S4

OiUGENis in Canticum Canticorum

campo flos fuerat , voluerit elfe in convallibuslilium , videtur ostendere - Cum enim multotempore flos fuisset in campo nullum dicit exipso campo florem ad imitationem fui ac simili-tudinem processisse. Ubi vero factus est in con-vallibus lilium , continuo etiam efficitur proxi-ma ejus imitatione ipsius lilium: ut opero pre-cium suerit , quoniam ipse effectus est lilium ,ut etiam proxima ejus , id est unaquaeque ani-ma quae ei approximat, & exemplum ejus imi-tationemque sectatur , lilium fiat . Quod ergoait: Sicut lilium in medio spinarum , ita proxi-ma mea in medio filiarum, accipiemus de eccle-sia gentium dici: quod vel e medio infidelium& non credentium , quasi ex spinis emerserit ,vel pro hasreticorum circumstrepentium se mor-sibus in medio spinarum posita dicatur . Quod& magis videbitur verisimile pro eo quod di-cit : Ita proxima mea in medio filiarum . Nonenim filias appellafTet illas animas , quL nun-quam omnino venerunt ad credendum - Omnesergo haeretici primo ad credulitatem veniunt ,& post h$c ab itinere fidei & dogmatum veri-tate Dei declinant . Sicut & Joannes apostolusj.Joan.i.iy j n epistola sua dicit: Qui a nabis exierunt , sednon erant ex nobis . Nam fi suissent ex nobis ,Tertia ex- permansissent utique nobiscum . Postumus autempositio. ^ ac j unamquamque animam id reserentes, huicquidem animse qua: pro simplicitate fui & pla-nicie, vel xquitate campus dici potest, floremfieri verbum Dei , & initia bonorum operumdocere. His vero qui profundiora jam qua?runt,& demersiora scrutantur , quasi in convallibusvel pro claritate pudicitiae, vel pro fulgore sa-pientis efficitur lilium , ut & ipsi fiant lilia e-rumpentia de medio spinarum , id est fugientescoptationes Bc lbllicitudincs fecularcs <jua? fpi^nis in evangelio comparatas sunt.

C«nt. i. Z. Sicut arbor mali inter ligna silva , ita fra-ternus meus inter medium filiorum . J« umbraejus concupivi & sedi , & sru&us ejus dulcisin faucibus meis . Decuit quidem sponsum &de semetipso dicere, quid esset in campo, quidetiam in convallibus : & de soonfä qua; esset ,a vel qualis inter exteras filias haberetur. a Spon-sam vero ad hxc respondentem non convenie-bat de semetipsa aliquid dicere, sed affici totamerga admirationem sponsi & jpsius laudibus in-haerere. Comparat ergo eum arbori mali . Sedne ex similitudine sermonis simpliciores aliquiarborem mali malam arborem putent, & a ma-litia dictam, dicamus nos arborem meli, grsecoquidem nomine utentes, sed simplicioribus qui-busque latinorum notiore quam mali. Meliusest enim ut grammaticos offendamus , quam le-gentibus scrupulum aliquem in veritatis expla-natione ponamus. Comparat igitur eum arbprimeli, sodales vero ejus reliquis arboribus sylva?.Sed sponsum ita arbori huic meli similem di-cit, ut etiam concupisle se dicat sub umbra ejussedere, fructumque ejus dulcem sibi in

faucibus asseveret. Et ha?c ad adolescehtulas lo-qui videtur , sicut & sponsus locutus est priusad sodales suos. Sed nunc videamus secundum,mysterium, quos dicat sponsa filios inter quostanquam arborem meli procellere reliqua sylvsligna afferat sponsum , & vide si possumus fe-cundum ea qua; in superioribus de filiabus &spinis dupliciter exposuimus, ita hic etiam filiosvel eos qui aliquando suerunt , & non sunt ,vel multitudinem cxlestium ministrorum dictoseffe intelligere- Ad omnes enim initio pertinetillud quod scriptum est . Ego dixi dii estis &filii excelsi omnes . Sed differentia intercessit perhoc quod ait : Eos autem ut homines moriemi-ni , & stcv.t •unus de principibus cadetis . Sed &illud in hoc respicit, Quoniam quis in nubibusaquabitur Domino ? aut quis astimilabitur ei in-ter filios Dei ? Sicut ergo arbor meli inter reli-quos filios, habens fructum qui non solum sa-pore omnes, sed & odore procellat , & duosanimse sensus, id est gustum & odoratum refi-ciat. Diversis namque copiis mensam suam no-bis proparat sapientia . In qua non solum pa-nem vita; apponit , sed immolat carnes verbi :& non solum miscet in cratere suo vinum, sed& mela odorata satis adhibet & dulcia , q U$non tantum in ore A labiis suavitatem reddant,sed & interioribus tradita faucibus dulcedinemservent . Poffumus autem ligna fylvx accipereeos angelos qui uniuscujusque ha?reseos auctoresfautoresque visi sunt extitisse . Ita ut videaturecclesia comparans suavitatem doctrina; Christiad asperitatem haereticorum dogmatum , ac ste-rilem insructuosamque doctrinam, dicere: melaquidem suavia & dulcia esse dogmata ecclesiasti-ca, qua? in Christi ecclesia prodicantur: lignavero sylva; effe ea qua; a diversis h$reticis affir-mantur. Et de istis videbitur infructuosis lignissylva; dici , quod in evangeliis scriptum est :Ecce jam securis ad radicem arboris posita est .Omnis ergo arbor qua non facit frußum bonumexcidetur , O* in ignem mittetur . Fraternus er-go sponsa; est , ut arbor meli ecclesia sponsi :exteri vero hxresiarchx , tanquam infructuosaligna sylva? divino judicio ut securi excidendi ,& in ignem mit tendi. Igitur in hujus meli um-bra concupiscit sponsam residere , vel ecclesias ut diximus ) in protectione filii Dei, vel ani-ma refugiens omnes reliquas doctrinas , & ad-haerens uni soli verbo Dei, cujus etiam dulcemhabeat in faucibus fructum , meditando scilicetindesinenter legem Dei , & semper eam velutmundum animal ruminando b Verum de appel-latione umbro istius, sub qua sedere concupiffese dicit ecclesia, non puto absurdum, fi ea qua:invenire possumus in scripturis divinis , profera-mus in medium, ut qux sit umbra meli hujusdignius & divinius agnoscatur . Ait Hieremiasin lamentationibus. Spiritus vultus nostri Chri-stus Dominus comprehensus est in corruptionibusnostris s cui diximus, in umbra ejus vivemus m

gen-

Ps. 8r. 6>1 bid. jl-1‘Pst%9- '

Muttb, ?'

io.

ThrtnA

a Sponsam vire , &e. ) Procopius ex Origene : Decebatsponsam que tota sponsi pulcritudinem deperiret , de se quidemnihil loqui i praier ea vero que de se sponsus locutus erat, ip-sum comparare malo; reliquos autem prteter ipsum filios lignisfilvte: exeejsu autem amoris etiam umbram ejus desiderare , at-que ejus dulcedinem imo condere pectore . ridetur autem htecloqui ad adolescentulas quemadmodum sponsus ad sodales prio-ra locutus efl . Filios vero , aut sodales vocat , quos prte spon-si conspectu arboribus infructiferis qjsimilavit i aut ab illosextraneos .

b rerum de appellatione umbra, &c. ) Procopius ex Orige-iie : Porro sub umbra illitis concupivit federe , & sedit, 4it

etiam Jeremias in Threnis : Spiritus ante faciem nostram Chri-stus Dominus comprehensus est in interitionibus nostris , cuidiximus: In umbra ejus vivemus in gentibus. Quomodo enimnon nobis causa vite ejus umbra, qui libertatem ab umbra le-git consecuti fumus? Umbram enim lex habebat futurorum bo-norum ; qui jam non amplius sub lege sumus , sed sub gratia.Etsi nunc sumus sub umbra , sed que longe precellentior sit .Nam post präsentem vitam, non amplius per speculum & enig-ma , sed facie ad faciem videbimus veritatem . Dicet etiamsponsa: Donec aspiret dies & moveantur umbrae. Est enim vi-ta nostra umbra. Et qui ex gentibus, sedebant inumbra mor-tis sesentque ctiamnum qui sunt infideles.