In Librum Jesu
Quaecumque ille vult , haec sutura sunt. Ideoergo ut in nobis vere secunda circumcisio com-pleatur, per quam vetera ALgypti opprobria de-ponamus, ab his omnibus segregati prorsus essedebemus » ut purificati corpore & corde purasetiam manus levemus ad Deum , puro quoqueore, & purgatis labiis, ac mente sincera, prece& actibus glorificemus Deum in Christo JesuDomino nostro, cujus est potestas, & imperiumin secula seculorum. Arnen.
H O M I L I A VI.
Q a p' y De "Pascha quod fecerunt filii Israel in Galgala ,<& quomodo fruBus terra coeperunt e regionepalmarum . De principe virtutum militia Do-mini , ubi dicitur ad Jesum : Solve calceamen-tum de pedibus tuis. Locus enim in quo stas,terra sancta est.
i. /^XUi non obedientes suerunt mandatis Do-mini , incircumcisi dicuntur . Ex quointelligitur illos appellari incircumcisos,qui non obediunt mandatis Domini. Sed tamen& circumcisos , & incircumcisos , quia omnemanimam diligit Deus , non penitus derelinquit .Misit enim Jesum, qui omnes simul dignos cir-cumcideret & indignos, & non filium Nave Je-sum , non enim vera & persecta circumcisioneille populum circumcidit , sed Jesum ChristumDominum & Salvatorem nostrum. Hic enim est,qui vere a nobis pollutionem abstulit carnis, &abscidit , & a corde atque anima nostra pecca-torum inquinamenta purgavit . Denique audiquid dicit scriptura de iis qui per Nave filiumpraefigurabantur . Circumcisi autem , inquit , filiiIsrael requieverunt in eodem loco , sedentes in ca-ftris usque dum sanarentur , & tunc dixit Domi-nus ad Jesum : Hodierno die abstuli opprobriumJZgypti a vobis. Non enim sufficit nobis circum-cidi, sed & post circumcisionem sanari, id est,usquequo etiam cicatricem ipsam circumcisionisvulnus obducat. Quando ergo cicatrix in vulne-re nostra circumcisionis obducitur ? Ego ita ar-bitror , quod circumcidi per Jesum nostrum ,hoc est vitiis carere , malas consuetudines , &pessima instituta deponere , foedos & inconditosmores, 8 c quicquid ab honestatis & pietatis re-gula abhorret abscindere . Sed hoc cum in ini-tiis facimus, ipsc novitatis quodammodo difficul-tate constringimur, & quasi cum labore quodam» & dolore animi, veteris consuetudinis culpas no-
vella institutione mutamus. Et ideo est ( ut di-xi ) quaedam difficultas in initiis , ut vix aegre-que amputare poflimus prima, & secunda susci-pere. Hoc ergo mihi videtur tempus este , quovelut in dolore, circumcisionis nostra dicimur re-sidere, usquequo obducta cicatrice scnemur. Ob-ducimus autem cicatricem, cum jam nova insti-tuta absque difficultate complemus , & i" usumnobis vertitur , quod prius quasi insolitum acdifficile videbatur. Et tunc vere jam sanati dici-mur, cum vitiis carentes virtutes novo ulu ver-timus in naturam. Et ita demum merito ad nosJ°s- 5.9. dicit sermo divinus ea q U $ sequuntur : Hodiernadie abstuli opprobrium EEgypti a vobis : quia post-eaquam ablatum est opprobrium Lgypti, tunc-h’s. s.jo. djcitur : Et fecerunt filii jf rae l pascha quartade-cima die mensts primi . Non enim ante circum-
Na ve Homilia VI. 311
cisionem pascha facere poterant , sed neque sta*tim post circumcisionem carnes agni comedere,antequam sanarentur. Sed posteaquam sanati sunt,dicitur quia fecerunt pascha Elii isi-ael quartade-cima die mensis. Vides ergo quia nemo immun*dus facit pascha, nemo incircumcisos , sed qui-cumque mundus suerit & circumcisus , sicut &
Apostolus interpretatur dicens : Etenim paschanostrum immolatus est Christus . Itaque diem fe- g[ or ' 7 ‘stum celebremus , non in fermento veteri , nequein fermento malitia & nequitia , sed in azymissinceritatis & veritatis . Sed & tunc quidem quan-do exiit populus de terra ALgypti, portavit spar-sum in vestimentis suis . Cum autem defecissetsparsum, & panes non haberent, pluit illis Deusmanna . Cum autem venerunt ad terram san-ctam , & fructus perceperunt provinciae palma*rum, defecit eis manna, & tunc edere coeperuntde fructibus terra . Itaque tria genera ciborumgeneraliter describuntur. Unum quidem quo ve-scimur exeuntes de terra .Egypti , scd hoc adparvum tempus sufficit. Post hoc autem mannasuccedit. Tertium vero jam de terra sancta ca-pimus fructum. In quibus differentiis ( ut meatparvitatis intellectus assequitur ) illud arbitror in-dicari, quod primus cibus est quem de Aigyptoexeuntes nobiscum portavimus, parva hxc erudi-tio siecularis, aut etiam si quis forte attigit libe,ralium literarum cognitionem, quae exiguum ali-quid juvare nos potest. In eremo vero positi ,id est, in hoc in quo nunc fumus vitae statu ,manna vescimurper hoc quod divinae legis in-structionibus erudimur . Qui vero meruerit ter-ram repromissionis intrare , id est , ea quae aSalvatore repromissa sunt consequi, iile edit fru-ctus e regione palmarum . Vere enim fructumpalmae inveniet , qui devicto hoste ad promissapervenerit . Certum namque est , quod quanta-cumque illa sunt , quae nunc in lege Dei , veldivinis literis intelligere possumus aut sentire ,multo sublimiora & excelsiora erunt illa , quaecessante aenigmate facie ad faciem sancti quiquevidere merebuntur, quia quae oculus non vidit , , rnec auris audivit , nec in cor hominis ascendit , ' * l ' 9 ’
haec praparavit Deus iis qui diligunt eum . Quodsi secundum literam solam intelligenda sit lex ,inveniuntur sine dubio filii Israel, cum meliori-bus uterentur (manna quippe de caelo capiebant)ex repromissione deteriora accepisse, quibus priusAigyptiacis deficientibus cibis, melior utique suc-cesserat cibus manna de coelo. Et quomodo nuncputabitur meliore cibo cessante successisse deterior,nisi quia major , & verior ratio in spiritali in-telligentia, quam in textu litera deprehenditur?
Sed interim posteaquam introduxit Jesus popu-lum in terram sanctam , tunc expugnatis omni-bus celebrat pascha .
3 ; Et faBum est cum esset Jesus in Jericho ,/0/5.13.14.respiciens oculis vidit hominem flantem contra fe >
& gladius evaginatus erat in manu ejus. Et ac-cedens Jesus dixit ei : Tröster es , an adversario-rum ? %At ille dixit : Ego sum princips militiavirtutis Domini : nunc adveni . Respiciens ergooculis videt principem militiae virtutis Domini ,tanquam qui prius non respexerit , sed tunc ,cum principem militis Domini visurus essetQuem tamen cum vidisset Jesus , non eum ve-lut communem hominem vidit , sed intellexitvirtutem esse quandam. Nondum enim certus estex divinis virtutibus , an ex contrariis una sitquae videtur , & ideo interrogat, & perquirit