181

De Foliis flatus diſcutientibus.

2

182

2**-..* H!& imagines obfervari faciat. Siquidem Dioſco- A re. Ejus duo ſunt genera. Nam unum amplo la-

rides cap. de Solano manico feu furioſo, eus ra-dícem drachmæ pondere ex vino potam, facere

cies vanas,imaginesque non injucundas ob-verfari fcribit; fed duplicatum ejus modum adtres ufq; dies, mentis LENIN afferre, qua-druplicatum interimere. Aniſum fi quis aocmi-turus edat, fomnia excitari jucunda& ſua via:contrà Raphani eſu, gravia& turbulenta,& ficde plerisque aliis. Garcias ab Horto refert, Ban-gue plante fuccum aliis admixtum, mentis alie-nadonem facere, inſomnia excitare,& omni ſo-licitudine liberare, veluri etiam opium, quod O-rientalibus Indis admodum familiare eft. Sic&noftri Indi, oneribus ferendis, aut aliis laboribusdefatigati, Tabaci fumum hauriunt,& illicó;quati mente alienati, corruũt: excitati vero, refoœ-cillatos eo ſomno,& vires recuperatas ſentiuut.Eorum exemplum fecuti Æ thiopes pro manci-piis e6 deducti, nimis frequenter eum hauriunt:quo fit;ut eorum domini egregie eos ligent,& illorum Tabacum exuraat, quo ills anſamaufera nt fpiüsilloutendi. Uſus eft etiam Ta-baci apud Indos, famis fitisque ſed andi gratia,hoc modo: Conchylia quzdam cochlearumflu viatilium urunt, deinde atterunt calcis modo:hujus& foliorum Tabaci æquas partes ſumunt,manduntque, donec ex utrisque máffa quzdamfiat, quam in pilulas pifo majoresconfiagunt:atq; in umbra ſiccant,& in ufum reponunt, Fa-&uri itet per deſerta, ubi neq; cihum, neque po-tum inventuros fe putant, eas pilulas fecum de-ferunt, ex iis unam inter labrum inferius& den-

tes reponentes ejus liquorem affidve forbeut:ea ablumpta, aliam reponunr, atque ita aliam,

donec peregrinationem abſolvant, triduanain

interdum, aut quatriduanam: atque ea rationetoto eo témpore neque famem fibi moleftameffe, neq; fitim afferunt: cujus caufam effe pu-to, quod forbentes aflidué pilulas illas, etiambumores pituitófos e cerebro eliciunt, qui de-glatiti,& in ventriculum demiſſi, naturaſem e-jus calorem humectant, fed ab eo tandem ablmuntur,aliorum ciborum defe&u: ut in multisanimalibus obtervare licet, qux tota hyeme infuis latibulis fe continencfine alicujus alimeuticopia, quia calor naturalis occupatus eft in pin-guedine abſumenda, quam æſtatis tempore col-legerunt. Hæc ſunt, que de celeberrima hacplanta, ejusq; facultatibus fcripfit Nicolaus Mo-nardi. At Carolus Cluſius de Nicotiana hzc ha-bet verba: Eft vero petum ſive Nicotiana triumaut quatuor cubitorum altitudine, interdü am-líor, multis alis, craſſisque ramis concava, fo-p numerofa ampla, den ſa feu carnoſa. pinguia,gravi odore. fervido& acri guſtu. Flos extre-mis ramis naſcitut copiofus, ex albo purpura-ſcens, oblongus,& tubæ in modum concavus,extrema parte latus,& pentagonus, cujus colorfrigoribus magis intendifolet, Huic ſucceduntfiliquz Digitali ferè fimiles, femine plenz, exruffo nigricante,pufillo papaveris modo mino-

toque eft folio, interdum cubitali longitudinespedalique latitudine, ne pediculo, caulem am-plectente. Id altius aſſurgit,& flos ordine per ra-mulorum longitudinem illi nafcitur, dilutior a-liquantulum. Alterum paulò minore eſt folio,Solano, quod Bellam donnam vulgó vocant, ſimili, ed acuriore, longoque pediculo ramis in-hærens: flores huic velut per umbellas nafcun-tur laturatiores aliquanto. Utriusq; radix ligno-fa eit,& mulcfida. Florer calidioribus regioni»bus Junto& Julio: ſemẽ Septembri maturcícit:(vidi in Luſitania tota hyeme florentem) at hicà menſe Augufto in hyemein uíq; floret,& ſub-inde lemẽ profert, deinde primo gelu flacceſcit,peritque tota, ne que hyeme affervari poteft, nifinovella admodum, 1dQue difficulter,| Naſcituromni lolo,& femel ſata, ſemenque ad maturita-tem perducẽs, ſeipfam deinde ſerit, nec opus ha-bet alia fatione. Si tamen ferenda eri; Augufteaut Septembri id flat, quoniam femen exiguumdiutiflume ſub terra latet, antequàm germinetz& Martio, aut Vere fita primüm Augufto ger-minat. Apud nos diligenter colitur, non tam or-natus gracia, quam ob infignes faculrates, prę-ſertim à nobilibus quibusdam matronis rer ſier-bariz ſtudioſis, qua foliis ejus recentibus aut inumbra ſiccatis,& ftillatitio illoruin liquore vi-treis organis extracto, frequenter utun:ür ad ul-cera antiqua, putrida, maligna, gangræ nas, ſca-hiem, impetiginem, liche nes, oculorü nebulas,felici cum ſucceſſu, muliisq; miferis rufticis au-xilio ſunt. Sunt, qui cjus folia fingulis diebus ma-néàjejunis mandi jubent, ut podagra liberen-tur, quoniam multam pituitam in os attrahatcam que in partes inferiores defluere prohibeat,Carolus Stephanus in prædio ruſtico Gallicelib 2. cap. 76. experiẽtia comprobatum eſſe ſcri-bit: ejus folia ftrumis utiliter illini, ejus q; ſtillati-tium liquorem afthmaticis auxilio eſſe. In ſum-ma, Panacea quædã eſt ad omnes generis mor-bos. Aliud ejus genus, per omnia minus, folierotundiote, nec hirſuto, pin guive, licer ſuccu e-to, lore minore,& per exiremum rotundo, pal-leſcente, ante viginti annos Europæ innetuit.Dodon. Hyoſchya mam luteum nuncupavit. Adpleraque conferre etiam exiſtimarur verum fu»periore longé imbecillius. Hec Cluſi,s|GLUTINANT quoque Alth xa, Anagallis,Centauri, Chama'pitys, Chamzdrys, Equiſe-tum, Eupatorium, Ebulus, Myrthus, Plantago,Quinquefolium, Symphytum majus, Verbcnaeca;&c. de quibus fingulis vide fuprà fuoloco.De foliis flatus difiutientibus.$xszrri Maffilenfe folia fœniculi habetctaífiora, caulem vegetiorei, umbellã anethi-in qua ſemen oblongum, anguloſum, de guſtan-ti ftatim acre: radix longa cft, jucundi doris.Optimum juxta Maſſiliam Galliz urbem nafci-tur. Provenit autem aliis quoque in locis cali-dioribus, nunc in plerisq; Germanie hortis fed