paris, confpe&uque veftro eri puifem,& metu vefirz peene, non mas farori hominis,[celeri, perfidig, telis, mi-niſque ceſſi fem, pattiamque, qua mihi erat cariffima,pro-pter ipfius patria caritatem reſiquifſem: cum meum illamga ſum tam horribilem, tam gavem, tam repentinum nenfolum homines, ſed tecta urbis, ac templa lugerent: nemoveſträm forum, nemo curiam nemo lucemadfpicere vel-let: illo, inquam, ipfo die, die dico im mo hora, atqueetiam pun&o temporis eodem, mihl reique pobl.perni-cies: Gabinio,& Fifeni provincia rogata eft. Prö diiim-mortales, cultodes,& confervatares hujus urbis, atqueimperii! quæ nam illa in repub. monftra, quae Kſtis? civis erat expulſus, is qui remp. ex ſena tus auctort-tate cum omnibus bonis defenderat,& ex pulſus non alioaliquo, fed eo ipfo crimine. erat autem expulfus finestcio, vi, lapidibus, ferro, fervitio denique concitato: lexeiat lata, vaſtato, ac gelicto foro,& ſicariis, fexvifque tra-dito,& ea lex, qux ut ne ferretur, fenatus fuerat veſte mu-tata. Hac tanra perturbatione civitatis, ne noctem quidemconfales inter meum difcrimen,& eorum przóain in-zereffe paffi ſunt: ftatim, me perculfo, ad meum fangui-nem hauriendum,&, ſpirante etiam re. ad ejus fpolia destrahenda advolaverunt. omitto gratulationes, epulas. par-eitionem ærarii, beneficia, fpem, promiffa, prædam, lati-tiam paucorum, in luctu omnium, vesabatur uxor mea;liberi ad necem quærebantur:2 genet,& Pio gener, àPifonis confulis pedibus fupplex rejiciebatut; bona diri-iebantur ,eaque ad confules deferebamr: domus arde-bat in Palatio: confides epulabantur. Quod fi meis incommo-dis latabantur, urbis tamen periculo commoeverentur. Sed,utà mea caufa jam recedan reliquas illius anni peſteis recordamini, fic enim facillime perfpicietis quantam vimomnium remediorum à magiftratibus proximis refp. defi-derarit. legum multitudinem, cüm earum ,qua lata fant,tum vers, que promulgatz fuerunt. nam latz quidemfunt confülibus illis tacentibus dicam? immo vero appro-bantibus etiam, 3 ut cenſoria notatio,& graviſſimum jue.dicium fanctidimi magiftratus de repub. tolleretur: utcollegia non modo illa vetera contra S. C. reftituerentur,fedabuno gladiatore innumerabilia alia nova confctibe.zentar: ut, remiffis feiniffibus,& trientibus, quinta ptopépars vectigalium tolleretur: ur Gahbinio pro illa fua Cili-cia quam fibi, fi rempubl. prodidiffet, pactus erat ‚Syriadaretu:* ur uni heluoni bis de cadem re deliberandi&,rogara lege, poteftas fieret provincie commutan da. Mittocam legemm,quz omnia jura religionum, aufpiciorum, po-teftatum,omneis legesque ſunt de jure 8e de tempore le-gum rogandarum una rogatione delevit; mitto omnemdomefticam labem: etiam exteras nationes illias anni fu-rore cosquaffatet videba mus. lege tribunitia Matris MagnaPeífiauntius ille facerdos,expulfus,& fpoliatus facerdorioef, fanumque fanctiffimarum, atque Kligionum venditum pecunia grandi Brogita ro, im puto ö.mini, atque ind'gno illa religione: præ ſertimn cim ea 1591illenon colendi, fed violandi caufa a Kges a populo qui id numquam ne- fenatu quidem po s u-laffent: zedu&ti extules Byzantium condemnati tum, cùmindemnati cives& civitate ejiciebantur. Rex Frons,quifi vondum erat ipfe à fenatu focius appellatus, erat tamen frater ejus regis, qui cum effet in eadem caufa, jameratà fenatu honorem iftum conſecutus: erat eodem genere, iifdemque majoribus, eadem vetuſtate Kdenique etat rex. ſi nondum focius,at non hoſtis: pacatus,

*

M, TykEII Chucgnouis.

{||

|| quid integritas,quid magnitudo animi, quid denique vire

quietus, fretus imperio populi Romani, tegno patemo, atqueavito: regali otio perfruebatur de hoc nihil cogitante, hi-hil fufpicante, eildem operis ſuffraginm ferentibus, eft re-gatum,ut ſedens, urn purpura,& fceptro,& illis infigni-bus regiis. przcon: publico fubjiceretur:& imperante po-

confuevit, rex amicus, nulla injuria commemorata, nulligrepetitis rebus, cum bonis omnibus publicaretur. Multaacerba, multa turpia, multa turbulenta habuit illeannus:tamen illi ſee quod in me illorum immanitas edidit,haud ſeio, an recte hoc proximum effe dicam. Antiochumillum Magnum, mäjores noftri magna belli contentioneterra, marique fuperatum, intra montem Taurum regnarejufferant; Aſiam, qua illum multarunt, Attalo, ut is regna-ret in ea, condona verunt. Cum Armeniorum rege, Tigrane,grave bellum, perdiuturnumque geffimus; ciim ille inju-ziis in focios noftros inferendis belio prope nos lace ſſiſſet,hic& ipfe per fe vchemens fuit,& acerrimum hoftem hu-jusimperii Muhridatem, pulſum Ponto, opibus fuis, resgnoque defendit:& à Lu cullo, ſummo viro, atque impera-tere, pulfus, animo tamen hoſtili cum reliquis copiis fuisin priitiva mente manfit. hunc Cn. Pompejus, cum in ſaiscaftris fupplicem; abjectumque vidiflet, erexit, atque infi-gne regium quod ille de uo capite abjecetat, repofuit&enperai certis rebus, reg nare juffit; nec minüs& fibi,&huic imperio gloriofas putavit, conftitutum à fe regem,quam conſtrictum videri, tulit, gefüt. Qui& ipfe hoftisfuit populi Romani,& acerrimum hoftem in regnum re-Cepit: qui conflixit, qui figna contulit, qui de imperiopané certavit,regnat hodie,& amicitiz nomen, ac focietá-tis quod armis violarat, id precibus eſt confecutus. Ille y-prius mifer, qui femper focius, femper amicus fuit: dequo nulla umquam ſuſgicio durior aut ad fenatum, aut adimperatores noftros allata eft: vivus(ut ajunt) eft,& vi-dens, cum vicku, ac veftitu fuo publicatus. En ,cur ceterireges flabilem effe fuam fortunam arbitrentur, cm hocillius 4 funefti anni prodito exemplo videant; per tribu-num aliquem,& fexcentas operas ſe fortunis ſpoliari,&regno omni poffe nudari. At etiam eo negotio M.Catonisfplendorem maculare voluerunt, ignari, quid gravitas,

| pulo Romano, qui etiam bello victis regibus regna reddere|

tus valeret: quz IN TEMPESTATE ÍZVa, quieta eft, Slucet in tenebris,& pulía loco manet tamen, atque hzrezin patria, folendetque per ie femper, neque alienis um-quam fordibus obfolefcit. Non illi orandum M. Cate-nem, fed relegandum nec illi committendum illud ne-gotium, ſed imponendum putaverunt qui in concionepalàm dixerint, linguam fe evelliffe M. Catoni, qua ſempercontra extraordinarias poteſtates libera fuiffet.Sentienzutfpero,brevi tempore, manere libettatem illam: atque hocetiam, fifieri poterit, effe majorem, quód cum conſulibusillis M. Cato, etiam, cum jam deſperaſſet aliquid au&tori-tate{ua profici poffe,tamen voce ipfa;ac dolore pugnavit,& poft meum difceffum, iis Pifonem verbis»fiens HU& rei pub. cafum, vexavit, ut illum hominem perditiffi.mum,atque impudentiſſimum pzné jam provincie poeni.teret. Cur igitut rogationi parit? Quafi ver) illo non imalias quoque leges, quas injuſtẽ rogatas putaret, jam antẽjurarit. non offert(e ille iftis temeritatibus, üt, cùm rei-pub. nihil profit, fe cive temp. privet, Confule meeffet defignatus tribunus plebis,obtulit in difcrimen vitamfuam: dixit eam fententiam, cujus invidiama capitis peri»culo fibi przftandam videbat: dixit vehementer: egi

it acri,

ter;

.cum

r. Inter meum diferimen,& rum predam.) Sic& prime edd. feienimPall. plerique» inter meum cafum& fuam predam, verüm nonus ille in-ger menm CR fui avma preda. S. Vict. inter meum C fuum. prada; conjicitGalielmius, inter mon d fuam. premium.

2. Ger, Cr Pifo gener.) Magna emphafis in iſtis. quare mals Lambi-|

|

nus qui primum gener, abjecit. j M,3. Vt cenforia notatio.) Haud aliter editi antiquitus. fed Pal. non,&S. Vict. nopfo. quod ferri queat. z4» Funefli anui. pyodito exemplo.) Maluiiftud cum S. Vict& Pal. ao.quàm ut hucufque vulgatum perdite.

1, Pes

ma.