tutu- divisumcompleslitur•
sluüorisjudicium deQuadratis,quti loco Quadrantum dqutbmdam ufurpantur.
Quadransjure Quadrato,Quadran~tt inscripto,prafertur .
Quadratafaciliora quaQuadrates »sunt conßru-8u.
De limb»Quadrantis.
•tr t
•«i
XJ 8 JOHANNIS HEVELII
nibas subtilissimis gaudet; cujus ope pariter, ut per lim-bum Quadrantis, quasvis Altitudines deprehenduntur;sic ut non tantum Regula Gradus & Minuta in arcu, sed si-mul in hoc Quadrato juxta sinum totum, ut Geometri«Studiosis non potest non esse compertum, exacte determi-net. Quanquam ego, sive parva sive magna Quadrata exi-stant, parvi admodum ea ad Observationes faciam; dum-modo limbus Quadrantis rite & exquisite in suis particulissit distributus. Nam nunquam prosecto Quadrata ad prae-cisionem Quadrantum accedunt. Quippe dum Quadran-tibus sunt inseripta, semper illis sunt minora; atque idcir-co etiam eorum divisiones necesseut sint multo arctiores,& per consequens etiam difficilius in Quadrato describun-tur & distinguuntur, tum eam ob caussam non adeo suntcertas ad Observationes, quam distinctiones Quadrantum.Adhasc, divisiones in illis Quadratis non omni loco sunt«quales, nec unquam esse possunt: cum ex Quadrante,circuli scilicet segmento originem ducant, atq; ex his divi-sionibus dividi debeant. Verissimum itaque est, archety-pum semper esse longe meliorem exemplari aliquo, &quidem longe minori ex eo facto: Ergo etiam Quadransmerito Quadrato antesertur. Adde, quod circa distribu-tiones Graduum peculiaria compendia applicare possim:ad singula nimirum Secunda ex integris Minutis distinctedisternenda; quod sane Quadratis adhiberi haud potest.Nihilominus tamen plurimi Viri Eximii, utpote Tycho,Gassendus, aliique ejusmodi Quadrata rebus Coelestibusadmoverunt: ratio hasc est, quod multo proclivius, tumminori sumptu construantur, quam ipsi Quadrantes, &quidem Azimuthaies.
Arcus autem, vel limbus ipse nostri Quadrantis suffi-cientem & latitudinem & crassitiem pr« se fert; ab älteräparte, qu« divisionibus opposita, totus arcus secundumlongitudinem transversario bene crasso, 5t lato unius circ.digiti, & quidem latitudine sua sub angulo normali ad pla-num limbi cochleis adeo firmiter multifarib suffultus est,ne vel minimum a fiia rectitudine, vel perfectione ulla ra-
- m * tione