Buch 
Epitome Galeni Pergameni operum : in quatuor partes digesta, pulcherrima methodo universam illius viri doctrinam complectens / per Do. And. Lacunam Secobiensem, Equitem auratum, & Medicum ... summa fide studioque collecta. Accesserunt eiusdem And. Lacunae Annotationes in Galeni Interpretes: ... ; Item, de ponderibus & mensuris medicinalibus utilis Commentarius: ...
Entstehung
JPEG-Download
 

Libris denatu-ra. fitus dubiatatur finffeHippocratu.

Geniture Y&6 vo máfit foras prolapía eftin quadá muliere, ait 1o

concret& defari

pue^

Secunda.

Secande conftititio.

Fatus per quevafa. alliceturvtero.Secunda quaparte cótingatterum.Seconde vafan duas venas€7 totidem ar-tertias core.

Vragus

Farciminalemmembraná o-viri ab vrago.Ajuna m'ibrana fetum ob-voluit.

€i.

Parté nulla infatu gie p»f-fé citra fab]tantá fanguinis.Hepar celerri-me ex fanqui-

5ne generari.

121

G.ALENI PERG.AMENIde foetuum formatione,lib."ynus.

— On eft vnus limitatus ac certus ter| minus fatib. manifeftz formatio-

rüm qui libelli de natura factus cófcripfit, fiueis Hippocrates,fiue Polybus fuerit,geniturá quz vbi fex diebus in vte-

fimilem fuiffe ouo crudo, cui adempta fit teftaexterna,& in cuius interna membrana pelluce-fcatinclufus humor.At liquoripfein ea genitu-ra(vtautor ille recenfet) ruber atqj rotundus e-ratin membrana aüt ipía fibra quadá alba craffy videbantur ineffe,cü cruore craflo& rubroobvolutz,ac circa membraná foris etià cruentaveítigia.Iuxta cuius medium, tenue quid eminebat, inftar vmbilici, per quod fané extrà& intrá

fpiratio primiim fíeri apparebar.Quin& mem- 20

brana quedam genituri ambiens cóplecténsqi,tota ex illo protendebatur. In qua defcriptionemembrana geniturá complectés, ea erat qux fe-cunda appellatur. Albas vero atq; craffas fibras,quas cum cruore craffo& rubro in fe videbaturhabere,generationis venarü& arteriarü linea-menta fuiffe putandü eft.Coftat enim membra-na ea ex numerofis arteriis& venis, coniunctistenui& membranofo corpufculo.Principiü aüt

generationis horum vaforü, ex arteriis€ venis 30

vteri exiftit. Quarü extrema,in interná vteri re-gioné ofcula aperta habent,& per haec vafa folafactibus ad impregnatas communio exiftit, Exnulla enim alia parte fecunda perforata eft, imóneq contingit vterü, preterquam iuxta hac folavafa.Reliquii vero fpatiü interíacés, fubtéditurquidem vtero intrinfecus, at citra concretionc.Ipía porró fecid: vafa,anguftifsima quidé principia habét,per qux vnita funt ofculis vaforum

vteri.Secedentia ait ab ipfo,in idem interfemu 4o

tuo remeant,velvti plantarü vari ac tenues ra-dices,in principii trunci co&untes. Sic fiquidemtotus illepartialià vaforü cégreffus in duas amplas arterias, ac totidé venas abfoluitur.In qua-rum medio,meatus quidam appellatus vragus,hoceft,ductor vrinz,gignitur, in fandum vefi-ce ipfius factus perforatus. Cuius porralterumofculum,vbi à quatuor vafts fegtim dilatatur, tenuem membran

regatur, paula-

rtàfarcimini fimi

lem generans:qux forinfecus alteri agninv no- 5o

minatz membranz, in qua ferus continetur,pretenditur.. Atquehze quidem ext

focrumexiftunt. Partium vero quz ipfifaezui funt pro-priz, prima omnium eít cutis, ad tezendum.corpus producta. Deindeconfequenteríub ipía,continuz his quatuor vafis intra cutem partes,quarum nullam prius pofísibile cft generari,quám omnia fecundz vafa,per quz fatui nutritio cétincitjin predicta quatuorfint cGgregata.

Impofsibile fic

Ui

rari particulá,citra fubftanrià fanguinis.* Nontamen quz alba& exangues funt parres, gigniipfo ex fanguine poffunt, velvti generatur füb-ftátia epatis. Celerrimá enim generationéhocvifcus ex fanguine habet, vtpote quod fubftan-

GI. DE; FOET.,

dem eft, in factu aliquam gene 6o

FORM.AT. LIB. 122

tiam ipfi jfimilimá pofsidet. Reliquz partes o-mnes fanguinez longiori tépore indigent, vt gignátur, At venarü,arteriarü& membranarü corpusomnino exangue quum fit, merito à femineprimam haber generationem, nimirum praedi-to glutinofa fubftantia. Facta aüt prima vaforüradicationein ofculis eorum que in vterum tendunt, verifimile eft ipforum opificem, videlicetfemen,alimenti ipfis fuppeditare,trahédo ex v-tero fanguinéc:paulatímg fic primit genita dila-tare,in longum extendere, augeréqi;X fenfim inidem coagmentare tenuiora, ad ampliori generationc. Apparet aüt ex his quatuor vafis,*quaiuxta vmbilicum& porü qui ad vragü eft, coa-gmentátur,ftatim vbi cuté fectus ipfius penetrarunt, alterü par eveftigió vniri, atq? ficvnam magná veni produci, eamg infert in hepar. Nec vero exiftimandiü eft,quod praexifteti hepati hacinferatur vena, fed quod huius ipfius vena rur-fus diuaricatz& fciffz, vbi introrfum penetrat,alteri quidé eius fífurz,iecoris fubftantia inna-fcatur:alteri vero, quz mefenteriü gignit, adiungatur venter,fplen,omentü,& inteftinorti volumina,quü nihil ori antea extiterit fed ad fiffu-ram venarum cócreta& congenita fint.Non ta-men fic ipfz arterig, vbi primim permearunt cutim,ftatim aut adnafcentem fibi aliam fubftan-tia habent,aut in multas partes fcinduntur, fedquamdiutifsime dux permanent,& veficam factus perreptant,ibíq firmarz,tum alioríum,tumad corporis ,pfundü feruntur, donecin os facrüperveniant. Iuxta quod dua arteria apparent,quarü fingulz ab vtrag; parte deferuntur in crura,maxima nimirum quz in fpina eft, X que finitro cordis vétriculo annexa cernitur,in ipfas diuaricata. Cordi porro generádo materiá,ex pragnanteaut perarterias, aut per medium heparfuppeditari eft neceffe, idqj fecundüm venam,quz ex ipfo fublimis fertur ad fupernarü huiusvifceris partium generationem: id quodlongütempus defiderat. At vero in aborfibus factuumfupra triginta dies, prope inter fe fita maniteftéapparent tria haec animalis membra,hepar, cor,& cerebrum:atque maius quide vtrifg alus he-par.Itag po$ibile eft invenire, quado corprin-cipiü fuc formationis fortiatur. Quum igitur li-bros defemine fcripfi, corfimilirer vthepar cir-ca primos geftationis in vtero dies, velvti fun-damentü quoddá generationis dixi obtinere, exvíu ipfius,q in perfectis animalib.m: ximeinfi-gnis exiftit,ad hácratiocinationé pductus. Vbiverà reliqs ómnib. tü medicis, tum plilofophiscomplacitü effe reperi, fectum vfq; ad manifefrieffieiationé fimiliter gubernari vt plantas, mihiprobabilius eft vifum,nullà generationis ipfiusin principio vtilitate haberi, imo penitus hepa-te pofterius ipfim formari: ex duob. his alterüneceffariü iudicans, aut ex emergente ab. hepa-te fanguine, vnd cur hepatitide vena etiá cort-pfum gigni:durper magnam arteridi, qua no fo-lim fpiritum,fed ctiam fanguine habet:Qui aütin cómenrarüs de refpirationis& pulfuü vfu àme confcriptis exercitati fnerint, cognofcent foctü in principio generationis, quandiu ab vnicaanima,hoc eft, anatura regitur, neg arteriarü,F

Partes à femi-neorta.

Natura]. m&brorum ortis.

Arteriarum fe-ciide in fetum

progroffus.

He^ar viderimatus alis»i-fieribwo tn pri-ma qeneratio-ne.

Palinodia Ga-

lent.

Cor bepate po-flerins formarsCordi eenera-t E]

t0.

Fatiidam à fola natura teos-tur, nec arte-riarunm,nec coydu fanélione e-

oerkA. re.