Buch 
Epitome Galeni Pergameni operum : in quatuor partes digesta, pulcherrima methodo universam illius viri doctrinam complectens / per Do. And. Lacunam Secobiensem, Equitem auratum, & Medicum ... summa fide studioque collecta. Accesserunt eiusdem And. Lacunae Annotationes in Galeni Interpretes: ... ; Item, de ponderibus & mensuris medicinalibus utilis Commentarius: ...
Entstehung
JPEG-Download
 

^

57

Furfuraceos panei C? pari alere, Q2 ventremmultis excreqmetb implere, obidà; fubduai facile.

Fwrfur nómbilfaaultatis de-terforie fortiri.Panes qui. tar-difiime deii-Ganstur.

Mifcellanei pa-nes.

Siligineus pa-nk plurimumalimenti pre-fiat.Similaceus pa-ns vt nutriat.Furfuraceus panis omnis mi-minum nutrit.Panes concoclifaallimi,

Pans atbletacommodus,Panis feni a-prs.

Panes axymosefe nemini có-modos.

A ymi panisvfus ut alu-iuf cafài re-ceperit, prom-pie omnes la-di.Alexandrinifffores, cameliP yejcunturcarnibus.

Somnos profidiores pi timiconferre ad co-€ltonem,Atbletarumeraffam ple-namq; victusratronem, tgi BOM€Exer-tur effe pe-

ium.

^4 à crudo

humore dif jnendiratio.Panis coquendiforma que pre[lantiores bazbeantur.Panes fubcine-rapi.

furfuracei panes parum quidem alunt, ventremverà miiltis excrementis implent,ob edm cau-fam facile ctiam defcendunt. Ad hzc,quod fur-fur noünihil facultatis deterfoóriz fortiatur, me-rito inteftittis exafperatis celeris eorum fit deic-étio:lis autem cótrarij funt panes purifsimi, plurimum ponderis exigua mole habentes: qui omnium tardifsime deiiciütur:quare copiofiori fer-inento egent quàm furfuracei, fubactionég longiori:tiec ftatim pott ipfam affari poftulát.Iidemaffationem diuturniorem, quàm furfuracei, re-quirunt. Efrautem X alia panum fpecies interhos plane media,quos aczeavgse& evyssaisss, hoceft, mifcellaneos ex farina& furfure, appellant.At veró purifsimus panis apud Romanos, fili-gineus dicitur: quemadmodum qui huic eft proximus,fimilaceus. Inter panes igitur filigineusplurimum alimenti praftat: poft ipfum fimila-ceus: tertio loco medíus,qui& mifcellaneus di-citur:poft hunc,fordidorum eft quartum genus:in quib. furfuraceüs poftremus eft, minimümg;omnium nutrit,fed omnium maximé per aluumx defcendit. CGcoctu autem funtinter panes fa-cillimi, qui plurimum funt fermentati, probé;fubacti, quig in clibano igne moderato fuerintaffati.Iam ex panibus is athlete? quidem eft commodus,qui neq eft bellifsime affatus, neqy mul-tum fermenti recepit: priuato autem X feni, quiin clibano probé coctus cüm fit, habet etiam fermenti multuim, At qui omnino caretfermento,prorfus nemini eft cómodus. Quod fi cafei etialiquid illi addatur(fic enim ruftici apud nos fe-ftis diebus panes quos vocant azymos confíce-re folent) eius vfu prompté omnes eduntur, e-tiam fi fortifsimo fint corporis habitu:cuiufmo-di funt mefforum acfofforum robuftifsimi, quiin Alexandria, afinina& camelina vefcuntur carne,obidq grauifsimis cruditatis morbis tentántur,atq; antefenectam intereunt. Quodautemeorum pleriq;,qui fe confeceruntlaboribus,mi-nus à prauis cibis lzdantur,in caufa efr, quod iisfomni fint profundiores: qua res ad coctionesmultum ipfis adfert nomenti. Athletz vero ali-mentis vtuntur crafsi€ vifcidi fucci,€ qua perexercitia improba, non facile aut computrefcát,autin vapores foluantur, Quibus cibis fi prina-tus aliquis,aut ab exercitiis aliénus vti voluerit,celerrimé in plenitudinis morbum incidet, co-piam crudi& craísi fucci coaceruans: qualis eftillehumor qui in vrinis fubfidet, pu uando-que afsimilis: nifi quód pus X graucolens eft, Xlentum, crudus vero fuccus non item. Inter pa-nes rurfus, optimi funt clibanite: his proximi,quiaffantur in furno minori. At qui fuper crati-culam, aut cineres calidos, aut foci pauimentii,£cu in clibano,affantur,praui omnes funt, vt quifeinz qualiter habeant.Omnium autem gefsimifvat, quitum ad modum affandi pertinet, quoseo fubeaneritios nuncupant, quod cineribus te-Ci affentur.De Placenta,quam zxyavíiloappellant.

Q v as placenta ex farina triticea lauigata fuffícienti aque portione, atqueoleo intra farta-ginem fricta,conficitur, appellaturgy varíine ab

GiÓML,. PERG. DE.ALIMENTIS IB. Lk

3

Atticis, ea quidem cohibet ventrem,& crudorü

fuccorum eft generatrix, Quapropter€ quibufz

dam mellis quippiam ei adinifcetur, Sunt qui€falem marinum miíceant.DelItriorum compofitione.

,THyaVUTAEaluum(iftit,ezeridorum. bsmorum eft zeneratrix,

Dv»rtx autem eít Itriorum fpecies: pra Imiorum. eom-

ftantior quidem,quam rhyemata: deterior, qualachana appellant. Qua fané ex his acfimilagi-ite componuntur,crafsi funt fucci, tarde fubfi-

10 dent, iccorisq; obftruant meatus: ad heclienis

imbecillitatem augent, calculósq, in renibus gi-

gnunt. Quod fi coctabelléfuerint, atque muta-

tain fanguinem, admodum nutrient. Quz verà

cum melle parantur, miftam pofsidentfaculta-tem.Quanquamin iis qui obfiructionis pririci-

pium habent, aut inflammatione, aut fcirrhofunt aliquo obfefsi;nihil minus quàm illa nocet:

pofitiones, cnox&,

nonnunquam etiam grauius. Vt autem de pane p;y;; /lubes.

fermonem repetam, is faluberrimus efthomini

falis, tum fermenti habet plurimum, maximéqjfuerit,antequám affetur,fubactus. Modus autéfermenti& falis fit is, qui guftui fenfum triftemnon inferat,

DePaneloto.

Q v: partis abluendi rationem excogitarüt,minoris fane alimenti cibum, fed qui ab obftru-&ionis noxa abfit, quoad licet, longifsimé,invenerunt, Siquidem panis hic, fuccum craffum&

30 Iétum habet minimum, vt qui ex terreftri acreus

fitfatus. Ceterüm id edulium quod ex multatriticea farina lacti permifta contar, tametfi bo-ni fucci& multi alimenti fit,ex iis tamen elt,quzob afsiduum vfum,hepatis obftructiones,€ calculos renum procreant: ad hoc etiam conferen-terenum temperamento acri fimul€ igheo.De Alica,fiue Chondro.

Ar1cA ex genere eft tritici,& valenter nutrit,

fuccámg lentü habet. Proinde huius vfum mul-

cur facile obftruitur, aut renes calculis gignédisfunt prompti. Quod autem ad forbitiones alicpertinét,oportet fuccum eius(qui fan magnamconcoctionem defidetar) tum multz aqua ad-mixtuni füper carbones coquere,plurimum móucrido,quoad exacté percoctus fuerit: tum vé-ró falis quippiam ctiam iniiceré, oleimqueinprincipio, fi placeat. Quodfi quando fani obvchementem ventris mordicationem,autbilio-

5o fihumoris& multi tranfitum, forbitioneegue-

rint iis alicam plurimum coctá donec extabue-rit,acdein colatam propiria.De Tritico elixo.

ErL1XVM triticum ventrem,ceu pondus ma-ximum,premit,naufeam ciborum inducit,flatusgenerat, dolorem capitis, caliginémqg oculorumconciliat, ac deniq; immodice fiftir aluum:cuiusfacilitas, vhicum in cruditatibüs eft remedium.Nutrit tamen valide corpus:& tobur infigne iis,

60 qui ipfo vfifuerint, comparat.

De Amylo,lióc eft,fat ina citra molam extritico facta,

vimus bomins

20 neq iuueni, rieq exercitationibus dedito,qui tit»ec meni, néc

exercitiis dedi-to, qualis nari

effe debeat;

Panis lotus nitrit mimus,om-niumá; mini-mé ob[irutt.Panis loti fubzftantia.Pulté ex laclee farina,be-

páts ob(iru-

Éliones q?' re-ni calculos eis

&nere.

Alicá.Chondri vfuà

40 tum vitare convenit, idy potifsimüm quibus ie quibus debe

dqje Jfufpetlus

Alice forbitioquibus fit pro-

pinanda.

Tritici elixiincommoda.

Alui facilitasfn cruditatib.vnicum eft re-

medium.

AMYLVM ex tritico fit, partes exafperatas Amyli facul-lauigandi vim obtinens:lotifque panibus fimt- t4

lem facultatem fortitus,^ Nam vrilli, minus

Q. iiij