum in exeelffs^ B in firmamento caeli reipondes [ gloriose. * 4 Species caeli, gloria Bellarum , mundum ilkmiinas in excelfis Dominus. c 4 In verbis fandi flabunt ad iudicium', & non deficient in vigiliis fuis. O Videarcun^, ά benedic eum qui fecit illu : valde fpe- ciofus eft in fplendore fiio. v rO r 1 I l 1 5 5 Gyrauit cselum in circui- tu gloriae fuae, manus Excelli aperueruntillum. χ 4 4 Imperio fuo accelerauit niuc, & accelerat coruicatio- nes emitt^e iudicij fui. z s * Propterea aperti funt the^ fauri, &euolaucrurft nebulae 16 ficutaues, 3 In magnitudine fuapofuitnubes-;& confradi funt lapides grandinis. 1 7 4 In cofpedu eiuscejmmo- uebuntur montes, & in volur tate eius afpirauit Notus, o 4 Υό'χ tonitrui eius verbe- rauit terram,tempeBas Aquilonis,Congregatio ipiritus. 4 Et ficut auis deponens ad fedehdum afpergif niuem , & fc* i cJ ^ fieut locuBa demergens de- C icenfusrius,, c 1 3 Pulchritudinem candoris 4 eius admirabitur oculas,fu per imbre eius expauefcitcoh 4 Gelu «ficut fale^effundet fuper rerrd;& d u gelay erit, fiet tanquam cacumina tribuli. ■ "^Frjgidus ventus Aquilo flauit, & gelauit cryflallus ab aqua : fu|>ef omnem congregatione aquarii requiefeet, & ficut lorica induet fe aquis, 4 I * /9 i’ Hi c 9 *5 3 ΐ Pftl.yj, Tranilat.B.Hierony.cAP. xtii j. , 4 fet deuorabit motes, & exu 43 ret deiertik& extinguetTviride 'fictlt igiityn* 4 Meaicinaom- 14 η?ίμη feftinatione rabulas, & jqp oiLuiansab ardore venie- ti,humile efficiet eu. 3 In fer- moneeiusfiluit vetus,& cogitatione fuaplacauitabyifum, & plantauit illum Diis Iefus. 4 Qui nauigatmare,enarrat *fi pericula eius: & audientes auribus noftris, admirabimur. ^Illic praeclara opera & mira- *7 bilia, varia beftiaru genera,& B t)mniu pecoru,& creatura heluatu. 4 Propter ipfum cofir- ** matus eft*itineris finis, & in fermone*eius compofita funt omnia. 4 Multa dicimus,&de- ficimus verbis,· confummatio aut fermonu ipfe eft. s Inom- 3° nibus gloriites, ad quid valebimus? ipfe enim omnipotens fuper omnia opera fua. 4 Terri- bilisDns&magnus veheme- ter,& mirabilis potetia ipfius. 4 Glorificares Dnm quantu- J 1 cuq; potueritis,fupualebit adhuc, & admirabilis magnifice- tia ei 9 . 4 Benedicete\*Dnm,exal 33 tateillu quatu poteftis, maior enfm eitbmni laude. ''Exalta- 34 1 . teseu,rcplemini vijtute . 4 Ne 35 laboretis,nfi»enim coprehede- tis: quis videbit eu, &enarra- bit ?& φ magnificabit eu ficut fift ab initio? 4 MuItaabic 6 dita \ c &nt maibra his: pauca enim vid>m 9 operuei 9 . 3 Omniaaut 37 Dns Fecit,& pie.,agentibus dedit iapientiapj. CAP.stLllII. L Audendus viros glorjoios, & pareses nollros ir^gcne-A ratione fua. 4 Multa gloriam * fecit Dominus magnificentia *£ia.ifoculo.'^ Dominantes in 3 potefigibusfuis, homines ma gni virtute, & prudentia fua proditi, n^nciantcsfin prophetis dignitatem prophetarum. 4 Et imperantes in pratfenti 4 populo, & virtute prudentias populis fanctiifima verba. 4 In pueritia fui requirentes s modos muCicos, & narrantes carmina Scripturarum- ^ Ο Φ I A Σ 1 P A X; f κα%>φάγε[) ορη (£ ερήμό» bx- χ j καυτή ,· ^Φπϋσ^εα'ει χλάΐν ως πΰρ. * ίααις πο'άτων nfi απουδίυυ, ο- χϊ μίχλη bqfiGg άπνιτύσα. Ντο καν- σων(& Ιλ&ρωσ{. μά eunti ολάπασεν ά-χ j £vorog/t εφυτ^εν bv ujjtyi νίίσνς. 4 (fi) τιλ.εοντες rhu Β-άλαοσαν xe thnyo^Tcq tiv κίνδυνον αντης, ψ) cbtocug ωτίωϊ Yififjfi 3τΆυμαζομ3μ . * xcfi bliti τα. tifipefitiza (c β&υ- χη μάτια έργα’ ποικιλία τίΜτς ζωα } χ<μ<ης κητάν. 4 ngjf ai ojjtv Sjoci οϊ ο άγίελ& χ» canti ^ (ς bv λ$γω eunti σνγχμ) τα τίάμτα · * πολλά ε^φρ(ζ 'όμη εφι- χ9 κωμικά (ζ οιωτίλαα» λά>γων αν - τς εη τ Ή<Μ. * ^οζάζοντες πο$ 3 ° i^/vGptip * αντς fi μεγας cdfpfi παΜτα τάεργα eunti 1 * φοζερρς χν&ος (£ μείας σφή- 3» βανμαςίΐ Υι^'νυϋαςίΛα eunti. * ^οζάζορης wyiov rarS) xaQoGi/ towet&e , \ζπψζει fi j@t/ In. ovtp 7 ΐλϊιβανα- 33 n cm i^/vi . ‘ μη κοπιάτβ ,tifini μη Ιφίχη&ε . τίς ϊωρμκο^ ctvtiv, (£ miinyriQs.TctJ\. xgjf τίς μεγα.- λνωά αντν καΒ-οις εςν, * π oMot )χτοκρυφά in μάζονα %ντων, ολίία Ιωρμκαφρ των ερίων eunti} * ' τϊόΜμ fi ετίοιησεν ο χν&ος, 3 7 <£ %ίς ύοΰ&εην ξ$ωκε 6φίο w. . μΚ· ' Αινενωφρ $η όψΑ^μς ον$ό -1 %οίζ (Ε (Μ'παΙίζμς ημψτη fiustii * 1 π+λλίιν loiym εκίκτεν ο χν&ος χ C4' αντοΊςτημείαλωσζωη eunti άτι οάάνος. 4 χν&άίοντες ca> ίμίς βασι- ι λάοαςαντάνβ. ά/όάξίς ονομαςο] bv Συνάμα · βχλ&ίοντες αν συνετά αντάν άπηψελχότες αν ανξρφη- Tticug. 'nyxfifioi AaoJ ai chct^«- 4 λιοις, χμι ai σανίδι γραμμαΐάας Kaoti *ζ?φοι λάγοι αν παιΜερωΑ j τάν ακζη^ίντες μέλη μχσιχάν ψί) άΐηγ'όμενοίεΤή 1}ίξ_μφη. * }χ 16 Interp.Grate.· η| ii 4 T^suombit montes & defirtum incendet ex- tinguet rviriditatem ficut 14 ignem. 4 Mediana omnwm m fefimatione , nebuU ros occurrens ab Ardore Utifica - 1 s bit . 3 fn fermone eius quie·* uitabyjfius , (fiy plantauit in e ea injulas. t ^ui nauigant mare, enarratpericulu em s (fir auditionibus aurium no- 17 firarum admiramur . 4 Et iUic inopinata (gfi mirabilia ope - rayvarietas omnis animalis ? dificretio belluarum. i s "Et propter ipfium proderatur angelus eius , e> in fermone eius copofita fiunt om~ '-9 nia. 4 Multa dicemus & non affequemur & confium- mationem fiermonum ipfe efi ° in omnibus . 3 Gloriantes vbi v έπαινον ouu- νάν οΐζα'ρίέλα cmuhwia. i fi 1 CA>d r ^ dhipzFWre κυρίω Bzd^ μζτζτέΐΑι 'Φζή^^μα μετάνοιας 1 7 %fig fpzaig. i pdz Sjpzdvi τζλ{ος 3 fiiMA&fiv KcupdopyngIfifizL· dfi- τάϊΚατγμ<α. 18 i dla%^ zfipzfb ο κα%ι>ιλν(τμός. 1 9 'rfiji chaBmeq αιώ®* egzdnaav ιπζβς ojjtv' Ivct μη ζζαλοιφΟηχα Αο/χλυτμά ivma πέρμνμρ SJpsOn πιςό:. u * iha^Tobv όρχω zgvcrcy djjvfi, biSjXoyeiv zdvn b> σρέρματι dani. i5 Λ πληΒι wa\ cwtv dgp/odv της yng 3 ^ χα^,χληρρνομησΐνι αΐτάς . )bio Β-αλάατης ζως Β-αλαοτης ^ πόί&μοό ζως άκρου f yng. ΐ4 * xgji b> τά itfadx sg-nrfcv χτως diu άβζμάμ fiv πατέζμ αυτί. ^ 5 Homines diuites in virtu- t tepuldleitudinis ftydium ha-: betes pacificantesln^de-mibus c c 7 Tuis. * Opines ifti in genqa*- B tionib 9 getis fuas gloria ajpej$:i, funt^ in diebus fuis habetur s in laudibus. * Qm ckillis nati funt,reliquerunt nome narra- 9 di laudes eoru. έ Et fune quorum non eft memoria: perierunt quafi q.ui non fuerint, & nati funt quafi no nati, & filij 10 eoru cum ipfis. 4 Sed illi viri mifericordix funt, quoru pie- ^ 11 tates no defuerunt. s Cumie- f * mine eorum permanet bona, hereditas fanda nepbtes eoru. 11 s Ecin teftametis ftditieme eoru, & filij eoru propter illos vique in aeternum manent. 13 s Semen eorum & gloria eo- C rum non derelinquetur. 14 * Corpora eorum in pace fe- su P . } ,k . -I 1 . Gcn. 5 .c pulta Iu nt, & nomen eoru vi- uet in generatione & genera- m donem. s Sapientiam ipforu narrent populi, & laude ipio- ifi rum nuncietEcclefia. s Enoch *> . 1 n Heb, i ,k placuit Deo, & translatus elt in ParadifefiijVt det gentibus 17 fapientiam. $ Noe inuentui»" Gcn.x/a eft perfedus iufius, δΗη te^’0-, re iracundias fadus eft^recon- c i» cibatio. 4 Ideo dimiifum efi; reliquum terras, cum fadu efl 1? diluuium· ^Teftamentaiecu- c . Pii polita funt apud ill u· ne def 4 £t«inxit ilhim tintinabu- fis aureis plurimis in gyro,da- • * re ionituifin inceifu fuo, au - ditum f»cere fonitum in templo in memoriam filiis gcyj- ris fuse. * · 4 Stolam iandjtam auro & 11 hyacintho, & purpura, opus textile, viri lapientis iudicio & veritate prxditi. t Λ K 20 ΦΙ A 21 PAX. *7 άΙλογιΜ) πάντων άό'ϊρωπών (c όια^ήκίνυ , xuj κατίπ&ντοχ) Sfih κζφαλίω Ιακώβ. *iwsyvto cwfv cv &όλ ογίοαζ αν - 16 ίόωκζν ojjrJ κλνξονομίαν, xfj όϊίςαλζ μζφίό & ajtsd b> φυλοάς οάς Ιμί^τζόώόζκα. . . Sfoyajfj άζ aurSdfslqy ϊλίοΐΑ yjaoj.v cv όφ§αλ- βάςπάοις σαρκός. • μζ. * HyaTrrifjSfov dd- '3ρωπωνμωάΐώ , Ίτ μνχμοτανον ον αόλογίοις. * ωμοίωνον ουυτν ά,άζη άγιων Kgy ζμζγάλινυον αντν ίν φόβοις ζγ3ράν , ον λΰίίοις cmS τημοια κα τ^π avere. f Ν 5 Γ. t rfj ζόόζατζν ουυτν xf (®ζ$τω * τγοι^ βαυιλζων . cvzreiAcSs ουότά (ΰτζ}ς λαόν Uei^zv cwid £ δόζΥΐς cwtS' * b) 7 ί(ς{ Xj τζζμότ^Α cdfiSriylct- 4 asv cwrv, 3 ζζλίζα& auorv qm πά~ ck (ταγκός· i mejite)/ cah°v τίϊ? s φωνής cani^ (c zhrriycify cujtv ύς TV γνοφον. * xcij ίδωκζν cw 1 $ <®£ 9 <τώ- c 7Γ0Ρ ΰν^&λάς, νόμον ζωής <£ Sifayi- μνς. ίόίόαζζ νν ιακωβ όιαΜκΙαι, <£ κ&μνϊ(μ cani τν ι<τ^μύλ. * άαρων άννφωο'ζν άγιον ομοιον y ουυτά,μόζλφόν cani οχ φυλΥιςλζυι. * Ιξητζν αν τά SluQmltv αιάνος, s xjl ίόωκζν cwni Ιίζμτάαν λαοό· ϊμακάζΜΜ αυτν ον ΰόκοημία. f χμι πϊφΐίζω crzv cwvv πε&ςο- 9 λΐω όόζης * ovzhrjzv αντν οηιυτί- Ktiav κ&.υγγιματ& > , ^ρίούηζν α£τν cd οκά^σιν Ι^νος. rfzgj.cKzhYiCc ποό'φη ά ίττωμί- ίο όα' ** jfffli οκνκλωηζν αντν ρο'κτ -11 mg^vGlg κωόωσι 7ίλάςοις κυκλ$- Szv , b^wouf φωνίνυ ον βνμασιν cani' ώνόςον 7toiYi(fa] ηγον ον ναά, (£ ύς μιημό&ινυον ψϊς λαοό cani' * ςολϊί αγία έ υακίν&ω i j χά) πορφυρά ζργω 7Γ0ΐκιΧ &<Γ· λ9- · γίωκφίτζ&ιςόήλοις άλν^άας, * iiiterpr. Orsec. tif 'i j 4 Benedifiioncm omnium homimm & tejiamentum 3 et qmeuitfuyer caput Jacobi 1 s 4 nAgnowt eum in bsnedi- Bionibm fuu , & dedit ilii hereditatem } 0* dmfitpar* tem eius in tribubus , quas 17 diuifit duodecim. 4 Etedu- a it ex eo Virum mifericordia in u en tent em gratiam in ocu - lis omnis carnis. CAP. XL v. , i Y) llecium d Deo 0 ho - minibus Moyfem , cuiui me m oria in benedictionibus-. I 4 Similem fecit eum gloria fan Siorum , 0 magnificauit tum in timoribus inimicoru t in njsrbis fuis figna cejfare 3 fecit. 4 Etglorificauit illii in con[j>e 5 iu regttm: kjjitilli ad populumfuum , (tf~ ofien- dit illi gloriam fu am, 4 *fn fide 0 manfiuetudi- ne eius fanbiificauit eum.ele- git eum ex omni carne. j 4 tAudire fecit eum Vocem fiuam , (fiy induxit illu in ca - 6 liginem. 4 Et dedit illi in confieiiu preceptajegem vita 0 fidentia : docuit facob tejiamentum , 0 mdicia fua vf.fr ael. 4 Aaron exaltauit S anitum fimilem illi fratrem 8 eius de tribu Leui. 4 Statuit ei tejiamentum ficulij et dedit illi ficerdotium populi beatificauit illum in hone- 9 fiat e. 4 Et circumcinxit eum ‘vefiimento gloria. induit eum confummationeglo nationis ^(efi firmauiteum m Vafis r virtutis; 0 4 Έ emor alia φ e. C ϊ i $ interpr. Grsec. * ^Retorto cocco opere ar- 13 ; dapidibus pretio fis fculpturis Jignaculi 3 in ligatura auri opere lapidartj . in memoriam fcriptam fculpta fecundum numerum filiorum ffirael. 3 Coronam auream fuper *4 mitram 3 ficulpturamfgnaculi fanffiitatis , gloriationem honoris opera nvirtutis. concu- pifcentias oculorum ornata pulchra. * Ante eum non fuerunt 1 s talia 3 φ aefique in feculum. * Non indutus efl alienigena j prater filios eius filum 3 & nepotes eiusfimper. * Sacrificia illorum tota J 7 ojferentur quotidie affidue bis. * Repleuit Moyfies ma- 18 nus eius , & ^nxit illii oleo I 6 ΪΟΦΙΑ ΣΙΡΛΧ. ECCL C 3 Fafium e fi illi in te fla- Is mentu fecuh 3 & femini eius ,in die cxli: ad mimfirandum , ei fimul } facerdotio jungendum , φ benedicendum ρορμίο in nomina fluo. * Elegit-eum ab omni vi* 10 uente,ad offerendam hbatio- nemTdomtno : incenfim φ bonum odorem in memoriam ' ad placandum pro populo. * Dedit illi mandat a eius 11 potefiatem in t efl amentis indiciorum : ad docendujacob tefiimonia 3 φ in legefua ad illuminandum ffracl. > *. Qnif irarunt in eum 11 alieni , & zelauerunt eum in deferto: njiri qui circa Da- than &■ Abiron y & congregatio Core in furore φ ira. * Vidit Dominus 3 e>< non 15 probauit , φ confummati fiunt in fur ore. ira:. * Fecit in illis monfira ad *4 epnfumendum in igne flammee eos. * Et addidit Aaron l gloriam 3 φ dedit illi haredV tat e:prim itia-s pnmogenitoru ediuifit illi. 4 Pane in primis paramt in fatietate , et enim fiacrificia Domini edent, quee dedit iUh& femini eius. 17 I? ' ΚζκλωηΑμο xoxm l ργω τεχνίτου' λί$οις 7 ίολυτίλί<η γλύμ.μ.&- σι σφζβίγ $& 3 b> U vivoj. φΑοτγος cwrvf. * έ ftsfpcridtiKcy dcLpm $όζω>. Yg.1 sdmotam) xA) ψορομιαρ .a- 7rctpyluj πρ<*)%'$μη\μα.τΜ Ιμί- qjLtrip dtmfi. * ctfirop b) -πξωτοις ν&ίμ&ιτα» c» πΑΥχτμορη , χμι yj Sudictg κυρίου φάτρ'οορ) , ας sfmov cumfi rcy mi ασίρμαΐλ dud. 11 14 1 S 16 [ 5 t Eas i a s t i c. Tranflat.B.Hieiony. s Torto cocco opus artifi, cis, gctfipnis precipf\s figuratis in ligatura auri/& opevelapi- darij iculptis in memoriaj^, fecundum numerum tril^uup i Ifrael. 5 Corona aurea foper mi- \ 14 tram eius, exprefla fignofan- ditatiSjgloria honorisj& opus virtutis, defiderio oculorum 15 ornata. * e Sic pulchra ante ipfum non fuerunt talia, vfq^ ad originem. I 6 * Non eft indutus illa alienigena aliquis 3 fedtantum fi·/ lij ipfiusioli, & nepotes eius per omne tempus. C; 17 * Sacrificia ipiiuS donfum- C mata funt igni quotidie. 1 s * Compleuit Moyfes manus ^λ. cius, & vnxit illum oleo fando. *Fadum edilli in te- €i 19 10 II filamentum astcrnum^ & femini eius ficut dies cadi: fungi facerdotio '& habere laudem, & glorificare populum fuum in nomine fuo. 4 Ipfum elegit ab omni vi- uente. offerre facrificium Deo incenfum,^ bonum odorem in memoriam placare pro populo fuo. * Et dedit C illi 6 in, praeceptis 'Siis poreftatfm, in teifamentis iudiciorum,docere Iacob tefiimonia, & in lege fua lucem dare Ifrael. "*x> ‘i * Quia contra ilium ftete^' rut alieni, & prpptennuidiam ci^cundederunt illum hdtni- nes in deferto^qui erant cum Dathan &Abiron, & congre- gatioChore in iracundia. 1 } * Vidit Domin us Deus, 5 c non placuiHIli, & confumpti iunt in impetu iracundiae. * Fecit illis iijonfiiai p &£> D confumpfit illos ° in femina ignis. _ _ ij 4 Et addidit Aarofi.gloriam, & dedit illi haereditaCem, & pdrgitias frugurri terras dimi- ; fit illi. Λ 4 Panen^ip^fius in primis pa- rauit in fatietatem . nam & fa- crificia Domini edent , quee dedit illi & femini eius. Nu.ii.a 16 % C 1 π 1 3 1 ? 3 ° Tranilat. Β. Hierony. ς a ρ. χ l V j 4 Gaeterum inter gentes non frxreditabk. & pars “hon cd 5 3 illi in gSnie: ipfc cit enim*pars dd?-&; haeredi tas. *» -> 4 Ph‘uiees filius Eleazari,tertius in 'gloria jmitando eum in • timore DoPnini, Nii ■ 4 Et itare in reuerentia gentis, in bonitate & alacritate a- nimae fuas placuit Deo lirael. - * Ideo itatuit illi teitamen- ♦ tum pacis, & principem San- dorum & gentis fuee, vt iit illi & femini eius ficerdotij dignitas in aeternum. 4 Etteitamentu Dauidregi filio IelTe de tribu Iuda, hereditas ipfi & femini eiusj vt daret fapientiam in cor noftrum iudicare gentem fuam in iu- ilitia,ne ^bolerentur bonaip- ibrum,&:gforiam ipforumin gentem eorum aeternam fecit. CAP.XLVl. TpOrtis in bello Ieius Naue 1 Α fucceiforMoyii in Prophe- A tis: ^ ’ 4 Q ui fuit magnus iecun- 4 dum nomen tuum, maximus in falu^em eledoruih Dei., expugnare inflirgentes hoiles: vt confequeretur hereditatem Ifrael. ° 4 Quam gloriam adeptus *-» eft iii tollendo manus duas, & iadandocotra duitates rom- phaeas. -» 4 CEuis ants illum fic refti- 4 tit? nam Ebitas ipie Dominus ° percuilit. 0 ■ 4 Aut non in iracundia eius 5 impeditus cih Sol‘, & vna dies fadU eft qua|i duo. 4 IniSbcauit Altiilimnm po- 6 tentem in oppugnando inimicos virii.que , &c' audiuit illum magnus & fimdus Deus- in iaxis grandinis virtutis dc fortis. ■ " " 4 Impetum fec\tcpntrage- 7 tem bolidem, &ifi defccnfu B perdidit contrarios: o o iof.lo.C. '*· . ϊΰ Φ 1 A 2 I P A λ. f Tfidw b γη Acta a χληφνο- 17 μγχτα, με&ζ 637 . hv dmfi b Kcid.cio -ρς φ με&ς ckrti κληρβ- νομίχς. * yfil <φινεες ψς Ιλεάζαρ τφ *s ^ςειςΦζαν' b τά ζηλάΐ&\ οωτρ b φόβω χόρια' * ψ) avjcq ουυτν b «τςοπη Acta. *·? b clyotOoTib «ΰζβΐιυμίζς ψυχίς ccuti]^ οίζιλάτοά^ πε& § ίτρμ- ήλ. 1 chct&Jip ϊς» dmfi όΐχΟήχίυυ 3 ° ''ίϊρΐΰυης (ΦζρςάτΙω άγιων t@j ActJ άυφ. ίνχ cumsj vi ψ) τά σττίρμχτι ckrti ίερωάάυης μεγαλάονείς τν >·ωνα Λ % ίφ h&hwJjif τάό&υΐό ψόθΜ V φνλης ia^ct · κλη^βνομία βασι- λίως ijod οΐζ ψΰμόνχ, κληζβνόμία άχρων ?(c4 "4 α&ίρματι ouuti. &Jm ύμϊν Qtplmb κνρ$ίΰΐύμϊ{! xgpuv - γν hxov cioTtf b hxcuoouvn * ϊνα jttii άφονποΪΥΐ τά άγοάά carrdv, r@j rbjjoi^m am$ άς •fpsag εωτάν. μ/*. * Κζμταιος b πολεμώ inQfig ο ι volvy) μωιτη b (Ώζβφητοΐοας. *ος \^ί% $ ν ονομα άιπ $ι μεγας 3?ά (τωίν&ίχ ίχλεχ,τάν cuu- . bifrimQctf b ΐεγειρομίνοΐζ \yp- 3 pb 3 07 τω; κα^ίχληρορομητη τν iV^trA. *ώςΐ$όζΛ£ϊΐ) b τά btugu χά- j ρβς άλη^ lic/jfb τά btmvcy ρομ- φαΙαΛί zJm ττόλβς. * τις ηττρβτερ^μ curid %τως ϊ?η, 4 άν γ) πολεμάς ουυτςεπή- yotf/j* -, * ύχι b χειρ) νυυτ£ όμεπόάκταν j ο Υΐλι& >($t) μία ήμερμ eycimdn * επεκαλε<τΰί% τνύψιλον iuvet- s ςί>Μ, b τά bSh fvJ/dj ουότν εχ^ρας κνκλΜοΛ !. Ημι επάαοντοΆ curti μεγας χνρμ(& b λιΒ-οις χαλάζης ^υϋϋάμεως χρμ^ιάς. i χατερ- % ρμζεν 32η ε%νγι πόλεμον , ^ b χα άτίάλενϋ} ά/όΟε^χοτας. 19 Interpr. Grsec. 11 Ρ ΐ7 * Citterum m terra L· non lur e ditabit , &r· pars no efi ilii m populo/jpfi enim pars eius hxreditatfs: 28 4 Et Thinees filius Elea- ■ zjr tertius m gloriam , m imitando eum in timore Dominii 4 Et flatuendo eu in con- uerfione populi. In bonitate promptitudinis anima fua s placuit pro fifraei 30 4 fi deofiatuit illi te flamen - tum pacisprxjidem fianUoru populo fiio : njt illi fit & fiemmi eius [acerdotij magnificentiam feculum. 31 4 EtteflamentumDauid filio de tribu fiuda hxreditas regisfilij de filio folo^ hxredi- 1 tas Aaron φ femini eius. Det Vobis fapientiam in corde vefiro ad iudicandum populum fimm in iufihtia ; ne aboleantur bona ipforum , et gloriam eius in generationes eorum . cap. xlvi. 1 J IfOrtis in bello fiefus filius Naue, fucceffor Moyfi in propbetijs: χ 4 jQui fuit fecundum nomen fimm magnus in falua- tione eleclorum eius: advin dicandum infurgentes ho - fies 3 νάςην , ον τώ 3-λίψα\ αυτν $ρους am$ κυκλώθον ,ονην&σφο- ρα dfώξ}ςyaλcύ■l·tυoL * Ημί ζβφντησον άπ αρμνο? ό χΰ &(&. χμι ον ηχώ μνγαλω β^ντης άκονςίυ ffioms τΐιυ φω- vlu?) curti?. 19 s i Α δ τ ι c.Tranilat.B. Hierony. ( 8 4 Vt cognofcant gentes po r rentiaiis eius ^ qui^ cotra Deu pugnare non eft facyiey& fecu- ( t tus eft a tergo potentes. ^ 9 4 Et in diebus Moyii m^(e T ,, rieordiam fecit ipfe, &GaIeb filius Iephone f ftare contra Ntl I4 8 hoftem, & prohibere gentem a peccatis, & perfringere murmur malitiae. 10 4 Et ipfi ^uoconftituti a periculo liberati funt, a numero fexcentorum millium peditu, inducere illos in haereditatem in terram quae manat lac & mei. 11 4 Et dedit Domiriusfipii Ca- ior.i 4 .c. leb fortitudinem, ^ vftjue in ienedutem permanfit illi virtus, vtalcenderet in excelfum terrae^ locum, & femen ipfius obtinuit haereditocem. 1 1 3 Et viderunt omnes filij C Ifrael^quia bonum eft obiequi fando Deo. 13 4 Et iudices finguli fuo nomine: 14 4 Quorum "non eft corruptum cor, qui non auerii funt a Domin® , vt fit memoria illorum in benedidione. ^ ij 4 Et offa eorum puilufanj: de loco ftft), & nomen ^cornm q permanet in aetersium,permanente ad filios illoru fando- rum virorum gloria. % e 1 6 4 Diledus a Domino Deo c fuo Samuel prophefta Domi- qi, renouauit,imperium^, & vnxit principes in gente lua. 17 4 In dege Domini cdngre- f gationem iudicauit", & vidit Deu Iiicob 9 & in fidefua probatus eft propheta. 18 4 Et cogEdtu^. eft in verbis fuis fidelis . quia yiditiDeum lucis. ® ’ φ 0 ^ 4 Et inuocauit r >Dominurh / omnipotentem in oppugnando hoftes, circunftajJtes vn- ..c^yje in oblationem viri in- uiolati.** 10 4 Et intonuit de cado Do- ιΛιΜ minus , ά in fonitu magno auditam fecit vocem fuam. , ) » Tranflat.B.Hierony. c AP.xLtnn ^οφιαςιΡα*. IntCrpr. Grcec. ili ia,».' ) f.flet. Z7S, !> > l$.b. , * Et contriuit principes Ty- yi rorum, &, omnes duc£s Phi- 'lifthiini.« * Et arite tdnpus ii finis vitae & ieculi t?ftimoniu > praebuit in conipedu Domini & Chrifti i pecunias & vique ad calciamenta ab omni carne non accepit: & non accufauit illum homo. * Et poft haec dormiuit, & 1 3 votum fecit regi , &ofte'ndit i jjli finem vitae Εις, & exaltauit voce eius de terra in prophetia delere impietatem gentis. CAP. xlvii. s> Oft J haec jfurrexit Nathan 1 propheta in diebus Dauid. A * Et quaii adeps feparatus 1 a carneae Dauid a filiis Ifrael. * CumAeonibus lufitquafi 3 qui cum agnis: & in vrfis ii- militer fecit, ficut in agnis ouium. 4 In iuuentutefua nunqnid 4 non occidit gigantem , & ab- itulit opprobrium de gente? 4 In tollendo manum in s faxo fundae deiecft exultatio- 'nemGoliae. , J * 'Vbl non inuocauit Deum < omnipotentem :.Jk dedit in dextera eius tollere hominem forte in bello, & exaltare cor' nu geritis fuae. • 4 Sic in dece millibus glo -,7 %ificauit*eum,& laudfiuit eum mb>enedidionibus "Domini, inofferedo illi coronam gloriae.’ , t, , * * Contriuit enim» inimicos 5 * * >» Vndique* & extirpau^c Phili- fthiim contrarios,iique in lio- t diernumdiijm.-«eontriuitcor- totfipforum vfque in aeternu. B '* I3B omni opere dedit con- ? *fefsionen> Sando, & Excelfo in Verb^gloris. a 4 Do omni corde fuo lau-10 dauit Dominum ,· & dikjiit cum qui fecit illum^ & dedit illi contraitiimicos potetiam. * Et ftare fecii*?antores co- 11 tra altare , & in iono eorum dulces fecit modos. ECCLESIASTI C. * Kj c ’Ιζίτ&^ν ΥΐΓχφρός%ριων } n (c 7 τάρτας α/ρ^ον^ς φυΑιςιάμ. * κμΐ (®0 χ&ΐζβά κοιμγκτεως ι> Ιπίμαητυ ζμ.% howU κυρία ΚΨί \!ζη$ϊΐματύύΡ πατκς (τΆξκος gL· ίίληφζ.. ebe bemhstrsv cmfi T \55Tvdίμ\ cl^yjpov omh^ov qm A ctoS. f acf) ον τύ srfapc&f ον λί- j fl<» (Γφίν^όνϊΐς χα^ζαλω yctv&a* μα.%ϋ yoAioiS-. ί Ιτί£χα.Αί(τα.% y) xV&ov νψις 'ον, * έ g ftoxsv ov tm cwr£ χ.ζβίτ(& cJ^CLOC/U <$$ρωτΐθν ^UWCLTV CV 7Γ0- λξμω,Μυ\Ι/άί(Τ(μ χίομς λ&£ οίν&. \βτωξ ον μν&οίσιν sio^ucrov 7 oujrffc mtriv cwtv ov djKoyict^ xVZjLx · ov 7af φίρζϋΦύμ οωτά Λα<Λ}- μ.σ, δό^ης* * οΐξίτ&ιψ ον εχ 3 ρνς Χνχλάθα#, * χμΐ φνλιπάμ dfc ντκ- iihvTi^ . ϊως ήμερον (nwiT&^vt gjuT^v χίζμς, * ον 7 τ^υτί ipycp άιπ$ \1ωχι ν > ζΙξομοΤ^γησιν . άγίω ύ^/ίςω ρή- μάτι Μζνς, * ον ποί(ΓΥ) χα/ρδία οαπύνμνη^ί, ίο χμ) nydwrxre rv -κα^ωίΐμ cwvp. s$mr£ ψαλμωδχς xetti- n vd/oi ι%υσια<βζ}χ, ^ '-ήχρίζαΰ- %(iy λύκαιναν μί?^, χμικα^ήμί- ζμν cuviQvm h ώ$αις dtjidv* 11 s 6t eontriuit duces Ty~ riorum ς>· omnes principes ijtijm. s Et ante tempus dormii tionis feculi tefimoniu perhibuit in confyeBu Domini & -Chrifti fui. Pecunias & no f que ad calciamenta ab 0- mm carne non accepi, et non , accufauit illum homo. 3 * Et poftquam dormiuit ipfe prophetauit , & oftendit regi finem eius, & exaltauit de terra yocem fuam , in pro± phetia ad delendum iniquitatem populi. CAP. XLVII. 'E T , poft hoc furrexit Na- than propheta in diebus i Dauid, s Sicut adepsf paratus afalutariyfic Dauid a fi- 3 lijsffiael. leonibus familiariter egit qua fi in hoedk & in nvrfisy ficut in agnis ouium. 4 *ftn iuuentute fita occidit gigantem, (gfi abftuht opprobrium depopulo. s s Et in tollendo manum m lapide funda,yt deijceret fu- perbiam Gohath. « ^finuocauit enim Dominu altijfimum , (eft dedit in dextera eius robur ad occidendum hominem potentem it» bello } μζολάίς }φ εξμίωάαιζ άπζ^αώ· ματον αι^ώρουι. ιο * ον όνομάτι κν&χ & ^εοόπά- cfm ? γϋς Ζκ! β^ικαλεταφΕ'-ά Gv 3 τζοόιΤζμγ)λ. * τνωήγαγες ώς καοτίτνιρβν f 11 Ρρντίον ψ) ώς μόλνζον επλό^ν νας ν dgyv&ov . παρενίκλινας τά υπλάγχνα Gv yiwcu^i. * ji ονεζονσιάω m όν τώ τώμα- TlGv. ■ *ζόΰύκας μώμον ον τη όόζη Gv, ^ ζζεζήλωτας ν σπέρμα Gvfixa- yayeiv opyluu Sdn τά τέκνα Gv, (c Kafgivvfiwaj Sm tw άφροσΰντη Gv. όίχα τνξμννίόος, ιφ όΐξ εφεμ'ίμ αρζα] βατλάουν άπα^η. *oq κν&&£ μη κα%ιλίπη τ ελεος cerni , (c i μη όίαφθαρη dm tuv spyuiv cani. μ * χό’ονμη εξαλάψ μ οκλεκ&ό deni ε^ονα fi. σπέρμα w αγαπ υι- tuvx@ j αντν ύ μη εζάρη. ιι 11 4 Poft hunc furrexit filius ieniatus, & propter illu deie- cic omne potentiam inimico- 1 j rum. 4 Salomon imperauitin» diebus pacisjcui fubiecitDeus omnes hofl:es,vt conderet do- mu in fuo nominej & pararet fanfticatem in fempiternum* quemadmodum eruditus eft in iuuen tute fiia. χί s Et impletus c&quaii flumen fapientia, & terram retexit anima fua. r 7 4 Et replefti in comparationibus aenigmata^ 18 4 Ad infulas longe diuulga- tum eft nomen tuum^Sedile- Tranilat. B.Hieroiiy. c a p. x l ,. , 3 Dedit autem reliquum Ia- cob & Daqid de ipfa fikpe. 5 3 Etfiqf m habuit Salomon ciim patribus iuis. 0 > 0 *Εε dereliquit poil fe de femine fuo gentis ftultitiam, & : imminuriwna prudentia Ro- boam, qui auertit gentem co- filioiuo. * Et Hieroboam fi- lium Nabat, qui peccare fecit ’ Ifrael, & dedit viam peccandi Ephraim, & plurima redun- daucrunt peccatVipiorum. * Valde enim auertenfntTT- 3° •los a terra iua. 3 Ejt qusefiuit 3 1 omnes nequitias, vique dum peruenirdt ad illos defenfio,& ab omnibus peccatis libera- uiteos. CAP.XLrill. "CT furrexitEIeiias propheta 1 ' Lv quafngjfcis, & verbum ip- A fius quafi facula ardebat. 3 Qui induxit in illos fa- 1 mem, & imitantes illum iuui- dia iua, pauci fafri funt: non enim poterant fuftinere praecepta Domini. 3 Verbo Domini continuit 3 caelum , & dciecit a ie ignem 'terrae: iic amplificatus eft He- } li& in Mirabilibus fuis. * Iqtquis potef^Ifraelglo-+ riari tibi? ?: QuifuiluiiiK mor s tuum ab inferis de forte mortis in rVerbo Domini Dei. * s Qui dciecifti reges ad per- 4 ifciciem ,1k confregiit; facilem po&ntiam ipfarum,& glorjo- fos de ledto fug. * Qui aud$ in Sina iudiciu, 7 &in Grebiudiciadefeniionis. o 3 Qui vngis reges poeni- 8 tentiam , & prophetas facis fucceifore^poil: &e. 3 Qui re- ? ieptu* es in turbine ignis, in B curhijquoru rgneoru: 3 Qui 10 Inicriptusesin iudiciistempo runi lenjye iracufldiam Dfii, cociliaiy cor patris ad filium, & reflituere tribus hlcob^.^ 3 Beati funt qui te viderut,& Ir in amicitia..tua decorati funt. ' 3 Nam nos vit.^uimu?ta- 11 tum; poffc mortem autenon erit tale nomen noftrum. iCCLESIASTlC. V j rn ΣΟΦΙΑ ΣΙΡαΙ 2 6 17 * (c τά \ΰΜύύ% Ums χ&Ίαλαμ- μα, (c tu $civ$ ctwf ρίζαν. * χμ\ ahircuj Tofis βλομψ tL· π&τζρων. * xgjj KdTsht7TS μ$τ ojotv )kw »s u ασίρμα&'ς curfid' λα,οβάφρβ- . σζωίω χμι s λατίόφρον μζοχμος άττίςηΤ'ί λαόν bx ζονλνς άυϊύ. (c »i£ 5 b οαμ ψς να^ατ,ος 2 ςνι- »? μ ctfT£ Ά ίσ^μγιλ, sbme r d g- ,φρμίμ οοοναμαρτίας ft \πλνΟνν- βϊΐταν cu αμαρτία] cuJ tUv ΰφόψζμ ,, f 'i ως όργη (ς οκ&ίκΥκης ίλβη L·' 3 ΐ μη· ^Καιφάέςΐ) Υΐλίας &?ζβφήτά; ω.ς ι 7 rdj) , mg)i ο dW ώς λαμ- 7ick CMCUefa, * ος iTrriyccfp Ιπουυτχς λιμόν * lyy&v ψ) τύ ζίιλω άυτ£ ωλιγο+ 7ίθίη(ΓθΑ) α,ντ'όξ. *ον λάίωχνρίχ άτοί^μτόζμνον 3 % ψ) χατηγ&γε τ&ς πυρ cJ% · vo$‘ ώς ϊδοζά&νς Υίλία & %ίς §αν- μουτίοις Qv. * πμι τις ομοιός Gi mvyaSra^ 4 1 ο νεκξβ» ί% βανάτα,^ j οΐξ ο$α \J/vylw cm 7^γω ιΐψίς-χ. * κα^αΓαγώ βαυιλας ύς άπω- 6 λ«4υ, έ ϊνη κλίνης ουυτώ. i c 1 άχνων iv ma ϊλζγμον xv- 7 e^ov, xg] cv χωρηβ κ&ρ isfy QM>h- χνκτίύύς. * ο μξίων βαυιλας εις ά/ί^πό- * <^ομα, ΐφ/<©^φ»τα£Λα$;κοίζ fiZTCWVV. * ο d^a ληφβας νν λου.λαη 7τυ- ? (?ί)ς cv ομμοίίί ίτπζων ττυξ/νων. 1 ο χα(&γρμ.φάς ξλζγμ'ός ύς *» χοαρύς,χοπαΰΊ^ οργίυυ χομπως χυ- ξβί ®τζβς θυ μόν ’ καρ- §' icm πατ^βς (ζ$£9ς ψν , (c κα^ςν* TOtj φνλάς ιαχωζ; * μαχά<μοι φ ϊ$ν ης bv ayaLTTWtt χίχοιμγ\φμοι< * (t γΐ ημάς lm ζητόμ^ά. 11 Interpr.Graec. 123 'is * Et tpjijacob dedit re- j liquum , & Damd^ex ψβ 2 7 rMicem. * Et r equienti Salomon cum patribus, 19 3 Et reliquit ροβ fe de femine fuo. populi fiultitim & dmmutu mtelkchi, Ro- boam , qui auertit populum de confiho fuo . 19 3 Et Hieroboam filius Nabat , qui peccare fecit ffrael: (fiy dedit Ephraim viam pec -. cdti 3 et multiplicata funt pec- cata eorum noalde : 3° 3 Vt auerteret eos a terra: μ 3 Dum ira & uindicia •veniat fuper eos. CAP. XLVIII. I TJT furrexit Elius prophetia quafi ignis , (efi Verbis ipfiut qua fi faxvrebat. *· 3 Qui induxit in illos famem fortem, &zjlofuo diminuit eos. i * fn ruerbo Dominifufii- nuit calum , φ deduxit ter ignem de calo. quam glorificat us fmfiiElia m mirabili - 4 bus tuis. 3 Et quis fiimilis tibi vtglorieturt i 3 Jgui fufeitafii mortuum a morte, & ab inferis animam in verbo Altiffimi. 6 6 6)ui deduxifti reges ad perditionem 3 o* gloriofos de leBo fuo. 7 3 6)uiaudis in Sina correptionem ‘Domini 3 φ in Cho reb iudicia vindiEla. a έ f (fiui Ungis reges ad retributionem i φ prophetas fuccejforespofi eum. 9 3 6)ui receptus es in turbine ignis in curru equorum igneorum. iq 3 fihii feriptus es correptiones in tepora, ad leniendam iram iudicij Domini ad furorem^aiconuertcndu cor patris ad filium , & conftt- tuendum tribus facob. II 3 r B eati qui viderunt te, φ qui in dileciione dormierunt. 11 3 Etenim nos vita vi- uemus . 1 Λ 9 I e. 17 t'14 Interpr. Graec. * Elias qui tellus efl in 13 turbine Ehjfee repletus efl fjiritufanBo , & m diebus fuis non commotus efl a principibus , 0 non fubiecit illum aliquis. 4 Omnenyerbum non fu- 14 fluht eum j (dfl in dormitione propbetauit corpus eius. * Et in vita fua fecit mon- 1 j firaffi) in mortefua mirabilia opera fua. 4 fn omnibus bis nonpoe- t& nituit populus , (efr non re- cefferunt d peccatis fuis. vfl quequo captiuati funt de terra fua, 0 dijferfl funt in omni terra. 4 Et relicius efl populus perpaucus , 0 princeps in domo Dauid. 4 Ghfldam enim fecerunt 1 s ipforum placitu, quidam autem multiplicarunt peccata. * Ezg chias muniuit ciuita- u> tem fuam, (efr induxit in me- diu eius aquei : fodit in ferro rupem ', 0 adificauit fontes adaquas. *fndiebusipfitts t o afcendit Sennacberim 3 0mi jit T{abfacen de Lacbis , 0 fuBuht manu fuam mSion, 0 iacians faffus efl in fu- perbia fua. 4 Tunc ‘ commo- » ί ta funt corda 0 manus eorum , (ef doluerunt quafi parient es. * Et inuocauerut n Dominum mifr icor dem 3 ex ~ pandentes manus fuas ad eum. 4 6t SanBus de cedo exau. dmit eos , 0 redemit eos in manu Efaue. s ‘TeJJhm dedit cafra Af- 14 fyriorum , 0 'contriuit illos angelus eius. 4 Fecit enim Ezjecbiaspia 14 citum Domino 3 0 fortis fuit in - ματ&άρίά 3 xcyd ημεραις cuid ebe ε<ταλά 03 η λπό Αρχόντων , xgq ύ χατεδινυάςενΰνν cubrv ύόας. 14 * πας ifly & νπερηραν cuu- . Ί°ν , d χοιμγκία (οΟεφύτεντε τ° <τΛμα avrtf. 15 s %guj d fcM cimfl εποίντε τερμ- fg., (£ d τη τελευτή c wfd Βαυμά- cnu raipya aurtf. * 1 6 i QJi7fdun ύμετενοΥΐΰΟΛό λαός, (£ άτϊίφκτω λχπότύνά- μαρίλών amSv . εως/&ζ&νομ&) 9 ΐ)- συμποο-ία οίνα. *αντς mrtfjOujudv όν Sfagqj- ? φη TuloS, οΐζόρε βόελυγμα,/όι όμομια ς. * κατάίθιωι αζζβς κν- 4 ςμον tw χα/ρόίουν ctutd , όν Υΐμίραΐς~' άνομων κατί^ικτε τΐυ ditriGefcw.. * 7fafj£% 3 av'd (£ ίζεκίχ ^gcj ζω- j ναόν άΓιον χνρίω ή%ι- ματμ^μον είςόόζουν cddv&. f (c ον χ 5 οΔίλεχόόίς Ιω νεεμίας α α$ιπολυ τμνγιμόσ -ujjov αυτά, ζεγάοο/ιν&ς Υΐμίν τάγη πετάωκότα, (£ ςόσοΛ^ς κόλας έ μοχλάς, (ί όώεγβζμν%ς t j / f>. e Q Q n ταοικοπ&όαηιμρ *7 iS K 13 iij * Spiritu magno vidit no- uijjima, (gjf confolatm eft lugentes m Sion. 4 Vjque in fecttlum ofienz dit futura , (djr abjconditu antequam euenirent iUa. CAP. XLIX. 1 ]Vi £-' morlA 0 f 0 fi Vt mufica in tonuiuio vini. 3 % fpfe fuit direblus in co- uerfione populi , & abftulit abominationes iniquitatis. 4 4 Direxit ad Dominucof fuum , in diebus iniquorum corroborauit pietatem. j 4 Pr male facie dum , (efiperdendum, fimiliter adificandu etplan - 0 tandum. 4 lezecielquividit confi e Bugloria, quam ofien· dit ei in curru Cherubim. 1 * Etenim memor fuit inimicorum in imbre , & dire- * xit dirigentes vias. 4 Et duodecimprophetaru fit memoria in benediBionibus. IJ Quomodo magnificamus Zorobabel , ipfe quafifi~ gnaculum in dextera manu. 1 4 *Sic fefusfilius fofidec,qui in diebus fuis adificauerunt domu, <&exaltauerunt templum fanSiu Dnopardtum in 1 5 gloriam feculi . 4 Et in elechs fuit Neemias , cuius diuturna memoria eius, qui erexito nobis muros euerfos, & /latuit portas &ve0es,et erexit fola domorum nofirarum* >· 3 i r c c, Interp. Grate. 4 Nemo creatus efi talis m 11 IO II terra ψαύ Enoch, & enim receptus efi a terra. 4 Neque ficut fofepb fa- 17 Btwefi vir princeps fratru, 4 Firmamentum populi , 1 s £?■> illius rvifitata funt a Domwo. ' :; Sem(efi Seth in hominibus gloria adepti funt (fi juper omne in creatio - ne zAdam. CAP. L. Qfmon filius Onia facerdos 1 magnus , qui in nnta fua fujfulfit domu , & in diebus fuis firmauit populum. *Et in ipfo fundata efi al- * titudo duplex reparatio, ex- celfus circuitus templi. t fn diebus fuis diminuta 3 funt receptacula aquatas ta~ quam maris fupramodum .. 4 Curans!populum fuum 4 dcafu: 4 Et fortificans ci- s mtatem (efi obfidens,glorifi- catus es in conuerftionepopuli in exitu domus velameti. 4 Quafifiella matutina in e medio nubium,tanqua Luna plena in diebus fuis. 4 Et quaf arctis ittumi- $ nans nubes gloria. 3 Quafi Sol refulgensfu- 7 per templum Altijfimii quafi fios rofarum in diebus nouo- ru. Quafililia in exitu aqua, quafi germen Libant tn diebus noeris. 3 Quafi ignis <&* Libanus $ in foco·. 4 Quafi nj.as auri folidu ornatum omni lapide pre- ciofe. 4 Quafi oliua decora germinans fruBus } (fi quafi cy- preffus exaltata in nubibus: in recipiendo ipfum fiolam gloria , (efi noefiiendo.illum confummatione ploriationis. *jn afcenfu altaris fan - n Biglorificauit circuitum fan Bitatis. o:, 4 In autem accipiendo 13 membra de manu fiacerdo- tum & ipfe fians iuxta fa- \ cum ara. σοφία 21PAX. e c c l<£ s i ast ic.Tranilat.B.Hicronyi * xdfi m S\ w 4 Nemo natus eft in terra 'fieig cMTiErn fnourlfi ffih f γής 3 οι&ονωχ , yfiif γ$ d/bsAm ρθ» v y \ 0 rv Nm τγης. , f ‘6Q ως harricp sffivdH ddnp w- ydfjQp & ά$6λφί$» * 'ςΥΐΡ/γμα Actodfi τοίοςοί canfi\ ίο iTtm.mfim χυρίχ. *ΊΖήμ ygj dnd dv d/j^pcfioig yfij wsp πουν cv TmritTH aUctpu l 7 ts v k y / i« r ϊ i / t>/ /r* Σ i/ULM 0 oniu ύ ιερώς ο μι\α.ξ, ος cv τηζωη V« (raAoitr- (της ττ&μετξόΐ}. 4 V φρ^ντιζων £ λαο(ί άννέ 'dm 5 ώωσεως. * m^ytrctg πόλιν | (c 7τολιορχή<Γ&ς, Ι^ά^ης ον (Ζ&λ- ς'ρρφη Tictoti &> οζόδω oim xctfcf. 7 ϊετϋί<ϊμα.τ(&. 6 * fflV ον /zsV« VS^JS- λάΐν, ©ί (Tihlrn πλήρης ον ημίραις] 8 4 j(9?) a? φωτίζον νε-\ φελας ίόζης. 7 i ως ήλιος οκλάμπων Sfit vctov ως fijOdfi ροδωρ ον ήμεροας ηων. ωνά zfivci W fifihp ν$α%>ς,\ ως ζλαςος λ&ά/ή'ό ον ήμίραις Srfi pjvg. e.‘ 9 * ως Trdp vfit Ai&dtoOfi Sdn tpj-\ 10 fim. * ως oAotf- φύζμ&ν κεκο(τμηφφον 7 ταντι λί- c ι ύω πολντελα. 4 &>? ελαία άίττξε- 7ΓΥΐς άύΰ&ΆΪλ'άυ-α. χαρπύς^ nfi fi\ wucupiorOfi vfiaySfin νεφελαις’ cv ίζ! ά/οαλαμβφόαν cwtv ςολίυυ\ , ovdiivc%B&ctf ojjtv mw- TsAem κοίνχί)μα.τ(&’. i * cv d /οαβΰίσα (kxnctqnfiou ct- yiou υΐάζοίστε fifeafioAlw dyicttr- μα.τ&. 4 cv J\,g id di%e£rcy μελη u yci^jg Ιερεων yg] cwvg εςως π'Χζ B^Upav βωμοβ. c qualis Enoch; nam e & ipfe re- 7 ceptuti eft 1 terta· p4 ^tftoieph ' qui natus c eft homo princeps |is fratrum: 4 Firmamentuna c gentisj reflor fratrum,ftabili- mentu populi, 6c ofla ipfius u.vifitatafunt: 3 Et poft motio tem prophetauerunt. 4 Seth ,& Sem apud homines gloria adepti iunt^ & iuperomnem animam in origine Adam. CAP. l. ϊ ^Imeon Onias filius iacerdos A magnus, p qui in vita iua dif-c fulfic domu, & in diebus fuis corroborauit templum. 4 4 Templi etiam altkudo ab ipfo fundata eft duplex aedificatio , & excelfi parietes tepli. i 4 In diebus ipfius emanaue- runt putei aquariyp f & quafi mare adimpleti funtiupra mo 4 dum. 4 Quicurauitgentem iuam, & liberanit eam a per- 5 ditione. 4 Qui praeualuit amplificare ciuitatem,qui adeptus eft gloriam incouerjfa- tionegentis, & ingreflum domus & atr^ kmplificauit. 6 t s Qu^fi ftella matutinainc medio nebula:: & qtiafiluiia plena in dkbus fuis lucet. 7 4 Et quali Sol refulgens, fic ille effulfitin templo Dei. » 4 Quafi arcus refulges in- ter nebulas gIori^& quafi flos, rofarum in diebus vernis 5 δτ- quafi lilia, qu 3 e fimt in traofi- B ru aquse· & quafi thus redoles in diebus aeftatis. t 6 ' - 4 Qu^u igniseflulgens, 6 e thus atjdensin igne t 4 Quafi-vas auri iolidumj ornatu omnijapido pretioib. 4 Quafi oliua pullulans.) δζ cypreflus in aliit.udine^ieuextollens : in accipiendo ίρίΐμτι ftolam doriae, & veftiri ?ura c in confummatione virtutis. 4 In afteniii altaris ianfti ^fiam dedit largitatis ami- flum. I· 1 ^ * In accipkndo autem partes de manu faccrdotum , δζ ipfo ftans iuxta aram. IO II V 3 '0 ,ο Tranflat.B. Hierony. cap. l. o e, * Circa illu corona fratru,& m quali plantatio cedriin! mote Libano: fic circa illu fteftrunc quali rami palmas , omnes ofijjj Aaron in gloria iua. * Oblatio autem Domini in ij manibus iplorum coram om- ■ nifynagogalfraeb&confum- matione fungens in aram,amplificare oblatione excelfi re-, gis. '* Porrexit .manu fuam ^ in libatione, & libauit de fan- guine vuae. * Et eifudit in *7 fundamento altaris odorem 5 ^diuinum excello principi. * Tuilc exclamaueruntfilij 18 Aaron,intubis duftilibusfo* C nuerum?, & auditam fecerunt vocem magna in memoriam coram Domino. * Tunc omnis populus fi- 1 ? mulproperiiuerunt,& ceciderunt in faciem fuper terram, adorare Dominii Deum fu ii, & dare preces omnipotenti Deo excello- * Et amplificauerunt pfal - i0 lentes in vocibus fuis, & in magna domofa&us efifonus fuauitatis plenus. Vf Et roga- 21 uit populus Diim excelfum pre!ce,vl^ue dum perfe&us eft honorDomini, Se^Uunus fuu perfecerunt^ s Tunc defeen- 1 · dens manus fu as, extulit in o- mnen? cbn grega donem filio- j.um Ifrael: dare gloriam Deo , ^labiis fuis, & in norqine ip- fiusgloriari. ' * Et iterauit oratione fuam volens ofien- dere virtuten^ Dei. .· * Et poli rurfiim plus ora-^ uit Deum,omnium : qui raa- ^ gna fecit in omnbterra, ejui auxit dies i]oflro§ a ventre ma trisinQftras,& fecit nobilcu fe- cundup fuSm wifericordiam. ® 4 Det nobis iocunditate cor- i 4 dis,*&: fieri pace irodiebus no- ftris in Jlfrael per dies fempi- ternos. ‘ * Credereiifael no - 16 bilcu elfe J^i mifericordiam, vt liberet nos in diebus luis. 3 Duasgente^dit aiiftna 17 mea,tertia autem non eft gens quam oderim. 17 σοφία σι Pax. 4 1 ‘ κνκλ?0~ζν cu/fi? ςίφα/νας cihK- 14 φοϊν,ως βλαιμοί κζ^ξων b> r sd λι todficp/c οΑΐΰκλωταΛ cujtv ως ςζλό- yp φοινίκων' (c πέβτζς φ φ< det- ρων b> ?otn dm?v. * Κμΐ ^ζβΰ’φορμ κν&ν bi μζρ - ij σ)ν αητάν ίναλπι π der ας νκκλγκτίας. ιατρμγιλ , (c vpydv ffii βωμοό , κοσμγκτιμ (®ζ$&φο>· pd/J ύψίς* παν%κρμ%ρ^, * cl£irc-iv2v ffij σπονόαΗ μα- *« ρμς dm?f sazremv οΐίζ αίματά ■ ςαφυλης. κ <όΙζίμζον effit %ζμζ λια ^(ηοίςηζρυοΰ-μΐυυ'βοόύόίΛςύ- ψίς-ωτίΆμζΰΐσιλα. * ττ€ ΰ\οίκζμγον φ ψιαα,ρων, χ» b) (τάλπιγ^,ινΙλοίΟίΊςγιμρ.σ'αν.ά- κάςίώ Itimicm φωνϊώ μζ^/άλην ζίς μνημοσυυυον ϊναντι υψίς-χ. 'ντε *? ποΐς ο λαός κοινή κατίσζπυτζ, κμ\ zwzGv ffii (®ζβ(τωπον ffitTW yw (Sj&cKiwYKrctf ii κν&ω oujtcSv tfcw 4 έ ijviQdv φ ψαλμΜ φω- ic vdlg cwT/dv , ct> w7\ffi(p ηχω ίγλν- Kiddn μίλ&. *(c eo endn ο λαοζ κυρία ύ’^ίςα bi n < &ζ$(Γ£υ%η mTevwTi %ϋϊλίήμο- v(5y βως(ηυυίτί?\ζ£ϊη ο κόσμοςκυ- ζμα κμ)τΙω λα^υργίαν dw% ere- λάωίΓουν. Λ τη κα^ξας eirnpe ^ 'μμ^μς cum? fiat ." Oratiofefuflij Sirach. cap. u· C Onfitebor tibi Domine^ 1 rex, ψ laudabo te Deu fduatorem meum. * (onfiteor nomini tuo , 1 quoniam proteUor adiutor faEius es mihi, & rede- mifii corpus meum d perditione, * Et a laqueo calum- i nue lingua, d labiis operantium mendacium :& contra aduerfanos meos, facius es adiutor. * Et redemifti me fecun- 4 dum multitudinem mifincor dia nominis tui, d rugitibus paratis ad efcam i de manu quarentium animam meam , * De multis tribulationi - 5 bus quas habui, * * A fuffocatione famma in 6 circuitu : de medio ignis non fum afluat usi 4 Et de profunditate yen ? triSi&dltngua immunda,et d yerbo mendaci} regi calumnia,d lingua imufla. * Appropinquauityfq ; ad 8 morte anima mea·, * & vit* 9 mea er at prope infernu infimum. * Circundederunt Icl me mndique , & non erat adiutor. inficiebam adfub- fldium hominum, & no erat. i Et memoratus fum mi- n J fencordia tua, Domine, (gfl operationis huius dfeculo. ·■'?£ 20 ΦΪΑ 21 pax. ecCL isiAsnc.Tranflat.B.Hi»Ony, |ιβ * φ Μϊήμβμοι cvopet (ίαμα- |i* * Qui fedent in monte Seir, c peictg , )(gLj dfpozg @ xcc^ixoJvng φυλιςιάμ 3 ^.λαός μωρ^ςό χα%ι- . χώνο# αιχίμοις. i? * 7 rcu8 eiav cravicr εως xg^ Sh.g\- μης ϊχαραζε cv τώ βιζλιω %ΰτω hGJgo ψςσίζρχό ΙερββλνμίτηςΙ ος άώΊμ,ζ&ΰε βφίαΜ dm xctfciiag. 3 <» * μαχά£ί& ος cv %ΰτοις d/sa- ίρμφηίε^, £ ο 3 εις cwrci Sto, χαρ ii eu/ savSJ Stpi&YiQF). it i id/j γ) tfomcrn ουυτά,οφζβς rfd/i-\ %/t inverti , ojt φώς xvpivs τ ίχν ® 3 cimd\ £ %Ίς Sixii&mv εΐωχε βφίοΆ. άόλογητς χυ^οςεις τν cudpct, γί & PhilitHiiim & ftukus popu- ( lus qiil habitat in ^icjiiinis.· i? s Dodtrinaiapietire & diiciplf- ης fcripfit in codice ifto I< fili 9 Sirach Hieroioiymita,qui renouauitiapientiam de cor- 31 de fuo. s Beatus qui in iftis veriatur bonis: qui ponit illa in corde iuo, iapiens erit fem- 31 per. f Si f.nim hxc fecerit, ad omnia valcbit-quia lux De^, veftigium eius eft. Oratio Iefufilij Sirach. c Τϊρο(τώχγι Ιηβΰψΰΰΐζρχ. vi. 1 * E ζομολογΥιβμοά Qi )tvyt,i βασιλίΰ, (c miti® <π 3-soV rv <τω νίΐζΑμχ. i * Αζομολογοΰμομ τύ ονόμοίτίΐ βυ 3 οτι cniirfctgwg %cf βοη^ος sjfov μοΐΊ@) Ιλυτςωτω τ ρώμοί μα οξ άπωλάας · 3 * }(ομ cm TtcLy$(& ^ία,ζοληςί γλωοπις' 'dem ^ιλίωνεργαζομί voov r ^/iU@ J , xg) hafU ταν dfhigi- χότων μοι, ijf\s βοηθός. 4 * ψ) ζλυτξωτω μίχ^τ 7&.ηθος Ιλίου; £ ονόματς Qvfm £ξυγ- fjff Ιτοίμων slg βρώμα.. bnyci^g ζηΖινυύτω tIjjj ψνχίιυμν. ο j * οχ 7ΐλαόνων Θλίψεων ωι £%ον. s * dm 7 ίνιγμοιϊ 7W$flfg κνχλώθβν. ΟΜ μίβν πνζβςβχχ οΐζίχανατα. 7 i xyifc/x βάΘχς κοιλίας xguf dem 'ρλωοϊΥΐς άκαΘουρζν nef ία λώγό ψενό'ο^ςζασιλώ^αζοληόΛ* ίλώα- crngafrixx. s * rtfurtv ίως^αχάτ'ά η ψνχη μου. 9 χρμη (ωη μ% lw tyjvg αάα χα- τωτάτου. * πε^χον με wd/nobat, ch Ιω ό βοηθών 3 ννίζλεπονεις d/jrl· ληψιν <λυ$ρώΛ6)ρ (£ onc lw. * εμνή&Ιω Βελεκς Gv κυ&ε,ψ} της εργατίας ταντης άπ αιών&. CAP. L I. £Onfitebor tibi Domine rex , & collaudabo te Deu ci XO II faluatorem meum, i s Confitebor neimini tuo, quoniam adiutor & protedor fadus es mihi, & liberafti corpus meum a perditione. 3 5 A laqueo linguse iniquae, & a labiis operatium menda- , cium , & in cofpedu aifatium fadus es mihi adiutor. 4 5 Et Iibmfti me fecundum multitudine miiericordiae no- ( minis tui, a rugientibus pr^- c paratis'ad %fcam de manibus quaerentium aniiyam meam: s s Et de portis ttibulationii quae circundederunt m&' i 4 A preflura flammae, quas B circundqdit me, & in medie/ ignis non fum aeftuatus. '■* Ο ' ς 7 4 De altitudine venttis inferi , & anngua coinquinata, f & a verbo mendacij, fc a rege iniquo,/k a linguainiufta. s 4 Laudabit vfque ad mortem anima m άγαμόν, ^ « μη αι^υυθά. * Αίαμ&μάχνΓ) η ψι»- & j μου cv αντη } ^ cv ποιήτοι λι- μοΰ ^ΥίχρηζωτάμΙω. * τάς χά,ρμς μ'ό j sfs7r ifava <®ζ)ς ΰψ&’ } (£ τά άγνοήμαΤμ ουο- ν^ς ϊπίνοητα. * τίυυ ’^/υχ!νυμ ·6 χαΊώούανα άς η ουυτίυυ } ^.ον καΟαριτμά άορον αν- τΐυυ. * Μρδίοιν ίκν/χτάμΐω μετ’ζ* αυτής άπα/ρχης$<χ& 3 το ύμη \γ~ καΟ&λαφ^ά. * ygj\ ή καρ$ία μ% ΙΑμομχΰν %9 ζητηοταχι αυτί/ν . δία&βτο ακτηϊά- μίυυ άγαμον κτήμα. * κυ 3 ο γλάοταν μικτόν μου , ψ] cv Χ € οωτη άινίσω cwrp. Ihterpr.Graec. ϊα§ r i % Quotum.eruis fufiinen - tes , liberas eos d«? mami ' 13 inimicorum. 4 Et exaitdui ab ira fupplicationem meam$ & pro morte liberatione ro - 14 gaui. 4 Et inuocaui Dominum patrem Domini mei <~ut non derelinquat me in die tribulationis , in tempore fu- < perborum defiitutionis. 1 1 4 Laudabo nomen tuuni aflidue j & collaudabo te in confeflione , & exaudita eft oratio mea. 4 Liberafti enim nos de perditione , (yft eruifti m de tempore iniquo . r 7 4 Propterea confitebor et laudabo te } e> benedicam m 18 mini tuo Domine. * Adhuc exiftens iunior antequam errarem ipfe , quaftuifapientia palam in oratione mea. 1 9 4 Ante templum orabam pro illa 3 φ* vfque in nouijft- mum exquiram eam * ex flore tanquam maturefcentis yua. 10 4 Latatum eft cor meum in ea: ambulauit pes meus in reEiitudmeft iuuentutemea inueftijrabam eam. 4 jnclinaui aurem meam modiec 3 & excepi. 12 4 Ei multam inueni mihi fapientiam . VrofeElus faBus '-i eft mihi in ea. 4 Danti mihi fapientiam, dabo potentiam* 2 4 4 Cogitaui enim vt faceri: illam 1 famularer bonum, φ* non confundar. 2 j 4 ColluBata efl anima mea in illa , (djr in fatfione famis diligentiam adhibui. 2 & 4 Manus meas extendi ad altitudinem , φ ignorantias 2 7 eius intellexi. * Animam meam direxi ad illam , &* in purgatione inueni eam. 4 (or pojfedi cum ipfa ab initio 3 pr opter e a non derelin - 1 9 quar. * 6 t cor meum contur·* batum eft quarendo illa.Propterea pojfedi bonam poflef » 3° flonem. 4 Dedit Dominus linguam mercedem meam s ei 1 in ipfa laudabo eum* / 18 a e c 3 1 130 Interpr. Grsec, ■ 4 ^Appropinquate ad me ji indoSii ' habitate in domo difciphna. * Cur tardatis aut quid dicitis in his , & anima <~ue- fira fttiunt vehementer? 4 Aperui os meum } (efi lo- 3 3 mtm fum ' comparate vehis fine pecunia. * (ollum me- 34 firum fiupponite fub lugo , (cjf fufcipiat anima njeftra dijci - plinam , in proximo ejlinue- nireeam. 4 Videte in oculis veflris 3 5 quia laboraui , & inueni mihi multam requiem. 4 Participate difciplinam 3 in multo numero argenti, (gp multu aurum pofidet e m ea. . 4 Latetur anima 'veftra n in mifericordia eius , & ne trabe fiatis in laude eius. * Operam ini opus vefirum 3 ante tempus , & dabit mer- cedem njefirm in tempore fuo. ΣΟΦΙΑ Σ IPAX. ECCL C M : . ■* lyiitrcLTi μοι άποάδώ'&ι , jyjf ουϋλί&γιτί ον οίχω που^άας. \ ji *, eyfvg \Φ άίρω αχ>- 3 5 τίω. 4 i^rs ον όφΟ&λμοϊς νμψ οίι cMOrtUrct, (c Ιμαυτά πολ ε «5 i a s τ i c. Tranflat.B.HieiOny. V 3 /* λίΐνΟΛΛ·/ TCLVm. 3« 4 μζτάγζτζ % cu$ άοίς ον πολ- λΛ'Χξβμώ "Xgyjya, πολυω pgvtrov ktwuSts ον cwrn. 37 4 άοφξόμΟάη ή \pv%n vuffi ΡΒπ. ίΑ ζλίζ% ctrnd , tfcjuj μη ou^ujudeinn j / ον cuma dud. 38 * Ιργΰί(Γ&&ί τ spfov α&ζβ xcuqjjpfc&cixrei Ανμι&οΐ) ύμψοΑ) y.cupd cunA. 3*<, * Appropiate ad meindo- t di, & ctwi^regate wps in domum ^ifciplinas. c e · 31 ^Quid^dhuc retardatis, & quid dicitis in his? animas v^-; ftraefitiunt vehementer.·" 33 4 Aperui os meum,& ldfcu- tus fum! comparate vobis fine argento fapientiam. 34 4 Et collum vefirum fubij-'’ citc iugo eius, & fufcipiat anima veftra difciplinam: in proximo eft enim inuenire eam. ' 4 Videte oculis veftris,quia 3 j modicum laboraui, & inueni c mihi multam requiem. su P .<.k. 3 6 * Afiumite difciplinam in multo numero argenti* ,<&co- piofum aurum poisidete in ea. 37 4 Latetur anima veftra in mifericordia eius, & non con- fundemini in laud^ems. 3 * 4 Operamini opus vefirum ante tempus, & dabit vobis mercedem vcftram in tempore fuo. ΤΕΛΟΣ ΤΗΣ ΣΟΦΙΑΣ ΙΗΣΟΤ TOT ΣΙΡΑΧ. FINIS LIBRI ECCLESIASTICI. ο c · 0 Ex REGIS CATHOLICI MANDATO TdmedtttmoAriasoPMontanus TPh.recenfuit &probamt* Ss , 0 - ' <3 «’ r 'C oS"- r·' t' ΆΛ'· τ ;·# Ψ4?Κϊ'Φ?Μ **»£ -φβαΚΰ**· «MgjiMpBdljN#* *jmg m &u&t Ί ^sm- &Σψ ίπΐΜ·^ IV Ί ι Λέάί&ά #$Ι?ίΐί 'SfS.H ;xiMi**He*mmi j.-.v ν -.WjiS. j. Jli ■: ~ ' * ■ ^ i 'v-«sn ■*tfl K - Ψ&: ^ ·. '•vSKytr* iSSI® v>-'jff “i SS ϋ®3ϋ V«3? £Vfii tSs83^a?3i & & ■ ■κΛΐ^ί i%-« y';W v £im: wm\ W;r-> ;;,| atsff ~s"l ■■' j : WH-& sAf ■ ·;· JK /;V : - v ■ ■ ί-ίτί^ϊν^.τΐ ivi.; ΙΐΚ'ΰΐ'): ί)Λ* 'iliis ,'./f;v.: mm ,/ 1 v /' Λ^·* ’ν^Λα ν·^ΰ -i. ■';> # ■■' ί · #;;?· ν,’ΐΐ'-ϊ * '.; ' ,$ίφ /t K ,.ψ$}ι ί«8·ϊχ •m^m^· - iV’*‘ vi/ / l V·* ■ /IS» ίΓ Si! ? .'.Λ? : - svS* iJIW' ·<.·.*· .>, ·* mPs* : ^ ■Λ*& &*> ·'· : - r-J..^: i i. v* ■^rmi ■ \,.f 'g>'< 1 i; £> *«<* r*&r~ MmatL f-U ··*» &29*te! Iv?* βττ^ '■j? 1:. *5-«« r V kPWjfc •v·:;:. ' 'i ';' .>·►***· ^ Vn ii ..•V'» v '•7·:.ρΤ< ■fs i 9M : U ^v.· l^ 4 SiiiA-i v-4j9·^ ■' ; .rV*;A '^· * OS '^C7f·: ' —t fdx m ■