z84 Origenis Commentariorum

Matth. it.?> 8 .

S

OMaitb. »o.

IbiJ. I4>

Jbid.i I.4J

mus, qua commota, mercedem prioris loco nosChristi discipulos adepturos speramus: "tum de-inde progressione facta , mercedem iis largieturqui opus ante nos fecerint , atque eis postmoVdufrt qui illos praecesserint, & sic donec ad pri-mos pervenerit . Si quis autem locum in quocommorabatur Samuel , perspectum habuerit ,& ea deinde qua ad accersitos undecima horaoperarios pertinent, his consequenter perpende-jit; tum demum videbit jjle quo pacto pondusdiei L astum toleraverunt primi: at qui circaUndecimam accersiti sunt, non sicut illi quidempondus diei & testum sustinuerunt ; at pondusillud, fe nempe otiosos stetisse fubistinuerunt.Antequam ergo ad nos ad veni ster pominus quipobis dixit: Venite ad me omnes qui laboratis& onerati estis , & ego reficiam vos ; ( onusenim erat otiari , nec dignos uspiam censeri aquibus in vinea excolenda opera conferatur. Etaestum quidem dici, unusquisque pro vocationissua ratione, tolerarunt qui ante undecimam ac-citi sunt ) cum patrisfämilias dignitatem ignora-rent primi, nec adversus eum minime murmu-randum este scirent, amplius aliquid sclutis at-que posteriores adepti suerint, fe consecuturosexistimaverunt, & adversus patremfamilias mus-sitarunt , nobis postremis invidentes , qui perunius solum hora spatium, ad consummationemusque opus fecerimus, & aquales tamen iis efsecti simus qui ad divinam vineam ab initio ad-vocati sunt: a at patersamilias uni illorum , ipsifortasse Adamo dixit: Amice , non facio tibi in-juriam , nonne ex denario convenisti mecum ?Tolle quod tuum est , & vade , tuum quippeest salus, qua denarius est: Volo enim , inquit,& huic dare sicut & tibi ; nec dixit, bis, scdunum aliquem eximium pracellentem desi-gnavit, quem indicare temerarium est; at nonprocul a vero Paulum hunc esse apostolum con-jici potest , qui una hora operi incubuit praomnibus fortasse qui ipsi anteiverunt. Quod si& de vinea aliquid dicendum est, petito ab eoargumento qui aliquam proponens parabolamquid sit vinea patefecit , vineam esse regnumDei pronuntiabimus , sic enim jpsc hoc locoait: Auferetur a vobis regnum Dei , & dabiturgenti facienti fructus ejus . Quicumque ergo inexcolenda vinea opus facientes , opera regniDei salute digna peragunt, denarium recipient.

z6. Postquam ea super proposita parabola dis-seruimus, hac etiam super ea nobis in mentemveniunt, qua his utilia esse possunt qüos pro-fundior , & reconditior offendit interpretatio ,

^Aliquis ergo totam hominum vitam, diem inparabola expressum esse ; ac ideo qui a tenerisunguiculis & ineunte arate ad opera regni Deifacienda vocati sunt, eos esse quos summo ma-ne conducit patersamilias, declarari dicet ; quiautem, postquam adoleverunt, Deum colere in-cipiunt ; eos esse qui post tertiam horam acces-serunt ; at qui postquam viri facti sunt , eosesse qui circa horam sextam ad vineam missisunt ; qui vero arate provecti ad Dei cultumconvertuntur, & ad Verbum Dei assumuntur ,postquam juventutis astus deferbuit, & rerumante senilem atatem gestarum onus remotum

cst.

VETUS INTERPRET AT IOieis qui ante nos operai sunt, & sic efiaftt dfSqui suerunt ante illos , sic usque ad primos ; .

Videns autem quis locum illum tibi commora-batur Samuel, & qui consequenter cönsideravitde ejs , qui ante undecimam horam sunt con-ducti , videbit quomodo portaverunt primi pon-dus diei & astum, nos autem qui undecima su-mus vocati, sicut illi quidem, non portavimuspondus diei & astum: portavimus autem pon-dus , eo quod stetimus otiosi antequam pater-familias veniret ad nos, qui dixit nobis: Venite Mattb' ,uad me amnes qui laboratis , & onerati eflis . 18,Onus enim erat otiositas jpsc, & quod non ju-dicabantur inierim ad opera vinea digni . JE~stum autem portaverunt , qui ante undecimamerant vocati, unusquisque secundum astimatio-nem vocationis. Non autem scientes patrisscmi-lias dignitatem primi , & quoniam non debe-bant adversus eum murmurare, amplius aliquidsalutis quam novissimi accipiunt, accipere puta-verunt; 8c murmuraverunt contra patremsami-lias, invidentes nobis novissimis, qui unam ho-ram usque ad consummationem fecimus, & si-miles facti fumus eis , qui a principio diei addivinam vineam sunt vocati . Sed patersamiliasuni eorum dixit ( forsitan Ada ) Amice , nonfacio tibi injuriam . Nonne denario conveni te-cum ? Accipe quod tuum est ( tuum est enimscius, quod est denarium ) & vade . Volo au-tem & tfti noviffimo dare sicut & tibi. Et nondixit istis novissimis , sed ostendit aliquem se-cundum exitum unum , quem temeritatis qui-dem est dicere, non tamen incredibiliter potestquis arbitrari apostolum Paulum, qui una horaest operatus , & forsitan super omnes qui antefuerunt, sicut ipse testatur dicens: Sed plus om-, i.©>r.rt' lftnibus laboravi . Si autem oportet & de vineadicere aliquid, accipio occasionem ab eo ipso ,qui interpretatus est in alia parabola de vinea %quoniam vinea est regnum Dei . Si enim jpsc j(1dixit: Auferetur a vobis regnum Dei , & da-bitur genti facienti fructum ejus . Omnes ergo 4? 'qui operantur opera vineae , opera regni Dei ,

& salute digna perficientes, denarium conscquen-tur.

z6. Postquam autem dictavimus hac in para-bola hac präsent! , subveniunt nobis etiam hx&qua possunt esse utilia eis qui in altiori & se-cretiori expositione proficiunt. Dicet enim ali-quis omnem vitam esse diem unum fecundumparabolam hanc. Hoc ergo ostenditur, quoniamquidam a pueritia ante atatem ad operandumopera regni Dei accedunt, & ipsi sunt qui pri-mo mane conducuntur in vineam : alii autemin adolescentia veniunt ad Dei culturam , &sunt ipsi qui hora tertia invitantur ; alii veroviri persecti & ipsi sunt qui in sexta vocantur:alii autem jam senes adducuntur ad Dei cultu-ram , & ipsi sunt qui circa nonam vocantur :alii autem in ipso exitu vita senes ad plenum»& ipsi sunt qui circa undecimam vocantur -

Quoniam ergo affectus, non tempus resp» c,tur ’

quod

a patersamilias uni ellcrum y ipfi fortasse sAdamo &c- ) I^tc-ronymus : Legi in cujufdam libro amicum istum qtti increpatur apatrefamiltas , prime horte operarium , Protoplastum intelligi >Ö* ios qui illo tempore crediderunt. Huetius.

b aliquis ergo totam hominum &c. ) Cbryftj - ’ .

vem enarrat . Euthymius , Hieronymus , Fulg P • 7*

eap. :o. Gregorius bomil, j<j. in evang. Hitetius •