124

Disputat. FI. Cap. 111.

3 Ex intervallö postquam dedit instrumentumpartibus,Notarius,cumsuo jam functus sit offi-cio , non potest propria authoritate errorem cir-ca substantialia & solemnia contractus , praepri-mis si partes contradicant, corrigere,sine judicismandato.Tulch. de conci, n. i. &n. 43.28. Alex.cons. 70. Bald. cons. 391. /. 2.Zabarell. inc. ex lite-ris defid.infirum.n. 3. Nam sicut, si Notarius exproprio officio supplere vellet solemnitatem intestamento vel instrumento omissam, in conti-nenti & ante litem motam super instrumento,utfiat, necessarium dicunt Bald. in rubr. C. defid. in-strum. in 17. coi. Inftr. versi sed pone Bart. & Alex.in l. Imperator, ff. de statu hominum, Pari ratione,fi Notar ius ex post facto attestaretur, & ex inter-vallo viva voce, vel in scriptis se fecisse cancella-tionem de voluntate testatoris, illifides non ad-hiberetur, nec per hoc testamentum valeret. Be-tousd.conf. i.&d.n. 38 .vol. 1. Nisi circa ea,qusead Notarium spectant,& quae non vitiant instru-mentum, Tusch. d. cons. n. 4. mortuo vero Nota-rio potest Judex alii mandare, ut instrumentumcorrigat. Bald. cons. 39 l-punäus talis tSfonsi 398.supereo l. 3. Caeterum an & quando postit cor-rigere Notarius errorem, uberrime vid. Bart. inl. Imperator ff. deflat. hom.

4 Hic jam quaeritur: An generalis Notarii, (ut,quae in instrumento apparet rastira vel cancella-rio aut interlineatio &c. eam mea feci manu)sufficiat attestatio ; an vero opus sit, ut accedatspecialis? Et respondetur, ubi plures reperiun-tur rasurae in scriptura, generalis locum habere

noni

1 potest, sed in specie particularis locus sa$rasurae, cancellationis vel additionis,in qua vid®licet sit linea , in quo verbo, exprimendus e*'Bart. in l. fi unus C. de test. V in /./. C. de Edidi-Adr. toll. n. 13. Alb. in c. cum venerab. inf.subX. de relig. dorn. Ruin. cons. 215. n. 16. Farifl^'quaftd 153 .p.fi. n. 104. Quando vero in sclsstura tantum unica adest rasura vel cancellat’^non opus est,ut inlpecie lineam, vel circa q u °verbum, Notarius exprimat, sed potest lum cS 're simplex & generalis attestatio, quod etiam fftendunt Doctores ad eum casum, si duobus lo clfacta; rasurae,& Notarius generaliter perbum plurale loquatur. Alexand. in C. memorisn. 8- versi & ideo cautela estdist. 19. Mascard-Probat. 1 . 3. conci. 1254 , n. 16. Haec de atte$ a ‘tione Notarii sufficere puto. j

. Demum ad excludendum rasurae vitiü qu fl fdoque locus esse solet Juramento purgatid 1 **ut creditor a sulpicione, qua per rasuram grav a

tusestsse liberet;Non tamen promiscue unicuh 1 *hoc juramentum deferendum; qui enim ad riden dum instrumenta aliena facilis est,ille adp ejerandum non erit difficilis, sed requiritur, 11sit persona honesta,bonae existimationis ac fad*Cum multum faciat ad excludendam fraudibona Creditoris fama Cravetta Confli. is'n. 8. & ita decisum esse a Facultate Juridica h l1 'jus loci Mens. Febr. Anno 1654. testatur B 11 'Brunneman. Centur. 2. Decisi 32. n. 3. Jatn J ' estat , ut sequenti capite poenas rasurae dold*paucis exponam.

CAPUT IV.

DE

POENA RASURAE DOLOSjE,

S V Jtf Jis R 1 ^A.

Q Uanam poena fit afficiendus, qui rasit Scripturam. dolose? n. 1.

Poma criminisfalfi arbitraria V variaest. n. 2.

De Clerico salsum committentem Literis apoflolicis.n. 3.

De Falsificante Viter as Regias, n. 4.

DeFalfificante rescriptum Principis, n. $.

1 J Nterest Reipublicae , ne delicta maneant im-I punita l.i^.ff.ad Leg. Aquil. puniendo enim•A. malos bonorum salus custoditur, teste La-ttaniid, ideoque videndum, quanam poena de ju-re is, qui scripturam aliquam dolose in fraudemalterius, ita ut fiat falsa, alterique noceat ( aliassalsitas nunquam punitur, nisi inde aliquod con-surgat damnum, prtejudicium, injuria aut de-decus D. Carpz. In Praä. crim. I. 2. qu. 93. n. 62.inf) rasit, cancellavit,circumduxit, induxit, de-levit & interlineavit, sit afficiendus ? Et in gene-re locum habet poena criminis falsi./. 2. ff.de crim.falsi & iri Wesenb. ». 7. inf. quod crimen gravis-simum est, ideo non facile praesumitur, nisi ur-gentes sint conjecturae. Menoch. deprafumt. L 5.th. 20.». t.U/. 2 .dearbitr. Jud.quast. cas.2o6.l.cum precibus C. de probat, nam in dubio semper fitinterpretatio, ut salsitas evitetur. Gloff.m l. jurisgentium §. quod fere de Pa£t. ibiqne Jal. n. xo. Cce-poll. in cons. 21. n. 2 8. in crimnal. Quod vero poe-

Notarius si salsum in instrumento commisit, n. 6-Non potest Notarius amplius conficere Instrument &post condemnationem, n. 7. ,1

Non tantum accusari potest falfificansscripturatthicarcerari, n. 8>

Alia Poena, n. 9.

De scriptura Privata, n. 10.

na hic statuta sit criminis falsi, ratio haec est,^radens instrumenta veritatis immutandae ca ^falsum committere dicitur. Julius Clar. incrim. §. falsum vero abradens. a )

Poena haec pro varietate delictorum varia elcrescentibus quippe delictis crescunt & fiperjura vulgata, hinc interdum major, interi^,minor, pro casuum diversitate L personat }qualitate l. majorem C. de Crim. falsi l. quicunff 1 ’ aeod.l. Divus l. hodie l. qui duobus ff.d.t. interetiam usque ad ultimum procedit siipplic 11 ^»Const. Crim.Carol.V. Art. 112. welche falsch ugei, Brief e,Instruments Urbar , Rentb, Zinsbiichrf j,Register machen, die sollen an Leib oder Leben s),dem dieFtdschug viel oderwemgsosihafftig oder ff.ßlieh geschieht, nach Rath der Verständnis oderstst ,zu Ende dieser Ordnung»peinlich gestrafft wer^ßff)Non ergo dubium subest, arbitrariam r a wpoenam esse, prout vel majus vel minusdicium ex rasione instrumenti oritur,P r °^- V gf'