^Tertius Texius Canonicus ex i. venerabilem.34. de EleSlicni. 177Pipino iterum supplex ; misseque * n Galliam littera: dolore, pre--cibus, querelis mixta:, quxque non Regem tantum pietatis & glo-ria: avidum, sed scopulos traxissent. Pipinus ergo iterum in Ita-liam cum exercitu. Aistulphus in Alpium angultijs fusus & Ticiniobseilus: nec prius venia data fcedusque compositum, quam Ra-vennam, Exarchatum, aliasquc civitates omnes, Ariminum, Pi-saurum , Anconam, Auximum, Urbinum, Rhegium, Mantuam,Ducatus Spoletanum & Beneventanum redderet. (a) quae omni»Romano Pontifici ä Pipino donata, & claves per legatos milii,quas Pontifex velut munus agnosceret, non sibi, sed Petro datum,sepulchro Apostolorum imposuit. Paulo post a CopronymoImperatore legati adfuerunt, qui victoriam Pipino gratulati, Ex-archatum (partem videlicet Impeti)) repetebant. In castraad-•missi, auditique & a Pipino magnifice responsum : Gncorum Im-ptutores a Pontifice Maximo, a senatu, ab Italia tota , a se ipso sepe & repeti-tu legationibus rogatos, ut Italiam a barbaris defenderent, nec tantum non de-fendisse, hostium furori, & rapinis expositam desertamab ipfis insuper Im-peratoribus , qui tueri debebant , torumq. prafetlis miserrime asthctam esse,Pontifici maximo Vicario Christi insidias structas, & quod barbari non ftce-fapius in vitam conspiratum este: Religioni palam per edicta & suppliciaiUusum : & denique in Italia non tanquam in ditione imperij,sed hostili terra* Grtcit stvitum. Venisse ergo in Italiam cum armis Pipinum , non ut GratisProvinciam,sed ut oppreffos & innocentes latronibus eriperet. Quam Impe-ratores gym pro derelicta habutstent, a se juste occupatam, & cum postet reti-nere, Deo tamen donaffe, a quo & Victoriam agnosceret , & cum Gallia tot Re-gna accepisset , ut Italia non indigeret; se ut victorem, non pradonem adese;nec jpolijs, sed gloria & pietati miliare : irent, referrent Copronymo, non prtutspem in Italiam & reditum illi fore, quam tum gladio , quem pro Ecclesta Pipi-nus accinxerat, transegiset.
Anno dcclvi. Desiderius txtincto Aistulpho, ä Longobar-dis in Regem eligitur annitente Stephano, cui omnia promiserat.
Anno DccLxvni. Moritur Pipinus, duosque filios Latoium& Carlomannum relinquit, inter quos Regnum Franci* divisum,
V. Anno Dccrxx. BertrudaCaroli&Carlonunni mater inItaliam profecta,duobus filij s Regibus,duas Desideri) filias jun-git: quod ubi Stephanus IV. p a pa } intellexit, litteras & Legatos in
Z Fran-
ci) Vide Leonem Ostiensem hist. Caslin.Uc.?- Maymb.l. i- hist. Iconodast.