Buch 
6 (1768) Philologica continuatione : ; Collectanea Etymologica / nunc primum collecta, in classes distributa, praefationibus & indicibus exornata, studio Ludovici Dutens
Seite
303
JPEG-Download
 

OPERA PHILOLOGICA. zoz

guo , sed grandis injuria? vix unquam obliviscuntur , nec vindicandi ani-mum facile deponunt, certe vix est, ut in gratiam redeant. Ingeniosi &magnis & parvis contumeliis acute afficiuntur, sed flamma quadam , qualisde stipula est , subito deflagrante.

Lili. Juvenum voluntates, inquit in Rhetoricis Aristoteles , acuta» suntpotiùs , quàm magna?. Ita sunt quidam in minutias validi, subtiles, ver-iatiles , crederes ingentia gesturos , sed cum ad majora ventum est , ha?rent>& suis ipsi meditationibus involvuntur , neque fatis certi consiliorum , ne-que ad egregia animo erecti. Breviter, ingenio acuto potius, quàm magno.Talis est differentia, qua? inter pila plumbea, aut funda aut nitrato pul-vere missa? ictum velocissimum , sed nonnisi mollia perrumpentem , & vimsaxi ingentis , catapulta missi minore celeritate , at vehementia omnia per-fringente. Etiam in scriptoribus has differentias agnosco. Quid Cartesio inphysicis , Hobbio in moralibus acutius ? At si ille Bacono , hic Campanellacomparetur, apparet illos humi repere ; hos magnitudine cogitationum ,consiliorum , imo destinationum assurgere in nubes, ac pene humanae po-tentiae imparia moliri. Illi ergo tradendis principiis , hi conclusionibus adusum insignibus eliciendis meliores.

LIV. Miror in tanta experimentorum copia tam pauca inde duci ad usumvitae. Itaque seculum nostrum mihi simile videtur homini , qui tota suavita sub dio victurus magnam copiam materiae aedificii , à posteris absol-vendi , comportat. Quod fané delendum est : Possemus enim ipsi labori-bus nostris frui, si experimentis addere vellemus ratiocinationes. Duobusautem opus esset , inventario experimentorum jam cognitorum , Ò applicationeMatheseos ad Physicam. Itaque ante omnia constituenda? essent motuumleges , deinde revocando Physicam ad mechanicam , ex observationibuselicienda? essent conclusiones practica?. Sed hactenus Philosophi nostri si-miles sunt mercatori, cui in magna taberna & mercium copia duo deeflént ,inventarium St ars calculandi. Qua? fané subinde monui etiam doctissimose societate regia Anglicana viros, amicos meos, hortatusque sum , ut tan-tum ordinare incipiant experimenta , quo usus inventorum appareat , sedillos alia distrahunt.

LV. Physica nostra , in quantum à Mathesi dh jungitur, nihil aliud estquàm observatio qua?dam consuetudinum natura? , quemadmodum forenseshomines usum tribunalium observant, quem barbari curia? stylum appellant.Ira ex consoetudine natura? , non rationibus causisve didicimus , quodexiguis quibusdam granis plantarum in terram projectis similes plantas ,8t exigua nuce arbores ingentes producere liceat : Quod inoculationestransplantationesque fructuum , foetura; plantarum, solutiones salium, me-tallorum fusiones procedant. Habent & morbi consuetudines suas longotempore observatas , nocentiaque & juvantia usu deprehensa, in quibusconsistit methodus medendi ; nec inepte aut à sensu nostro abhorrentor febresqua?dam mali moris appellantur. Quòd si igitur Procuratores 8c Advocati

con-