PER SANG. MISSTIONEM. 17

Aquæ hoc pacto incaluit, inſignis ſit,& calorem ſuum in eos protendere valeat, ſiue h vicina ipſi ſit,

liue q ex principalibus, ſiue ꝙ calida, vnd& ipſum accendet, vt quod natura calidiſſimũ ſit. Quꝰd

i ſemel illud accenſum fuerit, facile totum ipſius iam corpus ſimul excalfiet, quemadmodũ ab in-

genti in foco flamma quæ illam continet domus. Vocãt autem id pathema Gręci quidem a uperdy,

Latini verò febrem. I Sed& non nunquam priuſquam putreſcere incipiat ſanguinis multitudo,

in partem aliquam confertim decumbens, aut prorſum eam extinxit, vt actio interiret, aut certe nõ

contemnendam noxam inflixit. Nam hoc pacto apoplexiæ proueniunt, multo nimirum ſan guine

in principium animantis confertim incumbente. Nam vbi in aliam partem pręceps ruit, tumorem

inibi præter naturam efficit: ex hoc genere eſt phlegmone. At vbi craſſior eſt, m elancholiæq;ʒ ma-

gis naturam refert qui decubuit ſanguis, ſcirrhoſus tumor efficitur: ſicut ſi pituitoſior ſit fluxio, la-

xus:ſin bilioſa eryſipelas exiſtit. Biſcriminata hæc ad vnguem habes in ijs quæ modo recenſui-

musoperibus. Nunc autem, vt dixi, quæ ſunt demonſtrata, hypotheſium loco, hoc in ſermone aſſu

mens, conſequentem illis eſſe ſermonem de venæ ſectione demonſtro. Igitur cũ plenitudo duplex

ſit(optimum. n. fuerit hinc auſpicari)& ea, quæ ad vires refertur, facile in putredinẽ perueniat, atqʒ

etiam interdum in partes quaſdam ingruẽs, inibi tumores præter naturam excitet:& altera quoqʒ,B quæ a appellatur, ſæpe in partes decumbat, ac tumores creet, immo& apoplexias

& ruptiones venarum moliatur: eam celeriter euacuare tentandũ, priuſquam magnũ aliquod ma-

lum in homine admittat. Porr fuſiſſime expoſitum eſt in tuendæ valetudinis volumine, quo pa-

cto vtranqʒ affectionẽ& agnoſcere& ſanare oporteat: ſicut vbi febris aut ſanguinis reiectio præ

plenitudine inuaſit, aut apoplecticarum infirmitatum aliqua, quomodo& illas curare oporteat,

in curandi methodo diximus. Quare de his nune conſeribere ſuperuacaneum cenſeo. Na ſi perin-

de vt in illis tractatibus ſcripſi, ita& hic ſcribam, bis eadem de re verba facere cogar, ac propterea

in longum etiam ſermonem extendere. Sin in compendium ſermonem hunc contraham, duort

alterum ſubibo periculum, aut vt ob breuitatẽ obſturus flam, aut diſtinctionem aliquam vtilẽ præ-

teream. Verum quoniam haud mea voluntate hunc aggreſſus ſum ſermonem, ſi quod dictorum

peccatum eueniat, ipſi culpam ferent, qui auctores fuerunt vt hoc onus ſuſciperem: ſicut ſi recte

atque ex ſententia accidat, vtilisqʒ appareat, laudem illis omnem cedo. i

Qui Scopi in menie Habendi. Quibus ue zudlicqs diſcernendi, ut Hauguinemmittumus. CA P. G.

) Vrſus ergo orationi ſumatur principium Qui res conſueias adhuc factitant, ſed princeps

R dhe pars aliqua aut totum corpus grauatur tenditur ue, ijsneceſſaria eſt euacuatio. Porrò ſiO ætate nec puerili ſint, nec ſenili, de ſecanda vena conſilium inito, præ oculis habens principales

hoſce ſcopos, nempe plenitudinis tum quantitatem tum qualitatẽ,& virium robur atque infirmi

tatem: deinde naturalem totius corporis habitum, tempusq;,& regionem, vitamq;ʒ anteactam: tum

an cibi potusq̃ʒ copia,& præcipue affatim nutrientium, qui ſic affectus eſti ſit vſus: ad hæc conſuetu

dinem,& res præter conſuetudinem actas, quos que motus exercuerit, quas excretiones habuerit,

aut præter ſolitum compeſcuerit: ad omnia autem hæc num gracilior aut craſſior euaſerit. Sane

vtriuſque plenitudinis quantitas ex propriorum ſignorum magnitudine definietur. Quanto enim

grauior ſibi homo videtur, tantum& plenitudinem quo ad vires creuiſſe conſtat. Ad eundem mo

dum quantum auctus fuerit ſenſionis ſenſus, tantum& alteram inauctam plenitudinem, quam a

quibuſdam xπα., vocari diximus. At vtriuſque plenitudinis qualitatẽ partim ex colori

bus agnoſces(memot colorem humorum eſſe, ſi quidem modice d calore frigore que externo affe

ctum totum corpus fuerit) partim ex ijs quæ humorum naturæ coniuncta ſunt. Etenim calidio-

res, calidior totius corporis ſenſus ſequitur, frigidiores verò frigidior: Tum eos qui in venis quidẽ 0

aceruantur humores, tumor, vaſorumqʒ diſtenſio: qui verò in carne, ſenſus in ea aut grauitatis, aut

tenſionis, ſicut certe& caliditatisæ f. Porrò diſpenſantium nos facultatum infirmitatem ac robur A HAddit.inD proprijs indicari functionibusoſtendimus: arbitrarijs quidem, ea quæ in neruis,& horum princi- orib aſo libre

pio cerebro: pulſatiuis autem, ea quæ in arterijs& corde: at functione quæ in bona editur nutritio 915

ne, aut nutritione abolita, tum colore bono aut malo, tertia facultas, nempe nutrix, quam iecore 1 55 07

proficiſci demonſtrauimus, agnironem ſortita eſt. Mbi ergo extantibus plenitudinis ſignis va- 1 155 2245

lentes facultates fuerint, venam incides, videlicet ſi tenſiua quidem ſitaffectio, b ꝶnullo diſcrimine, e 2

magis que etiam in phlegmonide: Sin infeſta ſit degrauans plenitudo, haud ſemper ſanguinis mo 555 5 5 5. Gelelienda detractio eſt: fieri enim poteſt, ut crudus per corpus collectus ſit ſuccus. In quo àduerten- 5. f in refdum diligenter elt, quantum valeat robuſta que ſit virtus,& quantum humor ipſe ſit refrigeratus: fi. Ioibaſio atnam exoluta ab id genus affectibus virtus, adhibita ſanguinis miſſione, in extremum malum re- 7% 6. Sieg,cidere ſolet, vt nequaquam poſtea reſtitui poſſit. Quod vbi euenit, periculum non leue conſequi G 0 0 2tur, potiſſimum ſi fehris accedat ſtatu æſtiuo, ſtomacho que male affecto, aut toto adeo corpore na- 5 6770, 4 55tura molli,& temperie humido:eiuſmodi enim hominibus multa accidit per halitum digeſtio, re- ipentina que ſyncopa, etiam ſi febris haud magna inuadat. Si verò horum nihil ſit, cæterum hyems 5 dfuerit regio ue natura frigida, tum natura quoqʒ hominis frigidior, ijs per ſanguinis miſſionem& C Al. bumo-totum corpus grauiter refrigeratur,& accidunt non nulla quæ ad grauem ſequuntur refrigera- i ihſius ſit ge

tionem, ſymptomata. Quocirca qui ſic affecti ſunt, eos ſanguinis miſſione vacuare non N„ un,