259 Antidotarii

lachi,idg; iater Mauritanos. Nam ab gentilibusindigenis omnium provinciarum enarratarumDore nuncupatur. Quz diverũtas ſummam il-lam nominum confufionem inter Arabes ſcri-tores peperit. Etenim nonuili Indicis vocabu-is ufi ſunt, alii ver Arabicis,& multiserrandioccafionem præbuit. Nam quod alterum Sera-ps Saccolaa, alterum Hilbane vocat, mendo-um éft exemplar,& Hil duntaxat fcribendumerat. Etenim fi Bane omnino adjiciendum volu-mus, potius Bara dicendum erat, quod linguaCanarina magnum fonat. Nihil igicur aliud eftSaccolaa omnibus Arabibus nuncupatum, autSacule Avicennæ, aut Elachi, quàm quod Car-damomum vulgó appellant, veterib.cüm Grz-cis, tum Latiais plane incognitum, ut ex eorummonumentis coliigere licet. Siquidem Galenuslib. 7. Simnplic. medic. Cardamomum fcribit noneffe tam calidę facultatis, quàm Naſturtium, ſedfuavius& magis fragrans, cum quadam amari-tudine: quz omnes notæ noftro Cardamomonon conveniunt,ut experientia docet.Diofcori-des verò lib. 1. cap. 5. commendat, quod ex Co-magene, Armenia, BofphoroQue devehitur,(tametfi in India quoq;& Arabia provenire di-cat) eligendumq́; cribit plenum, frangenti con-tumax; guſtu acre, ſubamarũ, odore caput ten-tans. Noítrum contra Cardamomum in illas re-iones defertur,€ quibus Diofcorides fuum de-vehifcribit, Sed neque id frangenti contumaxeft, neque caput tentat, neq; amarum, neq; gu-ſtu adeò acri; ut Caryophylli, Plinius lib.12.cap.33. quadruplex efTe Cardamomi genus ſcribit,fic inquiẽs: Simile his& nomine,& frutice Car-damomum, ſemine oblongo. Metitur& eodemmodo in Arabia. Quatuor ejus genera. Viridiſ-ſimum, ac pingue. acutis angulis contumax fri-eanti,quod maxime laudatur. Proximum€ rufocandicans. Tertium brevius atq; nigrius. Pejustamen varium,& facile rritu, od orisq́; parvi: quiverus. Coſto vieinus eſſe deber. Hoc& apudMedos naſcitur. Hzc Plinias tametſi tam Bio-ſcoridi, quàm cæteris Græcis unicum tantùmextet Cardamomi genus. Sed nullum ex prædi-&is cum noftro quicquã commune habet, quodfragile effe debet, filiqua candicante, granis in-tüs nigris. Seritur ver id leguminum modo, al-titudine, quando ſumma, cubi, in quo depen-dent ſiliquulæ granula interdum ufq; ad viginti&ontinentes, non ut Cordus in lib. 1. Dioſcoridisſcripfit, glandis, aut avellane magoitudine. Huicautem errori occaſionẽ prebuit Davns ille Te-rentianus omnia perturbans, GSerardũ Cremo-nenſem interpret? m intelligo, qui cum hoc me-dicamentum ignoraret, nomẽ illi ex Græcis proarbitrio indidit; tametfi legitimum Arabicü no-men in integro,& non muratum reliquiffe pre-ſtitiſſet. Quàm Ruellii lib. 2. cap 5. opinio fit er-ronea, qui nobis Capſicon, aut Siliquaſtrum proCardamemo Mauritacorum proponit, omni-bus notiſſimum eft. Ad ea vero, que Lacuna li-bro. cap. j. cõmentariis ſuis in Dioſcoridẽ ſcri-

fpecialis Lib.I.

A bit, fatis proter ve in Arabes invectus, ſic reſpon-

D

fum volo. Neq; ejus Megetham Cardamomumeſſe Diofcoridis, fiquidem ignota fuit Diofco-ridi: neque Cardamomum majus coloris eft ci-nerei: i nigella tertium id genus, quod inofficinis aſſerit haberi. quandoquidem Nigellatotis his provinciis non nafcatur. Cæ terüm nonmulrum forte refragabor iis, qui Cord amen! A-rabum, Cardamomum Græcorum eſſe putant.quandoquidem Serapionis& Avicennz Sacco-laa Græcis eft ignota, ut luprâ diximus. Quodveró Saccolaa utendum negent, quoniam Græ-ci de eo nihil fcripsére, non concedo: m altis enim experimentis comprobatum eft; plerisquemorbis perutile effe: coque utendum cenſeo itzomnibus compoſitionibus Arabum,& recen-tiorum, qui Arabes ſequuti ſunt. Quod vero Me-legetha Cardamomum minus non fit, fatis exutroq; genere, quod in his regionibus nalcitur,manifeftum eft: quorum alterum Cardamomũ,ut vocant majus eft: aliud minus, ejusdem ta-men forma,& duntaxat magnitudine differen-tia. Optimum autẽ cen(etur minus, quod odo-ratius eft altero,& fecundüm facultatem majusdici poteſt. Provenit utrumque in India, præſer-tim vers ab emporio Calecut uſque ad Cana-nor, tametfi aliis etiam locis Mala var& in Jadanaſcatur, non tamen ades copioſum, neq; cor-tice adeó candido. Multus ejus uſus eft in hisprovinciis, fiquidem unà cum Betre(veluti fa-prä diximus) manditur, pituitaque caput& ſto-machum expurgat,& ſerapiis admiſcetur. Fal-fum autem eft; quod Mattheus Sylvaticus caꝑi-tei17. fcripfi: lados ęjus radicibus ad verſus fe-bris circuitus uti, naſciq́; in tuberibus quarun-dam arborum. Nam exili eft admodum radicesnec nifi fatum provenit, ſolo ante igaibus peru-fto,ut facilius enaſcatur. Garcias ab Horte. Car-damomum arbitror apud Græcos effe liquamquandá forma& magnitudine inftar ficus, ge-diculo craſſiore& duro, cortice angulute& Ío-lido, interius femine nonnihil rotundo. colorein fuperficie inter rubeſcentem& fafciin me-dio& albo in parte interiore, acri gaítu cum

nonnulla amaritudine, ſuavi odore& non in-grato fapore, cui femina in membranis unà cũ

medulla fungofa& alba adhzrente infunt.Cum

itaque ex pluribuslocis Galeni colligatur, Care

damomum folliculis vel filiquis efe incluſum,

& huic jam à me deſcripto conveniant omnee

noteà Diofcoride allatę, videtur mihi rectè nos

aſſerere poffe hoc effe verum Cardamomum,

& alias fpecies effe Cardamomü Arabum, cura

iftud Grecorum Cardamomum ab ip&s voce-

tur Cordumeni. Primi quideni generis nullum

vidi, iniſſ duas aut tres filiquas apud Ferdinan-

dum Imperatum, quz illi reliqua adhuc erant

de aliis, quas ad Theriacã ufurpaverat: qua fa-

tis magnam ſimilitudinem habet cum Nigcllas

\

alio nomine Melegerta di&a,& de aliis grana.Paradifi: quz non in folliculis,(ed extra illos ingranis afferuntur, Unde aliquis concludere pof-

j Ícty

260.

||||