yo 2)i/putat.

teflam. tnilit. quam proinde Princeps auferrenequit, adimeret enim alias privatis rerumDominia , dum inhiberet liberam testandi li-centiam.

§. 4. Quando vero dicitur C 2 ) quod Prin-ceps ea, qua? juris civilis sunt, tollere demu-tare poffit , id parum obstat, siquidem repo-nendum breviter, Regulam eo pertinere, quodLex civilis per aliam legem civilem voluntatePrincipis , vel in favorem alicujus , sine prae-judicio alterius mutari postit, idque vel tacitoconsensu, vel alia postea lege lata, $.11 .in fin.Infl. de J. N. G- & C. at jus civile alicui singula-riter adimi non potest , quandoquidem illud, utinquit Cicero, est sequitas constituta iis, quiejusdem sunt civitatis ad res suas obtinendas.Sic Princeps efficere non potest, ut homo liber,qui nullam culpam commisit, jure civili, omni-bus aliis communi, uti non poffit. Hoc enimjis solet accidere hominibus, qui propter deli-ctum capitis diminutionem patiuntur , ut pertot-tit.ff. delnterd. relegat. Ex quo ulteriusapparet, Principem non poste dispositionemlegitime factam revocare , licet poffit Ixgernipsam in futurum generaliter abrogare. Unde& tollere potest praescriptiones, civili jure indu-ctas , sed rem praescriptione mihi quaesitam au-ferre nequit. Omne namque jus, & omne do-minium, postquam deductum est, juris gentiumest, licet modus acquirendi sit a jure civili inven-tus, ut inquit Bartolus in l.exhocjure,n. $.ff. de

y.V/.

§. 5. Caeterum longe alia juris faciendadecisio, si in usum publicum legatum relictumsit. Hoc enim , si indeterminate absque ex-prestione certi alicujus usus fiat, dubium nonest f quin, etiamsi mens relinquentium eafue-rir, quo bonorum legatorum tantum fructus,pie consumerentur, totum tamen legatum ali-ter consensu haeredis expendi queat. Quippepropositum in mente retentum nihil opera-tur. Quod adeo verum est, ut etiamsi donansdixerit, non dubitare fe , quin bona a fe do-nata pro erigendo Beneficio pie sanctequesintdispensanda , non tamen haec enunciatio itaexpressa, praeceptum aliquod speciale inducit,Sarmientus traä. de redit. Ecclef. part. 4. 'cap. 3.nam. 1.

§• 6. Quod si vero voluntas Testandumdeterminatam legatae rei legem imposuerit,certi casus distinguendi veniunt. Etenim quo-ties legatum est in causam illicitam , & inho-nestam, toties rejecta hac causa non transfer-tur in aliam , sed pure & simpliciter praestan-dum E. z. V 20 .ff.de Condit. &demonflr. Quotiesvero causa, in quam legatum est, possibilis est,& honesta , pariterque pecunia sufficiens adusum expressum legata , toties in alium usumconverti, & sic alterari non debet. E. 1. ff.de A.R. ad C. P. Quoties porro causa honesta qui-dem , A poffibilis , sed pecunia legata non suf-ficit in rem legatam , tories potest converti inaliam , etiam sine Principis auctoritate , pereos a quibus relinquitur, & quibus relinquitur,vel commissarios in id a testatore deputatos.Quoties tandem causa honesta quidem est, s e dimpossibilis ob impedimentum facti, toties Prin-cipis consensu mutari, & alterari potest conf.Barry de Succeff. lib. u. tit. 20. j, 10. Peregrin.

F. Gp. II. .

de fdeicomm. art. 52. n. 160. Simon. dePra?tistraä. de U. V. Interpret, lib. 4. Interpret. 3. dubit. 3 in. 1 %.feqq.

§. 7. Quippe licet Princeps non postit tol-lere vel mutare Testandum legitimam vo-luntatem in usum privatum ordinatam , atta-men cumRerumpublicarum , & piarum causa-rum prscipue illi commissa sit cura, nihil ob-stabit , quo minus poffit voluntatem, vel legataad pias causas, vel in Reipubl. utilitatemfacta,arbitrio suo ex causa commutare, vid. Concil.Trident. sess 23. c. 18- Hinc JCtus in E. Lega-tam. 4. de A. R. ad C. P. legatam municipio pecu-niam in aliam rem , quam Defunctus destinave-rit , auctoritate Principis converti posse, ut pu-blica; utilitati melius consulatur,expresse docet;Ita in casu consimili Modestinus JCtus qtuesitus,quid existimet de Legato civitati relicto, ut ex re-ditibus quotannis in ea civitate memoria conservan-da Defunfii gratia , Speäaculum celebretur , quodillic celebrare non licet ? his verbis respondit:Cum Testator Spectaculum edi voluerit in civi-tate, sed tale, quod ibi celebrare non licet, ini-quum esse, hanc quantitatem, quam in Specta-culum Defunctus destinaverit, lucro haeredumcedere. Igitur adhibitis haeredibus & Primo-ribus civitatis dispiciendum est, in quam remconverti debebat fideicommissum, ut memoriaTestatoris alio & licito genere celebretur E. 16.ff. de usu V ufufr. & redit ; Eodem modo pecuni-am legatam in usus pios, ad Beneficia, & Sacer-dotia instituenda, ad pauperum item alimenta,potest in alia opera , similiter pia commutareClemens, quia contingit, de relig. Domtb. quoniamcum publicae rei sit aliquid relictum ejus distri-butio, & dispositio ad Principem , qui per su-perius deducta, publicus est Dispensator, & gu-bernator, pertinet, nec, Privatus aliquis facerepotest , quin ea Dispositio Reipnbl. Defensorisubjecta fit, Sarmientus Seleä. Interpret, lib. 1.cap. 8. §. 21. Unde in omni donatione, & lar-gitione , quae Ecclesiae fit, vel Reipubl. ad cer-tum & destinatum onus ministerii, excepta intel-ligitur Summa in Republ. Principis auctoritas,cui ut PrasidiReipubl. Christianae licetex justacausa dispensare eriam Ecclesia, & membro id,quod alterius membri proprium, juxta utriusq;membri neceffiratem, opulentiam & inopiam,nec per hoc offenditur Donatoris aut Testato-ris voluntas, Sarmient.mnJ. de redit. Ecclef. P. 4.cap. 3. §-4-

§. 8- Notandum tamen est, causam illamob quam Princeps aliquando legatum Reipubl.vel piis locis relictum, alterare & mutare pot-est, summariter cognoscendam, & probandameste, vid.Con.cil. Tridentinum Sess.2 2.cap.6. dereformat, ubi justam , & necessariam requiritcausam , cumque cap. 1. statuisiet, ut dispen-sationes , quae a Sede Apostolica emanent, exa-minentur ab Episcopis, ne forte subreptio ali-qua intervenerit , postea in cap. 6. idem sta-tuit circa commutationes Testamentorum, &vult, ut Episcopi, tanquam delegati Sedis A-ostoficte summarie cognoscant , an in preci-us nihil falso narratum, etiam antequam per-mittant Executioni mandari , quo ipso manife-ste ostenditur, agi ibidem de commutationibusa Romano Pontifice conceffis. Si enim Epi-scopi habeant potestatem ordinariam, quid est

opus

/

1