Summarium Üistoriae Astronomiae seculo XVI.
639
Rationem suam illustrat Tycho „15 selectis observationibus“ exquo his hancelegimus, ut modus Tychonis clarius appareat. Anno 1582. d. 26. Febr. h. 3. 35' p.m. observata distantia iuter $ et centrum © 46° 101', declinatio $ 15° 21 bor.,ait. ® 15),", ait. ? 481°. Locus © 17° 49' 42 X, parallaxis altitudinis © 2' 55",longitudinis 2' 11", latitudinis 1' 53", hinc visus locus Q 17“ 47' 31" X, asc. rectavisa 348° 47' 30", declinatio visa 4° 52i' m.
Veneris parallaxin inquisiturus describit Ty- Fi s- 13,
cho ex centro Terrae A circulum BI)E, Venerem B
ponens in C; conjunctis punctis A, F, C lineamAG ad rectos ducit prolongatae lineae CF et com-putat in triangulo AGF, cognitis AF (Terrae se-midiametro = 1) et angulo GFA (= BFC, compl.altitudinis ?, 41° 30'), latus GA = 0,66262; di-stantia $ a Terra (AC) „juxta hypotheses Coper-nicanas“ semid. Terrae 815, quare sin. GCA =
GA
^ = sin, 2' 48" „parallaxis altitudinis“. Paral-laxin „quoad ascensionem rectam“ computat 0'32",usus schemate simili illi, quod vol. VI. p. 507 Kep-lerus adhibuit, inquirens parallaxes longitudiniset latitudinis; Tychoni est V vertex, P polus aequatoris, RS parallaxis altitudinis, ISeadem asc. rectae. Ad computandam differentiam ascensionalem adhibet Tycho trian-gulum sphaericum, cujus latera sunt declinationes $ et Q (seu earum complementa)74“ 38' 20" et 94“ 52)' et distantia ? a@ 46° 10', hinc angulus ad polum prodit41° 54' 58" h. e. differentia asc. rectae; 348° 47' 30“ + 41° 54' 58" = 30° 42' 28",visa asc. recta ?, cui addita parallaxi 0' 32" et refractione 0' 30", erit vera asc.recta 30° 43' 30".
Eodem die h. 7. 5' p. m. distantia inter 9 et oculum V observata est 30° 59',¥ declinatio 15° 25' 10" bor., altitudo 27° 30'. „Alias autem obtinuimus declinatio-nem oculi V e certis observationibus 15° 36'.“ Inde computatur differentia ascen-8ionalis 32° 11' 6"; tunc erat motus diurnus respectu aequatoris 57', ergo motushoris 3. 30' competens 8' 18" et $ asc. recta jam 30° 43' 30" + 8' 18" = 30° 51'48". Hinc subtracta parallaxia sc. rectae, simili qua supra inventa ratione, restat asc.recta 30“ 49' 41"; 30“ 49' 41" -j- 32° 11' 6" = 63° 0' 47" asc. recta oculi V.
Differentia ascensionalis inter Aldebaran et lucidam V ex certis observationi-bus constat 37° 3' 15", quare asc. recta posterioris = 63“ 0' 47"—37“ 3' 15" = 25“57' 32". Huic additis 3' 12", promotione fixarum annis 3 mensibus 10, prodit asc.recta lucidae super caput V 26“ 0' 44" ad completum annum 1585.
Hac ratione Tycho omnes 15 observationes „selectas“ annis 1582, 1585, 1586,1587, 1588 habitas cum calculis suis recenset et hinc a Arietis ascensionem rectam,reductam ad annum 1585 et quasi his omnibus intermediam constituit 26° 0' 30".Quibus addit: „Collocato in lucida super caput V quasi angulari lapide, reliquarumaffixarum stellarum quotquot libuerit hinc dispositionem exstruemus, utque id eo com-petentius solidiusque fiat, primum per totum coeli circuitum juxta zodiacum et aequa-torem praesertim quasdam praecipuas eligemus, quae per declinationes atque distan-tias observatae in differentias ascensionales rectas geometrice deducantur quaequesimul collectae integrum circulum claudant.“ Stellae, quas eligit, sunt: „meridionalecaput II, spica Virginis, lucida Vulturis volantis, prima et tertia alae Pegasi, cor Leo-nis, calx bor. II, sinistra manus Ophiuchi, Aldebaran, Pollux, Asellus bor., lucida