e,, 7e

F 55 9390 e N 8 851 0 N ne—0 7 8 ä

752

A＋

22

C

NME DICAMENTORVM PACVLTAT E

Iulio Martiano Rota Interprete,

Qudſbionis Jniroducl io,& Adllerſariorum ad zuconuenieus deductio, OQubd iin euacuun.do ſaon quid educendiim, ſed tamtum quid æger mallet, bectare oporteret. CA r.

A mihi de cauſa prauos opiniones vetuſtiſſimi medici irriprehenſaso miliſſe videntur, qua& legum latores antiquiſſimi maxima ſcelerainulta reliquerunt. Nam cum per id tempus hominũ malitia intra mediocritatis terminos ſtetiſſet: nec quiſquam aliũ ſupremis iniurijs af-

flicere, aut manifeſtiſſima quæq; impudenter abnegare auderet: quo

pacto quis, vel non dum perpetrata caſtigare, vel non adhuc dicta re-

prehendere, debuit? Poſtea vero vnd cùm tempore adaucta hominũ

malitia, cum neque inauſum amplius quicquam, neqʒ non dictum,

inueniretur, coacti ſunt& legum conditores noua ſupplicia aduerſus

ga maleficos excogitare,& veritatis obſeruatoresvarijs reprehẽſionum

Cformulis ſeiolos coarguere. Id quod in præſentia facere nos quoque decreuimus, eos medicos con-futando, qui purgantibus medicamentis vim adimunt, qua humores quos euacuant e corpore tra-hunt: quiq; vim aliam ipſis attribuunt, qua æquabiliter humorem, quemcumque attigerint, immutare dicunt. Qua de re Hippocrates ne verbum quidem idcirco fecit, quòd ea tempeſtate nequeAſelepiades vixit, qui tam impudenter loquens veluti in certamen contra veritatem deſcendit: ne-que Eraſiſtratus, qui tametſi non ſine modeſtia, vniuerſum tamen de purgantibus medicamẽtis caput euertit, cum actiuam maxime, ac naturæ conſuetam attrahendi vim nuſquam ſuis in ſcriptisagnoſcat, ſed eius loco illa, quæ vacuum conſequitur, inanitione vti maluerit. Pars eſt autem facul·

tatis propria attrahentis vis ea, quæ in medicamentis purgantibus ſita eſt, quemadmodũ& illa per

qua bilis& vrina in ſua receptacula deriuantur, compluraq; alia non modo dum ſana ſunt anima-

lia a natura, ſed etiam per morbos,& dum ad ſanitatem reuocantur cum à medicis, tum præcipue abipſa natura abſoluuntur. Hippocrates itaque cùm nihil aduerſus eos dixerit qui attractionem e me

dio tollere geſtiunt, quia auctores tam peruicaces, quàm poſtea plures, iſtæc opinio non habebat,

f quum eſſe videtur me de rei veritate pro Hippocrate contendere debere, ac primum quid nami pfi dicant commemorare, deinde peruerse eos ſenſiſſe commonſtrare. Eſt autem ipſorum ora-ce D tio huiuſmodi. Medicamentum omne cui purgandi vis ineſt, quemcunque attigerit humorem inc fſuam naturam conuertit, itaqʒ tranſmutat. Nam flauam nigram ue bilem facitid quod bilis eſt hu-ius vel huius, vt ipli appellant, eductiuum: Similiter pituitam aquoſamq;ʒ ſubſtantiam, quod velpituitæ, vel aquæ eductiuum iſtorum vocabulo nuncupatur. Poſtremo, vt ſummatim dicam, com-mutatio eſt omnium qui in venis ſunt humorum, non vnius alicuius euacuatio, illa, quæ purga-

tio appellatur, vt iſtorum oratio introducit. V erum ſi ita vultis, illud modo obijciemus, ſiue quisflauam f ſiue quis atram bilem, ſiue pituitam, ſiueaquam educens medicamentum ſumat, om-nes in venis humores euacuare. Atqui hac vna in re ſolum diſtat purgare aliquem tali medica-mento& eidem ſanguinem mittere, quòd aperta vena, quale prius inerat, euocatur: purgante au-tem medicamento non ſolum colore, ſed etiam natura immutatum educitur. Etenim& quæ aquãpurgant, humida omnia& tenuia reddunt„ quæ in venis attigerint, etiam ſi craſſi ſlana prius fuiſ-ſent:& quæ nigram bilem euacuant, craſſa ac ſolida, quamuis antea tenuiſſima, verſa vice faciunt.Quamobrem quoties hunc purgare, illi ſanguinem mittere, volemus, alio quàm ad ipſam eua-cuandorum naturam reſpiciemus. Quid nam igitur aliud ſpectabi mus, niſi complures ad vena-rum ſectionem propenſos, quoſdam purgantibus medicinis aptos magis eſſ. et quemadmodum

alij quiduis potius, q; venas incidi, ſuſtinerent: alij abſcindi membrum aliquod ſib i Date

. 5 s medica

de Natura hu.com. I. t. 31. 18.5

31. g