OPERA PHILOLOGICà; 545
argumenti, & ipso, & Episcopio dudum monentibus, desiderari possunt.Vidi nuper Gerhardi van der Mnelen librum de veritate religionis Chrifiicmxreforwatce , cujus priora in Christianismo firmando, reliqua in religione ,quam reformatam vocant, defendenda consumuntur; sunt tamen, quibuspretium operse magnum feciflè non videtur. In Anglia prodiiflè accepij4pologiam generis humani adversus accusationem atheismi, cujus Auctor Fa-bricius tueri dicitur, nullam unquam uspiam gentem prorsus a.Qw eli-tiste, quod & ego verissimum judico.
Cùm vero operas sit latissime fusae, solide, atque accurate elidere » quic-quid religioni Christian» objici potest, prarsertim cùm ea res gravissimosquosque theologia» exegeticas, historicas, scholasticas, ac polemicas nodoscontineat; rationis est, compendia sectari, donec sit, qui justo opere tan-tam molem debellet. Id est prasdemonstrari accurate debet religionis na-turalis veritas, nimirum existentia Entis potentissimi, & sapientissimi, idest Dei, animasque praeterea nostra immortalitas. His confectis, cùm ra-tioni congruum sit , Deum aliquam mortalibus veram religionem aste-ruisse, nec veterum ullam cum Christiana rationalitate comparari possit,compendiosior erit ad victoriam via. Quamquam, ne quid ostium a tergorelinquatur , optem exoriri aliquando, qui omnigenas eruditionis, histo-riasque , ac linguarum, tum philosophias quoque subsidiis instructus, illu-strata omni Christianas religionis harmonia, ac pulchritudine, discussisqueobjectionum innumerabilium, contra dogmata, textum, historiam nebulisplenam, sine exceptione victoriam reportet. Cui operi utinam tantum tibitemporis, quantum virium esset !
Continuandi operis bibliothecarii spe facta mirifice nos beasti; quisquistandem ordo placeat, suffecerit rem dedisse. Fateor , aliis temporum, aliisrerum , aliis literarum seriem praslatam : tempora Bellarmino , ac Vosio , resSixto Senensi, & Pojsevino , scriptores Megambio , Labbeo , Jac. a S. Caroloplacuistè, Gefncrum scriptores rebus conjunxisse, scriptores in Bibliotheca,rerum ordinem in pandectis secutum; scriptores CleJJium , materias Drau-'dium literarum ordine collocasse; fortasse tamen utcumque rem instituereplacuerit, castera indicibus supplebuntur, quod & Labbeum in bibliothecabibliothecarum fecisse video. Interea non nego, Chronologicum ordinemilli commodissimum, cui vitam auctoris exponere consilium est ; rerum illi,qui Photiano more nucleum scripti cujusque eruere cogitat. Sed qui non-dum ultra nudum indicem progredi constituit, illi interim disponere scri-ptorum nomina literarum serie, expeditissimum, ac tutissimum credo. Namtempora Auctorum praesertim veterum ineditorum, saepissime ignorantur,(jam & Vojjius dubii temporis auctores literario ordini commisit) rerumquoque, quas tractant, vis ac scopus, ex titulo non fatis divinari potest;& » si compertum habeamus, ambigitur tamen passim , quo quodque lococolloces, cùm partitio scientiarum admodum apud eruditos variet, & ru-brica; mira diversitate formentur, nihil autem sit ineptius, quàm praecise
Tm. r. Xx ist*