Buch 
Epitome Galeni Pergameni operum : in quatuor partes digesta, pulcherrima methodo universam illius viri doctrinam complectens / per Do. And. Lacunam Secobiensem, Equitem auratum, & Medicum ... summa fide studioque collecta. Accesserunt eiusdem And. Lacunae Annotationes in Galeni Interpretes: ... ; Item, de ponderibus & mensuris medicinalibus utilis Commentarius: ...
Entstehung
JPEG-Download
 

859particularii cómunis.Czterüm notitiam quan-

.! dam habeatoportet,tum fimilis, tum difsimilis.certa quedá et. 212 à RE àvine! fala qui methodo quidvis molitur. At vero, etiamfivía, omnium In fingulis morbis priuata quzdam effe metho-particularum dus medendi videatur, cómune ramen genus incmnuns. omnibus vnum exiftit. Quippein omnibus cu-rationibus, vnum eft methodi ipfius principiii,quod ab affectus indicatione fumitur:viag etiaquz ab eo principio ad finé vfg; perducit, eft inomnibus particularibus fimilis.Quz igitur vlcera,omnibus rité decenterg; factis, fanantur,ca medici cacoethe, hoc eft, maligna, contuma-cia, rebelliagy nuncupant.Protraliuntur autem,vbi quis illis, perinde acfi tantü vlcera fint, me-detur.Caterü ex diuturnitate ipfius vlceris,indicatio curationis fumitur, fed ex ipfius parti-culz affectu.Si ergo tantü exvlceratz partes af-fecto fint,fi eas curaueris,continuo fanaueris vlcus.Sin vero vniuerfum corpus prauo fucco re-dundet,fi hüc evacuaueris,idem haud dubie molieris.Acfignü quidem vitiofi fucci, eft ipfa diu-turniras vlceris:inventio autem eius quod expedit,nó ex diuturnitate, fed ex fucci vitio fugge-ritur.Quare tria hzc fibi mutuo cohzrét, fignü,affectio, curatio:fignum quidem, ipía diutur-nitas:affectus,fucci vitium:curatio, eius vacua-tio. Veteres autem, vtpote breuitatis ftudiofifsi-mi,pratermiffo medio, interdü tertíü ftatim pri-mo fubiiciunt. Veluti Hippocrates fecit, cüm di-xit: Tum ab inveteratis vlceribus confert vtaf-fiduc fanguiné effluere facias, vtcung id oppor-tunum viderur:non vtig; curationem indicantediuturnitate,fed fanguinis vitio.Porró omne vlcus,qua vlcus eft,vt fanetur, mediocíiter exiccati poftulat,Si vero etiam habeat fecum atfectumalium coniunctum,primo quidem illius curationem:íecund9 autem, fuam propriam requirit,Sed de curatione vlcerum,fic verba fecit Hippocrates:Quodcung vlcus cafim, perverfimue a-

Methodus eft

Vlcera«acoetbeqa dicantur.

Viceris. diuturnitas efl fuccivitiofi indiciis

Vlcg omne,quàvlcus eft,vt fa-netur,mediocráter exiccari pofiulat,

C.4AL. DE METHODO MEDENDI LIE. l1III.

i6

20

cuto telo eft dinifum,medicamentü enzémon,& 4o

ficcans,& quod fuppurari vetet, admittit, Sin caro aliqua telo tum contuía,tum caía fit, huic itamedendum eft,vt ücelerrimé füppuret. Nam&minus phlegmione vrgebitur,& neceffum eft carnes,qua contufz cafaq fint, putrefactas& inpus verías,liquare,poftea nouam carné produ-ci.Quo quidéfermonenos docet, oportere om-nia ficcariprater ea qua funt cótufa.Porro om-nia quz putrefiunt,ex calido& humido fic affi-

Putredinem oririá calido czbamido.dei farina conftant, ceu qua calfaciant hume-&entigy, omnibus iis affectibus, quibus moueripus expedit,admouemus.Hordei nang farina,ex aqua G& oleo:itéQy panis,exaqua& oleo:pre-terea fomenti multa calida aqua:& tetraphar-maci vis,omnia denig calfacientia fimul& hu-mectantia,pus d celerrime mouét. Sciendum taInflimation; men eft,admoueri cataplafma calidü atq; humi-cor adbibean- dum inflámationi, haud quidem tani remediitur. catapla ipfius(phlegmones nang; remedia facultaté fic-"us«slidatt(joré pofsident, vt verbafcü coctü,& folia trifoida, lij cruda,& epipatri folia cocta,& polium)fed vtlenimen quoddà fymptomatis.Ac groindehor-dei farina,lenit quidé dolorem, minime auté medetur inflámationi.Igitur vel prauus fuccus non

Pus mouentiaqua mt.

Hordei farinadoloré mitigat.

ciuntur.IdeoGj etià ea cataplaímata quz ex hor- go

66 per vicina magis expedit:cii& in propinquiora

960

amplius confluit ad parté exvlcerati,aut etiam-num fluit.Si amplius fluat,ipfitantü quod laborat,eft íaccurrendum:fi quidem velliuidum,velnigrum,vel rubrum conípicitur,fcariticádo,acíanguiné emittendo, mox(pongiam ficciorépotius q humidiorc fuperimponendo: poft hecverà etiam ficcantia remedia applicádo.Ab his,fires poftulat, rurfus fanguinem auferendo, acmox iterü eadem peragendo, donec parta fani-tas fit.Quod filabra vlceris dura, callofagy appareant, etiam ea excindendo. Atfialicvnde hu-mor ad parté fluat,fluxionis eft occurrendü ori-gini.Si vero valens aliquis morbus,vnà cum vi-rium robore affiigat, vel fi redundantis fangui-nis concurfus adfit, nemo eft qui fangui- tend; mugnitwneni detrahat, qui vtig inartis operibus fuerit 4,»»;exercitatus.Quippe fanguinis redvndátiahaud riwm roborequad fanguiné efle mittendum indicat, fed ma- /Pirawerir, velgnitudo morbi vnà virtute vegeta: exceptis /"/47g»r»» c?

z; eC AN a.^ CHrfuo non ad-tamt à fermone pueris. Etenim fi quis etiamnü 7;fanus,nec adhuc quici lfus, fanguinis redun-"

Sanguine mit-tédum effe vbi

Ságuinis redisdantia grauetur,non ftatim huic mitti fanguiné da»tiam npocít neceffe:imo alij fatisfacit inedia, alij cibi par-?ulare /elio-citas,alij foluta aluus, vel purgatio, vel frequen- 7 ven«.tius balneum:alij fola exercitatio, vel multa fri-:&tio,abvndefuit.Sed nec purgatio in fola vitio- Purgation? i»fi fucci abundátia cóvenienter adminiftratur, ni /!/^ erenfi etia magnitudo ipfius morbi fit ipfi cacochy- ma n tammiz,cóiuncta,Sic enim vlceribus atq; vulnerib. 47.5; 5 maomnibus quoties valida funt, purgationem effe pudo ipfinsvtilem eft profeffus Hippocrates, quód nimirü morbi eam po-& infigniter vacuet,& ad diuerfum trahat. Vni- fret.veríaaütévitia,trifariágrania validagyreddun-tur:rempe vel propter afflicta partis pracftantie Vitia omnia tr»am, vel propter affectus magnitudine, vel pro- form aniaptereaquód fint cacoéthe, Vulnusigitur quod"^mmintra thoracé,peritongume penetrat, parui

periculum adfert,pracipué fi intetiorü quicquá;fitfimul convulneratü.Quinetiam cacoéthe fta-. V«lvertim fieri, quzcung; in articulis accepta vulnera umet*funt,id quog omnesferé fciunt. Vbi enim ten-,dones,& nerui,& carne vacua, ofculentag funtloca,hic doloris,vigiliarum,cóvulfionis,& delirij periculi inftat. Tum hac igitur vulnera, tumquz adcó funt magna, vt futuris aut ligaturis indigeant,purgationem defiderant. Ad hac, qui-bus periculum corrumpendi ofsis impendet, eavtig; non funt abfg magnitudine phlegmones,Qusecung vero exeduntur,ea tii cacocthe funt,tum malorum fuccorü foboles, Herpetes quoq;á biliofo excremento ortü habent:cateraq diu-turna omnia,ex huiufmodi quapiam caufa pro-veniunt.Quarein omnibusliis merito purgareperaluum iubet Hippocrates. Si igitur valenteretiamnum fluxio irruat,revellere ad cótraría ftudebimus: vtique fi in fuperioribus vlcus confi-ftat,per inferna purgantes:fin auté in inferiori-bus fitfuperiorem ventrem vacuantes, At fi iamfluxio reftitit, atg;in membro inhzfit, deriuare

Herpetes ibi-liofo excrenento oriuntu.

Revulíion: ef-fe ad. cütriria

loca moliedá.

Derinatio facsenda eft pr viena.

Morbi m.eui-

translatio, purganti medicamento tum accef- anstudint ef] fco-

fus,tum attractus,e vicino fit promptior. Ma- pi fanguis

gnitudo autem morbi, ceu fcopus quidam fan- 5,/;,,4,»ur-

guinis detrahendi,aur purgationis adhibenda. gnent ad-

ánobis cóftituenda eft, Qué fane fcopü invenit hibende.primus