Buch 
Epitome Galeni Pergameni operum : in quatuor partes digesta, pulcherrima methodo universam illius viri doctrinam complectens / per Do. And. Lacunam Secobiensem, Equitem auratum, & Medicum ... summa fide studioque collecta. Accesserunt eiusdem And. Lacunae Annotationes in Galeni Interpretes: ... ; Item, de ponderibus & mensuris medicinalibus utilis Commentarius: ...
Entstehung
JPEG-Download
 

607

tione prnofcitur,ob qué ipsi calore pulfus magni videntur& alti. Quare pefsimz omniü funtexcretiones,in quib.pulfus eft minimé magnus:at celer in contractione. Porro auté fi etiá fe plusintró recipiat fumidi excreméti affluentis in pri-mis eft nuncius,fimilgy morbi crudi.Si pratereafit pulfus languidus, fyncope periculum immi-nct. Si verà pituitofior fit morbus, cim ab inz-qualibus pulfibus mutatio fiat in plures vehe-mentes& magnos, iudicatio fiet per abíceffum.

G.ALENI PERG.AMENIde diebus decvetovis, lib. 1.| folutiones morborum quinonpaulatim, fed fubito finierüt, certasA3 cffe cognofcamus, aliqua excretio4 copiofa, vel infignis abíceffus*defi" deratur.Nam qui morbi citra hac finiuntur, in iis recidiua timenda eft. Quare tuncagrii modis oribus obíeruare oportet, ne quaorino fanis v«el in cibo, vel in potu, vel balneis,vel motu, vel dlenig in aliis quibuslibet concedimus,agere ipfiim permittamus. Si nang cóquiefcens morbus exiguus fuerit,forfan ob tam exa-ctam vi&us rationem prorfus fubfederit, vt po-ftea nunj revertatur. At fi malignior exiftat, etiatunc,cm hoc viuédi modo vfus fueris, redibit,fed tamen non cum fummo difcrimine. Si verótani planc folutüi neglexeris, evadet multo gra-; uior quàm anté,Firmá itag folutione vehemen-tis morbi,oportetfolutoria figna procedat. Pre-ceduntautem ipfas creticas excrettones abícef-füqygrauia quacdam fymptomata,ac mediocris in egri corpore perturbatio:adeo vtnihilil-leab iis diftare videatur, qui in foro de capite iu-

Wexcretiones

poiime qua.

Solutioni mor-borà fixe, qu&adeffe debent.

Recidiua mor-bi quando ti

menda.

Creticas excre-tiones grauiapraecedit fym-ptomata,&gri-que maxima

perturbatio. dicátur.Quam fane turbationé fubitam,nos ap-Crífis quid.. pellamus crifim: edmq; finire interdum quidem

ad falutc,interdum aüt ad exitium, affirmamus.,Crifés accidere At vero ipfa crifes fingulis diebus accidunt, fedfingulis dicbus.tercedit etiá difcriminis inter illas, quod alia fa-lubres,aliz perniciofz accedat. Quadam enimcum pluribus& difficilioribus fymptomatibus,& maiori certamine,nónullz ftatim ab initio tutifsimé eveniunt. Quinetii in hoc plurimü differünt,quód hz deficientes,illa perfecte funt: necminus,quód aliz certis ftatífgy diebus iudicatzprius,fiüt:aliz repente, X ex improviío evenit."Totauté iudiciorü, quot dierum decretoriorii,differenti exiftunt.Caterü in duodecimo& decimofexto,nullum vnij iudicatum vidi.In fepti-mo, ne vel numerare omnes adhucpoflum. Infexto iudic&tur,fed cum difficilibus fymptoma-tis,& periculo n& mediocri: ad hac, abíq fide,imperfecte,obfcuré,fine notis,& ad perniciem.Etenim multi morbi iudicitur feptimo die abfolute pariter& fecurójapertéqj,& cum fignis falu-bribus: duodecimo auté rari ade, vt nobis nó-dum fint vifi. Porro imperfecti iudicationé vo-

Iudiciorum totdifferétie quotdierum. decre-toriorum exi-ftont.Septimii. diemeffe optimi de-cretorium.Sextum di? e[fedecretori|s pef-fimum,

Iudicationtemdifferemia va-ne. dam fiue incertá,quam morbi fequitur recidiua:periculofam, que cum grauibus fymptormiatisaccidit:obfcuram, quz citra excretione, velevi-dentem abfceffum evenit.fine fignis evenire di-citur, quz à nullo priore dic indicata eft; mala,

C.4L. DE DIEBVS DECRETORIIS LIB. 1.

neq parcs numero, neq ex equali fide. Hoc in- 46

5o

608

quód in xgri perniciem omnino definat.. Rur-fus abfolutam eam dico,qua ex morbo nihil fa-citreliqui:fidam,firmá,fecuram,certam, qua re-dit nuni: tutam,quz fine periculofis fymptomatis accidit:manifeftam, cui excretio quacdam,autabfceffus infignis atq; cófpicuus adeft. cum bo-nis accidit fignis,qua ab*indice die premóftra-taiam fuerit.bona denig eftilla, quz in fanitatédefinit. Caterü fat eft,raro vidiffe diem ali-quem iudicanté morbos, vt is decretorius dica-tur,fed oportetin illo crebro iudicia fieri: prate-rea vt crifis fit bona, perfecta, fecura, manifefta,tuta, necnà premonftrata. Quis igitur vel fepti-mum, vel vndecimü, vel decimumquartü, vel a-lios quofdam eis fimiles,nó dixerit decretorios?nemo,opinor, cim omnes nota iudicationü inillisadfint. Eft enim decretoriorü dierü naturaquzdam propria X eximia.Q uare cognitio ipforum, ad curationes morborü leue momentüadfert: ne videlicet iis timeamus, qui fidis die-bus funt iudicati: aut tenuem victum eis iniun-gamus:néve perfidis iudicatos diebus,parü ac-curaté obferuemus. Primü igitur omnii dierumdecretoriorü feptimü dicimus, ídqj n8 numero,aut ordine, fed dignitate potentia: omnesquippe decretoriorü notas fortitur. INam pluri-mos iudicat,& abfoluté:iitem cum manifefta ex-cretione, vel abfceffu,& fine periculo vehemen-ti: éftque vr plurimü quartus index illius.Nam fivrinz, vel fputi, vel deiectionis, vel appetentiz,

vel cogitationis, vel fenfus mutatio manifefta inquarto die cótigerit, rationi confonuni eft, vt fi-milis iudicatio cófequatur illam in feptimo: bo-na videlicet,fi ad falutem: mala,fi ad morte miu-tatio illa afpirauerit. Plerung itaq; bona iudiciaeveniuntin feptimo:quand nónulli etiam in comoriantur, alij evidenti converfione ad peioravergentes, in fequcti quodam decretorio inter-eant, Sextum veró diem, quáto pauciores in eo

iudicantur, quám in feptimo, tanto eum mali-

gniorem invenio, vt qui feré ex adverfo natura

feptimo oppofitus fit. Quinetiam qui in quarto

ad peior ftatü recidunt, plerig; fexto moriütur.

E cétrario rurfus fi bona converfio cótingat, fe-

ptimü expectabit. Quod firaró interim ad me-

liora converfioné in quarto diefacti excipiens

fextus, eam iudicauerit, dici poteft quanta

perturbatione, periculo, X metu id fíat,quafi«-

ger ftatim adeo fato fitfuncturus.. Nam fi qua

excretio accidat,omnino cófternantur, pulfus i-

píorum cócidunt,color abit, tremüt& collabun

tur. Atfeptimus dies, pro excretionis portionereficit femperipfos magis acrecreat, Pretereafexto die maligna, acria, factidági«maiori ex parte tum deiiciüt, tum vomüt:raro autem fudores

zquales, toto manátes corpore, calidíg vifun-tur: quales fi qfi oboriátur,* intercipiuntur. In-terdü parotides maligne, vel arcuatus morbus,

velalius quidam abfceffus,alterü certamen,quo

camus, vbi ex morbo quippiam relinquitur: infi 66 difcutiaturrequirés,emergit. Sed neg in vrinis

boni quici inveneris. Etenim crude, decolores,

tenues,boninihil,quod fubfidear, habentes,fed

copia tantü conducés,in die fexto vifuntur. Atgg

hzc modcratifsima leuifsimdque funt, quz illo

dieincolumi futuro contingunt, Nam plurimose cm

Decretorá] diesqui existant.

,Decretortorumdierum. cogni-tío ad curatio-nes morborumnon leue momtum ad[ert.

Septimus dieseft. inter decre-torios precipu?,

Septimi quetus eft index.

Sextus. diesquanto mali-gntor fit. fepti-mo.

Sexto die qua-lia excernátur.