ECCLESIASTICAE LIB VI.: 71CAPVT XVOrigenes verfianes facrorum librorum in lucem produxit,& Hexapla de Tetra.pla congeßſit.

* Tenim quafdam etiam alias preter communes illas& vulgatas verſiones inter fe varlantes, Aqui.Es videlicet& Symmachi& Theodotionis reperit, quas nefcio quibus latebris, multo temporeabſconditas,& à fe inueftigatas, in lucem produxit, de quibus cüm propter obfcuritatem cuius eſ-fentignoraret, hoc folüm indicauit, quòd aliam Nicopoli in Actiaco litore, aliam vers alio quodam locoreperit. In Hexaplis veró Pfalmorum poft quatuor illas infignes verfiones, non quintam modo, fed&fextam& feptimam interpretationem adiecit,& devna quidem rurfus indicauit, inuentam effe eam Hie-richo in dolio, tempore Antonini filij Seueri. Hifce autem cunctis in vnum corpus compactis, diuifisqueper* colon,& inuicem inter fe vnà cum Ebræ orum annotatione oppofitis exemplaria nobis que Hexa-pla dicuntur, reliquit, ac feparatim Aquilæ& Symmachi& Theodotionis verfiones vnà cum Septua-

dicunt,& nudum effe hominem putant,& legem more Iudaico feruandam effe affirmant, ficut etiam exprecedente hiftoria cognouimus. Et cómentarij Symmachi etiamnum extant, in quibus contra Euan-gelium Matthei inuehendo dictam hæreſim confirmare videtur. Hzc autem Symmachi Origenes fe v.nd cum alijs ſanctarum fcripturarum verſionib. à Iuliana quadam acce piſſe fignificat, quam etiam libroshofceab ipfo Symmacho traditos acquifiuiffe dicit.:

CAPyT:/ XVII..Origenes Ambroſium ab hæreſi alentiniana reuocauit, facras literas& philofa-p phiantrum amnium admtratione pro/eſſus est.

ne? traditam redargutus,& quafi luce quadam illuminatus, ecclefiaftice orthodoxiz doctrinam

P. id temporis etiam Ambrofius cum Valentinianæ hęreſi effet ad dictus, per veritatem ab Orige-

tradidit. Et contra hæreſes que apud philofophos erant, etiam commentarios philofophorum produ.xit, illosque expofuit,commentandoque fingula eorum confiderauit, ita vtapud gentiles quoc; magnusauen ak. philofophus prædicaretur. Multos etiam ex* idiotis ad liberales artes induxit,aflerens eos plurimam extione», er illis commoditatem ad ſacrarum literarum contemplationem& fupellectilem relaturos,vnde g fibijpfi

nti?^^ exercitium mundanarum ac philofophicarum difciplinarumneceffarium füturum duxiffet.A 4d mo-daretur

e genie ö vm,FR à Qualia fuerint quorundam de Origene indicia;

tremum,

Tpu

de illis dico, qaum& ipfe Porphyrius cum in Sicilia conſtitutus, commentarijs contra nos pugnaret, il.lisque diuinas ſcripturas reprehendere conaretur, ac eorum qui illas expoſuerunt, recordaretur, nec vl.

expofitoribus detraxit: é quibus Origenem potifsimüm, quem fe in pueritia cognouiſſe dicit, accufareC quidem nititur, verùm perimpudentiam virum illum commendat, dum ex parte verum dicit, quatenusaliter dicere nequibat, ex parte vers mentitur, quatenus fe alios fallere poffe putabat:& dum eum iamle ibo tanquam Chriſtianum accufat, iam* excellentiam eius circa philofophicas diſciplinas admiratur ac de-Ícribit. Audi igitur quæ ad verbum dicat. Nonnulli? ver Iudaicarum fcripturarum nequitie non defe-&um, fed folutionem inuenire volentes, conuerfi funt ad explanationes mal cohærentes,& fcri pruris

"—.^ 1*- T*probantes ac laudantes.Etenim ænigmata, quæ manifeſtè apud Moſen efle dicũtur, efferentes, ac veluti

oracula abſtruſis myſterijs referta celebrantes,ac poftquam per arrogantiam animi iudicium fafcinarüt,explicationes inducunt. Deinde aliquanto poft dicit: Modus vero abfurditatis ex eoviro eft,quem& e-go, cum admodum iuuenis effem,allocutus fam, qui tum vehementer in precio erat,& iam quoque percommentarios fuos quos poft fe reliquit, celebris habetur(de Origene loquor) cutus apud doctrinæ il.loram magiſtros, magna laus fpargitur. Cum enim e difcipulus Ammonij effet, qui plurimũ noſtris tem-poribus in philofophia profeceratymultum quidem ab eo preceptore ad confequendam fcientiarum pe-ritiam adiutus fuit: ad rectum vero inftituende vitæ propofitum, diuerſam ab illo ingreffüs eit viuendirationem. Nam Ammonius quidem Chriftianus,& à Chriftianis parentibus educatus,vbi fapere cepit,& philofophiam attigit, confeftim ad vitz conuerfationem legibus conformem mutatus eft. Qricenesvers? cum gẽtilis eſſet,& in gentilium ſcientijs inſtitutus, ad barbaram illà temeritatem exorbitauit,quacorreptus& fe& perfectionem illam fcientiarü corrupit, ſecundũ vitam quidem more Chriſtianorũ&contra leges viuens,fecundü opiniones vero de rebus ac de numine, gentilium fcientiam exoticis fabu.lis fubijciens. Etenim* perpetuo Platonem triuerat, Numenijd:& Cronij& Apollophanis& Lógini&,,. Moderati& Nicomachi,ac reliquorũ ex Pythagoricis difertorü virorum cómentarios euoluerat. FueratgH me, Rt& Chæremonis Stoici, Cornutid; libris vſus, a quib. modũ* Græcorũ Iny ſteria traſſume ndi acceptũgn hem enen. Iudaicis Ícripturis adhibuit. Hecà Porphyrio in tertio cómentariorum contra Chriſtian os dicta funt, qui„, Gian ams. de virihuius exercitio quidẽ ac multijuga eruditione vera dixit, manifeſtè vero mentitus in eo eft( quo-i mode

explicandis inconuenientes, ac non tam defendentesadulterina ſcripta, quàm ipfos cominétatoresap.$!7ricem,

ginta coniungens, tetrapla conftituit, Sciendum verò eft, ex interpretibus illis Symmachem? fuiffe Er a SmmachtusBioneum. Eſt autem herefis illa Ebionitarum fic dicta, eorum qui Chriftum de lofeph& Maria natum Z&ionira,

*. Hu. Yer: a Hevencosamplexuseft. Etalij plures eruditorũ virorum, cum rumor de Origene pafsim ſpargeretur, illum coii;

accefferunt, experimentum viri, quàm in facris literis tradendis potens effet,capturi. Et? hereticorum h Philofaphosguoque innumeri,& philofophorum, præſertim illuſtrium, non pauci ftudiose illum audiuerunt,& non eudiuii.fſoluüm in diuinis, fed& in externa philofophiaab illo inſtituti funt. Ad© philofophicas diſciplinas etiam czquotquot ingenioſos vide bat, induxit illisque Geometriam& Arithmeticam,& reliquas liberales artes trace,

z Eſtes autem? recti circa ifta inſtituti, ex ipfis gentilibus funt philofophi qui tum viguerunt, in quo. a tes, zirum commentarijs plurimam viri huius mentionem fieri deprehendimus, qui partum libros fuos eei uie.illi nuncuparunt, partim lucabrationes fuas tanquam præceptori iudicandas obtulerunt. Sed quid 2/7** ez

Jussu crhni=ci philofophi,adeo;; spfemeb

lum prorſus crimen dogmatis noftris obijcere poffet, rationibus deſtitutus ad conuicia conuerſus fit,& Porpbyrits;

7

b Dreffitiflenigitum. ſenſumxta fidei andfogiam eraeresquam allega-rijs lurlere.

€ OrigenesAMMmoni au-ditor.

d Blafbbemias

e Fatetur Ortsgenem in phi-Lofophia excel-luiſe.