Buch 
Thesaurus literaturae botanicae omnium gentium, inde a rerum botanicarum initiis ad nostra usque tempora, quindecim millia operum recensens / curavit G.A. Pritzel
Entstehung
Seite
335
JPEG-Download
 

DIOSCORIDES

DIOSCORIDES

335

ib.1572. folio. S. ib. 1580. folio. S tLes Commen-taires de M. P. Andre Matthiolus sur les six livres de PedatiusDioscoride Anazarbeen de la matiore medecinale. Traduits delatin en frangois par M. Antoine du Pinet: et illustrez de nou-veau d ? un bon nombre de figures, et augmentez en plus demille lieux a la derniere erlition de 1auteur, tant de plusieuvsremedes a diverses sortes de maladies; que aussi des destillations: comme pareillement de la connaissance des simples.Lyou, chez Pierre Rigaud. 1605. folio. 606 p., praef., ind.,ic. xylogr. i. t. Bibi. Deless. ib. 1619. folio. S. Lyon, ClaudeProst. 1656. folio. tLes Commenlaires de M. P. AndreMatthiole , medecin sienois, sur les six livres de la matibre me-decinale de Pedatius Dioscoride Anazarbeen. Traduits de latinen frariQois par Antoine du Pinet: et enrichis de nouveau dunnombre considerable de figures; et augmentez tant de plu-sieurs remedes a diverses sortes de maladies: comme aussidun traite de chymie en abreg6 pour fanalyse tant des vegb-taux que de quelques animaux et mineraux, par un Docteuren medecine. Derniere edition, reveue, corrigee et mise dansun meilleur langage avec deux tables latine elfran^oise. Lyon,chez Jean Baptiste de Ville. 1680. folio. (3) foll., xcv p., effi-gies Matthioli; (7) foll., 636 p., (17) foll. ind., ic. xylogr. parv.i. t. Bibi. Cand.

-:- Commentaires de M. Pierre Andre Matthiole

medecin senois, sur les six livres de Ped. Dioscoride Anazarbeende la matiere medecinale. etc. mis en franQois sur la derniereedition latine de 1autheur, par M. Jean des Moulins, Docteuren medecine. A Lyon, par Guillaume Roville. 1572. folio.

819 p., praef., ind., ic. i. t. ib. 1579. folio, s.

(«Des Grafen Kaspar von Sternberg Catalogus plantarum adseptem varias editiones Commentariorum Matthioli in Dtoscon-dem ad Linuaeani systematis regulas elaboratus. Pragae, Calve.

1821. folio, iv, 30 p. (1 1 /, th.) giebt die lateinische Synonymikder Ausgeben von 1554, 1558 und 1365, der Opera omnia" von1674, [welclie iibrigens mit der Originalausgabe von 1598 durch-aus ubereinstimmen ,] zweier bohmischen Uebersetzungen desHerbarium Matthioli von Hagek, Prag 1562, und von Adam Ruber,

Prag 1596, und der deutschon Ausgabe dieses Ilerbariums vonJoachim Camerarius, Frankfurt 1611. folio, [wolche ebenfalls vonder Originalausgabe von 1590 nicht abweicht]. Daher sind nurdrei Ausgaben der Commontarien bonutzt, die andern vierWerke 'sind das oft mit den Commentarien verwechsette Her-barium, welclies nur die botanischen Holzschnitte mit ibnengemein hat, aber weder den Text des Dioscorides noch die Er-lauterung zu demselben entbiilt; auch handelt das Herbariumnur von Ptlanzen, die Commentarien auch von Thieren undandern Arzneikorpern.» Choulant.)

Amatus Lusitanus. In Dioscoridis Anasarbei de materia me-dica libros enarrationes eruditissimae Amati Lusitani (i. e.

Juan Rodrigues de Castelblanco). Venetiis, apud GualterumScotum. 1553. 4. *Argentini, excudebat Rihelius. 1554. 4.

536 p., praef., ind. Venetiis, apud Jordanum Zilettum. 1557.

4. 514 p. absque figuris. B. *In Dioscoridis Anasarbei demedica materia libros quinque Amati Lusitani enarrationeseruditae. Accedunt praeter correctiones lemmatum etiam ad-notationes Roberti Constantini, nec non simplicium picturae exLeonhardo Fuchsio, Jacobo Dalechampio atque aliis. Lugduni,apud viduam Arnolleti. 1558. 8. 807 p., ic. xylogr. i. t., praef.,ind., praeter plagulam, 30 continentem figuras Dalechampiieasdem, quae editioni Dioscoridis Lugduni 1552. 8. annexaesunt.

(Contra hunc librum prodiit Matthioli Apologia adversusAmatum Lusitanum cum censura in ejusdem enarrationes. Ve-netiis, ex officina Erasmiana Vincentii Valgrisi. 1558. 8.)

Laguna, Andres de. Annotationes in Dioscoridrm Anasarbeumper Andream Lacunam, Segobiensem, medicum Julii III. P. M.juxta vetustissimorum fidem elaboratae. Lugduni, apud Ro-villium. 1554. 12. 340 p. Bibi. Juss.

Holtzachius, Johannes Cosma. Annotationes in Dioscori-dem. Lugduni, typ. Frellonii. 1556. 12. Bum.

Guilandinus, Melchior. Apologiae adversus Petrum AndreamMalthiolum liber primus, qui inscribitur Theon. Patavii, apudGratiosum Perchacinum. 1558. 4. 19 foll. Bibi. Juss.

Cordus, Valerius. Valerii Cordi Annotationes in PedaciiDioscoridis Anasarbei de medica materia libros V longe aliaequam antehac sunt evulgatae. Quibus accesserunt etc. etc.

Omnia summo studio atque industria Conradi, Gesnen collecta(adjecto Commentatorum in Dioscoridem indice). Argentorati,excudebat Josias Rihelius. 1561. folio. 301 foll. cum praefa-tione et literis Gesneri, ind., ic. xylogr. i. t.

(Primum prodierunt cum vorsione latina Dioscoridis, Fran-cofurti a/M. 1549. folio. Adduntur edam Botanologico EuriciCordi, Parisiis, apud Guilolmum Morelium. 1551. 12.)'

Stupanus, Antonius. Simplicium medicamentorum faculta-tes ex Dioscoride (secundum Matthioli descriptiones). Lugduni1561. 12. Hoffmann.

Pasini, Antonio. Annotazioni ed emendazioni nella tradot-tione di P. A. Matthioli de cinque libri della materia medici-nale di Dioscoride. Bergamo, Corvino Ventura. 1 592. 4. 252 p.B. iib. 1600. 4. Bibi. Reip. Paris.

Marogna, Nicolo, latine Maronea. Commentarius in tra-ctatus Dioscoridis et Plinii de Amomo- Impr. cum Ponae De-scriptione Baldi montis. Basileae. sumtibus Lazari Zetzner.1608. 4.75 p.

* italice: Commentario ne trattati di Dioscoride e di Pliniodell Amomo. Impr. cum «Monte Baldo descritto da GiovanniPona.e Venezia, appresso Rob. Meietti. 1617. 4. 132 p.

T Contant, Jacques et Paul. Les divers exercices de Jacqueset Paul Contant, pere et fils, maistres apolicaires de la villede Poietiers, ou sont eselaircis et resouldz plusieurs doultesqui se rencontrent en quelques chapitres de Dioscoride et quiont travaille plusieurs interpretes composez par le dit Jacques,et recueillies, reveus, augmentez et mis en bon ordre par ledit Paul, pour servir de commentaire aus simples escriptzdans son poesme intitule: le second Eden. Poietiers, par Ju-lian Thoreau. 1628. folio. 250 p., praef. Bibi. Juss.

(Legitur etiam in exordio Operum collectorum, quae eodemprodierunt anno ; cf. Thesaurus Iit. bot. Nr. 1958.)

* Alphabetum empiricum, sive Dioscoridis et SlephaniAtheniensis philosophorum et medicorum de remediis expertisliber, juxta alphabeti ordinem digestus. Nunc primum a CasparoWolphio, Tigurino medico, in latinam linguam conversus, etin lucem editus. (Tiguri) 1581. 8. 76 foll. Bibi. univ. Lips.

(Secundum codicem manuscriptum in Conradi Gesneri bi-bliotheca adservatum et inscriptum: Llepl <papp.6bcwv £p.7CMp(a?liber traductus esse dicitur.)

Codices manuscripli:

Duo prae ceteris codices sunt manuscripti magni habiti in Pa-latina Yindobonensi Bibliotheca asservati, quorum alterumBusbecquius Maximiliano secundo Imperatori Constantinopoliapportavit, cum iconibus pictis pulcherrimis, de quo cf. Mosel,Geschichte der Wiener Hofbibliothek, p. 32, 320322. MariaTheresia Imperatrice jubente hujus picturae olim ad edendumparatae sunt. Lego in libro manuscripto optimi Candollii patrishaec verba anno 1816 in itinere anglico scripta: «J'ai vu aNorwich chez Mr. James Edtoard Smith les planches du ma-nuscrit de Dioscoride de Vienne, quon dit Cire du cinquibmesifeele; 1imperalrice les avait fait graver, et Jacquin donna lepremier exemplaire a Linne, et le second A Sibthorp; le pre-mier se trouve aujourdhui a Norwich, le second a Oxford.Apres cela les planches ont 6t& pordues ou detruites, et ilnen reste que ces deux exemplaires. Mr. Jacquin le fils de-mande a 1universitb dOxford, de lui rendre celui, que sonpero avait, ditil, prete a Sibthorp. » Alter est Neapolitanussaeculi quinti. De aliis codicibus Dioscoridis cf. de Villoison,Epist. Wimar. Turici 1785. 4. p. 109. Matthaei, Sammlunggriechischer Aerzte, 1808. p. 360. Iriarte, Codd. Bibi. Ma-drit. 1. 435. Millin, Magazin encyclopbdique, tome II. 1796.p. 152. Weigel in Baldingers Medie, phys. Journal, Bd. YIU,Stiick XXXII. p. 5. Diels, Analecta med. Lipsiae 1833. 8.

H. Fynes Clinton, Fasti hellenici. Vol. II. Oxonii 1830. 4.p. 548. Hali. Bibi. bot. II. p. 8586. Antiqua Dioscori-dis versio, quae Cassiodori aetate exstabat, non amplius super-est, de qua ille Div. lect. cap. XXXI. sic loquitur: «Quod sivobis (i. e. monachis infirmorum curam habentibus) non fueritgraecarum linguarum nota facundia, imprimis habetis Herba-rium Dioscoridis, qui herbas agrorum mirabili proprietate de-scripsit atque depinxit.»