i

207 Antidotarii ſpecialis Lib.I. 208

unci odorati flos, in Africa& Arabia naſcitur. A lis deſtillatur, oleumq́; conficitur, quod oleum

Laudatiſſimum ex Nabathea: proximum Ara-

bicum, quod aliqui Babylonium cognominant

alii Teuchitin: peífimum ex Africa. Eligendum

rufum, intento colore,recens,tenue,rubentibus

fragmentis ö quod manibus confricatum roſæ

odorem emittit, igneæ mordacitatis ad linguã.Floris,culmoram, radicis; eft ufus. Olim plan-ta ipfa cum foribus advehebatur unde f-heenu-anthos nomen fumpfit: ideoq́; eligeba ur flori-

bus refertum. Hodie tamen d nose ulmi dun-taxat& radixadferuntur. Itaq; cura adhibendaeſtʒne alii culmi his admiſceantur: quod ex jamdictis notis deprehẽdi pe Vim urinæ ciun-dæ habet: menſes pellit, diſcutit inflationes, ca-put aggra vat, modicé: adftringit comimipnuitex-coquit; ac venarum fpiracula laxat. Flosejus inpotu utilis fanguinem rejicientibus: doloribusftomachi, pulmonis, jecinoris,& renum mifce-

turantidotis, Radix adftringentior eft: ideo fa-ftidiis ſtomachi, hydropicis, convulfis, drachmauna cum pari pondere piperis, per dies aliquotdatur. Decoctum vulva inlammationibus, addeſidentium fotus utilis eft. Medici Florentini ex:Diofcoride.

Schamnantbos eft ves nota: apud veteres in ufüerant flores ejus,& fiuunmitates junci, atq; etiaradix, ut Diofcorides docet. Flores.tamé in ma-jore erant precio, cum rarius haberi potuerint,non ide quod olim Cameli in Arabia eos de-paſcerent, ficuti vult Galen. lib. 1. de Antid.cap.14. ſed quia non erat uſitatum illos ad alia locadeferri.Nunc ver copiose afferri coeperunt; quitamen deprehendu: tur effe exi igui odoris.& re-ſpectu ipſius junci quafi nullias: quare fimpli-cium periti omnes potiüs uſurpãt ancos quam

flores, quanquam illorum copia in promptu fit.Galenus s quo laudat cymas eorum: fed viden-dum ut fint Od anda: nam fi nónihil veteres fint,amittunt odorem: quod non difüculter depre-henditur. Ad nos 4: uoqi* ex Arabia, quales An-dromachus commenda ibafferuntur.

LaAvzNDura;Nardiltlicefpecies eſt: adeòut illa foemina; hzc ver mas(vulgedf; jicà nardiappellata) vocitetur. Mas folio conftat latior eslongiore, crafliore, robuſtiore, albidioreque,

quim fcemina.Sed utraq; planta fruricoſa,& ro-riſmarini modo, innumeris referta e(t foliis:€quorum medio juncei exeüt cauliculi, quadran-guli; tenues dodrantalem longitudinem exce-dentes: in quorum cacumine&ores exeunt fpi-cati; colore purpureo; quamvis in foemina dilu-tiores;patentioresqQue, odore fragranres verùmufque adeo poit ut nares feriat. Naſcitur paſ-fim in hortis. Colliguatur ambo initio æſtatis:ficcanrurin umbra,& conſervantur per annum.*Excalfaciunt& exiccant ordine fecundo com-pleto. Conferũt t omnibus cerebri affectibus fri-Ed. convulfis,& refolutis: ventriculum frigi-

um corroborant: jecur obſtructum liberãt: lie-

nis infarctus aperiunt: uterum calefaciunt: uri-nam, menſtrua,& fecundas educunt. Aqua ex il-

: geniculati, virentes; candida f fango

ſpicæ vocan t. M att hioli

Lu pur flores naſcuntur in fepibus: colli-n, ,, ſiccantur& confervantur perannum.* Obſtructiones vifcerum folvunt. Se-rapium ex viridibus confe&um,& aqua fullad-tia, febribus conveniunt. Andernacus.

Mzr:issAE floresnafcuntur padim in hor-tis colliguntur æſtate, ficcanturinumbra,&fervantur. per annum.* Excalfaciunt ſiccantq;ordine fecu ndo.€or exhilarant, viralesq; facul-tates roborant, odoris fragrantia defi- ente m a-nimum revocant, animt ſolicitudines fugant.Avicenna, c Serapio.

RozanisMaARINI flores colligantur V ere:ſiccantur& cófervantur perannum.*Emolhüt,incidunt. digerunt,& abítergunt. Conde mexeis viridibus& faccharo para tum, conferva an-

thos officinis dicitur, ventriculum rob orutero accommodatur.Herbz& radcus melle miſtus, hebetudinem oculorunſis humoribus ortam emendat. Decoctregio morbo ſive arquato auxiliatur.Diofcorides t» Andern ucus.

JASMIRuM ex earũ qu oq; ftirpium eft nu-mer da quz adminiculis fi tamemamplexicat ilis, aut vicini:€aliis tantummodo innitens, veluti 3tenſibusq́; ſcenis, quibus facili opere inCauliculi ejus prolixi;teretes;,interiusmedulla: folia€ fingul is geniculis bina, analarü inftar expanía, cópofita videlicet exque aut feptem aliis levibus; oblongi, ſatutatèvirentibus, faftigio acuminati seminecumine reliquis majore. Elores ia ſum mlis, rari, in muſcarii ſpecie cohærent, fuates, colore albidi, femen latum lupinis quadan-tenus fimile, quodtamen rar(ucrrefcıt: radixfibris fir natur ö effe fpecies Sioribusluteis: 1 8 Sunt autem., qui pro] a-ſinino luteo, Ttifc"ondhiſtor. cap. Sꝰ. depict En rut pro p Clema-tidem alter um oftendant. Quod f item nonaliæ quàm hz pro fa(mini cæteris 5di queant, tentere plures ejus fp ecies af tur.Utraq;enim barum multü à Jaſmino abeſt. Co-litur in hortis, topiariis operibus expetitur; nonmodo int zelgio„verùm& in Italia ac alibi:Africa creditũr advectum. Flores æſtate vigent.Inter ArabesSerapio primi nominis banc Zam-baclyinterpres vero Jefemin nominat: atq; indepaflim Jaíminum, Yefeminüauretia Gelíe mi-num.Apud Dioſcoridem compolitio, eftni olei, quod apud Perſas ex albis viole flo ribusficri refert; quod nonex alteriusftirpis.quàm exhujusfloribus conficiendum apparet.* Quali-tate autem Jaſminum, ac cjus potiſſimüùm flores

calidi ſunt in initio fecundi ordinis, ut Mefuesga Serapionem ait. Oleum ex his confectumcrudos difcutit humores; frigidis ac catarrhofiscófert:& hyberno utile tempore. Quibus autẽtempera-

la)

J[||]i

———

í|