Contra Celsum, Lib. II* 245
sequitur : Sin autem delitescere noluit , cur sup-pliciis affeffus , cur mortuus es, ? fatis repul-sum est , cum fuse supra de ejus passione age-bamus.
73. His subjungit Celsi Judams quasi remconsequentem , quae tamen minime consequi-tur, Neque enim, quoniam voluit ut ex sup-pliciis , quas pertulit , mortem contemneredisceremus , consequens est , ut e mortuis ex-citatus debuerit palam omnes ad lucem vocare& docere, cujus rei causa venisset . Nam pri-mum vocavit ad lucem omnes , cum dixit :
lAatth. 11. Venite omnes qui laboratis & onerati esis , & ego
28. reficiam vos . Et cujus causa venerit, scripturaexplicat, sive cum sermonem , quem ille & pro-lixe quidem fecit de beatitudinibus, sive cumquae post illum sermonem dicta sunt, sive cumparabolas , sive tandem colloquia cum Scribis8 c Phariseis habita commemorat. Et Evange-lium secundum Joannem quot Jesus docuerit ,repraesentat, ejusque magniloquentiam , quae in
Mattci,1%. rebus magis, quam in verbis posita erat. Quin& ex Evangelist constat eum locutum suissequasi potestatem haberet , ita ut omnes admi-rarentur.
74. Haec omnia sic Celsi Judaeus concludit :jLtque hac vobis ex vesris ipsorum scripturisprotulimus : prater quas nullo alio tefie nobis opusfuit . Ips enim vos vesro gladio jugulatis . Sedprobatum est Judaeum multa contra Jesum , &contra nos effutiisse, quae ex Evangelist nostrisnon duxerit. Nec arbitror illum effecisse, quodsibi tamen fingit ipse somnium , nos contranosmetipsos pugnavisse . Exclamat paulo postJudams : ^lltiffime ctelorum, Deus ! quis Deus in-ter homines versatus non impetravit fidem ? Adquod sic ego respondeo . Narrat Mosaica lexDeum Hebraeis praesentem adfuisse ; neque so-lum in dEgypto signa & prodigia patrabat ,cum per mare rubrum transitum aperiebat ,cum per columnam igneam , per luminosamnubem illis praubat, sed etiam cum Decalogumtradidit : nec tamen a videntibus impetravit fi-dem . Nam ei quem videbant & audiebant , sifidem habuissent, non vitulum sibi conflassent;Ispn mutassent gloriam suam in similitudinem vi-
iss.ioMo, tu ii comedentis scenum : non de illo vitulo sibi
,, mutuo dixissent, hi sunt dii tui Israel , qui edu-
xo xerun f de terra sEgypti > Hic observes velim
an non semper iidem sint Juda?i . Quantalibetmiracula fecerit Deus, quamlibet perspicue il-lis adfuerit, nihilo magis illi fidem tribuerunttoto illo tempore quo in deserto permanse-runt, ut in lege Moysis scriptum est. Et nuncnec admirabilis Jesu adventus , nec sermonescum potestate habiti, nec insolita coram omnipopulo patrata miracula eos adducere potue-runt, ut eum reciperent.
75. Atque hax satis esse arbitror probarevolenti Judaeorum in Jesum incredulitatem iisesse consentaneam, qua; ab initio sunt de illopopulo mandata literis. Dicenti enim Celsi Ju-dx>o : Ouis Deus inter homines versatus non im-petravit fidem , maxime cum ad eos venit qui eumadventurum sperabant ? quomodo non agnoscitur ,qui tam dudum expestatus venit ? Reponeremego : quid vultis , o boni , vestris interroga-tionibus respondeamus? Utra vobst, vestro qui-dem judicio , majora videntur esse miracula ,qUL in iEgypto aut in deserto facta sunt , anquL nos Jesum apud vos fecisse dicimus ? Nam
si ex vobis priora sunt majora posterioribus ,nonne perspicuum est ideo vos quia majoribus,assueveratis derogare fidem , minora aspernatosesse ? Nam minora putatis qua; de Jesu dicimus pu-tatis qua; Jesu dicimus. Sin autem Jesu miracula iisesse paria dicantur, quae a Moyse facta esse testan-tur scriptura?, quid mirum , si idem populusaeque hic atque illic mox a principio incredu-lus fuit ? Nam vobis per Moyfen data pri-mum est lex , in qua vestra infidelium & de-linquentium peccata consignantur : Jesum au-tem in consesso est nobis esse nova? legis no-vique foederis auctorem. Itaque Jesum respuen-do vos ipsi contra vos fertis testimonium , vosesse filios eorum qui in deserto Deum se tamaperte conspicuum prsebentem non agnoverunt:
& in vestram incredulitatem apte convenit 11.48.quod a Salvatore nostro dictum est ; ‘Profectotefiificamini , quod consentitis operibus patrum ve-srorutn : inque vobis exitum habet istud vati- Deut .^.66cinium .- Erit vita vesra pendens ante oculos ve-sros , & non credetis vitee vesra . Non enim fidemhabuistis vitae, quae inter homines versata est.
76. Neque vero quicquam Celsus Judaei per-sonae a se inductae adseribere potuit , quod eia lege & Prophetis non objiciatur . Cum Je-sum', exempli causa , criminatur sic : Prom-ptus ad minas & ad vituperia, clamitat : V.c Matt.u.-.uvobis , preedico vobis . Ex quo evidenter conste- & 25.15.'tur se persuadere non posse . Id quod nec in Deum ,immo nec in hominem sapientem cadat . Ha?c vi-de an non proclive lit in Judaeum retorque-re . Nam in lege & Prophetis Deus etiam mi-nitatur, increpat nihil-o levius, quam Jesus inEvangelio ; sic apud Isaiam : Va qui conjungi- jr- ^ gtis domum ad domum & agrum agro copulatis . 18.L0.-L.'Et : Vee qui consurgitis mane ad ebrietatem se .standam . Item : Vee qui trahitis peccata quasfuniculo longo . Similiter Va qui dicitis malumbonum , & bonum malum . Et : Va qui potentesesis ad bibendum vinum. Et alia invenire est idgenus permulta . An non minis similia sunthaec : Va genti peccatrici , populo gravi iniquita- lf*i. 1.4.te , semini nequam , filiis sceleratis , & extera ,quibus addit tot minas ; nec minores iis quasJesum intentasse dicit ? An non mina; sunt &magna? quidem istae : Terra vesra deserta , ci- lj a i. 1,7.vitates vesra succensa igni : regionem vesramcoram vobis alieni devorant , & desolata vasatura populis alienis ? An non vituperia sunt , quaeDeus contra populum ait ad Ezechielem Pro-phetam : Cum scorpionibus habitas ? An ferio ,
Celse, Judaeum contra Jesum inducis dicentem: -.6.
promptus ad minas & vituperia clamitat : Vavobis , pradico vobis ? Vides-ne quidquid cumJesu expostulat , contra ipsum de Deo diciposse? Nam Deus in Prophetis invenitur iisdemprorsus , quales Judaeus intendit , accusationi-bus obnoxios , quasi persuadere non posset .
Dixerim etiam Celsi Judaeo qui ha?c se putatrecte Jesu probro dare , exeerationes , quot-quot fere sunt in Levitico & Deuteronomioscripta?, si Judaeus e scriptura defenderit , nossimiliter aut etiam melius defensuros vitupe-ria & minas quas Jesus jactasse existimatur,.
Immo legem ipsam Moysis nos , q u i a Jesudocti sumus legalia scripta sapientius intellige-re, quam Judaeus , defendere magis poteri-mus : quamquam & Judaeus ipse, si perspexe-rit Propheticorum sermonum mentem , osten-dere poterit Deum non leviter minari & ob-
jur-