II z

ORIGENIS PERI ARCHON

I DE S T

DE PRINCIPIIS.

LIBER QlU ARTUS.

RUFINO INTERPRETE.

Quod Scripturas divinitus inspiratas fint.

"jErum quoniam de tantisi & talibus rebus differen-tibus non sufficit huma-nis sensibus & communiintellectui summam reicommittere , & , ut itaI dixerim, visibiliter de in-visibilibus pronunciare ,assumenda nobis sunt ad probationem horumqu® djcimus, etiam divinarum scripturarum terstimonia. Qu® testimonia ut certam & indubiatatam fidem pr3este nt , sive in his qn® dicendanobis , sive qu» jam dicta sunt , necessariumprius videtur ostendere quod ipse scriptura; di-vina; sint, idest, Dei spiritu inspirat® . Igiturquam poterimus breyiter etiam de hoC assigna-bimus tt ipsis divinis scripturis, qu® nos com-petenter moverint proserentes, idest, de Moy-se primo legislatore gentis Hebr»®, & ex ver-bis Jesu Christi auctoris & principis Christk-norum religionis & dogmatis. Cum enim per-multi legislatores exstiterint apud Gr®cos &Barbaros , innumeri quoque doctores vel phi-losophi veritatem se pollicentes asserere? nul-lum meminimus legislatorem affectum quem-dam & studium etiam exterarum gentium ani-mis injicere potuisse, ut leges suas vel suscipe-rent libenter , vel etiam omni animi intentio-ne defenderent, Nemo ergo eam qu* sibi visaest veritatem non solum pluribus aliis exterisnationibus , sed ne uni quidem genti ita insi-nuare atque innotescere potuit , ut ad omnesejus scientia vel credulitas perveniret . Et qui-dem dubitari non potest , quod legislatoresoptaverint observari ab omnibus , si fieri pos-set, hominibus leges suas, & magistri omnibusinnotescere eam qu® sibi visa suerat, veritatem.Sed scientes quia id omnino non possent , utvirtus in eis aliqua tanta subsisteret qpa etiamexteras nationes ad legum suarum vel assertio-num observantiam provocarent, ne conari qui-dem hoc aut incipere omnino ausi sunt , neimprudentes eos etiam in hoc inefficax & in-explebile notaret inceptum . At vero in omniorbe terrarum , jn omni Gr®cia , atque uni-versis exterjs nationibus innumeri sunt & im-mensi , qui relictis patriis legibus & his quosputabant Deos , ad observantiam Moysis legis& discipulatum se Christi cultumque tradide-runt , & hoc non sine ingenti odio adversumse commoto eorum qui simulacra venerantur ,ita ut ab his frequenter & cruciatibus affligan-tur , flonftumsttum 1 etiam agantur in mortem :

amplectuntur tamen , & cum omni affectu cu-stodiunt doctrin® Christi sermonem.

2. Et est videre quomodo brevi temporeipsa religio crevit poenis cultorum mortibusqUeproficiens , sed & bonorum direptionibus , at-que ab bis omni genere suppliciorum tolerato:& eo maxime mirum est , quod fte doctoresquidem ipsi vel fatis idonei sunt, vel fatis plu-res : pr »dicatur tamen sermo iste in toto or-be terrarum, ita ut Gr®ci ac Barbari, sapien-tes & insipientes religionem Christian® doctri-n® susejpjant . Ex quo dubium non est hochumanis Viribus aut opibus non agi , ut cumomni credulitate & potestate sermo Christi Je-su apud omnium mentes atque animos conva-lescat. Nam & praedicta esse ab eo haec ipse ,& divinis ab eo responsis confirmata , manife-stum est cum dicit , quia apud prtefides & ju-dices ducemini propter me in testimonium ipsis &gentibus. Et rursum ; 'Praedicabitur hoc e V angelium in omnibus gentibus . Et iterum : Multi mi-hi dicent in illa die ; Domine , Domine, nonne innomine ruo manducavimus & bibimus, & in tuonomine dtemonia ejecimus ? & dicam eis : Disce-dite a me operarii iniquitatis , nunquam cognoviVos . Qu® si ita quideftl dicta ab eo fuissent ,nec tameft ad finem ea qu® pf »dicta sunt per-venissent , fortasse mirius Vera esse vides efitür ,net habere aliquid auctoritatis. Nunc vero climin effectum ea qu® fuerant ab eo dicta , per-veniant , cum tanta autem potestate atque au-ctoritate praedicta sint , manifestissime dedäfä-tur verum esse, quia horno factus salutaria prae-cepta hominibus tradidit,

3. Quid vero inde dicendum est quod pro-pbet® de ipso ante pr®dixerant, non cessaturosprincipes ex Juda , neque duces de femoribusejus usquequo veniat ille cui repositum est ,regnum scilicet, A uiquequo veniat exspectatiogentium . Manifestissime enim ex ipse historiaapparet ex bis qu® hodie pervidentur, q U j a extemporibus Christi ultra reges apud Jud®osnon' exstiterunt . §ed & ili® omnes ambitionesJudaic® in quibus jactanti® quamplurimum ge-rebant , & in quibus exultabant , vel de tem-pli decore , vel de altaris insignibus , atqueomnibus illis sacerdotalibus infulis, indumentisque pontificum, simul universe destructa sunt.Completa est enim prophetia qu® dixerat : Terdies multos sedebunt filii Israel fine rege , fineprincipe ; non erit hostia , nec altare , nec sacer-dotium , nec responsa . His ergo testimoniis uti-mur adversus eos qui videntur asserere de his

qu®

Matt. Io.

18

Mati. 14,

1 4,

Matt. 7.ZZ,

Gen. 49,

Oft, 3’ 4-