Buch 
Collegium experimentale, sive curiosum ... / Iohannes Christophorus Sturmius
Seite
100
JPEG-Download
 

100

_ _

quasi chalybe* ; id quidem in mea explicatione elasticitatis aereae

nuspiam apparebit. Etenim vis illa partes aeris tanta violentia dis-jungens, aut disjungere connitens, a subtili illo liquido sive aethere, inquo totam atmosphaeram librari p. 3 54. dicis, dependere mihi videtur,qui pro ratione parvae soliditatis in particulis aereis & agitationis sibiconnatae inter has ampliora paulo spatia occupare tentat, quam qui-dem occupare potest ob resistentiam exterarum desuper incumbenti-um 3 proutdehacreprolixediximus inAuctar. Tentam. XIII. Part. I.p. 111. & 112. Et haec partium aerearum justo major approximatio,cum aetheris interspersi conatu perpetuo illas magis ab invicem semo-vendi, uti elasticitatem aeris opinione mea absolvit; ita videtur omni-no, quoad rem ipsam, dicere fortiorem illam in hoc inferiore aereconfifienttarn zwtfirmitudinem majorem,quam cylindrus Mercurialis2 unciarum frangere non potest, utpote non valens aeris partes ma-gis conjungere aut comprimere, quam easdem interfusus a;ther dis-jungere conatur; alius autem 30. vel 31. unciarum, jam sensibiliterponderosior, frangit, comprimendo easdem aeris partes paulo magisusque ad intromistionem subtilis liquidi sive aetheris in vitrum velantliam, h. e. in locum descensuri aliquousque Mercurii &c. Quaequidem uti penitus ad mentem nostram allegato loco dicta sunt, ita ucnominibus magis quamreipsä nos hoc loco dissidere haut immeritoquis existimet: Sic non video, cur aut illa tua Conßß entia aut mea Ela-sticität , quX ab interfusi aetheris actione primario pendet, in aeris ipsiusparticulis duritiem magis & rigiditatem quam mollitiem requirat.Quin ex his ipsis principiis cjuinto neganda venit illa consequentia,quod Mercurialis cylindrus C B, tametsi 10. librarum pondus haberet,aerem internum CD per valvulam D exprimere debeat; cum potiushoc impossibile este juxtahypothefeos elasticae conditiones, partim_>inde constet, quod interfusi vis aetheris in aere illo interno, tanta estequeat,aut,uti u loqueris, tanta ipsius consistentia, utprementi Mer-curio non cedat, nec frangi se patiatur, partim vero quod, siaer inter-nus a pondere Mercurii pressus in valvulam D premere dicatur vali-dissime (quod negari neutiquam potest neque debet ne quidem in hy-pothesi nostra) non negligi interim debeat aut praeteriti pars hypothe-