Buch 
De ortu et causis, subterraneorum lib. V / Georg Agricola ; De natura fossilium Lib. X ; De veteribus et novis metallis lib. II ; Bermannus, sive De re metallica Dialogus lib. I ; Interpretatio Germanica vocum rei metallicae
Seite
227
JPEG-Download
 

TOSSIEIVM, LIB. IIII 229

ius lapis ſit ille, quem Theophraſtus ſpinon nominat, an is de quonunc loquor, quærendum. nam uterq; bituminoſus eſt, ſed hic ſim-plex, ſpinos miſtus:de quo dicam in decimo libro. Idem deniq; bitu-mien durum dicitur lapis Obſidianus, quòd in Æthiopia inuentumit ab Obſidiotex quo flunt gẽmæ, quæ Obſidianæ nominantur. totquidem nominibus appellatur una eademq; res, id eſt bitumen terrenum nigrum, quod effoditur è terra non raro duru m. quã meam ſen--tentiam ut ipſis ſcriptorum uerbis defendam& probem neceſſe eſt.led primo deſcribam eiuſmodi bitumen. id uero eſt nigrum,& exigui piceę carbonibus ſimile, ſplendet ut pix, eſt modo molle, modo durum, aſſulatim tamẽ ſubſciſſile, leue, accenſum ardet. molli trito in puluerem, ſi quid olei affunditur, cito liqueſcit. de hoc Galenus his uer-dis ſcrihit. lapides tabularum inſtar latos& nigros, ac qui in ignẽ imoliti, flammũ exilem emitterent, multos ex&celè Syria apportaui:Seneratos in colle, qui mare, quod appellant mortuum, circumdat, etquidem ab ortu ubi& bitumè gignitur. odor etiam eorum lapidumrat ſimilis bitumini. ſine dubiò autem calidæ altius ſuh colle illo bi-uminoſo manantes, bitumen abradunt& liquefaciunt, idq;; in lacũ,in quo exiliunt; eſfundunt. quod uero bitumen nigrum æſtu mariselectum reperitur in litoribus, ſyncerum, ut ludaicum eſt, ſolaq; durida ab eo differt. ſciſſile uero et latum non eſt:atq; etiam in bor differNoſſit. iam terra am pelitis, quę& pharmacitis dicitur, optima eſt:nigra exiguis piceꝶ carbonibus ſimilis, aſſulatim ſubſciſſilis, æqualiterlb endens. quæ, ſi quid olei tritæ inſpergitur, liqueſcit. atq; he illiusdotæ ſunt apud Dioſcoridem. Galenus uero eam& multum ab alijsuris differre,& prope ad lapidis eſſentiam dicit accedere. ex quo intelligimus eſſe duram. at ex bitumine conſtare, tam ex Plinio perPicuum eſt, qui ſcribit bitumini ſimillimã eſſe, quàm ex Poſidonioui bituminoſam. quia uero talis eſt, ardet accenſa. ex quibus omni-us ſatis apparet terram ampelitin eſſe foſſile bitumen. ſed optimam,uam eligere ſolent mediciiquæ uero terra nimis infecta, eſt alteriusoris, ut eſſe ſolet, huc non pertinet. carbo nes autem foſſiles à terrampeliti diſferre, palàm ante oculos eſtiquare Theöôphraſtus quibonum fecit mentionem, nihil ſeripſit de ampeliti,& contrà quihac ſeribunt, illius mentionem fecerunt. atq; idem Theophraus eos terrends quidem eſſe dicit i noſtri propius ad naturam lapi-quam terræ accedere putarunt, atq; ideo appellarunt nomine ex0805& carbone compo lito. certe alij alijs multo ſunt duriores. q uadag. ſcriptores conſuetudinis appellandi& ſententiæ rationempoſſunt reddere:& qui hoc bitumen foſsile terram nominauerunt,ut carbones terrenos elle dixerunt:& qui id lapidem uocarunt, autcar-