Buch 
Petri Andreae Matthioli Senensis serenissimi principis Ferdinandi archiducis Austriae &c. medici Commentarii secundo aucti in libros sex Pedacii Dioscoridis Anazarbei de materia medica : ; his accessit eiusdem Apologia adversus Amathum Lusitanum, quin & censura in eiusdem enarrationes
Entstehung
Seite
68
JPEG-Download
 

And. Matthioli Comm.68aceruatum,& myrrbam eodem modo relinquere, posita super aceruum tabella, literis significante numerum mensu-rarum,& pretium, quod pro singulis mensuris ponendum sit. mercatores uerò, qui uenerint, tabellas aduertere, eiusquequod placuerit, acta mensura pretium in eodem ponere loco, unde merces acceperint: sacerdotem deinde uetire, par-teque tertia pretij Deo accepta, reliquum ibidem relinquere: idque seruari tutißime dominis, donec acceptum uenerintAlij myrrhae arborem terebintho similem reddidere, sed scabriorem, spinosioremque: folium paulò rotundius, gusta-tu proximum ter ehintbo: earum quoque ueteres praestantiores haberi. Nasci uerò hanc,& thus in eodem loco terrasubargilia,& sabulosa:& aquas fonte sluentes raras admodum comperiri. Haec ergo illis repugnant, uidelicet nin-gi,& imbribus perlui,& amnibus locum illum exhibarari. Sed hi quidem altera quoque longè maiore ignorantia labo-rarunt: thus enim,& myrrham nasci ex eadem arbore putauerunt. Quamobrem uerisimilius ipsi narrarunt, quosex beroum oppido profectos naui retulimus. Myrrhae aliud stillatitium, aliud fictitium constat. Probatur melior gu- 10Myrthe ui- stu, eiusque norma concolorem accipiunt. hactenus Theophrastus. Myrrhae meminit Galenus lib. v111. simpliciumres ex Gal.medic. ubi ita scriptum reliquit. Nyrrha secundi ordinis est tum excalfacientium, tum desiccantium. Itaque capitumuulneribus illita glutinare ea potest. Iuest& amaritas non pauca, per quam foetum,& lumbricos tum enecat, tumeijcit: adest hinc ei& abstergendi potentia. Sic igitur ocularibus miscetur facultatibus, utique quae ad ulcera,& cras-sas cicatrices praeparantur. Badem de causa inditur& medicamentis, quae ad tußim ueterem,& astbma, siue anhela-tionem exhibentur: non tamen arteriam exasperat, sicut abstergentium nonnulla. Verùm adeò moderatam obtinetabstersionem, ut nonnulli eam aeteriacis, que uocant medicamentis commisceant, tanquam sufficienter excalfaciens,Myrrhae suc-& desiccans medicamen: scilicet abstensionem proficiscentem ab amaritudine nihil uerentes. haec Galenus. Porròcidanea.ubi myrrha desit, Galenus in succidaneis(si tamen liber is Galeni est, nobis enim spurius censetur) odoratum calamumsupplet: Constantinus uerò amaras amygdalas eodem pondere. Sed equidem hîc myropolas admonitos uelim, ut nul- 20lo pacto eorum sequantur doctrinam, qui iubent, Auicennae auctoritate malè intellecta, myrrhae loco piper nigrumsupponere. kanque Auicenna hanc sententiam omnino refellit, cùm utatur his uerbis. Pro myrrha substituendum pi-peris nigri dimidium aliqui perhibent: sed hoc falsum est. Postremò illud etiam notandum est, quòd(ut Galenus in-quit lib.11. de comp. medic. per genera) myrrha semper medicamentis est commiscenda, cùm ab igne tolluntur: quipBceotica myr pe quae coqui minimè patiatur, ucluti etiam thus,& aloë. De Boeotica autem myrrha, quid dicam non habeo, quodaetate nostra sit(ut arbitror) omnibus incognita. Epugvae sic Graecis dicta, Myrrha Latinis appellatur: Ler,Nomina.Mur, seu Mor, Arabibus: Mirrha, Italis: Mirrhien, Germanis: Mira, Hispanis: Myrrhe, Gallis.Exemplaria Graeca typis expressa habent, διαχριομένα πτερῶ τῷν μυξουτὴρων, id est, illita alae narium.Quae uerba inunctionem ad partem nasi referre uidentur, non autem ad instrumentum, quo debeat fieri inunctio. Siqui-dem, teste etiam Galeno lib. XI. de usu partium, πιερόν seu πτερύγιον pars quaedam nasi uocatur.Στύραξ.STYRAX.CAP. LXVIII.STYRAX lacryma est arboris malo cotoneae simi-lis. Praefertur pinguis, flauus, resinosus, albicantibus grumis, quàm plurimum in sua odoris gratia permanentes, quidum mollitur, melleum liquorem reddit: qualis è Cata-balis, Pissidia,& Cilicia deuehitur. Peterior niger, fur-furosus, friabilis, canoque situ obductus. Caeterùm lacry-ma inuenitur gummium similitudine, perlucida,& myrrhae aemula: verùm perpauca manat. Adulteratur ligni 4°scobe, quam uermiculi erodentes excusserunt, melle,&iridis sedimento,& quibusdam alijs. Alij ceram, aut adi-pem odoribus imbutum, flagrantissimis solibus cum styS race subigunt,& per laxa tribri foramina in frigida aquaueluti uermiculos exprimunt, uaenundantque. Styracemhunc,+ quoniam in uermiculorum speciem contrahatur,scoleciten cognominant, quem tanquam syncerum im-periti approbant, non animaduertentes ad praecipuamo-doris fragrantiam: siquidem acer admodum est, qui adulterationis uitio caret. Styrax calfacit, emollit,& conco-quit: medetur tussi, destillionibus, raucedini, grauedi-ni,& interpretae voci: vuluae praeclusae, duritiäue labo-ranti conuenit: cit menses potu, apposituque: aluum le-uiter mollit, si exiguum cum resina terebinthina catapo-tij modo deuoretur. Miscetur utiliter discutientibus ma-lagmatis, acopisque. Adoletur autem,& igni torretur,ut fiat ex eo, veluti ex thure, fuligo: ad eadem conue-niens, ad quae thuris fuligo. Ex eo etiam in Syria styra-cinum oleum componitur, quod calefacit vehementer,& emollit: verùm caput dolore afficit, aggrauatque,&soporem adfert.STYRAX