7

zoo uRiGENis Commentariorum

edantur; ita & in illis panibus, is quidem par-cius eos tantum delibans attingit, ille vero hisingurgitaturi & is quidem qui bonus est , velad id tendens ut bonus evadat , pane vivo &qui de ccelo descendit; nequam vero pane mor-tuo , qui mortuus est . Et ii fortasse qui raroleviter peccant, mortem solum degustant 5 quivero virtutem amplexi sunt , ne illam quidemdegustant, sed semper pane vivo aluntur . Pe-tro igitur, adversus quem non pravalebunt por-tx inseri, conveniebat mortem non degustare ,cum mortem quispiam tum degustet , & edatcum adversus eum portte inseri pravalitura sunt;

& mortem degustet , vel edat ea ratione quaplus vel minus, aut plures vel pauciores inseriporta? adversus eum privalent . Sed nec fieripoterat ut tonitrus filii., a tonitru qua res estcoelestis geniti, mortem gustarent, qua a toni-tru, quo tanquam matre geniti sunt, valde semota est. Hac autem pradicit Verbum iis qui per-fectionem adepturi sunt, & ex eo quod apud Verbum steterint , in tantum profecerunt, ut mor-tem non degustarent, donec adventum , & gloriam, & regnum viderent, & Verbi Dei excellen-tiam , qua superat omne verbum, ostentatione veritatis retrahens, Sc rapiens eos qui distractionisvincula rumpere, & sublimitatem excellentia Verbi veritatis conscendere nequeunt.

VETUS INTERPRET ATIO.

Consequens ergo erat Petrum , cui porta infe-rorum non pravalebant, ut neque gustaret mor-tem : quoniam tunc quis gustat vel manducatmortem], quando porta mortis pravalent con-tra eum, vel parum, vel multum. Sed & filiistonitrui natis ex magniloquio , id est, ex toni-tru, impossibile erat mortem gustare. Hoc er- Mar^fgo perfectus sermo prophetat , ut ex eo quodstantes sunt apud Verbum, tantum proficiant ,ut neque gustent mortem donec videant adven-tum , & gloriam , & regnum , 8 c eminentiam.

Verbi Dei secundum quam eminet super omneverbum quod adhuc inierim divellit & trahithomines suspicione veritatis , eos qui non pos-sunt dirumpere vincula divulsionis, & ascenderead eminentiam Verbi veritatis.

34. Sed quoniam hanc Servatoris promissio-nem ipsam non degustandam morte sponsionemtempore circumscribere existimare quispiam po-test , quod nempe mortem non degustaturi sint,Maith, 1 6. donec videant filium hominis venientem in re -gno suo-, postea vero illam degustaturi sint; pro-y bemus juxta aliquem scriptura; usum vocem *

donec, de re proposita tempus instans significa-re , non ita definitum ut post, donec , omninocontrarium rei proposita? contingat . PostquamServator surrexit a mortuis, prater alia ait di-Ihid. t.2.10, scipulis suis undecim & illud: Ecce ego vobt-ficum sum omnibus diebus , usque ad consumma*tionem Jaculi ; ergo usque ad consummationemsaeculi ctim ipsis suturus erat, post consumma-tionem vero seculi , instante alio seculo quodsuturum appellatur, se cum eis non amplius fu-turum denuntiabat ; ita ut juxta illud , melioresset discipulorum status ad consummationem us-que seculi; qmm post sacculi consummationem-At non ausurum qutmquam dicere existimo ,post seculi consummationem non amplius cumdiscipulis fututum Dei filium, quod tandiu fu-tutum hunc cum illis declaret sermo , a donecinstet seculi consummatio. Perspicuum enim estid in qua?stione suisse , an ante fututum secu-lum & speratas Dei promissiones , qua? ab illoremunerationis causa fient , una cum discipulisfuturus esset filius Dei. Id autem quaerebatur ,concesso eo futurum hunc cum illis, utrum cumillis aliquando sit futurus, aliquando non. Quam-obrem exolvere se nobis ostendit ea quT in du-bitando oriri potuerat suspicione, futurum huncvidelicet cum discipulis jam nunc , & omnibusdiebus ad consummationem usque seculi eos nonderelicturum quibus doctrinam suam tradiderat;verum non noctu, si cui sol occideret suturumMatth. iS, cum jJlis Quod fi tale est illud: Usque ad con.ao * fummattonem Jaculi, nös coactum non iri liquetid admittere , mortem eos degustasse qui vide-runt

. * Donec inflet suculi &c. ) Loci illius subobscuri ftnten-tia haec est ; Quoniam vocem hanc , donec , ad verbumita exigendam esse contendis , pari ergo jure contendam reli-qua itidem stricte & presse esse explicanda . Cum ergo scri-ptum fit Christum omnibus diebus tuturum cum discipulis ; adiscipulis occidente sole, cum videlicet finitur dies, abiturum

34. Sed forsitan videtur quibusdam, quasi pro-missio hxc Salvatoris tempore aliquo terminetur,ut non quidem gustent mortem donec videant MatthFilium hominis venientem in regno suo , posteavero gustent. Ideo oportet ut proseramus exem-pla , secundum quam scriptura consuetudinempositum sit quod dicit, donec videant , non om-nino definiens tempus , ut postquam transieritillud, donec , fiat quod ante non fuerat factum?sed rem qua; necessaria esi exponit. Dicit enimDominus ad undecim discipulos suos cum sur-rexit a mortuis : Et ecce ego vobiscum Jum cm -mbus dtebus usque ad consummationem Jaculi .

Ergo usque ad consummationem seculi cum il-lis erat suturus : post consummationem autemseculi hujus instante suturo seculo jam non sepromittebat fore cum eis, ut melius esset disci-pulis hoc tempus quod est ante consummatio-nem seculi, quam illud suturum . Nam etsi au-deat aliquis dicere, quoniam post consummatio-nem seculi jam non erit cum discipulis suis Je-sus quoniam sermo tamdin cum illis cum futu-tum esse demonssrat manifestum est tamen quo-niam quod querebatur hoc erat , si ante futu-rum seculum , & ante promissiones illas spera-tas Dei, cum discipulis suis erat suturus FiliusDei. Convenienter autem requiro, cum sit ma-nifestum quia usque ad consummationem seculicum discipulis suis sit , utrum semper cum di-scipulis suis sit, aut aliquando quidem est , ali-quando non est. Hoc autem qutero propter il-lud quod dixit : Et ecce ero vobiscum omnibtifdiebus , ne forte per dies quidem sit cum disci-pulis suis, per noctes autem non sit. Si autempropter hoc quod dixit in noctibps denegavitse cum discipulis suis futurum , sine dubio noncogimur illum suscipere intellectum ut dicamus,gustare eos mortem qui viderunt filium hominisVenientem in regno suo, postquam digni habitisunt talem eum videre . Sed quemadmodum in

ea

eum concludam ( ut ille qui , quemadmodum a Ciceronelib. 1. de Offic. scriptum est , cum triginta dierum cum

hofle pacte inducite , noctu f epulabatur agros , Hierum

non noctiurn induci« . ) Hac autem suspicione exolvere noChristus voluit. Muetius,