Molarium dentium numcridefgmitum non.effe: vt pluri-mhi tamen ba-beri vtroq; in.latere quinq;Lingua dwifàJérpetibus Cmcoierit bominibus.Linguá in om-nem parté mo-neri libere; ef-fed; geminam,st fenforia relqua.

275

men ex parte, funt vtrog latere quinq, inferio-

res fuperioribus femper magnitudine& nume-

ro z quales, Porro lingua, quum animaliü non-nullis, vtputa ferpentibus, fit diuifa, in hominepartes eius coiuerunt, quod tum ad fermonem,tum ad comeftione, id effet longe commodius,Moueturautem in omnem partem, idq; libere:quod requiritur ad perficiundas oris actiones liberas.Quod fiipfa eft gemina, quemadmodum 1o& reliquainftrumenta fenfuum, non alienü fuitvtrag ipfius parte numero ac magnitudine mu-Ículos effe zxquabiles. Pari modo enim& duashabuit in feipfam infertas arterias, vtring; vide-

Lingue arte- licet vnam;duas itidem venas,ac neruorum conrie,va&, a£j; lugationes duas: vnam quidem mollem, alte-

nei,

Mwufculs yni-uer, trabuntpartes verfusproprium prin.cipium.

Glandularumlingue adiaci-

tium v[us.

Lingue yincu-li inferni»fn.

Naturam[arcire errores Q2" vttia eorum, quinos procrea-THnL.

Geniture prncipium vitiariki genitori, im.tempcrátiam.

Generationemprimam neyli-genter tra Hariab vnuuerftsbominibus.

ram vero duram: atque illam fané in extremamipfius pelliculam diftributá, hanc autem diíper-fam in muículos: quandoquidem illa coniuga-

tione fapores difcernere, hac motu voluntario 20

moueri ipfam oportebat. Porró quod fedis acfirmitudinis gratia, magna acfortis ad bafimfuit: celeris veró motus caufa, ad extremitatemtenuis:quódg ab aliis quidé mufculorü furfum,ab aliis deoríum, ab aliis denig; trahatur ad latera, muículis vniuerfis partes ipfas verfus pro-priü principii traentibus, mihi certe hec quog;cuiufpiam effe providentiz videntur, Sed nei-pía forte aliquando exiccata, ad motus tardior

efficeretur, quemadmodum ad laryngem, fic na 3o

tura illi glandulas fpongiis fimiles, vnam vtrin-queappofuit. A quibus meatus ducti perobli-quas atq inferiores partes, in eam humorem pituitoíum cructant,non ipíam modo, fed omniaetiá quz infra illam,in eiuíq lateribus funt, hu-mectantes, Superiora fiquidem à meatu defcen-dentea cerebro perluuntur. Iam illius ligamentiquod partibus eius infernis ineft, quódq ipfamlinguá, veluti quoddá frenum, coercet& tempe

quàm par fit foluta divagetur, quis non admiretur fymmetrii, atq; cómoderationé? Adeo enimmeníurata eft,& certa ipfius cónexionis cómo-deratio, vt fi vel rantillü adieceris,aut ademeris,totius inftruméti actionem vitiaueris. Eft vero& hocfumme in natura admirandü, quód peccata& viria eorü qui nos procrearunt, tpía(ua in-duftria refarciat. Ebrij fiquide cü ebriis coeunt:& qui prz crapula, vbi terrarum fint, nefciunt,cum mulieribus ita affectis confuefcunt. Quo 5ofit vt genitura principium, ftatim ca ratione vi-tiofum fit: poftea vero ob omnimodam intem-perantiam illius quz concepit mulieris, in vte-ro longé deterius reddatur. Attamen adverfustot errores natura obfifüt, eósg; plerung corri-git,fic vt partus mentis compos zdatur.Etenimquum vniueríi agricolz primum quidem, cu-iufmodi terra fua committant femina, diu mul-timque provideant:poftea autem admodum e--tiam caueant, ne multo humore demerfa putre-Ícant,aut extabefcant frigore,nullus fané ex ho-minibus cam in ferendo diligentiam adhibuit,neq in eo quod concepti iam eft,educando, fedquemadmodum in omni vita aliis rebus omni-bus feipfos ducüt pofteriores, alij quidé infatia-

G.4I. DE. VSV:PJ.ARTIVM LIB. XA

vtring: qui vero minores,quatuor. Maxima ta-

276

bilibus voluptatibus, abdominig inferuientes:alij diuitias, aut magiftratus, aut denique potentiam ambientes: ad eundem modum& ipfampofthabuerunt primam generationem. Tuni-cam quz omnis oris partes(ubiungit, à cerebroettam recipere neruorum mollià momentaneáportionc, vt quo modo lingua ipfa fit etiá diiu-dicatrix faporii, iam diximus. At veró vua, quágurgulioné€ columellam vocant,ad magnitu-dinem atque clegantiam voci auxiliatur. À quaquid£ aéringrediens, inciditur prius, impetisq;ipfius violentia, X frigiditas frangitur. Vndenonnulli quibus ad bafim víg illa fuit amputa-ta, non modo deterius loquuti funt, verumetiàfrigidiorem fenferunt refpiration£. Plerig eiut-modi, pulmone& thorace nimis refrigerato, perierüt. Ac proinde nunquá ita temerc abícindenda eft,vt pars que dà bafis nó relinquatur. Scri-pfimus autem prius& deforaminibus narium,quo pacto mirificé ca os quoddam excipit, ven-triculis cerebri przclocatum:tum& deipforü inos perforatione,quz eft in palato.Qua quidemextitit, ne infpirationis initium fit fecundum re-Cütudinem trachez arteriz, fed quadá deflexiohabeatur,ac vcluti ambages,priufquám fpiritusad arteriá perveniat. Proinde fit, vt fpiritus qui-dem obiter per hunc flexum contemperatus, vl-terius tandem feratur: hereant autem corpufcula exigua, aut fi quid forte ad os vfq; permearir,fiftatur etiam circa palati columnam:fic nanquevuam ipfam appellant. Hinc fit, vt qui in multopuluere colluctati fuerint, hi paulo poft emun-gant puluerem, expudntg;. At nifi prius quidemnafi pori rectà ad caput furfum ferrentur, pofteaautem obliqui ad palatü reverterentur, vuamgibi fcfe excipienté haberent, quid obftaret quominus in arteria hzc omnia delaberentur? Namid etiam accidet, fi quis per os infpirarit, magnaindigens infpiratione. Caterüm vbi fanihomi-

rat,ncaur nimis cóvellaturà mufculis, aut plus 40 nes funt, ore ad refpirandum nihil eft Opis, ni-

fi quis afthmate multo ac vehementi vrgeatur.Quare naíus, primum ordine refpirandi inftru-mentum eft: os vero, fi nullus affectus infeftetanimal, nullo pacto refpirandi inftrumentumexiftit, Quum autem nudz ac eminentes parti-cul, qua externis iniuriis expofita funt, exca oporteret efe fubftantia conditas, quz neq;contundi, neq; frangi facile poffet, merito qui-dem aures ipías natura cartilaginofas effecit.Nam fi durz penitus vt offa extitiffent, facilefrangerentur:fi molles vt carnes, contunderen-tur paruo negocio. Nunc vero mediocriter molles quum finr, eog facile incidentibus cedant,vim illorum exoluunt.Caterüm prominentau-res, vt meatui auditorio operimctum ac murusexiftant, imillque& ipfe aliquem fonum refundant. Quippe Hadrianus Romanus conful,quum haberet lafum auditum, manus, cauas,quo audiret facilius, à pofterioribus ad ante-

6o riora fpectantes,auribus obtendebar. Ariftote-

les etiá dicebat, animalia grandes aures haben-tia, femper eas agitare, ac circumvertere ad fo-nos& voces,víum partiü à natura edocta. At inhominibus, quü paruas eas effe oporteret, nihilaut certé parii iuuare poterant fi mobiles ac ver-

fatiles

Oris tonicamdimdicare fapores, quenzadmodum noua diindicat.

Vnam conferread vocis concinitatem,

Gureulronis fi-ve columclla

UI

Gureulionemnon effe abf ansn de iaa[1172

Nartum. fora-mina,cur obi-qué in os detorqueanter.

Sant ad refs-

randsm ore no

efje opus.

Aurei cur finicártilacinea.

Aures cur pro-mineant.

Hadrianss Ramanus confal,quà audiret facilius manescauas à. poste-riorib. ad avcriora fpetbitesneri auribi.

A«res bomini-bses cur iammo-

biles,