498
Prooemium.
hernach in die Reichstadt Hagenaw gethan, aber I. F. G. Medicus geblieben, bis zu Derotödtlichen Abgang anno 1592. Vnterweilen aber vor 25 .Taren bin ich in der Graffen zuHanaw Diensten kommen. Hab auch in rebus physicis etliche theses de opere Dei crea-tionis geschrieben (1597). Mit was Ruhm vnd Ehr Raym. Ursus vor Zeiten Kayserl. Mtt.Mathematicus sich diesen meinen thesibus vnd rebus physicis widersetzt, das wird sich her-nacher im Tractat selber finden.
Letzlich haben mich auch zu Gnaden in Diensten angenommen der Durchl. Fürst vndHerr Joh. Augustus Pfaltzgraff bey Rein &c. vnd Herr Joh. Reinhard Graf zu Hanaw, vndhaben mich ermahnet, den studiis nachzusetzen vnd an das Liecht zu bringen, was ichbissher gutes erfunden.
Als es mir aber an der Hebräischen Sprach mangeln wolt, da hab ich vmb das58. Jahr in meinem Alter mich auch darhinder gemacht vnd die Cabalam mit zugleichangegrieffen.
Diesem allem nachzusetzen vnd damit ich auch meinen Dienst gegen vorgemeltenFürsten vnd Graffen desto besser ausswarten köndte, da hab ich mich von Hagenaw derStadt (deren ich in 26 Jahr gedient) gen Buchsweiler gethan, tröstlicher Hoffnung, I. F. G.mich in meinem löblichen Fürnemen nicht hindern, sondern mir alle befürderung vnd für-sehub thun werden.
His Roeslini verbis haec addenda censemus. Quoad vitam, praeterea, quae ipse bic perscribit, nihil aliud nobis innotuit, nisi mortuum esseautumno anni 1616, teste Maestlino, qui d. 21.Sept. 1616. haec Kepleronunciat: „D. Roeslinus nuper obiit.' Utinam in vera religione animam suamChristo commendaverit. Singularis in religione semper fuit, nulli prope-modum certae addictus. Quid in extremis egerit, nescio. Ut a Deo fuerit illu-minatus, opto.“ Quoad personam, idem Maestlinus, per multos annos Roes-lino multa consuetudine conjunctus, hoc fert de illo judicium: Optima estviri voluntas, sed anne omnia satis prudenter? Sententiam, quam semelanimo concepit, mordicus retinet, nec sufficienter rationes audit, easque,prout fieri debebat, inter se non comparat. Horologium ejus semper bene
se habet.Vir est cordatus, sed primae conceptae opinionis nimis
tenax, ideo, ut se evolvat, undique quascunque rationes colligit. Praesta-ret, ipsum meliora admittere. (E literis d. 20. Jul. 1613.)
Qualem se astronomunr et astrologum praebuerit, cum ex ipsius ver-bis apparet, quae leguntur p. 228, tum ex sequente Kepleri refutatione. Inmathematicis et physicis qualis fuerit, abunde intelligetur e libello, quem ediditanno 1612. inscripto: Praematurae Solis apparitionis in Nova Zembla causavera &C. in quo haec legimus : Quam sub finem 9. Capitis libelli mei de NavigationeSeptentrionali reliqui D. Keplero solvendam quaestionem: quae sc. causa fuerit praematuraeillius Solis apparitionis? ad hanc respondit vir acutissimus in libello suo Dioptrices his ver-bis: audio D. Roeslinum problema mihi proposuisse solvendum de Sole 14 dierum spatiocitius justo a Batavis viso. Admoneo tamen, quaestionem hanc a me per refractiones aerisexpeditam in Astronomiae parte Optica Cap. VI. Haec ille. Cum vero optices ignarus egoprorsus et tamen scribere aliquid hac de re vellem, adjunxi Cap. X., et causam hujus reirejeci in maris detumescentiam et subsidentiam, quasi per hanc horizonte decliviore factoSol citius oriri potuerit. Admonitus autem de sinistro hoc meo judicio a viro doctissimoD. M. Perneggero, acad. Argentinensis professore classico, non rescidi caput hoc, sed publi-cari permisi partim ob hanc causam, quod jam sub praelo esset libellus, nec ad manusamplius, partim quod per hoc dogma nihil scopo principali libelli mei, cursum navigationisper septentrionem in orientem Batavis monstrare intendentis, detrahatur, sive verum sivefalsum hoc dogma sit.
Chronologica denique Roeslini studia Keplerus taxat in libello suo ger-manico de nativitate Christi, quem exhibebit Vol. IV. editionis nostrae.
His interpositis redimus ad Roeslini „Discursum“, in quo deprehendi-mus descriptionem cometae anni 1607, judicium ipsius de ortus causis ejusqueloco in mundo. Comparat hunc cometam cum aliis cometis et novis stellisin Cassiopeia, Cygno, in Ceto (variabili), in Serpentario; deinde refert ea