A. U. C. 574 . A. C. 180. Bg i

jn>ce-to, |

IUS '

et

ini

ilii

ef-

[ia

ro-

,o.

ni -

1111

Zf

i«-

do

:t»

ire

iii'

tria oppida ab eo capta memoravere) magnas certe ille res gessit;nec bellicis tantum inclaruit laudibus, sed et egregium se pacis legmn-1. <)e moderatorem et arbitrum devictis gentibus praebuit. Nam et divi-inopibus agrum, et sedes ad habitandum assignavit, et omnibus ea? ca incolentibus populis ieges accurate descriptas, ex quibus in amici-f? a ac societate populi Romani viverent, dato accept,oque jurejurandoarmavit. Atque hujus quidem foederis auctoritatem saepius imploravit* e! luens aetas in bellis, quae postea orta sunt. Gracchus monumentumVlr cutis operumque suorum Gracchurim urbem suo nomine insignemease voluit, quae antea Illurcis nominabatur. Postumii rerum fama®“scurior est. Vaccaei tamen ab eo et Lusitani subacti sunt, et qua-flra ginta ex his populis hominum millia interfecti. His rebus gestisa '.nbo, advenientibus successoribus exercitus ac provincias quum tradi-flls sent, ad triumphum decesserunt.

(IV.) In Gallia Manlius consul, cui ea provincia obvenerat, quumtr Himpho materia deesset, oblatam a fortuna belli adversus Istros mo rVe ndi occasionem cupide amplexus est. Aetolos pridem bellantes quum^juvissent Istri, nuper quoque tumultuati fuerant. Praeerat tum illiser ocis ingenii rex Aepulo, qui gentem] a patre in pace habitam^masse, eoque juventuti praedandi cnpidae pergratus essed *cebatur.

I. (V.) Consilium de Islrico bello quum haberet con-® u l, alii gerendum extemplo, antequam contrahere copias“°stes possent, alii consulendum prius senatum censebant.y>cit sententia, quae diem non proferebat. Profectus abAquileja consnl castra ad lacum Timavi posuit; (imminet'hari is lacus) eodem decem navibus C. Furius duumvir“avalis venit. Adversus Illyriorum classem creati duiim- 3^*ri navales erant, qui tuendae viginti navibus maris su-P«ri orae Anconam velut cardinem haberent: inde L. Cor-r ‘ e lins dextra litora usque ad Tarentum, C. Furius laeva“ s que ad Aquilejam tneretnr. Eae naves ad proximum,Portum in Istriae fines cum onerariis et magno commeatu“dssae; secutusqne cum legionibus consnl quinque fermeMillia a mari posuit castra. In portu emporium brevi 3t* e rfrequens factum, omniaque hinc in castra snpportaban-l Hr; et, quo id tutius fieret, stationes ab omnibus castro.r “ni partibus circumdatae sunt: in Istriamque suum prae-fi *dium stativum , repentina cohors Placentina opposita in-’ e r inare et castra: et, nt idem aquatoribns ad fluviumJ“sset praesidium, M. Aebntius tribunus militum secundae"*g»onis duos manipulos militum adjicere jussus est. T. et 4

Aelii tribuni militum legionem tertiam, quae pabnlato-rR8 et lignatores tneretnr, via, quae Aquilejam fert, duxe-rf| nt. Ab eadem regione mille ferme passuum castraer ant Gallorum.* Catmelus pro regulo erat tribus haud® ln plins millibus armatorum.

II. (FI.) Istri, ut primum ad lacum Timavi castra8 Hnt Romana mota, ipsi post collem occulto loco consede-ant; et inde obliquis itineribus agmen seqnebantur, iu'‘•Unem occasionem intenti: nec qnicqnam cos, quae terra