2.0.0.

20

9

A

PER CHN ERA ITB. TEII 237

alia quæuis pars, laborauerit. Quòd ſi duabus vti velis vt in fracturis, altera à parte affecta ſurſumferetur duntaxatialtera deorſum prius, mox in ſuperiore parte deſinet, eodemq;ʒ cũ priore perue-niet. Quamobrem haſce faſcias ex linteis, non panniculos eſſe, vt oẽs nouiſtis, expedit. Tertio autẽquoqʒ die non ſingulis ſoluendum membrum eſt, ſie vt aqua non adhibita, quo dixi modo nuper,molli puro& ſicco linteo ſaniem vlceri abſtergas. At ſi amhientes vleus partes phlegmonodesquippiam repræſentent, humidum medicamen latum extrinſecus platyſmati ſuperacẽõmodãdũeſt ex meo phærnicino, non ſimpliciter liquefacto, ſed cui plurimũ, quoad fleri poteſt, vini adſtrin-gentis adiectũ ſit. Neqʒ tñ obuio quouis Oleo liquare ipſum conuenit, verũ ſi rubor quiſpiam, velomnino calor, in circumpoſitis vlceri partibus exuperet, adſtringente& refrigerante aliquo id fa-ciendum eſt: ſunt huiuſmodi myrteum& melinũ: ſi hæc non adlint, adhibeto, quod omphacinum& omotribes nominant. Si durities maior extiterit, oleo veteri, vel ricinino, ipſum phœnicinumliquetacies. Sed tutius fuerit, ſi nihilin ambiente vlcus loco vitioſi appareat, ſuperpoſitæ regioni

liquidum medicamentum admouere, quod repellat, ſiquid prius vel prauum, vel plus q́; par eſt, in

fluat, maxime c in crure vlcus obortum ſuperpoſitam venam varicoſam habeat. Quæ dum ma-gna eſt, ac colore nec rubrum neę probum ſanguinem, ſed atriorem magisq́ʒ melãcholicum, conti-

B nere videtur, excidenda venit. Interim vero contigit, vt vena tali exciſa vlcus ſtatim ad cicatricem

venir et, etſi iam annum durarat, verũ ipſius loco iuxta diuiſionem, vbi vena erat exciſa, vlcus ma-lignum ac contumax oriretur, cui cicatrix induci non potuerit. Igitur id genus vitiis præſtat, viri-bus æ gr conſultis, a venæ inciſione auſpicari, deinde pharmaco purgare, melancholicum humo-

rem vel cũ hoc et pituitoſum educente, qm̃ is quoqʒ vna non nunq́; eum melancholico influit, dũ

C

varices generantur. Poſtea ipſam venam vlceri ſuprapoſitam in longum ſcarificare cmmodumeſt. Vbi abundle vacuaris, ei ipſi venæ ſectæ prius medendum. Poſtquam exacte iam cicatricemducere videtur, tunc maligni vlceris curationem, vt prædictum eſt,aggredere. Iam vero lien interdum male affectus, vitioſi talis humoris author eſt, ſicut& iecur. Quibus vbi proſpexeris, ſie tan-dem ad vlcus curandum venire oportet. Pari modo, ſi vniuerſum corpus cacochymum vel ple-thoricum exiſtat, prius expurgare vacuareq́; ipſum expedit, quàm medicamentum vlceri admo-ueas. Porrò intra vlceris per arida medicamenta curationem, quotieſcunque ſolueris, aduerten-dum eſt; qualem nam in particula effectum ędiderint. Sciendũq;; ae in memoria habẽdum, quòdquæ deſiccare, non autem detergere, valent, cuiuſmodi ſunt illa quæ adſtringendi qualitatem obti-nent, vlcus purum non efficiunt: at quæ præterquam ꝙ ſiccant, adhuc etiam detergunt, ea nonmodo ſiccam, ſed puram quoqʒ, totam partem exulceratam efficiunt. Præterea notandum venitpura vlcera ab ijs medicamentis, vnde prius, cum eſſent ſordida, nihil mordicationis percipiebant,nunc morderi: Quæ cauſa eſt, vt a valentioribus abſterſorijs pharmacis ad mitiora, minusq; mor-dacia digrediamur, xbi vlcus ad amuſſim purum inuenerimus: quemadmodum rurſus in ſordi-dis ad magis abſtergentia tranſimus, niſi ex mordicatione ſordida apparuerint. Hoc ſiquidem medicis etiam bonis exiſtimatis nõ nunquam impoſuit, vt ad abſterſorium valẽtius acriusqʒ ſe confer-rent: vnde iterum vlcus eroſum, ex æquo ſordidum, vel etiam magis adhuc, altera ſolutione viſumfuerit carne a medicamento colliquata ipſum fœdante: nam in pràuam ſaniem degenerat collique-ſcens caro. Cæterum quicquid ex his ipſis tenuioris conſiſtentig eſt a pharmacodifflatur: reliquũibidem circa vlcera concretum, ſordes ipſis redditur. Quare animum attendere oportet, vtrumVlcus carne, quæ ſubeſt, exeſa ac colliqueſcente ſordidum euaſerit: an quia medicamen ſordibusauferendis aptum requirat, impoſitum vero tale non ſit. Indicat autem vlceris maior facta caui-tas, tum oræ rubentiores calidioresq́ʒ cum medicamenti acrimonia ſordidatur. Forſan igitur ſu-peruacaneum fuerit in præſenti commentario compoſitorum medicaminum vſus rationem mo-dumq́; adſeribere, quippe in Methodo curandi explicatum: at quæ neceſſaria ſunt,& magnamnoxain adferunt neglecta ſatius eſt bis ter ue, vtfidelius memoriæ inhæreant repetere. Ponamusigitur& hoc etiam in talium vlcerum curatione, ſi quidem citra totius corporis offenſam fieri po-terit, gro a balneo abſtinere, perfricari linteis largiter, mox oleo, deinde halteribus hoc eſt ſal-

tatorijs ponduſculis exereerij ſi crus fueritaffectum: vel curſu, ſi partes ſuperiores male habeant.

Quòd ſi a balneo temperare ſine totius corporis noxa non poterit, ſoluere deligaturam non opor-tet, verum vt ligatum eſt, membrum lauare;& aquam calidam ex ſpõgia exprimere, aliamq;ʒ moxfrigidam infundere, vt nullus in deligatura calor ſit reliquus. Iam ſi curatio ſuccedere uideatur,etiam abſque ſpongia alligata ſanari poteſt, ſi phœnicinum liquefactum, vt dixi, extrinſecus im-ponas,& citra ſpongiam, quæ faſciis comprehenſa uelut in fracturis, ægrotæ corporis parti orbi-culatim circundatuß. 110 15e Compoſitio edicamentorum, quæ in modum emplaſtri unt. CAA..

Voniam malignorum,& difficulter cicatricem recipientium ulcerũ curationis ſummus eſt

cep t meceatnieht citra morſum exiccet, aqua uero& oleũ maxime oĩum humectant,ab eis abſtinendũ eſt ita, ut nec ꝑ ſe adhibeant̃ nec ſiccis quæ recẽſuimus miſceant᷑ medica-mẽtis. Itaqʒ eera deligẽda eſt neqʒ natura, neqʒ uetuſtate ſicca, uerũ recẽs& pinguis natura. Qua inSole emollita aridorũ medicaminũ dictorũ, quodcũqʒ uolueris, excipere poteris: ſin aũt Sol 1 65e apu