1 6 De Magnitudine

Ampliandum tamen hoc in loco judicium , ut rem to-tam conficiamus. Nam si hic subsistamus quid sentiemusde Plinio, qui cum omnium quotquot fuere urbium longemaximam faciat Romam, utpote cui tribuat ambitum ma-jorem lx x. pafis. millibus, terminari tamen eam ab Orienteaffirmat aggere Tarquinii Superbi sito inter portam Colli-nam & Efquilinam, ideoque vix duobus pass millibus di-stantem ä media Roma ? Quid item dicemus de DionysioHalicarnasseo, cum scribit post Reges non ampliatum fuis-se Pomoerium, religione non permittente, cum tamen idemanno Urbis ccxci. moenia Rommaequasie aut etiam su-perasie affirmet muros Athenarum aut Syracusarum?Adcone fui existememus oblitos suisse utrosque scriptores,ut nescirent quid scriberent ? Vulgus tamen antiquariorumsic censent. Sed nos scimus errare eos quam plurimum,cum antiquae urbis mensuram ex hodiernis conantur colli-gere reliquiis, & Aggerem Tarquinii, quem hoc in locomemorat Plinius , tam vicinum Aureo fuisse contenduntMilliari, ut non nisi duobus ab eo passuum abfuerit milli-bus, cum decem minimum abfuisse ex ipso possit conficiPlinio. Quaerat aliquis, an ergo Tarquinii tempore tan-ta jam fuerit Roma, ut agger iste adeoque ipsa urbis portae& muri civitatis totis decem pass millibus ä medio remotieste potuerint foro ? Quamvis ex eo quem adduximusDionysii loco haud obscure cognoscamus non defuiste oliminter Romanos qui sic crederent, & praesertim inter sacer-dotes & augures, quorum intererat rebus & operibus suisreligionis ergo majorem quam par sit adseribere vetustatem;licet etiam necesse sit jam tum quoque magnam admodumfuisse Romam, utpote in qua centum & triginta civium nu-merarentur millia ; vix tamen mihi persuaserim aggeremistum Tarquinii, quando primum suit exstructus, pluribusquam quatuor millibus ä primo remotum suille Milliario.Sed quomodo inde ad decimum migravit lapidem ? Re-spondeat pro me Livius, qui de pomoerio agens lib. primo