344 O r l g
tertii. Quod ita gestum este non solum in terrisarbitror, verumetiam in caslestibus, & hujusmo-di sortem quae apud Deum meritorum conterst-_ piatione distinguitur , etiam isto tempore habi-
DeHt.31 8. tatn 5 cum divifcytf & con ßtueret excelsus gen-* tcs , & disseminaret filios .Adam , & constitueret
fines gentium secundum numerum .Angelorum Dei :& fa£ia est portio Dei Jacob , funiculus heredita-tis e)us Israel . Vides enim quia & bic partem& funiculum Israel Domino dicit este sortium .Non ergo fortuitu arbitrandum est per sortemveniste illi quidem angelo illam gentem suscipe-re, verbi causa , iEgyptiorum , alii autem Idu-maeorum , & alii JVloabitaTum , & alii Indiam ,Vel unamquamque nationem earum quD sunt su-per terram - ^ ^ etiamsi secundum nume-rum Angelorum Dei dicantur sorte gentes essedivise, tamen illa fors (sicut in hominibus di-ximus ) quia Dei judicium quod in occulto est,fors pandit in publico, talis etiam ibi fuisse cre-denda est : quia & merito & virtute sua unus-quisque angelus illam vel illam gentem in divi-sione susciperet. Et quid dico de magnis & degeneralibus rebus ? cum ne per singulos quidemnostrum absque hujusmodi sorte qu$ Dei judi-xio dispensatur , evenire djcendum est , verbicausa, ut alius nostrum talem, vel talem vitamstatim a nativitate sortiatur: vel certe illud quoderga homines geri ex scripturis sanctis sepe do-cuimus , quod & boni angeli adsunt hominibus& contrarii; quod non utique fortuitu & absquejudicio ille angelus illius anim® , verbi causa ,Petri custos esse sortitus sit, & alius Pauli, velalius unius infantis de Ecclesia, de quorum An-gelis dicit Dominus quia semper videant faciempatris fui qui in caelis est. De quibus utique du-bitandum non est, quod judicio Dei qui illorumdignitatem, vel nostrae anima? ad liquidum per-spicit qualitatem , uniuscujusoue nostrum custo-diam sortiantur sorte quadam mystica Christi di-spensatione directa. Ego autem quantum ad opi-nionem meam spectat, puto audenter dicendumetiam de iis virtutibus quae miindi hujus mini-steria susceperunt , quod non fortuitu vel casuilla virtus terrae vel arborum germinationibuspraesit, illa sontium ac fluminum sufficiat ac suf-ficienter exhibeat , alia imbrium , alia vento-rum , alia marinis, alia autem terrestribus ani-malibus , vel singulis quibusque e terra gignenbuspraesit: & esse jn bis singulis sacramenta ineffabiliadivina» dispensationis , ut ordine suo cuncta , &competenti per unamquamque virtutem dirimanturofficio. Sic enim & Apostolus Paulus dicit: TjonHeb, 1. 14. ne omnes sunt ministri spiritus in ministerium mis-si , propter eos qui hareditatcm capiunt salutis ?
4. Ad horum igitur imitationem credendumest etiam hic scripturam referre sortes duci perJesum , & hsereditatem per unamquamque tri-bum divina dispensatione decerni , & p er inef-fabilem providentiam Dei, ac praesentiam in hissortibus adumbrari futura? in caelis hereditatisHebr. 10,1. exemplar, Quoniam quidem lex umbram diciturhabere suturorum bonorum , & sicuti dicit Apo-stolus de iis qui ad Dominum Jesum ChristumHeb, n.zz. venerunt: qui accessistis ad Sion montem , & a dcivitatem Dei viventis Jerusalem cale flem : estaliqua in caelis civitas quae dicitur Jerusalem &mons Sion: non est utique sine causa quod Ben-jamin in sorte sua accepit Jerusalem & montemSion : nisi quia caelestis illius Jerusalem ratiosine dubio hoc exigebat, ut aliqua Benjamin da-
E N I S
ri deberet Jerusalem terrestris , qua» illius caele-stis figuram servat ac formam . Similiter autemde Bethlehem dicendum est, quod non sine cer-ta quadam ratione in Judae sorte decernitur, velHebron vel aliae singulae civitates singulis qui-busque tribubus conscribuntur, nisi quia, ut di-ximus , illa caelestia loca , in quibus & Jerusc-lem & Sion esse nominatur , sine dubio & c se-ien 'quae iis vicina vel conjuncta sunt loca ,hoc in se cause & rationis continebant in cae-lis , quod sorte distributa gubernabantur jn ter-ris . Hinc ergo est quod dispensavit divina sa-pientia nomina quaedam locorum scribi in scri-pturis, quae mysticam quandam interpretationemcontineant, per quae indicetur nobis, quia haeccertis quibusque rationibus , & non casu velfortuitu fieri dispensentur . Sicut enim non estputandum quod fortuitu acciderit, verbi causa,ut ille angelus Michael vocaretur , alius autemGabriel, alius vero Raphael: & ut ad humanadescendam , sicut non fuit fortuitu ut ille pa-triarcha Abraham vocaretur , & ille Isaac , &alius Israel : sed ne in sceminjs quidem casuaccidis, scd certa & divina ratione, ut jlla Saravocaretur ex Sarai, vel ille Israel ex Jacob , velille Abraham ex Abram: & ut certum est quodunusquisque vel angelorum, vel hominum ex iisquae sibi injunguntur officiis , & actibus etiampomina sortiantur • ita conscquens: est etiam lo-ca quadam esse caelestia & civitates, sicut Jeru-salem caelestis dicitur A Sion ; esse etiam aliasquarum typum & imaginem istae qua» in terrissunt continent, quae nunc in hae scriptura my-stice nobis per Jesum filium Näve designantur, pr§
Et de ipsis puto civitatibus dictum: /Edifieabun-pur civitates Juda , & inhabitabunt ibi , & he-reditabimt eam. De ipsis etiam Dominus & Sal-vator dicit, quia multae mansiones sunt apud pa-trem . Et de ipsis credendum civitatibus servo/ i 4 '
illi qui bene negociatus fuerat Dominum dice- n. ig»re, quia potestatem habebis super decem civita-tes, & alii super quinque civitates, H$C de di-visione sortium terrae Judas proferre ad vos in-quantum fas fuit, ausi fumus scriptura provocan-te qua? Jerusalem dicit ehestem : & montemSion, & CTtera qtiL similiter scripta sunt, essedicit in c$Iis : qua» nobis occasionem dederuntsentire de his omnibus, quod mysteria jn iis ese-lestia describantur. Et ideo dicimus, ne cum fa-stidio ha?c legatis, & putetis vilem aliquam es-se scripturam, pro eo quod est multis nominumappellationibus consita: quin potius scitote inef-fabilia per h®c mysteria contineri , & majoraquam potest vel humanus sermo proscrre , velauditus mortalis audire; quas, Ut ego arbitror ,digne & integre explanari non solum a me mi-nimo non possunt, sed nec ab ipsis quidem quime multo meliores sunt. Nescio autem si vel abipsis sanctis Apostolis plene & integre proferun-tur , Non dixi quod non plene sciantur, sed nonplene proserantur. Certum est enim cognita es-se haec, & integre apprehensa illi qui raptus estusque ad tertium cadum , qui utique in ca?sc*positus vidit c$lestia, vidit Jerusalem veram ci-vitatem Dei, vidit ibi & Sion montem quocum-que loci est, vidit & Hebron , vidit & omniaista qua? scribuntur sorte divisa : & non solumvidit, scd & rationes eorum in spiritu compre-hendit , quia ipse confitetur se audisse verba & Gof ,it4‘traditiones. Sed qua» verba? ineffabilia , inquit,
& que non licet homini loqui . Vides ergo quia
sic
).
C
h
h