M. TVILIII
tamen id ipfum effet in uſu noftro, tantaque amicitia mo-Teitum, vetus enim eft lex illa ju(tz, verzque amicitiæ, quæmihi cumillojam diu ez, Ur IDE M A MICISE MPER VB-INT. neque 1 ullum certius amicitie vinculum, quàmconſenſus,& ſocietas confiliorum& voluntatum. I Mihiautem non modo id eit in hac re moleſtiſſimum, contraillum dicere, fed muito illud magis, quód in ea cauſacontià dicendum ent, in qua quxdam hominumipforum|videtur facienda effe content. Quztit enim Laterenfis, at-que hocuno maxime urget, qua ie virtute, qua laude Plan.‘
cius qua dignitate fupera tit. lia, ſi cedo illius ornamentis,
quz multa,& m n. fant: non lolüm hujus dignitatisRura facienda elt led etiam largitionis recipienda füfpi-cio eſt. fin hunc illi antepono: contumeliofa habenda cftorario,& dicendum eft id, quod ille me flagitat, Lateréfemà Plancio diguitate effe fuperatum. ita aut amiciflimi ho-minis exiflimatio offendenda elt, ſi illam accufationis con-ditionem fequar; autoptimé de memeriti falus deferenda|eft.5cd ego,Laterenfis, czcum me,& pracipitem ferri con-fiteat in caufa fi te aut à Plancio, aut ab ullo, dignitate po-tuiffz fuperari dixero. Ita que difcedam ab ea contentione,ad quam tu me vocas,& veniatn ad illam, ad quam ine cau-fa ipfa deducit: 2 Quid? tu non inanem dignitatis judicereputas eſte populum?Eortaffe nonnunquam eft utinam ve.ro ö eflet; fed e(t perraro,& ſi quando eſt, in is ma-giſtrat thus eft mandandis, quibus falutem fuam committiFut at. Eis levioribus comitiis, diligentia,& gratia petitorumhonos baritur, non iis ornamentis, qux eflc inte videmus.Na m, quod ad populuin pertinet, femper dignitatis iniquasjudex cti, qui aut in yid et, aut favet.Quanquam nihil potes in
fe Latereníis, conſtituere, quod ſit proprium laudis tuæ,
quin id tibi fit commune cum Flancio. Sed hoc totum age-tur alio loco; nunc tantum diſpute de jure populi: qui&poteft,& p Ra dignos prateriremmec, fià populohræteritus elt quem non oporthit d judicibus condemnán-dus eſt, qui prateritus non eſt. Na m ſi ita effet: quod patresapud majores noſtros tenere nó botuerunt, ut repreheforeselſent comitiorii id haberent judices;vel quod mulióetiamminüs eft ferendum, rum enim magiſtratum non gerebatis, qui ceperat,fi patres, auctores non erant fatti: nunc po.
' ftulaturà vobis,ut ejus exſilio, qui creatus ſit, judicium po-
puli Rom. reprehiendatis, Itaque quanquam, 3 qua nolui;janna fim ingreſſus in caufam»fperare videor tantum ab-futuram effe orationem meam à minima tufpicione ot.fenlionis tuæ, Le ut potius objurgem, quód i iniquum in dif-erimen adducas dignitatem tuam, quàm ut cgo eam ullacontumelia coner attingere. Tu continentiam, tu indu-firiam, tu animum in temp. tu virtutem, tu innocentiam,tu fidem, tu labores tuos, quód ædilis non fis factus, fradtoseſſe& abjectos,& repudiatos putas? Videtandem, La-terenfis, quantum a te diffentiam. Si medius fidius decemfoli effent in civitate viri boni; fapientes, jufti gra ves,qui teindignum zdilitate judicavitlent; gravis de te judi-catum putarem, quàm d hoc, quod tu metuis ,neà po-pulo judicatum eſte videatur, NON z NI 2M comitiis judicatferaper populus, fed movetur, plerumque gratia: ceditpre-|cibus: facit eos, à quibus eſt maximé ambitus. denique,
CicgRONIS
fi judicat, non delectu aliquo, sut fapientia ducitur ad a.dicandum, fed impetu nonnunquam& quadam etiam
emeritate, Non eft enim confilsum in vulgo, non r2 tio nondi(crimen, non diligentia: ſemperque lapientes ea, quapopulus feciflet, ferenda, non femper laudanda duxerunt,Quare cum te ædilem fieri oportuifie dicis, populi culpam,non K At fueris dignior, qüàm Flan-cius; de quo ipfo ita tecum contendam paulo goſt, ut con-fezvem dignitatem tuam: ſed, ut fueris dignior: non compe-tror, à quo es victus, fed pepulus, à quo es præteritus, in culpaeft. In quo primüm illud debes putare, comitiis ,pra(er-tim zdilitiis) ftudium effe populi, non judicium. eblandita
illa, non enucleara effz ſuffragia eos. qui fufiragium ferant,:
4quid denique ipfi debeant, con(iderare fapius, quàm,| quid cuique à rep. videatur deberi. Sin autem ma vis eſſejudictunrnon tibi id reſcindendum eſt, led fexendum.Ma-le judicavit populus. At judicavit. Non debuit. At potuit.Non fero. At multi clariſſimi& fapientiffiini cives zulerunt.$ eft enim hzc conditio liberorum populorum, præcibue-que hujus principis populi,& omnium gentium domini,ax victoris, poſſe fuf&ragiis vel dare, vel detrahere, quod Ve-lit, cuique; noftrum eft autem qui in hac tempefiate populifaciemunac fluctibus, ferre modice populi voluntates, alli-cere alienas, retinere paitas, placare turbatas honorcs fimagni non putemus, nõ(ervire populo:fin eos expetamus,non defatigari fupplicando. Venio nunc ad ipfius populipartes,ut illius con tra ke oratione potius, quam mea, diſpu-tem qui ſi tecum congrediatur,& fi una voce loqui poffit,
hæc dicat: FG TIBI, J Fla ncium non antepefuiz
fed cüm eſſeris que boni viri,meum beneficium; potius adeum deruli, qui: à me contenderat, quàm ad eum, qui mihinon nimis ſubmilse fupplicarat.. Reſpondebis, credo teſplendore,& vctuflate familie fretum, non valde ambiendumputaſſe at vero te ille ad fua inftituta ſuorumque majorum
per fibi placuiſſe. M. Sejum, quine equeftremquidemÍplendorem incolumem 3 calamitate judicii retinere po-tuiffet, homini nobiliihmo, innocentiffimo, eloquentiſſi-mo, M. riſonĩ bree tulille e: pra potuiffe le Qu. Catulo,fumma.in familia nato;fapientitlimo,& fanctiffimo viro, non dico7 C. Serenum fübtiliffimunm hominem(fuit enim& animifatis magnu, confilii)fed C Manlium, non ſolùm ignobi-lem, vernm line viitute, fine ingenio, vita etiam conte mta aCſordida. Defiderarunt te, inquit,. cum tu eſſes y-renis, me enim, quam focios, tua frui virtute malebam:&;quo plus intererat, eo plus aberas à me. certè non videbam,dcinde fitientem me virtutis tug deſeruiſti, ac dereliquiſti.cop eras enim petere tribunatum pleb tem poribus: iis,queiftam cloquentiam,& virtutem requirebant. quam petitio»nem cum reliquiffes, s fi hoc inditafft, tanta in zempefate tegubernare non poſſe: de virtute tua dubitavi: ſi nolle, de vo-luntate ſin, quod magis intelligo, temporibus te alis reſe t-vaſti: ego quoque,inquam,& refp adea te tempora revoca=vi, ad quz ia te ipfe ſervaras. Pete igitur eum magiftratum,in quo inibi magnz utilitati efle poffis. xdiles quicum iqueerunt, g idem mihi fünt judices parati+ tribuni plebis permagni intereſt qui fint. quare aut redde mihi quod often.
deras:
Us Mibi aerem nón modo,id eſtzin bac re re modeflirfimum.) X) Hzc eit leclio e-ditionis prim, quam adferuntitem e Palatini. pofteriores obje-'cexe-nol.syuon eft in hac vc folum meleflum.vellem fcire caufam.
2.. noninanemj(zr.) Lambinus habet, tune«quum,fed i ira nul-li libri. in quibus. mnauem, ut forte fuerit, tu neziaanem.
3. Duanolui januaS Sie& prima editio,& meliores mſſ. Pall etiamS. Vict; intermedis edd.volai. qu& etiam habet qua fe tueatur.
4. Quid denique ipfi debeant,zrc.) Lambinus;quid cuique ipfi deb. doc.)fic Aber Turing, idemque codex poftea, ubi h abemus; Arepub. videarurLebern, folum exhibet, Zrepub.debeatur.
3. 5: Efl enim bac conditio.) Interpofui particulam b«c fuafu Erfurd, ut
fupra ipfisqoz multum adferunt venuft:
G. Semper fe vogavi veluifftzfempev fibi placu Tilud fieis; zecté. amans quippe fui populus; ideoque nonfuam imminui arrogantia candidatorum, Lambinus
eft à Turingi-tur poreftaremeie„SU erat
nobis: dei, f r, volui[fss fed nullo li ibrorum fuffragie,7. C. Gerenum fubtilisfimum bomiuem. J Pall. fer omnes; item Erfurd.
ac s. ViGoris, denique editio vetussflalris fimum quod admific Lambinus
addita negati va. rectè profe&ó,fi eui tantam licet in opere alterius.ce-
terum Erfürd.idem ut.& Graterianus, praeferunt» Seranum, quod oppi-^
||||| exempla revocabit; 6 femper fe dicet rogari voluifle, fem-| do placuiffec P.Manutio; proditum fe vivo. is enim Serranum reponen-j dum omnino putabat:jj 8. Siboc i iudiafi.) ER àIombíno, fed jam firmatum uno 9 altéroquePalatino, item codice Grat. priusediti judicafi 5 quod non video cur|| tantopere exagitare debuerit Monſtrolienſis iile;| 9. Idemwibi fuut judices paratistrı6 nn? plebis pevmagni intereß, qui frat.quar aut redde mibi qued eſtender us, Cc.) Integrat hunc locum egregiä| au ſul Turingicus liber. immisſis vocibus quatuordecim. prius enim|. folüm babebamussidem mibi, qued oftenderar
2. NP
———