X

$4 T ANDLDHAZENI

ditramque illariin remotárim; magis remotám à medio, quáin fitin rei ueritate. Deinde cum ex-

perimentator cooperuerit alterum uifam:uidebit duas diametro s,& uidebit fpatium inter cas ma-j odàutem eft magis amplum de ipfo,

ius,quàm in rei üeritate[ecundum fiam pyramidationem: quod auten: 1eft latitudo tabulz:& apparebit, quód diameter remota à medio,eít diameter, que fequitur uifumcoopertum. Ex quo declaratur, quód du: diametri, quzuidentur propinque, cum uifio fuerit inutroqueuifu: funt ille, quarum utraque üidetur uifü fequente:& quód duz diametri remote funtille; quarum utraque uidetur uifu obliqüo. Propinquitasautem duarum é quatuor eft: quiacumduoaxes concurrerintín indiuiduo pofito in medio: tunccutraque diametrorum comprehende-tur à uifu fequente per radios ualde propinquos axi. Quapropter formz eorüm propter hoc e-rüntin concauitaté communis nerut ualde propinque centro,& erit punctus(ectionis eorum inipfo centro: unde uidentur propinque fibi,& medio. Remotio autem duarum é quatuor eit: quiaütraque diamerrorum comprehenditur etiam alio uifa obliquoab ipfo. Quapropter comprchen-ditur per radios remotos abaxe:& altera comprehenditur perradios dextros ab axe,& reliqua perradios finiftros ab axe alio. Quapropter formas earum inítituentur in concauitate communis neruifemote. Infigentur enim in duabus partibus contrarijsin refpe&tu centri,& etiam remotis à cen-fro:unde dug diametri habent duas formas propinquas fibi,& duas formas remotas à fe. Quare ue£o comprehendatur remotio utriufq: remotarü àmedio,maior quàm fit fua remotio uera: eit: quia

,remotio,que eft inter duas diametros, cóprehenditurab utrog; uifu maior, quàm fit ia rei ueritate:& hocapparet, quando experimentator cooperuerit alterü uifum,& infpexerit per reliquü. Quareueró,quando experiientator cooperuerit alterum uifum,& infpexerit per reliquum tantum: inue

niat fpatium inter duas diametros magis amplum, quàm in rei ueritate: eft: quia fpatium, quod eftinter duas diametros,comprehenditurab utroq; uifu ualde Epinun uifui:&c omne, quod eftualdepropinquum uifui, uidétur maius, quàm fit ia rei üeritate. Et caufa huius declarabitur poft, cumloquemur de deceptionibus uifus.Ex confideratione igitur difpofirionum diametrorum, que tuntin tabula,& indiuiduorum pofitorum fuper eas,non in medio: apparet,quód omne uifum pofitumfaperaxem communem,& comprehenfutu àuifu per axem radialem,comprehenditur in(uoloco,fiue comprehendatür uno uifa,& perunt axem axiü duorü uifuum, fiue cóprehendatur per duosuifüs& ambos axes.Et declaratur,quód omne uifum comprehenfum perunum uifum& peraxemradialem,quod uifum non eftfuperaxem cómun em,comprchenditur in loco propinquiore cómu-muni axi quàm fuo loco uero:& hoc etiá fequitur in eis, qu cóprehenduntur per refiduos radios,prateraxem. Quoniá cü uifus comprehenderit rer uilam fecundü quod eft:& inftituta fuerit for.main cócauitate cómunis nerui inunoloco:& continua fibi inuicem fecundum continuationé reiuifz:& punétü uifi, quod eft faperaxem radialem,cum n6 fuerit fuperaxem cómunem, uideatur inloco propinquiore cómuni axi, quàm füo loco uero:tunc punéta fuarefiduaetiam uidenturinlocopropinquiore cómuniaxi, fuo loco uero, quia funt continuata cum parte, quz eftapud extremumaxis.Etfiaxes duorü uifüum concurrerétin aliquo uifo extra axem cómunem, fequeretur eti& iftadifpofitio:(cilicet quód uidereturin loco propinquiore comuni axi,quàm fuoloco uero.Sed ifta po| fitio raro accidit. Cum enim illi axes duorü uifuum cócurrerint in aliquo uifo: tunc in pluribus dif-pofitionibus axis cómunis tranfibit perillud uifüm,& nunquá axes duorum uifü& concurrentinaliquo uifo extra axem cómunem, nifi perlaborem aut per impedimentü cogens uifum ad hoc. Et

hzc difpofitio nó apparet in uifis affuetis, Nam cum acciderithoc in aliquo uifo affucto:contingetinomnibus uifis continuis cumillo uifo: unde pofitio uiforum inter fe inuicem nó tranfinutabitur

propter hoc. Et cum pofitio illiusuifi in refpectuuiforü uicinantium non fuerittranfmutata:tuncnón apparebit tranfimutatio fui loci,cum acciderit in uifis affuetis.Q uando igitur confideraturhecuia prediéta:declarabitur ex illa experientia,quód hoc fequitur in omnibus uifis, in quibus cócur-runtaxes duorü uifuum, quz funtextraaxem cómunem. Et etiam oportet experimentatoré acci-

ere tres fchedulas pergameni, paruas, quales:& fcribatin una uerbum aliquod fcriptura mani-fefta:&in refiduis fcribat illam eandem partem:& in illa quantitate& in illa figura:& ponat indiui-duum unum in medio tabulz,ut prius:& ponatetiam alterum indiuiduum fuper punctum k. Deindeapplicet unam Íchedulam cum indiuiduo,quod eftin medio tabulz,& alia in pun&o k:& obferuet;ut pofitio elus fit, ficut pofitio prime fchedule:& ponat tabulam;ut prius fecit:& dirigat pupiljam ad fíchedulam,que eftin medioin diuiduo:& intueatur illam: tanc cóprehendet partéfcriptamfuper illam certa comprehenfione:& comprehendet fimulin illa difpofitione aliam Íchedulá,& partem fcriptáin ea, fed non bene declaratá, ficut eft pars fimilis il/i, quz elt fcripta in media fchedula,licet int cófimiles infigura,forma& quátitate. Deinde in hac difpofitióe oportet experimentatoréaccipere tertiam fchedulam manu fequente pun&am k:& ponat illam in ue rticatione duarum fchedularum,que fant in tabula,&in rectitudine extenfionis linez,qu eftin latitudine tabulz,que eftinfüperficie tabalze,quantü ad fenfum: fed tamen fit remota à tabula: Et huius uerticatio uoceturuerticatio facialis. Et obferuet experimentator,ut pofitio tertie fchedulz,& pofitio partis,que eitin illa,quando ponit Ííchedulá fit miis nofticei duarü fchedularü,que funtin tabula:& tunc fiatambos uifas ia Íchedulam pofitáin medio,& dirigat pupillam ad ipfam:& tunc quidé cóprehendettertiá fcheduiam,fi non fuerit multi remota à tabula:fed comprehendetformá partis, que eft inea,dubitabilé,n on iotelligibilé,& nó inueniet eam ficur inuenit formá partis fimilis illi, quz eftin me-dio tabulg:necficutinuenit formá partis,que eft apud punétü k,dum ambo uifus direxerint pupillá

adi che-

|i