RO
R O
Occidente redimit: rebus poftmodum denuo In deteriusprolaplis.Sedes Paparum fuit omnium , exceptis Ciemeute V. JohanneXXIII. Benedicto XII. demente VI. Innocencio VI. Urbano V.& Gfegoiso XI. qui i Christi, A. 1303. usq; ad IZ7Ü. A venione de-gruat. Seculatibus hi bonis potiti sunt, non ex donatione Con-itamini, qua-fabulosi, sed Pipiiii, Caroli M. Marozia?,&c. Pontifi-ces, & hodie fatis amplam dicionem poliident, de Imperii jure diucolluctati cum variis Imperatoribus, donec supra omnem cogno-minatum Deum,vel Numen, i.Theflilon.a.4. emerserunt. Hic(ubi carne pluit, Servio SuipitioConlule teste Livio lib.}. det. t,)plures sub Consulibus in literis, versu pradertim, floruere. In hisAndronicusEpicus, qui fabulas Latinas primus scripsit, Ennius Sa-lentinus, PlautusSarsinas, NatviusCampanus,Pacuvius ("neposEnnii) Brundusinus,Cascilius Gallus,Ennii ficTerentii amicus,Co-moediographus, AcciusTragoedus, Terentius Comicus,LuciliusSatirographus ex Aurunca urbe,"E urpilius Conioediographus.T e-rentiifynchronus, Afranius Comicus Terentii state, Atti litis Tra-goedus, Trabeas octavus inter Comicos, Syrius Mimographus li-bertus sub Cicerone, Licinius Epigrammatista, Quimus Catullussynchronus Varronis, Licinius Gallus, Quintus Cornificius,Eu-nus Bibaculus natus Cremonte, Terentius Varro Attacinus lyn-chronusCiceronis&Hortenfii,cum aliis. Ibidem quo die Chri-stus Dominus noster natus est, in Vaticano fons olei erupit, & totodie manavit. Capta Urbs est ä Brenno, An. 3S4. U.C. Ab AlaiicoAn.Chr. 410. exitiabili 300. Juvenum munere, Genserico455.quo tempore prsedictio Vectu Valentis Auguris impleta videtur,de ii. vulturibus Romuli, tot seculorum, quibus Roma staturaesset, praenuncus. Tum etiam Regum in vet. territorio Romanonumerus in denarium excrevit: Nam Britanni Vortimerum, Sa-xones Heog'ltum , Franci Childericum, Burgundiones Gunthelicum, Viligothi Theodoricum : Suevi & Alani Riciarium iaGalicia & I.ulicania, VandaliGensericum, Alemanni Swnanum,Ostrogothi Theodomirurn,Graeci Marcianum Reges habuere. AbOdoacro 46s. T odia 54 s. Sed & ab eodem repara ta.moni tu Theo-debet ci Franci, qui illi filiam suam petenti lespondit, Regem Italianon videri, qui Romam vastajfet. Obsessa est a Longobardis, An.C.577. qttar causa fuit, cur Pelagius II. inseio Irop. effer electus. Ite-rum ab Agstulpho,quein Exarchus Callinicus irrnaverat, An.Ch.393. A Leone IV.ampliata, An. Ch.8ya. iterum capta est abAr-nulpholmper. lepusculi occasione, An. C. 876. amissa ab HugoneItaiiacReg. ob alapam Alberito privigno impactam, An. Chr. 933.Fame preilaabOrtoueM. utLeonem ajohanne pulsum recipe,rer, An. Ch 964. Denuo capta ab Henrico IV. Imper. custodumliegligenrii A.C. 10S4. Pontifice in mole Hadriani obsesso. Inte-stinis diffidiis quassata An. Ch. 1146. cum Romani,sacrorum curaPontifici relicta, libi Patricium crearent, Rempubl. in pristinumftatumteductuti: qua: lites usq; adClement. III. durarunt. Ter-rita a Eriderico II. qui armatus accedens Pontificem, a quo ob Sardiniam Eccsefi« Rom. negatam excommunicatus fuerat, m sum-mas conjecit angustias. A. C. 1141. Occupata ruvsos & muris nudataest aLadislao Apulis Rege, An.C. 1408. Accedente poftmodumCaroIoVIII. Galliae Rex, muri Urbis&Arcis Adriani sua sponteconciderunt, An.Ch. 1494. Denuo capta a Cardin. Pompejo Co-lumna, An. 152.fi. &CaroloV. An.1317. perConnestabilem Bor-bonium, ubi id mirabile observatum: quod quoties oppugnatio ite-raretur, toties nebula caderet ,pro(pe£lum Pontificia adimens, ut ne-scirent, qua, maxime parte hoftes irrueret, Cameras, in Hiß, Romacapta: Direpta tum penitus estab Hilpams in primis, qui ne scpulchrisquidem Pontificum pepercerunt: Vide Paul. Jovium invitaPomp. Columna. Obsessa quoque postea d Philippo I I. per Alba-num, qui, ne illa caperetur, transactionem maturavit: Certepro-digio impurarum, quöd eadem nocte Tiberis alveo egressus Mau-soli) Adriani propugnacula magna exparte disjecit. P. Suavis inHift.Comil.Trid.T',\\xar\.lib.\%,cfyc. Nihilominus hodieq; ampla,opulenta, pulchra & magnifica est. Valdensium bieEcclelia sedclam fuisse, An. C. 1483. legitur: Cum enim Bohussa Kostca BaroBobemus, propris liimptibusLegatos per orbem dimilisset, quiinquirerent, an alicubi Ecclesia: pura: reperirentur, nullibi fere re-xerit! retulerunt, exceptis in Gallia & Italia Ecclesiis Valdensium,ut& in ipsa urbeRoma coetibus occultis,cum quibusa Legatis unioinita, Camerat. inHistor. Vratr. Lattus Comp. Hiß. Univ. Nume-rantur ibihoc tempore 300000. homines,pra:ter 8000. Judaeos,qui separarim habitant, fingulisque diebus Sabbathicis concionemaudire coguntur: Divise est nunc in 14. regiones, seniiiixqueejusnobihflimae sunt, Ursini, Columna», Con ii, Savelli, Farnesii, Ca-jetam, Kaglioni,Vitellii, Sfortia:, Perreti, Aldobrandini, Boncom-pagni, Caesii, Alraempin,&c. Palatiorum elagantiiiima, Vati-canum, S. JohannisLateranensis, MontisEq. &c. Moles Adrianiseu Castrum S. Angeli Acropohs urbis est,domus 1.1000. Paroecia:9i. Templa mtionalia 41. monasteria vitorum 64. virginum 40.Nosocomia 30.&c. Templa autem praecipua, S.Johannis Late-ranensis,quod primariumest, S. Petri Basilica in Vaticano totiusorbis facild pulcherrima & semptiiosiisima, ad miraculum usqueexornata.cui Palatium Pontis. Vaticanum seperbiilimum adjacet,S. Paul- extra moenia, S. Maria: Majoris, S. Laurentii extra muros,S. Sebastians &S.CrucisHierosol. Inter quae templum D. Petri
auro, argento, geimnrs, marmore, Scc. radiat. Cosse'
bi ta. Vide apuuMorer. H/Fsc». /ii/l. C ceterum Relf> e£ ; a iripluribus nuper &doctiflimeFamianusNarhmus,ut'
Jacobus Laurus. Philippus Ciuverius» praeter hqra -.jcentem autem Fioraventes Martineims ainque P lu pjoC)descripserunt. Elogia veteris urbis pene lunt infin» 'verf, 3 34. ubi de Tybri.de : , • ' f),
&bftZQic, 05 iptigjluj 'idowApuvmf iiihpa V 0?
. P 'uptlu> TifiKtosuv ipim /t(yx oij^v ccve.v.met,
Mwngyi ■mtmm mAim, xpmrn ta'jicta»*.
Vult Romam suisse totius munui Metropolim S ,sOd. 3. Roma,principuurbium. Ab Ammianodicitur; Sicetiam locisinfinnisalibi appesatur,no»miano, sed ab ipsis quoque Impp. u ex illoiumnotnm. In nummis quoque antiquis insiaens cut ? -ptje^yriam dextra,scipionem siniitta gerens cum hacio
tur, R om R ALteb. n A. Pommonapud AtbefS a, dp,
•nc cÄtis ehufd/inc. Mardanus Heracieoia A '(?«*'fcixxflfyvii. Eunapius Sardianus m Proarefio .- RxmAd-*liiiesNumat. Itb. 1.
Regina —— pulcherrima mundi
Inter fidercos Roma rectptapotos,
Vitgilius Georg.%. sub finem: .
Scilicet rerum ;aBa esi pulcherrima Lp
/Ethicus: Domina totius orbis Roma. Si-hnus-'C^ j^ii'Erominus :Regtnafiy Domina orbe, Tityrus apud ' f1. de urbe Roma, j//,
Verum hac tantum alios inter caput eXttttt' g.
Quantum lenta potent inter •v buina ^
Juvat hic ad Virgihiimitationem dixifle Vellei"” 1 ^,per totum terrarum orbem Roma extulerat caput ■' ptfimCaro, de enaem Roma : baßa aemreps tot Psercnes p 6caput extulit. Ovidium quoque hb i.Fafiorum-'
At postquam fortuna loci caput extulit bul ’
Et tetigit summo vertice Roma Deos.
Et hir. 4.
Tofi ubi Roma potens opibus jam fecula qui 5 * yVicit, & edomito Jisfiuiit orbe ce> P u !l na slil’-^'üfEodem elogio illam afficiunt Plin. l/b.3. cap.y J u ^ pe # 11 *Justinus hb. 18. Cyneas d Pyrrho interrogatus, qßfifi/ondit: Regum urbem fibi vijam. Propertius lib-TOmnia Romana cedant miracula'terraiTfatura hicpojuit quicquid ubi%I “ 1Cum quo Propertii encomio consonant verba jorat one, quae tota est de laudibus Roma : p f ‘ 0 ' t 0 7.
>t$iycSiHg yss igyxrvgdai. Et postea pulcherrime - ^ £ ti"^cufjjjx io\yA otc eine irr to» ypiopS/lai, r, ysyrsfitpun
Terrarum Dea, gentiumefa Rcrna, , A
Cui par esi nihil & nthti Jecundutn-^^ CCompendio hoc Martialis; sed pulchre item
&ua nihil in terris complebitur altius atne >
Cuius nec (patiam vijm , nec corda “ ecl>r „■
7 S(ec laudem vox illa capit, qua luce metAmula vicinis fafligia eonjtrit afiru. ^
Armorum legumq, parens , qua fundit 1»
Imperium , primiq, dedit cunabula i urli J.
Hae esi exiguis qua finitus oita, tetendiIn geminos axes, parvas d Jede profefldDtfperfit cum Sole manus, &c. ,
Erinna etiamPoetria audienda est: Ea igitut h c3X«<f£ figi P « paof, ’Juya.i AX^'jOsnuiTyo , o\oi : :SO^t,y uixosa,
Xiu'.o, cc laiess ion yoit, O tvctntl
Ali« ccfpavspn-Sol f*$i oo oiftrZva e/[ijhxe tsfiiP
Affiixla ScemAyiM fppyM,
0 >pjg H9i£ji»#o« ipyiod rjco t@»
SÄ d[ ssorb sjö'jy/u, •xyyjst&iycuou ys/s mhieis
XpifisTccs, au d\J kapet}il&S r-usil^
A ysot AXUi. ^
II*»§o d\i <rpu>Am i> äst I
K od pci^tToAxorai / 3 i«v, xXmt a ’
Sol pyia ■aAncsaioi «g«« f//--
, . , Oö
H Lx ‘Tiwi'Tuy av ^^ot>
ct4%f{gzTc(i fciiyxX&S
Petronius Arbiter:
Orbem jam totum viBor Romam** r/--§pud mare, qua. terra, qua fidus clirrHoratius lib, 4. Od. 13»
VorreBa majestas ad ortumSolis ab Hejperio cubili .
Uti
fic--"
S
S
b
it>
s
s
>1
s
b
v
S
V
>1
rS
'■«1
t:
i
2
£
C
%