$61
facultas,inz qualitas corripit pulfus.Quod fi v-nà cum inftrumentorü atfectu, facultas etià per-peíía fuerit, clarifsimü eft magis variam inzqua-litaté exiftere. Verü fi inftrumentoriü illafus fra-tus fit,íed magnopere facultas infirma, decurta-ra inzqualitas fiet. Ab admotis enim digitis vi-&ta facultas,minores femper imbecilliorcíg: pulFacultatis oble fus creat,— Cacterü ipfarü facultatis imbecillita-
ftones diuerfa, tum, quz quidem prima€ exigua exiftit, mino-varias pulfuiiin&qualitates
produnt efficit.Quz vero eft hactantó maior, vt iam fa-
cultati fint oneri applicati digiti, hac pulfuü de-Decwrtatorum. curtatorii eft caufa.Q uorü ij quidem,qui ad pri-pulfuum difzrri frinü revertütur motii,reciprocig; vocantur, mi-men norem imbecillitaté oftendunt: qui veró alicvbireftitant,maioré. Quemadmodiáà fi perfecte pul-fus deficeret,extremam imbecillitatem nuncia-ret. Verüm hzcomnia exploranda effe applici-tis arteriz digitis,non fufpenfis, apertifsimü eft.Differtautem abolitio pulfus, ab eo deficiente:quod illa quidem velvti priuatio fittotius fun-&uonis:hic,dimidi« tantü amifsio.Qui fane de-ficiens pulfus quanto decurtatis eft grauior, tantà leuior exiftit ipfa pulfus abolitione. Atque hiPolfus decurta- quide tres ftatus quatitate noxz differüt. Quar-nrerprc.— tuseft reciprocorü decurtatorü: nempe omniiVulfus mtermit Venifsimus. Quintus his additur intermittentiü,MEA qui pracedit defícientium ftatum. Quod enimin vno aut altero crat, aut certé in numero pul-
Pulfait abolitioà deficite pul-Jf quomodo differat.
fuum certo, id ftatus deficientium in omnibus 3o fiant tardi
Val/ws interci- efficit. Porro intercidentes pulfus, contraria ra-
denies, tione ac intermittentes,nofcuntur: qui quidem
etiam inter z quales, qui aceruatim fiunt, confi-
frunt:incidütqy vbi valens facultas copia humo-
rum, vel inftrumentorum obfiructione impedi-
tur. Vt ergo ad repellenda quae moleftant,maio-
res fepe X vehementiores xdit,celeriorcfqy pul-
Decretoriá ex- fus: ita plures quoque in eiufcemodi prafertim
eretiontm. 49i fratibus atq; alti pulfus fiunt: itag. decretoriam
pulíus máicit, os ce eti onem portendunt. Ncc vero tantiim fa-
Intermittens 7 sse eati: AUS; lj.pulías à quibu, Cültatis infirmitas inducit intermittentem pu
cavis oriri pof fum, fed inftrumentom ctiam valida obftruétio,
fit. compreisióq:€ conftrictio, vbi in fe nihil pror-fus arterix allicere valeant. Nunc veró de cau-fis inzqualitatis in vno pulfu eftagendum.$o-Inegnalitais letigitur celeriter quidem primi concitata arte-movno pilfa. yia, deinde parua interpofita quiete, motu quo-canfa. dam tardo reliquü diftentionis abfoluere, dum
& vfus vrget,& facultas,quantüm in ea eft, ob-fecundat: interrumpitur tamen ab inftrumento-rum vitio,autab humorum infigni abvndantia.Etenim facultatisrobur, prioris motus celeri-tas indicat:ficvti vrgentem vfum, motus qui fe-quitur quiete, Quippe nifi vfus vrgeret, nunquáinceptum motü facultas abíolueret: fed vbi inhibitus primü eius motus effet,ibi defineret diftenuüonem,vnimg, huncfaceret paruü pulfum. Eft& alia differentia diftentionis per mediam quic-tem diftinctz,in qua motus vtring eft celer. Vi-
detürgy tunc. facultas propriam contentionem 6o
tucri,copizty humori reluétari: quare differentia hzcomniii eft faluberrima.Eft praterea qui-dam alius ftatus medius inter vtrung;, vbi mo-tus fecundus medius eft inter tardum& celere,hoeeftmoderatus, Ha funt tres diiterentía: di-
G.AL. DE C.AVSIS PVLSVVMAM LIB. 11
res languidiorcíg;, nó autem decurtatos pulíus 1o
590
$62
ftentionum quiete interpellatarum. Sunt prxter. Disientionsmhas& tres alie, vbi tardo priore motu, alter tri- pulfus. quietefariam variat:vt aut tardus,aut celer, aut mode-."?!eellatará;;; qs tres differétio,
ratus fiat, Ex quibus pefsimus cft, qui pulíus v-truntg motü rardum habet. Aclongé hoc com-modior, in quo celer alter: medius inter vtrig,,vbi fit moderatus. Haud aliter cüm d primo mo-tu moderato, alter tribus modis convertitur, cómodiorem fignificabit ftatum celer motus: per-niciofiorem tardus:medium moderatus. Quin-etiam tempus quietis, quo fuerit in fingulis ha-rum differentiarum longius, hoc eft deterius. Ediuerfo, diuturnius motuum tempus melioremdeclarat ftatü.Proterea vtriufg: diftentionis magnitudo,optima:contrá peísima eft paruitas.Si-militer vehementia optima, remiísio pefsima.Quod fiomnia quz cómemorauimus mala, invno pulfu céveniant, hic illorum pefsimus erit:contrá,fi omnia cómoda,oprimus. Tranfeun-do autem ad cos pulfus, qui totius diftentionishabent quidem perpetuum motum, non vniuerfum tamen pari celeritate, certé qui iam indeabinitto in celeritatem infurgunt, minus onerarifacultatem annunciant:qui contrá,magis. Carerüm facultate oppreffa, nullus horum exiftit.Eftauté propriü iis qui in contraria affatim mutan-tur,non iolüm grauari facultate, fed ctid obftrni& premi inftrumenra.Atin cátraria affatim mu-tari inteliigo, fi cóm moucantur celeriter, fubito: autfi ex tardo primo motu evadantceleres.Oriuntur enim hi,cüm ex obftructioni-;bus& comprefsionibus,tum ob facultatem hu-morum colluuie oneratam.— Atveró vibratuspulfus fit, facultate exiftente valida, inftrumen-to duro, víig vrgente. Quorü fiabfit quicquá,*minimé vibratus exiftet.Caterü violenta duraearteriv diftentio, proxime illius generationé có-fiituit. Vrgetauté vfus, vbi funcüo ipfi nó fatif-facitídg aut ob proprii imbecillitate, aut cótu-maciam inftrumentorü, vt.etiam maiore vfum.Cüm igiturin propofito pulfuü genere facultasrequiratur vegera:relinquitur vt vel vfu increícéte, vel redvndantibus inftrumétis,vel vtrifq; iunCis, diftentio in vibratis pulfibus ipfi vfui fitim-par.At víus,abvndantia caloris augetur, vel ex-haufto animali fpiritu. Contumacia inftrumen-ta fíunt,ob obítructiones, cóprefsiones, atq; duritiem.Quz fané durities inflàmatis,fcirrho affe€tis,reficcatis, perfrigeratis, ac denig; diftentisaccidit inftrumétis, Trag; iam omnes invenimuscaufas originis vibratorü.Nam intemperata in-«qualitas,fi ,pgrediatur,vibrationé quide augebit,nG tamen caufa eft eorii generationis, Dicrotus autc pulfus(qui fieri n8 poteft, quin fit vibratus)in hüc gignitur modü.Vbi parte illa arteriae,quá tangimus, duriores fintfrigidiorcíg,, atqueira difficilius moueátur partes vtring; fita, quasnó attingimus:ac deinde parté medii diftentio-ne fua cGcitauerint,retraxerintq intro, acfecumrurfus extulerint, bis neceffe eft ipfe tactus fe-riatur, Atg; huiufcemodi pulfus eft dicrotus tantüm,nó auté vibratus perfpicue. Alter veró quiiuxtà& fatis vibratus eft& dicrotus, firad huncmodii. Vbi enim arteriz füblatz cum vibrationepars illa qua fola cute eft intecta, iactetur facile,aliae
Pyl/aum in cs-traria affatimpermutatoris,
quid propri.
Vibratue pul^/ss vndc fiat.
Vfus. pulfuumequádo»rgeat,
V/us. pol/aunm.ab vndátia ca-loris avgetur,vel exbausioanimali fpiri-tu.lIuflrumenta cótumactia quo-mado fiant.Dicroti pulfus(qui necqfarioetiam vibrat?eft eeneratto.
Drcrotus tantispulsas qui dicatyr.
Dicrotss vibratus vnde.