Buch 
Epitome Galeni Pergameni operum : in quatuor partes digesta, pulcherrima methodo universam illius viri doctrinam complectens / per Do. And. Lacunam Secobiensem, Equitem auratum, & Medicum ... summa fide studioque collecta. Accesserunt eiusdem And. Lacunae Annotationes in Galeni Interpretes: ... ; Item, de ponderibus & mensuris medicinalibus utilis Commentarius: ...
Entstehung
JPEG-Download
 

285

Aequé autem opportunam cum his pofitionemhabet prima portio muículorü ftomacho fubie-étorum, quz ad fle£tendum caput eft compa-rata. Verüm quod ipforum eft reliquum, pro-

- greditürg víq ad quintam thoracis vertebram,

Capitis offafexdecim, pra-ter inferioremmaxillam.

Spinsqua cor-po yelvtsquedam cavi-na eft, confiru-

€lio.

Spina cw exploribis fit eo-f^ Ca ofiibws.

Dignitaté qui-es:dé athions, pomam effe: fecun.dan autem fe-curitatis.

flexioné rectam efficit, nó modà vertebris fub-ditis,fed etiam cum eis vniuerfo capiti. Poftquáverà ex muículis octo exiguis& pofterioribus,qui caput ad obliqua inclinant, rectam quidemercctionem efficiuat, quum coniunctim ac biniagunr:obliquam autem, quando aiter corum folus agit:fimilitérg; eti qui maiores ipfis incum-bunt, víg ad collum extenfi: ob ídque neceffumerat quofdam illis parteanteriori opponere mufculos, obliquam flexionem zdentes: ideo mu-fculi fex qui ad clauem& pectus perveniunt, fuerunt comparati qui caput poffunt flectere, atg;etiam antrorfum circumagere. Pari modo,€mufculorum quatuor quí collum flectunt ad la-tera,fi vnus folus egerit,ad illum inclinatur. Tota veró anterior coniugatio, exiguum quiddamflectit antrorfum,nufquam prxterea flectens adlatera: quemadmodum& quum. pofterior a-git, paulatim quidem attollitur, in neutram par-tem fe inclinans. Omnibus vero quatuor fimulagentibus, in nullam omnino partem propen-fum perítat. Quum autem nufquáa alibi tantiimalterum os,alterum fuperet,quantüm capitis osprimorum fpondylorum offa, quibus iungitur,magnitudine fuperat( preter enim inferioremmaxillam fedecim infunt capiti offa) certe opusfuit multis ac robuftifsimis mufículis, qui pen-dentes omnino à capite, infererentur, non 0-mnes quidé in primas vertebras, fed illi tantümquibus licitum effet. Erat id autem tantüm lici-tum iis,qui motum rectum ad vnguem fuppedi-tant capiti, auralicui eorum, qui ad obliquü de-fle&tunt. Merito igitur nó omnes qui caput mo-uent, in primosfpondylos infiguntur mufculi,

vero, prima portio mufculorü ftomacho fubie-&orum: à lateribus parui alij mufculi, qui capitivertebram primam coniungunt: ac proinde paruas vertebras n8 oportuit effe maiores. At veràfpinam naturaanimalibus velvti carinam quandam corporis ad vitam neceffariam,non ex vnofimplici offe molita,intus eius omnes vertebrasexcauauit: viam hanc preparans opportunamportioni cerebri,qua per ipfam erat deícenfura.Non cóftruxitautem eam fimplicem( quanquáad fedem tutam,€ patiendi difficultatem, talisfiructura erat longe cómodior) quód multis acvariis motibus animal effet vfurum, quibus fpi-naex vnico formata offe, minimé obfecüdaret.Quare natura quidem recté vtrung fcopum fi-mul confiderans, iudicánfq;, priorem quidemdignitate,actionem: poft illam autem, fecurita-tem:ficvti ruríus,ad fanitatis diuturnitatem, fc-curitaté effe quidem prioré, pofteriorem autemactioné:vtriufq fcopi, actionis fcilicet€ incolumiratis, in fpinz vertebris exquifitam fecit mi-fcellam. Quod autem neceffum fucrit fpinalemmedullam velvti fluuium quendam ex cerebro,tanquam fonte, manantem,locis omnibus quagraterit, neruum femper immittere, tanquam

Gi4I. DE V5V P.ARTIVM LIF.

20

'fed parte quidé pofteriore, parui foli: anteriore 40

5o

60

XI 286

feníus ac motus riuulü: longéq; melius fic in vni

uerías corporis partes tranímitti eas facultates;

quàm fi nullius intervétu, à cerebro per tenuem

aliquem neruum diípergerentur, neminem opi-

norlatére. Adhec vero, fpina, quod fit velvtl spia vfsn conquzdá carina, totiufg animalis ftabilimenti, ex frffentia;et cosduris ofsibus eft condlata. Quod autem medul- Hirathio.

Iz fpinalis fit via, ob idintus eft caua. Quia ve-ro ipfi,& vifceribus inftar muri eft, ea de caufamultis propugnaculis in orbem eít cómunita;Atquia motus eft inftrumentum,ob id ex pluri-bus& paruis ofsibus perarticulos cómifsis 1n-terfefe conftitir. Conflatur enim ex quatuor€viginti ofsibus, prater os latum, quod extremaipfifubiacet. Maxime igitur partes fpinz funtquatuor in vniuerfum: collum, dorfum, lum-bus,& faerum os.Ex quibus collum quidem fe-prem fpondylis, dorfum duodecim,lumbi quinque, os denig facrü aut latum, quatuor ofsibusconftat.Iam verà lefo fpondylo,motus fimul€fenfus omnium partium quz illi fubditz funt,Ia'duntur. Quare, vt re£té monuit Hippocrates,fi multi quidem fpondyli ordinefefe confequen— Luxat/onumtes, emoti fuerint, malum id eft. Sin vero vnuf- fPimeque pefisquivis ex ceterorum harmonia& compage exi-^4:

lierit, exitiofum: quodilla quidem prima, fpi-

nalis medulla fit circularis, hac autem fecunda, Creslari per-angularis perverfio, qua maximéipía medulla 17coniprimitur,fuftinere magnam fimultaneamqy a pinlfiexionem non potens. Quia igitur per magnos

aclaxos articulos, multum diísitos, mouerifpina fine mole(tia non poterat, melius fuit exmultis, paruis, fingulis paulüm conferentibus,totam ipfam conflari, vt fecundum circuli cir^cunferentiam, citra angularem medulle perver-fion&tota flecti€ moueri poffet. Quii itag ne-ceffum fit plures effe in fpina fpondylos, confentaneum etiam rationi fuerit, cuiq; ipforum mo-tum ineffe proprium: id quod fieri non pofíct, fiduo illi mufculi à capite víqg; ad os facrum extenfi,haberentfibras fecundum longitudiné exporrectas, que nimirum omnes itidem traherent.Nunc verà, quum oblique in quoq fpondylofibra fuerint,rum ad latera circumagere, tum fieéterc,atque erigere, nunchanc, nunc illam fpi-nz partem poflumus. Sed. quum mouere ipfamÍpinam figillatim pofsimus, poteringus& to-tam fimul mouere, fibrifg; mufculorum omni-bus fimulagere. Quod fi fibras fecundum fpinalongitudinem tenderemus,fimui quidem totamprompté moueremus, fingulos tamen fpondy-los non item.Melior igitur habenda e(t conftru-ctio, que vtrung fimul probé praftare poteft,necnon converfiones ad latera, quàm quz alte-rum tantüm.. Quodautem propter inftrumen-torum copiam, quc locanda ibi omnino erant,primi fpondyli magni effenon poterant;nó ob-fÍcurum exiftimo. Sicvti neq; etiam, quód expe-diebat fubiacentibus quidem femper fuperio-res effe minores: fiquidem quod geftatur, mi-nus effe oportet co quod geftac. Qua caufa fuit,cur natura omnium fpinz ofsium infimum, fe-cerit maximum, ipfum velvti fundamentum ,prus(imequoddam,ofsibus omnibus fubdens, Secundü ofism fit ma-magnitudinis Jocum habet fpondylus illi fecun sm.

Spima conSíatex quatuor(7viginti offtbss.Spine extre-mum,es lalum.Spine maximepértes quatuzor: collum, dor-fn m,lumbi, ez

o5 facrum.

spon dylori firiaulis fibras in:

e[fe obliquas.

Geflafe| off,minora effe de-beré i, à qui-bus eeflantur.

Oslatum; cu?