SCEN OGRAPHIA

COPERNICANI

SYSTEMATIS.

Sol.

OPERNICANI SYSTE-MATIS SCENOGRA-PHIAM, rudi penicillo delinea-ram , exhibet hxc Imago Scenogra-phica, succedens procedenti, quaeHypothesin eandem plana picturaconspiciendam imperitiorum oculisH|subjecit. Ejus descriptio est, ut fer' quitur.

SOL totius Mundi aspectabilis moderator , & Rex,Corporumque omnium, in Universo, magnitudinem mo-le sua vastissima excedens, in cunctarum Rerum Creata-rum meditullio regium suum solium locavit, ex quo radiossuos splendidissimos, & calidissimos quaquaversum eja-culatur, ut non modo lucis suae jucundissima: aspectu U-niversas Creaturas exhilaret, sed etiam vivifici sui caloris^tcromnia participes reddat. Prccstantissimus autem est inter omniaFundana ih a Corpora, quorum ornatu admirando Mundanum hocpr*star!t!s- Amphitheatrum superbit, utpotequem, tanquam Guber-simtis. natorem quendam Universalem, ad hujus Regni Mundanigubernaculum, admovit Divina Sapientia, ceu passim SacriEloquii Pagina; testimoniis suis indubitatis manifestant.Hinc in summam raptus admirationem Sapientissimus, Po-tcntissimus, & ditissimus Rex Salomon in hanc erupit ex-AbAntiqui-clamationem; Sol admirabile vas AltisJimi : Et Antiquitas£' dlv r tam admiranda tanti Corporis operatione in tantam abre-

us.

M

* IUS.

pta est coecitatem, ut memoria veri Dei deposita , interNumina sua Solem retulerit, ac ipsi divinum honorem ex-hibuerit. Philosophorum certe haud pauci fuerunt > quianima rationis participe ipsum praeditum esse asserentes,omnium quoque rerum tam generatarum, quam generan-darum , causam Universalissimam cxistere arbitrati sunt.Etenim absque illius concursu nihil quidquam produci' posse, aut solvere affirmantes concludebant, eo consisten-te , aut etiam remoto, vel evanescente, omnes coelestes in-fluxus cessaturos, omnium causarum secundarum potesta-tes , & effectus vanos futuros, totamque hujus TheatriMundani Machinam in perpetua caligine & obscuritateversaturam esse. Harum rerum meditationes pia: & fre-quentes excitent oportet pios, atque vere Christianos ani-mos , ad indesinens prxeonium infinit« illius SapientiaeDivina;, qua Sapie ntißimits Creator utitur in perficiendisoperibus suis, ut Divina: sua; Majestatis gloriam infinitam& aiternam per totum Mundum patefaciat.

ERCu - <£. Mercurius. Lxxx. Diebus Recurrens.Intima Linea Elliptica corpus Solis circumiens, viam ei-st endit Mercurii , perpetuo comitatu, Phcebo Regi suo ad-haerentis , qui Plancta ob nimiam suam viciniam, qua So-lari Regia: contiguus est, rarius fe conspiciendum offert,Circularis & hactenus omnium eorum , qui circularem hypothesinhypothesis. adhibuerunt, numeros, & supputationes elusit. Etenimcentri deferentis librationem annuam parum felici successudefinire tentavit F talem aus, imo & ipse Copernicus, sicutetiam Christianus Longomontanus , quorum hypotheses necloivnoretn Mercurii moram versus Aphelium, nec cele-riores transitus per Perihelium, differentias nimirum Phä-nomenen nostris temporibus accuratissime observatas, o-stendunt nec etiam motus, Sc observationes hujus Plane-«arum tae unquam exhibere poterunt. Planetarum viam Ellipti-’ ;n: •' cam ß atu it Kepplerus ,pr*terquam, ait Bulltaldm in PhiloLkaastronomia B. io. cap.i .fiin gyros alios torquere Planeta-rum incessus tentaverit quivis , vim iliis faciendo oleumoperam ludet, & Sisyphi fixum volvet. Sed de his in Plane-

x tarum T heoria luculentius agemus.

Ve «us. y ENUS . Venus IX. Mensibus Recur-

r e n s. Altera Linea Elliptica ciicumcirca Solem ductaVeneris semitam monstrat, revolutionisque tempus defi-nit. Hic Plancta non minus quam Mercurius Solem Re-gem suum comitari gaudet, eaque dc causa matutino tem-

^lan

Ellipti-

ca.

pore antegressu suo ejus adventum prxnunciat, ac vesperi*ut pediffequus eum ä tergo sequitur. Una cum Mercurionobis conspicitur, quando cum ipso in una eademque li-nea coincidit, qua: per Solem & terram ducitur, ideöquemotus hornm duorum Planetarum circa Solem, & accele-rationem aut retardationem, quas in una revolutione pa-tiuntur , non habemus. Sic nobis prxclufa est via , perquam aggredi possimus motuum indagationem a prima in-xqualitate incipientibus. Sed ex maximis digressionibus Quantlta*earum stellarum e Sole manifest« evadunt quantitates Or- 0rbium > &bium ad Terram comparat«. Datis vero pluribus quanti-ratibus distantiarum a Sole, in variis orbit« Planet« locis,educitur E ccentricitatis Quantitas in iisdem partibus, qui-bus distanti« a Sole discernuntur, Qux Eccentricitas adpartes reducitur easdem, qualium axis Ellipseos fuerit 2.00.

000. H«c docet Bullialdtis in Aßronomid Philolaicd lib. 9. dcStella Veneris , cap. 1.

Orbita Globi Terrestris, Annuo S p a- Globustio Circa Solem Currentis. Solstitium Terre *Vernum. Solstitium JE stivum. SolstitiumAutumnale. Solstitium Htbernum. Cernishic Terrestris Globi Orbitam, quam Orbem Magnum Co- orbis mu-pernicits , & eum sequuti Copernicani appellitant, destina- S nu **tam Telluris revolutioni arinux circa Solem, descriptx inprxcedentis Imaginis descriptione. Cernis itidem GlobumTerrestrem quatuor iconibus diversis adumbratum , & -ctqmno-Solstitia cum AEquinoctiis adumbrantem. Duorum JE- So! *qulnoctiorum, sibi e regione oppositorum , alterum estVernum, alterum Autumnale, Utramque vero UtroqueGlobo Terrestri dimidiam partem albam, & dimidiam nirgram ostendente designatur. Sic Utrumque Solstitium in-dicatur Utroque Globo, quorum alter majorem partemultra Antarcticum Circulum nigram exhibens SolstitiumHybernum, & alter oppositus, majorem partem ultra Cir-culum Antarcticum albam monstrans, Solstitium AEstivumindicat. Ut imperitiores autem ex hac Figura Seen ogra-phica Motum Terr« Diurnum, & Annuum, ut & tertiumInclinationis, aut Declinationis melius percipere queant,eum pro virili mea oculis subjiciam. Lineam Ellipticamduplicem suppone, inferiorem crena sua Axis Terrestrisapicem meridionalem & superiorem ejusdem Axis apicemseptentrionalem crena sua claudentem, ita ut in his duabuscrenis vertatur Axis singulis 2 4. horis semel, atque ita Diur- Diumu*num motum atque ad Solem conversus unum diem, &ab Motllt -eo aversus unam noctem efficiat. Aspice jam Globum il-lum, in Icone hac nostra Scenographica, qui inter Zodia-ci Signum, Libram, & Solem interpositus adseriptis hisverbis notatur j eJEquinoffiium Vernum. Quia in Signo Li-brae versatur, & Sol oppositum Signum Arietis tegit. Sci nun ^in Signo Arietis versari, & ob Axem Globi Terrestris cumMundi Axe, ut & c justiern ^Atquatorem cum Mundi JF-quatorc coincidentem, atque ita Medium Zodiacum prx-tereuntem , ZEquinoctium Vernum este dicitur. Tellusenim hic ab uno Polo ad alterum dimidiam fui partem Soliobvertit, alteram ab eo avertit, quoniam in media Ecli-ptica versatur, secundum quam ulterius progrediens, &suum «quatorem, & axem cum «quatore & axe mundanosemper parallelum continens magis versus Solem inclina-tur & diebus sensim accrescentibus, noctibusque decre-scentibus, in nostro H«mifph«rio Septentrionali, Solsti- Solstvtium sF.stivum, & in opposito Hxmisphxrio Australi, cn- Ati™j us punctum Australe magis a S ole remotum est, Solstitiu mBrumale efficit; quia Axis Terr« semper perpendicularisscipsmn& «quatorem suum in perpetuo Parallclisino cum ParaIIeIisAxe, & Aquatore Mundi continet, sive in mediamEcli-pticamperveniat, sive Spirali suo motu per illam, more Tm£ni -exterorum Planetarum, ascendat vel descendat, atque itacursum suum per Signa Zodiaci, quod alii Solem faccic di-cunt , promoveat. Si itaque hic imaginatus fueris, Globu m

H 2 illum