224

T. Livii Lib. XXXIX. Cap. 37 . 38 .

te paullo ante relata sint, non tibi, sed illis, me apud terespondere credam. Caedem objicitis eorum, qui a Philo'poemene praetore evocati ad causam dicendam interfecti

5 sunt. Hoc ego crimen non modo a vobis, Romani, sed nfapud vos quidem nobis objiciendum fuisse arbitror. Quiaita ? quia in vestro foedere erat, ut maritimis urbibus ab$'tinerent Lacedaemonii. Quo tempore armis captis urbes, &quibus abstinere jussi erant, nocturno impetu occupaverunhsi T. Quinctius, si exercitus Romanus, sicut antea, in PelO'ponneso fuisset, eo nimirum capti et oppressi confugissent•

6 Quum vos procul essetis, quo alio, nisi ad nos socios vestros,quos antea Gythio opem ferentes, quos Lacedaemonem vO'biscum simili de causa oppugnantes viderant, confugerent*Pro vobis igitur justum piumque bellum suscepimus. Quo»quum alii laudent, reprehendere ne Lacedaemonii quidetijpossint. Dii quoque ipsi comprobaverint, qui nobis victori'am dederunt; quonam modo ea, quae belli jure acta sunUin disceptationem veniunt ? quorum tamen maxima pars ni’

7 hil pertinet ad nos. Nostrum est, quod evocavimus eos aicausam dicendam , qui ad arma multitudinem exciveranhqui expugnaverant maritima oppida, qui diripuerant, qcaedem principum fecerant. Quod vero illi, venientes ,rt .castra, interfecti sunt, vestrum est, Areu et Alcibiade, qU 1

8 nunc nos, si diis placet, accusatis, non nostrum. ExsuliLacedaemoniorum (quo in numero hi quoque duo fueruntIet tunc nobiscum erant, et, quod domicilium sibi dplegeran*maritima oppida, se petitos credentes, in eos, quorum ope?*patria extorres ne in tuto quidem exsilio posse consenescerfse indignabantur, impetum fecerunt, Lacedaemonii igitidLacedaemonios, non Achaei, interfecerunt. Nec, jure an in'juria caesi sint, argumentari refert.

XXXVII. At enim illa certe vestra sunt, Achaei, q u °\leges disciplinamque vetustissimam Lycurgi sustulistis, quodmuros diruistis. Quae utraque ab iisdem objicii qui pO s ' 1suntl quum muri Lacedaemoniis non ab Lycurgo, sed pai*'cos ante annos ad dissolvendam Lycurgi disciplinam

2 structi sint. Tyranni enim nuper eos , arcem et munimeti'tum sibi, non civitati, paraverunt. Et, si exsistat hodieinferis Lycurgus, gaudeat ruinis eorum, et nunc se patria&et Spartam antiquam agnoscere dicat. Non PhilopoemeneHjexspectare, nec Achaeos, sed vos ipsi, Lacedaemonii, vestrimanibus amoliri et diruere omnia tyrannidis vestigia dt'

3 buislis. Vestrae enim illae deformes veluti cicatrices servi’tutis erant', et, quum sine muris per octingentos prope an'nos liberi, aliquando etiam principes Graeciae fuissetihmuris, velut compedibus, circumdatis vincti per centum, annos servistis. Quod ad leges ademptas attinet, ego antiqueLacedaemoniis leges tyrannos ademisse arbitror-, nos _suas ademisse, quas non habebant, sed nostras leges dedissCt

nC c