Ydasictir
Tégees
Ciliorum pro-dního cz»v[us,
Ocnlos cernerestum qu& pu-pile é direclooppefita.[unt:ob id; yolubi-les qr.
Oculi quare gemin.Oculorum vo-luntarij motusfant quatuor:totidémq; illisprefccli mufinb.
Oculorum m»
fionli obliqui.
Oculi mufcu-bes magnas,
Palpebrasinfe-riores band-quaquam mo-neri.Palpebrarumf'pernara mn-fenli.
169
principium vnde emerfit, fed ad fubiectos taliprincipio mufculos, qui vtique oculos mouent,applicuit: indéq; ad iridem víg produxit, vbi i-píam in corneam tunica infertauit. Spatium ve-ro inter duas portiones perioftij corporis me-dium, vifcofa atque vnétuofa occuparunt, cummembranis quibuídam à maículis ipfis exten-fis:quo loco quas vocant évl«z//a; gigni contin-git. Ad portionéautem huius cGfiructionis, palpebra inferiores conflantur, à malarü perioftio,quadantenus quidem extenío, revertente autéruríus ad corneam. Qua parte vero hzc perio-ftios remeareincipit, fubftantia quzdam mem-brana durior adtenía eft, quam zageo» nominát,conítringens quidem& comprehendens quodconvexum efficitur ex eius duplicatione: fedemautem atq extenfionis rectitudinem palpebra-rum pilis fuppeditans, propter innatam fibi du-riticm. Nam quemadmodü fuperciliorü pilos,vtpote excepturos quod à fronte atque capitedefluit, fibiipfis incidere mutuo praftiterat, itahos& rectos,& tenfos, pariq;€ cóvenienti in-tervallo difpofitos, necnon antrorfum vergen-tes,femper coníeruari expediebat, vt qui pulue-rem,& animalcula volitantia, vt minus illabe-rétur oculis,effent prohibituri. At quü oculi noex quavis pofitione vifibilia omnia cernere pof-fint,fed illud duntaxat cernant, quod ipfi pupil-la eft dire£tum,ob id natura fic difpofuit eos, vtpoffent plurimum circumagi:& cum ipfis to-tum collum ad motü habile fecit. Qua de caufaetii,non vnü,fed geminos oculos cédidit.Poft-quam igitur oculorum motus voluntarij funtquatuor:vnus quidem quo furfum, alius autemquo deorfum, ac duo etiam quibus adducunturad latera:confentaneii fuit,& mufculos quimo-tuum illorum duces effent, totidem effe nume-ro:duos quidéallateribus, nempe vnum vtringconfiftentem: alios autem duos, quorum vnus
VSV P.ARTIVM LIB... X.
20
30
270
norem extenfus angulum, ad reliquam tarfi partem dimidiam fibi própinquá prorumpit. Dumigitur prior mufculus agit, quum caput cius admaiorem angülum conftet, partem palpebra fi-bicontinuam deorfum trahit. Dum vero alter,reliquá furfum attollit: vt cuius caput ad fupercilium fpectet. Trahunt enim mufculi verfus pro-prium principiü, Quod fi vterqg; eodem tempo-retendant,oculus nó magis erit apertus, quàmclaufus: quá everfionem palpebrarü in morbis,Hippocrates ave nominat,illam dicens effe fi-gnum perniciofifsimum.Fit autem affectus is v-trog; mufculorum convulfo, partémgy tarfi continuá ad feipfum trahente.Caterüm fi alter qui-dem mufculus agat, altero prorfus ceffante, aperiri& claudi totam contingit palpebram, quumpars altera tarfi, qua mouctur, femper vnà fe-cum trahat& reliquam. Cuius caufa eft duritiesquam illi dedit natura, duri ipfum& cartilagi-nofum efficiens, in omniq; vtriufque mufculi fi-nem inferens. At palpebrainferior minor fupe-riori eft conftructa: nam fi maiorfuiffet, complicaretur, atq in feipfam recideret; plurimdgj ex-crementa colligeret, Non indiget autem motu,quia pufilla& exigua eft.Porro ad vtrung; fora-men,quod iuxta magnum angulü cft, per quodoculorü excrementa expurgantur in nares,natura carunculam quandam veluti operimentumappofuit,cuius beneficio contingit, vt excrementa oculorum minimé quidem vacuentur per an-gulos, ad proprios autem impellantur meatus.Confluunt fiquidem perforamina illa, in ipfumosatq, in nares ab oculis excrementa, Vnde me-dicamenta ocularia, non multo poft invnctio-nem, alij quidem expuerunt, alij veró emunxe-runt. Quam ob rem qui caruriculam illam ner-uofam,quz iuxta vtrunq angulum eftpharma-cis acribus colliquarunt;aut refciderunt, ij chir-vrgi efüuxum excrementis ea parte aperuerunt:
eit infernus,alter fupernus.* Diffoluti nang hi 4o quem affectum vocamus joda. Sunt in palpe-
omnes in neruofa filamenta,cizculum vnum ef-ficiuntlati tendonis,in iridem definctis. Quumveró oculü circumagi effet melius, natura duosalios mufculos, pofitioneobliquos effecit; fin-gulosin fingulis palpebris, veríus minoré angulum fuprá atq infrá extenfos:quorum beneficiooculum,quoquoverfus torquemus, Eft& aliusquidam mufculus magnus circa eorü radicem:conftringens quidé ac muniens nerui illius mollisimmiísionem, nedifrumpatur: oculum autéattollens furfum,ac deorfum contrahens;nonnihilgy etiam convertens. Caterüm quum partesomnes quz motu voluntario funt praedita, duobus vt minimum egeant mufculis fibiipfis op-pofitis, altero fcilicet extendente, atq; flectentealtero(n6 poetft enim ab vno vterg; motus pre-ftari)fuperiores autem palpebre motu volunta-rio moueantur(inferiores quippe ne mouenturquidé) natura duos exiguos mufculos finguliscorü applicuit,fub membrana qug cuti fubiacet;atq; à neruofis tenuitatibus tarft extenditur, de-liteícentes. Quorum fané mufculorii, alter qui-dem in maiori angulo apud nafum conftitutusobliqué,ad tarfi parté dimidiam, qug illic eft,pertingit:alter vero totus& ipfe obliquus, Kad mi
bris pauló extra maioré angulum, tenuia qu-dam alia foramina, pertinentia víq; ad nafüm:quz quidem tenuem humorem dant vicifsim,accipiüritg, ad fymmetriam naturalem feruan-dam, quz motuum przftat agilitatem: ad quamfimiliter perficiendam, glandulz etiam duzinvtroq extiterunt oculo, altera infernis, altera fupernis partibus haerens: qua meatibus non ob-fcuris,humidü in illos effundür, perinde vt olandulz,quz lingue radici adiunctz, faliuam in osderiuant.Humectandi etiam eos gratia, pingui-tudo eft oculis circunfufa. Iam ipfi nerui fenfifi-ci(quibus folis viz fpiritus confpicuz ac fenfibiles infunt) ex diuerfis quidem locis cerebri pro-ficifcuntur: progrefsi vero(effem enim in diui-nifsimü quide inftrumentü iniquus, impius aütin conditorem ipfius,fi hzc predictis non adde-rem)fibi mutuó cohzrent: ac poftea rurfus dfe-invicem digrediuntur,& inftar litere X. feparan
60 tür, idqj minime cómutati; aut interfecti à fe in-
vicem,fed coharentes primo,ac poft vterque adregionem propriam diducti, fic, vt ob aliud ni-hil ceveniffe vide&tur,quám vt meatus fuos coniungerent. Vr auté modü quo fit vifio percipias,intelligito circulum ab.vno tantum oculorü cer
M ij
Palpebrarummotus,
Mufculi fempertrabwnt verfusproprium principium.
yusip quo pa&lo fiat.
Palpebra infe-rior cur fupertoriminor, mo-tá; expers.Oculoris excre-menta qua pavte expurgenturin nares.
Péía,
Glandularumoculorum vfus.
Glandule lin-gua adiacetes.Opticis nerisfolis 1ineffe meatas fenfibiles.Optiicorum nervorum. con[pi-ratio in vnum;
dida£lióq;:
Vifconis mo«H4.