ZI 2 G. G. L E I B N I T I I

Pelagianum ergo non est statuere, Ethnicos propriis viribus natura posteinfernum effugere, poste vero coelum adipisci, id Pelagianum est. Er itafacile tolluntur difficultates de Ethnicis à bonis quibusdam vitis mota- ;nam & Vajcpiez Jefuita credidit, aòìu amoris Dei super omnia in Ethni-co , poste aliquem salvari fine Christo, quod falsum ; imo nec datur amorDei super omnia sine Christo, quia amare Deum supra se nemo potest,nisi qui intelligit hoc ipsum & sibi este (ummum bonum, hoc vero nemointelligit nisi Christianus. Quòd si tamen, quod non credo, fingamus inullo Ethnicorum fuisse amorem Dei super omnia , an salvatus? Ego arbi-tror, sed natura viribus nego hoc in homine fieri poste, potentia, ut sicdicam, hypothetica, non absoluta. Qui Deum timet super omnia, is vi-tat infernum, qui Deum amat, habet coelum. Deum timere potest ali-quis viribus natura, amare nonnisi gratia per Christum. Cauterum illudcredibile est in iis, qui per naturam resipiscunt à peccato mortali, suffi-cere hoc quidem ad vitandam aeternam poenam , sed non ad vitandammaximam quandam temporalem, quàm ipsi sibi inserent consolatione Christicarentes. Sed hoc etsi probabile, tamen maxime dubium, an ulla postitesse extra Christum hostilitatis abolitio.

LXXXIX. Sinnichius , qui est autor Saulis Ex-Regis, tam audax fuit,ut sforna- in causa Janseniana auderet Cardinalibus in faciem dicere: Vosnon intelligitis.

XC. Urbanus VIII. Pontifex, reserente Stengelio , plane Romana» Ec-clesia non fuit. Totos septem annos in Provincia apud Reformatos egit.Gallicam linguam callebat perfecte. Fuit Papa doctus, prudens, bonus,sed jam feni persuasit Antonius Barberinus vita prolongandae causa absti-nendum à negotiis esse j Ita omnia ille ad se traxit, patiente Francifco ,qui Cardinalis Nepos, seu regens revera erat. Ita implicitus est bello im-prudenti cum Principibus Italiae. Innocentius X. erat insignis Juriscon-sultus, caetera vir bonus. Sed cùm unus ex Pamphiliis nepotibus obiisset,alter matrimonio inito desineret esse Cardinalis, Donna Olympia Maldachinausus est ad sublevandos labores suos, non sine dedecore Ecclesiae. Alexan-der VII. violentis Chijii consiliis, libidinique contra Gallos obsecutus est,bonus vir, sed simplex. Clemens IX. in Lusitanico matrimonio approbandoimpegit, pluribus vitiis secuturis, si diutius imperalfet.

XCI. Cuperus in epistola ad IVagenseilium , inserta Notabilibus Nori-bergae c. 22. quaerit ab eo de ludis Judaeorum, simulque libri Ehomce Hydede ludis Orientalium mentionem faciens, ex eo apparere ait , latrunculo-rum ludum nihil cum Scachis habere communem , id quod caeteroqui sta-tuebant Sabnasius, Meurfius , aliique, & latrunculorum illum este, quemnos Dammen vocamus. Sed hoc ego vix credo. Latrunculorum ludi lexfuisse videtur, ut noster miles inter duos hostiles delatus periret, geminomiles ab hoste perit. Nec geminum pro damma accipi posse puto, sedsuisse duos, idque rationi consentaneum est.

XCII. Schisi.